ԵԴ1/1639/01/25

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն Ա Ն Ու Ն Ի Ց

23.12.2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ՝ Հ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ

Մասնակցությամբ՝

ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Հ. ՀԱՐՈւԹՅՈւՆՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա. ՀԱՐՈւԹՅՈւՆՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արթուր Արմենի Հարությունյանի, ծնված՝ 31.08.1991թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում երեք անգամ դատված՝
1. Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 10.11.2023թ. թիվ ԱՐԱԴ/0122/01/23 դատավճռով՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է տուգանքի` 375.000 ՀՀ դրամի չափով,
2. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.06.2025թ. թիվ ԵԴ1/3941/01/24 դատավճռով՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասի կիրառմամբ դատապարտվել է տուգանքի` 656.500 ՀՀ դրամի չափով,
3. Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 02.07.2025թ. թիվ ԿԴ/0051/01/25 դատավճռով՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է տուգանքի` 450.000 ՀՀ դրամի չափով, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխաներ, մատուցում է մասնավոր տաքսի ծառայություն, փաստացի բնակվում է՝ Երևան քաղաքի Նորաշեն թաղամասի 11/14 տանը:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ.Կոստանդյանի կողմից 19.02.2025թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60179625 քրեական վարույթը:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Հարությունյանի 16.04.2025թ. որոշմամբ՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ.Կոստանդյանի կողմից 22.04.2025թ. Արթուր Արմենի Հարությունյանին հանձնվել է հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ 16.04.2025թ. որոշման պատճենը, պարզաբանվել մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականն ու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածով նախատեսված՝ նրա իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև նրան է հանձնվել դրանց ցանկը, որի մասին կազմվել է արձանագրություն:
Թիվ 60179625 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ 12.05.2025թ. մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում:
Արթուր Արմենի Հարությունյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում (կասեցման ժամկետը՝ 08.11.2024թ. մինչև 08.05.2025թ.) 02.02.2025թ., ժամը՝ 1720-ին, Երևան քաղաքի Սարյան փողոցում վարել է «Օպել» մակնիշի «978 DF 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից 02.02.2025թ., ժամը՝ 1738-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8259010213 արձանագրությունը:
Ներկայացված մեղադրանքում Արթուր Հարությունյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, և օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից՝ դատարանում ցուցմունք տալու ցանկություն չհայտնեց:
Սահմանված հերթականությամբ և հաջորդականությամբ հետազոտվեցին հետևյալ ապացույցները.
Մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանի կողմից մինչդատական վարույթում տրված ցուցմունքը, համաձայն որի՝ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք տվել այն մասին, որ տեղյակ է եղել իր տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքը կասեցված լինելու մասին, սակայն ընտանիքի կարիքները հոգալու համար վարել է ավտոմեքենա, քանի որ այլ ապրուստի միջոց չունի: Զղջացել է կատարած արարքի համար և խնդրել է իր նկատմամբ մեղմ վերբերվել։
Զննություն կատարելու մասին 15.04.2025թ. արձանագրությունը, համաձայն որի՝
• Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8400762293 արձանագրության պատճենի համաձայն՝ 08.11.2024թ., ժամը՝ 1216-ին, Երևան քաղաքի Տիչինայի փողոցում ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կրտսեր պարեկ Նարեկ Միքայելյանը /կրծքանշանի համար՝ 11155/ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, ըստ որի՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանը 08.11.2024թ., ժամը՝ 1210-ին, Երևան քաղաքի Տիչինայի փողոցում վարել է «Օպել» մակնիշի «37 VD 754» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ընթացքի ժամանակ օգտագործելով ծխախոտային արտադրատեսակ/կամ դրանց փոխարինիչ/: Նշված արձանագրությանը վարորդը ծանոթացել է և ստորագրել: Նույն օրը կայացված որոշմամբ՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը վեց ամիս ժամկետով կասեցվել է, որի տակ վարորդը ստորագրել է:
• Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենի համաձայն՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 08.11.2024թ. մինչև 08.05.2025թ.։
• Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8259010213 արձանագրության պատճենի համաձայն՝ 02.02.2025թ., ժամը՝ 1738-ին, Երևան քաղաքի Սարյան փողոցում ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի կրտսեր պարեկ Սամվել Գասպարյանը /կրծքանշանի համար՝ 11539/ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, ըստ որի՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանը 02.02.2025թ., ժամը՝ 1720-ին, Երևան քաղաքի Սարյան փողոցում վարել է «Օպել» մակնիշի «978 DF 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում: Նշված արձանագրությանը վարորդը ծանոթացել է և ստորագրել:
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ 02.02.2025թ. վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8259010213 և 08.11.2024թ. վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8400762293 արձանագրությունների ու Արթուր Արմենի Հարությունյանի վերաբերյալ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենները:
Դատարանը, քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ձևի և բովանդակության վերլուծության, միմյանց հետ համադրելու և ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ստուգման ենթարկեց և հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատեց վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, հետևաբար՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով և հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա, հանգում է հետևության, որ ապացուցված է մեղադրյալ Արթուր Արմենի Հարությունյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը) և այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, այդ արարքը կատարվել է նրա կողմից և ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանը այդպիսի հետևության է հանգում, քանի որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատվեց «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան:
Անդրադառնալով ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի կիրառման ենթակա հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Արմենի Հարությունյանին մեղսագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, մեղադրյալի անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներն ու նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը:
Դատարանն այնպիսի հանգամանքներ, որոնք կարող են գնահատվել որպես մեղադրյալ Ա.Հարությունյանի անձը բնութագրող, չհայտնաբերեց:
Դատարանը մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է համարում այն, որ վերջինիս խնամքի տակ են գտնվում 28.09.2019թ. և 09.02.2017թ. ծնված անչափահաս երեխանները , զղջացել է կատարած արարքի համար և ընդունել մեղքը:
Դատարանը մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է համարում այն, որ դատվածություն ունենալով նախկինում դիտավորյալ հանցագործության կատարման համար, որն օրենքով սահմանված կարգով մարված կամ վերացված չի եղել, կրկին կատարել է դիտավորյալ հանցանք :
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի՝ օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակներն են.
