ԵԴ1/1500/01/25







ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«09» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)

Նախագահող դատավոր՝ Գ.Գասպարյանի

դատական նիստերի քարտուղար՝ Դ․Գրիգորյանի

հանրային մեղադրող՝ Ռ․Արսենյանի

պաշտպաններ՝ Ա․Ավագիմյանի
Գ․Վարդանյանի

մեղադրյալներ՝ Ա․Հայրապետյանի
Հ․Հարությունյանի

դռնբաց դատական նիստում հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Հարութ Աշոտի Հարությունյանի (ծնված 25.03.2004թ., ԼՂՀ, ք.Ստեփանակերտ, ազգությամբ հայ, քաղաքացիություն չունի, աշխատում է «Էյթի էյթ» ՍՊԸ-ում որպես մատուցող, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Կոտայքի մարզի Հրազդան քաղաքի Միկրոշրջան 216-րդ շենքի 17-րդ բնակարանում, փաստացի բնակվող՝ քաղաք Հրազդան Միկրոշրջան 300-րդ շենքի 4-րդ բնակարանում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը,
Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի (ծնված` 22.09.2005թ., ԼՂՀ, ազգությամբ հայ, քաղաքացիություն Արցախի Հանրապետություն չամուսնացած, աշխատում է ՙՙՎիոլիա ջուր՚՚ ընկերությունում, որպես բանվոր, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Արմավիրի մարզ ք.վաղարշապատ Սունդուկյան փողոց, 5/2 տուն, փաստացի բնակվող՝ քաղաք Երևան, Երվանդ Քոչար փողոցի 13-րդ շենի 32-րդ բնակարանում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը։
1․ Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին Հարութ Աշոտի Հարությունյանը ձերբակալվել է։
2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների երկրորդ բաժնի քննիչ Հ.Թումասյանը կազմել է թիվ 13160124 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին Հարութ Աշոտի Հարությունյանը ազատ է արձակվել։
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռազմիկ Արսենյանի որոշմամբ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին որոշում է կայացվել Հարութ Աշոտի Հարությունյանին ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 24-ին Հարութ Աշոտի Հարությունյանը ձերբակալվել է։
2024 թվականի դեկտեմբերի 24-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել տնային կալանքը 2 ամիս ժամկետով և բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի փետրվարի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված տնային կալանքը 2 ամիս ժամկետով երկարաձգվել է։
2025 թվականի ապրիլի 21-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված տնային կալանքը ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը մերժվել է։
2025 թվականի ապրիլի 22-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռազմիկ Արսենյանի որոշմամբ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռազմիկ Արսենյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2025 թվականի ապրիլի 30-ին քրեական վարույթը մուտք է եղել դատարան և թիվ ԵԴ1/1500/01/25 համարի ներքո մակագրվել, իսկ 2025 թվականի մայիսի 2-ին հանձնվել է դատավոր Գ.Գասպարյանի աշխատակազմին:
2025 թվականի մայիսի 2-ին թիվ ԵԴ1/1500/01/25 քրեական գործը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել է նախնական դատական լսումներ:
1.1 Հարութ Աշոտի Հարությունյանը մեղադրվում է «քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված այն արարքի կատարման համար, որ նա Լեռնիկ Լենդրոշի Ասատրյանին իրացնելու նպատակով 2024թ. դեկտեմբերի 20-ին Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանից ձեռք է բերել 2.35 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որի գործողությունները դրսևորվում են հետևյալում:
Այսպես.
Հարութ Աշոտի Հարությունյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն՝ թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, 2024թ դեկտեմբերի 20-ին՝ ժամը 17:30-ից 18:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլ տոնավաճառի մոտ հանդիպելով իր ծանոթ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանին, ընկերոջը՝ Լեռնիկ Լենդրուշի Ասատրյանին թմրամիջոց իրացնելու նպատակով Ալեքսանդր Հայրապետյանից վերցրել է մանր չափերի՝ 2.35 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որից հետո հանդիպելով Լեռնիկ Ասատրյանին, չի հասցրել իրացնել իր մոտ գտնվող հիշյալ թմրամիջոցը, քանի որ ձերբակալվել է ոստիկանության աշխատակիցների կողմից, իսկ մանր չափերի՝ 2.35 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը հայտնաբերվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔ վարչությունում Հարութ Հարությունյանի անձնական խուզարկությամբ:
Այսինքն՝ Հարութ Աշոտի Հարությունյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով:»
1․2 Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանը մեղադրվում է «քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված այն արարքի կատարման համար, որ նա իրացման նպատակով ձեռք է բերել մանր չափերի թմրամիջոց և 2024թ. դեկտեմբերի 20-ին իրացրել է Հարութ Աշոտի Հարությունյանին, ով էլ իր հերթին պետք է իրացներ Լեռնիկ Լենդրուշի Ասատրյանին:
Այսպես
Ալեքսանդր Սերգեի Հայրապետյանը, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն՝ թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, քննությամբ՝ դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից և ժամանակահատվածում իրացման նպատակով ձեռք է բերել մանր չափերի՝ 2.35 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որից հետո 2024թ. դեկտեմբերի 20-ին` ժամը 17:30-ից 18:00-ն ընկա ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլ տոնավաճառի մոտ, հանդիպելու Հարութ Աշոտի Հարությունյանին, Լեռնիկ Լենտրուշի Ասատրյանին իրացնելու նպատակո վերջինիս է իրացրել հիշյալ թմրամիջոցը, որն էլ հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔ վարչությունում Հարութ Աշոտի Հարությունյանի անձնական խուզարկությամբ:
Այսինքն՝ Ալեքսանդր Սերգեի Հայրապետյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով։»
2. Արագացված վարույթ.
Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալներ Հարութ Աշոտի Հարությունյանը և Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանը միջնորդել են կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրենց պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն են մեղադրանքների հետ, պնդում են արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել են պաշտպանի հետ, գիտակցում են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
Հանրային մեղադրողն արագացված վարույթ կիրառելու դեմ առարկություն չներկայացրեց:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալները համաձայն են մեղադրանքների հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր և գիտակցում են իրենց միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:
3. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին՝
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից ստացված մեղադրյալների վերաբերյալ Ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի վերջիններս դատապարտված չեն եղել:
Հետազոտվեց «Էյթի էյթ» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս․Վարդանյանի կողմից տրված տեղեկանքն առ այն, որ Հարութ Աշոտի Հարությունյանը 2025 թվականի սեպտեմբերի 25-ից աշխատում է «Էյթի էյթ» ՍՊԸ-ում որպես մատուցող։
Հետազոտվեց ՀԵՎՀ Կոնդոմինիում» համատիրության կողմից տրված Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի անձի դրական բնութագիրը։
Հետազոտվեց «Վեոլիա Ջուր» ՓԲԸ-ի Երևան ՇՏ «Մաշտոց» տեղամասի պետ Նարեկ Դիպլոշյանի կողմից տրված Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի աշխատանքային դրական բնութագիրը։
4․Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Առաջադրված մեղադրանքների հետ մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանը և Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանը համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված են Հարութ Աշոտի Հարությունյանին և Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանին վերագրվող արարքների փաստական հանգամանքները, վերջիններս կատարել են իրենց մեղսագրված հանցանքները, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված են մեղադրյալնրի մեղավորությունը տվյալ արարքները կատարելու մեջ։
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
4.1 Հարութ Աշոտի Հարությունյանի անձը բնութագրող հանգամանք պետք է դիտել նախկինում դատապարտված չլինելը:
4.2 Հարութ Աշոտի Հարությունյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել իրեն մեղավոր ճանաչելը և կատարածի համար զղջալը:
4.3 Հարութ Աշոտի Հարությունյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում ինչպես նրանց կատարած հանցագործության բնույթը, եղանակն ու նպատակը, դիտավորության իրականացման աստիճանը, մեղադրյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի վրա նշանակվող պատժի ազդեցությունը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող տվյալները և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
3. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման։ …»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
Դատարանը, հաշվի առնելով Հարութ Աշոտի Հարությունյանի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը գտնում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելու, զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակման, ազատության սահմանափակման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ժամկետները հաշվարկվում են ամիսներով և տարիներով: Հանրային աշխատանքների ժամկետը հաշվարկվում է ժամերով: Կարճաժամկետ ազատազրկման ժամկետը հաշվարկվում է օրերով և ամիսներով:
2. Սույն հոդվածի 1-ին մասում նշված պատիժները փոխարինելիս կամ գումարելիս, ինչպես նաև պատիժը հաշվակցելիս ժամկետները կարող են հաշվարկվել օրերով:
3. Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը հաշվակցվում է կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին` 1 օրը հաշվելով 1 օրվա դիմաց, ազատության սահմանափակման ձևով նշանակված պատժին՝ 1 օրը հաշվելով 2 օրվա դիմաց, իսկ հանրային աշխատանքների դեպքում՝ 1 օրը 8 ժամի դիմաց:
4. Անազատության մեջ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակման ձևով հիմնական պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով մինչև դատավճիռ կայացնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ ազատում է պատիժը կրելուց:
5. Հանցանքը կատարելուց հետո հոգեկան առողջության խնդիրներ ի հայտ գալու հիմքով անձի նկատմամբ նշանակված բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցները կիրառելու ժամկետը սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով հաշվակցվում է պատժի ժամկետին:»:
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածով նախատեսված կարգով մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի կողմից մինչև դատավճիռ կայացնելը փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետի հաշվակցմանը Դատարանը սահմանված պատժին հաշվակցելով Հարութ Աշոտի Հարությունյանի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 3 (երեք) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է թողնել կրելու 2 (երկու) տարի 8 (ութ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով ազատազրկում։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
(...)
5. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը սահմանում է փորձաշրջան՝ 1-5 տարի ժամկետով, որի ընթացքում անձը գտնվում է դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի հսկողության ներքո և պարտավոր է կատարել դատարանի որոշմամբ սահմանված պարտականությունները: Փորձաշրջանի ընթացքում դատարանի կողմից նշանակվող պարտականություններն են՝
(...)
2) առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը,
(...)»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, թիվ ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԵԿԴ/0042/01/11, ԵՇԴ/0143/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում անդրադառնալով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին, կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ հանցավորի անձին և հանցագործության վտանգավորության բնույթին ու աստիճանին համաչափ քրեաիրավական ներգործության միջոց ընտրելու, ինչպես նաև դրա շրջանակներում համաչափ պատժաչափ սահմանելու պահանջն ուղղակիորեն բխում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների, մասնավորապես` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման հիմնարար սկզբունքների բովանդակությունից։ Արդարացի է այն պատիժը, որի ընտրությունը գործի բոլոր հանգամանքների` հանցագործության վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (հանցագործության սուբյեկտիվ կողմի դրսևորում, շարժառիթ, նպատակ, պատճառված վնասի չափ, եղանակ, գործիքներ ու միջոցներ և այլն), հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ամբողջական ու բազմակողմանի վերլուծության արդյունք է և բխում է ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09, ՍԴ/0226/01/09, ԳԴ1/0003/01/10, ՍԴ/0085/01/10, ԵԿԴ/0126/01/10, ԵԷԴ/0201/01/11, ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում անդրադառնալով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ընդհանուր սկզբունքներին, կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը, որ ամբաստանյալի ուղղումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը, կոնկրետ գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ գնահատման հիման վրա, ղեկավարվելով ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, ինչպես նաև նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը, անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պարտավոր է հաշվի առնել`
ա) հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները,
բ) պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և (կամ) ծանրացնող հանգամանքները,
գ) հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը,
դ) հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները,
ե) հանցանք կատարած անձի մեղքի ձևը,
զ) հանցանք կատարած անձի կողմից հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը և այլն։
Դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի դրույթները, մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս երիտասարդ լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը՝ գտնում է, որ վերը թվարկված հանգամանքների առկայության պայմաններում մեղադրյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու ու նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ Նման պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է պայմանականորեն չկիրառել և պետք է սահմանել փորձաշրջան` 2 (երկու) տարի ժամկետով, որի ընթացքում մեղադրյալը պարտավոր է՝ առանց վերջինիս վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը, ինչպես նաև բնակության վայրը փոխելու դեպքում վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանմանը սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
4.4 Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի անձը բնութագրող հանգամանք պետք է դիտել նախկինում դատապարտված չլինելը:
4.5 Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել իրեն մեղավոր ճանաչելը և կատարածի համար զղջալը։
4.6 Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ։
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը գտնում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով:
Դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի դրույթները, մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս երիտասարդ լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը՝ գտնում է, որ վերը թվարկված հանգամանքների առկայության պայմաններում մեղադրյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու ու նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանը և հանցագործությունների կանխմանը։
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է պայմանականորեն չկիրառել և պետք է սահմանել փորձաշրջան` 2 (երկու) տարի ժամկետով, որի ընթացքում մեղադրյալը պարտավոր է՝ առանց վերջինիս վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը, ինչպես նաև բնակության վայրը փոխելու դեպքում վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանմանը սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն:

Քննության առնելով խափանման միջոցի կիրառման հետ կապված հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Քննության առնելով խափանման միջոցի կիրառման հետ կապված հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցին Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված 2․35 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփի բուսական մանրացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը պետք է վերադարձնել նախաքննական մարմնին։
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում դատական ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Հարութ Աշոտի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 տարի ժամկետով։
2. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածով նախատեսված կագով նշանակված պատժին հաշվակցել մինչև դատավճիռ կայացնելը մեղադրյալ Հարութ Աշոտի Հարությունյանի փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 3 (երեք) ամիս 27 օրը և թողնել կրելու 2 (երկու) տարի 8 (ութ) ամիս 3 օր ժամկետով ազատազրկում։
3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով սահմանված կարգով Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան` 2 (երկու) տարի ժամկետով, որի ընթացքում մեղադրյալը պարտավոր է առանց վերջինիս վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը, ինչպես նաև բնակության վայրը փոխելու դեպքում վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն:
4. Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 տարի ժամկետով։
5. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով սահմանված կարգով Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան` 2 (երկու) տարի ժամկետով, որի ընթացքում մեղադրյալը պարտավոր է առանց վերջինիս վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության չլքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը, ինչպես նաև բնակության վայրը փոխելու դեպքում վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնին սեղմ ժամկետում հայտնել իր նոր բնակության վայրի հասցեն:
6. Փորձաշրջանի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա:
7. Հարութ Աշոտի Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
8. Ալեքսանդր Սերգեյի Հայրապետյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
9. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված 2․35 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփի բուսական մանրացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը պետք է վերադարձնել նախաքննական մարմնին։
10. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված։
11. Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