ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Գործ թիվ ԵԴ1/2188/01/25

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Անուշ Հովսեփյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Լիանա Քոչարյանի,
մեղադրյալ՝ Դավիթ Ագարյանի,

2025թ. հոկտեմբերի 14 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի
Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի
(ծնված՝ 04.03.11991թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ Երևան քաղաքի Մինսկի փողոցի 33-րդ շենքի բնակարան 9 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝


ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2025 թվականի հունվարի 31-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60147525 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
2. 2025թ. հունիսի 12-ին Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Լիանա Քոչարյանի որոշմամբ թիվ 60147525 քրեական վարույթով Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
3. 2025թ. հունիսի 12-ի որոշմամբ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
4. 2025թ․ հունիսի 24-ին Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60147525 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
5. 2025թ․ հունիսի 24-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2188/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ հունիսի 25-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։
6. 2025թ. հունիսի 27-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2188/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
7․ 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ի որոշմամբ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
8․ Նույն օրը Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ, համաձայն որի՝ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա՝ «(...) չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ոչ սթափ /հարբած/ վիճակում՝ արտաշնչած օդում 0․549 մգ/լ ալկոհոլի պարունակությամբ, 2025 թվականի հունվարի 12-ին՝ ժամը 22։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցում վարել է «OPEL» մակնիշի 37 UA 427 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցը կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8259007539 արձանագրությունը։
Այսինքն, Դավիթ Գուրգենի Ագարյանին մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարում։ (...)»
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- 2025 թվականի հունվարի 12՝ ժամը 22։16-ին, Երևան քաղաքի Էրեբունու փողոցում ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 4-րդ գումարտակի 3-րդ վաշտի կրտսեր պարեկ Վարդան Բարսեղյանի կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8259007539 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը 2025 թվականի հունվարի 12՝ ժամը 22։05-ին չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք՝ Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցում ոչ սթափ վիճակում վարել է «Օպել» մակնիշի 37 UA 427 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։ Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրության և դիտողության հատվածում առկա է վարորդի ստորագրություն։ Արձանագրությանը, իրավունքներին և պարտականություններին ծանոթացնելու հատվածում առկա է ստորագրություն։ Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված է 203.5 թիվը (հատոր 1, վ/թ 4),
- վարորդի սթափության վիճակի զննության կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 93000752, զննման համարը՝ 03267, զննման ամսաթիվը՝ 12.01.2025թ., զննման ժամը՝ 22:14:53, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվը՝ 26.12.2024թ., դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0,549 մգ/լ, վարորդի անունն է՝ Դավիթ, ազգանունը՝ Ագարյան, Պ/Ծ ազգանունն է Բարսեղյան, կրծքանշանի համարը՝ 08054, ստորաբաժանումը՝ 4-րդ գումարտակ, 3-րդ վաշտ (հատոր 1, վ/թ 5),
- ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից տրված թիվ 143254 ստուգաչափման վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ վկայականն ուժի մեջ է 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ից մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերի 26-ը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 93000752, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000÷2,000մգ/լ, ճշտության դասը, կարգը (սխալանքը) ±10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ պարեկային ծառայությանը, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ.Բաբաջանյան, իսկ բաժնի (լաբորատորիայի վարիչ) անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիորսյան (հատոր 1, վ/թ 6),
