ԵԴ1/2139/01/25



ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈւԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան)՝ հետևյալ կազմով՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Է.ՄԱՆԱՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ն․ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Վ․ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Լ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ


«11» դեկտեմբերի 2025 թվական ք․Երևան

դռնբաց դատական նիստում, վերաքննության կարգով քննության առնելով թիվ ԵԴ1/2139/01/25 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (նախագահող դատավոր՝ Ռազմիկ Մարիկյան) 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի դատավճռի դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․Գործի դատավարական նախապատմությունը․
1․1․ 2024 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ՔԿ տնտեսական հանցագործությունների և մաքսանենգությունների քննության գլխավոր վարչության երրորդ վարչության ավագ քննիչ Հ․Նազարյանի (այսուհետ նաև՝ Քննիչ) կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 84106724 քրեական վարույթը։
2025 թվականի հունվարի 13-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանի որոշմամբ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քննիչի՝ 2025 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի հունիսի 05-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանի որոշմամբ լրացվել է Մայքլ Թոմաս Սմիթին ներկայացված մեղադրանքը և նրա նկատմամբ նոր հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2025 թվականի հունիսի 17-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է թիվ 84106724 քրեական վարույթի նյութերը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, որը թիվ ԵԴ1/2319/01/25 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Ռ․Մարիկյանին։
2025 թվականի հունիսի 20-ին կայացվել է «Վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին» որոշում։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի դատավճռով վճռվել է.
«Մայքլ Թոմաս Սմիթին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ, և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել՝
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով ազատազրկում՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով,
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային աշխատանքներ՝ 60 (վաթսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի կիրառմամբ՝ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով և հանրային աշխատանքներ՝ 60 (վաթսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով 1 (մեկ) տարի ժամկետով փորձաշրջան:
Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Մայքլ Թոմաս Սմիթի վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները վերացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 0,79 գրամ հաստատուն քաշով «հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոցը և ընդհանուր 0,004 գրամ քաշով «տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո վարույթն իրականացնող մարմնի՝ 2025 թվականի հունիսի 4-ի որոշմամբ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված փաստաթղթերը պահել գործի հետ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
(…)»:
1․2․ 2025 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը:
Քրեական գործը Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2025 թվականի հոկտեմբերի 27-ին:
Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 07-ի որոշմամբ դատախազ Ռ․Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործը նշանակվել է դատաքննության։

2․ Առաջին ատյանի դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը․
2․1․ Առաջին ատյանի դատարանը 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի դատավճռում, ի թիվս այլնի, նշել է հետևյալը․ «(…) Հաստատված համարելով մեղադրյալ Մայքլ Սմիթի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հարցերին, մասնավորապես՝ դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով, գտնում է, որ Մայքլ Սմիթի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտում՝
- առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշումը),
- խնամքին առողջական խնդիրներ ունեցող անչափահաս երեխայի առկայությունը (Ջ․Ս, ծնված՝ □□.□□.□□□□թ.):
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ Մայքլ Սմիթի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանգամանքներ առկա չեն:
Որպես անձը բնութագրող տվյալներ՝ Դատարանը արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մայքլ Սմիթը նախկինում դատապարտված չի եղել, աշխատել է Հայաստանի Ամերիկյան համալսարանում, ունի փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան և այլն:
Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Մայքլ Սմիթին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
(…)
Մինչ մեղադրյալ Մայքլ Սմիթի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակվելիք պատժի տեսակի, չափի և կրման նպատակահարմարության հարցերին՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ նշված հոդվածի սանկցիան այլընտրանքային է, այն նախատեսում է տուգանք՝ առավելագույնը տասնապատիկի չափով, հանրային աշխատանքներ՝ առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ ազատության սահմանափակում՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կարճաժամկետ ազատազրկում՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով կամ ազատազրկում՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով:
Անդրադառնալով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակի՝ տուգանքի նշանակման հարցին և հիմք ընդունելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը ներկայում չի աշխատում, ըստ նրա պաշտպանի հայտարարության՝ չի կարողանա վճարել տուգանքը, Դատարանը ելնելով մեղադրյալի գույքային դրությունից, գտնում է, որ նրա նկատմամբ տուգանք պատժատեսակը նպատակահարմար չէ նշանակել, քանի որ այդ դեպքում դրանց կատարումը հնարավոր չի լինի ապահովել և ըստ այդմ հնարավոր չի լինի հասնել պատժի նպատակներին:
Բացի այդ, Դատարանի կարծիքով՝ տուգանք պատժատեսակը տվյալ դեպքում կարող է բացասական ազդեցություն ունենալ մեղադրյալի կյանքի պայմանների վրա և ըստ այդմ՝ լինել անհամաչափ և ոչ մարդասիրական պատիժ (Դատարանի հետևությունները համահունչ են ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի Ս. Աղախանյանի վերաբերյալ թիվ ԱՎԴ/0082/01/12 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումներին):
Նման պայմաններում Դատարանը, հաշվի առնելով մեղադրյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը համաձայնել է կատարել հանրային աշխատանքներ, գտնում է, որ մեղադրյալ Մայքլ Սմիթին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի՝ հանրային աշխատանքների՝ 60 (վաթսուն) ժամ տևողությամբ:
Մինչ մեղադրյալ Մայքլ Սմիթի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակվելիք պատժի տեսակի, չափի և կրման նպատակահարմարության հարցերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան բացարձակ է, այն նախատեսում է ազատազրկում՝ երեքից վեց տարի ժամկետով:
Նման պայմաններում, հաշվի առնելով պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև անձը բնութագրող տվյալները՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մայքլ Սմիթը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով:
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, չանտեսելով Մայքլ Սմիթի կողմից կատարած հանցագործությունների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ Մայքլ Սմիթի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պետք է պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով, քանի որ Դատարանի գնահատմամբ վերոգրյալ փաստական հանգամանքների (մեղադրյալ Մայքլ Սմիթի անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը) համակցությունը վկայում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց մեղադրյալ Մայքլ Սմիթի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու:
Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են մասնավորապես այն հանգամանքներով, որ Մայքլ Սմիթը նախկինում դատապարտված չի եղել, առաջին անգամ է կատարել հանցագործություն, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, խնամքին է գտնվում առողջական խնդիրներ ունեցող անչափահաս երեխան, փիլիսոփայության դոկտոր է և այլն:
Դատարանը գտնում է, որ փորձաշրջանի ընթացքում Մայքլ Սմիթի վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը պետք է դնել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության վրա՝ սահմանելով պարտականություն՝ առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը և բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն:(…)»։

3. Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
3․1․ 2025 թվականի հունիսի 05-ին Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի, «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, ԱՄՆ-ից մաքսանենգությամբ՝ մաքսային հսկողությունից թաքցնելու և դրա տեղափոխման համար սահմանված արգելքը խախտելու եղանակով Եվրասիական տնտեսական միության մաքսային սահմանով և ՀՀ պետական սահմանով ապօրինի ՀՀ է տեղափոխել «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը (...) սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի N 707-Ն որոշման N1 հավելվածով սահմանված զգալի չափերով «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոց և մանր չափերով «Տետրահիդրոկաննաբինոլ (ՏՀԿ)» տեսակի թմրամիջոց և առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի պահել է զգալի չափերով «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոց։
Այսպես․
ԱՄՆ քաղաքացի Մայքլ Թոմաս Սմիթը, բնակվելով ԱՄՆ-ում, քննությամբ չպարզված հանգամանքներում ձեռք է բերել զգալի չափերով՝ 0,79 գրամ «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոցի պարունակությամբ 1 հատ էլեկտրոնային ծխամորճ և մանր չափերով՝ 0,004 գրամ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ (ՏՀԿ)» տեսակի թմրամիջոցի պարունակությամբ 2 հատ դեղահատեր, որից հետո նպատակ ունենալով նշված առարկաները մաքսանենգությամբ՝ մաքսային հսկողությունից թաքցնելու և դրա տեղափոխման համար սահմանված արգելքը խախտելու եղանակով ԱՄՆ-ից ապօրինի տեղափոխել ՀՀ, մինչև ՀՀ մեկնելը այն տեղադրել է իր ճամպրուկում, ճամպրուկը հանձնել է որպես ուղեբեռ և ԱՄՆ-ից մեկնել Քաթար, որից հետո «Դոհա-Երևան թիվ DOH QR 285» համարի չվերթով ժամանել է Հայաստանի Հանրապետություն։
Այնուհետև 2024 թվականի օգոստոսի 20-ին Մայքլ Թոմաս Սմիթը «Զվարթնոց» օդանավակայանի անցակետով մուտք է գործել ՀՀ և իր անձնական գործածման համար ԱՄՆ-ից մաքսանենգությամբ՝ մաքսային հսկողությունից թաքցնելու և դրա տեղափոխման համար սահմանված արգելքը խախտելու եղանակով ապօրինի ՀՀ է տեղափոխել զգալի չափերով՝ 0․79 գրամ «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոցի պարունակությամբ 1 հատ էլեկտրոնային ծխամորճը և մանր չափերով՝ 0․004 գրամ «Տետրահիդորկաննաբինոլ (ՏՀԿ)» տեսակի թմրամիջոցի պարունակությամբ 2 հատ դեղահատերը և դրանք առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի պահել իր ուղեբեռում, որոնք հայտնաբերվել են «Զվարթնոց» օդանավակայանի ուղևորների ժամանման սրահի մաքսային հսկողության տարածքում ՀՀ ՊԵԿ ՄԴՊ վարչության աշխատակիցների կողմից իրականացված մաքսային հսկողության ընթացքում։

4. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, դրանք հիմնավորող փաստարկները և պահանջը.
4.1․ ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանը, ներկայացված վերաքննիչ բողոքում, ի թիվս այլնի, նշել է․ «(...)Գտնում եմ, որ թիվ ԵԴ1/2139/01/25 քրեական գործով Մայքլ Թոմաս Սմիթի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի դատավճռի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառման իրավաչափության վերաբերյալ հետևություններն անհիմն են, Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ է տրվել դատական սխալ՝ նյութական օրենքի խախտում, ուստի կայացված որոշումը ենթակա է բեկանման՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
(…)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
(…)
Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար անհրաժեշտ է դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: Ընդ որում, այդ համոզվածությունը պետք է հիմնված լինի գործի օբյեկտիվ տվյալների վրա, և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առարկա դարձնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող բոլոր հանգամանքները:
Անդրադառնալով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի հիմքում դրված հետևություններին՝ պետք է նշել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառման իրավաչափության հարցը քննարկելիս ստորադաս դատարանը պատշաճ գնահատականի չի արժանացրել նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության համար էական նշանակություն ունեցող ստորև ներկայացվող հանգամանքները.
Տվյալ դեպքում որպես մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի անձը դրական բնութագրող տվյալ Դատարանը հաշվի է առել, որ նա նախկինում դատապարտված չի եղել, մինչդեռ նշված հանգամանքը օբյեկտիվորեն չի կարող համարվել նրա կամ նրա կատարած արարքների հանրային վտանգավորությունը նվազեցնող հանգամանք՝ հաշվի առնելով այն, որ դատվածություն չունենալը բնութագրական է անձանց լայն շրջանակի և, ինքնին, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար չի կարող հիմք հանդիսանալ:
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի կողմից ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելուն, կատարած հանցանքների համար զղջալուն և խնամքին առողջական խնդիրներ ունեցող անչափահասի առկայությանը, ապա դրանց ազդեցությունը նշանակվող պատժի տեսակի և չափի վրա մեխանիկական չէ և կախված է դրանց մեղմացնող նշանակությունից, որոշվում է այդ հանգամանքների էության, արժեքի և կատարված արարքի հետ դրանց հարաբերակցության գնահատմամբ։ Ինչքանով է կոնկրետ հանգամանքն ազդում կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա, կախված է ոչ միայն այդ հանգամանքից, այլև արարքից, դրանց փոխադարձ կապից ու հարաբերակցությունից, իսկ սույն դեպքում դրանք չեն կարող հիմք հանդիսանալ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար՝ հաշվի առնելով մեղադրյալին մեղսագրվող արարքների հանրային վտանգավորության բարձր աստիճանը:
Ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգավորության աստիճանի՝ մեղադրյալին մեղսագրված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանրորեն վտանգավոր արարքը դասվում է ծանր հանցագործությունների, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը՝ ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որոնք սուբյեկտիվ կողմից դրսևորվում են ուղղակի դիտավորությամբ:
Սույն դեպքում մեղադրյալին վերագրվող արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու կապակցությամբ անհրաժեշտ է նշել այն կարևոր հանգամանքը, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության հետ կապված հանցագործությունների վտանգավորությունը պայմանավորված է ոչ միայն նրանով, որ դրանք վնաս են հասցնում առանձին անձանց առողջությանը, այլև նրանով, որ այդ հանցավոր արարքները ոտնձգում են ամբողջ հասարակության առողջության դեմ: Թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը հասարակական չարիք է, որի դեմ պայքարը ոչ միայն ներպետական, այլև միջազգային խնդիր է: Հիշյալ հանցագործությունների վտանգավորությունը պայմանավորված է ոչ միայն այն հանգամանքով, որ ներկա պայմաններում թմրամիջոցների տարածվածությունը հետզհետե ձեռք է բերում մեծ ծավալներ և ընդգրկում անձանց նոր շրջանակներ, այլև նրանով, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը սպառնում է պետության անվտանգությանն ու կայունությանը, աղետալի վնասներ է հասցնում երկրի տնտեսությանը, ազգի գենոֆոնդին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը հանդիսանում է ծանր հանցանք, որի համար նախատեսված է պատիժ բացառապես ազատազրկման ձևով՝ 3-ից 6 տարի ժամկետով, որը նմանատիպ հանցանքների կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձանց կողմից կրելու դեպքում, կարող է գործուն միջոց լինել հանցագործությունների կանխմանը հասնելու համար: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը ոչ միայն չի կարող արդյունավետ միջոց համարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված պատժի նպատակներին հասնելու համար, այլև՝ բացահայտ վտանգ է պարունակում հակառակի դրսևորման առումով:
Ստորադաս դատարանի կողմից բավարար ուշադրության չի արժանացել նաև այն հանգամանքը, որ տվյալ դեպքում թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառությունն իրականացվել է մաքսանենգությամբ, որն իրենից ենթադրում է առավել բարձր ռիսկայնությամբ օժտված հանցագործություն, քանի որ այն անմիջապես ուղղված է պետության ներքին և արտաքին անվտանգության դեմ: Ցանկացած հանցագործության դեպքում անձը շրջանցում է պետության կողմից սահմանած համապարտադիր կանոնները, սակայն մաքսանենգության կատարմամբ անձն առավելապես է ոտնձգում այդ օբյեկտին:
Ս.Մուսավիանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով սույն գործի հանգամանքները՝ անհրաժեշտ է արձանագրել, որ մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս ստորադաս դատարանը պատշաճ իրավական վերլուծության չի ենթարկել մեղադրյալի կողմից կատարված հանցավոր արարքների բնույթի և հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող մի շարք գործոններ, մասնավորապես.
ա) խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարևորությունը՝ այն, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, պրեկուրսորների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ ուղղված բարձր վտանգավորություն ներկայացնող հանցագործություններից մեկի՝ թմրամիջոցի մաքսանենգություն,
բ) հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը, գործելով ուղղակի դիտավորությամբ, ԱՄՆ-ից Եվրասիական տնտեսական միության մաքսային և ՀՀ պետական սահմանով՝ դեպի Հայասատանի Հանրապետության տարածք, մաքսանենգությամբ՝ մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով, ապօրինի տեղափոխել է տարբեր տեսակի թմրամիջոցներ:
Տվյալ դեպքում Առաջին ատյանի դատարանը Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցի վերաբերյալ եզրահանգումները չի կառուցել վերոնշյալ հանգամանքների` իրենց ամբողջության մեջ մանրամասն վերլուծության արդյունքում և պատշաճ չի գնահատել վերջինիս կատարած արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանը բնութագրող հանգամանքները, դրանց չի տվել անհրաժեշտ քրեաիրավական նշանակություն, որպիսի պայմաններում Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանի հետևությունները հիմնավորված չեն:
Բացի այդ, ստորադաս դատարանը, անտեսելով Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ գործով որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, հաշվի չի առել, որ տվյալ դեպքում Մայքլ Թոմաս Սմիթը ձեռք է բերել, մաքսանենգությամբ ապօրինի տեղափոխել և ապօրինի պահել մարդու օրգանիզմի համար վտանգավոր ազդեցություն ունեցող տարբեր տեսակի, այդ թվում՝ զգալի չափերով «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոց, ինչպես նաև բավարար ուշադրություն չի դարձրել այն հանգամանքին, որ վերջինս որևէ հիվանդությամբ չի տառապել և նրա կողմից վերոնշյալ թմրամիջոցները մաքսանենգությամբ ապօրինի ՀՀ տեղափոխելն ու զգալի չափերով «Հաշիշի յուղ» տեսակի թմրամիջոցն ապօրինի պահելը հիվանդությամբ պայմանավորված ցավերը թեթևացնելու նպատակ չի հետապնդել:
Հարկ է նշել նաև, որ հանցագործությունների կանխարգելման առումով պետության գործառույթների իրացման ամենաարդյունավետ եղանակներից մեկը կայացված դատական ակտերով հանցավոր արարքների այնպիսի հակազդումն է, որը նմանատիպ արարքներ կատարելու հակված հասարակության մյուս անդամներին կնախազգուշացնի զերծ մնալ այդպիսի արարքներ կատարելուց, սակայն ստորադաս դատարանի կայացրած վերը նշված դատական ակտն այս խնդիրը, ըստ էության, չի լուծում:
Բացի այդ, անհրաժեշտ է արձանագրել, որ Առաջին ատյանի դատարանը, թեև բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանական մասում գտել է, որ փորձաշրջանի ընթացքում Մայքլ Թոմաս Սմիթի վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը պետք է դնել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության վրա՝ սահմանելով պարտականություն՝ առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը և բնակության վայրը փոխելու դեպքում դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն, սակայն դատավճռի եզրափակիչ մասում, այդ հարցին անդրադարձ չի կատարել:
Այսպիսով, հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, կատարված արարքի վտանգավորության աստիճանը և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը սույն գործով կայացրել է չհիմնավորված և անօրինական դատական ակտ, այն է՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերի բացակայության պայմաններում մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, թույլ է տվել դատական սխալ՝ նյութական օրենքի սխալ կիրառում, ինչն էլ ազդել է գործի ելքի վրա:(...)»։
4.2. Արդյունքում Բողոքաբերը խնդրել է․ «(…)2. Բողոքը բավարարել, թիվ ԵԴ1/2139/01/25 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի դատավճիռը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասով փոփոխել, մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել ու թողնել կրելու նշանակված՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկում պատիժը:»։
5. Վերաքննիչ դատարան ներկայացված փաստաթղթերը և կողմերի պարզաբանումները.
5.1. Դատական նիստին չեն ներկայացել դատավարության կողմերը։

6․ Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
6.1. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և փաստարկների սահմաններում քննելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը` Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին։»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները։»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ։»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 78-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Հանցանքների համակցությամբ և դատավճիռների համակցությամբ պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելիս ազատազրկման 1 օրվան համապատասխանում է՝
1) կարճաժամկետ ազատազրկման 1 օրը,
2) կարգապահական գումարտակում պահելու 1 օրը,
3) ազատության սահմանափակման 2 օրը,
4) հանրային աշխատանքների 8 ժամը:»։
6.2. Անդրադառնալով սույն գործով մեղադրյալ Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
(…)
4. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի հետևյալ հանգամանքները.
1) անձին մեղսագրվող հանցանքի բնույթն ու վտանգավորությունը,
2) պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները,
3) հանցանք կատարածի անձը,
4) պատճառած վնասը հատուցելու կամ այլ կերպ հարթելու պահանջի բացակայությունը կամ այն հատուցած կամ այլ կերպ հարթած լինելու հանգամանքը, եթե հանցագործությամբ վնաս է պատճառվել:
(...)»:
6.3. Վճռաբեկ դատարանը թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09, ՍԴ/0226/01/09, ԳԴ1/0003/01/10, ՍԴ/0085/01/10, ԵԿԴ/0126/01/10, ԵԷԴ/0201/01/11, ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12 որոշումներով կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ, եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը, որ մեղադրյալի ուղղումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված` ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը, կոնկրետ գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ գնահատման հիման վրա ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, ինչպես նաև նպատակ ունենալով ապահովել պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը, անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պարտավոր է հաշվի առնել պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և (կամ) ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, հանցանք կատարած անձի մեղքի ձևը, հանցանք կատարած անձի կողմից հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները (ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, սեռը և այլն․ մասնավորապես Վճռաբեկ դատարանը փաստել է հանցավորի ընտանեկան դրությունը, վերջինիս ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա նշանակված պատժի ազդեցությունը, նրա խնամքին այլ անձանց առկայությունը, սոցիալական միջավայրում նրա զբաղեցրած տեղն ու դիրքը, սոցիալական միջավայրում նրա ունեցած բնութագիրը և մի շարք այլ հանգամանքների վերաբերյալ փաստական տվյալները գնահատման ենթարկելու անհրաժեշտությունը) և այլն:
6.4. Սույն որոշման 6.1-6.3-րդ կետերում մատնանշված իրավանորմերի և իրավական դիրքորոշումների համատեքստում՝ անդրադառնալով Բողոքաբերի փաստարկներին, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ պատժի արդարացիությունը և համաչափությունը գնահատելիս պետք է հաշվի առնել նաև քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ծանրացնող և մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, ուստի հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալն ընդունել է մեղքը, խնամքին ունի առողջական խնդիրներ ունեցող անչափահաս երեխա, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն, նախկինում դատապարտված չի եղել, ունի փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան, թմրամիջոցը նախատեսված է եղել սեփական օգտագործման համար՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում առանց մեղադրյալին ազատությունից փաստացի զրկելու հնարավոր է հասնել պատժի նպատակների իրացմանը:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի այն դիրքորոշմանը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի հիման վրա Մայքլ Թոմաս Սմիթի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Տվյալ դեպքում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Ինչ վերաբերում է Բողոքաբերի այն փաստարկին, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքների դեմ տարվում է միջազգային և ներպետական պայքար` Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոց կիրառելիս դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է առաջնորդվի արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքով՝ նշանակելով կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին և հանցավորի անձնավորությանը համաչափ պատիժ, ուստի Բողոքաբերի մատնանշած հանգամանքն ինքնին չի կարող բացառել նշված հանցակազմերի առկայության պարագայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերը նշված հանգամանքների հիման վրա կառուցված Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումը՝ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին, իրավաչափ է և բխում է գործով ձեռք բերված փաստերից, միաժամանակ, գտնում է, որ դատախազի կողմից վերաքննիչ բողոքում չեն ներկայացվել այնպիսի ծանրակշիռ փաստարկներ, որոնք կարող են վկայել հակառակի մասին:
6.5. Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել նաև այն, որ սույն դեպքում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ենթակա էր կիրառման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 78-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի գումարման կանոնը, որի հիման վրա մեղադրյալին մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար նշանակված 60 ժամ հանրային աշխատանքները պետք է համապատասխանեցվեր ազատազրկմանը՝ հանրային աշխատանքների 8 ժամը հավասարեցնելով ազատազրկման 1 օրվան, ինչը սույն դեպքում փաստացի չի արվել։
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ հաշվի առնելով, որ դատախազի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը չի բովանդակում համանման փաստարկ, այսինքն՝ Վերաքննիչ բողոքը չի բերվել նշված հիմքով և հիմնավորումներով, իսկ Վերաքննիչ դատարանը դատական վերանայման բողոքի սահմաններից կարող է դուրս գալ միայն ի շահ մեղադրյալի՝ Վերաքննիչ դատարանը գալիս է այն եզրահանգմանը, որ սույն դեպքում իրավասու չէ բողոքի սահմաններից դուրս գալով փոփոխել Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ ՀՀ քրեական 78-րդ հոդվածի կանոնների կիրառման պարագայում հանրային աշխատանքների ձևով պատժատեսակը փոխարինվելու է առավել խիստ պատժատեսակով՝ ազատազրկմամբ, ինչպիսի հանգամանքը բոլոր դեպքերում ի շահ մեղադրյալի չի կարող գնահատվել:
6.6. Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռ․Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը՝ թողնել անփոփոխ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 367-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. ՀՀ գլխավոր դատախազության բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության ավագ դատախազ Ռաֆայել Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 10-ի թիվ ԵԴ1/2139/01/25 դատավճիռը թողնելով անփոփոխ։
2. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ ԴԱՏԱՎՈՐ ԴԱՏԱՎՈՐ
Է․ՄԱՆԱՍՅԱՆ Ն․ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ Վ․ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