ԵԴ1/1992/01/25






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Հայաստանի Հանրապետության Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),

Նախագահությամբ դատավոր՝ Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆԻ



2025 թվականի հունիսի 30-ին ք. Երևանում


գրավոր ընթացակարգով, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝



Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի` ծնված 1978 թվականի փետրվարի 18-ին, Երևան քաղաքում, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամսուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․ Երևան, Սարի թաղ 5-րդ շարք, 11-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը,


ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել թիվ 60232224 քրեական վարույթը:
2025 թվականի մայիսի 23-ին Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ [Ն]ա 2024 թվականի ապրիլի 12-ին՝ ժամը 00.05-ի սահմաններում, վարել է «Վոլկսվագեն» մակնիշի 90 AV 707 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում:
Այսպես.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից 2023 թվականի սեպտեմբերի 28-ին կայացված թիվ 2317149525, 2023 թվականի հոկտեմբերի 10-ին կայացված թիվ 2317207269 և 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ին կայացված թիվ 2317265032 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումներով՝ Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 6 /վեց/ամիս ժամանակով՝ սկսած 2023 թվականի հոկտեմբերի 25-ից մինչև 2024 թվականի մայիսի 13-ը, որի մասին վերջինս ծանուցվել է ինչպես էլեկտրոնային եղանակով ծանուցման, այնպես էլ՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Էրեբունու բաժնի աշխատակիցների միջոցով։ Տեղյակ լինելով, որ իր՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված է, Արսեն Սարգսի Բուդաղյանը, կասեցման ժամկետը դեռ չլրացած, 2024 թվականի ապրիլի 12-ին՝ ժամը 00:05-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Չարենցի փողոցում վարել է «Վոլկսվագեն» մակնիշի 90 AV 707 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ավագ պարեկ Լյուդվիգ Սահակյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 00:15-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180404582 արձանագրությունը»:
Նախաքննության մարմնի 2025 թվականի մայիսի 24-ի որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Բուդաղյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը:
Նախաքննության մարմնի կողմից 2025 թվականի մայիսի 30-ին կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրություն:
2025 թվականի հունիսի 9-ին գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը 2025 թվականի հունիսի 11-ին հանձնվել է նույն դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանին:
2025 թվականի հունիսի 12-ի որոշմամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանը ստանձնել է քրեական գործի վարույթը և հարուցել համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ:

Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ.
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքը, այն է՝ մեղադրյալ Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի համարվում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ և նրան մեղսագրվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործության կատարում, նա չի վիճարկել իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը, պաշտպան Կ.Բեգջանյանի հետ խորհրդակցելուց հետո կամավոր ցանկություն է հայտնել, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով, ինչի վերաբերյալ քննիչը կազմել է համապատասխան արձանագրություն, որը ստորագրել են նաև մեղադրյալը և նրա պաշտպանը, միաժամանակ արձանագրելով, որ սույն գործով բացակայում են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, մասնավորապես՝ մեղադրյալը չափահաս է, նրան մեղսագրվում է մասնավոր անձի շահերին վնաս չպատճառած, մեկ արարքի կատարում, ինչի համար Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքով որպես պատժատեսակ սահմանված է նաև տուգանքը, գույքային հայց հարուցված չէ, մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս հանրային մեղադրողը համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել, իսկ մեղադրյալի կողմից համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելուց գրավոր հրաժարվելու վերաբերյալ տվյալներ քրեական գործի նյութերում առկա չեն, ինչպես նաև պահպանված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածով սահմանված կարգը, որոշում է կայացրել վարույթն ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ներկայացված մեղադրանքը Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի կողմից ընդունելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Ա. Բուդաղյանի կողմից տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված լինելով տրանսպորտային միջոց վարելը ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ «6. Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:»:
Դատարանը, հաշվի առնելով կողմերի միջև կնքված համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրության բովանդակությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ, 69-րդ, 77-րդ հոդվածների պահանջները, գտնում է, որ մեղադրյալ Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի ձևով՝ վերագորվող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված նվազագույն չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(․․․) 3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(․․․)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից: (․․․)»։
Վերոգրյալի հիման վրա և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Արսեն Բուդաղյանի եկամտի վերաբերյալ որևէ տվյալ քրեական գործում առկա չէ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Դատարանը, հաշվի առնելով մեղադրյալ Արսեն Բուդաղյանի գույքային դրությունը, և այն որ, ըստ գործի նյութերի, վերջինս բավարար նյութական միջոցներ չունի անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, թույլատրում է, որ նրա նկատմամբ նշանակված պատժի՝ տուգանքի վճարումն իրականացվի մեկ տարվա ընթացքում, մաս առ մաս՝ համաչափորեն 12 ամսվա ընթացքում։
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների և արտավարութային փաստաթղթերի տնօրինման հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված նյութերը՝ պետք է թողնել քրեական գործին կցված։
Անդրադառնալով կիրառված խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը դատավճիռը հրապարակում է 2025 թվականի հունիսի 30-ին` հաշվի առնելով նախագահող դատավորի 2025 թվականի հունիսի 25-ից մինչև հունիսի 27-ը ներառյալ արձակուրդում գտնվելու ժամանակահատվածը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ և 464.9-464.10-րդ հոդվածներով` Դատարանը

ՎՃՌԵՑ

Արսեն Սարգսի Բուդաղյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի կանոններով թույլատրել նշանակված տուգանքի վճարումն իրականացնել մեկ տարվա ընթացքում մաս առ մաս՝ համաչափորեն 12 ամսվա ընթացում:
Արսեն Սարգսի Բուդաղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական գործին կցված նյութերը՝ թողնել կցված քրեական գործին։
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