Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/2100/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
9.3
Պատասխանող
Էմմանուել Ավետիսյան Հրաչյայի
Էմմանուել Ավետիսյան
Էմմանուել Ավետիսյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մարտին Արզումանյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 254 Մաս 2
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգիրք
Հոդված 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ, 364-րդ
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մարտին Արզումանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-07-01 | 12:30 | 1 | Կայացել է |
ԵԴ1/2100/01/25
ՈՐՈՇՈւՄ
ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԵՏԱՊՆԴՈւՄԸ ԴԱԴԱՐԵՑՆԵԼՈւ ԵՎ ՎԱՐՈւՅԹԸ
ԿԱՐՃԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ
«01» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ.Արզումանյանի, քարտուղարությամբ՝ Մ.Սիմոնյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Կ․Մարգարյանի, տուժող Հ․Ահարոնյանի, մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 10-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չդատապարտված, չամուսնացած, հաշվառված է ք.Երևան, Հասրաթյան փողոց, 27-րդ տուն հասցեում, բնակվում է՝ ք.Երևան, Արտաշիսյան փողոց, 71-րդ շենք, 15-րդ բնակարան հասցեում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 17135525 քրեական վարույթը։
2025 թվականի փետրվարի 24-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով նախատեսված հիմքով։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն արարքը կատարելու համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը:
Այսպես. Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը, նախապես ունենալով «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը հափշտակելու ուղղակի դիտավորություն, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Մելիքյանին պատկանող «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորք վարչական շրջանի 9-րդ զանգվածի Վիլնյուսի փողոցի 38 հասցե: Հասնելով վերոհիշյալ հասցե՝ Էմմանուել Ավետիսյանը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և հատուկ տեխնիկական ու հարմարեցված միջոցների գործադրմամբ քանդել է վերոհիշյալ հասցեի հարակից հատվածում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի, 36LN676 հաշվառման համարանիշերի ավտոմեքենայի դիմացի թափարգելը և այն տեղադրել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանին պատկանող ավտոմեքենայում, ինչից հետո վերջինիս խնդրել է երթևեկել Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի 2-րդ զանգված և հասնելով Հունան Ավետիսյան փողոց ու հասկանալով, որ պարեկային ծառայության աշխատակիցները իրենց նկատել են՝ դիմել է փախուստի՝ Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանին պատճառելով 85.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս, իսկ Նիկոլայ Մելիքյանը ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ծառայողների կողմից և տեղափոխվել է ոստիկանության Նոր Նորքի բաժին:
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը վերացնելու մասին։
2025 թվականի մայիսի 8-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հիմքով։
2025 թվականի մայիսի 10-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։
2025 թվականի հունիսի 18-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու վերաբերյալ։
Դատավարության կողմերի դիրքորոշումները.
2025 թվականի հուլիսի 1-ին կայացած նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և նրա պաշտպան Կ․Մարգարյանը միջնորդություն ներկայացրեցին տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու վերաբերյալ:
Միջնորդության կապակցությամբ մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և տուժող Հովհաննես Ահարոնյանը հայտնեցին, որ հաշտվել են միմյանց հետ։ Դատարանի հարցադրումներին ի պատասխան՝ տուժողն ու մեղադրյալը հավելեցին, որ իրենց միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն։
Հանրային մեղադրող Տ․Ժամակոչյանը առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ մեղադրյալը նախկինում նույն հիմքով ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, ուստի առկա է բացառող հանգամանք։
Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց Է․Ավետիսյանի դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը համարվում է դատվածություն չունեցող։
Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց նաև Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի թիվ ԵԴ1/2970/01/24 որոշումը, համաձայն որի՝ թիվ ԵԴ1/2970/01/24 քրեական գործով մեղադրյալներ Գուրգեն Արմենի Գրիգորյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով և Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և քրեական գործի վարույթը կարճվել է՝ տուժողներ Ա.Ներսիսյանի, Հ.Օհանջանյանի, Հ.Ստամբոլցյանի և Ա.Ազիզյանի հետ հաշտվելու հիմքով: Որոշման ուսումնասիրությունից տեսանելի է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով քրեական հետապնդում է հարուցված եղել այն արարքների կատարման համար, որ նա Գուրգեն Գրիգորյանի հետ խմբի կազմում ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 06-ից սեպտեմբերի 07-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի տարբեր հասցեներից կատարել է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություններ։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետի համաձայն՝
«Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե`
(...) անձը Հայաuտանի Հանրապետության քրեական oրենuգրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթների ուժով ենթակա է ազատման քրեական պատաuխանատվությունից»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե`
1) հաստատվել է քրեական օրենսգրքով նախատեսված որևէ հանցանքի բացակայությունը.
2) վարույթը նախաձեռնվել է սույն օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ կամ 6-րդ մասերով նախատեսված պայմանների խախտմամբ.
3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը, և սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները.
4) առկա է սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետով նախատեսված հանգամանքը․
5) մինչդատական վարույթի ընթացքում հայտնաբերվել է մասնավոր մեղադրանքի կարգով քրեական հետապնդման ենթակա ենթադրյալ հանցանք կատարած անձը, եթե բացակայում են հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքերը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝ (...) քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ վարույթը կարճելու հարցը:
Նույն օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-14-րդ կետերով նախատեսված որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց ապացույցների հետազոտման, դատարանը որոշում է կայացնում քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքը վերաբերում է մեղադրյալներից մեկին, ապա քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ՝ առանց վարույթը կարճելու:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, ապա ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, և նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ կատարված հանցանքում առկա են ընտանիքում բռնության հատկանիշներ:
(...)
5. Նախկինում սույն հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ օրենսդիրը մեղադրյալի և տուժողի միջև հաշտության առկայությունը՝ նույն հոդվածով նախատեսված որոշակի պայմանների բացակայության դեպքում, դիտում է քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իմպերատիվ հիմք: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ են հետևյալ վավերապայմանների միաժամանակյա առկայությունը.
- անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել,
- նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է,
- կատարված հանցանքում առկա չեն ընտանիքում բռնության հատկանիշներ,
-նախկինում անձը քրեական պատասխանատվությունից չի ազատվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով,
- մեղադրյալի և տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1.Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(...)
2) առաջին անգամ հանցանք կատարած` անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել կամ կատարել է, սակայն ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, կամ որի դատվածությունը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մարվել կամ վերացվել է.
(...)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Գողությունը, որը կատարվել է՝
(...)
3) տեխնիկական միջոցի, հատուկ հարմարեցված սարքավորման կամ այլ առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կամ այլ եղանակով գույքի պաշտպանության կամ պահպանման համար նախատեսված սարքավորումը, համակարգը, կառույցը կամ այլ միջոցը ոչնչացնելով, վնասելով կամ շրջանցելով կամ
(...)
