Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/2462/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
19․4
Պատասխանող
Տիգրան Ավագյան Վանցենտինի
Տիգրան Ավագյան
Տիգրան Ավագյան
Տիգրան Ավագյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Վահե Ջիվանյան
Քրեական վերաքննիչ
Նարինե Հովակիմյան
Վաչե Մարգարյան
Էդգար Մանասյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Վահե Ջիվանյան
Քրեական վերաքննիչ
Նարինե Հովակիմյան
Վաչե Մարգարյան
Էդգար Մանասյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2026-04-30 | 12:00 | 6 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-11-26 | 14:00 | 6 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-11-13 | 12:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-10-07 | 16:30 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-10-02 | 11:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-08-22 | 10:00 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-21 | 15:20 | 4 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/2462/01/25
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«26» նոյեմբերի 2025 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ` ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐՄԵՆ ԵՐԻՑՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ ՄԱՐԻԱՄ ԱՂԱԲԵԿՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՏԻԳՐԱՆ ԱՎԱԳՅԱՆԻ
«Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում արագացված վարույթով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով (ծնված՝ 1991 թվականի հուլիսի 23-ին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, չի աշխատում, դատված` դատվածությունը չմարված, հաշվառման և փաստացի բնակության հասցե՝ քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ 4-րդ փողոց, 68-րդ տուն)։
1․ Նկարագրական մաս.
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։
2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։
2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։
2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։
2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։
2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։
2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն.
Մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից:
Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից:
1.2. Արագացված վարույթի կարգ.
Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։
Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
1.3. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վեաբերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
2․ Պատճառաբանական մաս.
2.1. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին:
2.2. Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։
Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ.
դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
2.2.1. Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։
2.2.2. Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։
2.2.3. Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…):»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ քրեական գործով արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…): Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա: (…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)»: (տե՛ս Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39-րդ կետը)
Անդրադառնալով արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ քրեական գործով որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-15-րդ կետերը):
Վկայակոչված իրավական նորմերում և դիրքորոշումներում սահմանված չափանիշների համատեքստում անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները.
- մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ,
- ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք,
- թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ),
- նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։
Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարման չէ այն գումարել։
2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածը սահմանում է.
«1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ: (...)»:
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ՏԴ/0018/01/13, ԳԴ/0014/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում, որոնցով կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն:
Անդրադառնալով պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները գնահատման ենթարկելու կարևորությանը` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական, քրեաբանական, քրեաիրավական, ֆիզիկական հատկությունների համակցությունը (վարքագիծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, սեռը, դատվածությունը, ընտանեկան դրությունը, ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա նշանակված պատժի ազդեցությունը, խնամքին այլ անձանց առկայությունը, սոցիալական միջավայրում զբաղեցրած տեղն ու դիրքը, սոցիալական միջավայրում ունեցած բնութագիրը և այլն), ինչպես նաև հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծը (կատարվածի համար զղջալը, ճշմարտացի ցուցմունքներ տալը, քննությանը չխոչընդոտելը, պատճառված վնասը հատուցելը և այլն) (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Հ.Հարությունյանի գործով 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Ն.Սարգսյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11, Ս.Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12, Ս.Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12, Ջ.Շիրվանյանի գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0091/01/14 և այլ որոշումները):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով.
«Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը,
դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։
17. Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։
18․ Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։
Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել,
դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը:
ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմարմիջոցներ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից նրակայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։
2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։
2․4․ Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։
2.6. Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։
2.7. Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։
2.8. Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
2.9. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-րդ, 33-րդ, 98-100-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով։
3. Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։
Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով):
ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«26» նոյեմբերի 2025 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ` ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐՄԵՆ ԵՐԻՑՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ ՄԱՐԻԱՄ ԱՂԱԲԵԿՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՏԻԳՐԱՆ ԱՎԱԳՅԱՆԻ
«Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում արագացված վարույթով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով (ծնված՝ 1991 թվականի հուլիսի 23-ին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, չի աշխատում, դատված` դատվածությունը չմարված, հաշվառման և փաստացի բնակության հասցե՝ քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ 4-րդ փողոց, 68-րդ տուն)։
1․ Նկարագրական մաս.
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։
2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։
2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։
2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։
2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։
2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։
2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն.
Մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից:
Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից:
1.2. Արագացված վարույթի կարգ.
Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։
Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
1.3. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վեաբերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
2․ Պատճառաբանական մաս.
2.1. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին:
2.2. Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։
Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ.
դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
2.2.1. Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։
2.2.2. Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։
2.2.3. Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…):»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ քրեական գործով արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…): Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա: (…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)»: (տե՛ս Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39-րդ կետը)
Անդրադառնալով արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ քրեական գործով որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-15-րդ կետերը):
Վկայակոչված իրավական նորմերում և դիրքորոշումներում սահմանված չափանիշների համատեքստում անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները.
- մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ,
- ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք,
- թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ),
- նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։
Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարման չէ այն գումարել։
2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածը սահմանում է.
«1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ: (...)»:
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ՏԴ/0018/01/13, ԳԴ/0014/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում, որոնցով կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն:
Անդրադառնալով պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները գնահատման ենթարկելու կարևորությանը` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական, քրեաբանական, քրեաիրավական, ֆիզիկական հատկությունների համակցությունը (վարքագիծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, սեռը, դատվածությունը, ընտանեկան դրությունը, ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա նշանակված պատժի ազդեցությունը, խնամքին այլ անձանց առկայությունը, սոցիալական միջավայրում զբաղեցրած տեղն ու դիրքը, սոցիալական միջավայրում ունեցած բնութագիրը և այլն), ինչպես նաև հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծը (կատարվածի համար զղջալը, ճշմարտացի ցուցմունքներ տալը, քննությանը չխոչընդոտելը, պատճառված վնասը հատուցելը և այլն) (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Հ.Հարությունյանի գործով 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Ն.Սարգսյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11, Ս.Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12, Ս.Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12, Ջ.Շիրվանյանի գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0091/01/14 և այլ որոշումները):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով.
«Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը,
դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։
17. Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։
18․ Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։
Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել,
դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը:
ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմարմիջոցներ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից նրակայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։
2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։
2․4․ Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։
2.6. Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։
2.7. Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։
2.8. Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
2.9. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-րդ, 33-րդ, 98-100-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով։
3. Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։
Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով):
ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ
ԵԴ1/2462/01/25
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
(այսուհետ `Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Ն.Հովակիմյան
դատավորներ՝ Վ.Մարգարյան
Է․Մանասյան
քարտուղարությամբ` Լ.Կարապետյանի
Հ.Հակոբյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան՝ Մ.Աղաբեկյանի
մեղադրյալ՝ Տ.Ավագյանի
30.04.2026թ. ք.Երևան
դռնբաց դատական նիստում, մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա դատական վերանայման ենթարկելով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) 26.11.2025թ. թիվ ԵԴ1/2462/01/25 դատավճիռը.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։
2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։
2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։
2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։
2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։
2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։
2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
2025 թվականի նոյեմբերի 26-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճռով վճռվել է.
«Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։
Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
(…)»:
2025 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Դատարանի վերը նշված որոշման դեմ Վերաքննիչ դատարան բողոք է ստացվել պաշտպան Մ.Աղաբեկյանից:
ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 30.12.2025թ. և 05.01.2026թ. փոխանցվել է Նախագահող դատավոր Ն.Հովակիմյանին (կազմի դատավորներ Վ.Մարգարյան և Է.Մանասյան):
Վերաքննիչ դատարանի 2026 թվականի հունվարի 15-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:
2.Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
Տիգրան Ավագյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով այն բանի համար, որ նա. « առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես.
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից:
Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից:
(…)»:
Արագացված վարույթի կարգ.
Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։
Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վերա- բերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը կատարել է հետևյալ իրավական վերլուծությունները.
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։
Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ.
դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
(…)
(…անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները.
- մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ,
- ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք,
- թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ),
- նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։
Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարմար չէ այն գումարել։
2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
(...)
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով.
«Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը,
դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։
Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։
Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։
Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել,
դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը:
ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոցներ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից ներկայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։
2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։
Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։
Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։
Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
(…)»:
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստերով.
Բողոքաբերը՝ պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը, գտնում է, որ հնարավոր է Տ․Ավագյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս՝ հաշվի է առել այնպիսի հանգամանքներ, որոնք էական են անձի նկատմամբ նշանակվելիք պատժի քննարկման համատեքստում, բայց միաժամանակ ՄԻԱՎ վարակի առկայության պարագայում անհրաժեշտ էր դիտարկել նաև դրա՝ այս պահի դրությամբ պատժի հետ անհամատեղելիության որոշման հարցը․ այս հարցի քննարկումն արդիական է նաև այնքանով, որ ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է նաև ծանր հիվանդության առկայության պարագայում պատժի կրման հետաձգում, կամ՝ առհասարակ պատժից ազատում․ այսինքն՝ Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակման արդյունքում սխալ է կիրառվել նյութական նորմը այն իմաստով, որ պատիժ նշանակելուց առաջ դատարանը պետք է քննարկման առարկա դարձնի նաև նշանակված պատժի կրման հարցը:
Դատարանն եկել է սխալ եզրահանգման մեղադրյալի նկատմամբ փորձաքննություն չնշանակելու որոշում կայացնելիս, որն էական նշանակություն պետք է ունենար անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու համատեքստում․ այսպես՝ թեպետ Դատարանին ներկայացրած էպիկրիզը թվագրված է 06.10.2025-ով, ամեն դեպքում՝ դրանից ակնառու է, որ Տ․Ավագյանի ախտորոշումը տրվել է դեռևս 2015-ին, իսկ էպիկրիզը որևէ նշում չի պարունակում այն մասին, թե արդյոք այդ ընթացքում մեղադրյալն անցել է համապատասխան բուժզննումներ, ստացել բուժումներ, որն էլ՝ էական հանգամանք է հասկանալու համար, թե արդյո՞ք ՄԻԱՎ վարակն այս պահին, որ կլինիկական փուլում է:
Փաստացի, պատժի հետ անհամատեղելի է ՄԻԱՎ վարակի 4-րդ կլինիկական փուլը, և օբյեկտիվորեն՝ հնարավոր է՝10 տարիների ընթացքում՝ պատշաճ բուժում չստանալու արդյունքում այս վարակի առավել ծանր կլինիկական փուլի հասնելը:
Մեղադրյալի մոտ բացի ՄԻԱՎ վարակից ախտորոշվել են երեք այլ՝ ըստ էության՝ բնույթով տարբեր հիվանդություններ, որոնք ևս 2015-ին են ախտորոշվել, և դրանք ևս հնարավոր է ՝ այս պահին առավել բարդ փուլում են գտնվում և միաժամանակ միասին դիտարկելու դեպքում, նաև՝ համատեղելով ՄԻԱՎ վարակի հետ, հնարավոր է՝ իրենց բնույթով պատժի հետ լինեն անհամատեղելի:
ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է հետևյալը․
եթե հանցանքը կատարելուց հետո, բայց մինչև դատավճիռ կայացնելը անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ նշանակելը, ապա դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա պատժի նշանակումը հետաձգվում է:
Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը պատիժ է նշանակում:
Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ կրելը, ապա դատարանը դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա նրան ազատում է պատիժը կրելուց: Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը որոշում է կայացնում անձին ուղարկել պատիժը կրելու:
Թեպետ մեղադրյալի մոտ ՄԻԱՎ վարակն ախտորոշվել է դեռևս 2015-ին, սակայն այս պահին պարզ չէ, թե որ փուլում է գտնվում, որն էլ կարող է մեկնաբանվել այն համատեքստում, որ հնարավոր է՝ հանցանքի կատարումից հետո՝ ներառյալ մինչ այս փուլը մեղադրյալի մոտ ախտորոշված վարակն այլ փուլում է, որն էլ հենց կարող է մեկնաբանվել այն իմաստով, որ նոր է ի հայտ եկել:
Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակումն ըստ էության՝ առարկայազուրկ է դարձրել պատժի կրմանը դատարանի կողմից անդրադառնալու, պատժի կրումը հետաձգելու հարցերի վերաբերյալ հոդվածների կիրառումը, որն իրավաչափ չէ:
Վերոգրյալ հիմնավորումներով պաշտպանը խնդրել է. «փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով կայացրած դատավճիռը, և պատժի հետ անհամատեղելի հիվանդության առկայությանը հաստատելու դեպքում մեղադրյալին ազատել պատժի կրումից, կամ՝ համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում՝ դրա կրումը հետաձգել:
Մասնակի՝ պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի 26.11.2025-ին թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը և բեկանված մասով կայացնել նոր դատական ակտ՝ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ նշանակված 2.2 /երկու տարի երկու ամսով/ տարի ժամկետով ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան անհրաժեշտ ժամկետով։
(…)»:
4.Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը, խնդրեց այն բավարարել:
Մեղադրյալը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Դատախազը դատական նիստին չի ներկայացել:
5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը
ՀՀ քրեական դատավարության 352-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատական վերանայումը կարող է իրականացվել միայն սույն հոդվածով նախատեսված կառուցակարգերի շրջանակներում:
2. Վերաքննությունը կիրառվում է այն դեպքում, երբ բողոքարկվում է առաջին ատյանի դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ չմտած`
1) դատավճիռը.
(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: (…)»:
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատավճիռը թողնել անփոփոխ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն.
1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
(…)
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
(…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն.
1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը: (…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն.
1.Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2.Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2.Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ:
3.Հանցագործությունների համակցության դեպքում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը որոշվում է համակցությամբ վերջնական պատիժը նշանակելուց հետո:
4.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի հետևյալ հանգամանքները.