«(…) վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները» (Տե՛ս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասը):
Շարադրված հոդվածների վերլուծությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի բովանդակությունից: Մասնավորապես՝ նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի՝ հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի ու «Պատիժ» հասկացությանը և դրա նպատակների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-201/07 և թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»:
Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս, դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա` ելնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից ։
Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս կրկնել է, որ հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հիման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության, այնպես էլ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որոշումը: Դատական որոշման որակը մեծապես կախված է դրա պատճառաբանական մասից, հետևաբար դատական որոշումները սկզբունքորեն պետք է պատճառաբանված լինեն: Պատժի տեսակի և չափի ընտրության, ինչպես նաև պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող պատճառների մատնանշումը ոչ միայն ավելի հասկանալի և ընդունելի է դարձնում դատավճիռը վարույթի մասնակիցների համար, այլև բացառում է կամայականությունը: Նախևառաջ, դա նշանակում է, որ դատարանը պարտավորված է լինում արձագանքել կողմերի ներկայացրած փաստարկներին և մատնանշել տվյալ որոշումը հիմնավորող և իրավաչափ դարձնող փաստարկները: Եվ երկրորդ` պատշաճ պատճառաբանությունը հասարակությանը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես է գործում դատական համակարգը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս: Բացի այդ, դատական ակտի չպատճառաբանված կամ ոչ բավարար չափով պատճառաբանված լինելը հանգեցնում է նաև քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի՝ արդար դատական քննության իրավունքի խախտման, քանի որ օբյեկտիվորեն սահմանափակվում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը ։
Հետևաբար, ընդունելի չի կարող համարվել ոչ միայն այն դատական ակտը, որտեղ պատժի վերաբերյալ դատարանի հետևությունները հիմնված չեն դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա, այլև այնպիսին, որում բացակայում են պատժատեսակի, պատժաչափի կամ պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող հետևողական, հստակ և ոչ հակասական պատճառաբանությունները :
Բացի այդ, Վճռաբեկ դատարանն Ա.Սարգսյանի գործով կայացրած որոշմամբ ընդգծել է, որ. «28. (...) [Ը]նտանեկան դրությունը որպես այլ մեղմացնող հանգամանք, անհրաժեշտ է հաշվի առնել [մեղադրյալի] նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և այդ կապակցությամբ դատարանը յուրաքանչյուր անգամ պետք է անդրադառնա հետևյալ հարցերին՝
1. արդյոք [մեղադրյալը] հանդիսանում է իր ընտանիքի միակ կերակրողը:
2. արդյոք նրա խնամքին գտնվում են անչափահաս երեխան կամ զառամյալ ծնողները:
3. արդյոք առկա են ընտանիքում նրա բացասական վարքագիծը (հարբեցողություն, թմրամոլություն, դաժան վերաբերմունք ընտանիքի անդամների նկատմամբ և այլն) հիմնավորող փաստական տվյալներ: (...)» (տե՛ս Ալեքսան Երեմի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 02.06.2009թ., թիվ ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08 որոշման 28-րդ կետը):
Ինչպես հետևում է վերոգրյալից, ընտանիքի միակ կերակրող հանդիսանալը և խնամքին անչափահաս երեխայի կամ զառամյալ ծնողների առկայությունը, որպես ընտանիքում անձի ունեցած դերը բնութագրող և հետևաբար՝ նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, պետք է առանձին գնահատվեն և մեկի գոյությունը չպետք է կապվի մյուսի հետ: Կոնկրետ դեպքում Ա.Հարությունյանի խնամքի տակ են գտնվում 6 և 8 տարեկան անչափահաս երեխաները, որպիսի պայմաններում մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս նկատմամբ նշանակվող պատժի ազդեցությունը՝ նրա ընտանիքի անդամների և կենսապայմանների վրա, քանի որ մանկահասակ երեխաները գտնվում են մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանի խնամքին, հետևաբար՝ նրա նկատմամբ նշանակվող պատիժը կարող է նաև ծանր կացության մեջ դնել վերջիններիս, մասնավորապես՝ անչափահաս երեխաները կհայտնվեն շատ ծանր պայմաններում:
Այսպիսով՝ դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Հարությունյանի կատարած հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, գործի հանգամանքները, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և հանցագործության ծանրությունը, նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նշանակվող պատժի` վերջինիս վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը, հանցանքի սանկցիայով նախատեսված՝ նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանների շրջանակում, իր հայեցողության շրջանակներում ղեկավարվելով պատժի նշանակման օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, օրենքով և ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով պատիժ պետք է նշանակել այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատիժը՝ տուգանքի ձևով, քանի որ այն կարող է ապահովել պատժի նպատակները: Նման պատիժ նշանակելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանն ու հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանն ուշադրություն է դարձնում նաև մեղադրյալի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությանը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությանը(նրա վաստակի չափը, ընտանիքի ապահովվածությունը և այլն), մասնավորապես՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ մեղադրյալ Արթուր Արմենի Հարությունյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան՝ 02.02.2025թ. նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող , հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի՝ 75.000(յոթանասուհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ Արթուր Հարությունյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքը կատարել է 02.02.2025թ., այսինքն՝ նախքան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/3941/01/24 և Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0051/01/25 դատավճիռները կայացվելը(10.06.2025թ. և 02.07.2025թ.):
ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի ավագ ծառայողի ժամանակավոր պաշտոնակատար Գ.Մադոյանը 23.12.2025թ. տեղեկանքով դատարանին հայտնել է, որ Արթուր Արմենի Հարությունյանը 23.12.2025թ. դրությամբ Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0051/01/25 և Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/3941/01/24 դատավճիռներով նշանակված տուգանքներից կատարել է ընդհանուր՝ 203.265(երկու հարյուր երեք հազար երկու հարյուր վաթսունհինգ) ՀՀ դրամի չափով վճարում:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ նկատի ունենալով նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների համակցությամբ վերջնական պատիժը որոշելիս մասնակի գումարվող պատիժը չի կարող պակաս լինել տվյալ պատժատեսակի համար սույն օրենսգրքով նախատեսված նվազագույն չափից կամ ժամկետից՝ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասի կիրառմամբ՝ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ պետք է վերջնական պատիժ նշանակել սույն և Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.06.2025թ. թիվ ԵԴ1/3941/01/24 և Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 02.07.2025թ. թիվ ԿԴ/0051/01/25 դատավճիռներով նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով՝ վերջնական պատժի ժամկետին հաշվակցելով առաջին դատավճիռներով նշանակված պատիժների կրած մասերը:
Դատարանը նաև պարզեց, որ մեղադրյալ Ա.Հարությունյանը չի կարող անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել նշանակված տուգանքը, սակայն պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի կողմից ներկայացված հիմնավորումներով, մասնավորապես՝ ներկայացված պարզաբանումներով և վարույթի նյութերում առկա փաստաթղթերով, հաստատվում է մեղադրյալի կողմից տուգանքն անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու անհնարինությունը։ Հետևաբար՝ նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Արթուր Հարությունյանը, նյութական դրությունից ելնելով, ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու տուգանքը, այսինքն՝ տուգանքի անհապաղ վճարումն անհնար է, սակայն վերջինս պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս՝ դատարանը գտնում է, որ նրան պետք է թույլատրել նշանակվող տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1 տարվա ընթացքում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնելու կամ փոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար՝ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով վարութային ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ 02.02.2025թ. վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8259010213 և 08.11.2024թ. վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8400762293 արձանագրությունների ու Արթուր Արմենի Հարությունյանի վերաբերյալ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենները, պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները պետք է վերացնել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ և 364-րդ հոդվածներով՝ դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արթուր Արմենի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000(չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասի կիրառմամբ՝ սույն և Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.06.2025թ. թիվ ԵԴ1/3941/01/24 և Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 02.07.2025թ. թիվ ԿԴ/0051/01/25 դատավճիռներով նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.250.000(մեկ միլիոն երկու հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Վերջնական պատժի ժամկետին՝ 1.250.000(մեկ միլիոն երկու հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամին հաշվակցել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 10.06.2025թ. թիվ ԵԴ1/3941/01/24 և Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 02.07.2025թ. թիվ ԿԴ/0051/01/25 դատավճիռներով նշանակված պատժի կրած մասը՝ 203.265(երկու հարյուր երեք հազար երկու հարյուր վաթսունհինգ) ՀՀ դրամը և թողնել տուգանք՝ 1.046.735(մեկ միլիոն քառասունվեց հազար յոթ հարյուր երեսունհինգ) ՀՀ դրամի չափով:
Արթուր Արմենի Հարությունյանին թույլատրել նշանակված՝ 1.046.735(մեկ միլիոն քառասունվեց հազար յոթ հարյուր երեսունհինգ) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1(մեկ) տարվա ընթացքում:
Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արթուր Արմենի Հարությունյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