պատժվում է տուգանքով` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով»։
Նույն օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«Միջին ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 5 տարի ժամկետով ազատազրկումը»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված՝ «առաջին անգամ հանցանք կատարած անձի» բնորոշման մեջ առկա՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել» ձևակերպմանը, Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշմամբ արձանագրել է, որ որպես այդպիսին պետք է դիտարկել այն անձին, որի նախկինում դատապարտման վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Այլ կերպ՝ եթե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա չի եղել նախկինում (կոնկրետ գործով մեղսագրվող արարքից/արարքներից առաջ կատարված) հանցանքի կատարումը հավաստող օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատական ակտ, անձը պետք է դիտվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած կամ որ նույնն է՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել»։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ քանի դեռ պետության անունից անձի նախկինում կատարած արարքին չի տրվել քրեաիրավական գնահատական, վերջինիս մեղքը չի հաստատվել դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով և նա չի ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ու պատժի, իրավական տեսանկյունից տվյալ անձը պետք է համարվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած։
Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նաև անձի անմեղության կանխավարկածը երաշխավորելու անհրաժեշտությամբ, քանզի անձի հանգամանքը կարող է հաստատվել բացառապես դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով։ Ի հակակշիռ վերոնշյալի՝ անձը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի իմաստով չի համարվի առաջին անգամ հանցանք կատարած, եթե վերջինս նախկինում կատարված հանցանքի համար դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով դատապարվելուց հետո, չմարված կամ չվերացված դատվածության պայմաններում, կատարում է նոր հանցանք։
Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ անձի կողմից «առաջին անգամ հանցանք կատարելու» պայմանը քննարկելիս էականը ոչ թե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքների քանակն է, այլ այն՝ արդյոք ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա է եղել նախկինում հանցանքի կատարումը հավաստող դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, թե ոչ։
(…)
Միևնույն ժամանակ, հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նորմի շրջանակում նախատեսված է տվյալ նորմի կիրառելիության սահմանափակում։ Մասնավորապես, ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ նախկինում տվյալ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:
Օրենսդրի կողմից նշված արգելքի սահմանումը պայմանավորված է չարաշահումները բացառելու, քրեական պատասխանատվության անխուսափելիությունը հետևողականորեն ապահովելու և անպատժելիության մթնոլորտ չստեղծելու անհրաժեշտությամբ, ուստի անձը պետք է գիտակցի, որ իր նկատմամբ խրախուսական նորմի կիրառումից հետո հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, այլևս չի կարող հավակնել քրեական պատասխանատվությունից նույն հիմքով ազատման։
Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ նշված արգելքը գործում է միայն այն դեպքում, երբ անձը տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելուց հետո կրկին հանցանք է կատարում, հակառակ պարագայում, երբ հանցանքը կատարվել է նախքան հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու ակտի կայացումը, տվյալ նորմի կիրառելիությունը չի կարող սահմանափակվել։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ անձի համար պետք է ակնհայտ լինի, որ պետությունը, մեկ անգամ առանց ռեաբիլիտացնելու «ներելով» իր հանցավոր վարքագիծը և քրեական պատասխանատվությունից ազատելով, հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտ դասեր քաղելու և ուղղման ճանապարհին կանգնելու համար, հակառակ պարագայում՝ հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, վերջինս զրկվում է նույն հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու հնարավորությունից։ (Տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշումը)։
Անդրադառնալով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանը հաստատված է համարում հետևյալ հանգամանքները.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքների համաձայն՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս հանդիսացել է դատվածություն չունեցող, այսինքն՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ,
- Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղսագրվում է միջին ծանրության ենթադրյալ հանցանքի կատարում,
- Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս չի հանդիսացել նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձ,
- մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի և տուժող Հ․Ահարոնյանի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն:
Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունը պետք է բավարարել և թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին ազատել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները, վարույթը կարճել` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով՝ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության հիմքով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ վերացվում են տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները, իսկ վարույթը կարճելու դեպքում` նաև այլ անձանց նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները: Վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ լուծվում է նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին:
Տվյալ դեպքում Դատարանը գտնում է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է վերացնել:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, պետք է ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը թողնել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի տնօրինությանը, իսկ «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել տուժող Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանի տնօրինությանը:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն և արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով:
Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը, «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել օրինական տիրապետողների տնօրինությանը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ․ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ
ՈՐՈՇՈւՄ
ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԵՏԱՊՆԴՈւՄԸ ԴԱԴԱՐԵՑՆԵԼՈւ ԵՎ ՎԱՐՈւՅԹԸ
ԿԱՐՃԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ
«01» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ.Արզումանյանի, քարտուղարությամբ՝ Մ.Սիմոնյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Կ․Մարգարյանի, տուժող Հ․Ահարոնյանի, մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 10-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չդատապարտված, չամուսնացած, հաշվառված է ք.Երևան, Հասրաթյան փողոց, 27-րդ տուն հասցեում, բնակվում է՝ ք.Երևան, Արտաշիսյան փողոց, 71-րդ շենք, 15-րդ բնակարան հասցեում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 17135525 քրեական վարույթը։
2025 թվականի փետրվարի 24-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով նախատեսված հիմքով։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն արարքը կատարելու համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը:
Այսպես. Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը, նախապես ունենալով «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը հափշտակելու ուղղակի դիտավորություն, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Մելիքյանին պատկանող «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորք վարչական շրջանի 9-րդ զանգվածի Վիլնյուսի փողոցի 38 հասցե: Հասնելով վերոհիշյալ հասցե՝ Էմմանուել Ավետիսյանը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և հատուկ տեխնիկական ու հարմարեցված միջոցների գործադրմամբ քանդել է վերոհիշյալ հասցեի հարակից հատվածում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի, 36LN676 հաշվառման համարանիշերի ավտոմեքենայի դիմացի թափարգելը և այն տեղադրել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանին պատկանող ավտոմեքենայում, ինչից հետո վերջինիս խնդրել է երթևեկել Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի 2-րդ զանգված և հասնելով Հունան Ավետիսյան փողոց ու հասկանալով, որ պարեկային ծառայության աշխատակիցները իրենց նկատել են՝ դիմել է փախուստի՝ Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանին պատճառելով 85.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս, իսկ Նիկոլայ Մելիքյանը ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ծառայողների կողմից և տեղափոխվել է ոստիկանության Նոր Նորքի բաժին:
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը վերացնելու մասին։
2025 թվականի մայիսի 8-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հիմքով։
2025 թվականի մայիսի 10-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։
2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։
2025 թվականի հունիսի 18-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու վերաբերյալ։
Դատավարության կողմերի դիրքորոշումները.
2025 թվականի հուլիսի 1-ին կայացած նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և նրա պաշտպան Կ․Մարգարյանը միջնորդություն ներկայացրեցին տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու վերաբերյալ:
Միջնորդության կապակցությամբ մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և տուժող Հովհաննես Ահարոնյանը հայտնեցին, որ հաշտվել են միմյանց հետ։ Դատարանի հարցադրումներին ի պատասխան՝ տուժողն ու մեղադրյալը հավելեցին, որ իրենց միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն։
Հանրային մեղադրող Տ․Ժամակոչյանը առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ մեղադրյալը նախկինում նույն հիմքով ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, ուստի առկա է բացառող հանգամանք։
Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց Է․Ավետիսյանի դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը համարվում է դատվածություն չունեցող։
Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց նաև Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի թիվ ԵԴ1/2970/01/24 որոշումը, համաձայն որի՝ թիվ ԵԴ1/2970/01/24 քրեական գործով մեղադրյալներ Գուրգեն Արմենի Գրիգորյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով և Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և քրեական գործի վարույթը կարճվել է՝ տուժողներ Ա.Ներսիսյանի, Հ.Օհանջանյանի, Հ.Ստամբոլցյանի և Ա.Ազիզյանի հետ հաշտվելու հիմքով: Որոշման ուսումնասիրությունից տեսանելի է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով քրեական հետապնդում է հարուցված եղել այն արարքների կատարման համար, որ նա Գուրգեն Գրիգորյանի հետ խմբի կազմում ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 06-ից սեպտեմբերի 07-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի տարբեր հասցեներից կատարել է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություններ։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետի համաձայն՝
«Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե`
(...) անձը Հայաuտանի Հանրապետության քրեական oրենuգրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթների ուժով ենթակա է ազատման քրեական պատաuխանատվությունից»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե`
1) հաստատվել է քրեական օրենսգրքով նախատեսված որևէ հանցանքի բացակայությունը.