1) անձին մեղսագրվող հանցանքի բնույթն ու վտանգավորությունը,
2) պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները,
3) հանցանք կատարածի անձը,
4) պատճառած վնասը հատուցելու կամ այլ կերպ հարթելու պահանջի բացակայությունը կամ այն հատուցած կամ այլ կերպ հարթած լինելու հանգամանքը, եթե հանցագործությամբ վնաս է պատճառվել:
(…):
Թեև 01.07.2022թ. ուժի մեջ է մտել ՀՀ նոր քրեական օրենսգիրքը, սակայն Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով կիրառելի է մինչև 01.07.2022թ. գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի մի շարք որոշումներով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները:
Մասնավորապես Սուսաննա Ներսիսյանի գործով 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ այն մասին, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»:
Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Հ]անցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը»։
Կարեն Հարությունյանի գործով 2007թ. նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
(…) Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը»։
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ՝ նախկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի գործողության ժամանակահատվածում Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով, կիրառելի են նաև սույն գործով:
Այսպես՝ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 17.02.2009թ. Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը. (…)Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում, ի թիվս այլնի, առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու կամ պահելու համար:
Նշված նորմի վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ հանցագործության վերաբերյալ գործերով պատժի անհատականացման սկզբունքի տեսանկյունից արարքի հանրային վտանգավորությունը որոշելիս դատարանը, ի թիվս այլնի, պետք է հաշվի առնի.
- թմրանյութի տեսակը (վտանգավորության աստիճանը, անձի օրգանիզմի վրա ազդեցության աստիճանը),
- դրա չափը («Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի թիվ 1 հավելվածում նշված կոնկրետ չափի նվազագույն կամ առավելագույն սահմանին մոտ լինելը),
-արարքի կատարման նպատակն ու շարժառիթը (օրինակ՝ հիվանդությամբ պայմանավորված ցավերը թեթևացնելու համար կատարելը):
Վկայակոչված հանգամանքները, այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահատականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս:
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…):
Այսպիսով՝ վերը մեջբերված իրավական նորմերի և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտությանը (պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությանը)` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վիճարկվող դատավճռում արձանագրված՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները (երիտասարդ լինելը, ամուրի լինելը, խնամքին որևէ անձ չունենալը, մշտական աշխատանք չունենալը, առողջական խնդիրներ ունենալը, մասնավորապես՝ միավ վարակ ունենալը), նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը (հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը), մեղմացնող հանգամանքների բացակայությունը, Տիգրան Ավագյանի կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությունը, ձեռք բերած և պահած թմրամիջոցներ տեսակները ( «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին») և չափերը 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ), գնահատվել և իրենց համաչափ արտացոլումն են գտել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժաչափում, սակայն այդպիսիք բավարար չեն գալու այն եզրահանգման, որ մեղադրյալի վերասոցիալականացումը հնարավոր է առանց ռեալ (իրական) պատիժ կրելու: Այլ կերպ ասած` առկա չեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալներ, որոնք Դատարանի մոտ նման համոզմունք կառաջացնեին: Պաշտպանի պնդումները հակառակի մասին, հիմնավոր չեն, չեն բխում գործի նյութերից և ընդունելի չէ Վերաքննիչ դատարանի համար:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ 26.11.2025թ. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը հիմնավորված է և պատճառաբանված, Դատարանը որևէ դատական սխալ թույլ չի տվել, ինչը հիմք կարող էր հանդիսանալ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու համար:
Հետևաբար` վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Այսպիսով` ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-369-րդ, 370-371-րդ, 379-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով 2025թ. նոյեմբերի 26-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Վ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ
Է.ՄԱՆԱՍՅԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
(այսուհետ `Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Ն.Հովակիմյան
դատավորներ՝ Վ.Մարգարյան
Է․Մանասյան
քարտուղարությամբ` Լ.Կարապետյանի
Հ.Հակոբյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան՝ Մ.Աղաբեկյանի
մեղադրյալ՝ Տ.Ավագյանի
30.04.2026թ. ք.Երևան
դռնբաց դատական նիստում, մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա դատական վերանայման ենթարկելով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) 26.11.2025թ. թիվ ԵԴ1/2462/01/25 դատավճիռը.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։
2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։
2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։
2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։
2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։
2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։
2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
2025 թվականի նոյեմբերի 26-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճռով վճռվել է.
«Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։
Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
(…)»:
2025 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Դատարանի վերը նշված որոշման դեմ Վերաքննիչ դատարան բողոք է ստացվել պաշտպան Մ.Աղաբեկյանից:
ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 30.12.2025թ. և 05.01.2026թ. փոխանցվել է Նախագահող դատավոր Ն.Հովակիմյանին (կազմի դատավորներ Վ.Մարգարյան և Է.Մանասյան):
Վերաքննիչ դատարանի 2026 թվականի հունվարի 15-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:
2.Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
Տիգրան Ավագյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով այն բանի համար, որ նա. « առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես.
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից:
Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից:
(…)»:
Արագացված վարույթի կարգ.
Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։
Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վերա- բերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/
Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը կատարել է հետևյալ իրավական վերլուծությունները.
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։
Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ.
դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
(…)
(…անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները.
- մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ,
- ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք,
- թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ),
- նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։
Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարմար չէ այն գումարել։
2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
(...)
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով.
«Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը,
դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։
Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։
Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։
Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ,
գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել,
դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը:
ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոցներ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից ներկայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։
2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։
2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։
Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։
Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։
Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
(…)»:
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստերով.
