ԵԴ1/2358/01/25
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Հայաստանի Հանրապետության Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),

Նախագահությամբ դատավոր՝ Է.Ավագյանի


2025 թվականի հուլիսի 15-ին ք. Երևանում

գրավոր ընթացակարգով, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝


Մհեր Լենոյի Մարությանի`
(ծնված 1983 թվականի հուլիսի 16-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնալուծված, խնամքին 2 անչափահաս երեխա, նախկինում չդատապարտված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ ք․ Երևան, Նուբարաշեն 11-րդ փողոց, 9-րդ շենք, բնակարան 16 հասցեում)

ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի հունվարի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել թիվ 60133823 քրեական վարույթը:
2023 թվականի հունվարի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել թիվ 60151823 քրեական վարույթը:
Նախաքննության մարմնի 2023 թվականի հունվարի 26-ի որոշմամբ թիվ 60151823 քրեական վարույթը միացվել է թիվ 60133823 քրեական վարույթին և նախաքննությունը շարունակվել է 60133823 քրեական վարույթով։
2025 թվականի հունիսի 25-ին Մհեր Լենոյի Մարությանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ «[Ն]ա, վեց ամիս ժամկետով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու պայմաններում վարել է տրասնպորտային միջոց:
Այսպես.
Մհեր Լենոյի Մարությանը ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից կայացված թիվ 2215045716 որոշմամբ վեց ամիս ժամկետով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու պայմաններում, իր վերաբերյալ 15.10.2022 թականին կազմված թիվ 8180164714 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությամբ պատշաճ տեղեկացված լինելով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքը կասեցված լինելու հանգամանքի մասին, նշված ժամկետը չլրացած՝ 2022 թվականի նոյեմբերի 17-ին ժամը՝ 22:40-ին Երևան քաղաքի Նուբարաշենի խճուղում վարել է «Հունդաի» մակնիշի 36 MU 572 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի աշխատակիցների կողմից նույն օրը ժամը 22:54-ին կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180159886 արձանագրությունը:»:
Նախաքննության մարմնի 2025 թվականի հունիսի 26-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մ. Մարությանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը:
Նախաքննության մարմնի կողմից 2025 թվականի հունիսի 26-ին կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրություն:
2025 թվականի հուլիսի 4-ին թիվ 60133823 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը նույն օրը դատավորների միջև գործերի բաշխման մակագրման եղանակով մակագրվել և նույն թվականի հուլիսի 7-ին փաստացի հանձնվել է դատավոր Է. Ավագյանին։
2025 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Է. Ավագյանը ստանձնել է քրեական գործի վարույթը և հարուցել համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 464.8-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հիմքերի առկայության վերաբերյալ տվյալներ Դատարանին հայտնի չեն:
Ներկայացված մեղադրանքը Մհեր Լենոյի Մարությանի կողմից ընդունելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում` Դատարանը, գտնում է, որ մեղադրյալ Մ. Մարությանը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, վերջինս ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝
«6. Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները․
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…) 3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել:»:
«Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝
«Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ:»:
Հաշվի առնելով կողմերի միջև կնքված համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրության բովանդակությունը և հիմք ընդունելով վերը մեջբերված իրավական նորմեր՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մհեր Մարությանի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի ձևով՝ այն սահմանելով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով:
Վերոգրյալի հիման վրա և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Մ․ Մարությանի եկամուտ ունենալու վերաբերյալ որևէ տվյալ քրեական գործում առկա չէ, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մ․ Մարությանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի` 75000 (յոթանասուն հինգ հազար) ՀՀ դրամի հաշվարկով, որի դեպքում այն կկազմի 375.000 (երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների և արտավարութային փաստաթղթերի տնօրինման հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված նյութերը՝ պետք է թողնել քրեական գործին կցված։
Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ բացակայելու արգելքին, Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում մեղադրյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Քրեական գործով գույքային հայց չի ներկայացվել, իսկ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու դեպքում վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, որպիսի պայմաններում հիշյալ հարցերը Դատարանը համարում է լուծված։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 100-րդ, 167-րդ, 270-րդ, 347-350-րդ և 464.9-464.10-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝

ՎՃՌԵՑ

Մհեր Լենոյի Մարությանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով:
Մհեր Լենոյի Մարությանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական գործին կցված նյութերը՝ թողնել կցված քրեական գործին։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
Դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Է.ԱՎԱԳՅԱՆ