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի կրտսեր պարեկ Արթուր Թևոսյանի կողմից 11․10․2022թ․ վարչական իրավախախտման գործով կայացված թիվ 8200320314 որոշումը, համաձայն որի՝ Դավիթ Ագարյանը մեկ տարի ժամկետով զրկվել է տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից։ Որոշման պատճենը և կատարման կարգի մասին քաղվածքը ստանալու հատվածում առկա է վարորդի ստորագրությունը և որպես ամսաթիվ նշված է 11․10․2022թ․ (հատոր 1, վ/թ 7),
- ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն էլեկտրոնային ռեգիստր»-ից ստացված տվյալները, համաձայն որոնց՝ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը 11․10․2022թ․ մինչև 11․10․2023թ․ զրկված է եղել վարորդական իրավունքի վկայականից, որից հետո սակայն չի վերականգնել իր վարորդական իրավունքի վկայականը (հատոր 1, վ/թ 9),
- վերոնշյալ փաստաթղթերը զննության ենթարկելու մասին 2025 թվականի հուլիսի 11-ի արձանագրությունը (հատոր 1, վ/թ 16-17),
- վերոնշյալ փաստաթղթերը որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին 2025 թվականի հուլիսի 11-ի որոշումը (հատոր 1, վ/թ 18-20)։
3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ին արտատպված Դավիթ Ագարյանի ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը,
- 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ին արտատպված Դավիթ Ագարյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի՝ նրա եկամուտների վերաբերյալ տեղեկությունները բացակայում են,
- 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ին արտատպված Դավիթ Ագարյանի վերաբերյալ ձև 8 տեղեկանքը․ առկա են թիվ 60751524, 14159722, 60193823, 60147525, 08119722, 60193823 և 60313024 քրեական վարույթները։
Թիվ 60147525 քրեական վարույթը հանդիսանում է սույն քրեական գործով վարույթը։
Թիվ 60751524, 60193823 ուղարկվել են Դատարան, որոնցով սակայն դատապարտման և պատժի կատարման վերաբերյալ տեղեկությունները բացակայում են։
Թիվ 14159722 քրեական վարույթը կարճված է։
Թիվ 08119722 քրեական վարույթի շրջանակներում Դավիթ Ագարյանը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.04.2023թ. թիվ ԵԴ1/1131/01/22 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել 18.04.2003 թվականին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 243.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտվել է տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 ՀՀ դրամի չափով: Դավիթ Գուրգենի Ագարյանին թույլատրվել է դատավճռով նշանակված 200.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս 12 ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով 16.670 ՀՀ դրամ: Վերոնշյալ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ է մտել 19.06.2025թ.-ին:
Թիվ 60193823 քրեական վարույթի շրջանակներում Դավիթ Ագարյանը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 08.08.2023թ. թիվ ԵԴ1/0292/01/23 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 408.000 ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասով սահմանված կարգով՝ սույն դատավճռով նշանակված պատժին մասնակի գումարվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.04.2023թ. դատավճռով Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ նշանակված պատժից՝ 200.000 ՀՀ դրամ տուգանքից 100.000 ՀՀ դրամ տուգանքը և Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ 508.000 ՀՀ դրամ: Դավիթ Գուրգենի Ագարյանին թույլատրվել է դատավճռով նշանակված 508.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում: Վերոնշյալ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ է մտել 26.09.2023 թ.:
Թիվ 60313024 քրեական վարույթի շրջանակներում Դավիթ Ագարյանը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 15.10.2024թ. թիվ ԵԴ1/2419/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի հիման վրա՝ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 08.08.2023թ. դատավճռով նշանակված տուգանքի՝ 508.00 ՀՀ դրամի չվճարված մասը՝ 43.100 ՀՀ դրամը և վերջնական պատիժ է սահմանվել տուգանք՝ 418.100 ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի հիման վրա՝ նշանակված տուգանքը տարաժամկետվել է 12 ամսով: Վերոնշյալ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ է մտել 18.11.2024թ.:
- ՀՀ ՊԵԿ հարկ վարողների սպասարկման վարչության պետ Արմինե Հովսեփյանի կողմից ստացված գրությունը, համաձայն որի՝ Դավիթ Ագարյանը 12․01․2024թ․ մինչև 12․01․2025թ․ ընկած ժամանակահատվածում չի հանդիսացել վարձու աշխատող, հետևաբար նրա եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն,
- ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վահրամ Խալաթյանի կողմից 01․09․2025թ․ ուղարկված տեղեկանքը, համաձայն որի՝ 03.03.2025թ. Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը ամբողջությամբ մարել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 15.10.2024թ. թիվ ԵԴ1/2419/01/24 դատավճռով նշանակված տուգանք պատիժ, վճարելով 418.100 ՀՀ դրամ: Նույն տեղեկանքի համաձայն՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 21.02.2025թ. թիվ ԵԴ1/0391/01/25 քրեական գործով կայացված դատավճիռը ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնում առ 01.09.2025թ. չի ստացվել:
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից ոչ մեկը չի պարունակում հակասական տվյալներ գործի փաստերի վերաբերյալ, ուստի դրանք գնահատվում են բավարար՝ հավաստիության տեսանկյունից։
4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Դավիթ Ագարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում՝ արտաշնչած օդում 0․549 մգ/լ ալկոհոլի պարունակությամբ՝ 2025 թվականի հունվարի 12-ին՝ ժամը 22։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցում վարել է «OPEL» մակնիշի 37 UA 427 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցը կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8259007539 արձանագրությունը։
Այսինքն՝ ապացուցված է Դավիթ Ագարյանի կողմից մեղավորությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հակաիրավական արարքի կատարումը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»
Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով սահմանված հանգամանքներ առկա չեն։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ի կետի համաձայն՝
«1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ են՝
1) հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը,»
Անդրադառնալով Դավիթ Ագարյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանի որպես քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը հաշվի է առնում Դավիթ Ագարյանի դատվածություն ունենալու հանգամանքը, որպիսի հանգամանքը հաստատվում է ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության կողմից 01․09․2025թ․ ուղարկված տեղեկանքով, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 15.10.2024թ. թիվ ԵԴ1/2419/01/24 դատավճռով Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ, և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի հիման վրա՝ Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 08.08.2023թ. դատավճռով նշանակված տուգանքի՝ 508.000 ՀՀ դրամի չվճարված մասը՝ 43.100 ՀՀ դրամը և վերջնական պատիժ է սահմանվել 418.100 ՀՀ դրամ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի հիման վրա՝ նշանակված տուգանքը տարաժամկետվել է 12 ամսով և թույլատրվել է վճարել մաս առ մաս: Վերոնշյալ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ է մտել 18.11.2024թ.: 03.03.2025թ. Դավիթ Գուրգենի Ագարյանը ամբողջությամբ մարել է վերոնշյալ դատավճռով նշանակված պատիժ տուգանքը՝ 418.100 ՀՀ դրամը։ Ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ առկա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքը։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանի անձը բնութագրող հանգամանքներին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ Դավիթ Ագարյանը ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։
Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…)»
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժատեսակները չորսն են՝ տուգանք, հանրային աշխատանքներ, կարճաժամկետ ազատազրկում և ազատազրկում։ Հիմք ընդունելով մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների բացակայությունը, ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել «տուգանք» պատժատեսակի կիրառմամբ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(…)»
Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանքը որպես հիմնական պատիժ նշանակվում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը երեսնաապատիկի չափով։
Հետազոտելով 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ին արտատպված Դավիթ Ագարյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը և ՀՀ ՊԵԿ հարկ վարողների սպասարկման վարչության պետ Արմինե Հովսեփյանի կողմից ստացված գրությունը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Դավիթ Ագարյանի ամսական եկամտի վերաբերյալ տվյալները առկա չեն, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանվել է 75.000 ՀՀ դրամ:
Այսպիսով, Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրյալ Դավիթ Ագարյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների բացակայություն, ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը՝ գտնում է, որ Դավիթ Ագարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ պետք է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի՝ 525.000 ՀՀ դրամի չափով, և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 525.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ Դավիթ Ագարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Դավիթ Ագարյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն, Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՎՃՌԵՑ
1. Դավիթ Գուրգենի Ագարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել՝ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի՝ 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով,
2. Դավիթ Գուրգենի Ագարյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Դավիթ Գուրգենի Ագարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան