ԵԴ1/1686/01/25





ԲԺՇԿԱԿԱՆ ՀԱՐԿԱԴՐԱՆՔԻ ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈւԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ


«02» հունիսի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)


Նախագահող դատավոր
դատական նիստերի քարտուղար
հանրային մեղադրող
պաշտպան
անմեղսունակության վիճակում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք կատարած անձ
օրինական ներկայացուցիչ
Էդ.Մկրտչյան
Գ.Հարությունյան
Ա.Բադալյան
Ս.Յուզբաշյան


Ջ.Պետրոսյան
Մ.Պետրոսյան


դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով անմեղսունակության վիճակում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք կատարած անձ Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի (ծնված՝ 1998 թվականի ապրիլի 10-ին Կոտայքի մարզի Քասախ գյուղում, ազգությամբ՝ հայ, ՀՀ քաղաքացի, դատվածություն չունեցող, բնակվում է Կոտայքի մարզի Քասախ գյուղի Ա.Ստեփանյան փողոցի 7-րդ շենքի 30-րդ բնակարանում) նկատմամբ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ գործը,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի դեկտեմբերի 8-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ Տ.Կարապետյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60-5169-23 քրեական քրեական վարույթը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Կ.Ստեփանյանի որոշմամբ թիվ 60-5169-23 քրեական վարույթով Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանի որոշմամբ թիվ 60-5169-23 քրեական վարույթով Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ա.Բադալյանի որոշմամբ վերացվել է թիվ 60-5169-23 քրեական վարույթով մեղադրյալ Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը:
2025 թվականի մայիսի 2-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանի որոշմամբ թիվ 60-5169-23 քրեական վարույթը փոխակերպվել է բժշկական հարկադրանքի վարույթի։
2025 թվականի մայիսի 2-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանի որոշմամբ թիվ 60-5169-23 բժշկական հարկադրանքի վարույթով Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց է կիրառվել ընտանեկան հսկողությունը և վերջինը հանձնվել է ներկայացուցչի՝ Միսակ Պետրոսյանի հսկողությանը։
2025 թվականի մայիսի 14-ին Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի վերաբերյալ թիվ 60-5169-23 բժշկական հարկադրանքի վարույթը եզրափակիչ ակտով ուղարկվել է Դատարան, որտեղ բժշկական հարկադրանքի վարույթին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1686/01/25 համարը։
2025 թվականի մայիսի 19-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Էդ.Մկրտչյանի որոշմամբ ստանձնվել է թիվ ԵԴ1/1686/01/25 բժշկական հարկադրանքի վարույթը և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
Անմեղսունակության վիճակում կատարված արարքի փաստական նկարագրությունը.
Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանին վերագրվել է անմեղսունակության վիճակում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարում այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունենալով, հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել տրանսպորտային միջոց:
Այսպես. 2024 թվականի մայիսի 10-ին՝ ժամը 04:00-ին, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, գտնվելով ոչ սթափ (հարբած) վիճակում՝ արտաշնչած օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.837 մգ/լ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 37 RQ 121 հաշվառման համարանիշով տրանսպորտային միջոցը, ինչը հայտնաբերվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից և կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Անմեղսունակության վիճակում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք կատարած անձ Ջանիկ Պետրոսյանը նախնական դատալսումների ժամանակ, օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից, հրաժարվեց ցուցմունք տալուց, միևնույն ժամանակ հայտնեց, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում և զղջում կատարածի համար:
/Տե՛ս դատական նիստի արձանագրություն/
Զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ զննության են ենթարկվել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի կրտսեր պարեկ Վահրամ Գաբրիելի Գալստյանի կողմից 2023 թվականի մայիսի 10-ին՝ ժամը 04:10-ին, Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180254536 արձանագրության պատճենը, համաձայն որի՝ Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանը չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական 2023 թվականի մայիսի 10-ին՝ ժամը 04:00-ին, ոչ սթափ վիճակում Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 37 RQ 121 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է ստորագրություն, իրավախախտում կատարած անձի ստորագրությունը, արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավուքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված՝ 203.5 թիվը:
Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի ստուգաչափման ենթարկելու կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման սարքի համարն է 93000843, զննման համարը՝ 06060, զննման ամսաթիվը՝ 10.05.2023թ., ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը 04:06-ին, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.837 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Ջանիկ, վարորդի ազգանունը՝ Պետրոսյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ 37 RQ 121, տեսուչ՝ Գալստյան, կրծքանշանի համար՝ 09348:
Սթափության սարքի ստուգաչափման թիվ 093529 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման թվականն է՝ 18.04.2023թ., այն ուժի մեջ է մինչև 18.04.2024թ.: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը՝ ալկոտեստեր, գործարանային համարը` 93000843, տեսակը՝ «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը՝ (0.000+2.000 մq/լ), արտադրողը՝ Չինաստան:
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության պատճենը, համաձայն որի՝ Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանը ունի ուժը կորցրած վարորդական իրավունքի վկայական:
/Տե՛ս գ.թ. 3-8, 19-20, դատական նիստի արձանագրություն/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ զննության ենթարկված՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի կրտսեր պարեկ Վահրամ Գաբրիելի Գալստյանի կողմից 2023 թվականի մայիսի 10-ին՝ ժամը 04:10-ին, Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180254536 արձանագրության, Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի ստուգաչափման ենթարկելու կտրոնի, սթափության սարքի ստուգաչափման թիվ 093529 վկայականի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության պատճենները սույն գործով ճանաչվել են արտավարութային փաստաթղթեր:
/Տե՛ս գ.թ. 21-22, դատական նիստի արձանագրություն/
Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 03832318 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ Ջանիկ Պետրոսյանը տառապել և տառապում է՝ «Շիզոաֆեկտիվ խանգարում, խառը տիպ, անձի իջեցումով» խրոնիկական հոգեկան հիվանդությամբ: Այդ մասին վկայում են ինչպես անամնեստիկ տեղեկությունները դեռևս 2017 թվականին զինծառայության ընթացքում ի հայտ եկած գիտակցության մթագնումների, աֆեկտիվ պոռթկումների, լսողական ցնորքների, վերաբերման, հետապնդման զառանցական մտքերի մասին, ինչի կապակցությամբ «Պոլիմորֆ փսիխոտիկ խանգարում» ախտորոշմամբ ճանաչվել է ոչ պիտանի զինծառայությանը, վաղաժամկետ զորացրվել է, վերցվել է հաշվառման տարածքային հոգեբույժի կաբինետում, հետագայում բազմիցս ստացիոնար բուժումներ է ստացել Նևրոզների կլինիկայում, սահմանվել է հաշմանդամության 2-րդ կարգ: Տվյալ ախտորոշումը հաստատվում է նաև ներկա հետազոտության արդյունքներով, որոնք թույլ տվեցին փորձաքննվողի մոտ հայտնաբերել տրամադրության խանգարումներ՝ արտահայտված դիսթիմիայի և դիսֆորիայի տեսքով, արտահայտված հուզա-կամային խանգարումներ, ապակողմնորոշվածություն, լսողական ընկալման խանգարումներ, վերաբերման, հետապնդման, հատուկ նշանակության զառանցական մտքեր: Որպես խրոնիկական հոգեկան հիվանդությամբ տառապող անձ՝ ունենալով արտահայտված հուզա-կամային խանգարումներ, տրամադրության, ընկալման, մտածողության և քննադատական կարողությունների խանգարումներ նա իրեն մեղսագրվող արարքը կատարելու ժամանակահատվածում չէր կարող հաշիվ տալ իրեն իր գործողությունների համար և չէր կարող ղեկավարել դրանք: Ուստի Ջանիկ Պետրոսյանին հարկ է կատարածի նկատմամբ ճանաչել ԱՆՄԵՂՍՈՒՆԱԿ: Միևնույն ժամանակ հաշվի առնելով կոնկրետ անձանց դեմ ուղված զառանցական մտքերի բացակայությունը, մշտական հսկողությունը, ստացած ստացիոնար և պահպանողական ամբուլատոր բուժումները, նա ներկայումս իր հոգեվիճակով ոչ բարձր սոցիալական վտանգավորություն է ներկայացնում, կարիք ունի արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժման տարածքային հոգեբույժի հսկողության տակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով, հաշվի առնելով տրամադրության խանգարումները, ընկալման, հիշողության, մտածողության խանգարումները, ակտիվ հոգեախտանիշները, իրադարձությունները զառանցաբար ընկալելու և մեկնաբանելու հակվածությունը, նա չի կարող ճիշտ հասկանալ քրեական վարույթի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հանգամանքները, չի կարող տալ ցուցմունքներ և չի կարող մասնակցել քննչական և դատավարական գործողություններին:
/Տե՛ս գ.թ. 144-154, դատական նիստի արձանագրություն/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և դրանց իրավական հիմնավորումները.
Դատարանը, վերլուծելով հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Ջանիկ Պետրոսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի սպառնալիքով արգելված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելն ապացուցված է:
Դատարանի հետևությունները հիմնավորված են զննություն կատարելու մասին արձանագրությամբ, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշմամբ, ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 03832318 եզրակացությամբ:
Հաստատված համարելով Ջանիկ Պետրոսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի սպառնալիքով արգելված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելը՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ անմեղսունակության վիճակում կատարած անձ Ջանիկ Պետրոսյանի անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին:
Դատարանը հանցանքն անմեղսունակության վիճակում կատարած անձ Ջանիկ Պետրոսյանի անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում`
- առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը և հանցանքի կատարման համար զղջալը (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշումը),
- դատվածություն չունենալը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 14-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեական պատասխանատվության հիմքն ինչպես ավարտված, այնպես էլ չավարտված հանցանք կատարելն է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 16-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցանք է համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարքը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեական պատասխանատվության ենթակա է մեղսունակ ֆիզիկական անձը, որի 16 տարին լրացած է եղել հանցանքը կատարելու պահին, ինչպես նաև իրավաբանական անձը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 21-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ մեղսունակությունն անձի՝ հանցանքը կատարելու պահին իր արարքի հակաիրավականությունը գիտակցելու և այն ղեկավարելու ունակությունն է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 29-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Անմեղսունակության վիճակում սույն օրենսգրքով նախատեսված արարք կատարած անձը ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության:
2. Անմեղսունակ է համարվում այն անձը, որը սույն օրենսգրքով նախատեսված արարքը կատարելու պահին հոգեկան առողջության խնդիրների հետևանքով չի գիտակցել իր արարքի հակաիրավականությունը կամ չի ղեկավարել դա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Պատժի սպառնալիքով արգելված արարք կատարած անձի նկատմամբ կարող են նշանակվել անվտանգության հետևյալ միջոցները.
1) բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ՝
ա. հոգեբույժի մոտ արտահիվանդանոցային հսկողություն և հարկադիր բուժում,
բ. ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում հարկադիր բուժում,
գ. հատուկ տիպի հոգեբուժական բաժանմունքում հարկադիր բուժում,
2) որոշակի վայրեր այցելելու արգելք,
3) հոգեբանական օգնություն ստանալու պարտականություն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 114-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Դատարանը բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց է նշանակում այն անձի նկատմամբ, որը՝
1) պատժի սպառնալիքով արգելված արարքի կատարման պահին գտնվել է անմեղսունակության վիճակում,
(...)
2. Դատարանն անձի նկատմամբ նշանակում է բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց, եթե հանգում է հետևության, որ անձը, իր առողջական վիճակով պայմանավորված, կարիք ունի բժշկական միջամտության, որը կապահովի իր կամ այլ անձի անվտանգությունը, ինչպես նաև սույն օրենսգրքի 111-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ անվտանգության միջոցների կիրառման նպատակի իրականացումը:
3. Բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցի ժամկետի ավարտից հետո անձի նկատմամբ իրականացվող բժշկական օգնության և սպասարկման հարցը լուծվում է Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության ոլորտը կարգավորող օրենսդրությանը համապատասխան (…):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում պատժի սպառնալիքով արգելված արարք կատարած անձի հոգեկան առողջության խնդրի դրսևորումն ու բնույթը, կատարված արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարմանը նպաստած գործոնները, անձի կողմից պատժի սպառնալիքով արգելված արարք կրկին կատարելու հավանականությունը, իր կամ այլ անձի համար վտանգավորություն ներկայացնելը: Բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցի կոնկրետ տեսակը նշանակելու որոշում կայացնելիս դատարանը հիմնվում է հոգեբուժական կազմակերպության հանձնաժողովի տված եզրակացության վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Դատարանը հոգեբույժի մոտ արտահիվանդանոցային հսկողություն և հարկադիր բուժում է նշանակում պատժի սպառնալիքով արգելված արարք կատարած այն անձի նկատմամբ, որն իր հոգեկան վիճակով հիվանդանոցային բուժման կարիք չունի»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 421-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Բժշկական հարկադրանքի վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները.
2) արարքը տվյալ անձի կողմից կատարելը.
3) արարքը կատարելիս տվյալ անձի մեղսունակությունը և մեղքը.
4) տվյալ անձի մոտ հոգեկան առողջության խնդրի առկայությունը, ինչպես նաև դրա բնույթը, աստիճանը և առաջացման ժամանակը.
5) տվյալ անձի վարքագիծը և առողջական վիճակն արարքը կատարելուց առաջ և հետո.
6) պատճառված վնասի բնույթը և չափը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 428-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
2. Վերդիկտ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը․
1) ապացուցված են արդյոք տվյալ անձին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է արդյոք տվյալ անձի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) եթե բժշկական հարկադրանքի վարույթն իրականացվում է սույն օրենսգրքի 420-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով, ապա ապացուցված է արդյոք տվյալ արարքը կատարելու պահին անձի անմեղսունակությունը.
5) եթե բժշկական հարկադրանքի վարույթն իրականացվում է սույն օրենսգրքի 420-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված հիմքով, ապա ապացուցված է արդյոք տվյալ անձի մեղքն իրեն վերագրվող արարքը կատարելու մեջ:
3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի 1-3-րդ և 5-րդ կետերում նշված հարցերից որևէ մեկին ժխտական պատասխան տալու դեպքում դատարանը կայացնում է արդարացման վերդիկտ։
4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետում նշված հարցին ժխտական պատասխան տալու դեպքում դատարանը լուծում է նաև սույն հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետում նշված հարցը:
5. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետում նշված հարցին հաստատական պատասխան տալու դեպքում դատարանը կայացնում է անմեղսունակության վերդիկտ։
6. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի 1-3-րդ և 5-րդ կետերում նշված բոլոր հարցերին հաստատական պատասխան տալու դեպքում դատարանը կայացնում է մեղադրական վերդիկտ, որը սահմանում է նաև, թե ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 429-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ մեղադրական վերդիկտին կամ անմեղսունակության վերդիկտին հաջորդող լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում`
1) դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքների վերաբերյալ հարցերը.
2) պատիժ կամ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց կիրառելու վերաբերյալ հարցերը.
3) գույքային հայցը լուծելու հարցը.
4) հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման հարցը.
5) գույքի արգելադրման հետ կապված հարցերը.
6) ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցերը.
7) խափանման կամ անվտանգության միջոցի կիրառման հետ կապված հարցերը.
8) վարութային ծախսերին վերաբերող հարցերը.
9) վերաբերելի այլ հարցեր:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Արդարացման կամ մեղադրական վերդիկտի հիման վրա դատարանը կայացնում է համապատասխանաբար արդարացման կամ մեղադրական դատավճիռ: Անմեղսունակության վերդիկտի հիման վրա դատարանը կայացնում է բժշկական հարկադրանքի դատավճիռ:
2. Մեղադրական և բժշկական հարկադրանքի դատավճռում դատարանը պետք է լուծի նաև հետևյալ հարցերը․
1) ապացուցված է արդյոք տվյալ անձի մոտ այնպիսի հոգեկան առողջության խնդրի առկայությունը, որն անհնար է դարձնում տվյալ անձի կողմից պատժի կրումը.
2) անձի նկատմամբ անհրաժեշտ է արդյոք կիրառել բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց.
3) բժշկական բնույթի հարկադրանքի ինչ միջոց պետք է կիրառվի տվյալ անձի նկատմամբ:
Վերը նշված իրավակարգավորումների լույսի ներքո Դատարանը, անդրադառնալով պատժի սպառնալիքով արգելված արարքը կատարելու պահին Ջանիկ Պետրոսյանի մեղսունակության հարցին, արձանագրում է, որ ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 03832318 եզրակացության համաձայն՝ Ջանիկ Պետրոսյանը տառապել և տառապում է՝ «Շիզոաֆեկտիվ խանգարում, խառը տիպ, անձի իջեցումով» խրոնիկական հոգեկան հիվանդությամբ: Այդ մասին վկայում են ինչպես անամնեստիկ տեղեկությունները դեռևս 2017 թվականին զինծառայության ընթացքում ի հայտ եկած գիտակցության մթագնումների, աֆեկտիվ պոռթկումների, լսողական ցնորքների, վերաբերման, հետապնդման զառանցական մտքերի մասին, ինչի կապակցությամբ «Պոլիմորֆ փսիխոտիկ խանգարում» ախտորոշմամբ ճանաչվել է ոչ պիտանի զինծառայությանը, վաղաժամկետ զորացրվել է, վերցվել է հաշվառման տարածքային հոգեբույժի կաբինետում, հետագայում բազմիցս ստացիոնար բուժումներ է ստացել Նևրոզների կլինիկայում, սահմանվել է հաշմանդամության 2-րդ կարգ: Տվյալ ախտորոշումը հաստատվում է նաև ներկա հետազոտության արդյունքներով, որոնք թույլ տվեցին փորձաքննվողի մոտ հայտնաբերել տրամադրության խանգարումներ՝ արտահայտված դիսթիմիայի և դիսֆորիայի տեսքով, արտահայտված հուզա-կամային խանգարումներ, ապակողմնորոշվածություն, լսողական ընկալման խանգարումներ, վերաբերման, հետապնդման, հատուկ նշանակության զառանցական մտքեր: Որպես խրոնիկական հոգեկան հիվանդությամբ տառապող անձ՝ ունենալով արտահայտված հուզա-կամային խանգարումներ, տրամադրության, ընկալման, մտածողության և քննադատական կարողությունների խանգարումներ նա իրեն մեղսագրվող արարքը կատարելու ժամանակահատվածում չէր կարող հաշիվ տալ իրեն իր գործողությունների համար և չէր կարող ղեկավարել դրանք: Ուստի Ջանիկ Պետրոսյանին հարկ է կատարածի նկատմամբ ճանաչել ԱՆՄԵՂՍՈՒՆԱԿ: Միևնույն ժամանակ հաշվի առնելով կոնկրետ անձանց դեմ ուղված զառանցական մտքերի բացակայությունը, մշտական հսկողությունը, ստացած ստացիոնար և պահպանողական ամբուլատոր բուժումները, նա ներկայումս իր հոգեվիճակով ոչ բարձր սոցիալական վտանգավորություն է ներկայացնում, կարիք ունի արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժման տարածքային հոգեբույժի հսկողության տակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով, հաշվի առնելով տրամադրության խանգարումները, ընկալման, հիշողության, մտածողության խանգարումները, ակտիվ հոգեախտանիշները, իրադարձությունները զառանցաբար ընկալելու և մեկնաբանելու հակվածությունը, նա չի կարող ճիշտ հասկանալ քրեական վարույթի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հանգամանքները, չի կարող տալ ցուցմունքներ և չի կարող մասնակցել քննչական և դատավարական գործողություններին:
Այսպիսով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի սպառնալիքով արգելված արարքը Ջանիկ Պետրոսյանը կատարել է անմեղսունակության վիճակում:
Այսպիսով՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 14-րդ հոդվածի իմաստով բացակայում է քրեական պատասխանատվության հիմքը՝ հանցանքը, քանի որ տվյալ դեպքում առկա չեն հանցակազմի պարտադիր հատկանիշներից երկուսը՝ հանցագործության սուբյեկտն ու սուբյեկտիվ կողմը:
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ Ջանիկ Պետրոսյանը կարիք ունի բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցի կիրառման՝ հարկադիր բուժման, մասնավորապես՝ արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժման տարածքային հոգեբույժի հսկողության տակ, ինչի մասին է վկայում ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 03832318 եզրակացությամբ փորձագետի կողմից արված հետևությունները. «նա ներկայումս իր հոգեվիճակով ոչ բարձր սոցիալական վտանգավորություն է ներկայացնում, կարիք ունի արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժման տարածքային հոգեբույժի հսկողության տակ»: Դատարանը փաստում է, որ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելիս հաշվի է առնում պատժի սպառնալիքով արգելված արարք կատարած անձի հոգեկան առողջության խնդրի դրսևորումն ու բնույթը, ներկա պահին նրա հոգեվիճակը, իր կամ հասարակության համար սոցիալապես վտանգ ներկայացնելը, կատարված արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելը պետք է համարել ապացուցված և նրա նկատմամբ պետք է կիրառել բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց` արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժում:
Դատարանն արձանագրում է, որ բժշկական հարկադրանքի դատավճռում դատարանն, ի թիվս այլնի, պարտավոր է անդրադառնալ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասով, այսինքն՝ ընդհանուր կարգով անցկացված վարույթի արդյունքում կայացվող դատավճռով լուծման ենթակա հարցերին։
Անդրադառնալով Ջանիկ Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված անվտանգության միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ Ջանիկ Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված անվտանգության միջոցը՝ ընտանեկան հսկողությունը, պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև բժշկական հարկադրանքի դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ բժշկական հարկադրանքի դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթղթերի պատճենները պետք է պահել գործում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 100-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ և 420-430-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելը համարել ապացուցված և նրա նկատմամբ կիրառել բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց` արտահիվանդանոցային հարկադիր բուժում:
Ջանիկ Հրայրի Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված անվտանգության միջոցը՝ ընտանեկան հսկողությունը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև բժշկական հարկադրանքի դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Բժշկական հարկադրանքի դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ ԷԴ.ՄԿՐՏՉՅԱՆ