Բողոքաբերը՝ պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը, գտնում է, որ հնարավոր է Տ․Ավագյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս՝ հաշվի է առել այնպիսի հանգամանքներ, որոնք էական են անձի նկատմամբ նշանակվելիք պատժի քննարկման համատեքստում, բայց միաժամանակ ՄԻԱՎ վարակի առկայության պարագայում անհրաժեշտ էր դիտարկել նաև դրա՝ այս պահի դրությամբ պատժի հետ անհամատեղելիության որոշման հարցը․ այս հարցի քննարկումն արդիական է նաև այնքանով, որ ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է նաև ծանր հիվանդության առկայության պարագայում պատժի կրման հետաձգում, կամ՝ առհասարակ պատժից ազատում․ այսինքն՝ Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակման արդյունքում սխալ է կիրառվել նյութական նորմը այն իմաստով, որ պատիժ նշանակելուց առաջ դատարանը պետք է քննարկման առարկա դարձնի նաև նշանակված պատժի կրման հարցը:
Դատարանն եկել է սխալ եզրահանգման մեղադրյալի նկատմամբ փորձաքննություն չնշանակելու որոշում կայացնելիս, որն էական նշանակություն պետք է ունենար անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու համատեքստում․ այսպես՝ թեպետ Դատարանին ներկայացրած էպիկրիզը թվագրված է 06.10.2025-ով, ամեն դեպքում՝ դրանից ակնառու է, որ Տ․Ավագյանի ախտորոշումը տրվել է դեռևս 2015-ին, իսկ էպիկրիզը որևէ նշում չի պարունակում այն մասին, թե արդյոք այդ ընթացքում մեղադրյալն անցել է համապատասխան բուժզննումներ, ստացել բուժումներ, որն էլ՝ էական հանգամանք է հասկանալու համար, թե արդյո՞ք ՄԻԱՎ վարակն այս պահին, որ կլինիկական փուլում է:
Փաստացի, պատժի հետ անհամատեղելի է ՄԻԱՎ վարակի 4-րդ կլինիկական փուլը, և օբյեկտիվորեն՝ հնարավոր է՝10 տարիների ընթացքում՝ պատշաճ բուժում չստանալու արդյունքում այս վարակի առավել ծանր կլինիկական փուլի հասնելը:
Մեղադրյալի մոտ բացի ՄԻԱՎ վարակից ախտորոշվել են երեք այլ՝ ըստ էության՝ բնույթով տարբեր հիվանդություններ, որոնք ևս 2015-ին են ախտորոշվել, և դրանք ևս հնարավոր է ՝ այս պահին առավել բարդ փուլում են գտնվում և միաժամանակ միասին դիտարկելու դեպքում, նաև՝ համատեղելով ՄԻԱՎ վարակի հետ, հնարավոր է՝ իրենց բնույթով պատժի հետ լինեն անհամատեղելի:
ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է հետևյալը․
եթե հանցանքը կատարելուց հետո, բայց մինչև դատավճիռ կայացնելը անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ նշանակելը, ապա դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա պատժի նշանակումը հետաձգվում է:
Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը պատիժ է նշանակում:
Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ կրելը, ապա դատարանը դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա նրան ազատում է պատիժը կրելուց: Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը որոշում է կայացնում անձին ուղարկել պատիժը կրելու:
Թեպետ մեղադրյալի մոտ ՄԻԱՎ վարակն ախտորոշվել է դեռևս 2015-ին, սակայն այս պահին պարզ չէ, թե որ փուլում է գտնվում, որն էլ կարող է մեկնաբանվել այն համատեքստում, որ հնարավոր է՝ հանցանքի կատարումից հետո՝ ներառյալ մինչ այս փուլը մեղադրյալի մոտ ախտորոշված վարակն այլ փուլում է, որն էլ հենց կարող է մեկնաբանվել այն իմաստով, որ նոր է ի հայտ եկել:
Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակումն ըստ էության՝ առարկայազուրկ է դարձրել պատժի կրմանը դատարանի կողմից անդրադառնալու, պատժի կրումը հետաձգելու հարցերի վերաբերյալ հոդվածների կիրառումը, որն իրավաչափ չէ:
Վերոգրյալ հիմնավորումներով պաշտպանը խնդրել է. «փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով կայացրած դատավճիռը, և պատժի հետ անհամատեղելի հիվանդության առկայությանը հաստատելու դեպքում մեղադրյալին ազատել պատժի կրումից, կամ՝ համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում՝ դրա կրումը հետաձգել:
Մասնակի՝ պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի 26.11.2025-ին թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը և բեկանված մասով կայացնել նոր դատական ակտ՝ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ նշանակված 2.2 /երկու տարի երկու ամսով/ տարի ժամկետով ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան անհրաժեշտ ժամկետով։
(…)»:
4.Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը, խնդրեց այն բավարարել:
Մեղադրյալը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Դատախազը դատական նիստին չի ներկայացել:
5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը
ՀՀ քրեական դատավարության 352-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատական վերանայումը կարող է իրականացվել միայն սույն հոդվածով նախատեսված կառուցակարգերի շրջանակներում:
2. Վերաքննությունը կիրառվում է այն դեպքում, երբ բողոքարկվում է առաջին ատյանի դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ չմտած`
1) դատավճիռը.
(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: (…)»:
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատավճիռը թողնել անփոփոխ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն.
1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
(…)
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
(…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն.
1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը: (…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն.
1.Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2.Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2.Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ:
3.Հանցագործությունների համակցության դեպքում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը որոշվում է համակցությամբ վերջնական պատիժը նշանակելուց հետո:
4.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի հետևյալ հանգամանքները.
1) անձին մեղսագրվող հանցանքի բնույթն ու վտանգավորությունը,
2) պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները,
3) հանցանք կատարածի անձը,
4) պատճառած վնասը հատուցելու կամ այլ կերպ հարթելու պահանջի բացակայությունը կամ այն հատուցած կամ այլ կերպ հարթած լինելու հանգամանքը, եթե հանցագործությամբ վնաս է պատճառվել:
(…):
Թեև 01.07.2022թ. ուժի մեջ է մտել ՀՀ նոր քրեական օրենսգիրքը, սակայն Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով կիրառելի է մինչև 01.07.2022թ. գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի մի շարք որոշումներով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները:
Մասնավորապես Սուսաննա Ներսիսյանի գործով 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ այն մասին, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»:
Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Հ]անցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը»։
Կարեն Հարությունյանի գործով 2007թ. նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
(…) Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը»։
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ՝ նախկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի գործողության ժամանակահատվածում Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով, կիրառելի են նաև սույն գործով:
Այսպես՝ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 17.02.2009թ. Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը. (…)Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում, ի թիվս այլնի, առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու կամ պահելու համար:
Նշված նորմի վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ հանցագործության վերաբերյալ գործերով պատժի անհատականացման սկզբունքի տեսանկյունից արարքի հանրային վտանգավորությունը որոշելիս դատարանը, ի թիվս այլնի, պետք է հաշվի առնի.
- թմրանյութի տեսակը (վտանգավորության աստիճանը, անձի օրգանիզմի վրա ազդեցության աստիճանը),
- դրա չափը («Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի թիվ 1 հավելվածում նշված կոնկրետ չափի նվազագույն կամ առավելագույն սահմանին մոտ լինելը),
-արարքի կատարման նպատակն ու շարժառիթը (օրինակ՝ հիվանդությամբ պայմանավորված ցավերը թեթևացնելու համար կատարելը):
Վկայակոչված հանգամանքները, այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահատականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս:
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…):
Այսպիսով՝ վերը մեջբերված իրավական նորմերի և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտությանը (պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությանը)` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վիճարկվող դատավճռում արձանագրված՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները (երիտասարդ լինելը, ամուրի լինելը, խնամքին որևէ անձ չունենալը, մշտական աշխատանք չունենալը, առողջական խնդիրներ ունենալը, մասնավորապես՝ միավ վարակ ունենալը), նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը (հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը), մեղմացնող հանգամանքների բացակայությունը, Տիգրան Ավագյանի կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությունը, ձեռք բերած և պահած թմրամիջոցներ տեսակները ( «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին») և չափերը 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ), գնահատվել և իրենց համաչափ արտացոլումն են գտել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժաչափում, սակայն այդպիսիք բավարար չեն գալու այն եզրահանգման, որ մեղադրյալի վերասոցիալականացումը հնարավոր է առանց ռեալ (իրական) պատիժ կրելու: Այլ կերպ ասած` առկա չեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալներ, որոնք Դատարանի մոտ նման համոզմունք կառաջացնեին: Պաշտպանի պնդումները հակառակի մասին, հիմնավոր չեն, չեն բխում գործի նյութերից և ընդունելի չէ Վերաքննիչ դատարանի համար:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ 26.11.2025թ. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը հիմնավորված է և պատճառաբանված, Դատարանը որևէ դատական սխալ թույլ չի տվել, ինչը հիմք կարող էր հանդիսանալ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու համար:
Հետևաբար` վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Այսպիսով` ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-369-րդ, 370-371-րդ, 379-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով 2025թ. նոյեմբերի 26-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Վ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ
Է.ՄԱՆԱՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/2462/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 08-07-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 09129425 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Տիգրան Վանցենտինի Ավագյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով <<MDMB(N)-2201>> տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով <<Մեթամֆետամին>> տեսակի թմրամիջոց։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հայրանուն | Վանցենտինի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 396 Մաս 2 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում դատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 19․4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.2 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Վահե |
| Ազգանուն | Ջիվանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 11-07-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/2462/01/25 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ «11» հուլիսի 2025թ․ ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Վ.Ջիվանյանս, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի 2025 թվականի հուլիսի 08-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտքագրվել է քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վանցենտինի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, որը 2025 թվականի հուլիսի 09-ին հանձնվել է ինձ։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 310-րդ հոդվածներով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի 1. Քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վանցենտինի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ստանձնել վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ (դռնբաց) 2025 թվականի հուլիսի 21-ին՝ ժամը 15։20-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ 1» նստավայրում։ 2. Որոշման պատճենը երկօրյա ժամկետում ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով նրա իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ, ներառյալ նախնական դատալսումների ընթացքում քննարկման ենթակա հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում: ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա․ |
| Ազգանուն | Երիցյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Մարիամ |
| Ազգանուն | Աղաբեկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հայրանուն | Վանցենտին |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 21-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:20 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 21-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 22-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 22-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Որոշում | Պաշտպանի բացակայության պատճառով դատական նիստը հետաձգվեց։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Այլ նշումներ | տեղի է ունեցել վրիպակ դատական նիստը նշանակվել է 2025 թվականի սեպտեմբերի 11-ին ժամը՝ 16:30-ին: |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 11-09-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Որոշում | Մեղադրյալի բացակայության հիմքով դատական նիստը հետաձգվեց: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 02-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 02-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 02-10-2025 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 09:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | ՄԵղադրյալի բացակայության պատճառով նիստը հետաձգվեց։ |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-11-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 26-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 26-11-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 26-11-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 26-11-2025 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
| Այլ պատժաչափեր | Պատիժ նշանակելը հանցագործությունների համակցության դեպքում (ՀՀ քր. օր. 74 հոդված) |
| Այլ պատժաչափեր | Պատժի ժամկետները հաշվարկելը և պատիժը հաշվակցելը (ՀՀ քր. օր. 79 հոդված) |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/2462/01/25 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ «26» նոյեմբերի 2025 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան) ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ` ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐՄԵՆ ԵՐԻՑՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ ՄԱՐԻԱՄ ԱՂԱԲԵԿՅԱՆԻ ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՏԻԳՐԱՆ ԱՎԱԳՅԱՆԻ «Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում արագացված վարույթով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով (ծնված՝ 1991 թվականի հուլիսի 23-ին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, չի աշխատում, դատված` դատվածությունը չմարված, հաշվառման և փաստացի բնակության հասցե՝ քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ 4-րդ փողոց, 68-րդ տուն)։ 1․ Նկարագրական մաս. 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։ 2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։ 2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։ 2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։ 2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։ 2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։ 2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։ 2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։ 1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն. Մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Այսպես. Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից: Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից: 1.2. Արագացված վարույթի կարգ. Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։ Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։ 1.3. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները. Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը. ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վեաբերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ 2․ Պատճառաբանական մաս. 2.1. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին: 2.2. Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին. ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները. բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար. գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ. դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը. 2.2.1. Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։ 2.2.2. Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։ 2.2.3. Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…):»: Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝ ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ քրեական գործով արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…): Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա: (…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)»: (տե՛ս Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39-րդ կետը) Անդրադառնալով արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ քրեական գործով որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-15-րդ կետերը): Վկայակոչված իրավական նորմերում և դիրքորոշումներում սահմանված չափանիշների համատեքստում անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները. - մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ, - ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք, - թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ), - նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։ Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։ Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարման չէ այն գումարել։ 2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածը սահմանում է. «1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: 2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ: (...)»: Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ՏԴ/0018/01/13, ԳԴ/0014/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում, որոնցով կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն: Անդրադառնալով պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները գնահատման ենթարկելու կարևորությանը` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական, քրեաբանական, քրեաիրավական, ֆիզիկական հատկությունների համակցությունը (վարքագիծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, սեռը, դատվածությունը, ընտանեկան դրությունը, ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա նշանակված պատժի ազդեցությունը, խնամքին այլ անձանց առկայությունը, սոցիալական միջավայրում զբաղեցրած տեղն ու դիրքը, սոցիալական միջավայրում ունեցած բնութագիրը և այլն), ինչպես նաև հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծը (կատարվածի համար զղջալը, ճշմարտացի ցուցմունքներ տալը, քննությանը չխոչընդոտելը, պատճառված վնասը հատուցելը և այլն) (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Հ.Հարությունյանի գործով 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Ն.Սարգսյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11, Ս.Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12, Ս.Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12, Ջ.Շիրվանյանի գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0091/01/14 և այլ որոշումները): Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում: Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով. «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․ ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը, բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ, գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը, դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։ 17. Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։ 18․ Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։ Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝ ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը, բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ, գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել, դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը: ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմարմիջոցներ։ Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից նրակայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։ 2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։ 2․4․ Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։ 2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։ 2.6. Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։ 2.7. Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։ 2.8. Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։ 2.9. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-րդ, 33-րդ, 98-100-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով։ 3. Եզրափակիչ մաս. Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։ Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։ Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։ Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով): ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-11-2025 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 26-12-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ին հատորը՝ «268» թերթ, 2-րդ հատորը՝ «195» թերթ, 3-րդ հատորը՝ «145» թերթ, 4-րդ հատորը՝ «105» թերթ։ |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 23-12-2025 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 26-12-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-ին հատորը՝ «268» թերթ, 2-րդ հատորը՝ «195» թերթ, 3-րդ հատորը՝ «145» թերթ, 4-րդ հատորը՝ «105» թերթ։ |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-152542 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/2462/01/25
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 22-12-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 19-12-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Մ |
| Ազգանուն | Աղաբեկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Տիգրան Ավագյան Փոփոխել կամ մասնակի բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Աջափնյակ/ 26.11.2025թ. դատավճիռը և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանակաորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 30-12-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19․4 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 30-12-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Վաչե |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Էդգար |
| Ազգանուն | Մանասյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 15-01-2026 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 26-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-02-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատարանի կազմը զբաղված է եղել մեկ այլ գործով: |
| Հետաձգման պատճառը | Դատարանի կազմը զբաղված է եղել մեկ այլ գործով: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 02-03-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի վատառողջ լինելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 30-04-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Կայացել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 30-04-2026 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ1/2462/01/25 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ `Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` նախագահող դատավոր` Ն.Հովակիմյան դատավորներ՝ Վ.Մարգարյան Է․Մանասյան քարտուղարությամբ` Լ.Կարապետյանի Հ.Հակոբյանի մասնակցությամբ` պաշտպան՝ Մ.Աղաբեկյանի մեղադրյալ՝ Տ.Ավագյանի 30.04.2026թ. ք.Երևան դռնբաց դատական նիստում, մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա դատական վերանայման ենթարկելով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) 26.11.2025թ. թիվ ԵԴ1/2462/01/25 դատավճիռը. Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել։ 2025 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ի մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 09129425 քրեական վարույթը, որին միացվել է թիվ 09141124 քրեական վարույթը և նախաքննությունը շարունակվել 09129425 համարով։ 2025 թվականի մարտի 27-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է։ 2025 թվականի մարտի 28-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով։ 2025 թվականի մարտի 28-ին հսկող դատախազի որոշմամբ քննիչի՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին ձերբակալելու մասին 27․03․2025թ․ որոշումը վերացվել է և վերջինս ազատ է արձակվել ձերբակալումից։ 2025 թվականի մարտի 29-ի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ձերբակալվել է դատարան ներկայացվելու համար, նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 09129425 քրեական վարույթից թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթներն անջատելու մասին։ 2025 թվականի հունիսի 20-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոխվել է, նրա նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը։ 2025 թվականի հունիսի 23-ին Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել նաև բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հուլիսի 08-ին քրեական գործը մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որով 2025 թվականի հուլիսի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել նախնական դատալսումներ։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 02-ին կիրառվել է արագացված վարույթ և իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։ 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճռով վճռվել է. «Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ նշանակել պատիժ՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի 2 (երկու) ամիս ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին թողնել կրելու ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով։ Պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից։ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։ Դատական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով մյուս ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։ (…)»: 2025 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Դատարանի վերը նշված որոշման դեմ Վերաքննիչ դատարան բողոք է ստացվել պաշտպան Մ.Աղաբեկյանից: ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 30.12.2025թ. և 05.01.2026թ. փոխանցվել է Նախագահող դատավոր Ն.Հովակիմյանին (կազմի դատավորներ Վ.Մարգարյան և Է.Մանասյան): Վերաքննիչ դատարանի 2026 թվականի հունվարի 15-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության: Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել: 2.Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը. Տիգրան Ավագյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով այն բանի համար, որ նա. « առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել խոշոր չափերով «MDMB(N)- 2201» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և ապօրինի պահել առանձնապես խոշոր չափերով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Այսպես. Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող/ նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափերով՝ 0.58 գրամ «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս բաճկոնի աջ գրպանից: Բացի այդ, Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցի շրջանառություն իրականացնելու՝ այն ձեռք բերելու և պահելու թույլտվություն, քննությամբ դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում՝ ապօրինի ձեռք է բերել առանձնապես խոշոր չափերով` 4.97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է 2025 թվականի մարտի 27-ին՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում՝ Տիգրան Ավագյանի անձնական խուզարկությամբ՝ վերջինիս տաբատի աջ փոքր գրպանից: (…)»: Արագացված վարույթի կարգ. Նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ և հայտնել, որ ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպան Մարիամ Աղաբեկյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները։ Դատարանը, քննարկելով միջնորդությունը և գտնելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։ Դատաքննության ընթացքում հետազոտված փաստաթղթերը, դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները. Լրացուցիչ դատալսումներում Դատարանը հետազոտել է հետևյալ փաստաթղթերը. ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից տրված ձև 8 տեղեկանքը, դատվածության և հետախուզման առկայության հարցման արդյունքում ստացված ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ․Խալաթյանի գրությունը, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 24-ի դատավճիռը, որոնց համաձայն՝ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը նշված դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել տուգանք 375․000 ՀՀ դրամի չափով, որի վճարման համար սահմանվել է 10 (տասը) ամիս ժամկետ, սակայն տուգանք պատիժը չի կատարվել և դատարան է ներկայացվել միջնորդություն՝ այն ազատազրկմամբ փոխարինելու վերա- բերյալ, որի վերաբերյալ առկա չէ վերջնական դատական ակտ։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 12, 70/ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ էպիկրիզը, որի համաձայն վերջինիս մոտ ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և գտնվում է դիսպանսերային հսկողության մեջ ԻՀԱԿ ՓԲԸ-ում։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանից քաղվածքը, որի համաձայն՝ Տիգրան Ավագյանի եկամտի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։ /Տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատարանը կատարել է հետևյալ իրավական վերլուծությունները. «(…) Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանին վերագրված արարքներն ապացուցված են, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքների հատկանիշներին: Անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների համար պատիժ նշանակելու հարցին` Դատարանը գտնում է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով պատիժ է նախատեսվում տուգանք՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներ՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկում՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով՝ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով։ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին. ա) ապացուցված են արդյո՞ք Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները. բ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքների համար. գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ. դ) Տիգրան Վանցետինի Ավագյանն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը. Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ բացակայում են մեղադրյալի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, իսկ ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետ)։ Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանն արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է նշանակի պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։ Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. (…) (…անդրադառնալով Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելուն՝ Դատարանը հիմք է ընդունում հետևյալ հանգամանքները. - մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված են բնակչության առողջության դեմ ուղղված միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ, - ենթադրյալ հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը՝ չի վիճարկել ներկայացված մեղադրանքը և նախաքննության ընթացքում տվել է խոստովանական ցուցմունք, - թմրամիջոցների տեսակները՝ «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, չափը՝ համապատասխանաբար՝ 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ), - նրա անձը բնութագրող հանգամանքները՝ ունի ՄԻԱՎ վարակ, ինչպես նաև սույն դատավճռի 2.2.1 կետում նշված հանգամանքները։ Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալ հանգամանքները, գտնում է, որ մեղադրյալ Տիգրան Վանցետինի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով՝ ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կանոններով հանցանքների համակցությամբ պատիժները պետք է լրիվ գումարել, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 2025 թվականի մարտի 27-ից 28-ը և 2025 թվականի մարտի 29-ից 2025 թվականի հունիսի 20-ը անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 2 (երկու) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը։ Ինչ վերաբերում է ԵԴ1/1533/01/23 գործով նշանակված 375․000 ՀՀ դրամ պատժի գումարման հարցին, ապա հաշվի առնելով, որ այդ պատժի չկատարման մասով առկա է պատժի կատարումն ապահովելուն ուղղված քրեաիրավական գործիքակազմի կիրառման առանձին վարույթ, Դատարանը կարծում է, որ դրա ընթացքը չխաթարելու համար նպատակահարմար չէ այն գումարել։ 2.2.4. Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. (...) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել նաև թիվ ԵԴ1/3246/01/24 գործով, արձանագրելով. «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ **********-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական վերլուծության չեն ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարած հանցավոր արարքի բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ․ ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալ *********-ին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկը՝ առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը, բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ, գ) մեղադրյալի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, այն է՝ հանցանքն առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը, դ) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 0․13 գրամ «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց։ Ընդհանրացնելով սույն որոշման նախորդ կետում կատարված վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները, մեղադրյալ **************-ի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները պետք է կառուցեին վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում։ Նման պայմաններում, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ ***********-ի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավոր չեն:»։ Ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացման անհրաժեշտությունից՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվող պատիժը կրելու պայմաններում։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը պայմանավորված է հետևյալ հանգամանքներով՝ ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը` այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված վտանգավոր հանցագործություններից մեկը` առանց իրացնելու նպատակի թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը, բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը գործել է ուղղակի դիտավորությամբ, գ) մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված, երկընտրելի օբյեկտիվ կողմ ունեցող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեջ մտնող մեկից ավելի արարքի կատարումը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալն երկու դրվագով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել, դ) մեղադրյալի արարքում միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված երկու ենթադրյալ հանցանքների կատարումը, մասնավորապես արարքը խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերով կատարելը: ե) շրջանառվող թմրամիջոցի տեսակը և չափը, այն, որ մեղադրյալը ձեռք է բերել և պահել առանձնապես խոշոր չափերով՝ 4․97 գրամ «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափերի «MDMB(N)-2201» տեսակի թմրամիջոցներ։ Դատարանը հաշվի է առնում նաև մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ երիտասարդ է, ամուրի, խնամքին որևէ անձ չկա, չունի մշտական աշխատանք, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն պաշտպանի կողմից ներկայացված՝ մեղադրյալի հիվանդությունների վերաբերյալ փաստաթղթերում նշված հիվանդություններից որևէ մեկը առերևույթ չի համապատասխանում ՀՀ Կառավարության 26 մայիսի 2006 թվականի N 825-Ն որոշման համապատասխան հավելվածում ընդգրկված հիվանդություններին։ 2․3․ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ մեղադրյալի հետագա պատշաճ վարքագիծը և պատժի կատարումն ապահովելու համար։ Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է հանձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 09139625 և 09139725 քրեական վարույթների հետ ընթացքը լուծելու համար։ 2․5․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը լուծված է համարում։ Գործով գույքային հայց չկա, հետևաբար այդ հարցը Դատարանը չի քննարկում։ Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, և դատավճիռ կայացնելիս հիմքեր չկան դրա կիրառման համար։ Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։ (…)»: 3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստերով. Բողոքաբերը՝ պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը, գտնում է, որ հնարավոր է Տ․Ավագյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս՝ հաշվի է առել այնպիսի հանգամանքներ, որոնք էական են անձի նկատմամբ նշանակվելիք պատժի քննարկման համատեքստում, բայց միաժամանակ ՄԻԱՎ վարակի առկայության պարագայում անհրաժեշտ էր դիտարկել նաև դրա՝ այս պահի դրությամբ պատժի հետ անհամատեղելիության որոշման հարցը․ այս հարցի քննարկումն արդիական է նաև այնքանով, որ ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է նաև ծանր հիվանդության առկայության պարագայում պատժի կրման հետաձգում, կամ՝ առհասարակ պատժից ազատում․ այսինքն՝ Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակման արդյունքում սխալ է կիրառվել նյութական նորմը այն իմաստով, որ պատիժ նշանակելուց առաջ դատարանը պետք է քննարկման առարկա դարձնի նաև նշանակված պատժի կրման հարցը: Դատարանն եկել է սխալ եզրահանգման մեղադրյալի նկատմամբ փորձաքննություն չնշանակելու որոշում կայացնելիս, որն էական նշանակություն պետք է ունենար անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու համատեքստում․ այսպես՝ թեպետ Դատարանին ներկայացրած էպիկրիզը թվագրված է 06.10.2025-ով, ամեն դեպքում՝ դրանից ակնառու է, որ Տ․Ավագյանի ախտորոշումը տրվել է դեռևս 2015-ին, իսկ էպիկրիզը որևէ նշում չի պարունակում այն մասին, թե արդյոք այդ ընթացքում մեղադրյալն անցել է համապատասխան բուժզննումներ, ստացել բուժումներ, որն էլ՝ էական հանգամանք է հասկանալու համար, թե արդյո՞ք ՄԻԱՎ վարակն այս պահին, որ կլինիկական փուլում է: Փաստացի, պատժի հետ անհամատեղելի է ՄԻԱՎ վարակի 4-րդ կլինիկական փուլը, և օբյեկտիվորեն՝ հնարավոր է՝10 տարիների ընթացքում՝ պատշաճ բուժում չստանալու արդյունքում այս վարակի առավել ծանր կլինիկական փուլի հասնելը: Մեղադրյալի մոտ բացի ՄԻԱՎ վարակից ախտորոշվել են երեք այլ՝ ըստ էության՝ բնույթով տարբեր հիվանդություններ, որոնք ևս 2015-ին են ախտորոշվել, և դրանք ևս հնարավոր է ՝ այս պահին առավել