Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/2214/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
19.4
Պատասխանող
Արթուր Բայաթյան Յուրիկի
Արթուր Բայաթյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մասիս Մելքոնյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մասիս Մելքոնյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-03-17 | 11:30 | 9 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-01-22 | 15:30 | 9 | Չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2026-01-09 | 10:30 | 9 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-11-04 | 16:00 | 9 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-09-30 | 11:00 | 9 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-14 | 16:00 | 9 | Նիստը չի կայացել |
ԵԴ1/2214/01/25
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
17 մարտի 2026 թվական ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան),
Նախագահությամբ՝ դատավոր Մ.Մելքոնյանի,
քարտուղարությամբ` Ս.Սուքիասյանի,
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող՝ Լ.Նահապետյանի,
պաշտպան՝ Վ.Մանուկյանի,
մեղադրյալ՝ Ա.Բայաթյանի.
Դռնբաց դատական նիստում դատաքննության արագացված հատուկ կարգի կիրառմամբ քննության առնելով թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ (ծնված 14.08.1984թ., քաղաք Եղեգնաձորում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված Վայոց Ձորի մարզի Եղեգնաձոր քաղաքի Անդրանիկի փողոցի 12 շենքի 28 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Քրեական վարույթի նախապատմությունը և քրեական գործի փաստական հանգամանքները.
1.1. 2024 թվականի նոյեմբերի 4-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ստացվելէ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ԵՔՎ Դավթաշենի բաժնի պետ ս. Հարությունյանի հաղորդումն այն մասին, որ նոյեմբերի 4-ին ոստիկանության Երևան քաղաքի գնդի պարեկային 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծատայողներից զեկուցագիր է ստացվել, որ թիվ 1032 զորամասի մոտից ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու և պահելու հինավոր կասկածով ժամը 23:40-ին ձերբակալվել և Հյունդայի մակնիշի M719XT750 հ/հ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավթաշենի բաժին է բերվել Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին: Վերջինս սեփականությամբ իրեն պատկանող ավտոմեքենայի սրահից ներկայացրել է սպիտակ թղթով փաթեթավորված թվով երեք փաթեթ' լցված դեղնակաաչավուն զանգվածով' ընդհանուր 5.25 գրամ քաշով և հայտարարել է, որ նշված զանգվածը հանդիսանում է Մարիխուանա տեսակի թմրանյութ, որը քաղել է Երևան Երասխ մայրուղու աջակողմյան հատվածից իր անձնական օգտագործման համար:
1.2. Դեպքի առթիվ 2024 թվականի նոյեմբերի 5-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10817124 քրեական վարույթը.
1.3. 2025 թվականի հունիսի 21-ին թիվ 10817124 քրեական վարույթից վարույթն իրականանցնող մարմնի որոշմամբ անջատվել է մաս, որին տրվել է 10176025 համարը:
1.4. 2025 թվականի հունիսի 17-ին սույն քրեական վարույթի նախաքննության օրինականության նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում է կայացվել:
1.5. 2025թ. հունիսի 26-ին թիվ 10176025 քրեական վարույթը՝ ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, մուտք է եղել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան:
1.6.Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը, թիվ ԵԴ1/2214/01/25 համարի ներքո, 2025 թվականի հունիսի 26-ին մակագրվել և հունիսի 27-ին հանձնվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանի աշխատակազմին:
1.7. 2025 թվականի հունիսի 30-ին Դատավոր Մասիս Մելքոնյանի որոշում է կայացվել վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
2.Հանրային քրեական հետապնդման փաստական հանգամանքները և դրա իրավաբանական որակումը .
Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն հանցանքի կատարման համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի՝ «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով թմրամիջոցներ հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու, առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում, հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ և իր կողմից շահագործվող «Հյունդայի» մակնիշի, M719XT750 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է 2 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 4.4 գրամ քաշով «Մարիխուսնա» տեսակի թմրամիջոց, որը 1 փաթեթում փաթեթավորված պոլիմերային հատվածով ապակյա գլանակի և 1 հատ լուցկու տուփի հետ միասին հայտնաբերվել և վերցվել է, երբ 2024 թվականի նոյեմբերի 04-ին՝ ժամը 23:40-ի սահմաններում, թիվ 1032 զորամասի մոտից ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողները ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին ձերբակալել և հիշյալ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավիթաշենի բաժին են տեղափոխել, որից հետո Արթուր Բայաթյանը հիշյալ ավտոմեքենայի սրահից վերցրել է իր կողմից ապօրինի պահված նշված թմրամիջոցը և ինքնակամ ներկայացրել է ոստիկանության աշխատակիցներին: Այսինքն՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
3. Արագացված վարույթով դատական քննությունը.
