ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
քրեական գործ թիվ ԵԴ1/2162/01/25
«9» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ դատավոր Անի Դանիելյանի (այսուհետ՝ նաև Դատարան), գրավոր ընթացակարգով, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի ՝
Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանին՝
(ծնված՝ 1952 թվականի հունիսի 23-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցի թիվ 24 տանը և փաստացի բնակվում է Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան փողոցի թիվ 24/17տանը)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական ընթացքը.
1․ 2025 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում (այսուհետ՝ նաև Նախաքննության մարմին) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60-2412-24 քրեական վարույթը:
2․ Հսկող դատախազի 2025 թվականի հունիսի 4-ի որոշմամբ քննիչի միջնորդության հիման վրա Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում այն արարքի համար, որ․ «(...) նա, 2024 թվականի հունիսի 4-ին՝ ժամը 13։00-ի սահմաններում վարել է «Վոլկսվագեն» մակնիշի 11 SO 911 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում։
Այսպես․
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կողմից թիվ 8400199353 վարչական իրավախախտման գործով 2024 թվականի մարտի 17-ին կայացված որոշմամբ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի տրասպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 6/վեց/ ամիս ժամանակով՝ սկսված 2024 թվականի մարտի 17-ից մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 17-ը, որի մասին վերջինս տեղում ծանուցվել է, սակայն հրաժարվել է որոշումը ստորագրելուց։ Տեղյակ լինելով, որ իր՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված է, Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանը, կասեցման ժամկետը դեռ չլրացած, 2024 թվականի հունիսի 4-ին՝ ժամը 13։00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում վարել է «Վոլկսվագեն» մակնիշի 11 SO 911 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Մարիամ Պողոսյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 13։12-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180401292 արձանագրությունը»:
3. Նախաքննության մարմնի 2025 թվականի հունիսի 05-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը:
4. Նախաքննության մարմնի կողմից 2025 թվականի հունիսի 10-ին Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանին ներկայացվել է մեղադրանք։
5. 2025 թվականի հունիսի 11-ին Հսկող դատախազի գրավոր համաձայնությամբ Նախաքննության մարմինը նախաձեռնել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ՝ այդ մասին կազմելով արձանագրություն:
6. 2025 թվականի հունիսի 20-ին թիվ 60-2412-24 վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել են Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.8-րդ հոդվածով նախատեսված՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով քննելու համար, նույն օրը թիվ ԵԴ1/2162/01/25 քրեական գործի համարի ներքո մակագրվել և 2025 թվականի հունիսի 23-ին փաստացի հանձնվել են Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ա․Դանիելյանին:
6.1. 2025 թվականի հունիսի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին: Դատավճռի կայացման օր է նշանակվել 2025 թվականի հուլիսի 9-ը:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
7. Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 464.8-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հիմքերի առկայության վերաբերյալ տվյալներ Դատարանին հայտնի չեն:
8. Ներկայացված մեղադրանքը մեղադրյալի կողմից ընդունելու և գործը համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով քննելու պայմաններում՝ Դատարանը, գործով ձեռքբերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, վերջինս ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
9. Հաստատված համարելով մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) մեղադրյալը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
բ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ.
գ) մեղադրյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
10․ Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանին պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար՝ նա ենթակա է պատժի իր կատարած հանցանքի համար։
11. Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝
«Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու:»։
11․1. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները․
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…)
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել:»:
«Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝
«Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ:»:
11.2. Վերը մեջբերված իրավական նորմերի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ գործը համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով քննելու պայմաններում մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի նկատմամբ պետք է նշանակել տուգանք՝ այն սահմանելով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով:
Հաշվի առնելով մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի գույքային դրությունը, մասնավորապես այն, որ հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի՝ եկամուտ ունենալու վերաբերյալ տվյալները բացակայում են՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի` 75000 (յոթանասուն հինգ հազար) ՀՀ դրամի հաշվարկով, որի դեպքում այն կկազմի 375000 (երեք հարյուր յոթանասուն հինգ հազար) ՀՀ դրամ:
11.3. Միևնույն ժամանակ, նկատի ունենալով քրեական գործի նյութերում առկա տվյալները մեղադրյալի ընտանեկան և գույքային դրության, ինչպես նաև մշտական աշխատանք չունենալու վերաբերյալ՝ Դատարանը հիմնավորված է գնահատում տուգանքի սահմանված գումարը անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու անհնարինության վերաբերյալ մեղադրյալի միջնորդությունը (գ.թ. 73-75)։ Հետևաբար՝ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասով՝ Դատարանը գտնում է, որ առկա են հիմքեր նրան թույլատրելու նշանակված տուգանքը վճարել մեկ տարվա ընթացքում:
12. Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
13. Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ բացակայելու արգելքին, Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում մեղադրյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
14. Անդրադառնալով արտավարութային փաստաթղթեր ճանաչված ապացույցներին՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք անհրաժեշտ է պահել գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
15. Քրեական գործով գույքային հայց չի ներկայացվել, իսկ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու դեպքում վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, որպիսի պայմաններում հիշյալ հարցերը Դատարանը համարում է լուծված։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 270-րդ, 346-350-րդ, 464.8-464.10-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը՝

Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթասուն հինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով` դրա վճարման համար սահմանելով մեկ տարի ժամկետ:
2. Մեղադրյալ Գրիգոր Ավետիսի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
4․ Դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:

ԴԱՏԱՎՈՐ ԱՆԻ ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