բարդ փուլում են գտնվում և միաժամանակ միասին դիտարկելու դեպքում, նաև՝ համատեղելով ՄԻԱՎ վարակի հետ, հնարավոր է՝ իրենց բնույթով պատժի հետ լինեն անհամատեղելի: ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է հետևյալը․ եթե հանցանքը կատարելուց հետո, բայց մինչև դատավճիռ կայացնելը անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ նշանակելը, ապա դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա պատժի նշանակումը հետաձգվում է: Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը պատիժ է նշանակում: Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո անձի մոտ ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ կրելը, ապա դատարանը դատաբժշկական փորձաքննության հիման վրա նրան ազատում է պատիժը կրելուց: Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքում, որը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պատժի կատարումը, դատարանը որոշում է կայացնում անձին ուղարկել պատիժը կրելու: Թեպետ մեղադրյալի մոտ ՄԻԱՎ վարակն ախտորոշվել է դեռևս 2015-ին, սակայն այս պահին պարզ չէ, թե որ փուլում է գտնվում, որն էլ կարող է մեկնաբանվել այն համատեքստում, որ հնարավոր է՝ հանցանքի կատարումից հետո՝ ներառյալ մինչ այս փուլը մեղադրյալի մոտ ախտորոշված վարակն այլ փուլում է, որն էլ հենց կարող է մեկնաբանվել այն իմաստով, որ նոր է ի հայտ եկել: Դատարանի կողմից փորձաքննության չնշանակումն ըստ էության՝ առարկայազուրկ է դարձրել պատժի կրմանը դատարանի կողմից անդրադառնալու, պատժի կրումը հետաձգելու հարցերի վերաբերյալ հոդվածների կիրառումը, որն իրավաչափ չէ: Վերոգրյալ հիմնավորումներով պաշտպանը խնդրել է. «փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով կայացրած դատավճիռը, և պատժի հետ անհամատեղելի հիվանդության առկայությանը հաստատելու դեպքում մեղադրյալին ազատել պատժի կրումից, կամ՝ համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում՝ դրա կրումը հետաձգել: Մասնակի՝ պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ԸԻ քրեական դատարանի 26.11.2025-ին թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը և բեկանված մասով կայացնել նոր դատական ակտ՝ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ նշանակված 2.2 /երկու տարի երկու ամսով/ տարի ժամկետով ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան անհրաժեշտ ժամկետով։ (…)»: 4.Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները. Պաշտպան Մ.Աղաբեկյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը, խնդրեց այն բավարարել: Մեղադրյալը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը: Դատախազը դատական նիստին չի ներկայացել: 5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը ՀՀ քրեական դատավարության 352-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Դատական վերանայումը կարող է իրականացվել միայն սույն հոդվածով նախատեսված կառուցակարգերի շրջանակներում: 2. Վերաքննությունը կիրառվում է այն դեպքում, երբ բողոքարկվում է առաջին ատյանի դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ չմտած` 1) դատավճիռը. (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: (…)»: Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատավճիռը թողնել անփոփոխ` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն. 1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․ (…) 7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները. 8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար. 9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ. 10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը. (…): ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն. 1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը: (…): ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն. 1.Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2.Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2.Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…): ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1.Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: 2.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքով պատժից կարող է ազատվել նաև այն անձը, որի նկատմամբ սույն օրենսգրքի 72-րդ հոդվածով նշանակվել է օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ, կամ կիրառվել է համաձայնեցման կամ համագործակցության կամ արագացված վարույթ: 3.Հանցագործությունների համակցության դեպքում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը որոշվում է համակցությամբ վերջնական պատիժը նշանակելուց հետո: 4.Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի հետևյալ հանգամանքները. 1) անձին մեղսագրվող հանցանքի բնույթն ու վտանգավորությունը, 2) պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, 3) հանցանք կատարածի անձը, 4) պատճառած վնասը հատուցելու կամ այլ կերպ հարթելու պահանջի բացակայությունը կամ այն հատուցած կամ այլ կերպ հարթած լինելու հանգամանքը, եթե հանցագործությամբ վնաս է պատճառվել: (…): Թեև 01.07.2022թ. ուժի մեջ է մտել ՀՀ նոր քրեական օրենսգիրքը, սակայն Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով կիրառելի է մինչև 01.07.2022թ. գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի մի շարք որոշումներով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները: Մասնավորապես Սուսաննա Ներսիսյանի գործով 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ այն մասին, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»: Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «[Հ]անցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը»։ Կարեն Հարությունյանի գործով 2007թ. նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «[Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ (…) Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը»։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ՝ նախկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի գործողության ժամանակահատվածում Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով, կիրառելի են նաև սույն գործով: Այսպես՝ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 17.02.2009թ. Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը. (…)Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում, ի թիվս այլնի, առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու կամ պահելու համար: Նշված նորմի վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ հանցագործության վերաբերյալ գործերով պատժի անհատականացման սկզբունքի տեսանկյունից արարքի հանրային վտանգավորությունը որոշելիս դատարանը, ի թիվս այլնի, պետք է հաշվի առնի. - թմրանյութի տեսակը (վտանգավորության աստիճանը, անձի օրգանիզմի վրա ազդեցության աստիճանը), - դրա չափը («Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի թիվ 1 հավելվածում նշված կոնկրետ չափի նվազագույն կամ առավելագույն սահմանին մոտ լինելը), -արարքի կատարման նպատակն ու շարժառիթը (օրինակ՝ հիվանդությամբ պայմանավորված ցավերը թեթևացնելու համար կատարելը): Վկայակոչված հանգամանքները, այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահատականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս: Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…): Այսպիսով՝ վերը մեջբերված իրավական նորմերի և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտությանը (պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությանը)` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վիճարկվող դատավճռում արձանագրված՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները (երիտասարդ լինելը, ամուրի լինելը, խնամքին որևէ անձ չունենալը, մշտական աշխատանք չունենալը, առողջական խնդիրներ ունենալը, մասնավորապես՝ միավ վարակ ունենալը), նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը (հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը), մեղմացնող հանգամանքների բացակայությունը, Տիգրան Ավագյանի կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությունը, ձեռք բերած և պահած թմրամիջոցներ տեսակները ( «MDMB(N)-2201» և «Մեթամֆետամին») և չափերը 0,58 գրամ (համարվում է խոշոր չափ) և 4,97 գրամ (համարվում է առանձնապես խոշոր չափ), գնահատվել և իրենց համաչափ արտացոլումն են գտել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժաչափում, սակայն այդպիսիք բավարար չեն գալու այն եզրահանգման, որ մեղադրյալի վերասոցիալականացումը հնարավոր է առանց ռեալ (իրական) պատիժ կրելու: Այլ կերպ ասած` առկա չեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալներ, որոնք Դատարանի մոտ նման համոզմունք կառաջացնեին: Պաշտպանի պնդումները հակառակի մասին, հիմնավոր չեն, չեն բխում գործի նյութերից և ընդունելի չէ Վերաքննիչ դատարանի համար: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ 26.11.2025թ. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով դատավճիռը հիմնավորված է և պատճառաբանված, Դատարանը որևէ դատական սխալ թույլ չի տվել, ինչը հիմք կարող էր հանդիսանալ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու համար: Հետևաբար` վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել: Այսպիսով` ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-369-րդ, 370-371-րդ, 379-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Տիգրան Ավագյանի պաշտպան Մ.Աղաբեկյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԴ1/2462/01/25 քրեական գործով 2025թ. նոյեմբերի 26-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Վ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ Է.ՄԱՆԱՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 30-04-2026 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 11-06-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 268,195, 145, 105 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 11-06-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 5 հատոր, համապատասխանաբար՝ 268, 195, 145, 105, 125 թերթ: |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | 51396/26 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/2462/01/25
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 05-06-2026 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Մեղադրյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Մարիամ |
| Ազգանուն | Աղաբեկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Այլ նշումներ | ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 30-04-2026 թվականի որոշման դեմ։ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 15-06-2026 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Գործի տեսակ | Քրեական |
| Այլ նշումներ | 5 հատորից՝ 268, 195, 145, 105, 125 թերթ։ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 15-06-2026 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պողոսյան |