3.1. Նախնական դատալսումների ընթացքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով նախատեսված հարցերի քննարկման ընթացքում մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պաշտպան Վահագն Մանուկյանը միջնորդություն է ներկայացրել, որպեսզի կիրառվի արագացված վարույթ: Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը միացել է պաշտպանի միջնորդությանը: Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև վերագրվող արարքի իրավական գնահատականը հրապարակելուց հետո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը պատասխանելով Դատարանի հարցերին հայտնել է, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, ինչպես նաև հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում ամբողջությամբ:
3.2. Հանրային մեղադրող Լ.Նահապետյանը չի առարկել արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու միջնորդության դեմ:
3.3. Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով՝ որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
4.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ՝ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
4.2. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի կողմից ընդունելու, արագացված վարույթ կիրառելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների՝ ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին:
4.3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածը սահմանում է 1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ կամ պրեկուրսոր ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը կամ առաքելը` պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով (․․․):
4.4. Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
-Դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին:
-Դատարանը, որպես մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում խոստովանական ցուցմունքներ տալով վարույթն իրականացնող մարմնին աջակցելը։ Դատարանը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել:
-Որպես Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի անձը բնութագրող տվյալներ՝ Դատարանը հաշվի է առնում նախկինում դատապարտված չլինելը (հիմք՝ վարույթում առկա փաստաթղթեր):
4.5. Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար, վերջինս ենթակա է պատժի՝ իր կատարած արարքի համար:
4.6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (…):
4.7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
4.8. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 56-րդ հոդվածով սահմանված են պատժի տեսակները. 1) պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը, 2) տուգանքը, 3) հանրային աշխատանքները, 4) որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը, 5) օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը, 6) զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը, 7) ազատության սահմանափակումը, 8) կարճաժամկետ ազատազրկումը, 9) կարգապահական գումարտակում պահելը, 10) ազատազրկումը, 11) ցմահ ազատազրկումը:
4.9. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 57-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ 2. Պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը և օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը կիրառվում են միայն որպես լրացուցիչ պատիժներ:
4.10. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ մասերի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: Մեջբերված իրավական նորմերը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումների շրջանակներում, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված դատական ակտերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս՝ դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
4.11. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանը, արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս, նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները
4.12. Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝ ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ)մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ՝ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)»:
4.13.Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)։ Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում, անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…):
4.14. Արարքի բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի՝ «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս՝ դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը (…)»:
4.15. Վերը մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքը կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը։
4.16. Դատարանը, համադրելով վերոգրյալ իրավական նորմերը սույն գործի հանգամանքների հետ, ինչպես նաև հաշվի առնելով մեղադրյալի՝ արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում քննարկված վերը նշված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքներն ու անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 69-րդ հոդվածով, գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված հանցագործության կատարման համար տուգանքը՝ արարքը կատարելու պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հնգատիկի՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով: Հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի խնդրանքը՝ Դատարանը գտնում է, որ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին անհրաժեշտ է թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով գումարը, վճարել մաս առ մաս՝ 12/տասներկու/ ամսվա ընթացքում, որը համաչափ է կատարված արարքին, ինչպես նաև անհրաժեշտ և բավարար է՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
4.17. Դատարանն արձանագրում է նաև, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց չի ներկայացվել, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, գույքի բռնագրավման և արգելադրման հետ կապված հարցեր առկա չեն:
4.18. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 346-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ:
2. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
3. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում:
4. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով:
6. Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին:
7. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալուց հետո մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ՝ չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
17 մարտի 2026 թվական ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան),
Նախագահությամբ՝ դատավոր Մ.Մելքոնյանի,
քարտուղարությամբ` Ս.Սուքիասյանի,
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող՝ Լ.Նահապետյանի,
պաշտպան՝ Վ.Մանուկյանի,
մեղադրյալ՝ Ա.Բայաթյանի.
Դռնբաց դատական նիստում դատաքննության արագացված հատուկ կարգի կիրառմամբ քննության առնելով թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ (ծնված 14.08.1984թ., քաղաք Եղեգնաձորում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված Վայոց Ձորի մարզի Եղեգնաձոր քաղաքի Անդրանիկի փողոցի 12 շենքի 28 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Քրեական վարույթի նախապատմությունը և քրեական գործի փաստական հանգամանքները.
