ԵԴ1/2681/01/25






ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ
ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«27» մարտի 2026թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Գ.Գասպարյանի

դատական նիստերի քարտուղար Դ.Գրիգորյանի

հանրային մեղադրող Հ.Ասատրյանի

պաշտպան Վ.Մանուկյանի

մեղադրյալ Գ.Սմոյանի

տուժողներ Ա․ Մինասյան
Ա․ Հարությունյան
Ֆ․ Բաղդասարյան


դռնբաց դատական նիստում հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Գայանե Շամիլի Սմոյանի՝ (ծնված՝ 29.03.1971թ., ք.Երևան, ազգությամբ եզդի, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ՀՀ, ք. Երևան, Կենտրոն, Փավստոս Բուզանդի փողոց, շենք 101, 2 բնակարան հասցեում) որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը, մեղադրվում է 476–րդ հոդվածի 1-ին մասով
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 16-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երրորդ բաժնի քննիչ Գ. Շահմուրադյանը կազմել է թիվ 08157724 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը: (հատոր 1-ին գ.թ. 73-74)
2025 թվականի հունվարի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երրորդ բաժնի քննիչ Գ. Շահմուրադյանը կազմել է թիվ 08104225 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը: (հատոր 1-ին գ.թ. 96-98)
2025 թվականի հունվարի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երրորդ բաժնի քննիչ Գ. Շահմուրադյանը որոշում է կայացրել թիվ 08104225 քրեական վարույթը միացնել թիվ 08157724 քրեական վարույթին և նախաքննությունը շարունակել մեկ վարույթում՝ թիվ 08157724 քրեական վարույթի հերթական համարի ներքո։(հատոր 1-ին գ.թ. 101-102)
2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ն.Մհերյանի որոշմամբ Գայանե Շամիլի Սմոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում: (հատոր 1-ին գ.թ. 240-241)
2025 թվականի ապրիլի 30-ին մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը: (հատոր 1-ին գ.թ. 243-244)
2025 թվականի հուլիսի 16-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ն.Մհերյանի որոշմամբ Գայանե Շամիլի Սմոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում (հատոր 1-ին գ.թ. 318-319)
2025 թվականի հուլիսի 17-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը: (հատոր 1-ին գ.թ. 333-353)
2025 թվականի հուլիսի 21-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ն.Մհերյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը: (հատոր 2-րդ գ.թ. 3-4)
2025 թվականի հուլիսի 22-ին քրեական վարույթը մուտք է եղել դատարան և թիվ ԵԴ1/2681/01/25 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Գ.Գասպարյանին: (հատոր 2-րդ գ.թ. 1-2)
2025 թվականի հուլիսի 22-ին կայացվել է որոշում թիվ ԵԴ1/2681/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատական լսումներ նշանակելու մասին: (հատոր 2-րդ գ.թ. 6)
1.1 Գայանե Շամիլի Սմոյանը մեղադրվում է քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ «Գայանե Շամիլի Սմոյանը, գիտակցելով իր կողմից տրամադրվող տեղեկատվության կեղծ լինելու մասին, 2024 թվականի ապրիլի 22-ին Աշոտ Գրիգորի Մինասյանի, Ֆելիքս Սարգսի Բաղդասարյանի և Արման Սամսոնի Հարությունյանի կողմից հանցանք կատարելու մասին սուտ տեղեկություն պարունակող հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ ոստիկանության ԵՔՎ Կենտրոնական բաժին՝ հայտնելով, որ 2024 թվականի ապրիլի 22-ին՝ ժամը 00:20-ի սահմաններում, ցանկացել է մուտք գործել Երևան քաղաքի Բուզանդ 107 հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղի, սակայն նշված ավտոկայանատեղիի պահակների հետ ծագած վիճաբանության ժամանակ վերջինները հայհոյել են իրեն և հարվածներ հասցրել մարմնի տարբեր հատվածներին՝ պատճառելով ֆիզիկական ցավ՝ այդ կերպ Աշոտ Գրիգորի Մինասյանին, Ֆելիքս Սարգսի Բաղդասարյանին և Արման Սամսոնի Հարությունյանին մեղադրելով ոչ մեծ ծանրության՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ, որը հետագայում նաև պնդել է իր կողմից տրված ցուցմունքով: Մինչդեռ Գայանե Շամիլի Սմոյանի կողմից հայտնած տեղեկությունները հերքվել են ներկայացված հաղորդման հիման վրա նախաձեռնված թիվ 08-0357-24 քրեական վարույթի նախաքննությամբ, իսկ Աշոտ Գրիգորի Մինասյանի, Ֆելիքս Սարգսի Բաղդասարյանի և Արման Սամսոնի Հարությունյանի նկատմամբ թիվ 08-0357-24 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին կայացվել է անձին կողմից իրեն մեղսագրվող արարքը չկատարելու՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի հոդվածի 12-ին 1-ին մասի 1-ին կետով սահմանված ռեաբիլիտացնող հիմքով քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում, որը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով մտել է օրինական ուժի մեջ։
Այսինքն՝ Գայանե Շամիլի Սմոյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք:»
2. Արագացված վարույթ.
Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
Հանրային մեղադրող Հ.Ասատրյանն արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել:
Տուժող Աշոտ Մինասյանը արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել։
Տուժող Արման Հարությունյանը արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել։
Տուժող Ֆելիքս Բաղդասրյանը արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել։
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը համաձայն է մեղադրանքի հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր և գիտակցում է իր միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:
3. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին՝
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Գայանե Շամիլի Սմոյանը հանդիսանում է չդատապարտված:
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Գայանե Շամիլի Սմոյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Գայանե Շամիլի Սմոյանի անձը բնութագրող հանգամանքներ պետք է դիտել նախկինում դատապարտված չլինելը:
Գայանե Շամիլի Սմոյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել իրեն մեղավոր ճանաչելը և կատարածի համար զղջալ։
Գայանե Շամիլի Սմոյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Գայանե Շամիլի Սմոյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթը, եղանակն ու նպատակը, դիտավորության իրականացման աստիճանը, մեղադրյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի վրա նշանակվող պատժի ազդեցությունը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող տվյալները և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
3. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման։ …»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
Դատարանը, հաշվի առնելով Գայանե Շամիլի Սմոյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը գտնում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամ չափով:
Դատարանը, հիմք ընդունելով որ մեղադրյալն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)»:
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված տուգանքը վճարելու համար պետք է սահմանել 12 (տասներկու) ամիս ժամանակ:
Քննության առնելով խափանման միջոցի կիրառման հետ կապված հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսը բացակայում է:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով,

ՎՃՌԵՑ
1. Գայանե Շամիլի Սմոյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 476-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի` 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։
2. Գայանե Շամիլի Սմոյանին թույլատրել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո տուգանքը՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամը, վճարել պետական բյուջե 12 ամսվա ընթացքում:
3. Գայանե Շամիլի Սմոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
4. Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