ԵԴ1/2616/01/25

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

18 դեկտեմբերի 2025թ․ ք.Երևանում

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)

նախագահությամբ
դատավոր՝ Մ․Արամյանի
քարտուղարությամբ՝ Մ.Գևորգյանի
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող՝ Վ․Արսենյանի
մեղադրյալներ՝ Ա․Եղիազարյանի, Հ․Թևոսյանի
պաշտպաններ՝ Գ․Մխիթարյանի, Դ․Ավանեսյանի

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արտակ Սասունի Եղիազարյանի (ծնված 25.07.2006 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ և ՌԴ քաղաքացի, չամուսնացած, միջին մասնագիտական կրթությամբ, աշխատել է «Մայուրա» ռեստորանում որպես մատուցող, փաստացի բնակվող Նոր Հաճն, Տոռոզյան 14 շենք հասցեում, նախկինում՝ չդատապարտված) և Հարություն Կարենի Թևոսյանի (ծնված 22.08.2006 թվականին Երևան քաղաում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, միջին մասնագիտական կրթությամբ, աշխատել է «Մայուրա» ռեստորանում որպես մատուցող, հաշվառված և բնակվող Երևան քաղաքի Ավետիսյան 2-րդ փողոցի 46/2 տուն հասցեում, նախկինում՝ չդատապարտված)։

Դատավճռի նկարագրական մաս.
2025 թվականի մայիսի 06-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետով և 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 14175225 քրեական վարույթը:
07․05․2025 թվականին որոշում է կայացվել Հարություն Կարենի Թևոսյանի և Արտակ Սասունի Եղիազարյանի նկատմամբ հարուցել հանրային քրեական հետապնդումներ՝ ՀՀ քրեական օրենսգքրի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով։
17․06․2025 թվականին հսկող դատախազի կողմից որոշում է կայացվել Հարություն Կարենի Թևոսյանի և Արտակ Սասունի Եղիազարյանի նկատմամբ հարուցել նոր հանրային քրեական հետապնդումներ՝ ՀՀ քրեական օրենսգքրի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով։
2025 թվականի հուլիսի 15-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 14813825 նախաքննական համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արտակ Սասունի Եղիազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, Հարություն Կարենի Թևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով:
2025 թվականի հուլիսի 15-ին դատավորների միջև գործերի բաշխման էլեկտրոնային մակագրության համակարգի միջոցով թիվ ԵԴ1/2616/01/25 քրեական գործը մակագրվել է ինձ:
Գործը ինձ է հանձնվել 2025 թվականի հուլիսի 15-ին:
Հարություն Կարենի Թևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա «խմբի կազմում, շահադիտական դրդումներով, իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել է խոշոչ չափերով՝ ընդհանուր 23․35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես․
Հարություն Թևոսյանը խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ Կառավարության' 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով թմրամիջոցներ, հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, տեղափոխելու, կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, շահադիտական դրդումներով, խմբի կազմում՝ Արտակ Կարենի Եղիազարյանի հետ միասին, «Տելեգրամ» հավելվածով «HIGHՔՈՒՇ» անվամբ էջից իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 23.35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որի մի մասը 2025 թվականի մայիսի 6-ին՝ ժամը 05:00-ի սահմաններում, քննությամբ չպարզված անձանց իրացնելու նպատակով, տեղադրել է Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար 23 հասցեի բակային հատվածում, իսկ մյուս մասը՝ Երևան քաղաքի Կոմիտասի պորոտայի 24/3 հասցեի բակային հատվածում, սակայն այդ ընթացքում նշված հասցեից ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Արաբկիրի բաժնի աշխատակիցների կողմից, իսկ դեռևս չտեղադրված թմրամիջոցները հայտնաբերվել է Հարություն Թևոսյանի և Արտակ Եղիազարյանի անձնական խուզարկությամբ։
Այսպիսով՝ Հարություն Կարենի Թևոսյանին մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանքի կատարում:»:
Արտակ Սասունի Եղիազարյանին մեղադրանք է առաջադրվել հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա «խմբի կազմում, շահադիտական դրդումներով, իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել է խոշոր չափերով՝ ընդհանուր 23․35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես․
Արտակ Եղիազարյանը խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ Կառավարության' 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով թմրամիջոցներ, հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, տեղափոխելու, կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, շահադիտական դրդումներով, խմբի կազմում՝ Հարություն Կարենի Թևոսյանի հետ միասին, «Տելեգրամ» հավելվածով «HIGHՔՈՒՇ» անվամբ էջից իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 23.35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որի մի մասը 2025 թվականի մայիսի 6-ին՝ ժամը 05:00-ի սահմաններում, քննությամբ չպարզված անձանց իրացնելու նպատակով, տեղադրել է Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար 23 հասցեի բակային հատվածում, իսկ մյուս մասը՝ Երևան քաղաքի Կոմիտասի պորոտայի 24/3 հասցեի բակային հատվածում, սակայն այդ ընթացքում նշված հասցեից ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Արաբկիրի բաժնի աշխատակիցների կողմից, իսկ դեռևս չտեղադրված թմրամիջոցները հայտնաբերվել է Հարություն Թևոսյանի և Արտակ Եղիազարյանի անձնական խուզարկությամբ։
Այսպիսով՝ Արտակ Սասունի Եղիազարյանին մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանքի կատարում:»:

Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատերելի ապացույցներ
Վկա Ալինա Արզումանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ «Իմացել եմ, որ Արտակը թմրանյութ է իրացնում, ես նախատել եմ, ասել է, որ ծնողներին օգնելու համար է այդպես վարվում, մասնավորապես՝ հիպոտեկը մարելու համար, ինչպես նաև այդ միջոցով է ցանկանում իր նպատակին հասնել՝ գումար հավաքի այլ երկիր գնալու համար, գիտեմ նաև, որ այդ ամենը արել է Հարությունի հետ։ Այն հարցին արդյոք տեղյակ եղել եմ, թե ինչպես է Արտակը ձեռք բերում թմրանյութ կասեմ, որ գիտեմ որ տելեգրամից է ձեռք բերել, հստակ ումից չգիտեմ, միայն գիտեմ, թե ում մոտ է նա աշխատում, «Հայքուշ»-ի մոտ, որը տելեգրամյան ալիք է։ Ինքը ինձ ասաց դրա մասին, ասաց, որ մտել է գործի մեջ ու չի կարող էլ դուրս գալ դրա միջից, ասել եմ, որ սխալ է, ես նրան խորհուրդներ եմ տվել, որ պետք չէ այդպես վարվեր։ Նա պետք է դրանք տեղադրեր, նկարեր, որ այլ անձինք իմանան ձեռք բերեն, այլ անձանց մասին տվյալներ չգիտեմ, միայն գիտեմ Հարությունին։ Այն թե ով է Հարությունը, կասեմ, որ գիտեմ Արտակի հետ է աշխատել նույն վայրում՝ «Մայորա» ռեստորանում, Արտակն է ինձ ասել։ Արտակին բնութագրելիս, կասեմ, որ նա շատ լավ մարդ է, լավ ընկեր է, աջակցող, խելացի է, նպատակասլաց։ Հարությունին մի անգամ եմ տեսել, սակայն հեռվից, այն հարցին, թե արդյոք այն անձն է ով նստած է նիստերի դահլիճում՝ Հարություն Թևոսյանը, կասեմ, որ բոյը այո, սակայն ես տեսել եմ «թրաշով» անձի։Այն թե ինչպես է եղել, որ Արտակը պատմել է ինձ այդ ամենի մասին, կասեմ, որ կարծում եմ, քանի որ ես նրա ամենամոտ մարդն եմ եղել, այդ պատճառով, չի առաջարկել ինձ, պարզապես պատմել է, կիսվել»։
Վկա Էրիկ Ռեհանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ «Դեպքի մասին տեղեկություններ չունեմ, Արտակի հետ շփվելիս ես իմացել եմ, որ նա աշխատել է մատուցող։ Արտակի հետ թմրամիջոց օգտագործել ենք, երկուսով ենք ձեռք բերել, տելեգրամյան ալիքի միջոցով, իր կողմից իրացնելու վերաբերյլա որևէ տվյալ չունեմ»։