1.1. 2024 թվականի նոյեմբերի 4-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ստացվելէ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ԵՔՎ Դավթաշենի բաժնի պետ ս. Հարությունյանի հաղորդումն այն մասին, որ նոյեմբերի 4-ին ոստիկանության Երևան քաղաքի գնդի պարեկային 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծատայողներից զեկուցագիր է ստացվել, որ թիվ 1032 զորամասի մոտից ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու և պահելու հինավոր կասկածով ժամը 23:40-ին ձերբակալվել և Հյունդայի մակնիշի M719XT750 հ/հ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավթաշենի բաժին է բերվել Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին: Վերջինս սեփականությամբ իրեն պատկանող ավտոմեքենայի սրահից ներկայացրել է սպիտակ թղթով փաթեթավորված թվով երեք փաթեթ' լցված դեղնակաաչավուն զանգվածով' ընդհանուր 5.25 գրամ քաշով և հայտարարել է, որ նշված զանգվածը հանդիսանում է Մարիխուանա տեսակի թմրանյութ, որը քաղել է Երևան Երասխ մայրուղու աջակողմյան հատվածից իր անձնական օգտագործման համար:
1.2. Դեպքի առթիվ 2024 թվականի նոյեմբերի 5-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10817124 քրեական վարույթը.
1.3. 2025 թվականի հունիսի 21-ին թիվ 10817124 քրեական վարույթից վարույթն իրականանցնող մարմնի որոշմամբ անջատվել է մաս, որին տրվել է 10176025 համարը:
1.4. 2025 թվականի հունիսի 17-ին սույն քրեական վարույթի նախաքննության օրինականության նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում է կայացվել:
1.5. 2025թ. հունիսի 26-ին թիվ 10176025 քրեական վարույթը՝ ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, մուտք է եղել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան:
1.6.Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը, թիվ ԵԴ1/2214/01/25 համարի ներքո, 2025 թվականի հունիսի 26-ին մակագրվել և հունիսի 27-ին հանձնվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանի աշխատակազմին:
1.7. 2025 թվականի հունիսի 30-ին Դատավոր Մասիս Մելքոնյանի որոշում է կայացվել վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
2.Հանրային քրեական հետապնդման փաստական հանգամանքները և դրա իրավաբանական որակումը .
Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն հանցանքի կատարման համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի՝ «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով թմրամիջոցներ հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու, առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում, հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ և իր կողմից շահագործվող «Հյունդայի» մակնիշի, M719XT750 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է 2 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 4.4 գրամ քաշով «Մարիխուսնա» տեսակի թմրամիջոց, որը 1 փաթեթում փաթեթավորված պոլիմերային հատվածով ապակյա գլանակի և 1 հատ լուցկու տուփի հետ միասին հայտնաբերվել և վերցվել է, երբ 2024 թվականի նոյեմբերի 04-ին՝ ժամը 23:40-ի սահմաններում, թիվ 1032 զորամասի մոտից ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողները ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին ձերբակալել և հիշյալ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավիթաշենի բաժին են տեղափոխել, որից հետո Արթուր Բայաթյանը հիշյալ ավտոմեքենայի սրահից վերցրել է իր կողմից ապօրինի պահված նշված թմրամիջոցը և ինքնակամ ներկայացրել է ոստիկանության աշխատակիցներին: Այսինքն՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
3. Արագացված վարույթով դատական քննությունը.
3.1. Նախնական դատալսումների ընթացքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով նախատեսված հարցերի քննարկման ընթացքում մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պաշտպան Վահագն Մանուկյանը միջնորդություն է ներկայացրել, որպեսզի կիրառվի արագացված վարույթ: Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը միացել է պաշտպանի միջնորդությանը: Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև վերագրվող արարքի իրավական գնահատականը հրապարակելուց հետո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը պատասխանելով Դատարանի հարցերին հայտնել է, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, ինչպես նաև հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում ամբողջությամբ:
3.2. Հանրային մեղադրող Լ.Նահապետյանը չի առարկել արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու միջնորդության դեմ:
3.3. Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով՝ որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
4.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ՝ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
4.2. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի կողմից ընդունելու, արագացված վարույթ կիրառելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների՝ ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին:
4.3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածը սահմանում է 1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ կամ պրեկուրսոր ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը կամ առաքելը` պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով (․․․):
4.4. Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
-Դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին:
-Դատարանը, որպես մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում խոստովանական ցուցմունքներ տալով վարույթն իրականացնող մարմնին աջակցելը։ Դատարանը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել:
-Որպես Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի անձը բնութագրող տվյալներ՝ Դատարանը հաշվի է առնում նախկինում դատապարտված չլինելը (հիմք՝ վարույթում առկա փաստաթղթեր):
4.5. Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար, վերջինս ենթակա է պատժի՝ իր կատարած արարքի համար:
4.6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (…):
4.7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
4.8. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 56-րդ հոդվածով սահմանված են պատժի տեսակները. 1) պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը, 2) տուգանքը, 3) հանրային աշխատանքները, 4) որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը, 5) օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը, 6) զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը, 7) ազատության սահմանափակումը, 8) կարճաժամկետ ազատազրկումը, 9) կարգապահական գումարտակում պահելը, 10) ազատազրկումը, 11) ցմահ ազատազրկումը:
4.9. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 57-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ 2. Պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը և օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը կիրառվում են միայն որպես լրացուցիչ պատիժներ:
4.10. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ մասերի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: Մեջբերված իրավական նորմերը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումների շրջանակներում, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված դատական ակտերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս՝ դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
4.11. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանը, արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս, նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները
4.12. Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝ ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ)մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ՝ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)»:
4.13.Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)։ Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում, անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…):
4.14. Արարքի բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի՝ «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս՝ դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը (…)»:
4.15. Վերը մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքը կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը։
4.16. Դատարանը, համադրելով վերոգրյալ իրավական նորմերը սույն գործի հանգամանքների հետ, ինչպես նաև հաշվի առնելով մեղադրյալի՝ արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում քննարկված վերը նշված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքներն ու անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 69-րդ հոդվածով, գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված հանցագործության կատարման համար տուգանքը՝ արարքը կատարելու պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հնգատիկի՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով: Հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի խնդրանքը՝ Դատարանը գտնում է, որ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին անհրաժեշտ է թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով գումարը, վճարել մաս առ մաս՝ 12/տասներկու/ ամսվա ընթացքում, որը համաչափ է կատարված արարքին, ինչպես նաև անհրաժեշտ և բավարար է՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
4.17. Դատարանն արձանագրում է նաև, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց չի ներկայացվել, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, գույքի բռնագրավման և արգելադրման հետ կապված հարցեր առկա չեն:
4.18. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 346-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ:
2. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
3. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում:
4. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով:
6. Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին:
7. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալուց հետո մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ՝ չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/2214/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 26-06-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Աջափնյակ և Դավիթաշեն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 10176025 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արթուր Բայաթյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի' «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում, հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ և իր կողմից շահագործվող «Հյունդայի» մակնիշի, M719XT750 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է 2 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի' 4.4 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը 1 փաթեթում փաթեթավորված պոլիմերային հատվածով ապակյա գլանակի և 1 հատ լուցկու տուփի հետ միասին հայտնաբերվել և վերցվել է, երբ 2024 թվականի նոյեմբերի 04-ին' ժամը 23:40-ի սահմաններում, թիվ 1032 զորամասի մոտից ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողները ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին ձերբակալել և հիշյալ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավիթաշենի բաժին են տեղափոխել, որից հետո Արթուր Բայաթյանը հիշյալ ավտոմեքենյի սրահից վերցրել է իր կողմից ապօրինի պահված նշված թմրամիջոցը և ինքնակամ ներկայացրել է ոստիկանության աշխատակիցներին: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Բայաթյան |
