ԵԴ1/2014/01/25
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, (այսուհետ՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ՝ Ա.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Վ․ՎԱՐԺԱՊԵՏՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`

ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա․ԲԱՐՍԵՂՅԱՆԻ

ՏՈՒԺՈՂ Վ․ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆԻ

ՊԱՇՏՊԱՆ Լ․ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ Ն․ՍՏԵՓԱՆՅԱՆԻ

2025 թվականի օգոստոսի 5-ին Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի (ծնվել է 1969 թվականի ապրիլի 21-ին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ է, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած չէ, աշխատում է լվացքատանը, դատվածություն չունի, հաշվառված է Երևան քաղաքի Վարուժանի փողոցի 29-րդ տանը, բնակվում է Երևան քաղաքի Զաքարիա Քանաքեռցու փողոցի 34-ա տանը) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Նունե Գառնիկի Ստեփանյանը 2025 թվականի մայիսի 7-ին ձերբակալվել է՝ հանցագործություն կատարելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով։
2025 թվականի մայիսի 7-ին ՀՀ ՔԿ զինվորական քննչական գլխավոր վարչության երրորդ կայազորային քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախաձեռնվել է թիվ 92216225 քրեական վարույթը:
Նախաքննություն իրականացրած մարմնի՝ 2025 թվականի մայիսի 8-ի որոշմամբ Վարդուհի Մնացականյանը ճանաչվել է տուժող։
ՀՀ դատախազության Երևանի կայազորի զինվորական դատախազության դատախազ Ա․Բարսեղյանի՝ 2025 թվական մայիսի 8-ի որոշմամբ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
2025 թվականի մայիսի 10-ին Նունե Ստեփանյանը ազատ է արձակվել ձերբակալումից՝ արգելանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետը լրանալու հիմքով։
Նախաքննություն իրականացրած մարմնի՝ 2025 թվականի մայիսի 10-ի որոշմամբ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի մայիսի 13-ին ՀՀ ՔԿ զինվորական քննչական գլխավոր վարչության չորրորդ կայազորային քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախաձեռնվել է թիվ 92217425 քրեական վարույթը:
Նախաքննություն իրականացրած մարմնի՝ 2025 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 92217425 քրեական վարույթը միացվել է թիվ 92216225 քրեական վարույթին, և նախաքննությունն իրականացվել է թիվ 92216225 համարի ներքո։
Նախաքննություն իրականացրած մարմնի՝ 2025 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ Դունարա Բադասյանը ճանաչվել է տուժող։
ՀՀ դատախազության Երևանի կայազորի զինվորական դատախազության դատախազ Ա․Բարսեղյանի՝ 2025 թվական մայիսի 30-ի որոշմամբ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ նոր հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա Երևան քաղաքի <<Եռաբլուր>> զինվորական պանթեոն-հուշահամալիրի տարածքում հուղարկավորված Հրաչյա Արայի Սարուխանյանի գերեզմանի մոտակայքում 2025 թվականի մայիսի 7-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, օգտվելով հուղարկավորված Հ.Սարուխանյանի տատի՝ Վարդուհի Հմայակի Մնացականյանի կողմից գերեզմանի տարածքում մաքրության աշխատանքներ կատարելու հանգամանքից, Վարդուհի Հմայակի Մնացականյանի մոտ գտնվող պայուսակից գաղտնի հափշտակել է վերջինիս պատկանող 700 ՀՀ դրամ արժողության դրապանակը, որի մեջ եղել է Վարդուհի Հմայակի Մնացականյանի անձնագիրը, ՀԾՀ տեղեկանքը և 6000 ՀՀ դրամ գումար, ընդհանուր տուժող Վարդուհի Մնացականյանին պատճառելով զգալի չափի՝ 6700 ՀՀ դրամի վնաս:
Այսինքն, Նունե Գառնիկի Ստեփանյանը կատարել է հանցավոր արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
Բացի այդ, նույն օրը՝ նույն ժամանակահատվածում, տիրապետելով Վարդուհի Հմայակի Մնացականյանի ՀՀ քաղաքացու անձնագրին և իրավաբանական նշանակություն ունեցող տեղեկություն պարունակող ՀԾՀ տեղեկանքին՝ Երևան քաղաքի <<Եռաբլուր>> զինվորական պանթեոն-հուշահամալիրի տարածքից 300 մետր հեռավորությամբ գտնվող երթուղային տրանսպորտի կանգառում պատռելու եղանակով վնասել է Վարդուհի Հմայակի Մնացականյանի ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը և ՀԾՀ տեղեկանք, ապա այն նետել աղբարկղը:
Այսինքն, Նունե Գառնիկի Ստեփանյանը կատարել է հանցավոր արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
ՀՀ դատախազության Երևանի կայազորի զինվորական դատախազության դատախազ Ա․Բարսեղյանի՝ 2025 թվականի մայիսի 30-ի որոշմամբ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով՝ (Դոնարա Բադասյանից հափշտակություն կատարելու դրվագով), քրեական հետապնդում չի հարուցվել՝ տուժողի հետ հաշտվելու հիմքով։
2025 թվականի հունիսի 10-ին թիվ 92216225 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում: Գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/2014/01/25 համարը, այնուհետև գործը մակագրվել և 2025 թվականի հունիսի 11-ին հանձնվել է դատավոր Ա.Կարապետյանին:
2025 թվականի հունիսի 13-ին դատավոր Ա.Կարապետյանի կողմից որոշում է կայացվել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի օգոստոսի 5-ի որոշմամբ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնվել է անփոփոխ։

2. Արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդությունը և դրա քննարկումը․
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով նախատեսված հարցերի քննարկման ընթացքում մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանը և պաշտպան Լյուդվիգ Ավետիսյանը միջնորդել են կիրառել արագացված վարույթ:
Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև վերագրվող արարքի իրավական գնահատականը հրապարակելուց հետո մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին, հայտնել է, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, ներկայացված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, ինչպես նաև հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում ամբողջությամբ:
Հանրային մեղադրող Ա․Բարսեղյանը և տուժող Վ․Մնացականյանը չեն առարկել արագացված վարույթով դատաքննություն անցկացնելու միջնորդության դեմ։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով՝ որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները․
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով՝ հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
Անդրադառնալով մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակման և ըստ այդմ՝ վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
Նունե Ստեփանյանին վերագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքների կատարում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետը պատասխանատվություն է նախատեսում տուժողի մարմնի վրայից, հագուստից, պայուսակից, այլ պահոցից կամ օբյեկտից գողություն՝ գաղտնի հափշտակություն կատարելու համար:
Որպես նկարագրված արարքի համար պատիժ՝ նախատեսված է տուգանքը` քսանապատիկից հիսնապատիկի չափով, հանրային աշխատանքները՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր յոթանասուն ժամ տևողությամբ, ազատության սահմանափակումը՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կարճաժամկետ ազատազրկումը՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, ազատազրկումը` երկուսից հինգ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում ուրիշի անձնագիրը կամ նույնականացման քարտը կամ իրավունք վերապահող, պարտականությունից կամ պատասխանատվությունից ազատող կամ իրավաբանական նշանակություն ունեցող տեղեկություն պարունակող փաստաթուղթը, դրոշմը, կնիքը կամ տրանսպորտային միջոցի պետհամարանիշը հափշտակելու, շորթելու, ոչնչացնելու, վնասելու կամ թաքցնելու համար:
Որպես նկարագրված արարքի համար պատիժ՝ նախատեսված է տուգանքը՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, հանրային աշխատանքները՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կարճաժամկետ ազատազրկումը՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, ազատազրկումը՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
Մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին:
Դատարանը որպես մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտարկում․
- առաջադրված մեղադրանքն ընդունելը և կատարած արարքի համար զղջալը։
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Դատարանը մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի անձը բնութագրող հանգամանքներ է դիտարկում արարքը կատարելու պահին նրա՝ 56 տարեկան լինելը և նախկինում դատապարտված չլինելը։
Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանին պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար վերջինս ենթակա է պատժի՝ իր կատարած արարքների համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:
(…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ մասերի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Մեջբերված իրավական նորմերը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված դատական ակտերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար` կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4.1 մասի համաձայն՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <<(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն>>։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. <<(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…):
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա: (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)>>:
Արարքի բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի՝ <<(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)>>:
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերի՝ Նունե Ստեփանյանին վերագրվում են դիտավորությամբ կատարված ոչ մեծ ծանրության և միջին ծանրության հանցագործություններ:
Հաշվի առնելով վերոգրյալ բոլոր հանգամանքները և հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 55-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջը, որի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ, Դատարանը գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքները Դատարանին հնարավորություն են տալիս գալու հետևության, որ տվյալ դեպքում պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելով: Այս համատեքստում Դատարանը գնահատման է արժանացնում նաև այն, որ մեղադրյալն իր համաձայնությունն է հայտնել իր նկատմամբ հանրային աշխատանքներ պատիժը նշանակելու հետ կապված։
Ըստ այդմ՝ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պետք է պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պետք է պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 80 (ութսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի կիրառմամբ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու արդյունքում վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 230 (երկու հարյուր երեսուն) ժամ տևողությամբ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ նշանակված 230 (երկու հարյուն երեսուն) ժամ տևողությամբ հանրային աշխատանքներ պատժին պետք է հաշվակցել՝ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի կողմից 2025 թվականի մայիսի 7-ից մինչև 2025 թվականի մայիսի 10-ն ընկած ժամանակահատվածում ձերբակալման հիմքով անազատության մեջ գտնվելու 3 (երեք) օր ժամանակահատվածը, և Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 206 (երկու հարյուր վեց) ժամ տևողությամբ։
Քննարկելով մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Նունե Ստեփանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնել:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված Վարդուհի Մնացականյանի դրամապանակը, Վարդուհի Մնացականյանի ՀԾՀ տեղեկանքը և Վարդուհի Մնացականյանի անվամբ տրված ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը պետք է վերադարձնել վերջինիս՝ ՀԾՀ տեղեկանքի և անձնագրի պատճենները պահելով գործի նյութերում։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված մյուս հարցերի քննարկմանը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք սույն գործով առկա չեն։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ, 364-րդ, 464․4 և 464․5 հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Նունե Գառնիկի Ստեփանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքներ կատարելու մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 254-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 456-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 80 (ութսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի կիրառմամբ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու արդյունքում վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 230 (երկու հարյուր երեսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ նշանակված 230 (երկու հարյուն երեսուն) ժամ տևողությամբ հանրային աշխատանքներ պատժին հաշվակցել՝ Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի կողմից 2025 թվականի մայիսի 7-ից մինչև 2025 թվականի մայիսի 10-ն ընկած ժամանակահատվածում ձերբակալման հիմքով անազատության մեջ գտնվելու 3 (երեք) օր ժամանակահատվածը, և Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքները՝ 206 (երկու հարյուր վեց) ժամ տևողությամբ։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Նունե Գառնիկի Ստեփանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, վերացնել։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված Վարդուհի Մնացականյանի դրամապանակը, Վարդուհի Մնացականյանի ՀԾՀ տեղեկանքը և Վարդուհի Մնացականյանի անվամբ տրված ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը վերադարձնել վերջինիս՝ ՀԾՀ տեղեկանքի և անձնագրի պատճենները պահելով գործի նյութերում։
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