Մեղադրյալ Հարություն Թևոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ «Լիովին ընդունում եմ իմ կատարած մեղքը և զղջում եմ դրա համար, ինձ ձերբակալելու պահից ես փորձել եմ օգնել իրավապահ մարմիններին, տրամադրել եմ իմ հեռախոսի գաղտնաբառը, տեղեկացրել եմ թմրանյութերի գտնվելու վայրի մասին, հասկացել եմ, որ դա չանելու դեպքում հետագայում կարող է բարդեցնեմ գործը։ Համաձայն չեմ քրեաիրավական գնահատականի հետ, որով ասվում է, որ ես կոնկրետ իրացնում եմ դա, ես իրացնելու հետ կապ չեմ ունեցել, դրա կառավարելու ոչ ցանկություն եմ ունեցել ոչ էլ հնարավորություն, զուտ կատարել եմ դրա փոքր մի մասնիկը՝ նկարելով և տրամադրելով այդ տելեգրամյան ալիքին։ Ցանկանում եմ նշել նաև, թե ինչու արագացված ընթացակարգով չենք ցանկացել իրականացվի դատավարությունը, քանի որ դեմ էինք տրված իրավական գնահատականին, քանի որ ես իսկապես չեմ իրացրել, այլ մի մասնիկն եմ եղել դրա և քանի որ այդ պարագայում մենք բողոքարկման հնարավորություն չէինք ունենալու, այդ իսկ պատճառով հրաժարվեցինք արագացված կարգով դատական ընթացակարգից։ Ես իմացել եմ, որ փաթեթների մեջ մարիխուանա է, եթե իմանայի, որ այլ տիպի թմրանյութ է՝ քիմիական ծագման, ես նման քայլի չէի դիմի։ Այն հարցին, եթե չցանկանայի հայտնել, թե որտեղ են թաքցված մյուս թմրանյութերը ոստիկանությունը դրանք կգտներ, թե ոչ, կասեմ, որ ապագայում հեռախոսս զննելիս հնարավոր է, որ իմանային, սակայն կարծում եմ, որ ոչ։ Այդ ամենը տեղադրելուց հետո շատ կտրուկ է լինում, որ գալիս են գնորդները վերցնում են, որքանով որ տեղյակ եմ։ Իմ և Արտակի գործողությունը եղել է նրանում, որ պետք է տեղադրեինք և նկարեինք, այսպես ասած մենք օժանդակել ենք։ Ես և Արտակը ռեստորանում աշխատելիս եկանք այդ որոշմանը, որ պետք է նման բան անենք, սակայն հիմա շատ զղջում ենք, սկզբից դա կատակի նման էր հնչում, սակայն հետո ամեն բան լրջացավ։ Երկուսս ենք միաժամանակ ենք ներքաշվել այդ գործընթացի մեջ, համաձայնությունից հետո դեպոզիտ է տրվել տվյալ ալիքին, վստահությունը ձեռք բերելու համար, որից հետո անցանք առաջ։ Հստակ չեմ հիշում երբ ենք սկսել, տևել է 3-5 օր, եթե չեմ սխալվում, մոտավոր վաստակել ենք 100,000 ՀՀ դրամ, եթե չեմ սխալվում։ Դեպոզիդ ենք տվել 200 ԱՄՆ դոլար։ Այն թե որտեղ ենք տեղադրել, կասեմ, որ Կոմիտասն եմ հիշում միայն, Արտակի հետ 50/50 էինք պայմանավորվել, բաժանումը անել։ Մեզ խոշոր չափով տրամադրում էին՝ Երևանի մի կետում թողնում էր նկար էր ուղարկում, կորդինատներն էր ուղարկում և մենք վերցնում էինք։ Մենք մեծ քանակությամբ վերցնում էինք և տեղադրում էինք այլ վայրերում, որի դիմաց մենք գումար ստանում էինք և ստացել ենք, դա անում էինք գումար ստանալու նպատակով, եթե չեմ սխալվում հատով էր որոշվում և հատը 7 կամ 9 ԱՄՆ դոլար էր, հստակ գիտեինք որքան հատ լինի որքան գումար է ստացվելու։ Երկուսով ենք մասնակցել այդ պրոցեսի իրականացմանը»։
Մեղադրյալ Արտակ Եղիազարյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ «Այս գորոծով սկսել եմ զբաղվել Հարությունի հետ միասին, խոսակցություններ ենք ունեցել, սակայն չէինք որոշել անել, հետո աշխատանքի վայրում ստրեսային իրավիճակներից հետո, ֆինանսական խնդիրներից ելնելով որոշեցինք անել, սակայն ես չէի ցանկանում նման բան անել, սակայն հանգամանքները այնպես ստեղծվեցին, որ արեցի, լիովին զղջում եմ արածներիս համար, քանի որ շատ բաներ եմ հասկացել այս մի քանի ամիսների ընթացքում տնային կալանքի ժամանակ։ Նախաքննության ժամանակ իմ մանրամասն տված ցուցմունքը հաստատում եմ, իմ հիշելով մենք 4 օր ենք այդ ամենը կատարել։ Այն ամենը ինչ Հարությունը ցուցմունք տալուց հայտնեց, կասեմ, որ այդպես է եղել, դրանք իրականությանը համապատասխանում են։ Այդ թմրամիջոց, որ վերցրել ենք, որ տեղադրենք մի անգամ է եղել, որ մանր տեղադրենք, մենք չենք փաթեթավորել, փաթեթավորված եկել է, չգիտեմ հնարավորություն կար արդյոք դրանք օգտագործել և ասել օրինակ մեկը օգտագործեցինք մնացածը տեղադրեցինք, չեմ կարող ասել կարելի էր, թե ոչ։ Այս աշխատանքի մասին երկուսիս մոտ է առաջացել այդ միտքը, երկուսս էլ դրանից առաջ այդ գործողությամբ չենք զբաղվել։ Այն, թե որ վայրերում ենք տեղադրել, կասեմ, որ ես հիշում եմ Բանգլադեշը և Կոմիտասը, ես չեմ տեղադրել, ես հսկել եմ, որ այլ մարդ չտեսնի։ Այն թե որքան գումար ենք վաստակել հստակ գումարի չափը չեմ հիշում, իմ չափը 59000 ՀՀ դրամ է եղել ընդհանուրից։ Ես ինձ ներկայացված մեղադրանքին ամբողջությամբ համաձայն եմ։ Այն թե ով էր մեծ վերցրած քանակի թմրանյութը պահում կասեմ, որ խառը պահում էինք, միասին գնում էինք տեղադրելու, որի դիմաց գումար ստանում էինք, որը 50/50 էր բաժանվում, յուրաքանչյուր փաթեթ 8 կամ 9 ԱՄՆ դոլար էր։ Այն թե ինչու էինք անում, կասեմ, որ Հարությունի մասով տեղյակ չեմ, ես գումարի համար էի անում, որ ծնողներիս օգնեմ և ցանկանում էի երկիրը լքել։ Ես իմ հեռախոսի կոդը քննիչին հենց սկզբից տրամադրել եմ, չեմ թաքցրել»։
Վկա Արեն Ղահրամանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ «Այն հարցին, թե որ օրենքով և որ ենթաօրենսդրական ակտով եմ ինձ վերապահել ստորագրել բաժնի պետի անվան դիմաց, կասեմ, քանի որ ես այդ օրը եղել եմ օպերատիվ խմբի ղեկավար, ինչպես նաև բաժնի պատասխանատու անձ, բաժնի պետի բացակայության և տեղակալների բացակայությամբ պայմանավորված, քանի որ 24 ժամյա ռեժիմ չեն կարող աշխատել, որոշակի լիազորություններ ունենք մենք, համաձայնեցրել եմ ղեկավարի հետ, քանի որ երեկոյան ուշ ժամ է եղել ունեցել ենք խնդիր ձերբակալման հետ և անհապաղ ներկայացնելու քննչական, ղեկավարի հետ համաձայնեցրել եմ, իր թույլտվությունով ստորագրությունը ես եմ իրականացրել հաղորդման։ Այն թե ինչ միջոցով եմ բաժնի պետին տեղեկացրել, կասեմ, որ այս պահին չեմ հիշում զանգի միջոցով է եղել, սակայն նրան տեղեկացրել եմ ստացել եմ թույլտվություն։ Այն հարցին, թե ինչու ես չեմ հարղորդումը ներկայացրել, կասեմ, որևէ խնդիր չի եղել, զուտ սուբորդիանցիայի համար, հակասող կամ խանգարող որևէ բան չունենք։ Ես 5 տարի է այս պաշտոնին եմ և չեմ կարող նշել իմ անունով հաղորդումն ներկայացվել է, թե ոչ, սակայն եղել են դեպքեր։ Այդ օրը ոստիկանության բաժնում վերադասները չեն եղել, օպերատիվ խմբի ղեկավարը այդ ամենի համար է և կարող է իրականացնել այդ լիազորությունը։ եղել են դեպքեր երբ բաժնի պետը չի եղել ինձ են զեկուցել որպես օպերատիվ խմբի ղեկավարի։ Ձերբակալումը իրականացրել եմ ես, անձնական խուզարկությունը իրականացրել եմ ես։ Այդ հաղորդումը ես իմ անունով էլ կարող էի ուղարկել, սակայն սուբորդինացիայի համար այդպես եմ իրականացրել, բացի ինձանից ոչ ոք չէր կարող այդ օրը բաժնում նման գործողություն իրականացներ, ձևական բնույթ է կրում այդ ամենը բացի սուբորդինացիայից։ Հաստատում եմ, որ հաղորդման բովանդակությունը կազմվել է իմ կողմից, ստորագրվել է իմ կողմից, հաղորդման կից առկա զեկուցագիրը, որը գրեթե նույնաբովանդակ է ինչ իմ հաղորդումը նույնպես կազմվել է իմ կողմից և ստորագրվել է իմ կողմից, օպերատիվ ամփոփագիրը կազմվել է իմ կողմից և ստորագրվել է իմ կողմից, գործողությունները՝ ձերբակալումն ու անձնական խուզարկությունը նույնպես կատարվել է իմ կողմից, ես հանդիսացել եմ օպերատիվ հետախուզական գործողություն իրականացնող մարմնի աշխատակից ում գործունեության ընթացքում հայտնաբերվել է ենթադրյալ ինչ-որ հանցագործության մասին տեղեկություն, այդ դեպքում ես ինքս էլ կարող էի հաղորդում ներկայացնել, սակայն սուբորդինացիայի համար ինչպես նաև համակարգչով հավաքած տեքստով է իրականացվել»։
Գրավոր ապացույցների հետազոտում.
Ցուցմունքը տեղում ստուգելու արձանագրությունը, որի համաձայն ձերբակալված Հարություն Թևոսյանը մատնանշել է այն վայրերը որտեղ տեղադրել է թմրամիջոցները։ Քննչական գործողության ընթացքում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 23/3 և Երևան քաղաքի Քոչարի փողոց 23 հասցեներից հայտնաբերվել են խողի տակ թաղված թվով 2 փաթեթներ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ 49-54)
Թվային խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն Արտակ Սասունի Եղիազարյանի կողմից շահագործված «Այֆոն 13» մոդելի բբջային հեռախոսի խուզարկությամբ հայտնաբերվել են վարույթի համար նշանակություն ունեցող և հետաքրքրություն ներկայացնող մի շարք տվյալներ և տեղեկություններ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ 86-140)
Թվային խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն Հարություն Կարենի Թևոսյանի կողմից շահագործված «Հոնոր» մոդելի բբջային հեռախոսի խուզարկությամբ հայտնաբերվել են վարույթի համար նշանակություն ունեցող և հետաքրքրություն ներկայացնող մի շարք տվյալներ և տեղեկություններ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ 140-297)
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի մեղադրյալ՝ Հարություն Թևոսյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված «Հոնոր» մոդելի և մեղադրյալ՝ Արտակ Եղիազարյանի անձնական խուզարկությումբ հայտնաբերված «Այֆոն 13» մոդելի բջջային հեռախոսները ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 162-163)
«ՀՀ քննչական կոմիտեի փորձաքրեագիտական կոնտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագետ Տ.Ա.Առաքելյանի կողմից կազմված թիվ 1877Ք-25 փորձագետի եզրակացությամբ, որի համաձայն՝ փորձաքննության ներկայացված փաթեթներում առկա բուսական ծագմամբ ընդհանուր 23,35 (17,21+3,87+2,27) գրամ հաստատուն չոր քաշերով բուսական զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 28-33)
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի 23,35 գրամ քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը, որը գտնվում է փորձագետի թիվ 1877Ք-25 եզրակացության կից թվով 1 փաթեթում, ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։
(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 42-43)
Ձերբակալման վերաբերյալ արձանագրությունը, որի համաձայն 2025 թվականի մայիսի 06-ին ժամը 05։20-ին Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 24/3 հասցեից թմրանյութ պահելու, օգտագործելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Արտակ Սասունի Եղիազարյանը։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ. 11-13)
Անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն ձերբակալված Արտակ Սասունի Եղիազարյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 թափանցիկ ծրար, որում առկա է եղել թվով 14՝ 7 շագանակագույն, 3 վարդագույն, 2 նարնջագույն, 1 դեղին և 1 սև գույների կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված զանգվածներ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ. 14)
Ձերբակալման վերաբերյալ արձանագրությունը, որի համաձայն 2025 թվականի մայիսի 06-ին ժամը 05։20-ին Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 24/3 հասցեից թմրանյութ պահելու, օգտագործելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Հարություն Կարենի Թևոսյանը։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ. 17-19)
Անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն ձերբակալված Հարություն Կարենի Թևոսյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 թափանցիկ ծրար, որում առկա է եղել թվով 6՝ 4 կարմիր, 1 կանաչ և 1 վարդագույն կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված զանգվածներ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ. 20)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն զննության է ենթարկվել 2025 թվականի մայիսի 06-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Արաբկիրի բաժնի ՀԿԳ ավագ համայնքային ոստիկան Ա․Ղահրամանյանի զեկուցագիրը հասցեագրված նույն բաժնի պետ Ռ․Ներսիսյանին։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ 64-65)
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը, որի համաձայն ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Արաբկիրի բաժնի ՀԿԳ ավագ համայնքային ոստիկան Ա․Ղահրամանյանի զեկուցագիրը հասցեագրված նույն բաժնի պետ Ռ․Ներսիսյանին ճանաչվել է արտավարութային փաստաթուղթ։(Հատոր 1-ին՝ վ.թ 66-67)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն Հարություն Կարենի Թևոսյանի կողմից շահագործված 043-10-05-62 բջջային հեռախոսահամարից կատարված ելքային հեռախոսազանգերը և դրանց ժամանակ արձանագրված ալեհավաք կայանների վերաբերյալ տվյալները ենթարկվել են զննության։(Հատոր 2-րդ՝ վ.թ. 191-193)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն Արտակ Սասունի Եղիազարյանի կողմից շահագործված 098-45-86-55 բջջային հեռախոսահամարից կատարված ելքային հեռախոսազանգերը և դրանց ժամանակ արձանագրված ալեհավաք կայանների վերաբերյալ տվյալները ենթարկվել են զննության։(Հատոր 2-րդ՝ վ.թ. 194-198)
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշմամբ, որի համաձայն ՀՀ կապի օպերատորներ «Վիվա Արմենիա» ՓԲ և «Տելեկոմ Արմենիա» ՓԲ ընկերություններից ստացված Հարություն Կարենի Թևոսյանի և Արտակ Սասունի Եղիազարյանի կողմից փաստացի շահագործված բջջային հեռախոսահամարների փոխանցվող տվյալներ պարունակող «Excel» պահոցների թվով 2 լազերային սկավառակները ճանաչվել են արտավարութային փաստաթուղթ։(Հատոր 2-րդ՝ վ.թ. 199-200)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն զննության է ենթարկվել «Արդշինբանկ» ԲԲ ընկերությունից առգրավված Արտակ Սասունի Եղիազարյանի բանկային հաշվեհամարի վերաբերյալ բանկային գաղտնիք պարունակող թվով 1 լազերային սկավառակը, որի զննությամբ պարզվել է, որ Արտակ Սասունի Եղիազարյանի բանկային հաշվեհամարին 2025 թվականի մայիսի 07-ին փոխանցվել է 59․000 ՀՀ դրամ գումար։(Հատոր 2-րդ՝ վ.թ. 213)
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը, որի համաձայն «Արդշինբանկ» ԲԲ ընկերությունից առգրավված Արտակ Սասունի Եղիազարյանի բանկային հաշվեհամարի վերաբերյալ բանկային գաղտնիք պարունակող թվով 1 լազերային սկավառակը ճանաչվել է արտավարութային փաստաթուղթ։(Հատոր 2-րդ՝ վ.թ. 214-215)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն զննության է ենթարկվել «Ամերիաբանկ» ՓԲ ընկերությունից առգրավված Հարություն Կարենի Թևոսյանի բանկային հաշվեհամարի վերաբերյալ բանկային գաղտնիք պարունակող փաստաթղթերը, որի զննությամբ պարզվել է, որ Հարություն Կարենի Թևոսյանի հաշվեհամարին 2025 թվականի ապրիլի 29-ին մուտագրվել է 70․000 ՀՀ դրամ գումար, որը հաջորդ օրը՝ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին ելքագրվել է բանկային հաշբեհամարից։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 34)
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը, որի համաձայն «Ամերիաբանկ» ՓԲ ընկերությունից առգրավված Հարություն Կարենի Թևոսյանի բանկային հաշվեհամարի վերաբերյալ բանկային գաղտնիք պարունակող 3 թերթից բաղկացած փաստաթղթերը ճանաչվել է արտավարութային փաստաթուղթ։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 35-36)
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, որի համաձայն տեսաձայնագրության ուսումնասիրությամբ պարզ է դարձել, որ այն իրականացվել է 2025 թվականի մայիսի 06-ին՝ ժամը 05։16-ից, սկսած։ Տեսաձայնագրությունը իրականացվել է Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 24/3 շենքի 27-րդ բնակարանի արտաքին պատին ամրացված տեսանկարահանող սարքի միջոցով։ Տեսագրության ուսումնասիրությամբ երևում է թե ինչպես են Արտակ Եղիազարյանը (ում հագին առկա է սպիտակ սպորտային կոշիկներ, մոխրագույն ջինսե տաբատ, կապույտ շապիկ) և Հարություն Թևոսյանը (ում հագին առկա է մոխրագույն սպորտային կոշիկներ, սև ջինսե տաբատ, սև վերնահագուստ) միասին 2025 թվականի մայիսի 06-ին՝ ժամը 05։16-ին քայլում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 24/3 հասցեի բակային հատվածով։ Հասնելով նշված շենքի կողային հատված, որտեղ առկա են մետաղյա կոնստրուկցիայով ավտոտնակներ, դրանց կողքին առկա հողային հատվածում ինչ-որ գործողություններ են կատարում և հեռանում։ Նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ տեսագրության մեջ նկարագրվող հատվածը հանդիսանում է այն վայրը որտեղ ցուցմունքը տեղում ստուգելու քննչական գործողության ժամանակ Հարություն Թևոսյանի կողմից մատնանշվել և նշված վայրից հանվել է թաքցված «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 74-75)
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը, որի համաձայն Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտա 24/3 հասցեի 27-րդ բնակարանի արտաքին պատին տեղադրված տեսանկարահանող սարքի տեսագրությունը պարունակող թվով 1 լազերային սկավառակը ճանաչվել է արտավարութային փաստաթուղթ։(Հատոր 3-րդ՝ վ.թ. 76-77)
Հաղորդում ներկայացնելու մասին արձանագրություն։(Հատոր 1-ին վ․թ․ )
Դատարանը քննարկման առարկա դարձնելով հանցագործության մասին հաղորդումն անթույլատրելի ապացույց ճանաչելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի միջնորդությունը, այն պատճառաբանությամբ, որ այն ստորագրված է ոչ թե գրության մեջ նշված անձի այլ մեկ այլ անձի կողմից արձանագրում է, որ դատաքննության ընթացքում պարզվել է, որ հաղորդումը ստորագրվել է ոչ թե բաժնի պետի կողմից՝ ում տվյալները նշված են գրության մեջ, այլ տվյալ օրվա օպերատիվ խմբի ղեկավարի կողմից, ով իրականացրել է մեղադրյալների ինչպես ձերբակալումը, այնպես էլ անձնական խուզարկությունը: Հետաքննության մարմնի աշխատակցի կողմից կազմված «Հաղորդում» վերտառությամբ փաստական տվյալը և համապատասխան գրությունը, որով այն ուղարկվել է համապատասխան քննչական մարմին, առերևույթ հանցանքի հատկանիշներ է պարունակում և պետք է դիտվի որպես օպերատիվ-հետախուզական գործունեություն իրականացնող մարմնի կողմից իր լիազորություններն իրականացնելու կապակցությամբ տրված հաղորդում, որը բավարարում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենգրքի 177-րդ հոդվածով սահմանված՝ հաղորդմանը վերաբերելի չափանիշներին։
Դեռ ավելին նույն աշխատակցի կողմից կազմվել է նաև նույն բովանդակությամբ զեկուցագիր ուղղված բաժնի պետին, հետևաբար բովանդակային և ընթացակարգային էական տարբերության կամ խախտման մասին սույն պարագայում հնարավոր չէ կատարել դատողություն, այն էլ այն աստիճանի խախտման որը ազդել է անձանց իրավունքների և ազատությունների վրա:
Մասնավորապես, նախ նշված փաստական տվյալները պարունակում են այն ներկայացրած մարմնի լրիվ անվանումը, բացի այդ թեպետ ստորագրությունը դրվել է այլ անձի տվյալների դիմաց, այնուամենայնիվ ստորագրողը հանդիսացել է այն պաշտոնատար անձը ով որ իրականացրել է մինչ այդ ձեռնարկված գործողությունները, կազմել է զեկուցագիրը և նրա վերաբերյալ հստակ տվյալներ առկա են կից նյութերում, ինչպես նաև բացահայտում է համապատասխան պաշտոնատար անձի այն լիազորությունը, որի իրականացման ընթացքում նրան հայտնի է դարձել առերևույթ հանցանքի փաստը: Հաղորդմանը նաև կցվել են համապատասխան փաստը հաստատող նյութեր: Այսինքն հետաքննության մարմնի կողմից կազմված փաստական տվյալը համապատասխանում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված հաղորդումների՝ այլ ընդունված ձևի չափանիշներին։ Իսկ տվյալ փաստաթղթերում այլ անձի անվան առկայությունը ինքնին դեռևս բավարար չէ այն որպես հաղորդում չդիտարկելու համար, քանի որ, ըստ էության, ստորագրություն դնող անձը հանդիսանում է իրավասու անձ։ Մասնավորապես, ինչպես երևում է վերը նշված իրավակարգավորումներից օպերատիվ-հետախուզական գործունեություն իրականացնող մարմնի, հաղորդումը պետք է ունենա ձևաթղթի վրա շարադրված և պատշաճ վավերացված պաշտոնական նամակի, էլեկտրոնային նամակի կամ հաղորդումների այլ ընդունված ձև: Այսինքն վերոնշյալը չի կարող վկայել հաղորդման ոչ իրավաչափ լինելու, առավել ևս օրենքով չնախատեսված աղբյուրից ստացված չլինելու մասին։
Դատարանն արձանագրում է, որ վկայակոչվածն որևէ կերպ չի կարող հիմք հանդիսանալ վարույթում առկա համապատասխան փաստաթղթի՝ որպես քրեական վարույթ նախաձեռնելու համար ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված՝ անհայտ կամ չբացահայտված աղբյուրից ստացված տեղեկություն համարելու համար։
Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել նաև, որ եթե անգամ ընդունենք, որ հետաքննության մարմնի կողմից տրված հաղորդումը որևէ տեսանկյունից չի համապատասխանում օրենքով սահմանված պահանջներին, այնուամենայնիվ դրանով փաստվում է առերևույթ հանցանքի մասին վկայող դեպք և բովանդակության տեսանկյունից պարունակում է ենթադրյալ հանցանք մատնանշող տեղեկություններ և կից առկա են փաստաթղթեր նշվածը պարունակող։
Քանի որ պաշտպանի միջնորդության երկրորդ հատվածը բխում էր սույն հաղորդումը անթույլատրելի ճանաչելուց և, քանի որ հաղորդումը անթույլատրելի ապացույց չի ճանաչվել, ուստի հաղորդումից բխող մյուս ապացույցները չեն կարող ճանաչվել անթույլատրելի, հետևաբար այդ առումով ևս պաշտպանի միջնորդությունը բավարարման ենթակա չէ:

Հետազոտված ապացույցների հիման վրա հաստաված հանգամանքներ.
-Հարություն Թևոսյանը և Արտակ Եղիազարյանը «Տելեգրամ» հավելվածով «HIGHՔՈՒՇ» անվամբ էջից «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի պարունակությամբ փաթեթներ ստանալու և կոնկրետ վայրերում դրանք տեղադրելու շուրջ եկել են նախնական համաձայնության:
-Յուրաքանչյուր տեղադրված փաթեթի համար վերջիններս ստանալու էին գումար «Տելեգրամ» հավելվածի «HIGHՔՈՒՇ» անվամբ էջի օգտատիրոջից:
-Հարություն Թևոսյանը և Արտակ Եղիազարյանը 2025 թվականի մայիսի 6-ի դրությամբ չեն ունեցել «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետով և ՀՀ Կառավարության' 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշմամբ սահմանված բժշկական նպատակներով թմրամիջոցներ, հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, տեղափոխելու, կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն:
-Վերջիններիս գործողությունները փաստացի կայացել են ստացված թմրամիջոցի տեղադրումն և տեղադրված թմրամիջոցի կորդինատները «Տելեգրամ» հավելվածի «HIGHՔՈՒՇ» անվամբ էջի օգտատիրոջն ուղարկելը:Այսինքն իրացման նպատակով ձեռք են բերել թմրամիջոց և տեղափոխել են դա ու տեղադրել՝ փաստացի առաքելով թմրամիջոցը այլ անձանց հասու դարձնելու նպատակով:
-Հարություն Թևոսյանը և Արտակ Եղիազարյանը կատարել են ավարտված հանցանք:Թեպետ վերջիններս չեն հասցրել ամբողջ ստացած փաթեթները տեղադրել այնուամենայնիվ երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմերը ինչը որ հանդիսանում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածը չի նախատեսում երկընտրելի օբյեկտիվ կողմը կազմող բոլոր արարքների կատարումը, թեկուզ մեկ արարքի կատարումը արդեն իսկ ավարտված հանցանքի մասին է վկայում, տվյալ դեպքում վերջիններս իրացնելու համար արդեն իսկ ստացել են խոշոր չափի թմրամիջոց, ինչը ձևական հանցակազմի պարագայում արդեն իսկ ավարտված հանցանքի մասին է վկայում:
-ՀՀ կառավարության 27 հունիսի 2018 թվականի N 707-Ն որոշման 78-րդ սյունակի համաձայն 23.35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը հանդիսանում է խոխոր չափերի:
-Դատարանը հաստված է համարում Հարություն Թևոսյանի և Արտակ Եղիազարյանի մեղավորությունը իրենց առաջադրված մեղադրանքում:

Դատավճռի պատճառաբանական մաս.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի 39-րդ կետի համաձայն` քրեական գործով ապացույցներ են /․․․/ փաստի վերաբերյալ օրենքով սահմանված կարգով ստացված տվյալ, որի հիման վրա քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են ապացուցման ենթակա հանգամանքների առկայությունը կամ բացակայությունը, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ/․․․/:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 97-րդ հոդվածի համաձայն/․․․/ 1. Վարույթի ընթացքում ձեռք բերված ապացույցները, ներառյալ վարույթի մասնավոր մասնակիցների ներկայացրած ապացույցները համարվում են թույլատրելի, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգով հակառակը չի հաստատվել:
2. Օրենքի էական խախտմամբ ստացված տվյալները, ինչպես նաև դրանց հիման վրա կատարված վարութային գործողությունների արդյունքով ձեռք բերված տվյալները ճանաչվում են անթույլատրելի և չեն կարող օգտագործվել որպես ապացույց/․․․/:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն`
/․․․/1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8)այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները/․․․/:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն` /․․․/ 1.Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել/․․․/:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 276-րդ հոդվածը սահմանում է, որ
/․․․/ 1. Առաջին ատյանի դատարանում վարույթն իրականացվում է միայն մեղադրյալի նկատմամբ և միայն նրան ներկայացված մեղադրանքով:
2. Մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքը փաստական հանգամանքների մասով առաջին ատյանի դատարանում կարող է փոփոխվել կամ լրացվել միայն հանրային մեղադրողի կողմից, եթե հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված ապացույցներով հաստատվել են այնպիսի փաստական հանգամանքներ, որոնք հայտնի չէին մինչդատական վարույթում, և որոնք ինքնին կամ այլ փաստական հանգամանքների հետ միասին անհրաժեշտ են դարձնում մեղադրյալին նոր մեղադրանք ներկայացնելը:
3. Մինչև վերդիկտ կայացնելու համար առաջին ատյանի դատարանի` առանձին սենյակ հեռանալը հանրային մեղադրողն իրավասու է փոխելու մեղադրյալին վերագրվող արարքի իրավական գնահատականը:
4. Դատարանն իրավասու է հաստատված կամ հերքված համարելու միայն մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքները: Վերդիկտ կայացնելիս դատարանը, դուրս չգալով մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքների շրջանակից, կարող է փոխել մեղադրյալին վերագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականը, եթե տարբերվող իրավական գնահատականի հարցը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում քննարկել է կողմերի հետ/․․․/:
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
(տես` Ա.Ավագյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշումը)
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի արարքին ճիշտ իրավական գնահատական տալու համար անհրաժեշտ է համեմատական վերլուծություն կատարել սպանության և առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելու հանցակազմերի միջև։
Վճռաբեկ դատարանը Դ.Սիմիդյանի գործով նշել է.(...) Միայն օրենքը կարող է սահմանել հանցանքը և նախատեսել պատիժը (...): Արարքի հանցավորությունն ու պատժելիությունը պետք է նախատեսված լինեն իրավական որոշակիության չափանիշին բավարարող օրենքով: Այս առումով Եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է օրենք հասկացությանն առաջադրվող այնպիսի որակական չափանիշներ, ինչպիսիք են հասանելիությունը և կանխատեսելիությունը (...): Որակական այս պահանջները պետք է ապահովվեն ինչպես հանցագործության, այնպես էլ դրա համար պատժի նշանակման ժամանակ (...): Անձը համապատասխան դրույթի տառացի ընկալումից և, անհրաժեշտության դեպքում, դրա կապակցությամբ դատարանների տված մեկնաբանությունից պետք է հասկանա, թե որ գործողությունների և անգործության համար է քրեական պատասխանատվություն նախատեսվում և ինչ պատիժ կնշանակվի այդ գործողությունների կատարման և/կամ անգործության համար (...):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածը սահմանում է.
/.../1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը, առաքելը, տարածելը, գովազդելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը կամ մեկ ուրիշի դրդմամբ՝ նրա համար թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի ձեռք բերելը`
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ երեքից վեց տարի ժամկետով:
2. Սույն հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է՝
1) մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ,
2) շահադիտական դրդումներով,
3) խոշոր չափերով,/.../պատժվում է ազատազրկմամբ՝ չորսից ութ տարի ժամկետով/.../:
Դատարանի գնահատմամբ օրենսդիրքը թմրամիջոցի իրացման տակ է դիտարկում թմրամիջոցը այլ անձին հասու դարձնելու ցանկացած եղանակ, լինի դա առաքել, տեղադրել:Օրենսդիրը իրացման հանցակազմի տակ է դիտարկում նույնիսկ թմրամիջոցների գորվազդելը: Խոսքը յուրաքանչյուր տեսակի գովազդի մասին է՝ տեղեկատվական տեխնոլոգիաներով, համակարգչի միջոցով, ԶԼՄ-ներով, սովորական խոսքով և այլն: Ստացվում է, որ անձի արարքը կարող է որակվել իրացման հանցակազմով նույնիս այն դեպքում երբ վերջինս ֆիզիկապես չի էլ առնչվել թմրամիջոցների հետ այլ պարզապես դրանց գովազդն է կատարել՝ որպիսզի այլ անձիք ծանոթանան կամ տեղեկացվեն թմրամիջոցների տեսակների և դրանց ձեռքբերման եղանակաների մասին:Դատարանի գնահատմամբ նման մոտեցման պայմաններում թմրամիջոցի իրացման դաշտում պետք է դիտարկել ցանկացած արարք որի ընթացքում հանցավորը այլ անձանց հասու է դարձնում թմրամիջոց ձեռք բերելու ճանապարհը կամ ցույց է տվել թմրամիջոց ձեռք բերելու եղանակները: Ուստի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի դեկտեմբերի 23-ի որոշումը ԵԷԴ/0125/01/09 գործի վերաբերյալ այլևս արդիական չէ:
Փաստվում է, որ նշված նորմի պայմաններում թմրամիջոցն այլ անձանց հասու դարձնելու նպատակով ստանալը ինքնին արդեն իսկ իրենից ներկայացնում է թմրամիջոցի իրացման ավարտված հանցակազմ:
Տվյալ դեպքում մեղադրյալները թմրամիջոցը ստանալուց հետո գիտակցելով, որ իրենց ստացած թմրամիջոցը նախատեսված է այլ անձանց ստացման համար, իրենց գործողություններով հասու են դարձրել այլ անձանց թմրամիջոց ձեռք բերելու հնարավորությունը՝ այն տեղադրելու ուղղությամբ ակտիվ գործողություններ կատարելով:Թեպետ մեղադրյալները չեն հասցրել իրենց մոտ գտնվող թմրամիջոցի ամբողջ ծավալը տեղադրել այնուամենայնիվ արդեն իսկ այդ նպատակով թմրամիջոց ստանալով վերջիննրս կատարել են ավարտված հանցանք:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 45-րդ հոդվածի համաձայն՝
/…/1. Հանցակցություն է համարվում քրեական պատասխանատվության ենթակա երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը:
2. Համակատարումը բացակայում է, երբ հանցանք կատարողն օգտագործում է այնպիսի անձի, որն օրենքի ուժով ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության կամ ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության տվյալ հանցագործության համար` որպես կատարող/…/:
Վճռաբեկ դատարանը Գևորգ Ճաղարյանի և մյուսների գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները․ «(…)Հանցակիցների քրեական պատասխանատվության հարցը լուծելիս վարույթն իրականացնող մարմինը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է պարզի և գնահատի հանցակիցների կողմից համատեղ կատարված բոլոր արարքները, ինչպես նաև այդ արարքների հետևանքները՝ արդյունքում ուրվագծելով հանցակիցներից յուրաքանչյուրի՝ քրեական պատասխանատվության ենթարկվելու սահմաններն ու ծավալները։
(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ յուրաքանչյուր, այդ թվում՝ համատեղ կատարված հանցավոր արարքն անհատական բնույթ ունի, ուստի հանցակիցների քրեական պատասխանատվության հարցը լուծելիս անհրաժեշտ է ելնել հանցագործությանը նրանցից յուրաքանչյուրի մասնակցության աստիճանից և բացառել կատարված արարք(ներ)ի համար հանցակիցներին «հավասարաչափ», այսինքն՝ ոչ ըստ յուրաքանչյուր հանցակցի մեղքի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հնարավորությունը։
Տվյալ դեպքում փաստվում է, որ մեղադրյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է իրեն վերագվող հանցանքի օբյեկտիվ կողմը՝ իրացնելու համար ստացել են թմրամիջոց և այն տեղադրելու ուղղությամբ կատարել ակտիվ գործողություններ:Հետևաբար նրանց արարքում առկա է համակատարում:
Շահադիտական շարժառիթ ասելով՝ ընդհանուր առմամբ պետք է հասկանալ շահ ստանալու, որոշակի նյութական արժեքներ ձեռք բերելու կամ որևէ այլ նյութական օգուտ քաղելու ձգտումը: Շահադիտական դրդումներով թմրամիջոց ապօրինի իրացնել առկա է այն դեպքերում, երբ տվյալ հանցանքի կատարման շարժառիթ է հանդիսանում հանցավորի կամ այլ անձանց համար նյութական որևէ օգուտ ստանալու կամ նյութական որոշակի ծախսերի կատարումից ազատվելու ձգտումը: Սրանով էլ պայմանավորված է շահադիտական դրդումներով սպանության հանրային առավել մեծ վտանգավորությունը: Ասվածից հետևում է, որ շահադիտական շարժառիթը ոչ միայն ժամանակի մեջ պետք է նախորդի սպանությանը, այլև հոգեբանորեն հանդիսանա վերջինիս կատարման մղիչ ուժը: Ըստ էության, հենց շահ ստանալու հնարավորությունը պետք է դրդի անձին մեկ ուրիշին թմրամիջոց ապօրինի իրացնի:
Սույն դեպքով մեղադրյալները իրենց ցուցմունքով հաստատեցին հանցանք կատարելու իրենց շարժառիթը, մասնավորապես նշելով, որ նման արարք կատարելու նպատակն եղել է նյութական օգուտ ստանալը յուրաքանչյուր տեղադրված փաթեթից, իսկ գումարը նրանց պետք է փոխանցվեր տեղադրելուց և կորդինատները փոխանցելուց հետո։Տվյալ պարագայում արձանագրվում է մեղադրյալների մոտ շահադիտական շարժառիթի առկայությունը:
Ինչ վերաբերում է պաշտպանության կողմի այն դիտարկմանը, որ մեղադրյալ Հ.Թևոսյանը ցուցմունքը տեղում ստուգելու քննչական գործողության ժամանակ կամովին է հանձնել այդ գործողության ժամանակ հայտնաբերված թմրամիջոցը և այդ թմրամիջոցը նրան չպետք է մեղսագրվի, ապա այդ առումավ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալը թեպետ մատնացույց է արել այն հատվածն որտեղից որ հայտնաբերվել է թմրամիջոցը, այնուամենայնին այդ արարքը չի կարող դիտարկվել թմրամիջոցը կամովին հանձնելու տիրույթում, քանի որ արդեն իսկ իրավապահ մարմնի աշխատակիցները տեղյակ էին, որ վերջինիս առնչություն ունի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառությանը և այդ ժամանակ վերջինս այդ կասկածանքով եղել է ձերբակալված: Նշված հարցի հետ կապված ՀՀ վճռաբեկ դատարանան իր թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշմամբ նշել է, որ /.../ Բացահայտման իրական սպառնալիքի առկայությունը և դրանից դրդված հանձնումը չի կարող համարվել կամովին: Այն դեպքերում, երբ իշխանությունները տեղյակ են կոնկրետ անձի մոտ նշված առարկաների առկայության մասին և առաջարկում են հանձնել դրանք, հանձնումը կամովին համարվել չի կարող: Այս պայմաններում դա կարող է դիտվել միայն որպես պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք:/.../:
Հետազոտված ապացույցների և դատաքննության արդյունքում դրանց հիման վրա հաստաված հանգամանքների համատեքստում Դատարանը առանձին սենյակում գնահատելով դրանք իրենց համակցության մեջ, համադրելով մեղադրյալ Հարություն Թևոսյանին առաջադրված մեղադրանքի փաստական հանգամանքների ապացուցվածության հետ գտել է, որ հաստաված փաստական հանգամանքների պարագայում նրա արաքին տրված իրավական որակումը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետին։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերին պատասխանելիս մեղադրյալի արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետով որակման համատեքստում՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը),
ապացուցված է այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը,
ապացուցված է մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը,
ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանը առանձին սենյակում գնահատելով դրանք իրենց համակցության մեջ, համադրելով մեղադրյալ Արտակ Եղիազարյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպման հետ գտել է, որ առկա փաստական հանգամանքների և իրավական նորմերի պարագայում մեղադրյալի արարքին տրված իրավական որակումը համապատասխանում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետին:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերին պատասխանելիս մեղադրյալի արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետով որակման համատեքստում՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը),
ապացուցված է այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը,
ապացուցված է մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը,
ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
2. Սույն հոդվածի 1-ին մասում նշված հարցերից որևէ մեկին ժխտական պատասխան տալու դեպքում դատարանը կայացնում է արդարացման վերդիկտ։
3. Սույն հոդվածի 1-ին մասում նշված բոլոր հարցերին հաստատական պատասխան տալու դեպքում դատարանը կայացնում է մեղադրական վերդիկտ, որով սահմանում է նաև, թե ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի, որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե մեղադրյալը պատժի ենթակա է, թե ոչ, պատժի ինչ տեսակ պետք է նշանակվի և պետք է արդյոք նա այն կրի:
Դատարանը դրական պատասխանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերին գտնում է, որ կատարած արարքի համար Հարություն Կարենի Թևոսյանը և Արտակ Սասունի Եղիազարյանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը պատժվում է ազատազրկմամբ՝ չորսից ութ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն` /․․․/ Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները/․․․/:
ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 69-րդ հոդվածը սահմանում է, որ
/.../1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:/.../
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1.Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝(…)2. Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև սույն հոդվածի 1-ին մասով չնախատեսված մեղմացնող այլ հանգամանքներ: (…)»։
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են
ա)օրինականությունը,
բ)արդարությունը,
գ)պատժի անհատականացումը,
դ)մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…):
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա: (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)»:
Արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ՝ «(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)»:
1) Հարություն Կարենի Թևոսյանին մասով.
Դատարանը, որպես դատապարտված-մեղադրյալ Հ.Թևոսյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում այն, որ՝
-առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել՝ նախաքննության ընթացքում տվել խոստովանական ցուցմունքներ, մասնակցել քննչական գործողությունների կատարմանը՝ այդ կերպով աջակցել նախաքննությանը, զղջացել է իր կատարած արարքի համար:
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Հ.Թևոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Դատարանը մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանք է գնահատում այն, որ վերջինս՝
-վատառողջ է ինչի հիմքով տարեկետում է ստացել զինվորական ծառայությունից (հիմք՝ լրացուցիչ դատալսումների ժամանակ ներկայացված Հ.Թևոսյանի բժշկական փաստաթղթեր),
-ի սկզբանե ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարածի համար,
-նախկինում դատված չի եղել (հիմք՝ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի տեղեկանքը)
-հանցանքը կատարել է 18 տարեկանում՝ անչափահասության և չափահասության սահմանագծին,
-ունի ընտանիք՝ ծնողներ, փոքր քույր՝ սոցիալական կապեր,
-ընկերուհի ում հետ պատրաստվում է ընտանիք կազմել (հիմք ներկայացված դիմում),
-ընտանիքը ստանձնել է պարտականություն վերասոցիալականացնել իրենց զավակաին (հիմք ներկայացված դիմում),
-նախքան սույն քրեական գործով արգելանքի վերցվելը ունեցել է աշխատանք,
-հանցանքը կատարել է սոցիալական կարիքները բավարարելու նպատակով,
-թե՛ աշխատանքի, թե՛ բնակության վայրից բնութագրվում է դրական,
-նախկինում զբաղվել է մարտարվեստով՝ զբաղեցրել է մրցանակային տեղեր՝ նշանակում է ունեցել է աջողջ ապրելակերպ,
-իրացվող թմրամիջոցը հանդիսացել է բուսական ծագման:
Վեր մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Հ.Թևոսյանի նկատմամբ պատժի տեսակն և չափն որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նա կատարել է բնակչության առողջության դեմ ուղղված դիտավորյալ հանցանք, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այն, որ մեղադրյալը նախկինում դատապարտված չի եղել, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, անձը բնութագրող հանգամանքները Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի հոդվածի սանկցիայով նախատեսված միակ պատժի նվազագույն չափով պատժաչափ՝ 4 տարի ժամկետով ազատազրկում:
1) Արտակ Եղյազարյանի մասով.
