ԵԴ1/2398/01/25
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

2025 թվականի հուլիսի 22-ին Երևան քաղաքում

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական
դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ

Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ, գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի (ծնված 01.08.1970 թվականին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չդատված, աշխատում է «Լայֆթայմ» ՍՊ ընկերությունում որպես տնօրեն, հաշվառված՝ ք.Գորիս, Սարյան փողոց, 1-ին նրբանցք, 2-րդ տուն հասցեում, փաստացի բնակվող՝ ք.Երևան, Փափազյան փողոց, 32 տուն հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 15184624 քրեական վարույթը:
2025 թվականի հունիսի 23-ին՝ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ.Ասատրյանի որոշմամբ՝ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2025 թվականի հունիսի 24-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնի քննիչ Ջ.Շմավոնյանի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի հունիսի 25-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնի քննիչ Ջ.Շմավոնյանի կողմից կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հնարավորության և իրավական հետևանքների մասին ծանուցում, որին համաձայնություն է տվել հսկող դատախազը:
2025 թվականի հունիսի 27-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնի քննիչ Ջ.Շմավոնյանի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի կողմից կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու վերաբերյալ արձանագրությունը, որը ստորագրվել է մեղադրյալի և վերջինիս պաշտպանի կողմից:
Թիվ 15184624 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի հուլիսի 07-ի գրությամբ՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին կից արձանագրությամբ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 07.07.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին:
Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/2398/01/25 համարը:
Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի հուլիսի 08-ին։
2025 թվականի հուլիսի 09-ին որոշում է կայացվել Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/2398/01/25 քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու վերաբերյալ՝ դատավճռի կայացման օր նշանակելով 2025 թվականի հուլիսի 22-ին:
2.Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված ԵՔ-ԲՄԽԾՁԲ-24/54 ծածկագրով բաց մրցույթին մասնակցելու նպատակով, առանց Լաուրա Համբարձումի Պետրոսյանի, Արմենակ Յուրիկի Այվազյանի, Լիլիա Արեգի Հակոբյանի և Արտակ Միքայելի Ասատրյանի իմացության, քննությամբ չպարզված հանգամանքներում պատրաստել է նրանց անվամբ իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ հավաստող կեղծ համաձայնագրեր և դրանք ներկայացրել է ԵՔ-ԲՄԽԾՁԲ-24/54 ծածկագրով մրցույթի գնահատող հանձնաժողովին:
Այսպես.
Երևանի քաղաքապետարանի կարիքների համար՝ համայնքային ծառայողների վերապատրաստման խորհրդատվական ծառայությունների ձեռքբերման նպատակով, 2024 թվականի սեպտեմբերի 23-ին հայտարարվել է թիվ ԵՔ-ԲՄԽԾՁԲ-24/54 ծածկագրով բաց մրցույթը, որին մասնակցել են «Լայֆթայմ» ՍՊ ընկերությունը և «ՀՀ պետական կառավարման ակադեմիա» ՊՈԱԿ-ը: Մասնակիցների ներկայացրած հայտերում գնահատող հանձնաժողովի կողմից արձանագրվել են մի շարք անհամապատասխանություններ, մասնավորապես՝ գնման հրավերով նախատեսված է եղել առնվազն 15-20 մասնագետների պարտադիր մասնակցություն, մինչդեռ «Լայֆթայմ» ՍՊ ընկերության կողմից ներկայացվել են 8-ը: Նշվածի կապակցությամբ նիստը կասեցվել է և մասնակիցներին առաջարկվել է մեկ աշխատանքային օրվա ընթացքում շտկել արձանագրված անհամապատասխանությունները: Այնուհետև, «Լայֆթայմ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Արտաշես Տոռոզյանը թիվ ԵՔ-ԲՄԽԾՁԲ-24/54 ծածկագրով բաց մրցույթում հաղթող ճանաչվելու իր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով՝ այն է՝ հրավերով սահմանված չափանիշներին բավարարելու նպատակով, քննությամբ չպարզված հանգամանքներում, մեկ միասնական դիտավորությամբ պատրաստել է Լաուրա Պետրոսյանի, Արմենակ Այվազյանի, Լիլիա Հակոբյանի և Արտակ Ասատրյանի անվամբ իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ հավաստող՝ վերջիններիս կողմից իբրև «Լայֆթայմ» ՍՊ ընկերության կողմից ծառայություններ մատուցելու պատրաստակամության վերաբերյալ իրավունք վերապահող կեղծ համաձայնագրեր, որոնք իր կողմից օգտագործվող artashesgum@gmail.com էլ, հասցեի միջոցով Արտաշես Տոռոզյանը 2024 թվականի նոյեմբերի 7-ին ներկայացրել է թիվ ԵՔ-ԲՄԽԾՁԲ-24/54 ծածկագրով մրցույթի գնահատող հանձնաժողովին՝ այդ կերպ դիտավորությամբ օգտագործելով իր համար ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ հանդիսացող հիշյալ համաձայնագրերը:
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելու համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.
-ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքի համաձայն՝ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանը նախկինում դատապարտված չի եղել,
-Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու վերաբերյալ արձանագրության համաձայն՝ մեղադրյալ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանը հայտնել է. «Չի վիճարկում իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում: Խորհրդակցել եմ պաշտպանիս հետ, գիտակցում եմ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու բնույթը, հիմքը և իրավական հետևանքները, ուստի ցանկանում է, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կատարմամբ: Միաժամանակ խնդրում է տուգանքի վճարումը տարաժամկետել 1 տարվա ժամանակահատվածում»: (տե՛ս գ.թ. 267-268)
4.Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 469.9 հոդվածի համաձայն՝
«1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով դատարանը գրավոր ընթացակարգով կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատավճիռը կայացվում է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը կայացնելուց հետո՝ հնարավորին չափ սեղմ ժամկետում, սակայն ոչ ուշ, քան 15 օրվա ընթացքում։
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:
4. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
5. Դատավճիռը պետք է պարունակի պարզաբանում այն բողոքարկելու՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված սահմանափակումների վերաբերյալ։
6. Դատավճիռը կայացնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան հինգ օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատապարտված մեղադրյալին, նրա պաշտպանին, հանրային մեղադրողին»:
Առաջադրված մեղադրանքը մեղադրյալ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի կողմից ընդունելու, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելու պայմաններում՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանը մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը, այն կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլի դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
-ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
-դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի կամ դրանց կազմակերպության, առևտրային կամ այլ կազմակերպության, անհատ ձեռնարկատիրոջ, նոտարի, աուդիտորի կամ փաստաթուղթ կազմելու, տալու կամ դրա իսկությունը հավաստելու համար լիազորված այլ անձի կողմից տրվող իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ հավաստող կամ իրավունք վերապահող կամ պարտականությունից կամ պատասխանատվությունից ազատող փաստաթուղթ կեղծելը՝ կեղծողի կողմից անձամբ կամ այլ անձի կողմից այն օգտագործելու կամ իրացնելու նպատակով, կամ այդպիսի փաստաթուղթ իրացնելը կամ նույն նպատակով կեղծ դրոշմ, կնիք կամ ձևաթուղթ պատրաստելը կամ իրացնելը, ինչպես նաև կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելը՝
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»:
Հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի կարգավորումները Դատարանը գտնում է, որ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի՝ տուգանքի ձևով՝ վերջինին մեղսագրվող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափով, որպիսի պատիժը նա պետք է կրի:
Միաժամանակ անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված ամսական եկամտի հաշվարկային դրույքին, Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ ՊԵԿ-ից 22.07.2025 թվականին ստացված տվյալների համաձայն՝ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանը 2024 թվականի նոյեմբերի 06-ին նախորդող 12 ամիսների ընթացքում ստացել է աշխատավարձ, որի ընդհանուր գումարը հաշվի առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված իրավակարգավորումները՝ առանց վճարվող հարկերի, տուրքերի կամ այլ վճարների կազմել է 25.801.993 (քսանհինգ միլիոն ութ հարյուր մեկ հազար ինը հարյուր իննսուներեք) ՀՀ դրամ, որպիսի պարագայում Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի միջին ամսական եկամտի 35 (երեսունհինգ) տոկոսը կազմում է 752.558 (յոթ հարյուր հիսուներկու հազար հինգ հարյուր հիսունութ) ՀՀ դրամ և ստացվում է, որ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի ամսական եկամուտն ավելի է քան արարքի կատարման պահին գործող «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքով սահմանված չափը, ուստի՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման համար պետք է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 3.762.790 (երեք միլիոն յոթ հարյուր վաթսուներկու հազար յոթ հարյուր իննսուն) ՀՀ դրամի չափով:
Միաժամանակ Դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգավորումները գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է հնարավորություն տալ նշանակված 3.762.790 (երեք միլիոն յոթ հարյուր վաթսուներկու հազար յոթ հարյուր իննսուն) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածով թվարկված հարցերին, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, իրեղեն ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցեր, արգելադրված գույք, վարույթային ծախսեր առկա չեն, ուստի դրանց անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-31-րդ, 33-րդ, 347-350-րդ, 464.9-464.10-րդ հոդվածներով, Դատարանը՝

Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հինգապատիկի՝ 3.762.790 (երեք միլիոն յոթ հարյուր վաթսուներկու հազար յոթ հարյուր իննսուն) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով՝ թույլատրել Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանին դատավճռով նշանակված նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 3.762.790 (երեք միլիոն յոթ հարյուր վաթսուներկու հազար յոթ հարյուր իննսուն) ՀՀ դրամի գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
Արտաշես Էդիկի Տոռոզյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:

ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