2) վարույթը նախաձեռնվել է սույն օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ կամ 6-րդ մասերով նախատեսված պայմանների խախտմամբ.
3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը, և սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները.
4) առկա է սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետով նախատեսված հանգամանքը․
5) մինչդատական վարույթի ընթացքում հայտնաբերվել է մասնավոր մեղադրանքի կարգով քրեական հետապնդման ենթակա ենթադրյալ հանցանք կատարած անձը, եթե բացակայում են հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքերը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝ (...) քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ վարույթը կարճելու հարցը:
Նույն օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-14-րդ կետերով նախատեսված որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց ապացույցների հետազոտման, դատարանը որոշում է կայացնում քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքը վերաբերում է մեղադրյալներից մեկին, ապա քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ՝ առանց վարույթը կարճելու:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, ապա ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, և նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ կատարված հանցանքում առկա են ընտանիքում բռնության հատկանիշներ:
(...)
5. Նախկինում սույն հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ օրենսդիրը մեղադրյալի և տուժողի միջև հաշտության առկայությունը՝ նույն հոդվածով նախատեսված որոշակի պայմանների բացակայության դեպքում, դիտում է քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իմպերատիվ հիմք: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ են հետևյալ վավերապայմանների միաժամանակյա առկայությունը.
- անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել,
- նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է,
- կատարված հանցանքում առկա չեն ընտանիքում բռնության հատկանիշներ,
-նախկինում անձը քրեական պատասխանատվությունից չի ազատվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով,
- մեղադրյալի և տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1.Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(...)
2) առաջին անգամ հանցանք կատարած` անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել կամ կատարել է, սակայն ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, կամ որի դատվածությունը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մարվել կամ վերացվել է.
(...)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Գողությունը, որը կատարվել է՝
(...)
3) տեխնիկական միջոցի, հատուկ հարմարեցված սարքավորման կամ այլ առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կամ այլ եղանակով գույքի պաշտպանության կամ պահպանման համար նախատեսված սարքավորումը, համակարգը, կառույցը կամ այլ միջոցը ոչնչացնելով, վնասելով կամ շրջանցելով կամ
(...)
պատժվում է տուգանքով` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով»։
Նույն օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«Միջին ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 5 տարի ժամկետով ազատազրկումը»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված՝ «առաջին անգամ հանցանք կատարած անձի» բնորոշման մեջ առկա՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել» ձևակերպմանը, Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշմամբ արձանագրել է, որ որպես այդպիսին պետք է դիտարկել այն անձին, որի նախկինում դատապարտման վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Այլ կերպ՝ եթե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա չի եղել նախկինում (կոնկրետ գործով մեղսագրվող արարքից/արարքներից առաջ կատարված) հանցանքի կատարումը հավաստող օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատական ակտ, անձը պետք է դիտվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած կամ որ նույնն է՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել»։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ քանի դեռ պետության անունից անձի նախկինում կատարած արարքին չի տրվել քրեաիրավական գնահատական, վերջինիս մեղքը չի հաստատվել դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով և նա չի ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ու պատժի, իրավական տեսանկյունից տվյալ անձը պետք է համարվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած։
Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նաև անձի անմեղության կանխավարկածը երաշխավորելու անհրաժեշտությամբ, քանզի անձի հանգամանքը կարող է հաստատվել բացառապես դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով։ Ի հակակշիռ վերոնշյալի՝ անձը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի իմաստով չի համարվի առաջին անգամ հանցանք կատարած, եթե վերջինս նախկինում կատարված հանցանքի համար դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով դատապարվելուց հետո, չմարված կամ չվերացված դատվածության պայմաններում, կատարում է նոր հանցանք։
Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ անձի կողմից «առաջին անգամ հանցանք կատարելու» պայմանը քննարկելիս էականը ոչ թե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքների քանակն է, այլ այն՝ արդյոք ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա է եղել նախկինում հանցանքի կատարումը հավաստող դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, թե ոչ։
(…)
Միևնույն ժամանակ, հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նորմի շրջանակում նախատեսված է տվյալ նորմի կիրառելիության սահմանափակում։ Մասնավորապես, ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ նախկինում տվյալ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:
Օրենսդրի կողմից նշված արգելքի սահմանումը պայմանավորված է չարաշահումները բացառելու, քրեական պատասխանատվության անխուսափելիությունը հետևողականորեն ապահովելու և անպատժելիության մթնոլորտ չստեղծելու անհրաժեշտությամբ, ուստի անձը պետք է գիտակցի, որ իր նկատմամբ խրախուսական նորմի կիրառումից հետո հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, այլևս չի կարող հավակնել քրեական պատասխանատվությունից նույն հիմքով ազատման։
Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ նշված արգելքը գործում է միայն այն դեպքում, երբ անձը տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելուց հետո կրկին հանցանք է կատարում, հակառակ պարագայում, երբ հանցանքը կատարվել է նախքան հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու ակտի կայացումը, տվյալ նորմի կիրառելիությունը չի կարող սահմանափակվել։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ անձի համար պետք է ակնհայտ լինի, որ պետությունը, մեկ անգամ առանց ռեաբիլիտացնելու «ներելով» իր հանցավոր վարքագիծը և քրեական պատասխանատվությունից ազատելով, հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտ դասեր քաղելու և ուղղման ճանապարհին կանգնելու համար, հակառակ պարագայում՝ հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, վերջինս զրկվում է նույն հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու հնարավորությունից։ (Տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշումը)։
Անդրադառնալով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանը հաստատված է համարում հետևյալ հանգամանքները.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքների համաձայն՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս հանդիսացել է դատվածություն չունեցող, այսինքն՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ,
- Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղսագրվում է միջին ծանրության ենթադրյալ հանցանքի կատարում,
- Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս չի հանդիսացել նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձ,
- մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի և տուժող Հ․Ահարոնյանի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն:
Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունը պետք է բավարարել և թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին ազատել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները, վարույթը կարճել` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով՝ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության հիմքով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ վերացվում են տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները, իսկ վարույթը կարճելու դեպքում` նաև այլ անձանց նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները: Վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ լուծվում է նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին:
Տվյալ դեպքում Դատարանը գտնում է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է վերացնել:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, պետք է ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը թողնել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի տնօրինությանը, իսկ «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել տուժող Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանի տնօրինությանը:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն և արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով:
Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը, «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել օրինական տիրապետողների տնօրինությանը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ․ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/2100/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 13-06-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 17135525 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին- ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Էմմանուել |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հայրանուն | Հրաչյայի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 254 Մաս 2 Կետ 3/2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 9.3 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.3 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 13-06-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մարտին |
| Ազգանուն | Արզումանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 18-06-2025 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 18-06-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/2100/01/25 ՈՐՈՇՈՒՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ «18» հունիսի 2025թ․ ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ․Արզումանյանս, ստանալով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի 2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ 2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի Ստանձնել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը և 2025 թվականի հուլիսի 1-ին՝ ժամը 12:30-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում (ք.Երևան, Նազարբեկյան 40) նշանակել նախնական դատալսումներ՝ դատավոր Մ.Արզումանյանի նախագահությամբ։ Երկօրյա ժամկետում որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ, ներառյալ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ԱՐԶՈՒՄԱՆՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Էմմանուել |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հայրանուն | Հրաչյայի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Ահարոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Կազմակերպության անուն | Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազություն |
| Կազմակերպության հասցե | ք.Երևան |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 01-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 01-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Քրեական հետապնդումը դադարեցվել է
| Ամսաթիվ | 01-07-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալ | |
| Անուն | Էմմանուել |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված | |
| Որոշում | ԵԴ1/2100/01/25 ՈՐՈՇՈւՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԵՏԱՊՆԴՈւՄԸ ԴԱԴԱՐԵՑՆԵԼՈւ ԵՎ ՎԱՐՈւՅԹԸ ԿԱՐՃԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ «01» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ.Արզումանյանի, քարտուղարությամբ՝ Մ.Սիմոնյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Կ․Մարգարյանի, տուժող Հ․Ահարոնյանի, մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 10-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չդատապարտված, չամուսնացած, հաշվառված է ք.Երևան, Հասրաթյան փողոց, 27-րդ տուն հասցեում, բնակվում է՝ ք.Երևան, Արտաշիսյան փողոց, 71-րդ շենք, 15-րդ բնակարան հասցեում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 17135525 քրեական վարույթը։ 2025 թվականի փետրվարի 24-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։ 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն արարքը կատարելու համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը: Այսպես. Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը, նախապես ունենալով «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը հափշտակելու ուղղակի դիտավորություն, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Մելիքյանին պատկանող «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորք վարչական շրջանի 9-րդ զանգվածի Վիլնյուսի փողոցի 38 հասցե: Հասնելով վերոհիշյալ հասցե՝ Էմմանուել Ավետիսյանը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և հատուկ տեխնիկական ու հարմարեցված միջոցների գործադրմամբ քանդել է վերոհիշյալ հասցեի հարակից հատվածում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի, 36LN676 հաշվառման համարանիշերի ավտոմեքենայի դիմացի թափարգելը և այն տեղադրել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանին պատկանող ավտոմեքենայում, ինչից հետո վերջինիս խնդրել է երթևեկել Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի 2-րդ զանգված և հասնելով Հունան Ավետիսյան փողոց ու հասկանալով, որ պարեկային ծառայության աշխատակիցները իրենց նկատել են՝ դիմել է փախուստի՝ Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանին պատճառելով 85.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս, իսկ Նիկոլայ Մելիքյանը ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ծառայողների կողմից և տեղափոխվել է ոստիկանության Նոր Նորքի բաժին: 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը վերացնելու մասին։ 2025 թվականի մայիսի 8-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի մայիսի 10-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։ 2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ 2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։ 2025 թվականի հունիսի 18-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու վերաբերյալ։ Դատավարության կողմերի դիրքորոշումները. 2025 թվականի հուլիսի 1-ին կայացած նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և նրա պաշտպան Կ․Մարգարյանը միջնորդություն ներկայացրեցին տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու վերաբերյալ: Միջնորդության կապակցությամբ մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և տուժող Հովհաննես Ահարոնյանը հայտնեցին, որ հաշտվել են միմյանց հետ։ Դատարանի հարցադրումներին ի պատասխան՝ տուժողն ու մեղադրյալը հավելեցին, որ իրենց միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն։ Հանրային մեղադրող Տ․Ժամակոչյանը առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ մեղադրյալը նախկինում նույն հիմքով ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, ուստի առկա է բացառող հանգամանք։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց Է․Ավետիսյանի դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը համարվում է դատվածություն չունեցող։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց նաև Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի թիվ ԵԴ1/2970/01/24 որոշումը, համաձայն որի՝ թիվ ԵԴ1/2970/01/24 քրեական գործով մեղադրյալներ Գուրգեն Արմենի Գրիգորյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով և Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և քրեական գործի վարույթը կարճվել է՝ տուժողներ Ա.Ներսիսյանի, Հ.Օհանջանյանի, Հ.Ստամբոլցյանի և Ա.Ազիզյանի հետ հաշտվելու հիմքով: Որոշման ուսումնասիրությունից տեսանելի է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով քրեական հետապնդում է հարուցված եղել այն արարքների կատարման համար, որ նա Գուրգեն Գրիգորյանի հետ խմբի կազմում ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 06-ից սեպտեմբերի 07-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի տարբեր հասցեներից կատարել է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություններ։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետի համաձայն՝ «Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե` (...) անձը Հայաuտանի Հանրապետության քրեական oրենuգրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթների ուժով ենթակա է ազատման քրեական պատաuխանատվությունից»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` 1) հաստատվել է քրեական օրենսգրքով նախատեսված որևէ հանցանքի բացակայությունը. 2) վարույթը նախաձեռնվել է սույն օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ կամ 6-րդ մասերով նախատեսված պայմանների խախտմամբ. 3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը, և սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները. 4) առկա է սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետով նախատեսված հանգամանքը․ 5) մինչդատական վարույթի ընթացքում հայտնաբերվել է մասնավոր մեղադրանքի կարգով քրեական հետապնդման ենթակա ենթադրյալ հանցանք կատարած անձը, եթե բացակայում են հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքերը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝ (...) քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ վարույթը կարճելու հարցը: Նույն օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-14-րդ կետերով նախատեսված որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց ապացույցների հետազոտման, դատարանը որոշում է կայացնում քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքը վերաբերում է մեղադրյալներից մեկին, ապա քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ՝ առանց վարույթը կարճելու: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, ապա ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, և նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ կատարված հանցանքում առկա են ընտանիքում բռնության հատկանիշներ: (...) 5. Նախկինում սույն հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ օրենսդիրը մեղադրյալի և տուժողի միջև հաշտության առկայությունը՝ նույն հոդվածով նախատեսված որոշակի պայմանների բացակայության դեպքում, դիտում է քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իմպերատիվ հիմք: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ են հետևյալ վավերապայմանների միաժամանակյա առկայությունը. - անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, - նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, - կատարված հանցանքում առկա չեն ընտանիքում բռնության հատկանիշներ, -նախկինում անձը քրեական պատասխանատվությունից չի ազատվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով, - մեղադրյալի և տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1.Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները. (...) 2) առաջին անգամ հանցանք կատարած` անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել կամ կատարել է, սակայն ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, կամ որի դատվածությունը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մարվել կամ վերացվել է. (...)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Գողությունը, որը կատարվել է՝ (...) 3) տեխնիկական միջոցի, հատուկ հարմարեցված սարքավորման կամ այլ առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կամ այլ եղանակով գույքի պաշտպանության կամ պահպանման համար նախատեսված սարքավորումը, համակարգը, կառույցը կամ այլ միջոցը ոչնչացնելով, վնասելով կամ շրջանցելով կամ (...) պատժվում է տուգանքով` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով»։ Նույն օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Միջին ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 5 տարի ժամկետով ազատազրկումը»: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված՝ «առաջին անգամ հանցանք կատարած անձի» բնորոշման մեջ առկա՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել» ձևակերպմանը, Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշմամբ արձանագրել է, որ որպես այդպիսին պետք է դիտարկել այն անձին, որի նախկինում դատապարտման վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Այլ կերպ՝ եթե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա չի եղել նախկինում (կոնկրետ գործով մեղսագրվող արարքից/արարքներից առաջ կատարված) հանցանքի կատարումը հավաստող օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատական ակտ, անձը պետք է դիտվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած կամ որ նույնն է՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել»։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ քանի դեռ պետության անունից անձի նախկինում կատարած արարքին չի տրվել քրեաիրավական գնահատական, վերջինիս մեղքը չի հաստատվել դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով և նա չի ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ու պատժի, իրավական տեսանկյունից տվյալ անձը պետք է համարվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նաև անձի անմեղության կանխավարկածը երաշխավորելու անհրաժեշտությամբ, քանզի անձի հանգամանքը կարող է հաստատվել բացառապես դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով։ Ի հակակշիռ վերոնշյալի՝ անձը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի իմաստով չի համարվի առաջին անգամ հանցանք կատարած, եթե վերջինս նախկինում կատարված հանցանքի համար դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով դատապարվելուց հետո, չմարված կամ չվերացված դատվածության պայմաններում, կատարում է նոր հանցանք։ Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ անձի կողմից «առաջին անգամ հանցանք կատարելու» պայմանը քննարկելիս էականը ոչ թե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքների քանակն է, այլ այն՝ արդյոք ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա է եղել նախկինում հանցանքի կատարումը հավաստող դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, թե ոչ։ (…) Միևնույն ժամանակ, հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նորմի շրջանակում նախատեսված է տվյալ նորմի կիրառելիության սահմանափակում։ Մասնավորապես, ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ նախկինում տվյալ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից: Օրենսդրի կողմից նշված արգելքի սահմանումը պայմանավորված է չարաշահումները բացառելու, քրեական պատասխանատվության անխուսափելիությունը հետևողականորեն ապահովելու և անպատժելիության մթնոլորտ չստեղծելու անհրաժեշտությամբ, ուստի անձը պետք է գիտակցի, որ իր նկատմամբ խրախուսական նորմի կիրառումից հետո հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, այլևս չի կարող հավակնել քրեական պատասխանատվությունից նույն հիմքով ազատման։ Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ նշված արգելքը գործում է միայն այն դեպքում, երբ անձը տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելուց հետո կրկին հանցանք է կատարում, հակառակ պարագայում, երբ հանցանքը կատարվել է նախքան հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու ակտի կայացումը, տվյալ նորմի կիրառելիությունը չի կարող սահմանափակվել։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ անձի համար պետք է ակնհայտ լինի, որ պետությունը, մեկ անգամ առանց ռեաբիլիտացնելու «ներելով» իր հանցավոր վարքագիծը և քրեական պատասխանատվությունից ազատելով, հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտ դասեր քաղելու և ուղղման ճանապարհին կանգնելու համար, հակառակ պարագայում՝ հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, վերջինս զրկվում է նույն հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու հնարավորությունից։ (Տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշումը)։ Անդրադառնալով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանը հաստատված է համարում հետևյալ հանգամանքները. - ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքների համաձայն՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս հանդիսացել է դատվածություն չունեցող, այսինքն՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղսագրվում է միջին ծանրության ենթադրյալ հանցանքի կատարում, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս չի հանդիսացել նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձ, - մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի և տուժող Հ․Ահարոնյանի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունը պետք է բավարարել և թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին ազատել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները, վարույթը կարճել` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով՝ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության հիմքով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ վերացվում են տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները, իսկ վարույթը կարճելու դեպքում` նաև այլ անձանց նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները: Վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ լուծվում է նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: Տվյալ դեպքում Դատարանը գտնում է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է վերացնել: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, պետք է ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը թողնել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի տնօրինությանը, իսկ «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել տուժող Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանի տնօրինությանը: Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն և արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով: Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը, «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել օրինական տիրապետողների տնօրինությանը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ․ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ |
Վարույթը կարճվել է
| Կարճման ամսաթիվը | 01-07-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալ | |
| Անուն | Էմմանուել |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Օրենսգիրք | Քրեական դատավարության օրենսգիրք |
| Հոդված | |
| Որոշում | ԵԴ1/2100/01/25 ՈՐՈՇՈւՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԵՏԱՊՆԴՈւՄԸ ԴԱԴԱՐԵՑՆԵԼՈւ ԵՎ ՎԱՐՈւՅԹԸ ԿԱՐՃԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ «01» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ.Արզումանյանի, քարտուղարությամբ՝ Մ.Սիմոնյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Կ․Մարգարյանի, տուժող Հ․Ահարոնյանի, մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 10-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չդատապարտված, չամուսնացած, հաշվառված է ք.Երևան, Հասրաթյան փողոց, 27-րդ տուն հասցեում, բնակվում է՝ ք.Երևան, Արտաշիսյան փողոց, 71-րդ շենք, 15-րդ բնակարան հասցեում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 17135525 քրեական վարույթը։ 2025 թվականի փետրվարի 24-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։ 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն արարքը կատարելու համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը: Այսպես. Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը, նախապես ունենալով «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը հափշտակելու ուղղակի դիտավորություն, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Մելիքյանին պատկանող «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորք վարչական շրջանի 9-րդ զանգվածի Վիլնյուսի փողոցի 38 հասցե: Հասնելով վերոհիշյալ հասցե՝ Էմմանուել Ավետիսյանը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և հատուկ տեխնիկական ու հարմարեցված միջոցների գործադրմամբ քանդել է վերոհիշյալ հասցեի հարակից հատվածում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի, 36LN676 հաշվառման համարանիշերի ավտոմեքենայի դիմացի թափարգելը և այն տեղադրել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանին պատկանող ավտոմեքենայում, ինչից հետո վերջինիս խնդրել է երթևեկել Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի 2-րդ զանգված և հասնելով Հունան Ավետիսյան փողոց ու հասկանալով, որ պարեկային ծառայության աշխատակիցները իրենց նկատել են՝ դիմել է փախուստի՝ Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանին պատճառելով 85.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս, իսկ Նիկոլայ Մելիքյանը ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ծառայողների կողմից և տեղափոխվել է ոստիկանության Նոր Նորքի բաժին: 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը վերացնելու մասին։ 2025 թվականի մայիսի 8-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի մայիսի 10-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։ 2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ 2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։ 2025 թվականի հունիսի 18-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու վերաբերյալ։ Դատավարության կողմերի դիրքորոշումները. 2025 թվականի հուլիսի 1-ին կայացած նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և նրա պաշտպան Կ․Մարգարյանը միջնորդություն ներկայացրեցին տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու վերաբերյալ: Միջնորդության կապակցությամբ մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և տուժող Հովհաննես Ահարոնյանը հայտնեցին, որ հաշտվել են միմյանց հետ։ Դատարանի հարցադրումներին ի պատասխան՝ տուժողն ու մեղադրյալը հավելեցին, որ իրենց միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն։ Հանրային մեղադրող Տ․Ժամակոչյանը առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ մեղադրյալը նախկինում նույն հիմքով ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, ուստի առկա է բացառող հանգամանք։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց Է․Ավետիսյանի դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը համարվում է դատվածություն չունեցող։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց նաև Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի թիվ ԵԴ1/2970/01/24 որոշումը, համաձայն որի՝ թիվ ԵԴ1/2970/01/24 քրեական գործով մեղադրյալներ Գուրգեն Արմենի Գրիգորյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով և Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և քրեական գործի վարույթը կարճվել է՝ տուժողներ Ա.Ներսիսյանի, Հ.Օհանջանյանի, Հ.Ստամբոլցյանի և Ա.Ազիզյանի հետ հաշտվելու հիմքով: Որոշման ուսումնասիրությունից տեսանելի է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով քրեական հետապնդում է հարուցված եղել այն արարքների կատարման համար, որ նա Գուրգեն Գրիգորյանի հետ խմբի կազմում ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 06-ից սեպտեմբերի 07-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի տարբեր հասցեներից կատարել է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություններ։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետի համաձայն՝ «Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե` (...) անձը Հայաuտանի Հանրապետության քրեական oրենuգրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթների ուժով ենթակա է ազատման քրեական պատաuխանատվությունից»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` 1) հաստատվել է քրեական օրենսգրքով նախատեսված որևէ հանցանքի բացակայությունը. 2) վարույթը նախաձեռնվել է սույն օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ կամ 6-րդ մասերով նախատեսված պայմանների խախտմամբ. 3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը, և սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները. 4) առկա է սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետով նախատեսված հանգամանքը․ 5) մինչդատական վարույթի ընթացքում հայտնաբերվել է մասնավոր մեղադրանքի կարգով քրեական հետապնդման ենթակա ենթադրյալ հանցանք կատարած անձը, եթե բացակայում են հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքերը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝ (...) քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ վարույթը կարճելու հարցը: Նույն օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-14-րդ կետերով նախատեսված որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց ապացույցների հետազոտման, դատարանը որոշում է կայացնում քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքը վերաբերում է մեղադրյալներից մեկին, ապա քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ՝ առանց վարույթը կարճելու: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, ապա ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, և նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ կատարված հանցանքում առկա են ընտանիքում բռնության հատկանիշներ: (...) 5. Նախկինում սույն հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ օրենսդիրը մեղադրյալի և տուժողի միջև հաշտության առկայությունը՝ նույն հոդվածով նախատեսված որոշակի պայմանների բացակայության դեպքում, դիտում է քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իմպերատիվ հիմք: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ են հետևյալ վավերապայմանների միաժամանակյա առկայությունը. - անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, - նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, - կատարված հանցանքում առկա չեն ընտանիքում բռնության հատկանիշներ, -նախկինում անձը քրեական պատասխանատվությունից չի ազատվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով, - մեղադրյալի և տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1.Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները. (...) 2) առաջին անգամ հանցանք կատարած` անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել կամ կատարել է, սակայն ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, կամ որի դատվածությունը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մարվել կամ վերացվել է. (...)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Գողությունը, որը կատարվել է՝ (...) 3) տեխնիկական միջոցի, հատուկ հարմարեցված սարքավորման կամ այլ առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կամ այլ եղանակով գույքի պաշտպանության կամ պահպանման համար նախատեսված սարքավորումը, համակարգը, կառույցը կամ այլ միջոցը ոչնչացնելով, վնասելով կամ շրջանցելով կամ (...) պատժվում է տուգանքով` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով»։ Նույն օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Միջին ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 5 տարի ժամկետով ազատազրկումը»: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված՝ «առաջին անգամ հանցանք կատարած անձի» բնորոշման մեջ առկա՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել» ձևակերպմանը, Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշմամբ արձանագրել է, որ որպես այդպիսին պետք է դիտարկել այն անձին, որի նախկինում դատապարտման վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Այլ կերպ՝ եթե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա չի եղել նախկինում (կոնկրետ գործով մեղսագրվող արարքից/արարքներից առաջ կատարված) հանցանքի կատարումը հավաստող օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատական ակտ, անձը պետք է դիտվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած կամ որ նույնն է՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել»։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ քանի դեռ պետության անունից անձի նախկինում կատարած արարքին չի տրվել քրեաիրավական գնահատական, վերջինիս մեղքը չի հաստատվել դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով և նա չի ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ու պատժի, իրավական տեսանկյունից տվյալ անձը պետք է համարվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նաև անձի անմեղության կանխավարկածը երաշխավորելու անհրաժեշտությամբ, քանզի անձի հանգամանքը կարող է հաստատվել բացառապես դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով։ Ի հակակշիռ վերոնշյալի՝ անձը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի իմաստով չի համարվի առաջին անգամ հանցանք կատարած, եթե վերջինս նախկինում կատարված հանցանքի համար դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով դատապարվելուց հետո, չմարված կամ չվերացված դատվածության պայմաններում, կատարում է նոր հանցանք։ Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ անձի կողմից «առաջին անգամ հանցանք կատարելու» պայմանը քննարկելիս էականը ոչ թե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքների քանակն է, այլ այն՝ արդյոք ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա է եղել նախկինում հանցանքի կատարումը հավաստող դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, թե ոչ։ (…) Միևնույն ժամանակ, հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նորմի շրջանակում նախատեսված է տվյալ նորմի կիրառելիության սահմանափակում։ Մասնավորապես, ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ նախկինում տվյալ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից: Օրենսդրի կողմից նշված արգելքի սահմանումը պայմանավորված է չարաշահումները բացառելու, քրեական պատասխանատվության անխուսափելիությունը հետևողականորեն ապահովելու և անպատժելիության մթնոլորտ չստեղծելու անհրաժեշտությամբ, ուստի անձը պետք է գիտակցի, որ իր նկատմամբ խրախուսական նորմի կիրառումից հետո հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, այլևս չի կարող հավակնել քրեական պատասխանատվությունից նույն հիմքով ազատման։ Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ նշված արգելքը գործում է միայն այն դեպքում, երբ անձը տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելուց հետո կրկին հանցանք է կատարում, հակառակ պարագայում, երբ հանցանքը կատարվել է նախքան հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու ակտի կայացումը, տվյալ նորմի կիրառելիությունը չի կարող սահմանափակվել։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ անձի համար պետք է ակնհայտ լինի, որ պետությունը, մեկ անգամ առանց ռեաբիլիտացնելու «ներելով» իր հանցավոր վարքագիծը և քրեական պատասխանատվությունից ազատելով, հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտ դասեր քաղելու և ուղղման ճանապարհին կանգնելու համար, հակառակ պարագայում՝ հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, վերջինս զրկվում է նույն հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու հնարավորությունից։ (Տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշումը)։ Անդրադառնալով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանը հաստատված է համարում հետևյալ հանգամանքները. - ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքների համաձայն՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս հանդիսացել է դատվածություն չունեցող, այսինքն՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղսագրվում է միջին ծանրության ենթադրյալ հանցանքի կատարում, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս չի հանդիսացել նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձ, - մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի և տուժող Հ․Ահարոնյանի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունը պետք է բավարարել և թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին ազատել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները, վարույթը կարճել` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով՝ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության հիմքով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ վերացվում են տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները, իսկ վարույթը կարճելու դեպքում` նաև այլ անձանց նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները: Վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ լուծվում է նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: Տվյալ դեպքում Դատարանը գտնում է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է վերացնել: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, պետք է ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը թողնել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի տնօրինությանը, իսկ «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել տուժող Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանի տնօրինությանը: Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն և արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով: Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը, «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել օրինական տիրապետողների տնօրինությանը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ․ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/2100/01/25 ՈՐՈՇՈւՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԵՏԱՊՆԴՈւՄԸ ԴԱԴԱՐԵՑՆԵԼՈւ ԵՎ ՎԱՐՈւՅԹԸ ԿԱՐՃԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ «01» հուլիսի 2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ.Արզումանյանի, քարտուղարությամբ՝ Մ.Սիմոնյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Կ․Մարգարյանի, տուժող Հ․Ահարոնյանի, մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 10-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չդատապարտված, չամուսնացած, հաշվառված է ք.Երևան, Հասրաթյան փողոց, 27-րդ տուն հասցեում, բնակվում է՝ ք.Երևան, Արտաշիսյան փողոց, 71-րդ շենք, 15-րդ բնակարան հասցեում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 17135525 քրեական վարույթը։ 2025 թվականի փետրվարի 24-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։ 2025 թվականի փետրվարի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ղահրամանյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն արարքը կատարելու համար, որ նա 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, գաղտնի հափշտակություն կատարելու ուղղակի դիտավորությամբ, հափշտակել է «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը: Այսպես. Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը, նախապես ունենալով «Մերսեդես» մակնիշի, «36 LN 676» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի թափարգելը հափշտակելու ուղղակի դիտավորություն, Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի օժանդակությամբ, 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 02:00-ի սահմաններում, Նիկոլայ Մելիքյանին պատկանող «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորք վարչական շրջանի 9-րդ զանգվածի Վիլնյուսի փողոցի 38 հասցե: Հասնելով վերոհիշյալ հասցե՝ Էմմանուել Ավետիսյանը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և հատուկ տեխնիկական ու հարմարեցված միջոցների գործադրմամբ քանդել է վերոհիշյալ հասցեի հարակից հատվածում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի, 36LN676 հաշվառման համարանիշերի ավտոմեքենայի դիմացի թափարգելը և այն տեղադրել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանին պատկանող ավտոմեքենայում, ինչից հետո վերջինիս խնդրել է երթևեկել Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի 2-րդ զանգված և հասնելով Հունան Ավետիսյան փողոց ու հասկանալով, որ պարեկային ծառայության աշխատակիցները իրենց նկատել են՝ դիմել է փախուստի՝ Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանին պատճառելով 85.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս, իսկ Նիկոլայ Մելիքյանը ձերբակալվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ծառայողների կողմից և տեղափոխվել է ոստիկանության Նոր Նորքի բաժին: 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին։ 2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա․Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը վերացնելու մասին։ 2025 թվականի մայիսի 8-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հիմքով։ 2025 թվականի մայիսի 10-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ․Ժամակոչյանը որոշում է կայացրել թիվ 17135525 քրեական վարույթով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ իրականացվող հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։ 2025 թվականի հունիսի 13-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ 2025 թվականի հունիսի 16-ին թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։ 2025 թվականի հունիսի 18-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու վերաբերյալ։ Դատավարության կողմերի դիրքորոշումները. 2025 թվականի հուլիսի 1-ին կայացած նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և նրա պաշտպան Կ․Մարգարյանը միջնորդություն ներկայացրեցին տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու վերաբերյալ: Միջնորդության կապակցությամբ մեղադրյալ Էմմանուել Ավետիսյանը և տուժող Հովհաննես Ահարոնյանը հայտնեցին, որ հաշտվել են միմյանց հետ։ Դատարանի հարցադրումներին ի պատասխան՝ տուժողն ու մեղադրյալը հավելեցին, որ իրենց միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն։ Հանրային մեղադրող Տ․Ժամակոչյանը առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ մեղադրյալը նախկինում նույն հիմքով ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, ուստի առկա է բացառող հանգամանք։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց Է․Ավետիսյանի դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը համարվում է դատվածություն չունեցող։ Դատական նիստի ընթացքում հետազոտվեց նաև Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի թիվ ԵԴ1/2970/01/24 որոշումը, համաձայն որի՝ թիվ ԵԴ1/2970/01/24 քրեական գործով մեղադրյալներ Գուրգեն Արմենի Գրիգորյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով և Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և քրեական գործի վարույթը կարճվել է՝ տուժողներ Ա.Ներսիսյանի, Հ.Օհանջանյանի, Հ.Ստամբոլցյանի և Ա.Ազիզյանի հետ հաշտվելու հիմքով: Որոշման ուսումնասիրությունից տեսանելի է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով 4 դրվագով քրեական հետապնդում է հարուցված եղել այն արարքների կատարման համար, որ նա Գուրգեն Գրիգորյանի հետ խմբի կազմում ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 06-ից սեպտեմբերի 07-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի տարբեր հասցեներից կատարել է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություններ։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետի համաձայն՝ «Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե` (...) անձը Հայաuտանի Հանրապետության քրեական oրենuգրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթների ուժով ենթակա է ազատման քրեական պատաuխանատվությունից»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` 1) հաստատվել է քրեական օրենսգրքով նախատեսված որևէ հանցանքի բացակայությունը. 2) վարույթը նախաձեռնվել է սույն օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ կամ 6-րդ մասերով նախատեսված պայմանների խախտմամբ. 3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը, և սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները. 4) առկա է սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետով նախատեսված հանգամանքը․ 5) մինչդատական վարույթի ընթացքում հայտնաբերվել է մասնավոր մեղադրանքի կարգով քրեական հետապնդման ենթակա ենթադրյալ հանցանք կատարած անձը, եթե բացակայում են հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքերը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝ (...) քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ վարույթը կարճելու հարցը: Նույն օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` սույն օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-14-րդ կետերով նախատեսված որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց ապացույցների հետազոտման, դատարանը որոշում է կայացնում քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և վարույթը կարճելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքը վերաբերում է մեղադրյալներից մեկին, ապա քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ՝ առանց վարույթը կարճելու: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, ապա ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, և նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ կատարված հանցանքում առկա են ընտանիքում բռնության հատկանիշներ: (...) 5. Նախկինում սույն հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ օրենսդիրը մեղադրյալի և տուժողի միջև հաշտության առկայությունը՝ նույն հոդվածով նախատեսված որոշակի պայմանների բացակայության դեպքում, դիտում է քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իմպերատիվ հիմք: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ են հետևյալ վավերապայմանների միաժամանակյա առկայությունը. - անձն առաջին անգամ է հանցանք կատարել, - նրա կատարած արարքը ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք է, - կատարված հանցանքում առկա չեն ընտանիքում բռնության հատկանիշներ, -նախկինում անձը քրեական պատասխանատվությունից չի ազատվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով, - մեղադրյալի և տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1.Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները. (...) 2) առաջին անգամ հանցանք կատարած` անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել կամ կատարել է, սակայն ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից, կամ որի դատվածությունը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մարվել կամ վերացվել է. (...)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Գողությունը, որը կատարվել է՝ (...) 3) տեխնիկական միջոցի, հատուկ հարմարեցված սարքավորման կամ այլ առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կամ այլ եղանակով գույքի պաշտպանության կամ պահպանման համար նախատեսված սարքավորումը, համակարգը, կառույցը կամ այլ միջոցը ոչնչացնելով, վնասելով կամ շրջանցելով կամ (...) պատժվում է տուգանքով` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով»։ Նույն օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Միջին ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 5 տարի ժամկետով ազատազրկումը»: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված՝ «առաջին անգամ հանցանք կատարած անձի» բնորոշման մեջ առկա՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել» ձևակերպմանը, Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշմամբ արձանագրել է, որ որպես այդպիսին պետք է դիտարկել այն անձին, որի նախկինում դատապարտման վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Այլ կերպ՝ եթե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա չի եղել նախկինում (կոնկրետ գործով մեղսագրվող արարքից/արարքներից առաջ կատարված) հանցանքի կատարումը հավաստող օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատական ակտ, անձը պետք է դիտվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած կամ որ նույնն է՝ «անձ, որը նախկինում հանցանք չի կատարել»։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ քանի դեռ պետության անունից անձի նախկինում կատարած արարքին չի տրվել քրեաիրավական գնահատական, վերջինիս մեղքը չի հաստատվել դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով և նա չի ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ու պատժի, իրավական տեսանկյունից տվյալ անձը պետք է համարվի որպես առաջին անգամ հանցանք կատարած։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նաև անձի անմեղության կանխավարկածը երաշխավորելու անհրաժեշտությամբ, քանզի անձի հանգամանքը կարող է հաստատվել բացառապես դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով։ Ի հակակշիռ վերոնշյալի՝ անձը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի իմաստով չի համարվի առաջին անգամ հանցանք կատարած, եթե վերջինս նախկինում կատարված հանցանքի համար դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտով դատապարվելուց հետո, չմարված կամ չվերացված դատվածության պայմաններում, կատարում է նոր հանցանք։ Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ անձի կողմից «առաջին անգամ հանցանք կատարելու» պայմանը քննարկելիս էականը ոչ թե անձին մեղսագրվող ենթադրյալ հանցավոր արարքների քանակն է, այլ այն՝ արդյոք ենթադրյալ հանցավոր արարքը կամ արարքները կատարելու օրվա դրությամբ վերջինիս նկատմամբ առկա է եղել նախկինում հանցանքի կատարումը հավաստող դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, թե ոչ։ (…) Միևնույն ժամանակ, հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նորմի շրջանակում նախատեսված է տվյալ նորմի կիրառելիության սահմանափակում։ Մասնավորապես, ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ նախկինում տվյալ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձը չի կարող նույն հիմքով կրկին ազատվել քրեական պատասխանատվությունից: Օրենսդրի կողմից նշված արգելքի սահմանումը պայմանավորված է չարաշահումները բացառելու, քրեական պատասխանատվության անխուսափելիությունը հետևողականորեն ապահովելու և անպատժելիության մթնոլորտ չստեղծելու անհրաժեշտությամբ, ուստի անձը պետք է գիտակցի, որ իր նկատմամբ խրախուսական նորմի կիրառումից հետո հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, այլևս չի կարող հավակնել քրեական պատասխանատվությունից նույն հիմքով ազատման։ Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ նշված արգելքը գործում է միայն այն դեպքում, երբ անձը տուժողի հետ հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելուց հետո կրկին հանցանք է կատարում, հակառակ պարագայում, երբ հանցանքը կատարվել է նախքան հաշտության հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու ակտի կայացումը, տվյալ նորմի կիրառելիությունը չի կարող սահմանափակվել։ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ անձի համար պետք է ակնհայտ լինի, որ պետությունը, մեկ անգամ առանց ռեաբիլիտացնելու «ներելով» իր հանցավոր վարքագիծը և քրեական պատասխանատվությունից ազատելով, հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտ դասեր քաղելու և ուղղման ճանապարհին կանգնելու համար, հակառակ պարագայում՝ հանցավոր վարքագիծը շարունակելու դեպքում, վերջինս զրկվում է նույն հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատվելու հնարավորությունից։ (Տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Մարզպետ Բեգլարյանի վերաբերյալ 2025 թվականի հունվարի 17-ի թիվ ՏԴ/0023/01/22 որոշումը)։ Անդրադառնալով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանը հաստատված է համարում հետևյալ հանգամանքները. - ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և ձև 9 տեղեկանքների համաձայն՝ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս հանդիսացել է դատվածություն չունեցող, այսինքն՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին մեղսագրվում է միջին ծանրության ենթադրյալ հանցանքի կատարում, - Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանը սույն գործով իրեն մեղսագրված ենթադրյալ արարքը կատարելիս չի հանդիսացել նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատված անձ, - մեղադրյալ Է․Ավետիսյանի և տուժող Հ․Ահարոնյանի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն: Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունը պետք է բավարարել և թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանին ազատել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները, վարույթը կարճել` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով՝ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության հիմքով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ վերացվում են տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները, իսկ վարույթը կարճելու դեպքում` նաև այլ անձանց նկատմամբ կիրառված հարկադրանքի միջոցները: Վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ լուծվում է նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: Տվյալ դեպքում Դատարանը գտնում է, որ Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է վերացնել: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, պետք է ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը թողնել Նիկոլայ Ստանիսլավի Մելիքյանի տնօրինությանը, իսկ «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել տուժող Հովհաննես Գևորգի Ահարոնյանի տնօրինությանը: Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն և արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-13-րդ, 117-րդ, 311-րդ, 315-րդ և 364-րդ հոդվածներով` Դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Թիվ ԵԴ1/2100/01/25 քրեական գործով Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով: Էմմանուել Հրաչյայի Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ թվով 1 հատ պտուտակահանը, 2 հատ մետաղյա բանալիները, 2 հատ բժշկական դիմակները և սև ձեռնոցների տուփը, որի մեջ առկա են ձեռնոցներ, ոչնչացնել, «Mersedes» մակնիշի, «W202» թափքով ավտոմեքենայի առջևի թափարգելը, «Օպել» մակնիշի, 37BY699 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել օրինական տիրապետողների տնօրինությանը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ․ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 01-07-2025 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 13-08-2025 |
|---|