Դատարանը, որպես դատապարտված-մեղադրյալ Ա․Եղյազարյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում այն, որ՝
-առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել՝ նախաքննության ընթացքում տվել խոստովանական ցուցմունքներ, մասնակցել քննչական գործողությունների կատարմանը՝ այդ կերպով աջակցել նախաքննությանը, զղջացել է իր կատարած արարքի համար:
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Ա․Եղյազարյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Դատարանը մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանք է գնահատում այն, որ վերջինս՝
-ունի հոգեկան առողջական հետ կապված խնդիրներ է՝ ինչի հիմքով տարեկետում է ստացել զինվորական ծառայությունից (հիմք՝ Ա․Եղյազարյանի բժշկական փաստաթղթեր),
-ի սկզբանե ընդունել է մեղքն և զղջացել կատարածի համար,
-նախկինում դատված չի եղել (հիմք՝ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի տեղեկանքը)
-հանցանքը կատարել է 18 տարեկանում՝ անչափահասության և չափահասության սահմանագծին,
-ունի ընտանիք՝ ծնողներ, սոցիալական կապեր,
-ընտանիքը ստանձնել է պարտականություն վերասոցիալականացնել իրենց զավակաին (հիմք ներկայացված դիմում),
-նախքան սույն քրեական գործով արգելանքի վերցվելն ունեցել է աշխատանք,
-հանցանքը կատարել է սոցիալական կարիքները բավարարելու նպատակով,
-թե՛ աշխատանքի, թե՛ բնակության վայրից բնութագրվում է դրական,
-իրացվող թմրամիջոցը հանդիսացել է բուսական ծագման:
Վեր մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Ա․Եղյազարյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նա կատարել է բնակչության առողջության դեմ ուղղված դիտավորյալ հանցանք, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այն, որ մեղադրյալը նախկինում դատապարտված չի եղել, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, անձը բնութագրող հանգամանքները Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի հոդվածի սանկցիայով նախատեսված միակ պատժի նվազագույն չափով պատժաչափ՝ 4 տարի ժամկետով ազատազրկում:
ՄԱԿ-ի 29.11.1985 թվականի «Պեկինյան կանոնները» (ՄԱԿ-ի նվազագույն ստանդարտ կանոնները անչափահասների նկատմամբ արդարադատություն իրականացնելու վերաբերյալ) միջազգային նորմատիվ փաստաթղթի համաձայն.
/.../3.3 Պետք է ջանքեր գործադրել Կանոններում շարադրված սկզբունքների ազդեցությունը նաև չափահաս երիտասարդ իրավախախտների վրա տարածելու համար:/…/:
/.../ՄԱԿ-ի 6-րդ կոնգրեuի 8-րդ բանաձևին համապատաuխան, 17.1 կանոնի բ) ենթակետով խրախուսվում է փակ հաստատությունում տեղավորելու այլընտրանքների առավելագույն կիրառումը` նկատի առնելով երիտաuարդության հատուկ պահանջմունքները բավարարելու անհրաժեշտությունը: Ուuտի, պետք է լիովին oգտագործել այլընտրանքային միջոցների բոլոր տարատեսակները և նոր այլընտրանքներ մշակել` հաշվի առնելով հաuարակական անվտանգության պահանջները: Առավելագույնս պետք է գործի դրվի պրոբացիայի համակարգը` պատիժը պայմանական չկիրառելու, պայմանական պատիժների, հսկողության հանձնելու և ներգործության այլ միջոցների օգնությամբ:/…:
/.../ 19.1 Անչափահասին որևէ ուղղիչ հիմնարկում ներփակելը միշտ պետք է ծայրահեղ միջոց լինի, անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետի համար կիրառված:
Մեկնաբանություն
Առաջադեմ քրեագիտությունը հանդես է գալիս այնպիսի միջոցների օգտագործման գերադասելիության օգտին, որոնք չեն նախատեսում ուղղիչ հիմնարկներում ներփակումը: Հաստատված է, որ ուղղիչ հիմնարկներում ներփակելու միջոցով ձեռք բերված արդյունքները, լավագույն դեպքում, աննշան են այդ միջոցառման չկիրառման արդյունքների համեմատությամբ: Անհատականության համար բազմաթիվ աննպաստ հետևանքները անխուսափելի են ուղղիչ հիմնարկներում ներփակելու ցանկացած դեպքի համար և միանգամայն տեսանելի է, որ դրանք չեն փոխհատուցվում ուղղիչ աշխատանքով: Սա հատկապես արդարացի է անչափահասների նկատմամբ, որոնք ենթակա են բացասական ազդեցությունների: Բացի դրանից, ոչ միայն ազատազրկման, այլև հասարակությունից մեկուսացնելու հետ կապված բացասական հետևանքները անչափահասի վրա ազդում են ավելի շատ, քան մեծահասակի, քանի որ դրանց անչափահասները առնչվում են զարգացման սկզբնական շրջանում:
19-րդ կանոնի նպատակը ուղղիչ հիմնարկներում պահելը երկու առումով սահմանափակելն է քանակական («ծայրահեղ միջոց») և ժամանակավոր («նվազագույն ժամկետում»):
19-րդ կանոնում արտացոլված է ՄԱԿ-ի 6-րդ Կոնգրեսի բանաձևի ղեկավարման սկզբունքներից մեկը. անչափահաս իրավախախտը չպետք է փակվի բանտում, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ չկան համապատասխան այլ միջոցներ: Դրա համար տվյալ կանոնում պարունակվում են կոչեր, որ եթե անչափահասը պետք է պահվի ուղղիչ հիմնարկում, ազատազրկումը պետք է սահմանափակվի նվազագույն անհրաժեշտ ժամկետով, իրականացվի անչափահասին պահելու հատուկ կազմակերպչական միջոցառումների առկայությամբ, հաշվի առնվեն իրավախախտների, իրավախախտման և հիմնարկների զանազան տիպերը: Փաստորեն նախապատվությունը «փակերից» առաջ պետք է տրվի «բաց» հիմնարկներին: Բոլոր հիմնարկները պետք է լինեն ոչ թե բանտային, այլ ուղղիչ կամ ուսուցողական տիպի:/…/:
/.../28. Պայմանով ազատման կանոնավոր կիրառումը սկզբնական փուլերում
28.1 Ուղղիչ հիմնարկներից պայմանով ազատումը համապատասխան մարմինների կողմից կիրառվում է հնարավորին չափ լայն ընդգրկումով և հնարավորին չափ վաղ ժամկետում:
28.2 Ուղղիչ հիմնարկներից պայմանով ազատված անչափահասները ստանում են համապատասխան մարմնի օգնությունը, գտնվում են հսկողության տակ և պետք է ստանան համայնքների աջակցությունը:/.../:
Միաժամանակ դատարանը արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածը սահմանում է՝/․․․/ 1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:/․․․/,/․․․/4. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի հետևյալ հանգամանքները.
1) անձին մեղսագրվող հանցանքի բնույթն ու վտանգավորությունը,
2) պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները,
3) հանցանք կատարածի անձը,
4) պատճառած վնասը հատուցելու կամ այլ կերպ հարթելու պահանջի բացակայությունը կամ այն հատուցած կամ այլ կերպ հարթած լինելու հանգամանքը, եթե հանցագործությամբ վնաս է պատճառվել:
5. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը սահմանում է փորձաշրջան՝ 1-5 տարի ժամկետով, որի ընթացքում անձը գտնվում է դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի հսկողության ներքո և պարտավոր է կատարել դատարանի որոշմամբ սահմանված պարտականությունները: Փորձաշրջանի ընթացքում դատարանի կողմից նշանակվող պարտականություններն են՝
1)կրթական և մշակութային ծրագրերին մասնակցելը, այդ թվում՝ նոր արհեստ կամ մասնագիտություն ձեռք բերելը,
2)առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը,
3)բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում իր նոր բնակության վայրի հասցեն հայտնելը,
4)ոգելից խմիչքներից (ալկոհոլից), թմրամիջոցներից, հոգեմետ (հոգեներգործուն), թունավոր կամ այլ թմրեցնող նյութերից ունեցած կախվածությունից բուժման կուրս անցնելը,
5)հանրօգուտ աշխատանքներում ներգրավվելը,
6)սեռավարակից կամ շրջապատի համար վտանգ ներկայացնող հիվանդությունից բուժման կուրս անցնելը,
7)տուժողի, նրա ընտանիքի անդամի, նրա խնամքի տակ գտնվող անձի կամ դատարանի կողմից նշված այլ անձի հետ որևէ շփում ունենալու արգելքը,
8)որոշակի վայրեր այցելելու արգելքը,
9)հոգեբանական-վերականգնողական կուրս անցնելը:/․․․/։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Դ.Հովհաննիսյանի գործով իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին(…):
ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 100-րդ հոդվածը սահմանում է, որ
/.../1. Անչափահասի կամ 21 տարին չլրացած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում ինչպես սույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածով նախատեսված սկզբունքները, այնպես էլ նրանց կյանքի և դաստիարակության պայմանները, հոգեկան զարգացման աստիճանը, առողջության վիճակը, անձի այլ առանձնահատկություններն ու նրանց վրա այլ անձանց ազդեցությունը:
2. Սույն օրենսգրքի 5-րդ բաժնով նախատեսված դրույթները բացառում են պատիժ նշանակելիս անչափահասությունը կամ 21 տարին լրացած չլինելը որպես քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք գնահատելը:/.../:
ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 110-րդ հոդվածը սահմանում է, որ
/.../1. Անչափահասի կամ 21 տարին չլրացած անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես հանցագործության բնույթը, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, այնպես էլ հանցավորի տարիքից բխող բարոյահոգեբանական առանձնահատկությունները, նրա կյանքի և դաստիարակության պայմանները:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը սահմանում է փորձաշրջան՝ 1-3 տարի ժամկետով/.../:
Քրեական օրենսգրքում տեղ գտած կառուցակարգերից է 21 տարին չլրացած անձանց նկատմամբ պատիժ նշանակելու, նրանց քրեական պատասխանատվությունից ու պատժից ազատելու հատուկ կանոններ նախատեսելը: ՀՀ քրեական օրենսգիրքը նման կանոնակարգումներ նախատեսել է 21 տարին չլրացած երիտասարդների համար, ելնելով այն տրամաբանությունից, որ այս տարիքային խմբի ներկայացուցիչների մեծամասնությանը դեռևս բնորոշ են անչափահասների մոտիվացիոն, հոգեբանական առանձնահատկությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանվում է, որ անչափահասի կամ 21 տարին չլրացած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում ինչպես սույն պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, այնպես էլ նրանց կյանքի և դաստիարակության պայմանները, հոգեկան զարգացման աստիճանը, առողջության վիճակը, անձի այլ առանձնահատկություններն ու նրանց վրա այլ անձանց ազդեցությունը: Ընդ որում, անչափահասներին և 21 տարին չլրացած անձանց վերաբերյալ առկա հատուկ դրույթները բացառում են պատիժ նշանակելիս անչափահասությունը կամ 21 տարին լրացած չլինելը որպես քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք գնահատելը:
Նման պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալները հանցանքը կատարել են հենց 18 տարեկանում, այսինքն անչափահասությունից դեպի չափահասության բաժանարա տարիքում, նման պայմաններում ինչպես օրենսդրի դիրքրորշումն է այնպես էլ այս պարագայում Դատարանի դիտարկում է, որ մեղադրյալների կողմից պատժի կրելուց բացի, որպես նրանց վերասոցիալականացմանը հասնելու համար միջոց պետք է դիտարեկել նաև այլընտրանքային հնարավորություններ, քանի որ կյանքի սկզբնական փուլում գտնվող անձի կողմից ազատազրկման ձևով պատիժ կրելը կարող է անդառնալի լինել նրա ամբողջ կյանքի համար:
Կարևոր է նաև փաստել, որ հենց ՀՀ քրեական օրենսգիրքն է առանձնացնում անչափահասների և մինչև 21 տարին լարանալը հանցանք կատարած անձանաց համար պատիժ նշանակաելու առանձին ընթացակարգեր:Դատարանի գնահատմամբ նման գործընթացի միտումը կայանում է անչափահասությունից դեպի չափահասություն անցումային տարիքի սահմանումը ինչը տվյալ դեպքում հանդիսանում է 18-21 տարեկանը:
Սույն պարագայում մեղադրյալները հանցանքը կատարել են 18 տարեկանում այն է դեռևս անչափահասությունից չափահասություն փաստացի անցման պայամններում:
Դատարանի դիտարկմամբ հաշվի առնելով մեղադրյալների անձը, նրանց կատարած հանցանքը, նրանց վերաբերմունքը իրենց կատարած հանցանքի նկատմամբ, հանցանք կատարելու տարիքը և վերաբերելի այլ հանգամանքներ կիրառելի պետք է լինի պատժի կատարման այլընտրանք կառուցակարգերի կիրառումը:
Տվյալ պարագայում հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալներն ունեն սոցիալական կապեր, ընտանիք, կյանիք և ապագայի վերաբերյալ հստակ հեռանկար և զղջում իրենց կատարած հանցանքի կատարման վերաբերյալ, հետևաբար վերոնշյալ կարգավորումների և վերլուծությունների հիման վրա Դատարանը ընդունելի է համարում մեղադրյալների նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը որպես նրանց վերասոցիալականացնելու միջոց դիտարկելը:
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալների վերասոցիալականացումը հնարավոր է ազատազրկման ձևով նշանակված 4 (ութ) տարի ժամկետով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պայմաններում, ուստի Դատարանը որոշում է կայացնում Հարություն Կարենի Թևոսյանի և Արտակ Սասունի Եղիազարյանի նկատմամբ համապատասխանաբար նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառել՝ յուրաքանչյուրի նկատմամբ սահմանելով փորձաշրջան 3 (երեք) տարի ժամկետով: Փորձաշրջանի ընթացքում Հարություն Կարենի Թևոսյանի և Արտակ Սասունի Եղիազարյանի վրա դնելով պարտականություն առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը, բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում իր նոր բնակության վայրի հասցեն հայտնելը, հանրօգուտ աշխատանքներին ներգրավվելը և սոցիալհոգեբանական կուրս անցնելը:
Մեղադրյալների նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար տվյալ պարագայում որոշիչ նշանակություն է ունենում այն, որ մեղադրյալները ՀՀ ունեն մշտական բնակության վայր, աշխատանք, ընտանիք, այսինքն ունեն սոցիալական կապեր, ընդունել են իրենց առաջադրված մեղադրանքը ու զղջացել են կատարվածի համար, հանցանքը կատարել են 18 տարեկանում: Դատարանը արձանագրում է, որ վերոնշյալի պայմաններում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պարագայում դատապարտված-մեղադրյալների նկատմամբ հնարավոր է իրականացնել պատշաճ վերահսկողություն։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 23,35 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը թմրամիջոցը ուղարկել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 14813825 քրեական վարույթին կցելու և վարույթի շրջանակներում պահելու համար, իսկ «Հոնոր» և «Այֆոն 13» մոդելի բջջային հեռախոսները համապատասխանաբար վերադարձնել ըստ պատկանելիության։
Արտակ Եղիազարյանից և Հարություն Թևոսյանից համապարտության կարգով բռնագանձել վարույթային ծախսեր՝ 828․000 ՀՀ դրամ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ ի թիվս այլնի գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելադրման, գույքային հայցի հարցերին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալների գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, գույքային հայց չի ներկայացվել, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 97-րդ, 102-րդ, 105-րդ, 276-րդ, 348-349-րդ, 352-356-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարան․
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Հարություն Կարենի Թևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատժի մեջ հաշվակցել մեղադրյալի անազատության մեջ գտնված ժամանակահատվածը 7 ամիս 12 օրը, և այն ժամանակահատվածը որքան մեղադրյալը կգտնվի արգելանքի տակ՝ նախքան դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ Հարություն Կարենի Թևոսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 3 (երեք) տարի ժամկետով, վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա։
Փորձաշրջանի ընթացքում Հարություն Կարենի Թևոսյանի վրա դնել պարտականություն առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը, բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում իր նոր բնակության վայրի հասցեն հայտնելը, հանրօգուտ աշխատանքներին ներգրավվելը և սոցիալհոգեբանական կուրս անցնելը:
Վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա։ Փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկել հաշվառման վերցնելու պահից:
Հարություն Կարենի Թևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Արտակ Եղիազարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատժի մեջ հաշվակցել մեղադրյալի անազատության մեջ գտնված ժամանակահատվածը 7 ամիս 12 օրը, և այն ժամանակահատվածը որքան մեղադրյալը կգտնվի արգելանքի տակ նախքան դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ Արտակ Եղիազարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 3 (երեք) տարի ժամկետով, վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա։
Փորձաշրջանի ընթացքում Արտակ Եղիազարյանի վրա դնել պարտականություն առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը, բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում իր նոր բնակության վայրի հասցեն հայտնելը, հանրօգուտ աշխատանքներին ներգրավվելը և սոցիալհոգեբանական կուրս անցնելը:
Վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա։ Փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկել հաշվառման վերցնելու պահից:
Արտակ Եղիազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 23,35 գրամ քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը թմրամիջոցը ուղարկել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 14813825 քրեական վարույթին կցելու և վարույթի շրջանակներում պահելու համար, իսկ «Հոնոր» և «Այֆոն 13» մոդելի բջջային հեռախոսները համապատասխանաբար վերադարձնել ըստ պատկանելիության։
Գույքային հայցի, վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Արտակ Եղիազարյանից և Հարություն Թևոսյանից համապարտության կարգով բռնագանձել վարույթային ծախսեր՝ 828․000 ՀՀ դրամ։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄՈՒՇԵՂ ԱՐԱՄՅԱՆ