| Հայրանուն | Յուրիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 396 Մաս 1 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.2 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 26-06-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մասիս |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 01-07-2022 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 30-06-2025 |
|---|---|
| Որոշում | Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎԱՐՈՒՅԹ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 30.06.2025 թվական ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մասիս Մելքոնյանս, ստանալով թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով (նախաքննական համար՝ 10176025), Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի Թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ 2025 թվականի հունիսի 25-ի գրությամբ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան: Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը, թիվ ԵԴ1/2214/01/25 համարի ներքո, 2025 թվականի հունիսի 26-ին մակագրվել և ս/թ հունիսի 27-ին հանձնվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանի աշխատակազմին: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործը ստանձնել վարույթ և նշանակել նախնական դատալսումների՝ 2025 թվականի հուլիսի 14-ին՝ ժամը 16:00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Ավան նստավայրում (ք. Երևան, Գյուլիքեխվյան 20, թիվ 9 դահլիճ): ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Կազմակերպության անուն | ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազություն՝ Լ.Նահապետյան |
| Կազմակերպության հասցե | ք.Երևան, Լենինգրադյան 1ա |
| Կազմակերպության տեսակ | ԳԴ /ՀՀ գլխավոր դատախազություն եվ այլ դատախազություններ/ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Բայաթյան |
| Հայրանուն | Յուրիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 14-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 14-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Հանրային մեղադրողի արձակուրդում գտնվելու պատճառով |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 30-09-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 30-09-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 04-11-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի հիմքով |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2025 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 09-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 09-01-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի հիմքով |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի հիմքով |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 9 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 17-03-2026 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Բայաթյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 17-03-2026 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/2214/01/25 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ 17 մարտի 2026 թվական ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան), Նախագահությամբ՝ դատավոր Մ.Մելքոնյանի, քարտուղարությամբ` Ս.Սուքիասյանի, մասնակցությամբ` հանրային մեղադրող՝ Լ.Նահապետյանի, պաշտպան՝ Վ.Մանուկյանի, մեղադրյալ՝ Ա.Բայաթյանի. Դռնբաց դատական նիստում դատաքննության արագացված հատուկ կարգի կիրառմամբ քննության առնելով թիվ ԵԴ1/2214/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ (ծնված 14.08.1984թ., քաղաք Եղեգնաձորում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված Վայոց Ձորի մարզի Եղեգնաձոր քաղաքի Անդրանիկի փողոցի 12 շենքի 28 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով. Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Քրեական վարույթի նախապատմությունը և քրեական գործի փաստական հանգամանքները. 1.1. 2024 թվականի նոյեմբերի 4-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ստացվելէ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ԵՔՎ Դավթաշենի բաժնի պետ ս. Հարությունյանի հաղորդումն այն մասին, որ նոյեմբերի 4-ին ոստիկանության Երևան քաղաքի գնդի պարեկային 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծատայողներից զեկուցագիր է ստացվել, որ թիվ 1032 զորամասի մոտից ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու և պահելու հինավոր կասկածով ժամը 23:40-ին ձերբակալվել և Հյունդայի մակնիշի M719XT750 հ/հ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավթաշենի բաժին է բերվել Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին: Վերջինս սեփականությամբ իրեն պատկանող ավտոմեքենայի սրահից ներկայացրել է սպիտակ թղթով փաթեթավորված թվով երեք փաթեթ' լցված դեղնակաաչավուն զանգվածով' ընդհանուր 5.25 գրամ քաշով և հայտարարել է, որ նշված զանգվածը հանդիսանում է Մարիխուանա տեսակի թմրանյութ, որը քաղել է Երևան Երասխ մայրուղու աջակողմյան հատվածից իր անձնական օգտագործման համար: 1.2. Դեպքի առթիվ 2024 թվականի նոյեմբերի 5-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10817124 քրեական վարույթը. 1.3. 2025 թվականի հունիսի 21-ին թիվ 10817124 քրեական վարույթից վարույթն իրականանցնող մարմնի որոշմամբ անջատվել է մաս, որին տրվել է 10176025 համարը: 1.4. 2025 թվականի հունիսի 17-ին սույն քրեական վարույթի նախաքննության օրինականության նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում է կայացվել: 1.5. 2025թ. հունիսի 26-ին թիվ 10176025 քրեական վարույթը՝ ըստ մեղադրանքի Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, մուտք է եղել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան: 1.6.Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը, թիվ ԵԴ1/2214/01/25 համարի ներքո, 2025 թվականի հունիսի 26-ին մակագրվել և հունիսի 27-ին հանձնվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանի աշխատակազմին: 1.7. 2025 թվականի հունիսի 30-ին Դատավոր Մասիս Մելքոնյանի որոշում է կայացվել վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 2.Հանրային քրեական հետապնդման փաստական հանգամանքները և դրա իրավաբանական որակումը . Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն հանցանքի կատարման համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի՝ «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է՝ չունենալով թմրամիջոցներ հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու, առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում, հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ և իր կողմից շահագործվող «Հյունդայի» մակնիշի, M719XT750 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է 2 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 4.4 գրամ քաշով «Մարիխուսնա» տեսակի թմրամիջոց, որը 1 փաթեթում փաթեթավորված պոլիմերային հատվածով ապակյա գլանակի և 1 հատ լուցկու տուփի հետ միասին հայտնաբերվել և վերցվել է, երբ 2024 թվականի նոյեմբերի 04-ին՝ ժամը 23:40-ի սահմաններում, թիվ 1032 զորամասի մոտից ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողները ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին ձերբակալել և հիշյալ ավտոմեքենայով հանդերձ ոստիկանության Դավիթաշենի բաժին են տեղափոխել, որից հետո Արթուր Բայաթյանը հիշյալ ավտոմեքենայի սրահից վերցրել է իր կողմից ապօրինի պահված նշված թմրամիջոցը և ինքնակամ ներկայացրել է ոստիկանության աշխատակիցներին: Այսինքն՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով: 3. Արագացված վարույթով դատական քննությունը. 3.1. Նախնական դատալսումների ընթացքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով նախատեսված հարցերի քննարկման ընթացքում մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պաշտպան Վահագն Մանուկյանը միջնորդություն է ներկայացրել, որպեսզի կիրառվի արագացված վարույթ: Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը միացել է պաշտպանի միջնորդությանը: Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև վերագրվող արարքի իրավական գնահատականը հրապարակելուց հետո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը պատասխանելով Դատարանի հարցերին հայտնել է, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, ինչպես նաև հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում ամբողջությամբ: 3.2. Հանրային մեղադրող Լ.Նահապետյանը չի առարկել արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու միջնորդության դեմ: 3.3. Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով՝ որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։ 4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները. 4.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ՝ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները: 4.2. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի կողմից ընդունելու, արագացված վարույթ կիրառելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների՝ ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին: 4.3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածը սահմանում է 1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ կամ պրեկուրսոր ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը կամ առաքելը` պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով (․․․): 4.4. Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին. -Դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին: -Դատարանը, որպես մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում խոստովանական ցուցմունքներ տալով վարույթն իրականացնող մարմնին աջակցելը։ Դատարանը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել: -Որպես Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի անձը բնութագրող տվյալներ՝ Դատարանը հաշվի է առնում նախկինում դատապարտված չլինելը (հիմք՝ վարույթում առկա փաստաթղթեր): 4.5. Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար, վերջինս ենթակա է պատժի՝ իր կատարած արարքի համար: 4.6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (…): 4.7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները: 4.8. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 56-րդ հոդվածով սահմանված են պատժի տեսակները. 1) պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը, 2) տուգանքը, 3) հանրային աշխատանքները, 4) որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը, 5) օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը, 6) զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը, 7) ազատության սահմանափակումը, 8) կարճաժամկետ ազատազրկումը, 9) կարգապահական գումարտակում պահելը, 10) ազատազրկումը, 11) ցմահ ազատազրկումը: 4.9. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 57-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ 2. Պատվավոր կամ զինվորական կոչումից, կարգից, աստիճանից, որակավորման դասից կամ պետական պարգևից զրկելը և օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը կիրառվում են միայն որպես լրացուցիչ պատիժներ: 4.10. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ մասերի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: Մեջբերված իրավական նորմերը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումների շրջանակներում, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված դատական ակտերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս՝ դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից: 4.11. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանը, արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս, նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները 4.12. Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝ ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ)մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ՝ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)»: 4.13.Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)։ Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում, անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…): 4.14. Արարքի բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի՝ «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս՝ դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը (…)»: 4.15. Վերը մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքը կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը։ 4.16. Դատարանը, համադրելով վերոգրյալ իրավական նորմերը սույն գործի հանգամանքների հետ, ինչպես նաև հաշվի առնելով մեղադրյալի՝ արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում քննարկված վերը նշված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքներն ու անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 69-րդ հոդվածով, գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված հանցագործության կատարման համար տուգանքը՝ արարքը կատարելու պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հնգատիկի՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով: Հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի խնդրանքը՝ Դատարանը գտնում է, որ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին անհրաժեշտ է թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը՝ 375.000/երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով գումարը, վճարել մաս առ մաս՝ 12/տասներկու/ ամսվա ընթացքում, որը համաչափ է կատարված արարքին, ինչպես նաև անհրաժեշտ և բավարար է՝ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: 4.17. Դատարանն արձանագրում է նաև, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց չի ներկայացվել, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, գույքի բռնագրավման և արգելադրման հետ կապված հարցեր առկա չեն: 4.18. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 346-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը. Վ Ճ Ռ Ե Ց 1. Մեղադրյալ Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ: 2. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: 3. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում: 4. Արթուր Յուրիկի Բայաթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: 5. Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ընդհանուր 4,4 գրամ չոր քաշով «Մարիխուաննա» տեսակի թմրամիջոցը, մետաղական ծխամորճը և մաղ-աղացը վերադարձնել ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնին՝ թիվ 10817124 քրեական վարույթի նյութերին կցելու նպատակով: 6. Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին: 7. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալուց հետո մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ՝ չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 17-03-2026 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |