Հիմնական

Գործի համար: ԵԴ1/1472/01/25
Վիճակագրական տողի համար : 19.7

Պատասխանող

Շոէբ Աբդուլահ Սեյեդ Նաջաֆի
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի
Շոէբ Աբդուլահի Սեյեդ Նաջաֆի
Մուհամմադ Ազիզի Հոջաթթոհլա
Մուհամմադ Ազիզի
Մուհամմադ Ազիզի

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Գարիկ Աբելյան

Քրեական վերաքննիչ

Գրիգոր Հովհաննիսյան

Հոդվածներ

Երևանի քրեական դատարան

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 393-րդ Մաս 3-րդ

Հոդված 399-րդ Մաս 3-րդ

Երևանի քրեական դատարան

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 399-րդ Մաս 3-րդ

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Գարիկ Աբելյան

Քրեական վերաքննիչ

Գրիգոր Հովհաննիսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ–ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հասատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024թ․ նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրի Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին։
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Երևանի քրեական դատարան 2026-04-23 15:00 6 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2026-04-03 16:00 3
Տվյալների կենտրոն 2026-03-06 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2026-02-16 16:30 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2026-02-02 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-12-15 16:00 9 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-11-12 16:30 9 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-10-20 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-10-10 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-09-11 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-08-15 14:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-07-04 16:00 7 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-05-27 17:00 1 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-05-13 13:00 7 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-05-07 14:30 1 Նիստը կայացել է
ԵԴ1/1472/01/25




ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«23» ապրիլի 2026 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ` նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
Է․ԱԲԵԼՅԱՆԻ
Ա․ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
Դ․ՀԱԽՆԱԶԱՐՅԱՆԻ
հանրային մեղադրողներ՝ Ռ․ԱՐՍԵՆԱՆԻ
Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
Ա․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Վ․ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻ
թարգմանիչներ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
Է․ԲԱԲԱԱՀԱՐՈՆՅԱՆԻ
Ռ․ԲԵԳԼԱՐՅԱՆԻ
Մ․ՄԵՀՐԱԲԻԻ

դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝

Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի՝ ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատա-պարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։

1.Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումներ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի հիմքով։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Հիմնական դատալսումների ժամանակ հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը միջնորդել է սահմանափակել վկաներ Համլետ Վարդանի Թորոսյանի և Անուշ Մկրտչի Հովսեփյանի ցուցմունքների հետազոտումը, որը Դատարանի կողմից բավարարվել է։
Դատարանի 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:
Դատարանի 2026 թվականի մարտի 06-ի որոշմամբ՝ Վարոս Բեզոյանին պատկանող iphone 12 մոդելի բջջային հեռախոսում զննություն կատարելու մասին 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ի արձանագրությունը և բջջային հեռախոսից ներբեռնված և վարույթին կցված ու արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը և ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը ճանաչվել են անթույլատրելի։
2026 թվականի ապրիլի 03-ին կայացվել է վերդիկտ, որի եզրափակիչ մասի համաձայն՝ «(…) 1. Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ:
2. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անմեղությունը՝ նրան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
3. Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը թողնել անփոփոխ:
4. Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ:
5. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անմեղությունը՝ նրան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
6. Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը թողնել անփոփոխ: (…)»։



2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով` այն բանի համար, որ «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով` այն բանի համար, որ «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

3․Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը հայտնել է, որ, օգտվելով լռելու իրավունքից, հրաժարվել է ցուցմունք տալ:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքով, հրապարակվեց՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…)
Հարց - Ձեզ ձերբակալելու ժամանակ, Դուք ներկայացրել էք Ձեր անուն ազգանունը, սակայն պարզվել է, որ որոշ հանգամանքներ չեն համապատասխանում իրականությանը, խնդրում եմ մանրամասնել:
Պատասխան - ստել եմ իմ տվյալները չեմ ցանկացել, որ իմ ընտանիքի անդամները իմանան, որ ես ձերբակալվել եմ: Չունեմ բնակության վայր Հայաստանի Հանրապետությունում։
Հարց - հասկանալի է Ձեր ձերբակալման հիմքերը կասկածանքի շուրջ:
Պատասխան - ինձ պարզ են, պնդում եմ, որ իմ անձնական օգտագործման համար է մարիխուանա տեսակի թմրանյութը Իրանից բերել, դրել եմ մի հատ տուփի մեջ, վրեն կրեմ եմ դրել, որ հոտը չզգացվի, եկել եմ ավտոբուսով միայնակ Իրանից, եկել եմ Հայաստան մեկ տարի չորս ամիս է Հայաստանում եմ եղել աշխատել եմ որպես բանվոր տաբեր վայրերում։ Հայաստան վերջին անգամ եկել եմ 23 օր առաջ, հատուկ ընկեր չունեմ հատուկ մարդկանց հետ չեմ շփվում, վերջին գործիս տեղն էլ Ավանում է գնացել եմ տղերքին եմ տեսել։ Նախկին աշխատողները։
Հարց - որտեղից էք ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան - Իրանից եմ ձեռք բերել, Քերմաշա քաղաքում տարբեր այգիներում, տարբեր անձիք վաճառում են, գնել եմ։ Մոտ 25 գրամ մարիխուանա առել եմ մոտ 6000 ՀՀ դրամով:
Հարց - ունեք տելեգրամ հավելված:
Պատասխան - ունեմ, այն իմ անունով է, ես եմ շահագործել։
Հարց - ճանաչում էք Դուք Մուհամադ Ազզիին:
Պատասխան - նախկին աշխատակիցներից է, համաքաղաքացի է, իրար հետ նախկինում աշխատել ենք, օգնել եմ միշտ իրեն գործով։ Ձերբակալվելիս եղել ենք միասին, մենք քայլելիս ենք եղել։
Հարց - ումից էք Դուք հեռախոսազանգեր ընդունել։
Պատասխան - ոչ ոք ինձ չի զանգել։
Հարց - որևէ անձի թմրանյութ իրացրել է, հանձնել է, եթե այո, ապա ում, ինչի համար։
Պատասխան - ոչ ոքի չեմ իրացրել։
Հարց - քրեական վարույթով տվյալներ են ստացվել, որ Դուք իրացրել էք թմրանյութ, ինչ կասեք այդ մասին:
Պատասխան - ես ունեմ վացապ, տելեգրամ և ստուգեք որևէ մեկի թմրանյութ չեմ իրացրել։
Հարց - Ձեր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է այլ հեռախոսահամար, ինչ կասեք այդ մասին:
Պատասխան - ես չգիտեմ ումն է, կարող է Մուհամադին է, եթե նրանը չի չգիտեմ ումն է:
Բայց եղել է իմ հեռախոսի մեջ։ Հեռախոսը ռեդմին է:
Հարց - կարող էք հայտնել գաղտնաբառը։
Ձերբակալվածը խնդրեց տալ թուղթ և գծագրեց այն, որը կցվեց ցուցմունքին: Հայտարարեց, որ հեռախոսը շատ անձանց է տվել, իսկ եթե մի բան արել են, ինքը կապ չունի:
Հարց - Դուք կասկածանքի շուրջ Ձեզ մեղավոր համարում էք թե ոչ:
Պատասխան - մասնակի չափով, ես թմրամոլ եմ, բերել եմ իմ օգտագործելու համար, դրա համար ինձ մեղավոր եմ զգում: Նախկինում էլ բերել եմ ու օգտագործել եմ։ Բայց չեմ ծախել։
Հարց - որևէ անձի հանդիպել է 18.11.2024 թ-ին:
Պատասխան - ոչ չեմ հանդիպել։
Հարց - որևէ անձ զանգահարել Ձեզ, եթե այո, ապա ով:
Պատասխան - ոչ:
Հարց - ում մոտ է գտնվել հեռախոսը։
Պատասխան - միշտ եղել է իմ մոտ:
Հարց - ինքը առաջարկել կամ խնդրել է Մուհամադին որևէ անձից վերցնել իր կամ առարկա կամ գումար:
Պատասխան - ոչ: Ավելացնելու ոչինչ չունեմ: (…)»։
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքի էությունը, իրավական հատկանիշները հասկանալի է, ես նշել եմ, որ օգտագործել եմ մարիխուանա, կենտրոնացման խնդիր ունեմ և օգտագործում եմ, բայց այն, որ ես զբաղվում եմ խմբակային իրացմամբ այն չեմ ընդունում, այն մեղադրանքը, որ ինձ առաջադրվում է ես մեղավոր չեմ համարում։ Մուհամադը ասել է, որ իբր հեռախոսը կորել է իր քարտ հեռախոսի դրել է իմ հեռախոսի մեջ և այդ առնչությամբ եղել է այն համարին, որը տեղադրել է իմ հեռախոսի մեջ: Ցանկացած հաղորդագրություն, որը առնչվում է իմ տելեգրամի կամ վացապի հետ ես դա եմ ընդունում, իսկ Մուհամադին եկած հաղորդագրությունները և զանգերը ինձ չեն առնչվում: Մարիխուանան Իրանում օգտագործում են այնպես ինչպես այստեղ գինին, հնարավոր է ես Մուհամադին հյուրասիրել եմ, շատ է պատահել, որ ես այգում ծխելիս տեսել եմ հայերը նույնպես ծխում են, Էստեղ դուք նշան ունեք, բայց ինքներդ այստեղ ծխում էք: Նորից կրկնում եմ, որ օգտագործել եմ Մուհամադը ուզել է հյուրասիրել եմ, բայց կոնկրետ ես որևէ մեկի վաճառք չեմ իրականացրել։ Միշտ բարեկիրթ եմ եղել, դպրոցից սկսած, բոլորին հարգել եմ, քրեական հեղինակություն չեմ ունեցել, բոլորին հարգել եմ։ Բարձրագույն կրթություն ունեմ և ապրուստի դժվար պատճառով է, որ կատարել եմ բանվորի աշխատանք, աշխատանքից չեմ խուսափել: Այստեղ ասել են աշխատուժ պետք է, այդ պատճառով եկել եմ։
Հարց - Ձեր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է դեղնականաչավուն զանգված, սուր հոտ ունեցող: Ձեր մասնակցությամբ դրանք կշռվել են և պարզվել է, որ դրանք լցված են եղել տարբեր փաթեթներում և տարբեր զանգվածների է եղել: Միթե դուք այդքան զանգվածը պահել էք Ձեր մոտ անձամբ օգտագործելու համար։
Պատասխան - քանի որ չեմ ուզում դնել մի այնպիսի տեղ, որ այն կորի, օգնում է ինձ կենտրոնացման համար, դրա համար պահել եմ մոտս, որ հեշտ լինի դրանք օգտագործելը առանձին-առանձին փաթեթներով եմ լցրել։ Եթե մենակ իմ համար է փոքրն է, փոքրն եմ բացում, եթե մեծ է, մեծն եմ բացում, որ մյուսին հյուրասիրեմ:
Հարց - անձնական խուզարկությամբ Ձեր մոտ բջջային հեռախոս հայտնաբերվել է:
Պատասխան - այո, դա իմն է:
Հարց - քրեական վարույթով տվյալներ են ստացվել, որ Դուք Ձեր ընկեր Մուհամադի հետ վաճառել էք Մարիխուանա տեսակի թմրանյութ և գնորդի հետ հեռախոսակապի մեջ էք գտնվել: Միաժամանակ պարզվել է, որ Ձեզ ձերբակալելիս Դուք եղել էք միասին և գնորդը հանդիպել է Ձեզ և Ձեր ընկերոջը, որից հետո գնել է թմրանյութը, սակայն Դուք այժմ հայտնում էք, որ այն պահել էք Ձեր մոտ Ձեր օգտագործման համար:
Պատասխան - ես պնդում եմ ցուցմունքս:
Հարց - Ձեր ներկայությամբ Մուհամեդը որևէ անձի վաճառել է թմրանյութ, եթե այո, ապա նրան որտեղից և որքանով է վաճառել:
Պատասխան - նախկինում Մուհամեդը աշխատել է ինձ հետ ուրիշ աշխատանքի, ես որևէ տեղեկություններ չունեմ, թե նա ում հետ է կապերի մեջ, ես իր հետ առնչվող մարդկանց հետ առնչություն չունեմ: Վաճառք տեղի չի ունեցել, մենք զբոսնում էինք ոստիկաները եկան մեզ ձերբակալեցին: Ես որևէ մեկին ոչինչ չունեմ: (…)»։
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Հարց – Դուք դիմում եք հայեցիք (ենթադրվում է՝ հայտնելու) և ցանկանում եք հայտնել դեպքի հանգամանքների մասին։ Խնդրում եմ հայտնել այն։
Պատասխան – Եթե հեռախոսը խուզարկել եք և տիրապետում եք գործին, ապա մենք՝ ես և Մուհամմադը, վաճառում ենք միայն մարիխուանա։ Մենք գովազդ (ռեկլամ) չենք արել։ Մուհամմադը հաճախորդ է ունեցել, իրեն են վաճառել։ Պատահել է, որ մեզ զանգել են և ուզել են տարբեր տեսակի թմրանյութեր՝ կոկաին, կրիստալ և այլն, ու ասել ենք, որ վաճառում ենք միայն մարիխուանա։ 21 օր Մուհամմադի հետ եմ եղել, որից 5 օր մնացել ենք հոսթելում, իսկ հետո բնակարան եմ վարձել՝ Անուշի տունը։ Միասին գնացել ենք, Անուշի հետ խոսել ենք, երկուսս էլ անձնագիր ենք տվել, բայց հետո իմ անձնագրով պայմանագիր ենք կնքել։ Դրանից առաջ ես մի քանի ամիս եկել եմ Հայաստան, աշխատել եմ և երբևէ ոչ մի խնդիր չեմ ունեցել, վաճառքով չեմ զբաղվել։ Ես Մուհամմադին հարցրել եմ՝ արդյոք այս վաճառքը մեզ համար խնդիր չի առաջացնի, նա ասել է՝ ոչ։ Մուհամմադն ասել է, որ մարիխուանայի համար պատիժը թեթև է։
Մուհամմադը բերում էր 20-30 գրամ, փոքր կշեռքով կշռում էր ու փոքր կապոցներ սարքում, և երբ վերջանում էր, Մուհամմադը բերում էր։ Բռնվելու օրը նա ասաց, որ հաճախորդ կա, որը 10 գրամ է ուզում, ես առանձնացրեցի։ Մուհամմադի սիմ քարտը 7 օր իմ հեռախոսի մեջ է եղել։ Մի ուրիշ հաճախորդ էլ ցանկացել է մի փոքր մաս վերցնի, որից հետո՝ մեծ չափով վերցնի։ Մուհամմադը նրան ճանաչում էր, իսկ ես՝ ոչ։ Տելեգրամը եղել է Մուհամմադինը։ Ես ոչ հեռախոսահամար եմ տվել, ոչ էլ ծանոթ եմ թմրանյութի արժեքին կամ որակին (թե որն է լավը կամ վատը)։
Մուհամմադն ինձնից խնդրեց, քանի որ ինքը փոքր երեխաներ ունի, ես մեղքը վերցնեմ իմ վրա, և եթե ինքն ազատվի, ինձ լավ կնայի (կօգնի)։ Մենք միայն մարիխուանայի գործով ենք զբաղվել։ Մուհամմադը մարիխուանա օգտագործում էր, իսկ ես ոչ մարիխուանա եմ օգտագործել, ոչ էլ դեղահաբեր։
Հարց – Ինչո՞վ կբացատրեք այն հանգամանքը, որ ձեզ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է կանեփանման զանգված։
Պատասխան – Մուհամմադն ասում էր, որ սրանից հետո դու տուր թմրանյութը, իսկ ինքը գումարը կվերցնի, քանի որ մատերը կեղծ փողը չի տարբերում։
Հարց – Որքա՞ն ժամանակ եք զբաղվել այս աշխատանքով։
Պատասխան – Մոտ 21 օր։ Աշխատել եմ 600.000 ՀՀ դրամ գումար, նույն չափով էլ՝ Մուհամմադը։ Իմ փողը քարտի մեջ է, իսկ Մուհամմադն իր գումարն ուղարկել է Պարսկաստան։
Հարց – Ո՞վ և որտեղի՞ց է ձեռք բերել վաճառքի համար նախատեսված թմրանյութը։
Պատասխան – Մուհամմադը ամեն 2-3 օրը մեկ 20 գրամ բերում էր։ Միայն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց էր. մանրացնում էինք, կշռում և մանր կապոցներով վաճառում։ Ես փորձել եմ իմանալ, թե որտեղից է բերում, սակայն նա ինձ չի ասել։ Ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, թե իբր ես եմ ներկրել Հայաստան՝ սուտ եմ ասել (նախկինում), ընդունել եմ նրա խոսքը, որովհետև խղճացել եմ նրան։
Հարց – Վարձակալած բնակարանում ո՞ր մահճակալն է եղել ձերը։
Պատասխան – Երկաթյա մետաղե մահճակալը, որը պատուհանի մոտ էր, որի վրա եղել են մուգ կարմիր և մոխրագույն պայուսակները։ Մուհամմադը քնել է փայտի մահճակալին, որի վրա եղել են նրա ապրանքները։ Նրա պայուսակը կանաչ-մոխրագույն էր։
Հարց – Դուք օգտվե՞լ եք խոհանոցից և դրանում գտնվող պարագաներից։
Պատասխան – Այո, օգտվել ենք պահարանից։
Հարց – Նկատե՞լ եք դեղահաբեր։
Պատասխան – Ոչ, չեմ նկատել, միայն ուտելիք է եղել։
Հարց – Քրեական վարույթով հայտնաբերվել են դեղահաբեր. ո՞ւմ են դրանք պատկանում։
Պատասխան – Իմը չեն։ Ես ունեցել եմ ստամոքսի դեղ՝ 30 հատ կապսուլա (անունը չգիտեմ), Ցինկ վիտամին, մի քանի հատ Նուրոֆեն և Ամոքսիցիլին կամ Սեֆալեքսին (անտիբիոտիկ), որոնք եղել են պահարանի վերևի հարկում։
Հարց – Մուհամմադը ո՞ր պետությունից է ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան – Հայաստանից էր ձեռք բերում, իսկ ումից չգիտեմ։
Հարց – Ո՞վ է առաջարկել այդ թմրամիջոցի վաճառքը։
Պատասխան – Մուհամմադը։
Հարց – Վաճառքից ստացված գումարը ո՞ւմ մոտ էր մնում։
Պատասխան – Գումարը իր մոտ էր մնում հետո գիշերը հավասար կիսվում էինք։
Հարց – Որտեղի՞ց էր դուրս բերում Մուհամմադը վաճառքի համար նախատեսված թմրամիջոցը, որը կշռում էիք ու լցնում փաթեթները։
Պատասխան – Այն բերելուց հետո կիսում էինք, բաժանում էինք ու լցնում էինք փաթեթների մեջ, իր գրպանից էր հանում։ Կես գրամանոցը 8.000 դրամով էինք վաճառում, 1 գրամը 15.000 դրամով։ Փողերից մի մասը վերցնում էր, այն առնելու հանում, իսկ մնացածը կիսում էինք։ Այն բերում էր իր բաճկոնի գրպանից։
Հարց – Հիշյալ բնակարանի խուզարկությամբ հայտնաբերվել է մեծ քանակի մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Ո՞ւմ է այն պատկանում։
Պատասխան – Չգիտեմ, իմը չէ։ Չգիտեի, թե ումն է։
Հարց – Եթե Մուհամմադը տան մեջ գործողություն կատարեր, Դուք կտեսնեի՞ք։
Պատասխան – Շատ ժամանակ մենք իրար հետ ենք եղել, բայց մեկս մյուսի պայուսակներին ձեռք չենք տվել, երբ մենակ է եղել երբ ես գնումներ էի անում։ Գնել ենք կշեռքներ՝ նոր և հին։ Օգտագործել ենք նորը, որը պատկանել է Մուհամմադն, իսկ հինը դրել էի իմ պայուսակում։
Հարց – Խնդրում եմ հայտնեք այն գնորդների տվյալները, որոնց վաճառվել է թմրամիջոցը։
Պատասխան – Ես անուններ չգիտեմ, կա կա հեռախոսահամարները, բացի այդ Մուհամմադը ասում էր թող միշտ իրենք զանգեն։
Հարց – Ո՞րն է եղել Ձեր գործողությունը։
Պատասխան – Մուհամմադը ասում էր, որ միայն իր հետ լինել, 1 անձով չի լինի, մեկը փողը վերցնի, մյուսը թմրամիջոցը տա։ Նախկինում ես գումարն էի վերցնում, հետո փոխվեց, ես թմրամիջոցն էի վերցնում, ինքը փողն էր վերցնում։ Մեկ-մեկ Մուհամմադն էր լոկացիան ուղարկում, իսկ մեկ-մեկ էլ ես էի ուղարկում։ Այս գործը արել եմ գումարի համար։ Ավելացնելու չունեմ ոչինչ։ (…)»։
-2025 թվականի ապրիլի 26-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը հասկանալի է, պարզ, ներկայացված մեղադրանքում ես դիրքորոշում չեմ հայտնում և օգտվում եմ իմ լռելու իրավունքից։ (…)»։

Հիմնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին հայտնել է, որ, օգտվելով լռելու իրավունքից, հրաժարվում է ցուցմունք տալ:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքով, հրապարակվեց՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Հարց - խնդրում եմ հայտնել, թե երբ էք ժամանել Հայաստանի Հանրապետություն, ինչ նպատակով և ինչ աշխատանքով կամ զբաղմունքով էք զբաղվել, որտեղ էք բնակվել։
Պատասխան - եկել եմ Հայաստան 15 օր առաջ, եկել եմ, որ բանվոր աշխատեմ, ձմեռ էր, աշխատանք չկար, պարապ է մնացել: Եկել եմ Շոէբի հետ ավտոբուսով Իրանից ենք եկել։ Ինքը տուն ուներ, վարձել էր, ասել է, որ կարիք չկա, որ ես գումար ծախսեմ ասեց, որ միասին մնանք: Տան տերը կին էր, որի անունը չգիտեմ, հասցեն անուններով չգիտեմ: Կարող եմ ցույց տալ։
Հարց - ինչ հարաբերությունների մեջ է գտնվել Շոէբի Աբդուլահի հետ, ինչ աշխատանքով է զբաղվել նա:
Պատասխան - Շոէբը արմատուրա է հավաքում նոր շենքերի վրա, ես եկել եմ որպես բանվոր, որ աշխատեմ, մենակ գիտեմ, որ նա ինչ-որ բաներ՝ մարիխուանա է ծախում, իրա հաճախորդները քանի որ իրեն զանգում են, ինքը երբ իրեն զանգում են, կամ լոկացիա է ուղարկում, գալիս են ու առնում են իրանից: Ես իրա հետ եղել եմ տեսել եմ, երեկ իրա հետ եմ եղել տեսել եմ, առաջ իրեն զանգեցին, հետո ինքը հասցե է տվել եկել են իր մոտ մեկ անձ, ինձ ասեց, գնա իրանից գումար առ, հետո Շոէբեն իրա գրպանից հանեց ու տվեց դա: Շոէբը ինձ ասում էր, որ մատերիս մաշկը մաշված էր, չեմ կարողանում վերցնեմ գումարը, դու գնա վերցրա։ Ես գումար վերցրել եմ, կարծում եմ 15.000 դրամ, անձը տղամարդ էր, այստեղ զբոսայգում է եղել։ Դա եղել է ժամը 13-14-ի սահմաններում, երեկ: Ես տեսել եմ, որ Շոէբը իր ձեռքով մարիխուանան տվել է այդ մարդուն։ 15 օրվա մեջ 7-8 անգամ տեսել եմ, մենք եղել ենք միասին, քանի որ ես հեռախոս չունեմ և ծանոթ չեմ փողոցներինն ա ասում էր իմ հետ արի, որ - չկորեմ: Ես չգիտեմ, թե որտեղից նրան մարիխուանան, Ես չեմ զբաղվել թմրանյութերի վաճառքով։ Շոէբը ինձ ասել է, որ ես վերցնեմ գումարը, դա եղել է մեկ անգամ։ Ես գիտեի, թե դա ինչ գումար է: Թմրանյութի վաճառքի գումար է եղել:
Հարց – որքան չափով է եղել յուրաքանչյուր անգամ նշված թմրանյութի քաշը։
Պատասխան - ես չգիտեմ:
Հարց - Ձեր բնակության վայրում որևէ գործողություն կատարել էք թմրանյութերի վաճառքի համար, մասնավորապես պատրաստել, գովազդել, տարածել գովազդը, այլ անձ եկել է նշված տուն:
Պատասխան - ինքը տանը մեջ կարող է կապոց կապոց է արել, քանի որ հոտը գալիս էր, բայց հաճախորդը չի եկել տուն: Համակարգիչ չի եղել տանը: Հեռախոսահամարը անգիր չգիտեմ: Ես հեռախոս չունեմ, բայց իմ ՀՀ-ի հեռախոսը եղել է Շոէբի հեռախոսի մեջ, հեռախոսը, որտեղ իմ քարտն էր, եղել է նրա մոտ, ես կարող է մի ժամ երեկոյան իմ ընտանիքի անդամների հետ խոսամ: Ես չգիտեմ, թե Շոէբեն ունի տելեգրամյան հավելված, բայց ես նախկինում ունեցել եմ վացապի հավելված, բայց չեմ ունեցել հեռախոս, ես չեմ ունեցել տելեգրամ հավելված:
Հարց - նշված տանը տարբեր սենյակներում էք ապրել:
Պատասխան - ոչ, մի հատ սենյակ է եղել, չեմ տեսել նրան գործողություններ կատարելուց:
Հարց - ինչ հանգամանքներում է Շոէբեն ձեռք բերել թմրանյութը, որտեղից, որքան ծավալով և ինչ նպատակով։
Պատասխան - մի երկու հատ տուփի մեջ ուներ իր գրպանում, թե որտեղից է բերել չգիտեմ, իրա համար բերել են, թե բերել է: Ակումբ չենք հաճախել:
Հարց - ինչու առաջարկեց և ինքը ինչու համաձայնվեց, որ թմրանյութի վաճառքից ստացված գումարը ինքը վերցնի հաճախորդից։
Պատասխան - ինքն ասում էր արմատուրա եմ հավաքել մատիս մաշկը մաշվել է, փողը ես վերցնեմ, ապրանքը ինքն էր տալիս, տեսողության հետ խնդիր չի ունեցել: Ինձ խոսք էր տվել, որ գործ կճարի ինձ համար, որ ես ավելորդ ծախս չանեմ, մնամ իր հետ ու ուտելիքը կար: Ես էլ սպասում էի, որ գործ ճարի ես գնամ գործի։ Մենք միշտ միասին չենք եղել քաղաք դուրս գալուց։ Շատ է պատահել, որ ես Երևան սիթի մոտ նստեմ, մինչ ինքը կգա:
Հարց - ինչ ծավալի թմրանյութ է եղել իր մոտ:
Պատասխան - երկու հատ տուփ ուներ, դա եղել, թե այլ բան եղել է, ես չեմ տեսել։ Ես նախկինում, որ աշխատել եմ նրանց եմ ճանաչում, այլ անձանց չի ճանաչում:
Հարց - 18.11.2024 թվականին ժամը քանիսին են դուրս եկել տանից, ուր են գնացել և ում հետ են հանդիպել։
Պատասխան - մոտ ժամ 13։00-ի սահմաններում դուրս ենք եկել տանից, գնացել ենք զբոսայգի, թմրանյութ տվեց չգիտեմ մի հատ անծանոթ մարդ էր, հետո գնացել ենք հրապարակ, որտեղ պաղպաղակ ենք կերել, գնացել ենք մզկիթի մոտ, ընդեղ էլ մի անձ իրան զանգեց ու ասեց, որ մզկիթի մոտ սպասի կբերի կտա, բայց չտվեց, հեռախոսը հետո դրեց թռիչքի ռեժիմի վրա, հետո եկանք հրապարակ ու մեզ բռնեցին: Ես չգիտեմ, թե ինչի նրան չտվեց։ Չեմ իմացել, որ նա զբաղվում է թմրանյութերի վաճառքով։ Մոտ չորս օր առաջ եմ իմացել, որ դրանով է զբաղվել, ինձ միշտ ասում էր, որ արմատուրայի գործ կանենք բայց չէ։
Հարց - քանի անձից է գումար վերցրել:
Պատասխան - մեկ անձից: Չեմ ճանաչել նախկինում։
Պաշպանը հայտարարեց, որ հարց ունի
Նշեց, որ երկու անձով են մնացել բնակարանում, սակայն այլ անձանց հյուրընկալել է, թե ոչ:
Պատասխան - այո պատահել է հյուրեր ենք ընդունել, Շոէբի քեռու տղան է եղել Միլադ է անունը, որպես տուրիստ է եկել և գնացել է Իրան: Այլ տվյալներ չունեմ։ Չգիտեմ, թե որևէ իր հանձնել է, թե ոչ:
Հարց - նշեցիք, որ 15 օր բնակվել էք Շոէբի բնակարանում, Դուք հյուր էք եղել։
Պատասխան - այո:
Հարց - 15 օր և ավելի նրա հաշվին բնակվելը Ձեզ պարտավորեցնում էր, որ անեիք նրա ասածը, որ գումարը վերցնեք:
Պատասխան - այո, ես պարտավորված էի զգում, մտածել եմ, որ անհարմար է, որ մերժեմ:
Հարց - Նշեց, որ պարտավորված է զգում, գիտեիր, թե ինչ է այդ գումարը։
Պատասխան - ես չորս հինգ օր է իմացել եմ, որ նա թմրանյութ է ծախում:
Հարց - Շաէբը առաջարկել է, Ձեզ շահագրգռելու համար է, որ Ձեզ աշխատանք գտներ:
Պատասխան - ոչ, նա ինձ ասել է ընկերական է գործ կգտնի իմ համար: Որպես ընկեր գործ գտնելու էր ինձ համար:
Հայտարարեց, որ հարց չունի և հայտարարություն չունի:
Հարց - Դուք թմրանյութ ԻԻՀ-ից ՀՀ թմրանյութ բերել եք, թե ոչ, իսկ Շոէբը։
Պատասխան - ոչ, ես չեմ բերել, չեմ կարող ասել, նա բերել է, թե ոչ: Ես իրա հետ որպես գործընկեր եմ եղել, աշխատանքի համար եմ եկել, չեմ եկել, որ իրան օգնեմ թմրանյութի մեջ։ Ավելացնելու ոչինչ չունեմ: Թմրանյութ ես չեմ օգտագործել, իսկ Շոէբը չեմ տեսել, որ օգտվի: (…)»։
-2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքի էությունը, իրավական հատկանիշները հասկանալի է, բայց ինձ մեղավոր չեմ ճանաչում։ Երեկ ասել եմ իմ խոսքը և չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ, իսկ մեղադրանքը, որ ինձ առաջադրվել է չեմ ընդունում, այն ինչ ինձ թարգմանվեց և մեղադրանքը լսեցի իրականությանը չի համապատասխանում։ Ինձնից որևէ թմրամիջոց չեն վերցրել Ես ուղակի Շոեբ Աբդուլահի հյուրն էի և աշխատելու նպատակով էի եկել այստեղ և քանի որ Շոէբը դուրս եկավ վաճառելու նպատակով ես ուղակի մեկ հոգուց գումար վերցրեցի և ինքս չեմ հանձնել որևէ մեկի որևէ թմրամիջոց: Այսքանը, չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ: (…)»։
- 2025 թվականի ապրիլի 26-ի՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը հասկանալի է, մասամբ եմ ընդունում մեղքս, քանի որ օժանդակել եմ Շոէբին իրացնելու մեջ և իմ հեռախոսը տվել եմ Շոէբին փողի համար։ Ընդունում եմ իրացումը, իսկ մաքսանենգությունը չեմ ընդունում։ Երկու անգամ եմ իրացրել, իր հաճախորդները շատ էին և ես վախենալով Շաէբը խնդրեց, որ ես գնամ իր հետ։ Իմը չի չեմ ընդունում։ Ծանոթացա եզրակացություններին՝ առարկություններ չունեմ։ Դրանց հայտնաբերվածի վերաբերյալ ոչինչ չունեմ ասելու, իմը չի, բայց կարծում եմ, որ Շոէբինն է։ Չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ և օգտվում եմ իմ լռելու իրավունքից։ (…)»։

Վկա Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանի ցուցմունքը, որի համաձայն՝ դատական նիստին ներկա անձանցից ճանաչում է միայն մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, ովքեր «Տելեգրամ» հավելվածով՝ գումարի դիմաց, իրեն թմրամիջոց են վաճառել։
«Տելեգրամ» հավելվածով գրել է մեղադրյալներին, սակայն նրանց չի ճանաչել, միայն այդ հավելվածով են հաղորդակցվել (այդ թվում նաև՝ նամակագրության ձևով)։
Հայտնել է, որ չի հիշում մեղադրյալների այն հեռախոսահամարը, որին ինքը զանգահարել է՝ մանրամասնելով, որ նրանց հետ ինքը խոսել է հայերեն, բայց ոչ վարժ, որոշակի բառեր չեն հասկացվել վերջիններիս կողմից։
Հայտնել է նաև, որ մեղադրյալներից գնել է «Կանեփ» տեսակի թմրամիջոց։ Ավելին՝ իր անձնական խուզարկության ժամանակ հայտնաբերված թմրանյութը ևս գնել է մեղադրյալներից։
Նշել է, որ իրեն թմրանյութ վաճառելիս մեղադրյալները եղել են այնտեղ (դեպքի վայրում), սակայն կոնկրետ չի կարող ասել, թե ով է իրեն տվել թմրամիջոցը։ Նշել է նաև, որ մեղադրյալներից 2-3 անգամ է թմրամիջոց գնել, և ամեն անգամ նույն անձինք են իրեն տվել թմրամիջոցը, սակայն, թե ո՞ւմ է գումարը փոխանցել, չի կարող հիշել։
Անդրադառնալով այն հարցին, թե ինչպե՞ս է թմրամիջոցի գտնվելու վայրի հարցում կողմնորոշվել՝ պարզաբանել է, որ մեղադրյալներն էին «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով ուղարկում տեղակայման վայրը, որի օգնությամբ էլ գնացել է, սակայն լուսանկար չեն ուղարկել իրեն։
Հայտնել է նաև, որ ամեն անգամ մոտ 8․000 դրամ է տվել թմրամիջոց ձեռք բերելու համար։
Նշել է, որ իր հեռախոսահամարը դեպքի ժամանակ եղել է 091-94-95-94, որը մինչ օրս օգտագործում է, իսկ հանրային մեղադրողի կողմից ներկայացրած՝ 094-23-63-40 հեռախոսահամարն իրեն ծանոթ չէ։
Վկան, պատասխանելով պաշտպան Կ․Բեգջանյանի հարցին, հայտնել է, որ ցուցմունք տալու տեսանկյունից՝ իր վրա որևէ մեկը ազդեցություն չի գործադրել, որևէ պայմանավորվածություն չի ունեցել։
Վկան, անդրադառնալով իր ձերբակալությանը, մանրամասնել է, որ այն տեղի է ունեցել հետևյալ կերպ․ թմրամիջոցը մեղադրյալներից վերցնելուց հետո՝ մի քիչ առաջացել է դեպքի վայրից և հենց այդ պահին իրավապահ մարմինների ներկայացուցիչները եկել են, իր ձեռքից վերցրել են թմրամիջոցը և ձերբակալել։ Հավելել է, որ այդ պահին մեղադրյալները եղել են իր մեջքի հետևում, և չի տեսել՝ մոտիկ են եղել, թե հեռու։ Հավելել է նաև, որ իրեն ձերբակալել են իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչները, որոնց մի մասը եղել են համազգեստով, իսկ մյուս մասը՝ առանց համազգեստի։
Հայտնել է, որ երբ իրեն փոխանցել են թմրանյութը, որևէ այլ արտասովոր գործողություն չի նկատել մեղադրյալների կողմից. ինքը անմիջապես գումարը փոխանցել, վերցրել և հեռացել է։ Մանրամասնել է, որ այդ ժամանակ վերցրել է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց։
Հայտնել է նաև, որ երբ իրեն մոտեցել են իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչները, ասել են, որ ոստիկանությունից են, և իրենք միասին պետք է գնան ոստիկանության բաժին, որից հետո ինքը նստել է ավտոմեքենան և ուղևորվել են դեպի ոստիկանության բաժին։ Այդ պահի վերաբերյալ շատ մանրամասներ հստակ չի հիշում, քանի որ շատ խառնված և լարված է եղել։
Վկան նշել է, որ ինքն ոստիկանությունում ընթերականների ներկայությամբ ենթարկվել է անձնական խուզարկության, և թմրամիջոցը հանել են իր գրպանից։ Մանրամասնել է, որ անձնական խուզարկության ժամանակ իրեն խնդրել են դատարկել գրպանների պարունակությունը, չի հիշում այդ ժամանակ սպասել են ընթերականների գալուն, թե ոչ։
Վկան հայտնել է նաև, որ մեղադրյալներն իրեն «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցից բացի ուրիշ ոչինչ (նկատի ունի այլ թմրամիջոց) չեն առաջարկել։
Նշել է, որ ինքը նախկինում մեղադրյալներին չի ճանաչել, այլ նրանց մասին իմացել է «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով, սակայն կոնկրետ չի հիշում, թե ինչպես է գտել, հավանաբար, տարբեր հղումներով գնացել և պատահմամբ գտել է մեղադրյալների պատկանող ալիքը, որտեղ հեռախոսահամար չի եղել։
Նախաքննության ժամանակ նայելով հեռախոսին հայտնել է, թե մեղադրյալների հետ ինչ հեռախոսահամարով (որպիսին հանդիսացել է 094236340 համարը՝ գրանցված Մուհամեդ անվան տակ) է կապ հաստատել։
Հավելել, որ իր բջջային հեռախոսահամարի զննությունն նախաքննության ժամանակ իրականացվել է տեսանկարահանման եղանակով։
Վկան հայտնել է նաև, որ իրեն ձերբակալել են «Գնունի» շուկայի մոտից, բայց կոնկրետ վայրը և ժամը չի հիշում, սակայն հիշում է, որ մութ չի եղել։
Նշել է նաև, որ հստակ չի հիշում նախաքննության ժամանակ քննիչին «Տելեգրամ» ալիքի անվանումն ասել է (որպիսին հանդիսացել է «Կանաչու շուկա» «Տելեգրամ» ալիքը), թե ոչ, սակայն ցույց է տվել «Տելեգրամ» ալիքը, որի միջոցով կապնվել է մեղադրյալների հետ, իսկ չհիշելու հանգամանքը պայմանավորված է նրանով, որ այն իր մոտ չի տպավորվել։

Վկա Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի ցուցմունքը, որի համաձայն՝ ինքը ճանաչում է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, որոնց հետ ծանոթացել է «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով, որտեղ եղել է ընդհանուր խումբ՝ «Կանաչու շուկա» անվանմամբ։ Մանրամասնել է, որ այդ տելեգրամյան խումբը նախատեսված է եղել ընդհանուր շփման համար, ինչպես նաև այնտեղ կատարվել է նաև թմրանյութերի առք ու վաճառք։
Նշել է, որ կոնկրետ չի հիշում, թե մեղադրյալներից ում հետ է ինքը շփվել, քանի որ նրանք միասին են եղել։
Վկան նշել է, որ սկզբում մեղադրյալների հետ շփվել են նամակագրությամբ, որից հետո՝ հեռախոսով (համարը տրամադրել էին շփման ժամանակ)։ Նրան առաջարկել են «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որից ինքը չի հրաժարվել, որի կես գրամի արժեքը եղել է 8․000 դրամ։ Մանրամասնել է, որ ինքը մեղադրյալներից մոտ 2-3 անգամ գնել է թմրամիջոց, որի համար հանդիպել են, ինչից հետո տեղում վճարել է թմրամիջոցի ձեռքբերման գումարը։
Հայտնել է, որ թմրամիջոցները վերցրել է տարբեր տեղերից՝ մի անգամ Մոնումենտի մոտից, մի անգամ՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի մոտակայքից, ավելի կոնկրետ՝ բենզալցակայանից մի փոքր վերև՝ լուսացույցի մոտից։ Մանրամասնել է, որ վայրն իրեն տրամադրել են տեղակայումով, սակայն նկար չեն ուղարկել։
Հայտնել է նաև, որ ինքը չի հիշում թե գումարը ում է տվել, քանի որ նրանք միասին են եղել. մեկին գումարը տվել է, մյուսը փոխանցել է թմրամիջոցը, ինչը շատ արագ է տեղի ունեցել, և շատ ուշադիր չի եղել։ Մանրամասնել է, որ թմրամիջոցը վերցնելուց մի քանի րոպե անց իրեն ձերբակալել են ավտոմեքենայի մեջ։ Հավելել է նաև, որ երբ ինքը ավտոմեքենայի մեջ է եղել, իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչներից մեկը նստել է ավտոմեքենան, իսկ մյուսը բացել է դուռը և իրեն դուրս հանել, որից հետո նրանցից մեկն իրեն հարցրել է՝ արդյո՞ք ապրանքն իր մոտ է, ինչին ի պատասխան ինքը հայտնել է՝ այո, սակայն այդ պահին այն գրպանից չի հանել։ Նշել է նաև, որ ձերբակալման ժամանակ ավտոմեքենայի մեջ եղել է նաև իր ընկերը՝ Համլետ Վարդանի Թորոսյանը, ում վերաբերյալ ներկայումս տեղեկություններ չունի։
Վկան հայտնել է, որ իր հեռախոսի զննությունը կատարվել է տեսաձայնագրությամբ, ինքը դատարանի որոշմանը ծանոթացել է, սակայն հստակ չի տարբերել դատարանի կնիքը, որից հետո ստորագրել է։
Մանրամասնելով՝ վկան կրկին հայտնել, որ վարույթն իրականացնող քննիչը տարբեր օրերի կանչել է իրեն, պարզաբանել է ապացուցողական գործողության կատարման կարգը, և ամեն ինչ տեղի է ունեցել տեսաձայնագրման միջոցով։ Իր հիշելով՝ դատարանի որոշումն իրեն ցույց են տվել, սակայն հստակ չի հիշում։

Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինիս մոտ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածում լցված դեղահաբի սրվակ, ընդհանուր՝ 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ, ընդհանուր՝ 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարրա, ընդհանուր՝ 32.7 գրամ քաշով, բջջային հեռախոս, որտեղ տեղադրված են եղել 094-23-63-40 և 094-24-03-92 հեռախոսահամարները:

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինս 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին ապօրինի թմրանյութ պահելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածով ձերբակալվել է, որի ժամանակ հայտարարել է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահիի հետ զբաղվել են թմրանյութերի վաճառքով։

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինիս հագին եղած սև գույնի կաշվե բաճկոնի աջ գրպանից հայտնաբերվեց ծալովի դանակ, որի ընդհանուր երկարությունը 23․5 սմ է, իսկ շեղբի երկարությունը՝ 10․5 սմ, լայնությունը՝ 3 սմ, նույն բաճկոնի ձախ գրպանից հայտնաբերվեց «IRECO» գրառմամբ բանալի, մեկ հատ էլեկտրոնային ծխախոտ՝ «FATTO» գրառմամբ, նույն գրպանից՝ մեկ հատ հարյուր դրամանոց, մեկ հատ երկու հարյուր և մեկ հատ հիսուն ՀՀ դրամ մետաղադրամներ, հագին եղած սև գույնի սպորտային տաբատի ոտքի գրպանից հայտնաբերվեց սև գույնի կաշվե դրամապանակ, որի մեջ առկա էր մեկ հատ քսան հազար ՀՀ հուշանվեր թղթադրամ, մեկ հատ հինգ հազար ՀՀ հուշանվեր թղթադրամ, նույն դրամապանակի մեջ առկա էր նաև մեկ հատ քսան հազար ՀՀ թղթադրամ, երկու հատ տասը հազար ՀՀ թղթադրամ, չորս հատ հինգ հազար ՀՀ թղթադրամ, տասներկու հատ հազար ՀՀ թղթադրամներ։

Վարոս Բեզոյանին անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ձերբակալված Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է 0.57 գրամ քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և iphone մոդելի բջջային հեռախոս։

Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ձերբակալված Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է 0.54 գրամ քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց և samsung մոդելի բջջային հեռախոս, ով հայտարարել է, որ հայտնաբերվածը «մարիխունա» տեսակի թմրանյութ է, որը ձեռք է բերել 8000 ՀՀ դրամ գումարով Մուհամեդ անունով անձից, ում հետ կապ է հաստատել 094-23-63-40 հեռախոսահամարով:

Բնակարանի խուզարկություն կատարվելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ խուզարկություն է կատարվել Երևան քաղաքի Նար-Դոս 140/1 հասցեի տանը, որի ընթացքում հայտնաբերվել է դեղնականաչավուն զանգվածներ և դեղահաբեր։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2055 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ թվով 1 հատ փաթեթում առկա ընդհանուր թվով 16 հատ բուսական զանգվածները հանդիսանում են ընդհանուր 16,45 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Կապի օպերատորից ստացված, մեղադրյալներ Շոէբ Աբդուլլահի և Մուհամադ Ազիզիի կողմից շահագործված 094-24-03-92 բջջային հեռախոսահամարի վերծանումների զննության արձանագրությունը , որի համաձայն՝ հիշյալ հեռախոսահամարը օգտվել է Երևան քաղաքի Նար Դոս 115, Խանջյան 13ա, Գրիգոր Լուսավորիչ 6, Մաշտոց 8/7, Բիզնես Ցենտր սելլայիդ անտենաների տիրույթից։ Պարզվել է նաև, որ հիշյալ բաժանորդը 14․11․2024 թվականին, 16․11․2024 թվականին, 18․11․2024 թվականին հեռախոսազանգեր է ունեցել 098-60-89-85, 091-94-95-94 հեռախոսահամարի բաժանորդների, թմրանյութ գնած Հովհաննես Մեսրոպյանի և Վարոս Բեզոյանի հետ։

Էլեկտրոնային սարքերում զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանի մասնակցությամբ կատարվել է վերջինիս պատկանող «Սամսունգ Գալաքսի» մոդելի բջջային հեռախոսը, որի զննությամբ պարզվել է հետևյալը՝ «վացապ» հավելվածում «Parsik Muhamed» գրառմամբ հաղորդագրություններ բաժնում առկա են 15․11․2024 թվականին թվագրված ժամը 09։17-ին հաղորդագրություն «???»: Հիշյալ բաժանորդի հեռախոսահամարն է +37494236340: Առկա են հեռախոսազանգեր «Parsik Muhamed» գրառմամբ բաժանորդի հետ' 12․11․2024 թվականին, ժամը 17։19-ին, 09․11․2024 թվականին, Ժամը 17։52-ին, 06․11․2024 թվականին, ժամը 19։04-ին, 04․11․2024 թվականին, ժամը 19։41-ին, 28․10․2024 թվականին, ժամը 19։01-ին: Դրանցից մի մասը կատարվել է տեսազանգի միջոցով: «Տելեգրամ» հավելվածում առկա է «Parsik Muhamed» օգտատերը, որտեղ մուտք գործելով առկա է ձայնագրություն՝ «Դու, ուզում ես ինչ լիներ», որից հետո լատինատառ գրված է «Ախպեր, 0․5, ???» կատարվել են հաղորդագրությունները 18․11․2024 թվականին ժամը 09։51-ին, 15։26-ին, 16։21-ին, ժամը 16։30-ին 30 րոպե գրառումը, իսկ 094-23-63-40 բաժանորդը ուղարկել է «Վարդան Մամիկոնյանի» արձանի լուսանկարը: ժամը 17։16-ին առկա է հեռախոսազանգ 23 վայրկյան տևողությամբ: Առկա է «բանկիրի կանալ» գրառմամբ տելեգրամյան էջ, որտեղ առկա են թմրանյութերի տեսքով նկարներ' տեսանելի է թմրանյութ, մարտի 12-ին, թվագրումը բացակայում է: Կատարվեց լուսանկարում' արձանագրությանը կցելու համար: Հեռախոսազանգեր բաժնում առկա է «Պարսիկ Մուհամեդ» բաժանորդի հեռախոսահամարին կատարված հեռախոսազանգեր, իսկ հեռախոսահամարն է 094 236365: Հ.Մեսրոպյանը հայտարարել է, որ «Պարսիկ Մուհամեդ» բաժանորդը հանդիսացել է այն անձը, ումից ձեռք է բերել թմրանյութ' գումարի դիմաց, 8․000 ՀՀ դրամով:

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2078 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթում առկա 0,45 գրամ հաստատուն չոր քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2077 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթում առկա 0,41 գրամ հաստատուն չոր քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2099 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթներում «փաթեթ 1. թիվ 13145324 ... պայուսակից հայտնաբերված ...» գրառմամբ փաթեթում առկա թվով 2 հատ և ընդհանուր 251,54 գրամ հաստատուն չոր քաշերով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածները հանդիսանում են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Փորձաքննության ներկայացված «փաթեթ 2 թիվ 13145324 ... բն խուզարկությամբ ...» գրառմամբ փաթեթում առկա 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Թվային տեղեկատվության ներբեռնում կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ ՀՀ ՔԿ ՀԿԳ քննության ՔԳՎ կիբեռհանցագործությունների և բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտում կատարված հանցագործությունների քննության վարչությունում «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսի ներքին հիշողության կրիչից «MK Expert 6.0.0.300» ծրագրի միջոցով ներբեռնվել է հիշյալ բջջային հեռախոսից էլեկտրոնային տեղեկատվությունը կրիչի վրա։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 343224054 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթներում մեկ հատ «Melatonin 5 Vitamin В6» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա, 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերն (օբյեկտ 1) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական գրամ քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 6,72 գրամ: Փորձաքննությանը ներկայացված մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերն (օբյեկտ 2) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ: «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կկազմի 10,16 գրամ:

Դատանյութագիտական փորձաքննության թիվ 1098 Ք-25 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության ներկայացված փաթեթից դուրս բերված թվով 1 հատ կշեռքի մակերեսին առկա են «կանեփ» տեսակի բույսի թմրալկալոիդ՝ տետրահիդրոկաննաբինոլի հետքեր, որոնց քանակական հաշվարկ հնարավոր չէ կատարել:

Դատարանի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ փորձաքննությանը ներկայացված թվով 1 հատ էլեկտրոնային կշեռքը , որի վրա առկա են տետրահիդրոկաննաբինոլի հետքեր:

Դատարանի որոշմամբ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված «Հաֆեզ» նյութերի չարաշահման խորհրդատվական և բուժման կենտրոնի գրությունը , որի համաձայն՝ Մոհամմադ Հոջաթոլլահի Ազիզին նշված կենտրոնի բուժառուներից է և ստանում է մեթադոն օշարակով կամ դեղահաբով՝ օրական 20մլ չափաբաժնով:

Էլեկտրոնային սարքերում թվային խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ զննությամբ պարզվել է, որ «Ռեդմի» մոդելի բջջային հեռախոսից «MK Expert 6.0.0.300» ծրագրով ներբեռնված են մի շարք հավելվածներ՝ «Տելեգրամ» գրառմամբ, որտեղ առկա թղթապանակների զննությամբ պարզվել է, որ առկա են հաղորդագրություններ, քարտեզների կոորդինատներ, լուսանկարներ, որոնք վերաբերվում են թմրանյութերի ապօրինի շրջանառություններին, մասնավորապես հաղորդագրությունները լատինատառ են, բայց հայերեն բառերով, դրանք վերաբելի են թմրանյութերի վաճառքի և դրանց արժեքների վերաբերյալ։ Դրանք կրկնօրինակվել են և կցվել վարույթին և ներբեռնվել են լազերային սկավառակում՝ կցվելով քրեական վարույթին։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ թվով 16 հատ զանգվածները՝ ընդհանուրը 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով, որոնք հանդիսանում են «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութեր ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերն (օբյեկտ 1) 0,04 ական գրամ քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը, ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերն (օբյեկտ 2) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 գրամ հաստատուն չոր քաշով, 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 գրամ հաստատուն չոր քաշով, 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ ՍԵԿՏ համակարգից ստացված Մուհամմադ Ազիզիի և Շոէբ Աբդուլլահի ՀՀ մուտք գործելու՝ սահմանահատման վերաբերյալ փաստաթղթերը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Աբդուլլահի կողմից շահագործված +374 94 23-63-40 հեռախոսահամարի վերծանումները ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանին պատկանող «Սամսունգ Գալաքսի» մոդելի բջջային հեռախոսի զննությամբ պատճենահանման եղանակով արտատպված, թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության վերաբերյալ փաստաթղթերը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսից ներբեռնված թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության վերաբերյալ փաստաթղթերով, լազերային սկավառակում ներբեռնված տեղեկատվությունը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Հիմանական դատալսումների ընթացքում հետազոտվել են նաև վերը նշված որոշումներով ամրագրված իրեղեն ապացույցները ։

Լրացուցիչ դատալսումների ժամանակ հետազոտվել են նաև․
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի վերաբերյալ Ձև 8 տեղեկանքները, որոնց համաձայն վերջիններս նախկինում դատապարտված չեն եղել ,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 21։00-ին, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 02։00-ին, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը, հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալվել է,
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի Ձև 8 տեղեկանքը , համաձայն որի՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը նախկինում դատապարտված չի եղել,
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի Ձև 8 տեղեկանքը , համաձայն որի՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին նախկինում դատապարտված չի եղել,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 02։30-ին, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու նպատակով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու նպատակով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Թիվ 2055 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 3157 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 648․000 (վեց հարյուր քառասուն ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- 2025 թվականի հունվարի 10-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի հունվարի 10-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի հունվարի 16-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2025 թվականի հունվարի 17-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Թիվ 2078 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1198 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 108․000 (հարյուր ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 2077 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1197 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 108․000 (հարյուր ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 2099 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1340 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 252․000 (երկու հարյուր հիսուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 3322405 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 399 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 1․152․000 (մեկ միլիոն հարյուր հիսուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 1098 Ք-25 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնամն-ընդունման թիվ 3713 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 72․000 (յոթանասուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի մարտի 14-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի մարտի 17-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2026 թվականի փետրվարի 16-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2026 թվականի փետրվարի 16-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով։

4․ Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատած փաստական հանգամանքները․
Հետազոտելով սույն դատավճռի 3-րդ կետերում շարադրված ապացույցները՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք վերաբերելի են սույն քրեական գործին:
Մինչ հիշյալ ապացույցների հավաստիությանը և դրանց համակցության բավարարության գնահատմանն անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»։
Նույն օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ: (...):»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի 39-րդ կետի համաձայն՝
«ապացույց՝ փաստի վերաբերյալ օրենքով սահմանված կարգով ստացված տվյալ, որի հիման վրա քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են ապացուցման ենթակա հանգամանքների առկայությունը կամ բացակայությունը, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ.»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. (...) [Դ]ատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: (...):»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե քրեական վարույթի ընթացքում հակառակը չի ապացուցվում, ապա ապացուցված են համարվում՝
(...)
4) փաստը, որը մեղադրյալին հայտնի է կամ պետք է հայտնի լիներ՝ որպես նրա բացառիկ իրազեկության հանգամանք:
2. Եթե վարույթի մասնակիցը վիճարկում է սույն հոդվածի 1-ին մասով սահմանված փաստերի հավաստիությունը, ապա կրում է հակառակն ապացուցելու պարտականությունը:»:
Վերլուծելով ապացուցման քրեադատավարական կանոնները, մասնավորապես անդրադառնալով «ապացույցների բավարարություն» հասկացությանը՝ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով որոշման մեջ նշել է, որ. «(…) «[Ա]պացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներն են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը։
(…) Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում։ Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ։ Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության։
(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։
(...) Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
(…)։
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա։
(…) Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (…)։
(…) [Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած» ։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարինե Ռոբերտի Առաքելյանի գործով որոշման մեջ նշել է, որ. «(…) [Ա]ռանձին հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով, որոնց դեմ պայքարը հռչակված է որպես համընդհանուր առաջնահերթություն, դատարանն իր ներքին համոզմամբ կարող է հավանականության բարձր աստիճանով հաստատված համարել գործի որևէ հանգամանք՝ հիմք ընդունելով գործով հաստատված այլ հանգամանքների համակցությունը, եթե հանցանք կատարելու մեջ մեղադրվող անձն առաջ չի քաշել մեղադրանքը հերքող ողջամիտ բացատրություն: Ընդ որում, այդ հանգամանքները համապատասխան իրավիճակներում պետք է օժտված լինեն հավանականության այնպիսի բարձր աստիճանով, որը կվկայի հակառակի ոչ ողջամիտ լինելու մասին: Այլ կերպ՝ այդ հանգամանքի հավանականությունը պետք է լինի ավելի բարձր, քան հակառակինը:
Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ վերջին դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի (այսուհետ՝ Եվրոպական դատարան) ձևավորած կայուն նախադեպային պրակտիկայից առ այն, որ քրեական գործի շրջանակում անմեղ համարվելու անձի իրավունքը և նրան ներկայացված մեղադրանքի ապացուցման բեռը կրելու պետության իրավասու մարմինների համար սահմանված պահանջը բացարձակ չեն, քանի որ քրեական իրավունքի ցանկացած համակարգում գործում են փաստի կամ իրավունքի կանխավարկածներ, և պետությունները որոշակի պայմաններում կարող են անձին պատժել պարզ կամ օբյեկտիվ փաստի հիման վրա՝ անկախ դրա հիմքում հանցավոր դիտավորության կամ անզգուշության առկայությունից ։
Վերոգրյալի ներքո՝ սույն դատավճռի 3-րդ կետով նշված ապացույցները՝ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի ապացուցման տեսանկյունից համակցության մեջ գնահատելով, Դատարանը գտնում է որ դրանք բովանդակային տեսանկյունից հակասություններ չեն պարունակում: Հաշվի առնելով դրանցից յուրաքանչյուրի աղբյուրի հատկանիշները, ձևավորման հանգամանքները, ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք նաև հավաստի են:
Այսպիսով՝ Դատարանը, պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ, դրանց համակողմանի, լրիվ և անաչառ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ գտնում է, որ ապացուցված է, որ․
-մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վարոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
-մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վարոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում նաև անդրադառնալ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված «Հաֆեզ» նյութերի չարաշահման խորհրդատվական և բուժման կենտրոնի գրությունը, որի համաձայն՝ Մոհամմադ Հոջաթոլլահի Ազիզին նշված կենտրոնի բուժառուներից է և ստանում է մեթադոն օշարակով կամ դեղահաբով՝ օրական 20մլ չափաբաժնով և արձանագրել, որ, ինքնին, մեղադրյալի հիշյալ կենտրոնում բուժում ստանալու, այդ թվում թույլատրելի չափով մեթադոն դեղահաբեր ցուցված լինելու հանգամանքը՝ սույն վարույթի շրջանակներում հայտնաբերված առանձնապես խոշոր չափի (ընդհանուրը 10,16 գրամ) թվով 168 և 86 հատ դեղահաբերի շրջանառությունն իրավաչափ դարձնող փաստարկ չէ։ Դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ նշված քանակի դեղահաբերի վերաբերյալ ողջամիտ բացատրություններ չեն ներկայացվել մեղադրյալների կողմից, այդ թվում ՀՀ-ում դրանք ձեռք բերելու կամ ՀՀ տեղափոխելու վերաբերյալ փաստական տվյալներ առկա չեն, ինչպես նաև ներկայացված դեղատոմսում առկա չէ կոնկրետ ցուցում նման քանակի դեղահաբերի օգտագործման անհրաժեշտության կամ անգամ դրանց մեղադրյալի կողմից ԻԻՀ-ից ստանալու վերաբերյալ։ Ավելին՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին 2025 թվականի ապրիլի 26-ին որպես մեղադրյալ ցուցմունք տալիս հայտնել է, որ առհասարակ առնչություն չունի թմրամիջոցների օգտագործման հետ։ Հետևաբար նման պայմաններում՝ Դատարանը հիմքում ունենալով սույն դատավճռի 3-րդ կետում ներկայացված ապացույցները (ի թիվս այլնի՝ մեղադրյալի բնակության վայրից մեծ քանակությամբ թմրամիջոցների հայտնաբերվելը, նրանց կողմից օգտագործվող բջջային հեռախոսում թմրամիջոցների ապօրինի իրացման վերաբերյալ հաղորդագրությունների բնույթն ու բովանդակությունը, ինչպես նաև վարույթով վկաներ Վարոս Բեզոյանի և Հովհաննես Մեսրոպյանի ցուցմունքները) գտնում է, որ «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշով ապացուցված է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքը։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ, դրանց համակողմանի, լրիվ և անաչառ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ գտնում է, որ ապացուցված չեն մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի 2-րդ կետում)։
Դատարանի նշված հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ սույն դատավճռի 3-րդ կետով նշված ապացույցներով չի հիմնավորվել մեղադրյալների կողմից խնդրո առարկա թմրամիջոցները քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության տարածք անցկացնելու հանգամանքը։
Դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ քննարկվող փաստական հանգամանքը հավաստելու տեսանկյունից ներկայացվել է միայն ՍԵԿՏ համակարգից ստացված Մուհամմադ Ազիզիի և Շոէբ Աբդուլլահի ՀՀ մուտք գործելու՝ սահմանահատման վերաբերյալ փաստաթղթերը, որոնք հավաստում են, որ մեղադրյալները ՀՀ են մուտք գործել «Մեղրի» մաքսակետով և հետիոտն եղանակով՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:47-ից մինչև ժամը 01:48-ն ընկած ժամանակահատվածում։
Ինչ վերաբերում է մյուս ապացույցներին, ապա Դատարանը փաստում է, որ բացառությամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի ցուցմունքների՝ դրանք որևէ կերպ չեն հավաստում ապացուցման ենթակա փաստակազմը, այլ կերպ պիտանի և ունակ չեն հավաստելու մեղադրյալներին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի փաստական հանգամանքները։
Նշվածին զուգահեռ՝ Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի ցուցմունքներն իրենց հերթին հակասական են և իրենց բովանդակությամբ բացառում են միմյանց։
Այսպես՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրության համաձայն ․
«(…)
Հարց - հասկանալի է Ձեր ձերբակալման հիմքերը կասկածանքի շուրջ:
Պատասխան - ինձ պարզ են, պնդում եմ, որ իմ անձնական օգտագործման համար է մարիխուանա տեսակի թմրանյութը Իրանից բերել, դրել եմ մի հատ տուփի մեջ, վրեն կրեմ եմ դրել, որ հոտը չզգացվի, եկել եմ ավտոբուսով միայնակ Իրանից, եկել եմ Հայաստան մեկ տարի չորս ամիս է Հայաստանում եմ եղել աշխատել եմ որպես բանվոր տաբեր վայրերում։ Հայաստան վերջին անգամ եկել եմ 23 օր առաջ, հատուկ ընկեր չունեմ հատուկ մարդկանց հետ չեմ շփվում, վերջին գործիս տեղն էլ Ավանում է գնացել եմ տղեքին եմ տեսել։ Նախկին աշխատողները։
Հարց - որտեղից էք ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան - Իրանից եմ ձեռք բերել, Քերմաշա քաղաքում տարբեր այգիներում, տարբեր անձիք վաճառում են, գնել եմ։ Մոտ 25 գրամ մարիխուանա առել եմ մոտ 6000 ՀՀ դրամով:
(…)»։
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Մուհամմադը բերում էր 20-30 գրամ, փոքր կշեռքով կշռում էր ու փոքր կապոցներ սարքում, և երբ վերջանում էր, Մուհամմադը բերում էր։ Բռնվելու օրը նա ասաց, որ հաճախորդ կա, որը 10 գրամ է ուզում, ես առանձնացրեցի։ Մուհամմադի սիմ քարտը 7 օր իմ հեռախոսի մեջ է եղել։ Մի ուրիշ հաճախորդ էլ ցանկացել է մի փոքր մաս վերցնի, որից հետո՝ մեծ չափով վերցնի։ Մուհամմադը նրան ճանաչում էր, իսկ ես՝ ոչ։ Տելեգրամը եղել է Մուհամմադինը։ Ես ոչ հեռախոսահամար եմ տվել, ոչ էլ ծանոթ եմ թմրանյութի արժեքին կամ որակին (թե որն է լավը կամ վատը)։
(…)
Հարց – Որքա՞ն ժամանակ եք զբաղվել այս աշխատանքով։
Պատասխան – Մոտ 21 օր։ Աշխատել եմ 600.000 ՀՀ դրամ գումար, նույն չափով էլ՝ Մուհամմադը։ Իմ փողը քարտի մեջ է, իսկ Մուհամմադն իր գումարն ուղարկել է Պարսկաստան։
Հարց – Ո՞վ և որտեղի՞ց է ձեռք բերել վաճառքի համար նախատեսված թմրանյութը։
Պատասխան – Մուհամմադը ամեն 2-3 օրը մեկ 20 գրամ բերում էր։ Միայն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց էր. մանրեցնում էինք, կշռում և մանր կապոցներով վաճառում։ Ես փորձել եմ իմանալ, թե որտեղից է բերում, սակայն նա ինձ չի ասել։ Ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, թե իբր ես եմ ներկրել Հայաստան՝ սուտ եմ ասել (նախկինում), ընդունել եմ նրա խոսքը, որովհետև խղճացել եմ նրան։
(…)
Հարց – Մուհամմադը ո՞ր պետությունից է ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան – Հայաստանից էր ձեռք բերում, իսկ ումից չգիտեմ։
Հարց – Ո՞վ է առաջարկել այդ թմրամիջոցի վաճառքը։
Պատասխան – Մուհամմադը։
Հարց – Վաճառքից ստացված գումարը ո՞ւմ մոտ էր մնում։
Պատասխան – Գումարը իր մոտ էր մնում հետո գիշերը հավասար կիսվում էինք։
Հարց – Որտեղի՞ց էր դուրս բերում Մուհամմադը վաճառքի համար նախատեսված թմրամիջոցը, որը կշռում էիք ու լցնում փաթեթները։
Պատասխան – Այն բերելուց հետո կիսում էինք, բաժանում էինք ու լցնում էինք փաթեթների մեջ, իր գրպանից էր հանում։ Կես գրամանոցը 8.000 դրամով էինք վաճառում, 1 գրամը 15.000 դրամով։ Փողերից մի մասը վերցնում էր, այն առնելու հանում, իսկ մնացածը կիսում էինք։ Այն բերում էր իր բաճկոնի գրպանից։ (…)»։
Վերոնշյալ հակասական ցուցմունքների և դրանց պարզման վերաբերյալ այլ ապացուցողական գործողություններ կատարելու հնարավորության բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքները հնարավոր չէ «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշով ապացուցված համարել։ Այս տեսանկյունից ՄԻԵԴ-ը սահմանել է, որ ապացույցները պետք է լինեն այնպիսի որակի, որոնք անձի մեղավորությունը կհաստատեն «ողջամիտ կասկածից վեր» (beyond reasonable doubt) չափանիշով (Barberà, Messegué and Jabardo v. Spain, § 77), իսկ «Ջոն Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության» գործով ՄԻԵԴ-ը արձանագրել է, որ «Դատապարտումը չի կարող հիմնվել կամ բխել բացառապես կամ գլխավորապես մեղադրյալի լռության կամ այլ անուղղակի հանգամանքների վրա, եթե մեղադրանքի կողմի ներկայացրած գործն այնքան ուժեղ չէ, որ հնարավոր լինի պահանջել պատասխան: Մեղադրանքի կողմը պետք է ներկայացնի այնպիսի ծանրակշիռ (prima facie) գործ, որը ողջամիտ կասկածից վեր կհաստատի մեղավորությունը, նախքան հնարավոր կլինի որևէ բացասական հետևություն անել մեղադրյալի վարքագծից»:
Մեկ այլ՝ «Ջեյլանն ընդդեմ Թուրքիայի» գործով, ՄԻԵԴ-ը ընդգծել է, որ պետությունը չի կարող անձին մեղավոր ճանաչել մաքսանենգության մեջ՝ հիմնվելով միայն ենթադրությունների վրա, եթե չկան դիտավորությունը հիմնավորող հստակ փաստեր (Ceylan v. Turkey, գանգատ թիվ 68962/01)։

5․Պատճառաբանական մաս.
I) Մեղադրյալներին վերագրված արարքների իրավական գնահատականը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը, առաքելը, տարածելը, գովազդելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը կամ մեկ ուրիշի դրդմամբ՝ նրա համար թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի ձեռք բերելը`
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կամ 2-րդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է՝
(...)
2) առանձնապես խոշոր չափերով՝
(...)
4. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հնգապատիկից մինչև քսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
5. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի քսանհինգապատիկից մինչև հարյուրքսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
6. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի առանձնապես խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հարյուրքսանհինգապատիկը գերազանցող չափերը:
(...)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Մարտիկ Բոլյանի գործով որոշման շրջանակներում՝ արտահայտելով հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Իրացման նպատակի տակ պետք է հասկանալ թմրամիջոցի կամ հոգեներգործուն նյութերի տարածման ցանկացած եղանակ, այդ թվում նաև նախնական պատվերով։ Իրացման նպատակի մասին կարող են վկայել ինչպես ձեռք բերողի (ստացողի, սպառողի) հետ համապատասխան պայմանավորվածության առկայությունը, այնպես էլ գործի մյուս հանգամանքները. թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը դրանք չգործածող անձի կողմից, զգալի քանակությունը, իրացման համար հարմար փաթեթավորումը և այլն։ Ընդ որում, հանցավորից առգրավված թմրամիջոցների մեծ քանակությունն ինքնըստինքյան դրանք իրացնելու անվիճելի ապացույց չէ. դա պետք է գնահատել միայն իրացման նպատակի մասին վկայող այլ տվյալների հետ համակցության մեջ» ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Թմրամիջոցի, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի, դրանց պատրաստուկի, դրանց համարժեք նյութի (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալի կամ դրանց պրեկուրսորի կամ դրանք պատրաստելու համար օգտագործվող և հատուկ հսկողության տակ գտնվող նյութի, սարքավորման կամ գործիքի կամ մշակումն արգելված՝ թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութ պարունակող բույսի մաքսանենգությունը՝ Եվրասիական տնտեսական միության մաքսային սահմանով կամ Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով դրանք ապօրինի տեղափոխելը, որը կատարվել է առանց մաքսային հսկողության կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնը, այդ թվում՝ արգելքը կամ սահմանափակումը խախտելու կամ մաքսային կամ այլ փաստաթուղթը խաբեությամբ օգտագործելու միջոցով`
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կամ 2-րդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է`
(...)
2) առանձնապես խոշոր չափերով կամ՝
(...)»։
«Մաքսային կարգավորման մասին» ՀՀ օրենքի 239-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մաքսանենգություն է համարվում (...) անկախ չափերից, թմրամիջոցի, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի, դրանց պատրաստուկի, դրանց համարժեք նյութի (անալոգ) կամ դրանց պրեկուրսորի (...) Միության մաքսային սահմանով կամ Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով ապօրինի տեղափոխումը, որը կատարվել է առանց մաքսային հսկողության կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին հավաստի տեղեկությունները սահմանված կարգով չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնները, այդ թվում՝ արգելքներն ու սահմանափակումները խախտելու, կամ մաքսային կամ այլ փաստաթղթեր խաբեությամբ օգտագործելու միջոցով:
2. Մաքսանենգությունը, որպես քրեորեն պատժելի արարք, նախատեսված է Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքով:»
«Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերը, շրջանառությունն արգելված՝ թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, պրեկուրսորների զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը. թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման թիվ 1 հավելվածի 81-րդ կետի համաձայն՝ «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի մանր չափը 0.5-2.5 գրամ է, իսկ առանձնապես խոշոր չափը՝ 62,5 գրամը գերազանցող չափը, իսկ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի մանր չափը 0.005-0.025 գրամ է, իսկ առանձնապես խոշոր չափը՝ 0,625 գրամը գերազանցող չափը։
Վերոգրյալի հիման վրա և հաշվի առնելով Դատարանի կողմից՝ սույն դատավճռի 4-րդ կետում հաստատված փաստական հանգամանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է, որ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Հետևաբար՝ ապացուցված է
- մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցանքում, իսկ նրա արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին,
- մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցանքում, իսկ նրա արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներին, ապա Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալներին մեղսագրված արարքներն ապացուցված չեն «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան։


II) Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի քրեական պատասխանատվության հարցը.
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) արդյո՞ք ապացուցված են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ.
դ) մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ (…):»:
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար՝ նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն։
Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջներից է այն, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին:
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա:
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում կարևորվում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այս առումով Դատարանը կարևորվում է նաև ՄԻԵԴ-ի դիրքորոշումներն առ այն, որ՝
-«Թմրամիջոցների վաճառքը (իրացումը) հանդիսանում է չափազանց վտանգավոր երևույթ հասարակության համար։ Պետությունները լիովին իրավասու են և պարտավոր են ձեռնարկել խիստ միջոցներ՝ այս հանցագործության դեմ պայքարելու նպատակով: Թմրամիջոցների իրացման համար նախատեսված խիստ քրեական պատիժները, ինչպես նաև կրկնահանցագործության դեպքում պատժի խստացումը, լիովին արդարացված են հանրային շահի և բնակչության առողջության պաշտպանության տեսանկյունից» (Achour v. France, գանգատ թիվ 67335/01 (§ 50))։
-«Հաշվի առնելով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության ավերիչ ազդեցությունը անհատների և ողջ հասարակության վրա՝ ներպետական օրենսդրի կողմից թմրամիջոցներ իրացնողների նկատմամբ խիստ պատժաչափերի սահմանումը և դատարանների կողմից դրանց կիրառումը հետապնդում է իրավաչափ նպատակ և անհամաչափ չէ։ Թմրամիջոցների տարածումը սպառնալիք է ժողովրդավարական հասարակությանը, և պետություններն ունեն լայն հայեցողական իրավունք պատժողական քաղաքականության խստության հարցում» (Salerno v. Italy, գանգատ թիվ 12053/86)։
Վերը մեջբերված իրավական նորմերում և դիրքորոշումներում սահմանված չափանիշների համատեքստում՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ պատիժների տեսակները որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
- նրա կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով կատարված հանցագործու¬թյան բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված արարքը բնակչության առողջության դեմ ուղղված, դիտավորյալ, առանձնապես ծանր հանցագործություն է, թմրամիջոցը եղել է «Մարիխուանա» և «Մեթադոն» տեսակի՝ առանձնապես խոշոր չափով։ Մեղադրյալի դերակատարությունը դրսևորվել է, խմբի կազմում առանձնապես խոշոր չափերով թմրամիջոցներն իրացնելու նպատակով, շահադիտական դրդումներով, ձեռք բերելով, պահելով իրացնելով,
- մեղադրյալները Վարոս Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին թմրամիջոցն իրացնելու հանգամանքի վերաբերյալ պայմանավորվածության են եկել հաղորդակցական տեխնոլոգիաներն օգտագործելով, այն է՝ «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով,
- խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը,
- այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը,
- անձը բնութագրող հանգամանքները (նախկինում դատապարտված չլինելը):
Դատարանը, հիմքում ունենալով վերը մեջբերված հանգամանքները, ինչպես նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով որպես հիմնական պատիժ է նախատեսված միայն ազատազրկումը՝ գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ նաև Օրենսգիրք) 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակներն ապահովելու համար՝ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես հիմնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկումը՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են Օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 6-7-րդ մասով բացառող հանգամանքները և հիմքում ունենալով սույն գործի փաստական տվյալների ամբողջությունը, գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը՝ հատկապես համանման հանցանքների կանխումը, հնարավոր է մեղադրյալի նկատմամբ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով որպես հիմնական պատիժ նշանակված 7 (յոթ) տարի ազատազրկմանը լրացուցիչ պատիժ՝ օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը միացնելով՝ մեղադրյալին ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հիմքում ունենալով Օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կարգավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից՝ նշանակված պատժից հաշվակցելով վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը։
Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը․
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն․
«Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին»:
Նշված հարցի կապակցությամբ՝ Դատարանը հարկ է համարում մեջբերել Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 18-ին, Է․Աղաջանյանի վերաբերյալ որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումը, որի համաձայն՝ «(…) 12. Վերահաստատելով նախկինում արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը ևս մեկ անգամ փաստում է, որ դատարանի համոզվածությունը և վստահությունն այն մասին, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն նաև հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա ` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, հանցանքի սուբյեկտիվ կողմի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն : (…)»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը որոշելիս, հիմք է ընդունում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, որը պայմանավորված է այն իրողությամբ, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը սպառնում է պետության անվտանգությանն ու կայունությանը, աղետալի վնասներ է հասցնում երկրի տնտեսությանը, ազգի գենոֆոնդին, թմրամիջոցների տարածումն անմիջական սպառնալիք է ներկայացնում ազգային անվտանգության համար: Այս համատեքստում՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (տե՛ս վերևում) պատշաճ գնահատման պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա անձը բնութագրող հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի վերևում), ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, բավարար չեն հանգելու այնպիսի համոզման, որ պատժի նպատակների՝ պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց նրա կողմից պատիժը կրելու։
Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ կալանքին, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում վերջինիս դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:

III) Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի քրեական պատասխանատվության հարցը.
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիիի մեղավորությունը Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) արդյո՞ք ապացուցված են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ.
դ) մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար՝ նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ պատիժների տեսակները որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
- նրա կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով կատարված հանցագործու¬թյան բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված արարքը բնակչության առողջության դեմ ուղղված, դիտավորյալ, առանձնապես ծանր հանցագործություն է, թմրամիջոցը եղել է «Մարիխուանա» և «Մեթադոն» տեսակի՝ առանձնապես խոշոր չափով։ Մեղադրյալի դերակատարությունը դրսևորվել է, խմբի կազմում առանձնապես խոշոր չափերով թմրամիջոցներն իրացնելու նպատակով, շահադիտական դրդումներով, ձեռք բերելով, պահելով իրացնելով,
- մեղադրյալները Վարոս Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին թմրամիջոցն իրացնելու հանգամանքի վերաբերյալ պայմանավորվածության են եկել հաղորդակցական տեխնոլոգիաներն օգտագործելով, այն է՝ «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով,
- խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը,
- այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը,
- անձը բնութագրող հանգամանքները (նախկինում դատապարտված չլինելը):
Դատարանը, հիմքում ունենալով վերը մեջբերված հանգամանքները, ինչպես նաև այն, որ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով որպես հիմնական պատիժ է նախատեսված միայն ազատազրկումը՝ գտնում է, որ 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակներն ապահովելու համար՝ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես հիմնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկումը՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են Օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 6-7-րդ մասով բացառող հանգամանքները և հիմքում ունենալով սույն գործի փաստական տվյալների ամբողջությունը, գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը՝ հատկապես համանման հանցանքների կանխումը, հնարավոր է մեղադրյալի նկատմամբ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով որպես հիմնական պատիժ նշանակված 7 (յոթ) տարի ազատազրկմանը լրացուցիչ պատիժ՝ օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը միացնելով՝ մեղադրյալին ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հիմքում ունենալով Օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կարգավորումները, գտնում է, որ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից՝ նշանակված պատժից հաշվակցելով վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը։
Ինչ վերաբերում է «դ» կետով բարձրացված հարցին, ապա մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը որոշելիս Դատարանը հիմք է ընդունում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, որը պայմանավորված է այն իրողությամբ, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը սպառնում է պետության անվտանգությանն ու կայունությանը, աղետալի վնասներ է հասցնում երկրի տնտեսությանը, ազգի գենոֆոնդին, թմրամիջոցների տարածումը և տարանցումն անմիջական սպառնալիք են ներկայացնում ազգային անվտանգության համար: Այս համատեքստում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (տե՛ս վերևում) պատշաճ գնահատման պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա անձը բնութագրող հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի վերևում), ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը բավարար չեն հանգելու այնպիսի համոզման, որ պատժի նպատակների՝ պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց նրա կողմից պատիժը կրելու։
Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ կալանքին, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում վերջինիս դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 16 հատ բուսական զանգվածները՝ ընդհանուր 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված՝ թվով 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերը՝ 0,04 ական գրամ քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը՝ ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերը՝ իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը (որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ, («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 և 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշերով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը, Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրանյութը, Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը, 1 հատ արծաթագույն պոլիմերային իրանից կազմված փոքր էլեկտրոնային կշեռքը՝ կափարիչով ծածկված, պետք է պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում, իսկ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը՝ վերադարձնել դրա օրինական սեփականատիրոջը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ արտավարութային փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
Անդրադառնալով վարույթային ծախսերին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահից և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի, համապարտության կարգով՝ յուրաքանչուրից ընդհանուր արժեքի մեկ երկրորդի չափով (յուրաքանչյուր մեղադրյալից՝ 1․170․000 (մեկ միլիոն հարյուր յոթանասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով), անհրաժեշտ է գանձել փորձաքննության արժեք կազմող 2․340․000 (երկու միլիոն երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամը՝ որպես վարութային ծախս։
Նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով գույքային հայցի և գույքի վրա արգելանք դնելու վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ, 347-350-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նրան վերագրված արարքը կատարելու մեջ և նրան արդարացնել` մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելն ապացուցված չլինելու հիմքով:
2. Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժից հաշվակցել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի փաստացի անընդմեջ անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը և պատժի կրման սկիզբը հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից:
4. Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նրան վերագրված արարքը կատարելու մեջ և նրան արդարացնել` մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելն ապացուցված չլինելու հիմքով:
6. Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով:
7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժից հաշվակցել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի փաստացի անընդմեջ անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը և պատժի կրման սկիզբը հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից:
8. Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
9. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 16 հատ բուսական զանգվածները՝ ընդհանուր 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված՝ թվով 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերը՝ 0,04 ական գրամ քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը՝ ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերը՝ իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը (որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ, («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 և 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշերով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը, Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրանյութը, Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը, 1 հատ արծաթագույն պոլիմերային իրանից կազմված փոքր էլեկտրոնային կշեռքը՝ կափարիչով ծածկված, պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
10. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը՝ վերադարձնել դրա օրինական սեփականատիրոջը։
11. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ արտավարութային փաստաթղթերը պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
12. Մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահից և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի՝ համապարտության կարգով՝ յուրաքանչուրից ընդհանուր արժեքի մեկ երկրորդի չափով (յուրաքանչյուր մեղադրյալից՝ 1․170․000 (մեկ միլիոն հարյուր յոթանասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով), գանձել փորձաքննության արժեք կազմող 2․340․000 (երկու միլիոն երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամը՝ որպես վարութային ծախս:
13. Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
ԵԴ1/1472/01/25





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
հատուկ վերանայման բողոքը մերժելու մասին


Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր
իրավասության քրեական դատարան
Նախագահող դատավոր՝ Գ.Աբելյան


2026 թվականի հունվարի 9-ին ք.Երևանում
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը, նա¬խա¬¬¬¬¬¬¬գա¬¬հությամբ՝ դատավոր Ադրինե Ղուկասյանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան), գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բո¬ղոքը,


Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական ընթացքը.
2025 թվականի նոյեմբերի 12-ին Առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանը (այսուհետ նաև` Բողոքաբեր)։
2025 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու և դատական վարույթը գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու մասին:
2025 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման վարույթի ժամկետը երկարաձգելու մասին։

2. Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ. «[Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:»։

Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող որոշման համաձայն՝
«(…) Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
(…)
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկված լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները և հարցաքննվել են դատակոչի ենթարկված 2 վկաները, իսկ մյուս երկու վկաների ցուցմունքները հանրային մեղադրողի նախաձեռնությամբ հանվել են ապացույցների ծավալից։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
(…)»:

3. Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքը, այն հաստատող փաստերը, պահանջը, ինչպես նաև դրանք հիմնավորող փաստարկները.
Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում.
Բողոքաբերը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է. «(…) Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կողմից նշված գործողությունները կատարելու հավանականության վերաբերյալ ենթադրությունները վարույթն իրականացնող փորձել է հիմնավորել բացառապես մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքների ծանրությամբ։
Մեղադրյալն իր ցուցմունքներով հայտնել է, որ ինքը թմրամիջոցների իրացման հետ առնչություն չունի, դրանք ձեռք է բերել իր անձնական օգտագործման համար, դրանք իր հետ բերել է ԻԻՀ֊ից։
Կալանքի հիմքերի մասով Դատարանը նշել է, որ փախուստի ռիսկն իրատեսական է, քանի որ մեղադրյալ ՀՀ֊ում չունի մշտական բնակության վայր, սակայն վերջինս պատրաստ է վարձակալել բնակարան և ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով։
(…)
Գտնում եմ, որ ներկայացված փաստական տվյալներն ու տեղեկությունները բավարար են ապագային վերաբերվող կանխատեսում անելու առ այն, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պարագայում այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողությունը միանշանակ իրական և լիարժեք երաշխիք կարող են հանդիսանալ նրա պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
(…)»։
Արդյունքում՝ Բողոքաբերը խնդրել է բեկանել վիճարկվող որոշումը և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն այլընտրանքային խափանման միջոցը։

4․ Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.
Վարույթի մասնակիցները բացատրություններ, դրանք հիմնավորող նյութեր, միջնորդություններ, բողոքի պատասխաններ չեն ներկայացրել։

5. Վերաքննիչ դատարանի հիմնավորումներն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն`
«Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն`
«3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա»:
Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի լույսի ներքո վերլուծելով հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել հետևյալ հարցին․ հիմնավոր է արդյո՞ք մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:

ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
Գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(…)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները : Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
(…)»։

Վերաքննիչ դատարանը, խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմանների քննարկմանը, ավելորդ չի համարում նաև ընդգծել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմանների վերաբերյալ, որոնք թեև կայացվել են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավանորմերի կիրառման և մեկնաբանման արդյունքում, սակայն այդ դիրքորոշումները, ըստ էության, շարունակում են վերաբերելի մասով (mutatis mutandis) կիրառելի լինել նաև գործող քրեաիրավական կարգավորումների նկատմամբ։
Այսպեսով, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է անձի ազատության իրավունքի հիմնարար ու անօտարելի բնույթը և հետևողականորեն ամրապնդել ու զարգացրել քրեական դատավարության ընթացքում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելիս անձի ազատության իրավունքի կամայական կամ անհիմն սահմանափակումը բացառելուն ուղղված երաշխիքները: Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ կալանավորման օրինականության և հիմնավորվածության ապահովման տեսանկյունից կարևոր է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասում թվարկված կալանավորման հիմքերից որևէ մեկի կամ մի քանիսի և կալանավորման պայմանների վերաբերյալ դատական ակտում ողջամիտ հետևությունների առկայությունը` հիմնավորված վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ներկայացվող տեղեկություններով, փաստերով կամ ապացույցներով :
Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Բաբայանի գործով որոշման մեջ կրկին փաստել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները բոլոր դեպքերում պետք է պայմանավորված լինեն գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար, խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։
Վճռաբեկ դատարանը նույն որոշմամբ ևս մեկ անգամ ընդգծել է, որ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի եզրահանգումը պետք է հիմնված լինի վերը նշված հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, ինչն իր հերթին պետք է արտացոլվի դատարանի կողմից կայացվող դատական ակտում ։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ Վահագն Պողոսյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում առ այն, որ՝ «Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին» :
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մետ այլ՝ Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում այն մասին, որ՝ «[Ո]րպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը (…) կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը» ։

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմաններից՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի դատողություններին, ապա Վերաքննիչ դատարանը դրանք ընդունելի է համարում և գտնում է, որ կալանքի նշված հիմքերի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն իրավաչափ են, իսկ դրանց վերաբերյալ պատճառաբանությունները՝ հիմնավոր։
Մասնավորապես՝ Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի են մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու` քրեական վարույթին խոչընդոտելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները՝ հատկապես այն, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է, սակայն, դեռևս պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի՝ հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Վերոգրյալի համատեքստում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Եվրոպական դատարան)՝ մինչդատական վարույթում և դատարանում քննության ընթացքին խոչընդոտելը որպես կալանավորման հիմքի օրինաչափության վերաբերյալ, իր մի շարք որոշումներում իրավական դիրքորոշումներ է արտահայտել, մասնավորապես՝ Wemhoff v. Germani-ի, Contrada v. Italy-ի, I.A. v. France-ի գործերով կայացրած որոշումներով Եվրոպական դատարանը, կալանքի տակ պահելու համար ընդունելի հիմնական հիմքերից մեկն է համարել վտանգը, որ մեղադրյալն ազատ արձակվելու դեպքում կխոչընդոտի արդարադատության իրականացմանը։ Բացի այդ, Եվրոպական դատարանը Clooth v. Belgium-ի գործով որոշմամբ հայտնել է իրավական դիրքորոշում առ այն, որ կալանավորման օրինաչափ հիմք է հանդիսանում նաև մեղադրվող անձի կողմից քննության խոչընդոտման այլ տեսակի հավանական դրսևորումները՝ չսահմանափակելով վերջինս: Վերոնշյալ մեկնաբանությունները հիմնավորվում են նաև Եվրոպական խորհրդի նախարարների կոմիտեի թիվ (2006) 13-րդ հանձնարարականներում առկա դրույթներով:
Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի են նաև՝ մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու հավանականության վերաբերյալ, Առաջին ատյանի դատարանի դատողությունները, մասնավորապես այն, որ փախուստի դիմելու ռիսկի արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ անդրադառնալով մեղադրյալին վերագրվող արարքների բնույթին և վտանգավորության աստիճանին՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Վճռաբեկ դատարանը, հիմնվելով Եվրոպական դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների վրա , իր նախադեպային իրավունքում փաստել է, որ մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին ։ Հետևաբար, վերը նշված հետևության հանգելու համար, մատնաշված հանգամանքների համատեքստում, Վերաքննիչ դատարանը նաև փաստում է, որ մեղսագրվող հանցագործությունների բնույթը, վտանգավորության աստիճանը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ակնկալվող պատժի ծանրության աստիճանը, ինչպես նաև ազատությունից զրկելուն այլընտրանքային պատիժների բացակայությունը , ի թիվս այլնի նույնպես էական նշանակություն ունեն մեղադրյալի հետագա վարքագծի հավանականությունը կանխորոշելու հարցում:
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ վերոնշյալ հանգամանքներն էականորեն բարձրացնում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի կողմից ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու հավանականությունը, միաժամանակ համակցության մեջ թույլ են տալիս ողջամիտ դատողություն անելու այն մասին, որ նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխել հնարավոր է միայն վերջինիս ազատության իրավունքի սահմանափակմամբ։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության պայմանների առկայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները հիմնված են սույն գործում առկա հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, քանի որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքերի բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման։

Վերոգրյալի համատեքստում անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու հարցին, հաշվի առնելով մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, խափանման մի¬ջոցը կիրառելիս առաջնորդվելով նվազագույնի սկզբունքով, եզրահանգում է, որ գործում առկա են փաստական տվյալներ, որոնք բավարար են հիմնավորելու համար դատարանի կողմից Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի տվյալ փուլում անազատության մեջ պահելու անհրաժեշտությունը և առկա չէ այնպիսի հանգամանք, որի դեպքում կհիմնավորվի առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշությունը։
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը իր Աղասի Հովսեփյանի գործով որոշմամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջի վերաբերյալ արված իրավական մեկնաբանություններում չի սահմանվում, որ դատարանը պարտավոր է յուրաքանչյուր կալանավորվածի տրամադրել որոշակի երաշխիքներով ազատ արձակվելու հնարավորություն. դատարանը միայն պարտավոր է քննարկել և լուծել այն հարցը, թե արդյոք հնարավոր է անձին ազատ արձակել այդ թվում` որոշակի այլընտրանքային երաշխիք ստանալով: Ուստի Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի հիման վրա անձին երաշխիքով ազատ արձակելն առանձին դեպքերում կարող է ճանաչվել անթույլատրելի, երբ կոնկրետ փաստերով հիմնավորվում է, որ այլընտրանքային երաշխիքն ի զորու չէ կանխել անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում :
Հետևաբար, կոնկրետ դեպքում, արձանագրված փաստական հանգամանքների առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները պիտանի չեն հետապնդող նպատակին հասնելու համար և ի զորու չեն հակակշռելու Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկը՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, ելնելով ընտրված խափանման միջոցի ու հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից, պահպանելով հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքիների միջև արդարացի հավասարակշռությունը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն երկարաձգելն անհրաժեշտ է մեղադրյալի կողմից այլ՝ օրենքով արգելված ու հավանական գործողությունների իրականացման վտանգները կանխելու համար, քանի որ խափանման միջոցների կիրառման հիմքերը փաստացի ծառայում են որպես նպատակներ և սույն գործի փաստական հանգամանքների հաշվառմամբ չի կարելի գալ այն եզրահանգման, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին ազատության մեջ կամ ավելի մեղմ պայմաններում անազատության մեջ գտնվելու պարագայում կդրսևորի օրինապահ վարքագիծ։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, դատաքննության տվյալ փուլում կալանքը այն բացառիկ խափանման միջոցն է, որը կարող է գործուն երաշխիք լինել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար, ինչպես նաև արձանագրում է, որ առկա են հստակ նշաններ, որոնք արտացոլում են իրական հանրային շահի գոյությունը, որն անկախ անմեղության կանխավարկածից, գերակայում է մեղադրյալի ազատության իրավունքի նկատմամբ , հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը:
Վերաքննիչ դատարանը նաև արձանագրում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակը քրեական գործի քննության ընթացքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը ապահովելն է: Այլ կերպ՝ կալանքի կիրառումն անհրաժեշտ է գործի քննության բնականոն գործընթացն ապահովելու, քրեական գործի քննությանը մեղադրյալի դիմակայությունը կանխելու և դատավարական գործընթացին մեղադրյալի մասնակցությունը ապահովելու համար։
Վերոնշյալի հաշվառմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի ազատության իրավունքի շարունակական սահմանափակումն արդարացված է, իսկ դրա վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները՝ իրավաչափ։
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դատական քննության փուլում գտնվող գործով դատարանի կողմից մեղադրյալի ազատության իրավունքը սահմանափակող խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության ստուգման շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը Արման և Արքա Մադաթյանների գործով որոշման մեջ կարևորել է այն հանգամանքը, որ գործի դատական քննության ընթացքում մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ հարցը լուծելիս, առաջին ատյանի դատարանը հանդես է գալիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնել է, որ նման պայմաններում, որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս, վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենա պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը ։
Մինչդեռ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում չեն մատնանշել ծանրակշիռ այնպիսի փաստական հանգամանքներ, որոնք կարող էին վկայել քրեական վարույթն իրականացնող՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված որոշման ոչ իրավաչափ լինելու մասին։
Ինչ վերաբերում է հատուկ վերանայման բողոքից բխող մյուս փաստարկներին ու դատողություններին, ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխաններն, ուստի՝ լրացուցիչ յուրաքանչյուրին առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Նման հետևության հանգելիս Դատարանը ղեկավարվում է դատական ակտի պատճառաբանվածության չափանիշների վերաբերյալ Եվրոպական դատարանի մի շարք նախադեպային վճիռներով արտահայտված իրավական դիրքորոշմամբ: Այս կապակցությամբ, Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը փաստել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասը պարտավորեցնում է դատարաններին հիմնավորել իրենց վճիռները, սակայն այն չի կարող հասկացվել որպես յուրաքանչյուր փաստարկին հանգամանալից պատասխան տալու պարտականություն:
Արդյունքում՝ Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, կայացրել է հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի՝ գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել` անփոփոխ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել:
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը թողնել անփոփոխ։
Սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` ԱԴՐԻՆԵ ՂՈՒԿԱՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/1472/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 29-04-2025
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 13145324
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ–ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հասատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024թ․ նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրի Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին։
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Մուհամմադ Հոջաթթոհյա Ազիզին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ–ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հասատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024թ․ նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրի Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին։
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Շոէբ
Ազգանուն Աբդուլահ
Հայրանուն Սեյեդ Նաջաֆի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 393 Մաս 3 Կետ 2/2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Մուհամմադ
Ազգանուն Հոջաթթոհլա
Հայրանուն Ազիզի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 393 Մաս 3 Կետ 2/2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/
Վիճակագրական տողի համարը 19.7
Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար Առկա չէ
Իրավական բարդության չափանիշ 1.4
Չափահաս Այո
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 29-04-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Գարիկ
Ազգանուն Աբելյան
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Ամսաթիվ 01-07-2022
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
Որոշման ամսաթիվ 02-05-2025
Որոշում ԵԴ1/1472/01/25


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ
ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«02» մայիսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Գ.Աբելյանս, ստանալով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով,

ՊԱՐԶԵՑԻ

2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է ինձ։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարու¬թյան օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝
ՈՐՈՇԵՑԻ
Ստանձնել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ 2025 թվականի մայիսի 7-ին, ժամը՝ 14։30-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Ավան» նստավայրում:
Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Հանրային մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Շոէբ
Ազգանուն Աբդուլահի
Հայրանուն Սեյեդ Նաջաֆի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Մուհամմադ
Ազգանուն Ազիզի
Հայրանուն Հոջաթթոհլա
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ՍԵԴԱ
Ազգանուն ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ԿԱՐԵՆ
Ազգանուն ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ՍԵՎԱԿ
Ազգանուն ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 07-05-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 07-05-2025
Նիստը Կայացել է
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 13-05-2025
Ժամ 13:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 13-05-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 13-05-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25







ՈՐՈՇՈՒՄ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«13» մայիսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ

դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած դիրքորոշումները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Հ․Ասատրյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է բնակչության առողջության դեմ ուղղված ենթադրյալ հանցանքների կատարման փաստը, որոնց համար պատիժ է նախատեսված բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ՝ 6-12 տարի ժամկետով։
Մեղադրյալին մեղսագրված արարքի բնույթով ու հանրային վտանգավորության աստիճանով պայմանավորված՝ գտնում է, որ անհրաժեշտ է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Ս․Յուզբաշյանը դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրանքի կողմի մտավախությունն առ այն, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, մնալով ազատության մեջ, կարող է անօրինական ազդեցություն գործադրել, իրատեսական չէ։
Հայտնել է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին ազատության մեջ հայտնվելու պարագայում, պատրաստվում է բնակարան վարձել և պատրաստակամ է վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով ներկայանալ դատական նիստերին։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Պաշտպանը միջնորդել է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառել վարչական հսկողությունը։
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով իր նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց, որպեսզի կարողանա աշխատել։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (այսուհետ՝ նաև Օրենսգիրք) 311-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝
(…)
4) մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու հարցը.
(...)»:
Նույն օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նախնական դատալսումների ընթացքում դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում մինչդատական վարույթում մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու, իսկ եթե խափանման միջոց կիրառված չի եղել` այն կիրառելու հարցը»:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անդրադառնալով անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի (TİMURTAŞ v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները: Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի ըստ էության քննության ժամանակ դրված է առավել բարձր ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է ըստ էության քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների դեռևս պարզված չլինելու (քրեական վարույթը նախնական դատալսումների փուլում գտնվելու) պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը աներկբա դիտարկվելու են որպես Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ կանխակալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը հիմնական դատալսումները դեռևս չավարտված և դատարանի կողմից մեղքի հարցը լուծված չլինելու դեպքում, չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման միայն հիմնական դատալսումների փուլն ավարտելուց և մեղքի հարցը լուծելուց հետո՝ Օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված դեպքում, քանի որ իրենից ներկայացնում է գործի ըստ էության քննության հիմնական բաղադրատարրերից մեկը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ներկայացրած ոչ բոլոր ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանը անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի (կամ դրա մի մասի) հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի ելքի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից :
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմունքներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականու-թյանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելիության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։
Օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը»:
Օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին»:
Օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:
(...)
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Դատարանն արձանագրում է, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Ավելին՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների համաձայն.
- Ներպետական իշխանությունները, անձին ազատ արձակելու կամ կալանավորելու մասին որոշում կայացնելիս, պետք է փնտրեն նաև այլընտրանքային միջոցներ, որոնք թույլ կտան ապահովել տվյալ անձի ներկայությունը դատաքննությանը (տե՛ս Idalov v. Russia գործով՝ 22.05.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 5826/03, 140-րդ կետ):
- Կալանքը պետք է կիրառվի որպես անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման վերջին կամ ծայրահեղ միջոց, երբ այլ միջոցներով հնարավոր չէ լիարժեք երաշխավորել վարույթի պատշաճ ընթացքը (տե՛ս, Sahin Alpay v. Turkey գործով՝ 20.03.2018թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 16538/17, 181-րդ կետ):
- Կալանքի՝ որպես խիստ միջոցի կիրառումը կարող է արդարացվել, երբ այլ՝ ներգործության ուժով նվազ միջոցների կիրառելիությունը քննարկվել է և որոշվել, որ դրանք բավարար չեն մասնավոր կամ հանրային շահերի պաշտպանությունն ապահովելու համար, ինչը կարող է պահանջել, որ անձը կալանավորվի (տե՛ս, Djundiks v. Latvia գործով՝ 15.04.2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14920/05, 89-րդ կետ):
- «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետն ամրագրում է ոչ միայն «ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունքը կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունքը», այլ նաև նախատեսում է, որ «ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով» (տե՛ս Khudoyorov v. Russia գործով՝ 08.11.2005թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 6847/02, 183-րդ կետ):
- Գրավը կարող է պահանջվել այնքան ժամանակ, որքան առկա կլինեն կալանքը հիմնավորող պատճառները (տե՛ս Musuc v. Moldova գործով՝ 06.11.2007թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 42440/06, 42-րդ կետ և Aleksandr Makarov v. Russia գործով՝ 14.03.2009թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15217/07, 139-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «13. (…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Անձին մեղսագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը պատշաճ գնահատման ենթարկելու անհրաժեշտության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ս.Մարգարյանի գործով որոշման մեջ և իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «14. (…) [Գ]րավի թույլատրելիության հարցի լուծման ժամանակ (…) մեղադրյալին վերագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը գնահատելիս դատարանը պետք է գործով ներկայացված տվյալների հիման վրա պարզի մեղադրյալին վերագրվող հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, իսկ հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: Այլ խոսքով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ գրավի կիրառումը թույլատրելի ճանաչելիս դատարանը, ի թիվս այլոց, պետք է պատշաճ գնահատման ենթարկի մեղսագրվող արարքի կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը բնութագրող այլ հանգամանքները:
Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ վերոնշյալ հանգամանքներն էական նշանակություն ունեն մեղադրյալի անձի մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար: Ուստի, առանց դրանք գործի նյութերից բխող մյուս տվյալների հետ համադրված վերլուծության և գնահատման ենթարկելու հնարավոր չէ հիմնավորված ենթադրություն անել մեղադրյալի հետագա վարքագծի վերաբերյալ, հետևաբար հնարավոր չէ նաև օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում կայացնել անձի նկատմամբ գրավի կիրառումը թույլատրելի ճանաչելու վերաբերյալ» (տե՛ս Սամվել Գագիկի Մարգարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 28.03.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0138/06/13 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային որոշումներում սահմանել է, որ որոշակի պայմանների առկայության դեպքում անձին շարունակական կերպով կալանքի տակ պահելը կարող է արդարացված համարվել միայն հետևյալ չորս պայմաններից մեկի կամ մի քանիսի հաստատման դեպքում, մասնավորապես՝
ա) եթե առկա է վտանգ, որ անձը կարող է թաքնվել,
բ) եթե առկա է գործով ճշմարտությունը բացահայտելու ընթացքին միջամտելու վտանգ,
գ) եթե առկա է նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու անհրաժեշտություն և
դ) եթե առկա է հասարակական կարգի պահպանման անհրաժեշտություն:
Այսինքն՝ անձին շարունակական կալանքի տակ պահելը կարող է իրավաչափ համարվել, միայն երբ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ (տե՛ս Khodorkovskiy v. Russia գործով՝ 31.05.2011թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 5829/04, 182-րդ կետ, Piruzyan v. Armenia գործով՝ 26/06/2012թ., գանգատ՝ թիվ 33376/07, 91-րդ կետ):
Դատարանը, Եվրոպական և Վճռաբեկ դատարանների որոշումների լույսի ներքո գործով ներկայացված տվյալները ենթարկելով պատշաճ գնահատման և գործի նյութերից բխող մյուս տվյալների հետ համադրված վերլուծության և գնահատման արդյունքում, ինչպես նաև արդարադատության շահի, անձի անձնական ազատության իրավունքի արդարացի հավասարակշռման և ներքին համոզմունքի համատեքստում գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել և երաշխավորել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծը և հանրային շահերի համարժեք պաշտպանությունը, մասնավորապես՝ բացակայում են անհրաժեշտ տեղեկություններ, որոնք հիմք կհանդիսանան եզրակացնելու, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են չեզոքացնել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկերը: Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չէ կանխել վերջինիս՝ Օրենսգրքով նախատեսված ոչ պատշաճ վարքագծի ցանկացած դրսևորում, հետևաբար՝ այդ արդյունքին հասնելու համար՝ նրա նկատմամբ դատավարական ավելի խիստ սահմանափակումների գործադրումն անհրաժեշտություն է:
Տվյալ դեպքում, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, մեղադրյալին վերագրվող հանցագործությունների կատարման եղանակի, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանի ու արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը բնութագրող այլ հանգամանքների համատեքստում պատշաճ ուշադրության արժանացնելով դրանում մեղադրյալի շարունակական վարքագիծը և հաշվի առնելով, որ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, և՛ որպես նրա օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքները, և՛ որպես նրա ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող գործոնները, բավարար չեն գործի պատշաճ քննության ապահովման հանրային շահի և մեղադրյալի անձնական ազատության միջև արդարացի հավասարակշռությունը հաստատելու համար՝ Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներով հնարավոր չէ ապահովել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը: Դատարանը, համակողմանի գնահատման ենթարկելով այն, որ առկա է վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու բարձր հավանականություն, գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող լինել արդյունավետ իրավական ներգործության միջոցներ, որոնք կարող են նրան կաշկանդել և զսպել՝ դրսևորելու ոչ պատշաճ վարքագիծ և չեզոքացնել նաև նրա օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը:
Այսպիսով՝ դատարանի գնահատմամբ և ներքին համոզմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը թույլատրելի ճանաչելը չի կարող գործուն երաշխիք հանդիսանալ: Գործի նյութերում առկա փաստական հանգամանքները Դատարանին իրական հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություն անել մեղադրյալի անձի, վերջինիս հետագա վարքագծի և նրա ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու՝ բավարար հիմքերի առկայության մասին:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանավորման՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոցի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա են այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի (ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ




Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25






ՈՐՈՇՈՒՄ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«13» մայիսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ

դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած դիրքորոշումները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Հ․Ասատրյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է բնակչության առողջության դեմ ուղղված ենթադրյալ հանցանքների կատարման փաստը, որոնց համար պատիժ է նախատեսված բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ՝ 6-12 տարի ժամկետով։
Մեղադրյալին մեղսագրված արարքի բնույթով ու հանրային վտանգավորության աստիճանով պայմանավորված՝ գտնում է, որ անհրաժեշտ է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Կ․Մանուկյանը դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրանքի կողմի մտավախությունն առ այն, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, մնալով ազատության մեջ, կարող է անօրինական ազդեցություն գործադրել, իրատեսական չէ, հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նախաքննություն արդեն ավարտվել է և քրեական գործն ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության, ինչպես նաև վերջինս տվել է ինքնախոստովանական ցուցմունք։
Հայտնել է նաև, որ միայն արարքի ծանրության հանգամանքը չի կարող հիմնավորել խափանման միջոցի իրավաչափության պայմանների առկայությունը։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Պաշտպանը միջնորդել է մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողություն՝ համակցված գրավ (1.000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով)։
Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (այսուհետ՝ նաև Օրենսգիրք) 311-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նախնական դատալսումների ընթացքում սույն հոդվածով սահմանված հաջորդականությամբ դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում՝
(…)
4) մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու հարցը.
(...)»:
Նույն օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նախնական դատալսումների ընթացքում դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում մինչդատական վարույթում մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու, իսկ եթե խափանման միջոց կիրառված չի եղել` այն կիրառելու հարցը»:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անդրադառնալով անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի (TİMURTAŞ v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները: Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի ըստ էության քննության ժամանակ դրված է առավել բարձր ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է ըստ էության քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների դեռևս պարզված չլինելու (քրեական վարույթը նախնական դատալսումների փուլում գտնվելու) պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու են որպես Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ կանխակալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը հիմնական դատալսումները դեռևս չավարտված և դատարանի կողմից մեղքի հարցը լուծված չլինելու դեպքում, չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման միայն հիմնական դատալսումների փուլն ավարտելուց և մեղքի հարցը լուծելուց հետո՝ Օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված դեպքում, քանի որ իրենից ներկայացնում է գործի ըստ էության քննության հիմնական բաղադրատարրերից մեկը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ներկայացրած ոչ բոլոր ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանը անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի (կամ դրա մի մասի) հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի ելքի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից :
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմքուներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։
Օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը»:
Օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին»:
Օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:
(...)
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Դատարանն արձանագրում է, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Ավելին՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների համաձայն.
- Ներպետական իշխանությունները, անձին ազատ արձակելու կամ կալանավորելու մասին որոշում կայացնելիս, պետք է փնտրեն նաև այլընտրանքային միջոցներ, որոնք թույլ կտան ապահովել տվյալ անձի ներկայությունը դատաքննությանը (տե՛ս Idalov v. Russia գործով՝ 22.05.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 5826/03, 140-րդ կետ):
- Կալանքը պետք է կիրառվի որպես անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման վերջին կամ ծայրահեղ միջոց, երբ այլ միջոցներով հնարավոր չէ լիարժեք երաշխավորել վարույթի պատշաճ ընթացքը (տե՛ս, Sahin Alpay v. Turkey գործով՝ 20.03.2018թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 16538/17, 181-րդ կետ):
- Կալանքի՝ որպես խիստ միջոցի կիրառումը կարող է արդարացվել, երբ այլ՝ ներգործության ուժով նվազ միջոցների կիրառելիությունը քննարկվել է և որոշվել, որ դրանք բավարար չեն մասնավոր կամ հանրային շահերի պաշտպանությունն ապահովելու համար, ինչը կարող է պահանջել, որ անձը կալանավորվի (տե՛ս, Djundiks v. Latvia գործով՝ 15.04.2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14920/05, 89-րդ կետ):
- «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետն ամրագրում է ոչ միայն «ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունքը կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունքը», այլ նաև նախատեսում է, որ «ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով» (տե՛ս Khudoyorov v. Russia գործով՝ 08.11.2005թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 6847/02, 183-րդ կետ):
- Գրավը կարող է պահանջվել այնքան ժամանակ, որքան առկա կլինեն կալանքը հիմնավորող պատճառները (տե՛ս Musuc v. Moldova գործով՝ 06.11.2007թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 42440/06, 42-րդ կետ և Aleksandr Makarov v. Russia գործով՝ 14.03.2009թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15217/07, 139-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «13. (…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Անձին մեղսագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը պատշաճ գնահատման ենթարկելու անհրաժեշտության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ս.Մարգարյանի գործով որոշման մեջ և իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «14. (…) [Գ]րավի թույլատրելիության հարցի լուծման ժամանակ (…) մեղադրյալին վերագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը գնահատելիս դատարանը պետք է գործով ներկայացված տվյալների հիման վրա պարզի մեղադրյալին վերագրվող հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, իսկ հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: Այլ խոսքով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ գրավի կիրառումը թույլատրելի ճանաչելիս դատարանը, ի թիվս այլոց, պետք է պատշաճ գնահատման ենթարկի մեղսագրվող արարքի կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը բնութագրող այլ հանգամանքները:
Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ վերոնշյալ հանգամանքներն էական նշանակություն ունեն մեղադրյալի անձի մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար: Ուստի, առանց դրանք գործի նյութերից բխող մյուս տվյալների հետ համադրված վերլուծության և գնահատման ենթարկելու հնարավոր չէ հիմնավորված ենթադրություն անել մեղադրյալի հետագա վարքագծի վերաբերյալ, հետևաբար հնարավոր չէ նաև օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում կայացնել անձի նկատմամբ գրավի կիրառումը թույլատրելի ճանաչելու վերաբերյալ» (տե՛ս Սամվել Գագիկի Մարգարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 28.03.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0138/06/13 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային որոշումներում սահմանել է, որ որոշակի պայմանների առկայության դեպքում անձին շարունակական կերպով կալանքի տակ պահելը կարող է արդարացված համարվել միայն հետևյալ չորս պայմաններից մեկի կամ մի քանիսի հաստատման դեպքում, մասնավորապես՝
ա) եթե առկա է վտանգ, որ անձը կարող է թաքնվել,
բ) եթե առկա է գործով ճշմարտությունը բացահայտելու ընթացքին միջամտելու վտանգ,
գ) եթե առկա է նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու անհրաժեշտություն և
դ) եթե առկա է հասարակական կարգի պահպանման անհրաժեշտություն:
Այսինքն՝ անձին շարունակական կալանքի տակ պահելը կարող է իրավաչափ համարվել, միայն երբ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ (տե՛ս Khodorkovskiy v. Russia գործով՝ 31.05.2011թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 5829/04, 182-րդ կետ, Piruzyan v. Armenia գործով՝ 26/06/2012թ., գանգատ՝ թիվ 33376/07, 91-րդ կետ):
Դատարանը, Եվրոպական և Վճռաբեկ դատարանների որոշումների լույսի ներքո գործով ներկայացված տվյալները ենթարկելով պատշաճ գնահատման և գործի նյութերից բխող մյուս տվյալների հետ համադրված վերլուծության և գնահատման արդյունքում, ինչպես նաև արդարադատության շահի, անձի անձնական ազատության իրավունքի արդարացի հավասարակշռման և ներքին համոզմունքի համատեքստում գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել և երաշխավորել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծը և հանրային շահերի համարժեք պաշտպանությունը, մասնավորապես՝ բացակայում են անհրաժեշտ տեղեկություններ, որոնք հիմք կհանդիսանան եզրակացնելու, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են չեզոքացնել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկերը: Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չէ կանխել վերջինիս՝ Օրենսգրքով նախատեսված ոչ պատշաճ վարքագծի ցանկացած դրսևորում, հետևաբար՝ այդ արդյունքին հասնելու համար՝ նրա նկատմամբ դատավարական ավելի խիստ սահմանափակումների գործադրումն անհրաժեշտություն է:
Տվյալ դեպքում, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, մեղադրյալին վերագրվող հանցագործությունների կատարման եղանակի, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանի ու արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը բնութագրող այլ հանգամանքների համատեքստում պատշաճ ուշադրության արժանացնելով դրանում մեղադրյալի շարունակական վարքագիծը և հաշվի առնելով, որ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, և՛ որպես նրա օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքները, և՛ որպես նրա ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող գործոնները, բավարար չեն գործի պատշաճ քննության ապահովման հանրային շահի և մեղադրյալի անձնական ազատության միջև արդարացի հավասարակշռությունը հաստատելու համար՝ Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներով հնարավոր չէ ապահովել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը: Դատարանը, համակողմանի գնահատման ենթարկելով այն, որ առկա է վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու բարձր հավանականություն, գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող լինել արդյունավետ իրավական ներգործության միջոցներ, որոնք կարող են նրան կաշկանդել և զսպել՝ դրսևորելու ոչ պատշաճ վարքագիծ և չեզոքացնել նաև նրա օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը:
Այսպիսով՝ դատարանի գնահատմամբ և ներքին համոզմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը թույլատրելի ճանաչելը չի կարող գործուն երաշխիք հանդիսանալ: Գործի նյութերում առկա փաստական հանգամանքները Դատարանին իրական հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություն անել մեղադրյալի անձի, վերջինիս հետագա վարքագծի և նրա ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու՝ բավարար հիմքերի առկայության մասին:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանավորման՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոցի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա են այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 27-05-2025
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 27-05-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 04-07-2025
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 04-07-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 15-08-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 15-08-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 15-08-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«15» օգոստոսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Ա․ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Ռ․ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հիմքերը չեն նվազել և չեն վերացել, շարունակում են առկա լինել, ուստի միայն կալանք խափանման միջոցն է, որն ի զորու է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը, հետևաբար անհրաժեշտ է երկարաձգել կալանքի տակ պահելու ժամկետը 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Կ․Բեգջանյանը դիրքորոշում հայտնեց այն մասին, որ խափանման միջոցի շարունակական կիրառմանը զուգահեռ՝ վերջինիս հիմքերը նվազել են, ուստի միջնորդել է մեղադրյալի նկատմամբ կիրառել տնային կալանքը։
Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով իր նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց, որպեսզի կարողանա աշխատել և հոգալ իր ընտանիքի հոգսերը։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից:
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմունքներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելիության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։ (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկած լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական քործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 15-08-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«15» օգոստոսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Ա․ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Ռ․ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հիմքերը չեն նվազել և չեն վերացել, շարունակում են առկա լինել, ուստի միայն կալանք խափանման միջոցն է, որն ի զորու է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը, հետևաբար անհրաժեշտ է երկարաձգել կալանքի տակ պահելու ժամկետը 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Ս․Յուզբաշյանը դիրքորոշում հայտնեց, որ այլընտրանքային խափանման միջոց տնային կալանքը զորու է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը, ուստի պաշտպանը միջնորդել է փոփոխել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ ընտրելով տնային կալանքը։
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով իր նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց, որպեսզի կարողանա աշխատել և հոգալ իր ընտանիքի հոգսերը։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանը անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից :
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմունքներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականու-թյանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելիության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։ (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկված լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի (ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 11-09-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 11-09-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 10-10-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 10-10-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 20-10-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 20-10-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 12-11-2025
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 9
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 12-11-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 12-11-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25



ՈՐՈՇՈՒՄ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«12» նոյեմբերի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Ռ․ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչիկան կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հիմքերը չեն նվազել և չեն վերացել, շարունակում են առկա լինել, ուստ, նման պայամններում, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը, հետևաբար անհրաժեշտ է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Ս․Յուզբաշյանը դիրքորոշում հայտնեց այն մասին, որ արդեն իսկ ամբողջ ծավալով հետազոտվել են ապացույցները, ուստի մեղադրյալի կողմից քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու ռիսկը վերացել է։ Հետևաբար, Դատարանին խնդրել է Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց ընտրել տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը։
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով իր նկատմամբ կիրառել մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոց։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկված լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները և հարցաքննվել են դատակոչի ենթարկված 2 վկաները, իսկ մյուս երկու վկաների ցուցմունքները հանրային մեղադրողի նախաձեռնությամբ հանվել են ապացույցների ծավալից։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի (ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 12-11-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25




ՈՐՈՇՈՒՄ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«12» նոյեմբերի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Ռ․ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, ի թիվս այլնի, դիրքորոշում հայտնեց, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հիմքերը չեն նվազել և չեն վերացել, շարունակում են առկա լինել, ուստ, նման պայամններում, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը, հետևաբար անհրաժեշտ է մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Պաշտպան Կ․Բեգջանյանը դիրքորոշում հայտնեց այն մասին, որ
- դատաքննությունը գտնվում է ավարտական փուլում,
- մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկը էականորեն նվազել է, քանի որ վերջինս տևական ժամանակ բնակվել է ՀՀ-ում, որի ընթացքում ձեռք է բերել նաև որոշակի կապեր փաստացի բնակվող պետության հետ, ինչպես նաև վերջինս ձերբակալվելու պահին դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ։
Վերոգրյալով պայմանավորված՝ պաշտպանական կողմը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոց տնային կալանքը կամ ցանկացած ավելի մեղմ խափանման միջոց կամ դրանց համակցություն ի զորու է (են) ապահովել մեղադրյալի պատշաճ դատավարական վարքագիծը։
Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով իր նկատմամբ կիրառել մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոց, որպեսզի կարողանա աշխատել և հոգալ իր ընտանիքի հոգսերը, ինչպես նաև ունի մանկահասակ երեխա, ում երկար ժամանակ է արդեն չի տեսել։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկած լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները և հարցաքննվել են դատակոչի ենթարկված 2 վկաները, իսկ մյուս երկու վկաների ցուցմունքները հանրային մեղադրողի նախաձեռնությամբ հանվել են ապացույցների ծավալից։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 15-12-2025
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 9
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 15-12-2025
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր
Հաշվետու ժամանակահատված 2025 թվական
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 02-02-2026
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 02-02-2026
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 16-02-2026
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 16-02-2026
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 16-02-2026
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25



ՈՐՈՇՈՒՄ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«16» փետրվարի 2026 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Դ․ՀԱԽՆԱԶԱՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Վ․ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
Ա․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Մ․ՄԵՀՐԱԲԻԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:



2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու հարցի կապակցությամբ ներկայացրել է հետևյալ գրավոր դիրքորոշումը․ «(…) Այլ դատական նիստին մասնակցելու պատճառով չեմ կարող ներկայանալ ԵԴ1/1472/01/25 դատական նիստին։
Միջնորդում եմ մեղադրյալների խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով (…)»:
Պաշտպան Ա․Ասատրյանը դիրքորոշում հայտնեց այն մասին, որ դատարանի կողմից արդեն իսկ հետազոտվել են վարույթով ձեռքբերված ապացույցները։ Պաշտպանական կողմի գնահատմամբ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողության կիրառման դեպքում, մեղադրյալը որևէ կերպ չի կարող խոչընդոտել դատավարության ընթացքին, քանի որ դատակոչված վկաները հարցաքննված են, իսկ քրեական գործի քննությունը գտնվում է ավարտական փուլում։ Հավելել է նաև, որ վարչական հսկողության կիրառումը բավարար է հանրային մեղադրողի կողմից մատնանշված խոչընդոտելու ռիսկերը վերացնելու տեսանկյունից։
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ խնդրելով հաշվի առնել իր ընտանեկան ծանր դրությունը, մասնավորապես՝ ծնողները հիվանդ են, մայրն ունի սրտանոթային խնդիրներ, և ընտանիքը բնակվում է վարձակալած բնակարանում։
Մեղադրյալը միջնորդել է կալանքը փոխարինել տնային կալանքով՝ հավելելով, որ պատրաստ է վճարել մինչև 2.000.000 (երկու միլիոն) ՀՀ դրամ գրավ։ Հավելել է, որ ունի բարձրագույն կրթություն, երբևէ թմրանյութ չի օգտագործել և նախկինում որևիցե կերպ արատավորված չի եղել։
Մեղադրյալը, ի թիվս այլնի, հայտնել է նաև, որ իր արարքը եղել է հարկադրված՝ պայմանավորված ֆինանսական ծանր խնդիրներով և Թեհրանում ազգությամբ քուրդ լինելու պատճառով, աշխատանք գտնելու դժվարություններով։ Հավելել է, որ իր կալանքի տակ գտնվելու պատճառով ամենամեծ դժվարությունները կրում է իր ընտանիքը։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Հիշյալ որոշման մեջ տեղ գտած հետևությունների հաշվառմամբ և սահմանված ապացույցների ծավալից բոլոր ապացույցների հետազոտված լինելու հանգամանքով պայմանավորված՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը, թեև որոշակիորեն նվազել է, այնուամենայնիվ, կիրառված խափանման միջոց կալանքից ավելի մեղմ խափանման միջոցը կամ դրանց համակցությունն ի զորու չեն զսպելու նշված ռիսկի իրացվելիության հավանականությունը։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելի¬ությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Դատարանն անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, արձանագրում է, որ, թեև վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, այնուամենայնիվ ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր, սակայն 2025 թվականի դեկտեմբերի 15-ին նշանակված դատական նիստը չի կայացել պետության միջոցների հաշվին (անվճար հիմունքներով) մեղադրյալին տրամադրված պաշտպան Կ․Բեգջանյանի, իսկ 2026 թվականի հունվարի 5-ին՝ Սեդա Յուզբաշյանի աշխատանքից ազատվելու և նոր պաշտպան ներգրավելու պատճառով։ Դատարանը հատկանշական է համարում նշել նաև, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին հանրային նոր պաշտպան նշանակելու կապակցությամբ գրություն է հասցեագրվել ՀՀ փաստաբանների պալատի հանրային պաշտպանի գրասենյակի ղեկավարին, հիմքում ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալների նկատմամբ կիրառված է ազատությունից զրկելու հետ կապված խափանման միջոց, ուստի վերջիններիս նոր պաշտպաններ տրամադրելու հարցը ունի առաջնահերթություն, մինչդեռ հաշվի առնելով նոր հանրային պաշտպաններ ներգրավելու հարցը (նոր պաշտպաններ ներգրավվելու պայմաններում, անհրաժեշտ է եղել վերջններս տրամադրել ողջամիտ ժամկետ՝ պաշտպանության իրավունքն արդյունավետ իրացնելու նպատակով), ինչպես նաև դատավարության մյուս մասնակիցների ծանրաբեռնվածությունը, ավելի վաղ, քան 2026 թվականի փետրվարի 16-ն է, դատավարության մասնակիցների հետ հնարավոր չի եղել դատական նիստի օր և ժամ համաձայնեցնել։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի (ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 16-02-2026
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Քրեական գործ ԵԴ1/1472/01/25




ՈՐՈՇՈՒՄ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԱԼԱՆՔԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ ԿԱՄ ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«16» փետրվարի 2026 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Դ․ՀԱԽՆԱԶԱՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Վ․ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
Ա․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Մ․ՄԵՀՐԱԲԻԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննարկման առարկա դարձնելով թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը.

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» դեղնականաչավուն զանգված: տեսակի թմրամիջոցի նմանվող
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:

1.1. Մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը․
Թիվ 13145324 քրեական վարույթով ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Արսենյանի կողմից որոշում է կայացվել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն մեղսագրվող արարքի կատարման համար, որ. «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:



2․ Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի հայտնած բացատրությունները․
Դատական նիստում հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու հարցի կապակցությամբ ներկայացրել է հետևյալ գրավոր դիրքորոշումը․ «(…) Այլ դատական նիստին մասնակցելու պատճառով չեմ կարող ներկայանալ ԵԴ1/1472/01/25 դատական նիստին։
Միջնորդում եմ մեղադրյալների խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով (…)»:
Պաշտպան Վ․Հարությունյանը դիրքորոշում հայտնեց այն մասին, որ դատարանի կողմից արդեն իսկ հետազոտվել են վարույթով ձեռքբերված ապացույցները։ Պաշտպանական կողմի գնահատմամբ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողության կիրառման դեպքում, մեղադրյալը որևէ կերպ չի կարող խոչնդոտել դատավարության ընթացքին, քանի որ դատակոչված վկաները հարցաքննված են, իսկ քրեական գործի քննությունը գտնվում է ավարտական փուլում։ Հավելել է նաև, որ վարչական հսկողության կիրառումը բավարար է հանրային մեղադրողի կողմից մատնանշված խոչընդոտելու ռիսկերը վերացնելու տեսանկյունից։ Պաշտպանը հայտնել է նաև, որ իր պաշտպանյալը պատրաստ է վճարել 2.000.000 (երկու միլիոն) ՀՀ դրամ գրավ՝ տնային կալանքի կիրառման պայմանով։
Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին միացավ պաշտպանի դիրքորոշումներին՝ և հավելեց, որ արդեն 11 ամիս է, ինչ գտնվում է անազատության մեջ, և կալանքի ժամկետի պարբերական երկարաձգումն իր ընտանիքին դրել է անորոշ ու ծանր կացության մեջ։ Նշել է, որ ունի կին և փոքր երեխա, ընտանիքը բնակվում է վարձակալած բնակարանում, ովքեր ունեն ֆինանսական խնդիրներ։
Հայտնել է, որ ինքն Իրանում աշխատել է որպես բուժեղբայր (հիվանդապահ), սակայն ազգությամբ քուրդ լինելու պատճառով ունեցել է աշխատանքի խնդիրներ։ Հավելել է, որ եկել է ՀՀ աշխատանք գտնելու նպատակով, սակայն, իր պնդմամբ, խաբեության զոհ է դարձել։ Մեղադրյալը խնդրեց իր նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց՝ տնային կալանք կամ այնպիսի խափանման միջոց, որի պարագայում հնարավորություն ունենա հոգալու իր ընտանիքի կարիքները։

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը․
Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը, լսելով կողմերի կարծիքներն ու հիմնավորումները, գտնում է, որ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(...)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (...)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(...)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակվելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
(...)»:
Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի:
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով։ (...)»:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ․ ցանկացած հիմքով ազատությունից զրկելը պետք է լինի «օրինական» և «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» ։
Կալանքի՝ «օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան» լինելու պահանջը բավարարելու համար կալանքը պետք է համապատասխանի ազգային օրենսդրության նյութական և դատավարական նորմերին կամ միջազգային իրավունքի նորմերին, երբ դրանք կիրառելի են: Ավելին՝ ներպետական նորմերով պետք է հստակորեն սահմանված լինեն կալանքի պայմանները, իսկ դրանց կիրառությունը պետք է լինի կանխատեսելի :
ՄԻԵԴ-ի վերոնշյալ դիրքորոշումներից պարզ է դառնում, որ յուրաքանչյուր դեպքում կալանքի, այդ թվում շարունակական կալանքի, կիրառումը պետք է լինի օրենքով սահմանված ընթացակարգին համապատասխան, ինչն էլ իր հեթին ենթադրում է հիշյալ խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունները քննության առնելու համար Օրենսգրքով ամրագրված պահանջների անշեղ կատարում, մասնավորապես՝ միջնորդությունները ներկայացնելու կարգի, դրանց բովանդակության, այն դատարանի կողմից քննության ենթարկելու և այլնի մասին:
Այս առումով հարկ է կարևորել, այն որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը Սահմանադրությամբ և Կոնվենցիայով երաշխավորված հիմնական իրավունքներից է, որի նշանակության և արժեքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ․ «18. (...) [Ա]նձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը, մարդու այլ հիմնական իրավունքների հետ մեկտեղ, ՀՀ Սահմանադրությամբ ճանաչվում է անօտարելի և բարձրագույն արժեք (ՀՀ Սահմանադրության 3-րդ հոդված): Ուստի մարդու այդ հիմնական իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության երաշխիքները կանոնակարգող իրավադրույթները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է ելնել մարդու իրավունքները հարգելու, մարդու իրավունքների սահմանափակման միջոցով հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից:
(…)
22. (...) Ընդ որում, անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելիս, ինչպես նաև կալանքի ժամկետը երկարացնելիս պետք է հաստատվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, և որը պետք է բխի անձի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից» :
Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
(…)
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
(...)»:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները»:
Օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
Օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները:
(...)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով:
5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը:
6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:
7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ»:
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման իրավաչափության պայմանները սահմանող՝ վերևում մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակումը թույլատրվում է միայն բացառիկ դեպքերում՝ օրենքով սահմանված կարգով: Ընդ որում, անձին ազատությունից զրկելու՝ օրենքով սահմանված իրավաչափության պայմանների ցանկը սպառիչ է, հետևաբար՝ անձին ազատությունից զրկելը, որը տեղի չի ունենում օրենքով նախատեսված կարգով կամ սահմանված պայմանների շրջանակում, կամայական է և անօրինական: Հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սահմանափակման յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել այդ սահմանափակման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, համաձայն որի՝ անձի ազատության իրավունքի երաշխավորման նպատակ է համարվում ազատությունից կամայականորեն զրկելուց անձի իրավական պաշտպանությունը (տե՛ս Թիմուրտաշն ընդդեմ Թուրքիայի v. TURKEY) գործով՝ 13.06.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23531/94, 103-րդ կետ, Բազորկինան ընդդեմ Ռուսաստանի (BAZORKINA v. RUSSIA) գործով՝ 27.07.2006թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 69481/01, 146-րդ կետ, Կլիֆտն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (CLIFT v. THE UNITED KINGDOM) գործով՝ 13.07.2010թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 7205/07, 62-րդ կետ):
Կալանքը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն պետք է ընտրվի միայն այն ժամանակ, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, մասնավորապես՝ երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները քրեական գործի վարույթի ընթացքում չեն կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծն ու կանխել մեղադրյալի ապօրինի դիմակայությունը և իրականացնել քրեական դատավարության խնդիրները:
Օրենսգրքով սահմանվել են խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունն ապահովող մի շարք երաշխիքներ, որոնց մեջ առաջին հերթին կարևորվում ու առանձնանում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակները։ Ընդ որում, մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման շարժառիթը կարող է ձևավորվել բացառապես մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքների բացակայության և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքների առկայության պայմաններում:
Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի բովանդակությունից հետևում է, որ խափանման միջոցների, այդ թվում նաև՝ կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է խափանման միջոցների կիրառման հիմնավորվածությունը: Այլ կերպ՝ դրանք օրենքով նախատեսված այն հանգամանքներն են, որոնք հաստատվում են ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ և հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել այն մասին, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց չկիրառելու դեպքում վերջինս կարող է դրսևորել ոչ պատշաճ վարքագիծ և խոչընդոտել քրեական դատավարության խնդիրների իրականացմանը:
Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայման հանդիսացող՝ մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածին, ապա դրա առնչությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքում ձևավորել է, ի թիվս այլնի, հետևյալ դիրքորոշումները.
-Հանցանք կատարած լինելու կասկածի՝ ողջամտորեն հիմնավորված լինելու պահանջը կամայական ձերբակալման և կալանավորման դեմ երաշխիքի կարևոր մասն է կազմում (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ):
-«Հիմնավոր կասկած» եզրույթը ենթադրում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ` քրեական գործի քննության փուլում (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K. F. v. Germany) գործով՝ 27.11.1997թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 144/1996/765/962, 57-րդ կետ):
-Հանցանք կատարելու «հիմնավոր կասկածը» ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք օբյեկտիվ դիտորդի համար բավարար կլինեն հաստատելու տվյալ անձի կողմից հանցանք կատարած լինելու հնարավորությունը (տե՛ս Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, 30/08/1990թ. վճիռ, գանգատ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ, Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածի արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Murray v. The United Kingdom) գործով՝ 28.10.1994թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 14310/88, 61-րդ կետ): Միևնույն ժամանակ Եվրոպական դատարանը փաստել է, որ բարեխղճության վրա հիմնված կասկածը չի կարող բավարար համարվել (տե՛ս Գուսինսկին ընդդեմ Ռուսաստանի (Gusinskiy v. Russia) գործով՝ 19.05.2004թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 70276/01, 53-րդ կետ): «Հիմնավոր կասկածը» ավելի բարձր չափանիշ է ենթադրում, քան սոսկ «բարեխղճությունը» (տե՛ս Ilgar Mammadov v. Azerbaijan, 22/05/2014թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 15172/13, 88-րդ կետ):
- Այն, թե ինչպիսի կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր, կախված է գործի բոլոր հանգամանքներից: Կասկածը չի կարող հիմնված լինել սոսկ այն հավաստիացման վրա, որ առկա է ստույգ, բայց և գաղտնի տեղեկություն (տե՛ս Ֆոկսը, Քեմբելն ու Հարթլին ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (Fox, Campbell and Hartley v. The United Kingdom) գործով՝ 30.08.1990թ. վճիռը, գանգատներ՝ թիվ 12244/86, 12245/86, 12383/86, 32-րդ կետ):
- Հիմնավոր կասկածը չի կարող առկա լինել, եթե արարքը, որի կատարման մեջ կասկածվում է անձը, դրա կատարման պահին չի համարվել հանցագործություն (տե՛ս Վլոչն ընդդեմ Լեհաստանի (Wloch v. Poland) գործով՝ 19.10.2000թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 27785/95, 109-րդ կետ, Խաչատրյանը և այլք ընդդեմ Հայաստանի գործով՝ 27.11.2012թ. վճիռը, գանգատ՝ թիվ 23978/06, 136-րդ կետ):
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Գևորգյանի գործով կայացրած որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «20. (…) [Ա]նձին ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավոր կասկած առ այն, որ նա իրավախախտում է կատարել, ընդ որում` յուրաքանչյուր դեպքում կասկածը պետք է լինի ողջամիտ:
Վճռաբեկ դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ կալանքի հիմնավորվածության կարևոր տարրերից են կասկածների արժանահավատությունն ու բարեխղճությունը (տե՛ս Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության (MURRAY v. THE UNITED KINGDOM) 1994թ. հոկտեմբերի 28-ի վճիռը, գանգատ թիվ 14310/88, կետ 61):
21. Դիրքորոշում սահմանելով այն մասին, որ կասկածը պետք է լինի ողջամիտ՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ «հանցագործություն կատարած լինելու հիմնավոր կասկած» ձևակերպումը չի ենթադրում, որ մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար անհրաժեշտ է ունենալ հանցանքը տվյալ անձի կողմից կատարված լինելու բավարար ապացույցներ, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում՝ անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր՝ եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է: Այլ կերպ՝ կասկածը կարող է համարվել հիմնավոր միայն այն դեպքում, երբ անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ միջնորդություն ներկայացնող պաշտոնատար անձը՝ քննիչը կամ դատախազը, կասկածվող անձի կատարած գործողությունների (անգործության) վերաբերյալ կներկայացնի տեղեկություններ, փաստեր կամ ապացույցներ, որոնք ուղղակիորեն կմատնանշեն նրա առնչությունն իրեն վերագրվող ենթադրյալ հանցագործությանը, ինչպես նաև կհիմնավորեն, որ դեպքը, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է, համընկնում է իրեն վերագրվող հանցանքի դեպքին:
(…)
22. (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի մեկնաբանության համաձայն՝ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է «փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը: Սակայն պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար, քանի որ այդ փաստերը կարող են հայտնաբերվել ավելի ուշ՝ քրեական գործի քննության փուլում» (տե՛ս Կ.Ֆ.-ն ընդդեմ Գերմանիայի (K.-F. v. GERMANY) գործով 1997թ. նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ 144/1996/765/962, կետ 57):
23. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ազատությունից զրկելու համար անհրաժեշտ է հիմնավորված ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ անձը հանցանք է կատարել, ինչպես նաև առկա են մեղսագրվող արարքի իրական լինելը հավաստող բավարար ապացույցներ: Այդ կասկածները պետք է հիմնված լինեն օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված որոշակի փաստական տվյալների վրա, որոնք պետք է պատշաճ իրավական ընթացակարգի սահմաններում հետազոտվեն դատական քննության ընթացքում: Դատարանի հետևությունները հիմնավոր կասկածի առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված» (տե՛ս Վահրամ Գևորգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 24.02.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշման 20-23-րդ կետերը):
Վճռաբեկ դատարանը, զարգացնելով «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» վերաբերյալ իր արտահայտած իրավական դիրքորոշումները, Էդգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ. «14. (…) [Կ]ալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու յուրաքանչյուր դեպքում պետք է գնահատվի անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման աներկբա անհրաժեշտությունը՝ ավելի բարձր նշանակության բարիքի, այն է՝ հանրային շահի պաշտպանության տեսանկյունից՝ ապահովելով հանրային և մասնավոր շահերի ողջամիտ հավասարակշռությունը, անձի ազատության սահմանափակման հիմնավորվածությունը: Մինչդատական վարույթում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար հիմնավոր կասկածի առկայությունն ունի հիմնարար նշանակություն, քանզի դրա բացակայության պայմաններում անձի ազատության ցանկացած սահմանափակում կհամարվի ի սկզբանե ապօրինի: Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է կասկածվում /մեղադրվում/ ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված և, միևնույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ:
15. Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել հետևյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածի բացակայության դեպքում անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելն ինքնին ապօրինի է,
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող՝ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, "կասկածը" պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը և դեպքի, իրադարձության համընկնումը այն հանցանքին, որի առերևույթ կատարման մեջ անձը կասկածվում /մեղադրվում/ է), իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն հիմնավորված և պատճառաբանված (…)» (Տե՛ս Էդգար Եղիազարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 22.06.2017թ., թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշման 15-րդ և 16-րդ կետերը):
Կարևոր է ընդգծել նաև, որ «հիմնավոր կասկածը» պետք է վերաբերի հանցանքին (ինքնավար իմաստով): Ընդ որում՝ պետք է հստակ լինի, որ կասկածյալին վերագրվող արարքները հանցավոր են (կարող են որակվել որպես հանցագործություն):
Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝
-արդարադատության իրականացմանը միջամտելու վտանգը՝ ապացույցները վերացնելը, վկաների վրա ճնշում գործադրելը և այլն, չպետք է գնահատվեն վերացական կերպով, այլ պետք է բխի գործի կոնկրետ հանգամանքներից և ապացույցներից (տե՛ս Բեցիևն ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճիռը, թիվ 9190/03, 04.10.2005թ., պարբ. 59): Ազատությունից զրկելու վերոնշյալ հիմքը քննության տարբեր փուլերն ավարտելուն զուգահեռ աստիճանաբար կորցնում է իր կշիռը: Միայն բացառիկ դեպքերում այն կարող է արդարացնել ազատությունից զրկելու շարունակումը մինչև դատական քննությունը (տե՛ս W-ն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով վճիռը, 26.01.1993թ.): Եվրոպական դատարանը հասկանում է, որ իշխանությունները կարող են անհրաժեշտ համարել կասկածյալին գոնե քննության սկզբում բանտում պահելը՝ նպատակ ունենալով կանխել նրա կողմից գործի շրջանակում շփոթություն առաջացնելը, հատկապես բարդ գործի պարագայում, որով անհրաժեշտ են բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ: Երկարատև ժամանակահատվածում, սակայն, քննության պահանջներն այլևս բավարար չեն, անգամ՝ բարդ գործի պարագայում, այդպիսի կալանավորումը հիմնավորելու համար. իրադարձությունների սովորական ընթացքի դեպքում ենթադրյալ վտանգները ժամանակ անցնելուն և տարբեր գործողություններ կատարելուն, ցուցմունքներ վերցնելուն և ստուգումներ իրականացնելուն զուգահեռ նվազում են (տե՛ս Clooth-ն ընդդեմ Բելգիայի գործով վճիռը, պարբ. 43):
- Մեղադրյալի փախուստի դիմելու վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես սպասվող հնարավոր պատժի ծանրության հիման վրա: Այն պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք այլ վերաբերելի գործոններ, որոնք կարող են կամ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը կամ ցույց տալ, որ վերջինս այնքան չնչին է, որ չի կարող արդարացնել մինչև դատական քննության ավարտն անձին կալանքի տակ պահելը (տե՛ս «Yagci and Sargan v. Turkey» գործով վճիռը, 52-րդ կետ):
Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից (տե՛ս «Neumeister v. Austria» գործով վճիռը, 27.06.1968, Series A, գործ՝ 8, 10-րդ կետ):
Փախուստի դիմելու հավանականությունը չի կարող գնահատվել, հետևաբար նաև կալանավորման մասին որոշում կայացվել, բացառապես առաջադրված մեղադրանքի կամ նախատեսված պատժի ծանրությամբ (տե՛ս Պանչենկոն ընդդեմ Ռուսաստանի գործով վճիռը, թիվ 45100/98, 08.02.2005թ., պարբ.106): Անհրաժեշտ է հաշվի առնել գործի հանգամանքները, կալանավորի անձը, նրա անձնական, հասարակական, ընտանեկան, աշխատանքային կապերը տվյալ պետության կամ համայնքի հետ, կացության կարգավիճակը, գույքային վիճակը և այլն, և այդ ամենի համատեքստում գնահատել նաև մեղադրանքի ծանրությունը և նախատեսված պատժի խստությունը որպես փախուստի դիմելու հավանականությունը գնահատելու հիմք: Ակնկալվող պատիժը նույնպես դեր խաղում է, սակայն փախուստի վտանգը չի կարող գնահատվել բացառապես այդ նկատառումների հիման վրա (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ. և Imre-ն ընդդեմ Հունգարիայի գործով վճիռը, 02.12.2003թ., պարբ. 45):
Փախուստի վտանգը, սակայն, չի կարող գնահատվել բացառապես այդպիսի նկատառումների հիման վրա, խոսքը վերաբերում է այն պատիժների ավելի մեծ ծանրությանը, որոնց նկատմամբ վախ պետք է որ ունենար պարոն Նյումեյստերը նոր ապացույցների հիման վրա: Այլ գործոններ, օրինակ՝ անձի բնույթին, բարոյական կերպարին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման երկրի հետ տարաբնույթ կապերին առնչվող գործոնները կարող են կա՛մ հաստատել փախուստի վտանգի գոյությունը, կա՛մ այնքան փոքր վտանգի տպավորություն ստեղծել, որ դրանով հնարավոր չլինի հիմնավորելու մինչդատական կալանքը: Պետք է նաև մտապահել, որ փախուստի վտանգն անհրաժեշտաբար նվազում է կալանքի տակ որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց, քանի որ հավանական է, որ մինչդատական կալանքի տևողությունը կնվազեցվի դատապարտման դեպքում անձի նկատմամբ կիրառվելիք ազատությունից զրկելու հնարավոր պատժի տևողությունից, որը թերևս կնվազեցնի այդ հեռանկարի գրավչությունը նրա համար և կթուլացնի այդ միջոցին դիմելու նրա գայթակղությունը (տե՛ս Kozik-ն ընդդեմ Լեհաստանի գործով վճիռը, 18.07.2006թ.):
Մինչ նախորդ պարբերության մեջ տեղ գտած հետևության հիմնավորմանն անդրադառնալը Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Օրենսգրքով սահմանված խափանման միջոցներից վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է ընտրի անձի իրավունքները նվազ սահմանափակողը, եթե տվյալ խափանման միջոցով հնարավոր է ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: Ընդ որում, խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված մյուս կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն ամրագրվել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) [Մ]եղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տես Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)» (տե՛ս Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 15.02.2013թ., թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը):
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Հիշյալ որոշման մեջ տեղ գտած հետևությունների հաշվառմամբ և սահմանված ապացույցների ծավալից բոլոր ապացույցների հետազոտված լինելու հանգամանքով պայմանավորված՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը, թեև որոշակիորեն նվազել է, այնուամենայնիվ, կիրառված խափանման միջոց կալանքից ավելի մեղմ խափանման միջոցը կամ դրանց համակցությունն ի զորու չեն զսպելու նշված ռիսկի իրացվելիության հավանականությունը։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Դատարանն անդրադառնալով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, արձանագրում է, որ, թեև վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, այնուամենայնիվ ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր, սակայն 2025 թվականի դեկտեմբերի 15-ին նշանակված դատական նիստը չի կայացել պետության միջոցների հաշվին (անվճար հիմունքներով) մեղադրյալին տրամադրված պաշտպան Կ․Բեգջանյանի, իսկ 2026 թվականի հունվարի 5-ին՝ Սեդա Յուզբաշյանի աշխատանքից ազատվելու և նոր պաշտպան նշանակելու պատճառով։ Դատարանը հատկանշական է համարում նշել նաև, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին հանրային նոր պաշտպան նշանակելու կապակցությամբ գրություն է հասցեագրվել ՀՀ փաստաբանների պալատի հանրային պաշտպանի գրասենյակի ղեկավարին, հիմքում ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալների նկատմամբ կիրառված է ազատությունից զրկելու հետ կապված խափանման միջոց, ուստի վերջինիս նոր պաշտպան տրամադրելու հարցը ունի առաջնահերթություն, մինչդեռ հաշվի առնելով նոր հանրային պաշտպաններ ներգրավելու հարցը (նոր պաշտպան ներգրավվելու պայմաններում, անհրաժեշտ է եղել վերջններս տրամադրել ողջամիտ ժամկետ՝ պաշտպանության իրավունքն արդյունավետ իրացնելու նպատակով), ինչպես նաև դատավարության մյուս մասնակիցների ծանրաբեռնվածությունը, ավելի վաղ, քան 2026 թվականի փետրվարի 16-ն է, դատավարության մասնակիցների հետ հնարավոր չի եղել դատական նիստի օր և ժամ համաձայնեցնել։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի
3-րդ մաuով և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ, 115-130-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ և 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1․ Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տանը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը։
2․ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 06-03-2026
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 7
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 06-03-2026
Նիստը Կայացել է
Այլ նշումներ ԵԴ1/1472/01/25



ՈՐՈՇՈՒՄ

ԱՊԱՑՈՒՅՑՆ ԱՆԹՈՒՅԼԱՏՐԵԼԻ ՃԱՆԱՉԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«06» մարտի 2026 թվական ք․Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ` նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Դ․ՀԱԽՆԱԶԱՐՅԱՆԻ
հանրային մեղադրող՝ Ռ․ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Ա․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Վ․ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻԻ
թարգմանիչ՝ Մ․ՄԵՀՐԱԲԻԻ
հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 335-րդ հոդվածով սահմանված կարգով՝ բոլոր ապացույցները հետազոտելուց հետո՝ քննության առնելով պաշտպան Ա․Ասատրյանի ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու միջնորդությունը

ՊԱՐԶԵՑ․

1․ Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:

2. Ապացույցի թույլատրելիության հարցի քննարկման շրջանակներում կողմերի դիրքորոշումները .
Պաշտպան Ա․Ասատրյանը միջնորդել է անթույլատրելի ճանաչել Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը։ Մասնավորապես՝ էլեկտրոնային կրիչների ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ Վարոս Բեզոյանի բջջային հեռախոսի թվային խուզարկությունն իրականացվել է առանց դատարանի համապատասխան որոշման։ Հաշվի առնելով այս հանգամանքը՝ պաշտպանը խնդրել է դատարանին հիշյալ ապացույցը և դրանից բխող մյուս տվյալները ճանաչել որպես անթույլատրելի ապացույց, քանի որ դրանք ձեռք են բերվել դատավարական օրենսգրքի պահանջների խախտմամբ։
Պաշտպան Վ․Հարությունյանը և մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին միացել են պաշտպանի դիրքորոշումներին։
Հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը հայտնել է, որ ներկայացված միջնորդության դեմ ոչինչ չունի ասելու՝ հավելելով, որ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում թվային խուզարկություն կատարելու վերաբերյալ դատարանի որոշում առկա չէ։

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
Դատարանը, հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ բոլոր ապացույցները հետազոտելուց հետո, քննարկելով պաշտպան Ա․Ասատրյանի միջնորդությունը, գտնում է, որ 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ի բջջային հեռախոսում զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, ինչպես նաև դրանից բխող բջջային հեռախոսից ներբեռնված և վարույթին կցված արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված փաստաթղթերը, ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը պետք է ճանաչել անթույլատրելի՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ․
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (այսուհետ նաև՝ Օրենսգիրք) 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի 39-րդ կետի համաձայն՝ «ապացույց՝ փաստի վերաբերյալ օրենքով սահմանված կարգով ստացված տվյալ, որի հիման վրա քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են ապացուցման ենթակա հանգամանքների առկայությունը կամ բացակայությունը, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ.»։
Նույն հոդվածի 37-րդ և 38-րդ կետերի համաձայն՝
«37) վարութային գործողություն` տվյալ վարույթի շրջանակներում իրավասու դատարանի, վարույթի հանրային մասնակցի կողմից կամ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում նրանց հանձնարարությամբ ի պաշտոնե կատարվող գործողություն.
38) ապացուցողական գործողություն՝ քննիչի կամ դատարանի կողմից, ինչպես նաև հետաքննության մարմնի (քննիչի հանձնարարությամբ) կամ փորձագետի (քննիչի կամ դատարանի հանձնարարությամբ) կողմից կատարվող՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված վարութային գործողություն, որի արդյունքում ակնկալվում է ձեռք բերել ապացույց.»
Օրենսգրքի 97-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…)
2. Օրենքի էական խախտմամբ ստացված տվյալները, ինչպես նաև դրանց հիման վրա կատարված վարութային գործողությունների արդյունքով ձեռք բերված տվյալները ճանաչվում են անթույլատրելի և չեն կարող օգտագործվել որպես ապացույց:
3. Օրենքի էական խախտմամբ ստացված են համարվում այն տվյալները, որոնք ձեռք են բերվել`
(…)
3) սույն օրենսգրքով նախատեսված ընթացակարգի խախտմամբ, եթե հնարավոր չէ դրա հետևանքը վերացնել այլ ապացուցողական գործողության պատշաճ կատարմամբ.
(…)
4. Ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են նաև այն խախտումները, որոնք դրսևորվել են մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատությունների ոտնահարմամբ կամ քրեական վարույթի սկզբունքների խախտմամբ:
(…)
11. Ապացույցների անթույլատրելիությունը, ինչպես նաև սույն հոդվածի 9-րդ մասով նախատեսված դեպքում օրենքի խախտմամբ ձեռք բերված տվյալների օգտագործման հնարավորությունը որոշմամբ հաստատում է վարույթն իրականացնող մարմինը՝ վարույթի շահագրգիռ մասնակցի միջնորդությամբ կամ սեփական նախաձեռնությամբ:
12. Անթույլատրելի ճանաչված ապացույցները պահվում են վարույթի նյութերում:»։
Օրենսգրքի 335-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Բոլոր ապացույցները հետազոտելուց հետո դատարանը կողմերին հարցնում է, թե արդյոք նրանք միջնորդում են անթույլատրելի ճանաչել որևէ հետազոտված ապացույց:
2. Միջնորդությունը բավարարվելու դեպքում դատարանը կայացնում է տվյալ ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու մասին որոշում` առանձին փաստաթղթի ձևով, իսկ միջնորդությունը մերժելու դեպքում` կայացնում է որոշում:
3. Սույն հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված միջնորդությունների հարցը քննարկելուց և լուծելուց հետո դատարանն իրավասու է իր նախաձեռնությամբ քննարկման առարկա դարձնելու հետազոտված ցանկացած ապացույցի անթույլատրելիության հարցը: Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու որոշումը կայացվում է առանձին փաստաթղթի ձևով:»։
Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործվել oրենքի էական խախտմամբ ստացված տվյալները:
Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ «(…) քրեադատավարական օրենքով ապացույցներին և ապացուցման գործընթացին ներկայացվող պահանջները հետևյալն են.
ա) ապացույցները պետք է պարունակեն ոչ թե գնահատողական դատողություններ, կարծիքներ, այլ կոնկրետ փաստական տվյալներ որոշակի գործողությունների, իրադարձությունների վերաբերյալ,
բ) այդ փաստական տվյալները պետք է ձեռք բերվեն օրենքով նշված աղբյուրներից և վերաբերվեն կոնկրետ տվյալ գործին և ապացուցման առարկային,
գ) ապացույցները պետք է ձեռք բերվեն, ամրագրվեն և օգտագործվեն քրեադատավարական օրենքով սահմանված կարգով (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշումը):
Վերը շարադրված քրեադատավարական նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ քրեական դատավարությունում որպես ապացույցի ինքնուրույն տեսակ թույլատրվում են օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները, որոնք ձեռք են բերվել քրեադատավարական օրենքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, յուրաքանչյուր փաստական տվյալ ունի ձեռք բերման ուրույն պահանջները, որոնք բխում են ապացույցի տեսակից, հետևաբար տարբեր են նաև դրանց ստացման կարգերը: Այլ խոսքով` քրեադատավարական օրենքը հստակ սահմանում է յուրաքանչյուր ապացույցի ձեռք բերման կարգը, հետևաբար ապացույցի` օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ ձեռք բերումը հիմք է այն անթույլատրելի ճանաչելու համար:
Օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Իրավասու մարմիններն առանց անձի համաձայնության նրա վերաբերյալ տեղեկություններ կարող են հավաքել, պահել և օգտագործել միայն օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով, եթե դա անհրաժեշտ է վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու համար:
(...)
4. Վարույթի ընթացքում միջամտությունն անձի նամակագրությանը, հեռախոսային խոսակցություններին և հաղորդակցության այլ ձևերին կարող է կատարվել միայն դատարանի որոշմամբ՝ օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով:
5. Վարույթի ընթացքում անձին վերաբերող և բժշկական (բացառությամբ բժշկական օգնություն և սպասարկում ստանալու համար դիմելու կամ այն ստանալու մասին տվյալի), նոտարական, բանկային կամ հարակից գաղտնիք պարունակող տեղեկությունները կարող են հավաքվել միայն դատարանի որոշմամբ՝ օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով:
(...)»:
Օրենսգրքի 209-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քննչական գործողություն կարող է կատարվել միայն այն դեպքում, երբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ դրա արդյունքում կարող է ձեռք բերվել տվյալ վարույթի համար նշանակություն ունեցող ապացույց:
(...)
4. Բացառապես դատարանի որոշման հիման վրա են կատարվում՝
(...)
3) թվային խուզարկությունը.
(...)»:
Օրենսգրքի 236-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Թվային խուզարկությունը էլեկտրոնային սարքերում կամ կրիչներում պարունակվող թվային տվյալների որոնումն է:
2. Վարույթի համար նշանակություն ունեցող տվյալները վերցվում են այլ կրիչի վրա պատճենելու եղանակով՝ ապահովելով այդ տվյալների և դրանցից կատարված պատճենների ամբողջականությունը:
3. Բացի խուզարկության որոշման մեջ նշվածից, քննիչը վերցնում է նաև խուզարկության ընթացքում հայտնաբերված այն բոլոր տվյալները, որոնք, անկախ տվյալ վարույթին դրանց առնչությունից, իրենց բնույթով կամ բովանդակությամբ կարող են կապված լինել այդ կամ մեկ այլ ենթադրյալ հանցագործության հետ»:
Այս առումով ուշադրության է արժանի ՄԻԵԴ-ի «Սարգավան ընդդեմ Էստոնիայի» գործով դիրքորոշումն այն մասին, որ «Թվային սարքերի խուզարկության դեպքում օրենսդրությունը պետք է նախատեսի «չափազանց հստակ երաշխիքներ»։ Դատական թույլտվության (նախնական որոշման) բացակայությունը հանգեցնում է կամայականության, քանի որ իրավապահները հնարավորություն են ստանում հասանելիություն ունենալ անձի նաև այն տվյալներին, որոնք ընդհանրապես կապ չունեն քրեական գործի հետ» (Särgava v. Estonia, գանգատ թիվ 213208, 2021թ. վճիռ)։
Մեկ այլ գործով՝ ՄԻԵԴ-ն արձանագրել է, որ «(...) [Թ]վային տվյալների խուզարկությունն ու առգրավումն առանց դատարանի նախնական որոշման և առանց դրան հաջորդող անհապաղ դատական վերահսկողության (ex post factum judicial review) «օրենքին համապատասխան» չէ։ Իրավապահները չեն ունեցել բավարար երաշխիքներ կամայականություններից պաշտպանվելու համար, ինչի արդյունքում տեղի է ունեցել 8-րդ հոդվածի խախտում։ (...)» (Kulák v. Slovakia, գանգատ թիվ 57748/21, 2023թ. վճիռ (§ 91-94))։
Մեջբերված իրավանորմերի համադրված վերլուծությունից երևում է, որ վարույթն իրականացնող քննիչը, էլեկտրոնային սարքերում կամ կրիչներում պարունակվող թվային տվյալների որոնում իրականացնելու նպատակով, պետք է միջնորդությություն ներկայացնի դատարան՝ անձի էլեկտրոնային սարքերում և կրիչներում թվային խուզարկություն իրականացնելու թույլտվություն ստանալու նպատակով, որպիսի պահանջը բխում է Օրենսգրքի 209-րդ հոդվածի 4-րդ մասից։
Վերոգրյալի համատեքստում՝ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ թվային խուզարկությունը դասվում է այն քննչական գործողությունների շարքին, որոնք էականորեն սահմանափակում են անձի անձնական (մասնավոր) ու ընտանեկան կյանքի և նամակագրության անձեռնմխելիության իրավունքը՝ ներպետական օրենսդրությամբ միջազգային իրավական չափանիշների հաշվառմամբ նախատեսված են դրա օրինականության և արդարացվածության ապահովմանն ուղղված մի շարք կարգավորումներ, որոնք իրենց հերթին անձանց իրավունքների ապահովման երաշխիքներ են:
Այսպես՝ օրենսդիրը, թվային խուզարկությունը դասելով նախնական դատական վերահսկողության օբյեկտների շարքին, հստակ սահմանել է ինչպես խուզարկություն կատարելու թույլտվություն տալու, այնպես էլ այն իրականացնելու փուլերին առաջադրվող մի շարք պահանջներ: Մասնավորապես՝ թվային խուզարկություն կատարելու թույլտվություն տալու փուլին առաջադրվող հիմնական պահանջներից է դրա կատարման համար փաստական և իրավական հիմքերի առկայությունը:
Ինչ վերաբերում է թվային խուզարկության կատարման փաստական հիմքերին, ապա դրանք այն բավարար տվյալներն են, որոնք հանգեցնում են ողջամիտ ենթադրության՝ առ այն, որ խուզարկության ենթարկվող օբյեկտում կարող են հայտնաբերվել գործի համար նշանակություն ունեցող թվային տվյալներ, մասնավորապես՝ բազմազան և բազմատեսակ տեղեկատվություն, ներառյալ՝ մասնավոր և ընտանեկան կյանքի առավել զգայուն հարցերին վերաբերող տեղեկություններ (սկսած նկարներից և անձնական նամակներից, վերջացրած բանկային և բժշկական գաղտնիք կազմող տվյալներով)։ Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ թվային խուզարկություն կատարելը կապված է անձի անձնական կյանքի անձեռնմխելիության իրավունքի էական սահմանափակման հետ, դրա կատարման փաստական հիմքին պետք է ներկայացվեն խիստ պահանջներ: Հակառակ մոտեցումը կհանգեցնի կամայականությունների՝ խախտելով միջամտության համաչափության սկզբունքը:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ․
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ՝ 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված հայտնաբերվելու դեպքով, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը ,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության ԹԱՇԴՊ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ ք/ո Մ․Բարսեղյանի կողմից, ձերբակալված Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին անձնական խուզարկության ենթարկելիս, ի թիվս այլնի, հայտնաբերվել է «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոս (iMEI 1- 353095113088253, iMEI 2 - 353055112812158) ,
- 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին, Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում իրականացվել է զննություն՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի մասնակցությամբ, որի շրջանակներում հայտնաբերվել են քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող թվային տվյալները ,
-նախորդ կետում ներկայացված զննությունից առաջ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի կողմից վարույթն իրականացնող քննիչին է ներկայացվել դիմում առ այն, որ համաձայն է, որպեսզի իր մասնակցությամբ զննվի իր բջջային հեռախոսը ,
- 2025 թվականի ապրիլի 25-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի «iPhone 12» ապրանքանիշի բջջային հեռախոսից ներբեռնված լազերային սկավառակում առկա տվյալները (փաստաթղթերը), ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը որպես արտավարութային փաստաթղթեր ճանաչելու և քրեական վարույթին կցելու մասին ։
Վերոգրյալի համատեքստում՝ Դատարանն արձանագրում է, որ անձի էլեկտրոնային սարքերում և կրիչներում «թվային խուզարկություն» ապացուցողական գործողություն կատարելու համար, Օրենսգրքի 209-րդ հոդվածի 4-րդ մասը իմպերատիվ սահմանել է, որ այն կատարվում է բացառապես դատարանի որոշման հիման վրա և որևէ այլ ընթացակարգ, այդ թվում տվյալ սարքի կամ կրիչի սեփականատիրողջ համաձայնությունը չի կարող փոխարինել և ազատել վարույթն իրականացնող քննիչին օրենսդրությամբ սահմանված պահանջներին համապատասխան դատարան միջնորդություն ներկայացնելու և դրա արդյունքում ստացված դատարանի որոշման հիման վրա թվային խուզարկություն կատարելու պարտականությունից։
Դատարանի նման պնդման հիմքում ընկած է ՄԻԵԴ-ի հետևյալ դիրքորոշումները՝
- «57. Դատարանը կրկնում է, որ Կոնվենցիայով երաշխավորված իրավունքից հրաժարվելը՝ ընթացակարգային երաշխիքների մասով, ուժ ունի միայն այն դեպքում, եթե այն տրվել է միանշանակ և ուղեկցվել է դրա կարևորությանը համապատասխանող նվազագույն երաշխիքներով: Ավելին, այն չպետք է հակասի որևէ կարևոր հանրային շահի (տե՛ս Sejdovic v. Italy [GC], կետ 86):»
«58. (...) Դատարանը չի կարող ընդունել, որ դիմումատուի կողմից տրված ենթադրյալ համաձայնությունը կարող էր քննիչներին ազատել ներպետական օրենսդրությամբ նախատեսված ընթացակարգային պահանջների (երաշխիքների) կատարումից: (...) Օրենսդրական երաշխիքների նպատակն է պաշտպանել անձին կամայականություններից, և այդ երաշխիքները չեն կարող շրջանցվել կամ փոխարինվել սոսկ անձի տված համաձայնությամբ՝ հատկապես այն իրավիճակում, երբ անձը գտնվում է իրավապահ մարմինների ճնշման կամ ազդեցության ներքո: Հետևաբար, դատական թույլտվության բացակայությունը հանգեցրել է Կոնվենցիայի 8-րդ հոդվածի խախտման:» (Khaliullina v. Russia, գանգատ թիվ 13268/05, 2015 թվականի հունիսի 6-ի վճիռ, կետեր 57-58),
-«Էլեկտրոնային կրիչների (հեռախոսների, համակարգիչների) զննության ժամանակ իրավասու մարմինները պարտավոր են գիտակցել, որ այդ սարքերը պարունակում են երրորդ անձանց անձնական տվյալներ, ովքեր որևէ կապ չունեն քրեական գործի հետ: Մեկ անձի (սեփականատիրոջ) համաձայնությունը կամ գործողությունը չի կարող վավեր հիմք հանդիսանալ այլոց անձնական տվյալների և նամակագրության անսահմանափակ հասանելիություն ստանալու համար: Պետությունը պարտավոր է օրենքով նախատեսել հատուկ զտման մեխանիզմներ՝ երրորդ անձանց իրավունքների կամայական միջամտությունը բացառելու համար:» (Lipitskiy v. the Czech Republic, գանգատ թիվ 61163/13, 2024 թվականի նոյեմբերի 28-ի վճիռ, կետ 104)։
Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում իրականացված զննությունը կատարվել է առանց դատարանի համապատասխան որոշման (Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի բջջային հեռախոսում «թվային խուզարկություն» ապացուցողական գործողություն կատարելը թույլատրելու մասին)։ Ընդ որում, Դատարանն արձանագրում է նաև, որ թեև հիշյալ ապացուցողական գործողությունը կատարվել է Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի համաձայնությամբ և մասնակցությամբ, այդ թվում վերջինս ինքն է վարույթն իրականացնող մարմնին տրամադրել բջջային հեռախոսի գաղտնաբառը, այնուամենայնիվ, նշված հանգամանքը չի կարող առանց դատարանի որոշման թվային խուզարկություն կատարելու իրավաչափ հիմք հանդիսանալ, քանի որ ինչպես վերը նշվեց տվյալ ապացուցողական գործողության կատարման համար ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը որևէ այլ ընթացակարգ, քան մինչդատական վարույթի նկատմամբ նախնական վերահսկողությունն (ապացուցողական գործողությունների կատարման դատական երաշխիքները) է չի նախատեսել։
Հետևաբար՝ Դատարանը արձանագրում է, որ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում իրականացված զննության արդյունքում հայտնաբերված թվային տվյալները չեն կարող համարվել պատշաճ դատավարական կարգի պահպանմամբ ձեռքբերված ապացույցներ։
Այսպիսով՝ սույն դեպքում Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում թվային խուզարկությունն իրականացվել է՝ առանց դատարանի համապատասխան որոշման, ինչն էլ խոսում է այն մասին, որ վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից չի պահպանվել ապացույց ձեռք բերելու դատավարական կարգը։ Նման պայմաններում՝ Դատարանը, ղեկավարվելով ապացույցների թույլատրելիությանը վերաբերող «թունավոր ծառի պտուղների» կանոնով , գտնում է, որ անթույլատրելի պետք է ճանաչել՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ «iPhone 12» մոդելի բջջային հեռախոսում զննություն իրականացնելու արձանագրությունը և ինչպես նաև դրանից բխող բջջային հեռախոսից ներբեռնված և վարույթին կցված արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված փաստաթղթերը, ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 97-րդ, 270-րդ և 335-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը


ՈՐՈՇԵՑ․

1. Պաշտպան Ա․Ասատրյանի միջնորդությունը բավարարել։
2. Թիվ ԵԴ1/0983/01/25 քրեական վարույթով հետազոտված ապացույցներից՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ի բջջային հեռախոսում զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը, ինչպես նաև դրանից բխող բջջային հեռախոսից ներբեռնված և վարույթին կցված` քննիչի 2025 թվականի ապրիլի 25-ի որոշմամբ, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված, փաստաթղթերը, ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը, ճանաչել որպես անթույլատրելի ապացույցներ։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 03-04-2026
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 03-04-2026
Նիստը Կայացել է
Վերդիկտ
Ամսաթիվ 03-04-2026
Ամբաստանյալ
Անուն Շոէբ
Ազգանուն Աբդուլահի
Հայրանուն Սեյեդ Նաջաֆի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Ամբաստանյալ
Անուն Մուհամմադ
Ազգանուն Ազիզի
Հայրանուն Հոջաթթոհլա
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Կայացվել է վերդիկտ Մեղադրական
Կայացվել է վերդիկտ Արդարացման
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Հոդված
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 03-04-2026
Ժամ 17:52
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 03-04-2026
Նիստը Կայացել է
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 23-04-2026
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 23-04-2026
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 23-04-2026
Արդարացման
Ամսաթիվ 23-04-2026
Ամբաստանյալ
Անուն Շոէբ
Ազգանուն Աբդուլահի
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Արդարացման
Ամսաթիվ 23-04-2026
Ամբաստանյալ
Անուն Մուհամմադ
Ազգանուն Ազիզի
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Շոէբ
Ազգանուն Աբդուլահի
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 23-04-2026
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Ազատազրկում
Լրացուցիչ պատիժ Օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարել
Այլ պատժաչափեր Պատժի ժամկետները հաշվարկելը և պատիժը հաշվակցելը (ՀՀ քր. օր. 79 հոդված)
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Մուհամմադ
Ազգանուն Ազիզի
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 23-04-2026
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Ազատազրկում
Լրացուցիչ պատիժ Օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարել
Այլ պատժաչափեր Պատժի ժամկետները հաշվարկելը և պատիժը հաշվակցելը (ՀՀ քր. օր. 79 հոդված)
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԴ1/1472/01/25




ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«23» ապրիլի 2026 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ` նաև Դատարան)՝
նախագահությամբ դատավոր՝ Գ.ԱԲԵԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Գ․ԳԱԼՍՏՅԱՆԻ
Է․ԱԲԵԼՅԱՆԻ
Ա․ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
Դ․ՀԱԽՆԱԶԱՐՅԱՆԻ
հանրային մեղադրողներ՝ Ռ․ԱՐՍԵՆԱՆԻ
Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ․ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
Կ․ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Ս․ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
Ա․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Վ․ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Շ․ԱԲԴՈՒԼԱՀԻ
Մ․ԱԶԻԶԻ
թարգմանիչներ՝ Ա․ՄՈԽԹԱՐՅԱՆԻ
Է․ԲԱԲԱԱՀԱՐՈՆՅԱՆԻ
Ռ․ԲԵԳԼԱՐՅԱՆԻ
Մ․ՄԵՀՐԱԲԻԻ

դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝

Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի՝ ծնված՝ 1990 թվականի մարտի 24-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության Քեշմա քաղաքում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատա-պարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 03-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, ազգությամբ քուրդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Նար-Դոսի փողոցի 140/1-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը։

1.Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.[Բ]եզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին (ծնված՝ 2000 թվականի նոյեմբերի 10-ին, բնակվող ք.Երևան Նոր Նորք, Մոլդովական 30 շենք 32 բնակարան) և Համլետ Վարդանի Թորոսյան (ծնված՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին, բնակվող՝ Կոտայքի մարզ գ.Ջրվեժ 41 փողոց 44 տուն):
Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Վ.Բեզոյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144824 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊ վարչության ծառայողները ստացված օպերատիվ տվյալներն իրացնելիս, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ-ի նոյեմբերի 18-ին ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին ենք տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի բանավոր հայտարարությամբ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից իր անձնական օգտագործման համար: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Է․Ղուկասյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ավագ քրեական ոստիկան Դ․Պետրոսյանի կողմից ձերբակալվել է և նույն օրը ներկայացվել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի պետ Ե․Նիկոյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնականի բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ժամը 21։00-ին Երևան քաղաքի Ամիրյան 4/7 հասցեի մոտից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և իրացնելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժին են տեղափոխել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադին (ծնված` 1992 թվականի հունիսի 22-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն) և Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզին (ծնված՝ 1998 թվականի հունիսի 3-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Նար-Դոս փողոց 140 տուն)։
Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի սրվակ՝ ընդհանուր 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ՝ ընդհանուր 25 գրամ քաշով, թվով հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարա՝ ընդհանուր 32.7 գրամ քաշով, իսկ Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիի մոտից անձնական խուզարկությամբ՝ հայտնաբերվել է թվով 1 հատ ընդհանուր 23.5 սմ երկարությամբ, 10.5 սմ շեղբի երկարությամբ գաղտնի փականով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 202[4] թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13145324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Շուէյբ Աբրահամի Ահմադիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել Մուհամմադ Հոջար Օլլահ Ազիզիին՝ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, ձերբակալելու վերաբերյալ։
2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13144824 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնի ՀԿԳ ավագ քրեական ոստիկան Գ․Խանդիլյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ Երևան քաղաքի վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ռ․Դավթյանին, որի համաձայն՝ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.54 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ. Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատեր Մուհամեդից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության քրեական ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալ Ա․Հակոբյանն հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, այն մասին, որ «(...) ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԹԱՇԴՊՎ ԹԱՇԶԿՀԽ դեմ պայքարի բաժնում ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի և ՀՀ ՆԳՆ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ծառայողների հետ համատեղ ս/թ նոյեմբերի 18-ին ժամը 17:30-ին Երևան քաղաքի Վարդանանց Երվանդ Քոչար հատման խաչմերուկից ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել և ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՔՈԳՎ ԵՔՎ են տեղափոխվել՝ Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին (ծնված՝ 1992 թվականի փետրվարի 8-ին, բնակվող՝ ք.Երևան Ներքին Չարբախ 12 փողոց 4/4 տուն):
Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 0.57 գրամ քաշով պոլիէթիլենային փաթեթ՝ լցված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի նմանվող դեղնականաչավուն զանգված:
Հ.Մեսրոպյանի հայտարարությամբ իր մոտ եղած կանաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերել 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարի օգտատիրոջից 8000 ՀՀ դրամով: (…)»:
Հաղորդման առթիվ՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13144724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի նոյեմբերի 1[9]-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը որոշում է կայացրել թիվ 13145324 քրեական վարույթը թիվ 13144724 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ խափանման միջոց կալանքը կիրառելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 18-ը։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
Դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մարտի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի մարտի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը միջնորդություն է ներկայացրել Դատարան՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ։
Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 18-ը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի պետ Հ․Առաքելյանին, որի համաձայն՝ «(…) 13145325 քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Շուէյբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլահ Ազիզին իրացնելու նպատակով, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով տեղափոխել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 10,16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի և 251,54 գրամ, 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածներ և հանդիսացել են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, այն է՝ կատարվել է առանց մաքսային հսկողության մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնի խախտմամբ, քրեական օրենսգրքով նախատեսված ենթադրյալ հանցագործություն, որին ողջամտորեն կարող է տրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական։ (…)»։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ հաղորդման առթիվ, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 13137325 քրեական վարույթը։
2025 թվականի ապրիլի 11-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա․Դավթյանն որոշում է կայացրել թիվ 13137325 քրեական վարույթը թիվ 13145324 քրեական վարույթին միացնելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել է Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նոր հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին որոշում։
2025 թվականի ապրիլի 25-ին թիվ 13145324 քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից կայացվել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումներ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի հիմքով։
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից Դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 (նախաքննական համարը՝ 13145324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Նույն օրը քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի աշխատակազմին։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումներով դատական նիստը նշանակվել է նույն թվականի մայիսի 7-ին:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի մայիսի 27-ի որոշմամբ՝ նույն օրը, նշանակվել են հիմնական դատալսումներ։
Հիմնական դատալսումների ժամանակ հանրային մեղադրող Ռ․Արսենյանը միջնորդել է սահմանափակել վկաներ Համլետ Վարդանի Թորոսյանի և Անուշ Մկրտչի Հովսեփյանի ցուցմունքների հետազոտումը, որը Դատարանի կողմից բավարարվել է։
Դատարանի 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի փետրվարի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:
Դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի մայիսի 18-ը:
Դատարանի 2026 թվականի մարտի 06-ի որոշմամբ՝ Վարոս Բեզոյանին պատկանող iphone 12 մոդելի բջջային հեռախոսում զննություն կատարելու մասին 2024 թվականի դեկտեմբերի 07-ի արձանագրությունը և բջջային հեռախոսից ներբեռնված և վարույթին կցված ու արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը և ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը ճանաչվել են անթույլատրելի։
2026 թվականի ապրիլի 03-ին կայացվել է վերդիկտ, որի եզրափակիչ մասի համաձայն՝ «(…) 1. Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ:
2. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անմեղությունը՝ նրան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
3. Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը թողնել անփոփոխ:
4. Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ:
5. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անմեղությունը՝ նրան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
6. Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը թողնել անփոփոխ: (…)»։



2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով` այն բանի համար, որ «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով` այն բանի համար, որ «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Այսինքն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: (...)»:

3․Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը հայտնել է, որ, օգտվելով լռելու իրավունքից, հրաժարվել է ցուցմունք տալ:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքով, հրապարակվեց՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…)
Հարց - Ձեզ ձերբակալելու ժամանակ, Դուք ներկայացրել էք Ձեր անուն ազգանունը, սակայն պարզվել է, որ որոշ հանգամանքներ չեն համապատասխանում իրականությանը, խնդրում եմ մանրամասնել:
Պատասխան - ստել եմ իմ տվյալները չեմ ցանկացել, որ իմ ընտանիքի անդամները իմանան, որ ես ձերբակալվել եմ: Չունեմ բնակության վայր Հայաստանի Հանրապետությունում։
Հարց - հասկանալի է Ձեր ձերբակալման հիմքերը կասկածանքի շուրջ:
Պատասխան - ինձ պարզ են, պնդում եմ, որ իմ անձնական օգտագործման համար է մարիխուանա տեսակի թմրանյութը Իրանից բերել, դրել եմ մի հատ տուփի մեջ, վրեն կրեմ եմ դրել, որ հոտը չզգացվի, եկել եմ ավտոբուսով միայնակ Իրանից, եկել եմ Հայաստան մեկ տարի չորս ամիս է Հայաստանում եմ եղել աշխատել եմ որպես բանվոր տաբեր վայրերում։ Հայաստան վերջին անգամ եկել եմ 23 օր առաջ, հատուկ ընկեր չունեմ հատուկ մարդկանց հետ չեմ շփվում, վերջին գործիս տեղն էլ Ավանում է գնացել եմ տղերքին եմ տեսել։ Նախկին աշխատողները։
Հարց - որտեղից էք ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան - Իրանից եմ ձեռք բերել, Քերմաշա քաղաքում տարբեր այգիներում, տարբեր անձիք վաճառում են, գնել եմ։ Մոտ 25 գրամ մարիխուանա առել եմ մոտ 6000 ՀՀ դրամով:
Հարց - ունեք տելեգրամ հավելված:
Պատասխան - ունեմ, այն իմ անունով է, ես եմ շահագործել։
Հարց - ճանաչում էք Դուք Մուհամադ Ազզիին:
Պատասխան - նախկին աշխատակիցներից է, համաքաղաքացի է, իրար հետ նախկինում աշխատել ենք, օգնել եմ միշտ իրեն գործով։ Ձերբակալվելիս եղել ենք միասին, մենք քայլելիս ենք եղել։
Հարց - ումից էք Դուք հեռախոսազանգեր ընդունել։
Պատասխան - ոչ ոք ինձ չի զանգել։
Հարց - որևէ անձի թմրանյութ իրացրել է, հանձնել է, եթե այո, ապա ում, ինչի համար։
Պատասխան - ոչ ոքի չեմ իրացրել։
Հարց - քրեական վարույթով տվյալներ են ստացվել, որ Դուք իրացրել էք թմրանյութ, ինչ կասեք այդ մասին:
Պատասխան - ես ունեմ վացապ, տելեգրամ և ստուգեք որևէ մեկի թմրանյութ չեմ իրացրել։
Հարց - Ձեր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է այլ հեռախոսահամար, ինչ կասեք այդ մասին:
Պատասխան - ես չգիտեմ ումն է, կարող է Մուհամադին է, եթե նրանը չի չգիտեմ ումն է:
Բայց եղել է իմ հեռախոսի մեջ։ Հեռախոսը ռեդմին է:
Հարց - կարող էք հայտնել գաղտնաբառը։
Ձերբակալվածը խնդրեց տալ թուղթ և գծագրեց այն, որը կցվեց ցուցմունքին: Հայտարարեց, որ հեռախոսը շատ անձանց է տվել, իսկ եթե մի բան արել են, ինքը կապ չունի:
Հարց - Դուք կասկածանքի շուրջ Ձեզ մեղավոր համարում էք թե ոչ:
Պատասխան - մասնակի չափով, ես թմրամոլ եմ, բերել եմ իմ օգտագործելու համար, դրա համար ինձ մեղավոր եմ զգում: Նախկինում էլ բերել եմ ու օգտագործել եմ։ Բայց չեմ ծախել։
Հարց - որևէ անձի հանդիպել է 18.11.2024 թ-ին:
Պատասխան - ոչ չեմ հանդիպել։
Հարց - որևէ անձ զանգահարել Ձեզ, եթե այո, ապա ով:
Պատասխան - ոչ:
Հարց - ում մոտ է գտնվել հեռախոսը։
Պատասխան - միշտ եղել է իմ մոտ:
Հարց - ինքը առաջարկել կամ խնդրել է Մուհամադին որևէ անձից վերցնել իր կամ առարկա կամ գումար:
Պատասխան - ոչ: Ավելացնելու ոչինչ չունեմ: (…)»։
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքի էությունը, իրավական հատկանիշները հասկանալի է, ես նշել եմ, որ օգտագործել եմ մարիխուանա, կենտրոնացման խնդիր ունեմ և օգտագործում եմ, բայց այն, որ ես զբաղվում եմ խմբակային իրացմամբ այն չեմ ընդունում, այն մեղադրանքը, որ ինձ առաջադրվում է ես մեղավոր չեմ համարում։ Մուհամադը ասել է, որ իբր հեռախոսը կորել է իր քարտ հեռախոսի դրել է իմ հեռախոսի մեջ և այդ առնչությամբ եղել է այն համարին, որը տեղադրել է իմ հեռախոսի մեջ: Ցանկացած հաղորդագրություն, որը առնչվում է իմ տելեգրամի կամ վացապի հետ ես դա եմ ընդունում, իսկ Մուհամադին եկած հաղորդագրությունները և զանգերը ինձ չեն առնչվում: Մարիխուանան Իրանում օգտագործում են այնպես ինչպես այստեղ գինին, հնարավոր է ես Մուհամադին հյուրասիրել եմ, շատ է պատահել, որ ես այգում ծխելիս տեսել եմ հայերը նույնպես ծխում են, Էստեղ դուք նշան ունեք, բայց ինքներդ այստեղ ծխում էք: Նորից կրկնում եմ, որ օգտագործել եմ Մուհամադը ուզել է հյուրասիրել եմ, բայց կոնկրետ ես որևէ մեկի վաճառք չեմ իրականացրել։ Միշտ բարեկիրթ եմ եղել, դպրոցից սկսած, բոլորին հարգել եմ, քրեական հեղինակություն չեմ ունեցել, բոլորին հարգել եմ։ Բարձրագույն կրթություն ունեմ և ապրուստի դժվար պատճառով է, որ կատարել եմ բանվորի աշխատանք, աշխատանքից չեմ խուսափել: Այստեղ ասել են աշխատուժ պետք է, այդ պատճառով եկել եմ։
Հարց - Ձեր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է դեղնականաչավուն զանգված, սուր հոտ ունեցող: Ձեր մասնակցությամբ դրանք կշռվել են և պարզվել է, որ դրանք լցված են եղել տարբեր փաթեթներում և տարբեր զանգվածների է եղել: Միթե դուք այդքան զանգվածը պահել էք Ձեր մոտ անձամբ օգտագործելու համար։
Պատասխան - քանի որ չեմ ուզում դնել մի այնպիսի տեղ, որ այն կորի, օգնում է ինձ կենտրոնացման համար, դրա համար պահել եմ մոտս, որ հեշտ լինի դրանք օգտագործելը առանձին-առանձին փաթեթներով եմ լցրել։ Եթե մենակ իմ համար է փոքրն է, փոքրն եմ բացում, եթե մեծ է, մեծն եմ բացում, որ մյուսին հյուրասիրեմ:
Հարց - անձնական խուզարկությամբ Ձեր մոտ բջջային հեռախոս հայտնաբերվել է:
Պատասխան - այո, դա իմն է:
Հարց - քրեական վարույթով տվյալներ են ստացվել, որ Դուք Ձեր ընկեր Մուհամադի հետ վաճառել էք Մարիխուանա տեսակի թմրանյութ և գնորդի հետ հեռախոսակապի մեջ էք գտնվել: Միաժամանակ պարզվել է, որ Ձեզ ձերբակալելիս Դուք եղել էք միասին և գնորդը հանդիպել է Ձեզ և Ձեր ընկերոջը, որից հետո գնել է թմրանյութը, սակայն Դուք այժմ հայտնում էք, որ այն պահել էք Ձեր մոտ Ձեր օգտագործման համար:
Պատասխան - ես պնդում եմ ցուցմունքս:
Հարց - Ձեր ներկայությամբ Մուհամեդը որևէ անձի վաճառել է թմրանյութ, եթե այո, ապա նրան որտեղից և որքանով է վաճառել:
Պատասխան - նախկինում Մուհամեդը աշխատել է ինձ հետ ուրիշ աշխատանքի, ես որևէ տեղեկություններ չունեմ, թե նա ում հետ է կապերի մեջ, ես իր հետ առնչվող մարդկանց հետ առնչություն չունեմ: Վաճառք տեղի չի ունեցել, մենք զբոսնում էինք ոստիկաները եկան մեզ ձերբակալեցին: Ես որևէ մեկին ոչինչ չունեմ: (…)»։
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Հարց – Դուք դիմում եք հայեցիք (ենթադրվում է՝ հայտնելու) և ցանկանում եք հայտնել դեպքի հանգամանքների մասին։ Խնդրում եմ հայտնել այն։
Պատասխան – Եթե հեռախոսը խուզարկել եք և տիրապետում եք գործին, ապա մենք՝ ես և Մուհամմադը, վաճառում ենք միայն մարիխուանա։ Մենք գովազդ (ռեկլամ) չենք արել։ Մուհամմադը հաճախորդ է ունեցել, իրեն են վաճառել։ Պատահել է, որ մեզ զանգել են և ուզել են տարբեր տեսակի թմրանյութեր՝ կոկաին, կրիստալ և այլն, ու ասել ենք, որ վաճառում ենք միայն մարիխուանա։ 21 օր Մուհամմադի հետ եմ եղել, որից 5 օր մնացել ենք հոսթելում, իսկ հետո բնակարան եմ վարձել՝ Անուշի տունը։ Միասին գնացել ենք, Անուշի հետ խոսել ենք, երկուսս էլ անձնագիր ենք տվել, բայց հետո իմ անձնագրով պայմանագիր ենք կնքել։ Դրանից առաջ ես մի քանի ամիս եկել եմ Հայաստան, աշխատել եմ և երբևէ ոչ մի խնդիր չեմ ունեցել, վաճառքով չեմ զբաղվել։ Ես Մուհամմադին հարցրել եմ՝ արդյոք այս վաճառքը մեզ համար խնդիր չի առաջացնի, նա ասել է՝ ոչ։ Մուհամմադն ասել է, որ մարիխուանայի համար պատիժը թեթև է։
Մուհամմադը բերում էր 20-30 գրամ, փոքր կշեռքով կշռում էր ու փոքր կապոցներ սարքում, և երբ վերջանում էր, Մուհամմադը բերում էր։ Բռնվելու օրը նա ասաց, որ հաճախորդ կա, որը 10 գրամ է ուզում, ես առանձնացրեցի։ Մուհամմադի սիմ քարտը 7 օր իմ հեռախոսի մեջ է եղել։ Մի ուրիշ հաճախորդ էլ ցանկացել է մի փոքր մաս վերցնի, որից հետո՝ մեծ չափով վերցնի։ Մուհամմադը նրան ճանաչում էր, իսկ ես՝ ոչ։ Տելեգրամը եղել է Մուհամմադինը։ Ես ոչ հեռախոսահամար եմ տվել, ոչ էլ ծանոթ եմ թմրանյութի արժեքին կամ որակին (թե որն է լավը կամ վատը)։
Մուհամմադն ինձնից խնդրեց, քանի որ ինքը փոքր երեխաներ ունի, ես մեղքը վերցնեմ իմ վրա, և եթե ինքն ազատվի, ինձ լավ կնայի (կօգնի)։ Մենք միայն մարիխուանայի գործով ենք զբաղվել։ Մուհամմադը մարիխուանա օգտագործում էր, իսկ ես ոչ մարիխուանա եմ օգտագործել, ոչ էլ դեղահաբեր։
Հարց – Ինչո՞վ կբացատրեք այն հանգամանքը, որ ձեզ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է կանեփանման զանգված։
Պատասխան – Մուհամմադն ասում էր, որ սրանից հետո դու տուր թմրանյութը, իսկ ինքը գումարը կվերցնի, քանի որ մատերը կեղծ փողը չի տարբերում։
Հարց – Որքա՞ն ժամանակ եք զբաղվել այս աշխատանքով։
Պատասխան – Մոտ 21 օր։ Աշխատել եմ 600.000 ՀՀ դրամ գումար, նույն չափով էլ՝ Մուհամմադը։ Իմ փողը քարտի մեջ է, իսկ Մուհամմադն իր գումարն ուղարկել է Պարսկաստան։
Հարց – Ո՞վ և որտեղի՞ց է ձեռք բերել վաճառքի համար նախատեսված թմրանյութը։
Պատասխան – Մուհամմադը ամեն 2-3 օրը մեկ 20 գրամ բերում էր։ Միայն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց էր. մանրացնում էինք, կշռում և մանր կապոցներով վաճառում։ Ես փորձել եմ իմանալ, թե որտեղից է բերում, սակայն նա ինձ չի ասել։ Ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, թե իբր ես եմ ներկրել Հայաստան՝ սուտ եմ ասել (նախկինում), ընդունել եմ նրա խոսքը, որովհետև խղճացել եմ նրան։
Հարց – Վարձակալած բնակարանում ո՞ր մահճակալն է եղել ձերը։
Պատասխան – Երկաթյա մետաղե մահճակալը, որը պատուհանի մոտ էր, որի վրա եղել են մուգ կարմիր և մոխրագույն պայուսակները։ Մուհամմադը քնել է փայտի մահճակալին, որի վրա եղել են նրա ապրանքները։ Նրա պայուսակը կանաչ-մոխրագույն էր։
Հարց – Դուք օգտվե՞լ եք խոհանոցից և դրանում գտնվող պարագաներից։
Պատասխան – Այո, օգտվել ենք պահարանից։
Հարց – Նկատե՞լ եք դեղահաբեր։
Պատասխան – Ոչ, չեմ նկատել, միայն ուտելիք է եղել։
Հարց – Քրեական վարույթով հայտնաբերվել են դեղահաբեր. ո՞ւմ են դրանք պատկանում։
Պատասխան – Իմը չեն։ Ես ունեցել եմ ստամոքսի դեղ՝ 30 հատ կապսուլա (անունը չգիտեմ), Ցինկ վիտամին, մի քանի հատ Նուրոֆեն և Ամոքսիցիլին կամ Սեֆալեքսին (անտիբիոտիկ), որոնք եղել են պահարանի վերևի հարկում։
Հարց – Մուհամմադը ո՞ր պետությունից է ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան – Հայաստանից էր ձեռք բերում, իսկ ումից չգիտեմ։
Հարց – Ո՞վ է առաջարկել այդ թմրամիջոցի վաճառքը։
Պատասխան – Մուհամմադը։
Հարց – Վաճառքից ստացված գումարը ո՞ւմ մոտ էր մնում։
Պատասխան – Գումարը իր մոտ էր մնում հետո գիշերը հավասար կիսվում էինք։
Հարց – Որտեղի՞ց էր դուրս բերում Մուհամմադը վաճառքի համար նախատեսված թմրամիջոցը, որը կշռում էիք ու լցնում փաթեթները։
Պատասխան – Այն բերելուց հետո կիսում էինք, բաժանում էինք ու լցնում էինք փաթեթների մեջ, իր գրպանից էր հանում։ Կես գրամանոցը 8.000 դրամով էինք վաճառում, 1 գրամը 15.000 դրամով։ Փողերից մի մասը վերցնում էր, այն առնելու հանում, իսկ մնացածը կիսում էինք։ Այն բերում էր իր բաճկոնի գրպանից։
Հարց – Հիշյալ բնակարանի խուզարկությամբ հայտնաբերվել է մեծ քանակի մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Ո՞ւմ է այն պատկանում։
Պատասխան – Չգիտեմ, իմը չէ։ Չգիտեի, թե ումն է։
Հարց – Եթե Մուհամմադը տան մեջ գործողություն կատարեր, Դուք կտեսնեի՞ք։
Պատասխան – Շատ ժամանակ մենք իրար հետ ենք եղել, բայց մեկս մյուսի պայուսակներին ձեռք չենք տվել, երբ մենակ է եղել երբ ես գնումներ էի անում։ Գնել ենք կշեռքներ՝ նոր և հին։ Օգտագործել ենք նորը, որը պատկանել է Մուհամմադն, իսկ հինը դրել էի իմ պայուսակում։
Հարց – Խնդրում եմ հայտնեք այն գնորդների տվյալները, որոնց վաճառվել է թմրամիջոցը։
Պատասխան – Ես անուններ չգիտեմ, կա կա հեռախոսահամարները, բացի այդ Մուհամմադը ասում էր թող միշտ իրենք զանգեն։
Հարց – Ո՞րն է եղել Ձեր գործողությունը։
Պատասխան – Մուհամմադը ասում էր, որ միայն իր հետ լինել, 1 անձով չի լինի, մեկը փողը վերցնի, մյուսը թմրամիջոցը տա։ Նախկինում ես գումարն էի վերցնում, հետո փոխվեց, ես թմրամիջոցն էի վերցնում, ինքը փողն էր վերցնում։ Մեկ-մեկ Մուհամմադն էր լոկացիան ուղարկում, իսկ մեկ-մեկ էլ ես էի ուղարկում։ Այս գործը արել եմ գումարի համար։ Ավելացնելու չունեմ ոչինչ։ (…)»։
-2025 թվականի ապրիլի 26-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը հասկանալի է, պարզ, ներկայացված մեղադրանքում ես դիրքորոշում չեմ հայտնում և օգտվում եմ իմ լռելու իրավունքից։ (…)»։

Հիմնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին հայտնել է, որ, օգտվելով լռելու իրավունքից, հրաժարվում է ցուցմունք տալ:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքով, հրապարակվեց՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Հարց - խնդրում եմ հայտնել, թե երբ էք ժամանել Հայաստանի Հանրապետություն, ինչ նպատակով և ինչ աշխատանքով կամ զբաղմունքով էք զբաղվել, որտեղ էք բնակվել։
Պատասխան - եկել եմ Հայաստան 15 օր առաջ, եկել եմ, որ բանվոր աշխատեմ, ձմեռ էր, աշխատանք չկար, պարապ է մնացել: Եկել եմ Շոէբի հետ ավտոբուսով Իրանից ենք եկել։ Ինքը տուն ուներ, վարձել էր, ասել է, որ կարիք չկա, որ ես գումար ծախսեմ ասեց, որ միասին մնանք: Տան տերը կին էր, որի անունը չգիտեմ, հասցեն անուններով չգիտեմ: Կարող եմ ցույց տալ։
Հարց - ինչ հարաբերությունների մեջ է գտնվել Շոէբի Աբդուլահի հետ, ինչ աշխատանքով է զբաղվել նա:
Պատասխան - Շոէբը արմատուրա է հավաքում նոր շենքերի վրա, ես եկել եմ որպես բանվոր, որ աշխատեմ, մենակ գիտեմ, որ նա ինչ-որ բաներ՝ մարիխուանա է ծախում, իրա հաճախորդները քանի որ իրեն զանգում են, ինքը երբ իրեն զանգում են, կամ լոկացիա է ուղարկում, գալիս են ու առնում են իրանից: Ես իրա հետ եղել եմ տեսել եմ, երեկ իրա հետ եմ եղել տեսել եմ, առաջ իրեն զանգեցին, հետո ինքը հասցե է տվել եկել են իր մոտ մեկ անձ, ինձ ասեց, գնա իրանից գումար առ, հետո Շոէբեն իրա գրպանից հանեց ու տվեց դա: Շոէբը ինձ ասում էր, որ մատերիս մաշկը մաշված էր, չեմ կարողանում վերցնեմ գումարը, դու գնա վերցրա։ Ես գումար վերցրել եմ, կարծում եմ 15.000 դրամ, անձը տղամարդ էր, այստեղ զբոսայգում է եղել։ Դա եղել է ժամը 13-14-ի սահմաններում, երեկ: Ես տեսել եմ, որ Շոէբը իր ձեռքով մարիխուանան տվել է այդ մարդուն։ 15 օրվա մեջ 7-8 անգամ տեսել եմ, մենք եղել ենք միասին, քանի որ ես հեռախոս չունեմ և ծանոթ չեմ փողոցներինն ա ասում էր իմ հետ արի, որ - չկորեմ: Ես չգիտեմ, թե որտեղից նրան մարիխուանան, Ես չեմ զբաղվել թմրանյութերի վաճառքով։ Շոէբը ինձ ասել է, որ ես վերցնեմ գումարը, դա եղել է մեկ անգամ։ Ես գիտեի, թե դա ինչ գումար է: Թմրանյութի վաճառքի գումար է եղել:
Հարց – որքան չափով է եղել յուրաքանչյուր անգամ նշված թմրանյութի քաշը։
Պատասխան - ես չգիտեմ:
Հարց - Ձեր բնակության վայրում որևէ գործողություն կատարել էք թմրանյութերի վաճառքի համար, մասնավորապես պատրաստել, գովազդել, տարածել գովազդը, այլ անձ եկել է նշված տուն:
Պատասխան - ինքը տանը մեջ կարող է կապոց կապոց է արել, քանի որ հոտը գալիս էր, բայց հաճախորդը չի եկել տուն: Համակարգիչ չի եղել տանը: Հեռախոսահամարը անգիր չգիտեմ: Ես հեռախոս չունեմ, բայց իմ ՀՀ-ի հեռախոսը եղել է Շոէբի հեռախոսի մեջ, հեռախոսը, որտեղ իմ քարտն էր, եղել է նրա մոտ, ես կարող է մի ժամ երեկոյան իմ ընտանիքի անդամների հետ խոսամ: Ես չգիտեմ, թե Շոէբեն ունի տելեգրամյան հավելված, բայց ես նախկինում ունեցել եմ վացապի հավելված, բայց չեմ ունեցել հեռախոս, ես չեմ ունեցել տելեգրամ հավելված:
Հարց - նշված տանը տարբեր սենյակներում էք ապրել:
Պատասխան - ոչ, մի հատ սենյակ է եղել, չեմ տեսել նրան գործողություններ կատարելուց:
Հարց - ինչ հանգամանքներում է Շոէբեն ձեռք բերել թմրանյութը, որտեղից, որքան ծավալով և ինչ նպատակով։
Պատասխան - մի երկու հատ տուփի մեջ ուներ իր գրպանում, թե որտեղից է բերել չգիտեմ, իրա համար բերել են, թե բերել է: Ակումբ չենք հաճախել:
Հարց - ինչու առաջարկեց և ինքը ինչու համաձայնվեց, որ թմրանյութի վաճառքից ստացված գումարը ինքը վերցնի հաճախորդից։
Պատասխան - ինքն ասում էր արմատուրա եմ հավաքել մատիս մաշկը մաշվել է, փողը ես վերցնեմ, ապրանքը ինքն էր տալիս, տեսողության հետ խնդիր չի ունեցել: Ինձ խոսք էր տվել, որ գործ կճարի ինձ համար, որ ես ավելորդ ծախս չանեմ, մնամ իր հետ ու ուտելիքը կար: Ես էլ սպասում էի, որ գործ ճարի ես գնամ գործի։ Մենք միշտ միասին չենք եղել քաղաք դուրս գալուց։ Շատ է պատահել, որ ես Երևան սիթի մոտ նստեմ, մինչ ինքը կգա:
Հարց - ինչ ծավալի թմրանյութ է եղել իր մոտ:
Պատասխան - երկու հատ տուփ ուներ, դա եղել, թե այլ բան եղել է, ես չեմ տեսել։ Ես նախկինում, որ աշխատել եմ նրանց եմ ճանաչում, այլ անձանց չի ճանաչում:
Հարց - 18.11.2024 թվականին ժամը քանիսին են դուրս եկել տանից, ուր են գնացել և ում հետ են հանդիպել։
Պատասխան - մոտ ժամ 13։00-ի սահմաններում դուրս ենք եկել տանից, գնացել ենք զբոսայգի, թմրանյութ տվեց չգիտեմ մի հատ անծանոթ մարդ էր, հետո գնացել ենք հրապարակ, որտեղ պաղպաղակ ենք կերել, գնացել ենք մզկիթի մոտ, ընդեղ էլ մի անձ իրան զանգեց ու ասեց, որ մզկիթի մոտ սպասի կբերի կտա, բայց չտվեց, հեռախոսը հետո դրեց թռիչքի ռեժիմի վրա, հետո եկանք հրապարակ ու մեզ բռնեցին: Ես չգիտեմ, թե ինչի նրան չտվեց։ Չեմ իմացել, որ նա զբաղվում է թմրանյութերի վաճառքով։ Մոտ չորս օր առաջ եմ իմացել, որ դրանով է զբաղվել, ինձ միշտ ասում էր, որ արմատուրայի գործ կանենք բայց չէ։
Հարց - քանի անձից է գումար վերցրել:
Պատասխան - մեկ անձից: Չեմ ճանաչել նախկինում։
Պաշպանը հայտարարեց, որ հարց ունի
Նշեց, որ երկու անձով են մնացել բնակարանում, սակայն այլ անձանց հյուրընկալել է, թե ոչ:
Պատասխան - այո պատահել է հյուրեր ենք ընդունել, Շոէբի քեռու տղան է եղել Միլադ է անունը, որպես տուրիստ է եկել և գնացել է Իրան: Այլ տվյալներ չունեմ։ Չգիտեմ, թե որևէ իր հանձնել է, թե ոչ:
Հարց - նշեցիք, որ 15 օր բնակվել էք Շոէբի բնակարանում, Դուք հյուր էք եղել։
Պատասխան - այո:
Հարց - 15 օր և ավելի նրա հաշվին բնակվելը Ձեզ պարտավորեցնում էր, որ անեիք նրա ասածը, որ գումարը վերցնեք:
Պատասխան - այո, ես պարտավորված էի զգում, մտածել եմ, որ անհարմար է, որ մերժեմ:
Հարց - Նշեց, որ պարտավորված է զգում, գիտեիր, թե ինչ է այդ գումարը։
Պատասխան - ես չորս հինգ օր է իմացել եմ, որ նա թմրանյութ է ծախում:
Հարց - Շաէբը առաջարկել է, Ձեզ շահագրգռելու համար է, որ Ձեզ աշխատանք գտներ:
Պատասխան - ոչ, նա ինձ ասել է ընկերական է գործ կգտնի իմ համար: Որպես ընկեր գործ գտնելու էր ինձ համար:
Հայտարարեց, որ հարց չունի և հայտարարություն չունի:
Հարց - Դուք թմրանյութ ԻԻՀ-ից ՀՀ թմրանյութ բերել եք, թե ոչ, իսկ Շոէբը։
Պատասխան - ոչ, ես չեմ բերել, չեմ կարող ասել, նա բերել է, թե ոչ: Ես իրա հետ որպես գործընկեր եմ եղել, աշխատանքի համար եմ եկել, չեմ եկել, որ իրան օգնեմ թմրանյութի մեջ։ Ավելացնելու ոչինչ չունեմ: Թմրանյութ ես չեմ օգտագործել, իսկ Շոէբը չեմ տեսել, որ օգտվի: (…)»։
-2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքի էությունը, իրավական հատկանիշները հասկանալի է, բայց ինձ մեղավոր չեմ ճանաչում։ Երեկ ասել եմ իմ խոսքը և չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ, իսկ մեղադրանքը, որ ինձ առաջադրվել է չեմ ընդունում, այն ինչ ինձ թարգմանվեց և մեղադրանքը լսեցի իրականությանը չի համապատասխանում։ Ինձնից որևէ թմրամիջոց չեն վերցրել Ես ուղակի Շոեբ Աբդուլահի հյուրն էի և աշխատելու նպատակով էի եկել այստեղ և քանի որ Շոէբը դուրս եկավ վաճառելու նպատակով ես ուղակի մեկ հոգուց գումար վերցրեցի և ինքս չեմ հանձնել որևէ մեկի որևէ թմրամիջոց: Այսքանը, չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ: (…)»։
- 2025 թվականի ապրիլի 26-ի՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Ներկայացված մեղադրանքը հասկանալի է, մասամբ եմ ընդունում մեղքս, քանի որ օժանդակել եմ Շոէբին իրացնելու մեջ և իմ հեռախոսը տվել եմ Շոէբին փողի համար։ Ընդունում եմ իրացումը, իսկ մաքսանենգությունը չեմ ընդունում։ Երկու անգամ եմ իրացրել, իր հաճախորդները շատ էին և ես վախենալով Շաէբը խնդրեց, որ ես գնամ իր հետ։ Իմը չի չեմ ընդունում։ Ծանոթացա եզրակացություններին՝ առարկություններ չունեմ։ Դրանց հայտնաբերվածի վերաբերյալ ոչինչ չունեմ ասելու, իմը չի, բայց կարծում եմ, որ Շոէբինն է։ Չեմ ցանկանում ցուցմունք տալ և օգտվում եմ իմ լռելու իրավունքից։ (…)»։

Վկա Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանի ցուցմունքը, որի համաձայն՝ դատական նիստին ներկա անձանցից ճանաչում է միայն մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, ովքեր «Տելեգրամ» հավելվածով՝ գումարի դիմաց, իրեն թմրամիջոց են վաճառել։
«Տելեգրամ» հավելվածով գրել է մեղադրյալներին, սակայն նրանց չի ճանաչել, միայն այդ հավելվածով են հաղորդակցվել (այդ թվում նաև՝ նամակագրության ձևով)։
Հայտնել է, որ չի հիշում մեղադրյալների այն հեռախոսահամարը, որին ինքը զանգահարել է՝ մանրամասնելով, որ նրանց հետ ինքը խոսել է հայերեն, բայց ոչ վարժ, որոշակի բառեր չեն հասկացվել վերջիններիս կողմից։
Հայտնել է նաև, որ մեղադրյալներից գնել է «Կանեփ» տեսակի թմրամիջոց։ Ավելին՝ իր անձնական խուզարկության ժամանակ հայտնաբերված թմրանյութը ևս գնել է մեղադրյալներից։
Նշել է, որ իրեն թմրանյութ վաճառելիս մեղադրյալները եղել են այնտեղ (դեպքի վայրում), սակայն կոնկրետ չի կարող ասել, թե ով է իրեն տվել թմրամիջոցը։ Նշել է նաև, որ մեղադրյալներից 2-3 անգամ է թմրամիջոց գնել, և ամեն անգամ նույն անձինք են իրեն տվել թմրամիջոցը, սակայն, թե ո՞ւմ է գումարը փոխանցել, չի կարող հիշել։
Անդրադառնալով այն հարցին, թե ինչպե՞ս է թմրամիջոցի գտնվելու վայրի հարցում կողմնորոշվել՝ պարզաբանել է, որ մեղադրյալներն էին «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով ուղարկում տեղակայման վայրը, որի օգնությամբ էլ գնացել է, սակայն լուսանկար չեն ուղարկել իրեն։
Հայտնել է նաև, որ ամեն անգամ մոտ 8․000 դրամ է տվել թմրամիջոց ձեռք բերելու համար։
Նշել է, որ իր հեռախոսահամարը դեպքի ժամանակ եղել է 091-94-95-94, որը մինչ օրս օգտագործում է, իսկ հանրային մեղադրողի կողմից ներկայացրած՝ 094-23-63-40 հեռախոսահամարն իրեն ծանոթ չէ։
Վկան, պատասխանելով պաշտպան Կ․Բեգջանյանի հարցին, հայտնել է, որ ցուցմունք տալու տեսանկյունից՝ իր վրա որևէ մեկը ազդեցություն չի գործադրել, որևէ պայմանավորվածություն չի ունեցել։
Վկան, անդրադառնալով իր ձերբակալությանը, մանրամասնել է, որ այն տեղի է ունեցել հետևյալ կերպ․ թմրամիջոցը մեղադրյալներից վերցնելուց հետո՝ մի քիչ առաջացել է դեպքի վայրից և հենց այդ պահին իրավապահ մարմինների ներկայացուցիչները եկել են, իր ձեռքից վերցրել են թմրամիջոցը և ձերբակալել։ Հավելել է, որ այդ պահին մեղադրյալները եղել են իր մեջքի հետևում, և չի տեսել՝ մոտիկ են եղել, թե հեռու։ Հավելել է նաև, որ իրեն ձերբակալել են իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչները, որոնց մի մասը եղել են համազգեստով, իսկ մյուս մասը՝ առանց համազգեստի։
Հայտնել է, որ երբ իրեն փոխանցել են թմրանյութը, որևէ այլ արտասովոր գործողություն չի նկատել մեղադրյալների կողմից. ինքը անմիջապես գումարը փոխանցել, վերցրել և հեռացել է։ Մանրամասնել է, որ այդ ժամանակ վերցրել է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց։
Հայտնել է նաև, որ երբ իրեն մոտեցել են իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչները, ասել են, որ ոստիկանությունից են, և իրենք միասին պետք է գնան ոստիկանության բաժին, որից հետո ինքը նստել է ավտոմեքենան և ուղևորվել են դեպի ոստիկանության բաժին։ Այդ պահի վերաբերյալ շատ մանրամասներ հստակ չի հիշում, քանի որ շատ խառնված և լարված է եղել։
Վկան նշել է, որ ինքն ոստիկանությունում ընթերականների ներկայությամբ ենթարկվել է անձնական խուզարկության, և թմրամիջոցը հանել են իր գրպանից։ Մանրամասնել է, որ անձնական խուզարկության ժամանակ իրեն խնդրել են դատարկել գրպանների պարունակությունը, չի հիշում այդ ժամանակ սպասել են ընթերականների գալուն, թե ոչ։
Վկան հայտնել է նաև, որ մեղադրյալներն իրեն «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցից բացի ուրիշ ոչինչ (նկատի ունի այլ թմրամիջոց) չեն առաջարկել։
Նշել է, որ ինքը նախկինում մեղադրյալներին չի ճանաչել, այլ նրանց մասին իմացել է «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով, սակայն կոնկրետ չի հիշում, թե ինչպես է գտել, հավանաբար, տարբեր հղումներով գնացել և պատահմամբ գտել է մեղադրյալների պատկանող ալիքը, որտեղ հեռախոսահամար չի եղել։
Նախաքննության ժամանակ նայելով հեռախոսին հայտնել է, թե մեղադրյալների հետ ինչ հեռախոսահամարով (որպիսին հանդիսացել է 094236340 համարը՝ գրանցված Մուհամեդ անվան տակ) է կապ հաստատել։
Հավելել, որ իր բջջային հեռախոսահամարի զննությունն նախաքննության ժամանակ իրականացվել է տեսանկարահանման եղանակով։
Վկան հայտնել է նաև, որ իրեն ձերբակալել են «Գնունի» շուկայի մոտից, բայց կոնկրետ վայրը և ժամը չի հիշում, սակայն հիշում է, որ մութ չի եղել։
Նշել է նաև, որ հստակ չի հիշում նախաքննության ժամանակ քննիչին «Տելեգրամ» ալիքի անվանումն ասել է (որպիսին հանդիսացել է «Կանաչու շուկա» «Տելեգրամ» ալիքը), թե ոչ, սակայն ցույց է տվել «Տելեգրամ» ալիքը, որի միջոցով կապնվել է մեղադրյալների հետ, իսկ չհիշելու հանգամանքը պայմանավորված է նրանով, որ այն իր մոտ չի տպավորվել։

Վկա Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի ցուցմունքը, որի համաձայն՝ ինքը ճանաչում է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, որոնց հետ ծանոթացել է «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով, որտեղ եղել է ընդհանուր խումբ՝ «Կանաչու շուկա» անվանմամբ։ Մանրամասնել է, որ այդ տելեգրամյան խումբը նախատեսված է եղել ընդհանուր շփման համար, ինչպես նաև այնտեղ կատարվել է նաև թմրանյութերի առք ու վաճառք։
Նշել է, որ կոնկրետ չի հիշում, թե մեղադրյալներից ում հետ է ինքը շփվել, քանի որ նրանք միասին են եղել։
Վկան նշել է, որ սկզբում մեղադրյալների հետ շփվել են նամակագրությամբ, որից հետո՝ հեռախոսով (համարը տրամադրել էին շփման ժամանակ)։ Նրան առաջարկել են «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որից ինքը չի հրաժարվել, որի կես գրամի արժեքը եղել է 8․000 դրամ։ Մանրամասնել է, որ ինքը մեղադրյալներից մոտ 2-3 անգամ գնել է թմրամիջոց, որի համար հանդիպել են, ինչից հետո տեղում վճարել է թմրամիջոցի ձեռքբերման գումարը։
Հայտնել է, որ թմրամիջոցները վերցրել է տարբեր տեղերից՝ մի անգամ Մոնումենտի մոտից, մի անգամ՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի մոտակայքից, ավելի կոնկրետ՝ բենզալցակայանից մի փոքր վերև՝ լուսացույցի մոտից։ Մանրամասնել է, որ վայրն իրեն տրամադրել են տեղակայումով, սակայն նկար չեն ուղարկել։
Հայտնել է նաև, որ ինքը չի հիշում թե գումարը ում է տվել, քանի որ նրանք միասին են եղել. մեկին գումարը տվել է, մյուսը փոխանցել է թմրամիջոցը, ինչը շատ արագ է տեղի ունեցել, և շատ ուշադիր չի եղել։ Մանրամասնել է, որ թմրամիջոցը վերցնելուց մի քանի րոպե անց իրեն ձերբակալել են ավտոմեքենայի մեջ։ Հավելել է նաև, որ երբ ինքը ավտոմեքենայի մեջ է եղել, իրավապահ մարմնի ներկայացուցիչներից մեկը նստել է ավտոմեքենան, իսկ մյուսը բացել է դուռը և իրեն դուրս հանել, որից հետո նրանցից մեկն իրեն հարցրել է՝ արդյո՞ք ապրանքն իր մոտ է, ինչին ի պատասխան ինքը հայտնել է՝ այո, սակայն այդ պահին այն գրպանից չի հանել։ Նշել է նաև, որ ձերբակալման ժամանակ ավտոմեքենայի մեջ եղել է նաև իր ընկերը՝ Համլետ Վարդանի Թորոսյանը, ում վերաբերյալ ներկայումս տեղեկություններ չունի։
Վկան հայտնել է, որ իր հեռախոսի զննությունը կատարվել է տեսաձայնագրությամբ, ինքը դատարանի որոշմանը ծանոթացել է, սակայն հստակ չի տարբերել դատարանի կնիքը, որից հետո ստորագրել է։
Մանրամասնելով՝ վկան կրկին հայտնել, որ վարույթն իրականացնող քննիչը տարբեր օրերի կանչել է իրեն, պարզաբանել է ապացուցողական գործողության կատարման կարգը, և ամեն ինչ տեղի է ունեցել տեսաձայնագրման միջոցով։ Իր հիշելով՝ դատարանի որոշումն իրեն ցույց են տվել, սակայն հստակ չի հիշում։

Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինիս մոտ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածում լցված դեղահաբի սրվակ, ընդհանուր՝ 26.2 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված դեղահաբի պլաստմասե սրվակ, ընդհանուր՝ 25 գրամ քաշով, թվով 1 հատ դեղնականաչավուն զանգվածով լցված պլաստմասե տարրա, ընդհանուր՝ 32.7 գրամ քաշով, բջջային հեռախոս, որտեղ տեղադրված են եղել 094-23-63-40 և 094-24-03-92 հեռախոսահամարները:

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինս 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ժամը՝ 21։00-ին ապօրինի թմրանյութ պահելու և իրացնելու հիմնավոր կասկածով ձերբակալվել է, որի ժամանակ հայտարարել է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահիի հետ զբաղվել են թմրանյութերի վաճառքով։

Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ վերջինիս հագին եղած սև գույնի կաշվե բաճկոնի աջ գրպանից հայտնաբերվեց ծալովի դանակ, որի ընդհանուր երկարությունը 23․5 սմ է, իսկ շեղբի երկարությունը՝ 10․5 սմ, լայնությունը՝ 3 սմ, նույն բաճկոնի ձախ գրպանից հայտնաբերվեց «IRECO» գրառմամբ բանալի, մեկ հատ էլեկտրոնային ծխախոտ՝ «FATTO» գրառմամբ, նույն գրպանից՝ մեկ հատ հարյուր դրամանոց, մեկ հատ երկու հարյուր և մեկ հատ հիսուն ՀՀ դրամ մետաղադրամներ, հագին եղած սև գույնի սպորտային տաբատի ոտքի գրպանից հայտնաբերվեց սև գույնի կաշվե դրամապանակ, որի մեջ առկա էր մեկ հատ քսան հազար ՀՀ հուշանվեր թղթադրամ, մեկ հատ հինգ հազար ՀՀ հուշանվեր թղթադրամ, նույն դրամապանակի մեջ առկա էր նաև մեկ հատ քսան հազար ՀՀ թղթադրամ, երկու հատ տասը հազար ՀՀ թղթադրամ, չորս հատ հինգ հազար ՀՀ թղթադրամ, տասներկու հատ հազար ՀՀ թղթադրամներ։

Վարոս Բեզոյանին անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ձերբակալված Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է 0.57 գրամ քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և iphone մոդելի բջջային հեռախոս։

Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին, ձերբակալված Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է 0.54 գրամ քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց և samsung մոդելի բջջային հեռախոս, ով հայտարարել է, որ հայտնաբերվածը «մարիխունա» տեսակի թմրանյութ է, որը ձեռք է բերել 8000 ՀՀ դրամ գումարով Մուհամեդ անունով անձից, ում հետ կապ է հաստատել 094-23-63-40 հեռախոսահամարով:

Բնակարանի խուզարկություն կատարվելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ խուզարկություն է կատարվել Երևան քաղաքի Նար-Դոս 140/1 հասցեի տանը, որի ընթացքում հայտնաբերվել է դեղնականաչավուն զանգվածներ և դեղահաբեր։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2055 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ թվով 1 հատ փաթեթում առկա ընդհանուր թվով 16 հատ բուսական զանգվածները հանդիսանում են ընդհանուր 16,45 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Կապի օպերատորից ստացված, մեղադրյալներ Շոէբ Աբդուլլահի և Մուհամադ Ազիզիի կողմից շահագործված 094-24-03-92 բջջային հեռախոսահամարի վերծանումների զննության արձանագրությունը , որի համաձայն՝ հիշյալ հեռախոսահամարը օգտվել է Երևան քաղաքի Նար Դոս 115, Խանջյան 13ա, Գրիգոր Լուսավորիչ 6, Մաշտոց 8/7, Բիզնես Ցենտր սելլայիդ անտենաների տիրույթից։ Պարզվել է նաև, որ հիշյալ բաժանորդը 14․11․2024 թվականին, 16․11․2024 թվականին, 18․11․2024 թվականին հեռախոսազանգեր է ունեցել 098-60-89-85, 091-94-95-94 հեռախոսահամարի բաժանորդների, թմրանյութ գնած Հովհաննես Մեսրոպյանի և Վարոս Բեզոյանի հետ։

Էլեկտրոնային սարքերում զննություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանի մասնակցությամբ կատարվել է վերջինիս պատկանող «Սամսունգ Գալաքսի» մոդելի բջջային հեռախոսը, որի զննությամբ պարզվել է հետևյալը՝ «վացապ» հավելվածում «Parsik Muhamed» գրառմամբ հաղորդագրություններ բաժնում առկա են 15․11․2024 թվականին թվագրված ժամը 09։17-ին հաղորդագրություն «???»: Հիշյալ բաժանորդի հեռախոսահամարն է +37494236340: Առկա են հեռախոսազանգեր «Parsik Muhamed» գրառմամբ բաժանորդի հետ' 12․11․2024 թվականին, ժամը 17։19-ին, 09․11․2024 թվականին, Ժամը 17։52-ին, 06․11․2024 թվականին, ժամը 19։04-ին, 04․11․2024 թվականին, ժամը 19։41-ին, 28․10․2024 թվականին, ժամը 19։01-ին: Դրանցից մի մասը կատարվել է տեսազանգի միջոցով: «Տելեգրամ» հավելվածում առկա է «Parsik Muhamed» օգտատերը, որտեղ մուտք գործելով առկա է ձայնագրություն՝ «Դու, ուզում ես ինչ լիներ», որից հետո լատինատառ գրված է «Ախպեր, 0․5, ???» կատարվել են հաղորդագրությունները 18․11․2024 թվականին ժամը 09։51-ին, 15։26-ին, 16։21-ին, ժամը 16։30-ին 30 րոպե գրառումը, իսկ 094-23-63-40 բաժանորդը ուղարկել է «Վարդան Մամիկոնյանի» արձանի լուսանկարը: ժամը 17։16-ին առկա է հեռախոսազանգ 23 վայրկյան տևողությամբ: Առկա է «բանկիրի կանալ» գրառմամբ տելեգրամյան էջ, որտեղ առկա են թմրանյութերի տեսքով նկարներ' տեսանելի է թմրանյութ, մարտի 12-ին, թվագրումը բացակայում է: Կատարվեց լուսանկարում' արձանագրությանը կցելու համար: Հեռախոսազանգեր բաժնում առկա է «Պարսիկ Մուհամեդ» բաժանորդի հեռախոսահամարին կատարված հեռախոսազանգեր, իսկ հեռախոսահամարն է 094 236365: Հ.Մեսրոպյանը հայտարարել է, որ «Պարսիկ Մուհամեդ» բաժանորդը հանդիսացել է այն անձը, ումից ձեռք է բերել թմրանյութ' գումարի դիմաց, 8․000 ՀՀ դրամով:

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2078 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթում առկա 0,45 գրամ հաստատուն չոր քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2077 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթում առկա 0,41 գրամ հաստատուն չոր քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 2099 Ք-24 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթներում «փաթեթ 1. թիվ 13145324 ... պայուսակից հայտնաբերված ...» գրառմամբ փաթեթում առկա թվով 2 հատ և ընդհանուր 251,54 գրամ հաստատուն չոր քաշերով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածները հանդիսանում են մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Փորձաքննության ներկայացված «փաթեթ 2 թիվ 13145324 ... բն խուզարկությամբ ...» գրառմամբ փաթեթում առկա 85,3 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփ տեսակի բույսի մանրացված զանգվածը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:

Թվային տեղեկատվության ներբեռնում կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ ՀՀ ՔԿ ՀԿԳ քննության ՔԳՎ կիբեռհանցագործությունների և բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտում կատարված հանցագործությունների քննության վարչությունում «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսի ներքին հիշողության կրիչից «MK Expert 6.0.0.300» ծրագրի միջոցով ներբեռնվել է հիշյալ բջջային հեռախոսից էլեկտրոնային տեղեկատվությունը կրիչի վրա։

Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 343224054 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթներում մեկ հատ «Melatonin 5 Vitamin В6» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա, 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերն (օբյեկտ 1) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական գրամ քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 6,72 գրամ: Փորձաքննությանը ներկայացված մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերն (օբյեկտ 2) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ: «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կկազմի 10,16 գրամ:

Դատանյութագիտական փորձաքննության թիվ 1098 Ք-25 եզրակացությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության ներկայացված փաթեթից դուրս բերված թվով 1 հատ կշեռքի մակերեսին առկա են «կանեփ» տեսակի բույսի թմրալկալոիդ՝ տետրահիդրոկաննաբինոլի հետքեր, որոնց քանակական հաշվարկ հնարավոր չէ կատարել:

Դատարանի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ փորձաքննությանը ներկայացված թվով 1 հատ էլեկտրոնային կշեռքը , որի վրա առկա են տետրահիդրոկաննաբինոլի հետքեր:

Դատարանի որոշմամբ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված «Հաֆեզ» նյութերի չարաշահման խորհրդատվական և բուժման կենտրոնի գրությունը , որի համաձայն՝ Մոհամմադ Հոջաթոլլահի Ազիզին նշված կենտրոնի բուժառուներից է և ստանում է մեթադոն օշարակով կամ դեղահաբով՝ օրական 20մլ չափաբաժնով:

Էլեկտրոնային սարքերում թվային խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ զննությամբ պարզվել է, որ «Ռեդմի» մոդելի բջջային հեռախոսից «MK Expert 6.0.0.300» ծրագրով ներբեռնված են մի շարք հավելվածներ՝ «Տելեգրամ» գրառմամբ, որտեղ առկա թղթապանակների զննությամբ պարզվել է, որ առկա են հաղորդագրություններ, քարտեզների կոորդինատներ, լուսանկարներ, որոնք վերաբերվում են թմրանյութերի ապօրինի շրջանառություններին, մասնավորապես հաղորդագրությունները լատինատառ են, բայց հայերեն բառերով, դրանք վերաբելի են թմրանյութերի վաճառքի և դրանց արժեքների վերաբերյալ։ Դրանք կրկնօրինակվել են և կցվել վարույթին և ներբեռնվել են լազերային սկավառակում՝ կցվելով քրեական վարույթին։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ թվով 16 հատ զանգվածները՝ ընդհանուրը 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով, որոնք հանդիսանում են «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութեր ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերն (օբյեկտ 1) 0,04 ական գրամ քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը, ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերն (օբյեկտ 2) իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 գրամ հաստատուն չոր քաշով, 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 գրամ հաստատուն չոր քաշով, 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ ՍԵԿՏ համակարգից ստացված Մուհամմադ Ազիզիի և Շոէբ Աբդուլլահի ՀՀ մուտք գործելու՝ սահմանահատման վերաբերյալ փաստաթղթերը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Աբդուլլահի կողմից շահագործված +374 94 23-63-40 հեռախոսահամարի վերծանումները ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ Հովհաննես Մեսրոպյանին պատկանող «Սամսունգ Գալաքսի» մոդելի բջջային հեռախոսի զննությամբ պատճենահանման եղանակով արտատպված, թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության վերաբերյալ փաստաթղթերը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Փաստաթուղթն որպես արտավարույթային ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսից ներբեռնված թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության վերաբերյալ փաստաթղթերով, լազերային սկավառակում ներբեռնված տեղեկատվությունը ճանաչվել են որպես արտավարութային փաստաթուղթ։

Հիմանական դատալսումների ընթացքում հետազոտվել են նաև վերը նշված որոշումներով ամրագրված իրեղեն ապացույցները ։

Լրացուցիչ դատալսումների ժամանակ հետազոտվել են նաև․
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի վերաբերյալ Ձև 8 տեղեկանքները, որոնց համաձայն վերջիններս նախկինում դատապարտված չեն եղել ,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 21։00-ին, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին արձանագրությունը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 21։00-ին, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 02։00-ին, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը, հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալվել է,
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի Ձև 8 տեղեկանքը , համաձայն որի՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը նախկինում դատապարտված չի եղել,
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի Ձև 8 տեղեկանքը , համաձայն որի՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին նախկինում դատապարտված չի եղել,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ անձին ձերբակալելու մասին որոշումը , որի համաձայն՝ նույն օրը, ժամը՝ 02։30-ին, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալվել է,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու նպատակով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու նպատակով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Թիվ 2055 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 3157 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 648․000 (վեց հարյուր քառասուն ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- 2025 թվականի հունվարի 10-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի հունվարի 10-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի հունվարի 16-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2025 թվականի հունվարի 17-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Թիվ 2078 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1198 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 108․000 (հարյուր ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 2077 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1197 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 108․000 (հարյուր ութ հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 2099 Ք-24 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 1340 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 252․000 (երկու հարյուր հիսուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 3322405 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման թիվ 399 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 1․152․000 (մեկ միլիոն հարյուր հիսուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- Թիվ 1098 Ք-25 փորձաքննության կատարման արդյունքների հանձնամն-ընդունման թիվ 3713 արձանագրությունը , որի համաձայն՝ փորձաքննության կատարման ծախսը կազմել է 72․000 (յոթանասուներկու հազար) ՀՀ դրամ,
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի մարտի 14-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին միջնորդությունը , որի համաձայն՝ քննիչը միջնորդություն է ներկայացրել դատարան՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու նպատակով,
- 2025 թվականի մարտի 17-ի՝ Դատարանի որոշումը , որի համաձայն՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 2 (երկու) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2026 թվականի փետրվարի 16-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով,
- Դատարանի՝ 2026 թվականի փետրվարի 16-ի որոշումը , որի համաձայն՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով։

4․ Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատած փաստական հանգամանքները․
Հետազոտելով սույն դատավճռի 3-րդ կետերում շարադրված ապացույցները՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք վերաբերելի են սույն քրեական գործին:
Մինչ հիշյալ ապացույցների հավաստիությանը և դրանց համակցության բավարարության գնահատմանն անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»։
Նույն օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ: (...):»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի 39-րդ կետի համաձայն՝
«ապացույց՝ փաստի վերաբերյալ օրենքով սահմանված կարգով ստացված տվյալ, որի հիման վրա քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են ապացուցման ենթակա հանգամանքների առկայությունը կամ բացակայությունը, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ.»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. (...) [Դ]ատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: (...):»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե քրեական վարույթի ընթացքում հակառակը չի ապացուցվում, ապա ապացուցված են համարվում՝
(...)
4) փաստը, որը մեղադրյալին հայտնի է կամ պետք է հայտնի լիներ՝ որպես նրա բացառիկ իրազեկության հանգամանք:
2. Եթե վարույթի մասնակիցը վիճարկում է սույն հոդվածի 1-ին մասով սահմանված փաստերի հավաստիությունը, ապա կրում է հակառակն ապացուցելու պարտականությունը:»:
Վերլուծելով ապացուցման քրեադատավարական կանոնները, մասնավորապես անդրադառնալով «ապացույցների բավարարություն» հասկացությանը՝ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով որոշման մեջ նշել է, որ. «(…) «[Ա]պացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներն են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը։
(…) Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում։ Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ։ Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության։
(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։
(...) Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
(…)։
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա։
(…) Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (…)։
(…) [Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած» ։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարինե Ռոբերտի Առաքելյանի գործով որոշման մեջ նշել է, որ. «(…) [Ա]ռանձին հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով, որոնց դեմ պայքարը հռչակված է որպես համընդհանուր առաջնահերթություն, դատարանն իր ներքին համոզմամբ կարող է հավանականության բարձր աստիճանով հաստատված համարել գործի որևէ հանգամանք՝ հիմք ընդունելով գործով հաստատված այլ հանգամանքների համակցությունը, եթե հանցանք կատարելու մեջ մեղադրվող անձն առաջ չի քաշել մեղադրանքը հերքող ողջամիտ բացատրություն: Ընդ որում, այդ հանգամանքները համապատասխան իրավիճակներում պետք է օժտված լինեն հավանականության այնպիսի բարձր աստիճանով, որը կվկայի հակառակի ոչ ողջամիտ լինելու մասին: Այլ կերպ՝ այդ հանգամանքի հավանականությունը պետք է լինի ավելի բարձր, քան հակառակինը:
Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ վերջին դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի (այսուհետ՝ Եվրոպական դատարան) ձևավորած կայուն նախադեպային պրակտիկայից առ այն, որ քրեական գործի շրջանակում անմեղ համարվելու անձի իրավունքը և նրան ներկայացված մեղադրանքի ապացուցման բեռը կրելու պետության իրավասու մարմինների համար սահմանված պահանջը բացարձակ չեն, քանի որ քրեական իրավունքի ցանկացած համակարգում գործում են փաստի կամ իրավունքի կանխավարկածներ, և պետությունները որոշակի պայմաններում կարող են անձին պատժել պարզ կամ օբյեկտիվ փաստի հիման վրա՝ անկախ դրա հիմքում հանցավոր դիտավորության կամ անզգուշության առկայությունից ։
Վերոգրյալի ներքո՝ սույն դատավճռի 3-րդ կետով նշված ապացույցները՝ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի ապացուցման տեսանկյունից համակցության մեջ գնահատելով, Դատարանը գտնում է որ դրանք բովանդակային տեսանկյունից հակասություններ չեն պարունակում: Հաշվի առնելով դրանցից յուրաքանչյուրի աղբյուրի հատկանիշները, ձևավորման հանգամանքները, ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք նաև հավաստի են:
Այսպիսով՝ Դատարանը, պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ, դրանց համակողմանի, լրիվ և անաչառ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ գտնում է, որ ապացուցված է, որ․
-մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վարոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
-մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վարոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:
Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում նաև անդրադառնալ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված «Հաֆեզ» նյութերի չարաշահման խորհրդատվական և բուժման կենտրոնի գրությունը, որի համաձայն՝ Մոհամմադ Հոջաթոլլահի Ազիզին նշված կենտրոնի բուժառուներից է և ստանում է մեթադոն օշարակով կամ դեղահաբով՝ օրական 20մլ չափաբաժնով և արձանագրել, որ, ինքնին, մեղադրյալի հիշյալ կենտրոնում բուժում ստանալու, այդ թվում թույլատրելի չափով մեթադոն դեղահաբեր ցուցված լինելու հանգամանքը՝ սույն վարույթի շրջանակներում հայտնաբերված առանձնապես խոշոր չափի (ընդհանուրը 10,16 գրամ) թվով 168 և 86 հատ դեղահաբերի շրջանառությունն իրավաչափ դարձնող փաստարկ չէ։ Դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ նշված քանակի դեղահաբերի վերաբերյալ ողջամիտ բացատրություններ չեն ներկայացվել մեղադրյալների կողմից, այդ թվում ՀՀ-ում դրանք ձեռք բերելու կամ ՀՀ տեղափոխելու վերաբերյալ փաստական տվյալներ առկա չեն, ինչպես նաև ներկայացված դեղատոմսում առկա չէ կոնկրետ ցուցում նման քանակի դեղահաբերի օգտագործման անհրաժեշտության կամ անգամ դրանց մեղադրյալի կողմից ԻԻՀ-ից ստանալու վերաբերյալ։ Ավելին՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին 2025 թվականի ապրիլի 26-ին որպես մեղադրյալ ցուցմունք տալիս հայտնել է, որ առհասարակ առնչություն չունի թմրամիջոցների օգտագործման հետ։ Հետևաբար նման պայմաններում՝ Դատարանը հիմքում ունենալով սույն դատավճռի 3-րդ կետում ներկայացված ապացույցները (ի թիվս այլնի՝ մեղադրյալի բնակության վայրից մեծ քանակությամբ թմրամիջոցների հայտնաբերվելը, նրանց կողմից օգտագործվող բջջային հեռախոսում թմրամիջոցների ապօրինի իրացման վերաբերյալ հաղորդագրությունների բնույթն ու բովանդակությունը, ինչպես նաև վարույթով վկաներ Վարոս Բեզոյանի և Հովհաննես Մեսրոպյանի ցուցմունքները) գտնում է, որ «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշով ապացուցված է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքը։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ, դրանց համակողմանի, լրիվ և անաչառ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ գտնում է, որ ապացուցված չեն մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի 2-րդ կետում)։
Դատարանի նշված հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ սույն դատավճռի 3-րդ կետով նշված ապացույցներով չի հիմնավորվել մեղադրյալների կողմից խնդրո առարկա թմրամիջոցները քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին, ապօրինի Հայաստանի Հանրապետության տարածք անցկացնելու հանգամանքը։
Դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ քննարկվող փաստական հանգամանքը հավաստելու տեսանկյունից ներկայացվել է միայն ՍԵԿՏ համակարգից ստացված Մուհամմադ Ազիզիի և Շոէբ Աբդուլլահի ՀՀ մուտք գործելու՝ սահմանահատման վերաբերյալ փաստաթղթերը, որոնք հավաստում են, որ մեղադրյալները ՀՀ են մուտք գործել «Մեղրի» մաքսակետով և հետիոտն եղանակով՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:47-ից մինչև ժամը 01:48-ն ընկած ժամանակահատվածում։
Ինչ վերաբերում է մյուս ապացույցներին, ապա Դատարանը փաստում է, որ բացառությամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի ցուցմունքների՝ դրանք որևէ կերպ չեն հավաստում ապացուցման ենթակա փաստակազմը, այլ կերպ պիտանի և ունակ չեն հավաստելու մեղադրյալներին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի փաստական հանգամանքները։
Նշվածին զուգահեռ՝ Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի ցուցմունքներն իրենց հերթին հակասական են և իրենց բովանդակությամբ բացառում են միմյանց։
Այսպես՝
-2024 թվականի նոյեմբերի 19-ի՝ ձերբակալված Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրության համաձայն ․
«(…)
Հարց - հասկանալի է Ձեր ձերբակալման հիմքերը կասկածանքի շուրջ:
Պատասխան - ինձ պարզ են, պնդում եմ, որ իմ անձնական օգտագործման համար է մարիխուանա տեսակի թմրանյութը Իրանից բերել, դրել եմ մի հատ տուփի մեջ, վրեն կրեմ եմ դրել, որ հոտը չզգացվի, եկել եմ ավտոբուսով միայնակ Իրանից, եկել եմ Հայաստան մեկ տարի չորս ամիս է Հայաստանում եմ եղել աշխատել եմ որպես բանվոր տաբեր վայրերում։ Հայաստան վերջին անգամ եկել եմ 23 օր առաջ, հատուկ ընկեր չունեմ հատուկ մարդկանց հետ չեմ շփվում, վերջին գործիս տեղն էլ Ավանում է գնացել եմ տղեքին եմ տեսել։ Նախկին աշխատողները։
Հարց - որտեղից էք ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան - Իրանից եմ ձեռք բերել, Քերմաշա քաղաքում տարբեր այգիներում, տարբեր անձիք վաճառում են, գնել եմ։ Մոտ 25 գրամ մարիխուանա առել եմ մոտ 6000 ՀՀ դրամով:
(…)»։
- 2025 թվականի մարտի 11-ի՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հարցաքննության արձանագրությունը ․
«(…) Մուհամմադը բերում էր 20-30 գրամ, փոքր կշեռքով կշռում էր ու փոքր կապոցներ սարքում, և երբ վերջանում էր, Մուհամմադը բերում էր։ Բռնվելու օրը նա ասաց, որ հաճախորդ կա, որը 10 գրամ է ուզում, ես առանձնացրեցի։ Մուհամմադի սիմ քարտը 7 օր իմ հեռախոսի մեջ է եղել։ Մի ուրիշ հաճախորդ էլ ցանկացել է մի փոքր մաս վերցնի, որից հետո՝ մեծ չափով վերցնի։ Մուհամմադը նրան ճանաչում էր, իսկ ես՝ ոչ։ Տելեգրամը եղել է Մուհամմադինը։ Ես ոչ հեռախոսահամար եմ տվել, ոչ էլ ծանոթ եմ թմրանյութի արժեքին կամ որակին (թե որն է լավը կամ վատը)։
(…)
Հարց – Որքա՞ն ժամանակ եք զբաղվել այս աշխատանքով։
Պատասխան – Մոտ 21 օր։ Աշխատել եմ 600.000 ՀՀ դրամ գումար, նույն չափով էլ՝ Մուհամմադը։ Իմ փողը քարտի մեջ է, իսկ Մուհամմադն իր գումարն ուղարկել է Պարսկաստան։
Հարց – Ո՞վ և որտեղի՞ց է ձեռք բերել վաճառքի համար նախատեսված թմրանյութը։
Պատասխան – Մուհամմադը ամեն 2-3 օրը մեկ 20 գրամ բերում էր։ Միայն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց էր. մանրեցնում էինք, կշռում և մանր կապոցներով վաճառում։ Ես փորձել եմ իմանալ, թե որտեղից է բերում, սակայն նա ինձ չի ասել։ Ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, թե իբր ես եմ ներկրել Հայաստան՝ սուտ եմ ասել (նախկինում), ընդունել եմ նրա խոսքը, որովհետև խղճացել եմ նրան։
(…)
Հարց – Մուհամմադը ո՞ր պետությունից է ձեռք բերել թմրանյութը։
Պատասխան – Հայաստանից էր ձեռք բերում, իսկ ումից չգիտեմ։
Հարց – Ո՞վ է առաջարկել այդ թմրամիջոցի վաճառքը։
Պատասխան – Մուհամմադը։
Հարց – Վաճառքից ստացված գումարը ո՞ւմ մոտ էր մնում։
Պատասխան – Գումարը իր մոտ էր մնում հետո գիշերը հավասար կիսվում էինք։
Հարց – Որտեղի՞ց էր դուրս բերում Մուհամմադը վաճառքի համար նախատեսված թմրամիջոցը, որը կշռում էիք ու լցնում փաթեթները։
Պատասխան – Այն բերելուց հետո կիսում էինք, բաժանում էինք ու լցնում էինք փաթեթների մեջ, իր գրպանից էր հանում։ Կես գրամանոցը 8.000 դրամով էինք վաճառում, 1 գրամը 15.000 դրամով։ Փողերից մի մասը վերցնում էր, այն առնելու հանում, իսկ մնացածը կիսում էինք։ Այն բերում էր իր բաճկոնի գրպանից։ (…)»։
Վերոնշյալ հակասական ցուցմունքների և դրանց պարզման վերաբերյալ այլ ապացուցողական գործողություններ կատարելու հնարավորության բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքները հնարավոր չէ «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշով ապացուցված համարել։ Այս տեսանկյունից ՄԻԵԴ-ը սահմանել է, որ ապացույցները պետք է լինեն այնպիսի որակի, որոնք անձի մեղավորությունը կհաստատեն «ողջամիտ կասկածից վեր» (beyond reasonable doubt) չափանիշով (Barberà, Messegué and Jabardo v. Spain, § 77), իսկ «Ջոն Մյուրեյն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության» գործով ՄԻԵԴ-ը արձանագրել է, որ «Դատապարտումը չի կարող հիմնվել կամ բխել բացառապես կամ գլխավորապես մեղադրյալի լռության կամ այլ անուղղակի հանգամանքների վրա, եթե մեղադրանքի կողմի ներկայացրած գործն այնքան ուժեղ չէ, որ հնարավոր լինի պահանջել պատասխան: Մեղադրանքի կողմը պետք է ներկայացնի այնպիսի ծանրակշիռ (prima facie) գործ, որը ողջամիտ կասկածից վեր կհաստատի մեղավորությունը, նախքան հնարավոր կլինի որևէ բացասական հետևություն անել մեղադրյալի վարքագծից»:
Մեկ այլ՝ «Ջեյլանն ընդդեմ Թուրքիայի» գործով, ՄԻԵԴ-ը ընդգծել է, որ պետությունը չի կարող անձին մեղավոր ճանաչել մաքսանենգության մեջ՝ հիմնվելով միայն ենթադրությունների վրա, եթե չկան դիտավորությունը հիմնավորող հստակ փաստեր (Ceylan v. Turkey, գանգատ թիվ 68962/01)։

5․Պատճառաբանական մաս.
I) Մեղադրյալներին վերագրված արարքների իրավական գնահատականը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը, առաքելը, տարածելը, գովազդելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը կամ մեկ ուրիշի դրդմամբ՝ նրա համար թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի ձեռք բերելը`
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կամ 2-րդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է՝
(...)
2) առանձնապես խոշոր չափերով՝
(...)
4. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հնգապատիկից մինչև քսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
5. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի քսանհինգապատիկից մինչև հարյուրքսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
6. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի առանձնապես խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Կառավարության սահմանած թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հարյուրքսանհինգապատիկը գերազանցող չափերը:
(...)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Մարտիկ Բոլյանի գործով որոշման շրջանակներում՝ արտահայտելով հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Իրացման նպատակի տակ պետք է հասկանալ թմրամիջոցի կամ հոգեներգործուն նյութերի տարածման ցանկացած եղանակ, այդ թվում նաև նախնական պատվերով։ Իրացման նպատակի մասին կարող են վկայել ինչպես ձեռք բերողի (ստացողի, սպառողի) հետ համապատասխան պայմանավորվածության առկայությունը, այնպես էլ գործի մյուս հանգամանքները. թմրամիջոցներ ձեռք բերելը և պահելը դրանք չգործածող անձի կողմից, զգալի քանակությունը, իրացման համար հարմար փաթեթավորումը և այլն։ Ընդ որում, հանցավորից առգրավված թմրամիջոցների մեծ քանակությունն ինքնըստինքյան դրանք իրացնելու անվիճելի ապացույց չէ. դա պետք է գնահատել միայն իրացման նպատակի մասին վկայող այլ տվյալների հետ համակցության մեջ» ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Թմրամիջոցի, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի, դրանց պատրաստուկի, դրանց համարժեք նյութի (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալի կամ դրանց պրեկուրսորի կամ դրանք պատրաստելու համար օգտագործվող և հատուկ հսկողության տակ գտնվող նյութի, սարքավորման կամ գործիքի կամ մշակումն արգելված՝ թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութ պարունակող բույսի մաքսանենգությունը՝ Եվրասիական տնտեսական միության մաքսային սահմանով կամ Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով դրանք ապօրինի տեղափոխելը, որը կատարվել է առանց մաքսային հսկողության կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին հավաստի տեղեկությունը սահմանված կարգով չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնը, այդ թվում՝ արգելքը կամ սահմանափակումը խախտելու կամ մաքսային կամ այլ փաստաթուղթը խաբեությամբ օգտագործելու միջոցով`
(...)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կամ 2-րդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է`
(...)
2) առանձնապես խոշոր չափերով կամ՝
(...)»։
«Մաքսային կարգավորման մասին» ՀՀ օրենքի 239-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մաքսանենգություն է համարվում (...) անկախ չափերից, թմրամիջոցի, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի, դրանց պատրաստուկի, դրանց համարժեք նյութի (անալոգ) կամ դրանց պրեկուրսորի (...) Միության մաքսային սահմանով կամ Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանով ապօրինի տեղափոխումը, որը կատարվել է առանց մաքսային հսկողության կամ դրանից թաքցնելով, կամ դրանց մասին հավաստի տեղեկությունները սահմանված կարգով չհայտարարագրելու կամ ոչ իր անվամբ հայտարարագրելու կամ դրանց տեղափոխման համար սահմանված կանոնները, այդ թվում՝ արգելքներն ու սահմանափակումները խախտելու, կամ մաքսային կամ այլ փաստաթղթեր խաբեությամբ օգտագործելու միջոցով:
2. Մաքսանենգությունը, որպես քրեորեն պատժելի արարք, նախատեսված է Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքով:»
«Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերը, շրջանառությունն արգելված՝ թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, պրեկուրսորների զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը. թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման թիվ 1 հավելվածի 81-րդ կետի համաձայն՝ «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի մանր չափը 0.5-2.5 գրամ է, իսկ առանձնապես խոշոր չափը՝ 62,5 գրամը գերազանցող չափը, իսկ «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի մանր չափը 0.005-0.025 գրամ է, իսկ առանձնապես խոշոր չափը՝ 0,625 գրամը գերազանցող չափը։
Վերոգրյալի հիման վրա և հաշվի առնելով Դատարանի կողմից՝ սույն դատավճռի 4-րդ կետում հաստատված փաստական հանգամանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է, որ՝ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին, նախնական համաձայնության գալով Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Հետևաբար՝ ապացուցված է
- մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցանքում, իսկ նրա արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին,
- մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցանքում, իսկ նրա արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ներկայացված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներին, ապա Դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալներին մեղսագրված արարքներն ապացուցված չեն «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան։


II) Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի քրեական պատասխանատվության հարցը.
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) արդյո՞ք ապացուցված են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ.
դ) մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ (…):»:
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար՝ նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն։
Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջներից է այն, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին:
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա:
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում կարևորվում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այս առումով Դատարանը կարևորվում է նաև ՄԻԵԴ-ի դիրքորոշումներն առ այն, որ՝
-«Թմրամիջոցների վաճառքը (իրացումը) հանդիսանում է չափազանց վտանգավոր երևույթ հասարակության համար։ Պետությունները լիովին իրավասու են և պարտավոր են ձեռնարկել խիստ միջոցներ՝ այս հանցագործության դեմ պայքարելու նպատակով: Թմրամիջոցների իրացման համար նախատեսված խիստ քրեական պատիժները, ինչպես նաև կրկնահանցագործության դեպքում պատժի խստացումը, լիովին արդարացված են հանրային շահի և բնակչության առողջության պաշտպանության տեսանկյունից» (Achour v. France, գանգատ թիվ 67335/01 (§ 50))։
-«Հաշվի առնելով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության ավերիչ ազդեցությունը անհատների և ողջ հասարակության վրա՝ ներպետական օրենսդրի կողմից թմրամիջոցներ իրացնողների նկատմամբ խիստ պատժաչափերի սահմանումը և դատարանների կողմից դրանց կիրառումը հետապնդում է իրավաչափ նպատակ և անհամաչափ չէ։ Թմրամիջոցների տարածումը սպառնալիք է ժողովրդավարական հասարակությանը, և պետություններն ունեն լայն հայեցողական իրավունք պատժողական քաղաքականության խստության հարցում» (Salerno v. Italy, գանգատ թիվ 12053/86)։
Վերը մեջբերված իրավական նորմերում և դիրքորոշումներում սահմանված չափանիշների համատեքստում՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ պատիժների տեսակները որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
- նրա կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով կատարված հանցագործու¬թյան բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված արարքը բնակչության առողջության դեմ ուղղված, դիտավորյալ, առանձնապես ծանր հանցագործություն է, թմրամիջոցը եղել է «Մարիխուանա» և «Մեթադոն» տեսակի՝ առանձնապես խոշոր չափով։ Մեղադրյալի դերակատարությունը դրսևորվել է, խմբի կազմում առանձնապես խոշոր չափերով թմրամիջոցներն իրացնելու նպատակով, շահադիտական դրդումներով, ձեռք բերելով, պահելով իրացնելով,
- մեղադրյալները Վարոս Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին թմրամիջոցն իրացնելու հանգամանքի վերաբերյալ պայմանավորվածության են եկել հաղորդակցական տեխնոլոգիաներն օգտագործելով, այն է՝ «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով,
- խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը,
- այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը,
- անձը բնութագրող հանգամանքները (նախկինում դատապարտված չլինելը):
Դատարանը, հիմքում ունենալով վերը մեջբերված հանգամանքները, ինչպես նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով որպես հիմնական պատիժ է նախատեսված միայն ազատազրկումը՝ գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ նաև Օրենսգիրք) 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակներն ապահովելու համար՝ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ որպես հիմնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկումը՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահին հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են Օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 6-7-րդ մասով բացառող հանգամանքները և հիմքում ունենալով սույն գործի փաստական տվյալների ամբողջությունը, գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը՝ հատկապես համանման հանցանքների կանխումը, հնարավոր է մեղադրյալի նկատմամբ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով որպես հիմնական պատիժ նշանակված 7 (յոթ) տարի ազատազրկմանը լրացուցիչ պատիժ՝ օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը միացնելով՝ մեղադրյալին ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հիմքում ունենալով Օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կարգավորումները, գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից՝ նշանակված պատժից հաշվակցելով վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը։
Անդրադառնալով «դ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը․
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն․
«Եթե դատարանը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու կամ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս հանգում է հետևության, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին»:
Նշված հարցի կապակցությամբ՝ Դատարանը հարկ է համարում մեջբերել Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 18-ին, Է․Աղաջանյանի վերաբերյալ որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումը, որի համաձայն՝ «(…) 12. Վերահաստատելով նախկինում արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը ևս մեկ անգամ փաստում է, որ դատարանի համոզվածությունը և վստահությունն այն մասին, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն նաև հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա ` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, հանցանքի սուբյեկտիվ կողմի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն : (…)»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը որոշելիս, հիմք է ընդունում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, որը պայմանավորված է այն իրողությամբ, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը սպառնում է պետության անվտանգությանն ու կայունությանը, աղետալի վնասներ է հասցնում երկրի տնտեսությանը, ազգի գենոֆոնդին, թմրամիջոցների տարածումն անմիջական սպառնալիք է ներկայացնում ազգային անվտանգության համար: Այս համատեքստում՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (տե՛ս վերևում) պատշաճ գնահատման պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա անձը բնութագրող հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի վերևում), ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, բավարար չեն հանգելու այնպիսի համոզման, որ պատժի նպատակների՝ պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց նրա կողմից պատիժը կրելու։
Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ կալանքին, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում վերջինիս դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:

III) Մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի քրեական պատասխանատվության հարցը.
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիիի մեղավորությունը Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
ա) արդյո՞ք ապացուցված են մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
բ) մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին ենթակա է արդյո՞ք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ.
դ) մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
Անդրադառնալով «ա» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով «բ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար՝ նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Անդրադառնալով «գ» կետով բարձրացված հարցին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ պատիժների տեսակները որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
- նրա կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով կատարված հանցագործու¬թյան բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նրան մեղսագրված արարքը բնակչության առողջության դեմ ուղղված, դիտավորյալ, առանձնապես ծանր հանցագործություն է, թմրամիջոցը եղել է «Մարիխուանա» և «Մեթադոն» տեսակի՝ առանձնապես խոշոր չափով։ Մեղադրյալի դերակատարությունը դրսևորվել է, խմբի կազմում առանձնապես խոշոր չափերով թմրամիջոցներն իրացնելու նպատակով, շահադիտական դրդումներով, ձեռք բերելով, պահելով իրացնելով,
- մեղադրյալները Վարոս Բեզոյանին և Հովհաննես Մեսրոպյանին թմրամիջոցն իրացնելու հանգամանքի վերաբերյալ պայմանավորվածության են եկել հաղորդակցական տեխնոլոգիաներն օգտագործելով, այն է՝ «Տելեգրամ» հավելվածի միջոցով,
- խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը,
- այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը,
- անձը բնութագրող հանգամանքները (նախկինում դատապարտված չլինելը):
Դատարանը, հիմքում ունենալով վերը մեջբերված հանգամանքները, ինչպես նաև այն, որ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով որպես հիմնական պատիժ է նախատեսված միայն ազատազրկումը՝ գտնում է, որ 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակներն ապահովելու համար՝ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ որպես հիմնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկումը՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են Օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 6-7-րդ մասով բացառող հանգամանքները և հիմքում ունենալով սույն գործի փաստական տվյալների ամբողջությունը, գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը՝ հատկապես համանման հանցանքների կանխումը, հնարավոր է մեղադրյալի նկատմամբ Օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով որպես հիմնական պատիժ նշանակված 7 (յոթ) տարի ազատազրկմանը լրացուցիչ պատիժ՝ օտարերկրյա քաղաքացուն Հայաստանի Հանրապետության տարածքից վտարելը միացնելով՝ մեղադրյալին ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
Դատարանը, հիմքում ունենալով Օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կարգավորումները, գտնում է, որ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից՝ նշանակված պատժից հաշվակցելով վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը։
Ինչ վերաբերում է «դ» կետով բարձրացված հարցին, ապա մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը որոշելիս Դատարանը հիմք է ընդունում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, որը պայմանավորված է այն իրողությամբ, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը սպառնում է պետության անվտանգությանն ու կայունությանը, աղետալի վնասներ է հասցնում երկրի տնտեսությանը, ազգի գենոֆոնդին, թմրամիջոցների տարածումը և տարանցումն անմիջական սպառնալիք են ներկայացնում ազգային անվտանգության համար: Այս համատեքստում մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (տե՛ս վերևում) պատշաճ գնահատման պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա անձը բնութագրող հանգամանքները (տե՛ս սույն դատավճռի վերևում), ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը բավարար չեն հանգելու այնպիսի համոզման, որ պատժի նպատակների՝ պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց նրա կողմից պատիժը կրելու։
Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզին պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցին՝ կալանքին, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում վերջինիս դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 16 հատ բուսական զանգվածները՝ ընդհանուր 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված՝ թվով 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերը՝ 0,04 ական գրամ քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը՝ ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերը՝ իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը (որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ, («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 և 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշերով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը, Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրանյութը, Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը, 1 հատ արծաթագույն պոլիմերային իրանից կազմված փոքր էլեկտրոնային կշեռքը՝ կափարիչով ծածկված, պետք է պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում, իսկ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը՝ վերադարձնել դրա օրինական սեփականատիրոջը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ արտավարութային փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
Անդրադառնալով վարույթային ծախսերին՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահից և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի, համապարտության կարգով՝ յուրաքանչուրից ընդհանուր արժեքի մեկ երկրորդի չափով (յուրաքանչյուր մեղադրյալից՝ 1․170․000 (մեկ միլիոն հարյուր յոթանասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով), անհրաժեշտ է գանձել փորձաքննության արժեք կազմող 2․340․000 (երկու միլիոն երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամը՝ որպես վարութային ծախս։
Նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով գույքային հայցի և գույքի վրա արգելանք դնելու վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ, 347-350-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նրան վերագրված արարքը կատարելու մեջ և նրան արդարացնել` մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելն ապացուցված չլինելու հիմքով:
2. Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով։
3. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժից հաշվակցել Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի փաստացի անընդմեջ անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը և պատժի կրման սկիզբը հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից:
4. Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5. Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նրան վերագրված արարքը կատարելու մեջ և նրան արդարացնել` մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելն ապացուցված չլինելու հիմքով:
6. Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ ՀՀ-ից վտարելով ԻԻՀ՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով:
7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժից հաշվակցել Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի փաստացի անընդմեջ անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը և պատժի կրման սկիզբը հաշվարկել 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ից:
8. Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
9. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 16 հատ բուսական զանգվածները՝ ընդհանուր 16,35 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված՝ թվով 168 հատ 0,25-ական գրամ քաշով, «Z», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեդահատերը՝ 0,04 ական գրամ քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը՝ ընդհանուր քաշը 6,72 գրամ, մեկ հատ «Brewers Yeast» գրառումներով պոլիմերային տարայի մեջ առկա 86 հատ 0,25 ական գրամ քաշով, «2», «40» փորագրմամբ, սպիտակ գույնի, կլոր դեղահատերը՝ իրենց բաղադրության մեջ պարունակում են 0,04-ական ցրած քաշով «մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցը (որի ընդհանուր քաշը կազմում է 3,44 գրամ, («Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր գումարային քաշը կազմել է 10,16 գրամ, ծախսվել է փորձաքննության ընթացքում 12 հատ դեղահատեր) թմրանյութերը, Երևան քաղաքի Նար Դոս 140/1 հասցեի բնակարանից հայտնաբերված և վերցված 251.04 և 85.3 գրամ հաստատուն չոր քաշերով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութերը, Վարոս Բեզոյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.35 գրամ հաստատուն չոր քաշով մարիխուանա տեսակի թմրանյութը, Հովհաննես Մեսրոպյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված 0.31 գրամ հաստատուն չոր քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութը, 1 հատ արծաթագույն պոլիմերային իրանից կազմված փոքր էլեկտրոնային կշեռքը՝ կափարիչով ծածկված, պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
10. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ «Xiaomi» ապրանքանիշի «REDMI Note 12» մոդելի բջջային հեռախոսը՝ վերադարձնել դրա օրինական սեփականատիրոջը։
11. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ արտավարութային փաստաթղթերը պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
12. Մեղադրյալներ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահից և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի՝ համապարտության կարգով՝ յուրաքանչուրից ընդհանուր արժեքի մեկ երկրորդի չափով (յուրաքանչյուր մեղադրյալից՝ 1․170․000 (մեկ միլիոն հարյուր յոթանասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով), գանձել փորձաքննության արժեք կազմող 2․340․000 (երկու միլիոն երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամը՝ որպես վարութային ծախս:
13. Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 23-04-2026
Գործը քննվել է Դռնբաց
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 08-07-2026
Էջերի քանակ 1-ին հատորը՝ «234» թերթից, 2-րդ հատորը՝ «246» թերթից, 3-րդ հատորը՝ «278» թերթից, 4-րդ հատորը՝ «125» թերթից, 5-րդ հատորը՝ «120» թերթից
Էջերի քանակ 6-րդ հատորը՝ «120» թերթից, 7-րդ հատորը՝ «116» թերթից, 8-րդ հատորը՝ «108» թերթից, 9-րդ հատորը՝ «124» թերթից
Էջերի քանակ 10-րդ հատորը՝ «100» թերթից, 11-րդ հատորը՝ «81» թերթից։
Էջերի քանակ 1-ին հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «123» թերթից, 2-րդ հավելվածը՝ 2 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ «128» թերթից, 2 հատորը՝ «110» թերթից
Էջերի քանակ 3-րդ հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «77» թերթից։
Այլ նշումներ Տեղի է ունեցել վրիպակ․

1-ին հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «123» թերթից,
2-րդ հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «128» թերթից,,
3-րդ հավելվածը՝ 2 հատորից՝
1-ին հատորը՝ «77» թերթից,
2-րդ հատորը՝ «110» թերթից։
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 26-06-2026
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 08-07-2026
Էջերի քանակը 1-ին հատորը՝ «234» թերթից, 2-րդ հատորը՝ «246» թերթից, 3-րդ հատորը՝ «278» թերթից, 4-րդ հատորը՝ «125» թերթից, 5-րդ հատորը՝ «120» թերթից
Էջերի քանակը 6-րդ հատորը՝ «120» թերթից, 7-րդ հատորը՝ «116» թերթից, 8-րդ հատորը՝ «108» թերթից, 9-րդ հատորը՝ «124» թերթից
Էջերի քանակը 10-րդ հատորը՝ «100» թերթից, 11-րդ հատորը՝ «81» թերթից։
Էջերի քանակը 1-ին հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «123» թերթից, 2-րդ հավելվածը՝ 2 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ «128» թերթից, 2 հատորը՝ «110» թերթից
Էջերի քանակը 3-րդ հավելվածը՝ 1 հատորից՝ «77» թերթից։
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
ՈՒր Հհ քրեական վերաքննիչ դատարան
Ելքի գրության համարը ԴԴԱ-8.1-Ե-84864/26
Դատական գործ N: ԵԴ1/1472/01/25
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 02-06-2025
Ամսաթիվ 29-05-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Սեդա
Ազգանուն Յուզբաշյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Շոէբ Աբդուլահ մյուսը՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Մուհամմադ Ազիզի Հոջաթթոհլա Բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 13.05.2025թ. որոշումը , մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Կայացվել է որոշում Ընդունվել է վարույթ
Որոշման ամսաթիվը 20-06-2025
Որոշման բովանդակություն ԵԴ1/1472/01/25



ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան)
նախագահությամբ՝ դատավոր Լ.ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ

«20» հունիսի 2025թ. ք.Երևան

մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարանի)՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի թիվ ԵԴ1/1472/01/25 որոշումը,

ՊԱՐԶԵՑ

Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը.
2025 թվականի ապրիլի 29-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական երկրորդ բաժնի ավագ քննիչ Ա.Դավթյանի կողմից կազմվել է Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի վերաբերյալ թիվ 13145324 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը։
Նույն օրը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
2025 թվականի մայիսի 2-ին Առաջին ատյանի դատարանի (նախագահությամբ դատավոր Գ․Աբելյանի) կողմից որոշում է կայացվել քրեական գործի վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամսով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 18-ը:
2025 թվականի հունիսի 2-ին փոստային եղանակով Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերը նշված որոշման դեմ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը։
2025 թվականի հունիսի 9-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել, իսկ հունիսի 10-ին դատավոր Լ.Ալավերդյանի աշխատակազմին են փոխանցվել թիվ ԵԴ1/1472/01/25 վարույթի նյութերը։
Վերաքննիչ դատարանի 2025 թվականի հունիսի 11-ի որոշմամբ հատուկ վերանայման բողոքն ընդունվել է վարույթ:
2025 թվականի հունիսի 17-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ.Արսենյանի կողմից ներկայացվել է գրավոր դիրքորոշում։

Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ «(…) [Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք: (...)»:

Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման համաձայն՝
(...) Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի ըստ էության քննության ժամանակ դրված է առավել բարձր ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է ըստ էության քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների դեռևս պարզված չլինելու (քրեական վարույթը նախնական դատալսումների փուլում գտնվելու) պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը աներկբա դիտարկվելու են որպես Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ կանխակալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը հիմնական դատալսումները դեռևս չավարտված և դատարանի կողմից մեղքի հարցը լուծված չլինելու դեպքում, չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման միայն հիմնական դատալսումների փուլն ավարտելուց և մեղքի հարցը լուծելուց հետո՝ Օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված դեպքում, քանի որ իրենից ներկայացնում է գործի ըստ էության քննության հիմնական բաղադրատարրերից մեկը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ներկայացրած ոչ բոլոր ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանը անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի (կամ դրա մի մասի) հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի ելքի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից:
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմունքներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականու-թյանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելիության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։
(…)
Դատարանը, Եվրոպական և Վճռաբեկ դատարանների որոշումների լույսի ներքո գործով ներկայացված տվյալները ենթարկելով պատշաճ գնահատման և գործի նյութերից բխող մյուս տվյալների հետ համադրված վերլուծության և գնահատման արդյունքում, ինչպես նաև արդարադատության շահի, անձի անձնական ազատության իրավունքի արդարացի հավասարակշռման և ներքին համոզմունքի համատեքստում գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել և երաշխավորել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծը և հանրային շահերի համարժեք պաշտպանությունը, մասնավորապես՝ բացակայում են անհրաժեշտ տեղեկություններ, որոնք հիմք կհանդիսանան եզրակացնելու, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են չեզոքացնել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկերը: Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չէ կանխել վերջինիս՝ Օրենսգրքով նախատեսված ոչ պատշաճ վարքագծի ցանկացած դրսևորում, հետևաբար՝ այդ արդյունքին հասնելու համար՝ նրա նկատմամբ դատավարական ավելի խիստ սահմանափակումների գործադրումն անհրաժեշտություն է:
Տվյալ դեպքում, Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, մեղադրյալին վերագրվող հանցագործությունների կատարման եղանակի, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանի ու արարքների հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը բնութագրող այլ հանգամանքների համատեքստում պատշաճ ուշադրության արժանացնելով դրանում մեղադրյալի շարունակական վարքագիծը և հաշվի առնելով, որ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, և՛ որպես նրա օրինական վարքագիծն ապահովող հանգամանքները, և՛ որպես նրա ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող գործոնները, բավարար չեն գործի պատշաճ քննության ապահովման հանրային շահի և մեղադրյալի անձնական ազատության միջև արդարացի հավասարակշռությունը հաստատելու համար՝ Դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներով հնարավոր չէ ապահովել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը: Դատարանը, համակողմանի գնահատման ենթարկելով այն, որ առկա է վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և վարույթին ապօրինի ազդեցություն գործադրելու բարձր հավանականություն, գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող լինել արդյունավետ իրավական ներգործության միջոցներ, որոնք կարող են նրան կաշկանդել և զսպել՝ դրսևորելու ոչ պատշաճ վարքագիծ և չեզոքացնել նաև նրա օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը:
Այսպիսով՝ դատարանի գնահատմամբ և ներքին համոզմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը թույլատրելի ճանաչելը չի կարող գործուն երաշխիք հանդիսանալ: Գործի նյութերում առկա փաստական հանգամանքները Դատարանին իրական հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություն անել մեղադրյալի անձի, վերջինիս հետագա վարքագծի և նրա ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու՝ բավարար հիմքերի առկայության մասին:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա և դատական նիստում ներկայացված տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանավորման՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոցի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա են այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամկետով: (…)»։

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը համարել է, որ ազատության մեջ լինելու դեպքում Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահը կարող է՝ ա) խոչընդոտել գործի քննությանը՝ ապօրինի միջամտելով ապացուցման գործընթացին, բ) դիմել փախուստի, գ) կատարել նոր հանցանք։
Ըստ Բողոքաբերի՝ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից նշված գործողությունները կատարելու հավանականության վերաբերյալ ենթադրությունները վարույթն իրականացնող փորձել է հիմնավորել բացառապես մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքների ծանրությամբ։
Բողոքաբերն ընդգծել է, որ մեղադրյալը թե՛ ձերբակալվածի և թե՛ մեղադրյալի կարգավիճակում տված ցուցմունքներում հայտնել է, որ ինքը թմրամիջոցների իրացման հետ առնչություն չունի, դրանք ձեռք է բերել իր անձնական օգտագործման համար, դրանք իր հետ բերել է ԻԻՀ-ից։
Բողոքաբերն արձանագրել է, որ կալանքի հիմքերի մասով Առաջին ատյանի դատարանը նշել է, որ փախուստի ռիսկն իրատեսական է, քանի որ մեղադրյալ ՀՀ-ում չունի մշտական բնակության վայր, սակայն վերջինս պատրաստ է վարձակալել բնակարան և ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով։
Բողոքաբերը նշել է, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից արտահայտած իրավական դիրքորոշումների համաձայն՝ անձին ազատությունից զրկելն արդարացված է միայն այն դեպքում, երբ պակաս խիստ միջոցառումներն անբավարար են համարվել անհատի կամ հասարակական շահը պաշտպանելու համար, որը և պահանջում է տվյալ անձի մեկուսացումը:
Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ ներկայացված փաստական տվյալներն ու տեղեկությունները բավարար են ապագային վերաբերվող կանխատեսում անելու առ այն, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պարագայում այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողությունը միանշանակ իրական և լիարժեք երաշխիք կարող են հանդիսանալ նրա պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
Ելնելով վերոգրյալից՝ Բողոքաբերը խնդրել է բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն այլընտրանքային խափանման միջոցը։

Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ռ.Արսենյանը ներկայացրել է դիրքորոշում, որով, համապատասխան հիմնավորումներով, նշել է, որ վիճարկվող դատական ակտը պատճառաբանված է և ենթակա չէ բեկանման, իսկ ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքն անհիմն է։

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն` «3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա»:
Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի լույսի ներքո վերլուծելով հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել հետևյալ հարցին. հիմնավոր են արդյո՞ք Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
Գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝ (…)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
(...) 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի համաձայն՝
«2. Մեղադրյալը պարտավոր է՝ (…)
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին. (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(…) 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները:
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1.Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 286-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Դատարանում խափանման միջոց կիրառելու և կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու վարույթի առարկան են կազմում մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգման անհրաժեշտությունը և իրավաչափությունը, ավելի մեղմ խափանման միջոցներ կիրառելու հնարավորությունը (…)»։
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Նարեկ Հարությունյանի գործով 2016 թվականի մարտի 30-ի թիվ ԵԱՆԴ/0081/01/14 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ առաջին ատյանի դատարանի կողմից անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումների կայացումը և վերջիններիս` վերաքննության կարգով վերանայումը իրականացվում են տարբեր դատավարական գործառույթների շրջանակներում։ Անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշումը կայացվում է գործի ըստ էության քննության շրջանակներում, իսկ վերաքննիչ դատարանի կողմից նշված ակտերի վերանայումը` ստորադաս դատարանի որոշումների ստուգման և վերանայման վերադաս դատական ատյանի գործառույթի շրջանակներում։ Վերոնշյալի հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ մրցակցող արժեքների` մի կողմից արդարադատության իրականացման դատարանի լիազորության, իսկ մյուս կողմից անձի ազատության իրավունքի և դրան հակակշռող հանրային շահի համարժեք ապահովման անհրաժեշտությունից ելնելով` քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանները ողջամտորեն պետք է նեղ լինեն մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողության շրջանակներում կալանքի կապակցությամբ կայացվող որոշումների վերանայման սահմաններից։ Մասնավորապես` քննարկվող որոշումների վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը։ Այդպիսիք են, օրինակ, հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, որոշման հիմքում դրված ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն։ Վճռաբեկ դատարանն անհրաժեշտ է համարել ընդգծել, որ քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանների լայն մեկնաբանումը կհանգեցնի կոնկրետ գործով արդարադատություն իրականացնող առաջին ատյանի դատարանի գործունեությանն անհարկի միջամտության և կվտանգի դատավորի ներքին անկախությունը։
Հիմք ընդունելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերոհիշյալ իրավական դիրքորոշումը և նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի վերաբերյալ քրեական գործն ըստ էության քննելու համար ուղարկվել է Առաջին ատյանի դատարան, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ առարկայազուրկ է հիմնավոր կասկածի առկայությանը կամ բացակայությանն անդրադառնալը:
Վահագն Պողոսյանի գործով 2013 թվականի փետրվարի 15-ի թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին»:
Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի գործով 2020 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Ո]րպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը (…) կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը»։
Անդրադառնալով կալանավորման շարունակական կիրառման հիմքերի բացակայության վերաբերյալ Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում բերված փաստարկներին և գնահատման ենթարկելով գործի նյութերը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ քրեական գործի նյութերում առկա են համապատասխան տեղեկություններ և փաստեր, որոնք թույլ են տալիս հիմնավորված ենթադրություն կատարել այն մասին, որ դեռևս պահպանվում է ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման հավանականությունը և այն կանխել հնարավոր է միայն վերջինիս ազատության իրավունքի սահմանափակմամբ։ Մասնավորապես՝ վարույթի քննությանը խոչընդոտելու կատարելու և փախուստի դիմելու հավանականությունը շարունակում է առկա լինել։
Նշյալ եզրահանգման համար Վերաքննիչ դատարանը կարևորում է մեղադրյալին մեղսագրվող արարքների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, կատարման եղանակն ու հանգամանքերը, սպասվող պատժի խստությունը, որպիսի տվյալները, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, էականորեն բարձրացնում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի կողմից ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման հավանականությունը։
Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է հետևյալ հանգամանքները՝
- Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին վերագրվող հանցագործությունների բնույթը, վտանգավորության աստիճանը և ակնկալվող պատժի խստությունը,
- դեռևս չեն հետազոտվել գործով ձեռք բերված բոլոր ապացույցները,
- Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին այլ պետության քաղաքացի է, ՀՀ-ում չունի մշտական բնակության վայր, սոցիալական կապեր,
- ենթադրյալ հանցանքները խմբի կազմում կատարելը։
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ՝ հանցանքը ենթադրաբար խմբի կազմում կատարելը ևս բարձրացնում է քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը: Այս հետևությունը համահունչ է նաև Եվրոպական դատարանի կողմից ձևավորած իրավական դիրքորոշումներին, մասնավորապես՝ անդրադառնալով վարույթը խոչընդոտելու հիմքին` Եվրոպական դատարանը ընդգծել է, որ կազմակերպված հանցավոր գործունեությանը կամ հանցախմբերին առնչվող գործերով կալանավորված անձին ազատ արձակելու դեպքում նրա կողմից գործով վկաների կամ գործով անցնող այլ կասկածյալների վրա ճնշում գործադրելու կամ վարույթն այլ կերպ խոչընդոտելու ռիսկը հաճախ հատկապես բարձր է (տե´ս Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ Stvrtecky v. Slovakia գործով 2018 թվականի հունիսի 5-ի վճիռը, գանգատ թիվ 55844/12, կետ 61)։
Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալ հանգամանքները, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և իրավական դիրքորոշումների համակցությամբ հաշվի առնելով քրեական գործի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի ենթադրյալ վարքագծի դրսևորումները, նրան վերագրվող արարքների բնույթն ու կալանքի համար հիմք հանդիսացած հանգամանքները՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործի քննության տվյալ փուլում կալանքից զատ որևէ այլ խափանման միջոցով ողջամտորեն հնարավոր չէ ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու համար անհրաժեշտ է ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների առկայություն։ Հակառակ մոտեցումը, Վերաքննիչ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել Առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով վերջինիս ներքին անկախությունը։ Մինչդեռ, տվյալ դեպքում ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում այդպիսի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներ չեն մատնանշվել։
Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ, գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան: Հետևաբար, վիճարկվող որոշումը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ, 393-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել՝ թիվ ԵԴ1/1472/01/25 վարույթով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը թողնելով անփոփոխ։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Լ.ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆ
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 09-06-2025
Վիճակագրական տողի համարը 19.7
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 09-06-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Լուսինե
Ազգանուն Ալավերդյան
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 02-09-2025
Ամսաթիվ 29-08-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Սեդա
Ազգանուն Յուզբաշյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Շոէբ Աբդուլահ մյուսը՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Մուհամմադ Ազիզի Հոջաթթոհլա Բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 15.08.2025թ. որոշումը , մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 08-09-2025
Վիճակագրական տողի համարը 19.7
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 08-09-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Մարինե
Ազգանուն Մելքոնյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 12-09-2025
Գրավոր ընթացակարգ
Ամսաթիվ 22-09-2025
Դատական ակտ
Դատական ակտ N-ԵԴ1/1472/01/25







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

«22» սեպտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈԻԹՅԱՄԲ՝ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆԻ

Գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /դատավոր Գ.Աբելյան/ 15.08.2025թվականի թիվ ԵԴ1/1472/01/25 որոշման դեմ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը.

ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում /այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան/ քննվում է քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի և Մուհամմադ Հոջաթթոհյա Ազիզիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:
15.08.2025թվականի Առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամանակով՝ մինչև 18.11.2025թվականը:
29.08.2025թվականին պաշտպանը ստացել է բողոքարկվող դատական ակտը։
29.08.2025թվականին Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ փոստային ծառայության միջոցով հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել պաշտպան Ս.Յուզբաշյանը, որը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան /այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան/ է ստացվել է 02.09.2025թվականին։
08.09.2025թվականին թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործի հավելվածը բողոքի հիման վրա ստացվել է Վերաքննիչ դատարան, իսկ նախագահող դատավորի աշխատակազմին է փոխանցվել 09.09.2025թվականին:
12.09.2025թվականին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու և դատական վարույթը գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու մասին:

2.Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.

Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ. «նա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին: Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:»:

15.08.2025թվականին Առաջին ատյանի դատարանն իր որոշմամբ արձանագրել է.
«/.../Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանը անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
Մինչ նշված հիմքերին անդրադառնալը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը՝/.../
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ Դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում շարունակում է առկա լինել վերջինիս կողմից փախուստի դիմելու և Օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը։
Վերոնշյալ եզրահանգման համատեքստում՝ Դատարանը պատշաճ ուշադրության է արժանացնում այն, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղսագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքների կատարման փաստը, որոնք դասվում են առանձնապես ծանր հանցանքների շարքին և դրանց համար որպես պատիժ է նախատեսվում բացառապես ազատազրկման ձևով, այն էլ վեցից տասներկու տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործության ծանրության աստիճանը, թեև վճռորոշ չէ, սակայն էական է և ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով այլ մյուս հանգամանքների համակցությամբ:
Դատարանն անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ նախորդ կետերում վկայակոչված և մեղադրյալին վերագրվող հանցանքների ծանրությունը, հնարավոր պատժի սպառնալիքը, ինչպես նաև ակնկալվող պատժի կրումից խուսափելու հանգամանքները քննարկվող գործոնը դարձնում են առարկայական և հավանական իրագործելի։ Ավելին՝ Դատարանի հետևությունները պայմանավորված են նաև այն հանգամանքով, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին Հայաստանի Հանրապետությունում չունի մշտական բնակության վայր և մշտապես բնակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում, միայն վերջերս է տեղափոխվել ՀՀ և բնակվել այստեղ վարձակալական հիմունքներով, այլ կերպ մեղադրյալը Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվել է ժամանակավորապես և այստեղ չունի ամուր կապեր։
Այս առումով ՄԻԵԴ-ն ընդգծել է, որ Փախուստի ռիսկը պետք է գնահատել անձի բնույթին, բարոյական արժեքներին, տանը, զբաղմունքին, գույքին, ընտանեկան կապերին և քրեական հետապնդման իրականացման վայրի երկրի հետ ունեցած տարաբնույթ կապերի հետ առնչվող գործոնների լույսի ներքո: Ծանր պատժի ակնկալիքը և ապացույցների կշիռը կարող են վերաբերելի լինել, սակայն դրանք նույնչափ վճռորոշ չեն, և ցանկացած ռիսկ մեղմելու համար պետք է օգտվել երաշխիքներ ստանալու հնարավորությունից:
Տվյալ պարագայում Դատարանը, ելնելով այն հանգամանքից, որ մեղադրյալը հանդիսանում է ԻԻՀ քաղաքացի և Հայաստանի Հանրապետությունում չունենալով մշտական բնակության վայր կամ որևէ այլ կապեր բռնվելու վայրի պետության հետ, գտնում է, որ շարունակում է արդիական և բարձր մնալ նրա կողից փախուստի դիմելու վտանգը։ Ավելին՝ նշվածի մասին է վկայում այն, որ մեղադրյալը ՀՀ-ում գտնվելու ժամանակ բնակվել է վարձակալական հիմունքներով և ՀՀ-ում չի ունեցել աշխատանք։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականու-թյանը, ապա Դատարանն այս մասով արձանագրում է, որ նշված գործոնն ըստ էության չի վերացել, ավելին՝ իրագործելիության տեսանկյունից վերջինիս հավանականությունը չի նվազել և ինքնին նշված գործոնն այլ հիմքերի բացակայության պարագայում հնարավոր կլինի զսպել միայն խափանման միջոց կալանավորումը կիրառելով։ Այլ կերպ, նշված ռիսկի (գործի քննությանը խոչընդոտելու) ազդեցության չեզոքացման միակ միջոցը կարող է հանդիսանալ կալանքը։ Բանն այն է, որ սույն դեպքում ռիսկայնությանը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ թեև քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Դատարանում, այնուամենայնիվ, դեռևս առկա են մի շարք վարույթային գործողությունների կատարման անհրաժեշտությունը, մասնավորապես քրեական գործը գտնվում է դատական վարույթի սկզբնական փուլում, որի ժամանակ դեռևս չեն իրականացվել ապացույցների հետազոտում, ավելին՝ սույն քրեական վարույթով առկա են թվով 4 վկաներ, որոնց հարցաքննությունը դեռևս չի իրականացվել և այս տեսանկյունից բարձր է հավանականությունը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել վերջիններիս նկատմամբ իր օգտին ցուցմունքներ տալու տեսանկյունից։
Դատարանն անդրադարձ է կատարում նաև մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի անձը բնութագրող մյուս հանգամանքներին և արձանագրում, որ նախկինում դատապարտված չլինելը սույն քրեական գործում առկա մյուս հանգամանքների հետ համակցությամբ ևս չեն կարող վկայել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու կամ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացնելու մասին։ (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկված լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:/.../»:

3. Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.

Բողոքաբերը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում գործի դատավարական նախապատմության, վերաբերելի իրավանորմերի և նախադեպային որոշումների վկայակոչմամբ մասնավորապես նշել է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կողմից նշված գործողությունները կատարելու հավանականության վերաբերյալ ենթադրությունները վարույթն իրականացնող փորձել է հիմնավորել բացառապես մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքների ծանրությամբ։ Մեղադրյալը թե ձերբակալվածի և, թե մեղադրյալի կարգավիճակում տված ցուցմունքներում հայտնել է, որ ինքը թմրամիջոցների իրացման հետ առնչություն չունի, դրանք ձեռք է բերել իր անձնական օգտագործման համար, դրանք իր հետ բերել է ԻԻՀ-ից։ Կալանքի հիմքերի մասով Դատարանը նշել է, որ փախուստի ռիսկն իրատեսական է, քանի որ մեղադրյալը ՀՀ-ում չունի մշտական բնակության վայր, սակայն վերջինս պատրաստ է վարձակալել բնակարան և ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով։ Թեև անձի ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքը հռչակվում է Սահմանադրությամբ և միջազգային իրավական ակտերով, սակայն դա չի նշանակում, որ այն բացարձակ բնույթ է կրում: Յուրաքանչյուր իրավական համակարգում անխուսափելիորեն առաջանում են այնպիսի իրավիճակներ, երբ անհրաժեշտ է լինում անձի ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքը սահմանափակել: Սակայն, մեր կարծիքով, օրենսդրությամբ նախատեսված անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելու հնարավորությունը չպետք է չարաշահել։ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից արտահայտած իրավական դիրքորոշումների համաձայն անձին ազատությունից զրկելն արդարացված է միայն այն դեպքում, երբ պակաս խիստ միջոցառումներն անբավարար են համարվել անհատի կամ հասարակական շահը պաշտպանելու համար, որը և պահանջում է տվյալ անձի մեկուսացումը: Գտնում է, որ ներկայացված փաստական տվյալներն ու տեղեկությունները բավարար են ապագային վերաբերվող կանխատեսում անելու առ այն, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պարագայում այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողությունը միանշանակ իրական և լիարժեք երաշխիք կարող են հանդիսանալ նրա պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
Ելնելով վերոգրյալից, պաշտպանը Վերաքննիչ դատարանից խնդրել է.
«Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 15․08․2025թվականի թիվ ԵԴ1/1472/01/25 որոշումը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն այլընտրանքային խափանման միջոցը։»:

4. Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.

Վերաքննիչ դատարան է ստացվել դատախազ Ռ.Արսենյանի գրությունը, որով մասնավորապես հայտնել է, որ ծանոթացել է ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքին, գտնում է, որ այն անհիմն է ու ենթակա է մերժման։ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը պատճառաբանված է, ըստ որի դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր է ապահովել միայն կալանք խափանման միջոցի կիրառմամբ, բացառելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառելիությունը, քանի որ առկա են ամենախիստ խափանման միջոցի կիրառման հիմքերը, որոնք դատարանը մանրամասն վերլուծել է իր հիշյալ որոշմամբ, ուստի այդ հիմքերը հիմնավոր է և դատական ակտը ենթակա չէ բեկանման:
5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ և 4-րդ մասերի համաձայն`
3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա:
Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի կիրառմամբ վերլուծելով վերը շարադրված հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…):
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք : Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով» :
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով : Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի :
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։ (…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով : (…) :
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով :
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար : (…)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը :
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները։(…)
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: (…)։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝
1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. (…)։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը :
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար :
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները :
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
2. Մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով հիմնավոր կասկածին, անհրաժեշտ է համարում արձանագրել, որ Նարեկ Հարությունյանի գործով 30.03.2016թվականի թիվ ԵԱՆԴ/0081/01/14 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ առաջին ատյանի դատարանի կողմից անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումների կայացումը և վերջիններիս` վերաքննության կարգով վերանայումը իրականացվում են տարբեր դատավարական գործառույթների շրջանակներում։ Անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշումը կայացվում է գործի ըստ էության քննության շրջանակներում, իսկ վերաքննիչ դատարանի կողմից նշված ակտերի վերանայումը` ստորադաս դատարանի որոշումների ստուգման և վերանայման վերադաս դատական ատյանի գործառույթի շրջանակներում։ Վերոնշյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ մրցակցող արժեքների` մի կողմից արդարադատության իրականացման դատարանի լիազորության, իսկ մյուս կողմից անձի ազատության իրավունքի և դրան հակակշռող հանրային շահի համարժեք ապահովման անհրաժեշտությունից ելնելով` քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանները ողջամտորեն պետք է նեղ լինեն մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողության շրջանակներում կալանքի կապակցությամբ կայացվող որոշումների վերանայման սահմաններից։ Մասնավորապես` քննարկվող որոշումների վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը։ Այդպիսիք են, օրինակ, հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, որոշման հիմքում դրված ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծել է, որ քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանների լայն մեկնաբանումը կհանգեցնի կոնկրետ գործով արդարադատություն իրականացնող առաջին ատյանի դատարանի գործունեությանն անհարկի միջամտության և կվտանգի դատավորի ներքին անկախությունը։
Հիմք ընդունելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերոհիշյալ իրավական դիրքորոշումը և նկատի ունենալով, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի վերաբերյալ քրեական գործն ըստ էության քննելու համար ուղարկվել է Առաջին ատյանի դատարան՝ Վերաքննիչ դատարանն այլևս առարկայազուրկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածին:
Դատական ակտ կայացնելիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի՝ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքն անփոփոխ թողնելու մասին որոշման օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման առանձնահատկություններին անդրադառնալով՝ Վճռաբեկ դատարանը Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի վերաբերյալ քրեական գործով 26.05.2020թվականի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19 որոշման մեջ արձանագրել է, որ. « /.../ Որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը։ /…/»։
Վահագն Պողոսյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արձանագրել այն մասին, որ. «/…/ Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը /…/» /ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 15.02.2013թվականի թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշում/:
Տիգրան Պետրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 15.11.2017թվականի թիվ ԵԿԴ/0084/06/16որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «/…/ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները բոլոր դեպքերում պետք է պայմանավորված լինեն գործի նյութերից բխող որոշ փաստական տվյալներով։ Սակայն միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։ /…/»:
Վերը շարադրված իրավադրույթների և իրավական դիրքորոշումների կիրառմամբ անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի հիմքերի՝ քրեական դատավարության օրենսգրքով իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու առկայության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դրանց առկայության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները բխում են գործի նյութերից: Վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների և հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի, փաստարկների շրջանակներում դատական վերանայման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը և այն համադրելով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող արարքների բնույթի ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, վերջինիս անձը և վարքագիծը բնութագրող և գործի նյութերից բխող այլ տվյալների հետ՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելով, դատական սխալ թույլ չի տվել, իսկ բողոքաբերը ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա հիմնված փաստարկներով չի հիմնավորել, որ կալանավորումից զատ որևէ այլ խափանման միջոց կարող է ապահովել արդյունավետ իրավական ներգործություն՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը չեզոքացնելու համար։ Մասնավորապես Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որպեսզի Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանը զերծ մնա Առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը սահմանափակելուց և Առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա բացասական ազդեցություն գործադրելուց, բողոքաբերի կողմից պետք է ներկայացվեն այնպիսի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներ, որոնք թույլ կտան գալ հիմնավոր հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ակնհայտ անտեսվել են մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը լուծելիս գնահատման ենթակա հանգամանքները։
Վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների և հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի, փաստարկների շրջանակներում դատական վերանայման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը և այն համադրելով մեղադրյալին վերագրվող արարքի առանձնահատկությունների, բնույթի, հանրային վտանգավորության աստիճանի, կատարման եղանակի, տարածվածության, և գործի նյութերից բխող այլ տվյալների հետ, ինչպես նաև այն, որ ձեռք չեն բերվել այնպիսի նոր փաստական տվյալներ, որոնք էական նվազեցնում կամ չեզոքացնում են կալանքի տակ պահելու հիմքերը, իսկ դատաքննությունը դեռևս շարունակվում է, և վերը նշված փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ վերլուծելով և համակցությամբ գնահատելով բավարար հիմք են տալիս ենթադրելու, որ տվյալ դեպքում առկա է մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու անհրաժեշտություն, իսկ հակառակի մասին բողոքաբերի պնդումները հիմնված չեն ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա։ Վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում նաև այն հանգամանքը, որ վիճարկվող որոշումը կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը հանդես է եկել որպես վարույթն իրականացնող մարմին։
Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում ընդգծել, որ խափանման միջոցի կիրառման հիմքերն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Վերաքննիչ դատարանը նաև արձանագրում է, որ անընդունելի է խափանման միջոցի հիմքերը հաստատող կանխատեսական դատողությունները նույնացնել արդեն իսկ կատարված արարքի հետ, մինչդեռ խափանման միջոցի հիմքերի համատեքստում այդ հնարավոր արարքը կատարելու վերաբերյալ ենթադրությունն ունի միայն ապագային վերաբերող կանխատեսական բնույթ և չի անցնում ողջամիտ կասկածի շեմը: Այլ կերպ ասած՝ դատարանը խափանման միջոցի հիմքերին անդրադառնալիս գնահատման է ենթարկում միայն այդ արարքների կատարման հնարավորության ռիսկը և ոչ թե կատարած կամ չկատարած լինելու վերաբերյալ հաստատված փաստերը:
Անդրադառնալով բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում որպես այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառելիությունը հիմնավորող հանգամանքներին՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ տվյալ դեպքում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անազատության մեջ պահելու տեսանկյունից հիմնավորված կալանավորման հիմքերի չեզոքացման և վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից իր լիազորություններն անարգել իրականացնելն ապահովելու համար օրենքով նախատեսված երաշխիք այլընտրանքային խափանման միջոցը հանդիսանալ չի կարող, հաշվի առնելով, որ այն բավարար և ողջամիտ միջոց չի հանդիսանում բացառելու մեղադրյալի կողմից ոչ օրինաչափ վարքագիծ դրսևորելու հավանականությունը: Այլ կերպ՝ կալանքն այն բացառիկ խափանման միջոցն է, որը կարող է գործուն երաշխիք հանդիսանալ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար, ինչպես նաև տվյալ դեպքում կալանավորմամբ ապահովվում է նաև հանրային և մասնավոր շահերի միջև անհրաժեշտ և ողջամիտ հավասարակշռությունը, հետևաբար նման պայմաններում վերաքննիչ բողոքի փաստարկները բավարար չեն որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող և գործի լրիվ, օբյեկտիվ, բազմակողմանի և ողջամիտ ժամկետում քննության պարտավորություն կրող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու համար։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ և ըստ էության կայացրել է ճիշտ դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան, հետևաբար մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը՝ թողնել անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 363-րդ, 393-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պաշտպան Ս.Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել:
Թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործով ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 15.08.2025թվականի որոշումը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում։
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 22-09-2025
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 28-11-2025
Էջերի քանակը թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործի հավելվածը՝ «128» թերթից:
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 28-11-2025
Էջերի քանակը թիվ ԵԴ1/1472/01/25 քրեական գործի հավելվածը՝ «128» թերթից:
Ուր Երևանի քրեական դատարան
Գրության համարը 101447/25
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 01-12-2025
Ամսաթիվ 27-11-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Սեդա
Ազգանուն Յուզբաշյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Շոէբ Աբդուլահ մյուսը՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Մուհամմադ Ազիզի Հոջաթթոհլա Բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 12.11.2025թ. որոշումը , մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 17-12-2025
Վիճակագրական տողի համարը 19.7
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 17-12-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Ադրինե
Ազգանուն Ղուկասյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 22-12-2025
Գրավոր ընթացակարգ
Ամսաթիվ 22-12-2025
Դատական ակտ
Դատական ակտ ԵԴ1/1472/01/25





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
հատուկ վերանայման բողոքը մերժելու մասին


Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր
իրավասության քրեական դատարան
Նախագահող դատավոր՝ Գ.Աբելյան


2026 թվականի հունվարի 9-ին ք.Երևանում
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը, նա¬խա¬¬¬¬¬¬¬գա¬¬հությամբ՝ դատավոր Ադրինե Ղուկասյանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան), գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բո¬ղոքը,


Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական ընթացքը.
2025 թվականի նոյեմբերի 12-ին Առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանը (այսուհետ նաև` Բողոքաբեր)։
2025 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու և դատական վարույթը գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու մասին:
2025 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման վարույթի ժամկետը երկարաձգելու մասին։

2. Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ. «[Ն]ա, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ և այդ նպատակով մաքսանենգ ճանապարհով ԻԻՀ-ից ՀՀ են տեղափոխել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և առանձնապես խոշոր չափերի՝ 10.16 գրամ «Մեթադոն» տեսակի թմրանյութեր, որի մի մասն էլ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին ապօրինի իրացրել են Վարոս Նաիրիի Բեզոյանին և Համլետ Վարդանի Թորոսյանին:
Այսպես.
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է` չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու, այսինքն` թմրամիջոց պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու կամ առաքելու թույլտվություն, նախնական համաձայնության գալով Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի հետ, պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Հայաստանի Հանրապետությունում խմբի կազմում զբաղվել շահադիտական դրդումներով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Հանցավոր նպատակն իրականացնելու նպատակով, քննությամբ դեռևս չպարզված հանգամանքներում և ժամանակահատվածում Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում ապօրինի ձեռք են բերել առանձնապես խոշոր չափերի՝ 354.15 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և 10.16 գրամ հաստատուն քաշով «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոց, որոնք քողարկած եղանակով ՀՀ պետական սահմանի «Մեղրի» մաքսակետով մաքսային հսկողությունից թաքցնելու եղանակով 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին՝ ժամը 01:48-ին ապօրինի անցկացնելով Հայաստանի Հանրապետության տարածք, Տելեգրամ հավելվածի միջոցով գտնելով հաճախորդներ, Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիին տրամադրել է իր կողմից շահագործվող 094-23-63-40 բջջային հեռախոսահամարը, որին զանգահարելով պայմանավորվածություն են ձեռք բերել հանդիպել: Բջջային հեռախոսահամարի, կամ Տելեգրամ հավելվածի միջոցով պայմանավորվածություն ձեռք բերելով Վարոս Նաիրիի Բեզոյանի և Համլետ Վարդանի Թորոսյանի հետ, 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտ Շուէյբ Աբրահամի Ահմաղիի հետ միասին հանդիպելով Հովհաննես Սամվելի Մեսրոպյանին 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են իրացրել 0.41 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռասիա Մոլի հարևանությամբ հանդիպելով Վաոս Բեզոյանին, 8000 ՀՀ դրամի դիմաց վերջինիս են ապօրինի իրացրել է 0.45 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հայտնաբերվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կենտրոնական բաժնում վերջինիս անձնական խուզարկությամբ, իսկ նույն օրը նույն վայրում կատարված անձնական խուզարկության ժամանակ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է խոշոր չափերի 16.45 գրամ (7.97 գրամ, 0.69 գրամ, 0.43 գրամ, 0.41 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.42 գրամ, 0.39 գրամ, 0.42 գրամ, 0.45 գրամ, 0.43 գրամ, 0.44 գրամ, 0.93 գրամ, 0.86 գրամ, 0.87 գրամ, 0.87 գրամ) հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրանյութ, իսկ 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Ազիզիի և Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի բնակության՝ Երևան քաղաքի Նար-Դոսի 140/1-րդ բնակարանում կատարված խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի՝ 137.1 գրամ, 114.44 գրամ, 85.3 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի և 10.16 գրամ (թվով 272 հատ դեղահատ) «Մեթադոն» տեսակի թմրամիջոցներ և էլեկտրոնային կշեռք:»։

Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող որոշման համաձայն՝
«(…) Այս առումով հարկ է արձանագրել, որ սույն քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության համար, որն էլ ենթադրում է հիմնական դատալսումների ընթացքում կողմերի մասնակցությամբ, զենքերի հավասարության պայմաններում՝ ապացուցման գործընթացի՝ ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելու, ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով (վերդիկտ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա հարցերը) նախատեսված հարցերի հերքում կամ հաստատում։ Նշվածից երևում է, որ գործի, ըստ էության, քննության ժամանակ դրված է առավել խիստ ապացուցողական չափանիշ, մինչդեռ հիմնավոր կասկածի ապացուցման համար բավական են կատարված արարքի հետ անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող փաստեր կամ տեղեկություններ ունենալը և հաստատելը քննարկվող դեպքի և այն հանցագործության իդենտիկությունը, որի կատարման մեջ անձը մեղադրվում է:
Նման պայմաններում՝ Դատարանը թեև արձանագրում է, որ հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու չափանիշը նվազ ցածր է, ըստ էության, քննության ժամանակ Օրենսգրքի 102-րդ հոդվածով նախատեսված պարզման ենթակա հանգամանքները հավաստելու չափանիշից, այնուամենայնիվ, գտնում է, որ անձի մեղավորությունը և մեղադրանքի հիմքում ընկած հանգամանքների պարզված չլինելու պարագայում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ առավել խորը վերլուծություններ կատարելը, աներկբա, դիտարկվելու է Դատարանի կողմից մեղադրանքի վերաբերյալ դիրքորոշման ներկայացում, այնինչ նշված հարցը ներկայիս փուլում չի կարող քննարկման առարկա հանդիսանալ: Այդ հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման հիմնական դատալսումների փուլում ապացուցման գործընթացի ավարտից հետո, քանի որ իրենցից ներկայացնում են գործի, ըստ էության, քննության հիմնական բաղադրատարրը։
Այսպիսով՝ Դատարանը, հիմք ընդունելով նշվածը, ձեռնպահ է մնում հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ խորքային վերլուծություններ իրականացնելուց, հակառակ դեպքում կստացվի մի այնպիսի իրավիճակ, երբ դեռևս մեղադրանքի և պաշտպանության կողմի ապացույցների հետազոտումը դատական քննության ժամանակ, զենքերի հավասարության պայմաններում, չիրականացնելով, Դատարանն անուղղակիորեն կարծիք է արտահայտելու մեղադրանքի հիմնավորվածության վերաբերյալ՝ արդեն իսկ արտահայտելով իր կանխակալ վերաբերմունքը գործի նկատմամբ։
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների և դրանց հիմքերի առկայությանը՝ դատարանը, մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին մեղսագրվող ենթադրյալ արարքների կատարման եղանակի և դրա դրսևորման ձևի համատեքստում, փաստում է, որ գործի նյութերը բավարար հնարավորություն և հիմքեր են տալիս ենթադրելու և գալու եզրահանգման, որ գործի քննության տվյալ փուլում առկա են վերջինիս կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու ռիսկերը։
(…)
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, խնդրո առարկա հարցի քննարկման տեսանկյունից՝ նպատակահարմար է գտնում վկայակոչել նաև Դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշման վերաբերելի պատճառաբանությունները։
Այսպես՝ համաձայն հիշյալ որոշման՝ «(...) Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, արձանագրում է, որ թեպետ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկն որոշակիորեն նվազել է՝ ապացույցների հետազոտումը մեկնարկված լինելու հանգամանքով պայմանավորված, այնուամենայնիվ, քննարկվող ռիսկը՝ ի համեմատ սկզբնական կալանքի, թեև նվազ, սակայն շարունակում է արդիական մնալ։
Դատարանը, անդրադարձ կատարելով փախուստի վտանգին արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա: (...)»։
Նման պայմաններում՝ Դատարանը, հիմքում ունենալով վերոնշյալ որոշմամբ տեղ գտած հետևությունները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները, արձանագրում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա Օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է։ Մինչդեռ, Դատարանը հատկանշական է համարում այն հանգամանքը, որ ներկայիս դրությամբ պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, Դատարանը գտնում է, որ նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկին, Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։ Դատարանի նման հետևության հիմքում ընկած է նաև այն գաղափարը, որ փախուստի ռիսկի գնահատման կարևոր ցուցիչ է հանդիսանում վարույթի կոնկրետ դատավարական փուլում գտնվելու հանգամանքը, քանի որ, որքան մոտ է քրեական վարույթի հնարավոր հանգուցալուծումը, այնքան քննարկվող ռիսկն որոշակի արդիականություն է ստանում հավանականության տեսանկյունից։ Ընդ որում՝ հիշյալ հանգամանքը ենթակա է գնահատման ոչ թե ինքնավար կերպով, այլ նշված հարցի տեսանկյունից նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքների համակցությամբ։
Դատարանի՝ Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պայմանավորված են գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Մասնավորապես՝ խափանման միջոց կալանքի կիրառման նպատակների հիմքում ընկած փաստական հանգամանքների առկայության մասին Դատարանի հետևությունները հիմնված են գործի նյութերում առկա ապացույցները, փաստերը և այլ տեղեկությունները, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշներն իրենց ամբողջության՝ համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա:
Դատարանը, հիմքում ունենալով Սահմանադրական դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումները, հարկ է համարում անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելուց հետո դրսևորած պատշաճ ջանասիրությանը և արձանագրել, որ սույն քրեական գործի քննության համակողմանիության, դրա բնականոն ընթացքի ապահովման և գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով օրենքով սահմանված կարգով, առանց անհարկի ձգձգումների նշանակվել են դատական նիստեր և քրեական գործի քննությունը գտնվում է ընթացիկ քննության՝ հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները և հարցաքննվել են դատակոչի ենթարկված 2 վկաները, իսկ մյուս երկու վկաների ցուցմունքները հանրային մեղադրողի նախաձեռնությամբ հանվել են ապացույցների ծավալից։
Հետևաբար՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով խափանման միջոց կալանքին նախապատվություն տալուց հետո ի հայտ չի(են) եկել այնպիսի նոր հանգամանք(ներ), որը (որոնք) իր(ենց) որակական հատկանիշներով ինքնին կամ գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն կտար(կտային) հիմնավորված ենթադրություն անել քրեադատավարական ներգործության ավելի մեղմ միջոցով վերջինիս պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության մասին։ Այսինքն՝ խոսքն այն հանգամանքների մասին է, որոնք կարող են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ համարվել՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը, և հիմք ծառայել խափանման միջոց կալանքն ավելի մեղմ՝ այլընտրանքային խափանման միջոց(ներ)ով փոխարինելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու կամ դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելիս հաշվի է առնում վերջինիս օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս անձը բնութագրող՝ գործում առկա տվյալները, ինչպես նաև մեղսագրվող արարքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, և հատկապես այն, որ դատավարության ներկայիս փուլում մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականության աստիճանը դեռևս բարձր է, իսկ նշված հանգամանքների համատեքստում, Դատարանի համոզմամբ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը պիտանի և անհրաժեշտ է Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակներին հասնելու համար, քանի որ միայն նշված խափանման միջոցը կարող է արդյունավետ կերպով չեզոքացնել վերջինիս օրինական վարքագծին խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքներն ու ենթադրյալ ոչ պատշաճ վարքագծի բացասական հետևանքները: Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ ամենախիստ խափանման միջոց հանդիսացող կալանքի՝ որպես դատավարական ծայրահեղ միջոցի կիրառումը սույն դեպքում անհրաժեշտություն է և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր չէ ապահովել քրեադատավարական ներգործության այլ միջոցներով:
Դատարանը գտնում է նաև, որ մեղադրյալին կալանքի տակ պահելով հաստատվում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռություն, ինչը բխում է մեղադրյալի՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Միաժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է հասարակական շահ, համապատասխան և բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազատության իրավունքի հարգանքից:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոց կալանքի գործողության ընթացքում չեն փոխվել կամ վերացել դրա իրավաչափության պայմանները, այսինքն՝ դեռևս առկա են մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները հիմնված են գործի նյութերից բխող ողջամիտ ենթադրությունների վրա, հետևաբար՝ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը գործի քննության տվյալ փուլում ենթակա չէ վերացման կամ փոփոխման, քանի որ առկա է այն երկարաձգելու անհրաժեշտության վերաբերյալ բավարար ապացույցների համակցություն, այլ կերպ՝ առկա են շարունակական կալանքն արդարացնող «համարժեք և բավարար» հիմնավորումներ, ուստի՝ Դատարանը գալիս է եզրահանգման, որ վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու (այդ թվում կատարվելիք դատավարական գործողությունների ծավալի հաշվառմամբ) անհրաժեշտությունից ելնելով՝ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը պետք է երկարաձգել ևս 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
(…)»:

3. Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքը, այն հաստատող փաստերը, պահանջը, ինչպես նաև դրանք հիմնավորող փաստարկները.
Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում.
Բողոքաբերը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է. «(…) Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին կողմից նշված գործողությունները կատարելու հավանականության վերաբերյալ ենթադրությունները վարույթն իրականացնող փորձել է հիմնավորել բացառապես մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքների ծանրությամբ։
Մեղադրյալն իր ցուցմունքներով հայտնել է, որ ինքը թմրամիջոցների իրացման հետ առնչություն չունի, դրանք ձեռք է բերել իր անձնական օգտագործման համար, դրանք իր հետ բերել է ԻԻՀ֊ից։
Կալանքի հիմքերի մասով Դատարանը նշել է, որ փախուստի ռիսկն իրատեսական է, քանի որ մեղադրյալ ՀՀ֊ում չունի մշտական բնակության վայր, սակայն վերջինս պատրաստ է վարձակալել բնակարան և ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով։
(…)
Գտնում եմ, որ ներկայացված փաստական տվյալներն ու տեղեկությունները բավարար են ապագային վերաբերվող կանխատեսում անելու առ այն, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի պարագայում այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողությունը միանշանակ իրական և լիարժեք երաշխիք կարող են հանդիսանալ նրա պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
(…)»։
Արդյունքում՝ Բողոքաբերը խնդրել է բեկանել վիճարկվող որոշումը և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն այլընտրանքային խափանման միջոցը։

4․ Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.
Վարույթի մասնակիցները բացատրություններ, դրանք հիմնավորող նյութեր, միջնորդություններ, բողոքի պատասխաններ չեն ներկայացրել։

5. Վերաքննիչ դատարանի հիմնավորումներն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն`
«Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն`
«3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա»:
Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի լույսի ներքո վերլուծելով հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել հետևյալ հարցին․ հիմնավոր է արդյո՞ք մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:

ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
Գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(…)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները : Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
(…)»։

Վերաքննիչ դատարանը, խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմանների քննարկմանը, ավելորդ չի համարում նաև ընդգծել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմանների վերաբերյալ, որոնք թեև կայացվել են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավանորմերի կիրառման և մեկնաբանման արդյունքում, սակայն այդ դիրքորոշումները, ըստ էության, շարունակում են վերաբերելի մասով (mutatis mutandis) կիրառելի լինել նաև գործող քրեաիրավական կարգավորումների նկատմամբ։
Այսպեսով, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է անձի ազատության իրավունքի հիմնարար ու անօտարելի բնույթը և հետևողականորեն ամրապնդել ու զարգացրել քրեական դատավարության ընթացքում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելիս անձի ազատության իրավունքի կամայական կամ անհիմն սահմանափակումը բացառելուն ուղղված երաշխիքները: Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ կալանավորման օրինականության և հիմնավորվածության ապահովման տեսանկյունից կարևոր է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասում թվարկված կալանավորման հիմքերից որևէ մեկի կամ մի քանիսի և կալանավորման պայմանների վերաբերյալ դատական ակտում ողջամիտ հետևությունների առկայությունը` հիմնավորված վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ներկայացվող տեղեկություններով, փաստերով կամ ապացույցներով :
Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Բաբայանի գործով որոշման մեջ կրկին փաստել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները բոլոր դեպքերում պետք է պայմանավորված լինեն գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար, խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։
Վճռաբեկ դատարանը նույն որոշմամբ ևս մեկ անգամ ընդգծել է, որ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի եզրահանգումը պետք է հիմնված լինի վերը նշված հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, ինչն իր հերթին պետք է արտացոլվի դատարանի կողմից կայացվող դատական ակտում ։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ Վահագն Պողոսյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում առ այն, որ՝ «Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին» :
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մետ այլ՝ Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում այն մասին, որ՝ «[Ո]րպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը (…) կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը» ։

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմաններից՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և փախուստի դիմելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի դատողություններին, ապա Վերաքննիչ դատարանը դրանք ընդունելի է համարում և գտնում է, որ կալանքի նշված հիմքերի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն իրավաչափ են, իսկ դրանց վերաբերյալ պատճառաբանությունները՝ հիմնավոր։
Մասնավորապես՝ Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի են մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու` քրեական վարույթին խոչընդոտելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները՝ հատկապես այն, որ սահմանված ապացույցների ծավալից հետազոտվել են բոլոր ապացույցները և մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու, այդ թվում ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկը որոշակիորեն նվազել է, սակայն, դեռևս պարզ չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը հետագայում լրացնելու անհրաժեշտությունը, ուստի՝ հաշվի առնելով դատաքննության ճանաչողական գործընթացի հաջորդական բնույթն ու անկանխատեսելիությունը, նշված հանգամանքների առկայությունը խոսում է թեև նվազ, այնուամենայնիվ, ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու ռիսկի շարունակական գոյության մասին։
Վերոգրյալի համատեքստում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Եվրոպական դատարան)՝ մինչդատական վարույթում և դատարանում քննության ընթացքին խոչընդոտելը որպես կալանավորման հիմքի օրինաչափության վերաբերյալ, իր մի շարք որոշումներում իրավական դիրքորոշումներ է արտահայտել, մասնավորապես՝ Wemhoff v. Germani-ի, Contrada v. Italy-ի, I.A. v. France-ի գործերով կայացրած որոշումներով Եվրոպական դատարանը, կալանքի տակ պահելու համար ընդունելի հիմնական հիմքերից մեկն է համարել վտանգը, որ մեղադրյալն ազատ արձակվելու դեպքում կխոչընդոտի արդարադատության իրականացմանը։ Բացի այդ, Եվրոպական դատարանը Clooth v. Belgium-ի գործով որոշմամբ հայտնել է իրավական դիրքորոշում առ այն, որ կալանավորման օրինաչափ հիմք է հանդիսանում նաև մեղադրվող անձի կողմից քննության խոչընդոտման այլ տեսակի հավանական դրսևորումները՝ չսահմանափակելով վերջինս: Վերոնշյալ մեկնաբանությունները հիմնավորվում են նաև Եվրոպական խորհրդի նախարարների կոմիտեի թիվ (2006) 13-րդ հանձնարարականներում առկա դրույթներով:
Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի են նաև՝ մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու հավանականության վերաբերյալ, Առաջին ատյանի դատարանի դատողությունները, մասնավորապես այն, որ փախուստի դիմելու ռիսկի արդիականությունը որոշակի ժամանակ անցկացնելուն զուգընթաց ևս ինչ-որ չափով նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճան, որ հնարավոր լինի գալ ողջամիտ հետևության, որ նման ռիսկն ինքնին հնարավոր կլինի զսպել առավել նվազ խիստ խափանման միջոցի կիրառմամբ։
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ անդրադառնալով մեղադրյալին վերագրվող արարքների բնույթին և վտանգավորության աստիճանին՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Վճռաբեկ դատարանը, հիմնվելով Եվրոպական դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների վրա , իր նախադեպային իրավունքում փաստել է, որ մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին ։ Հետևաբար, վերը նշված հետևության հանգելու համար, մատնաշված հանգամանքների համատեքստում, Վերաքննիչ դատարանը նաև փաստում է, որ մեղսագրվող հանցագործությունների բնույթը, վտանգավորության աստիճանը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ակնկալվող պատժի ծանրության աստիճանը, ինչպես նաև ազատությունից զրկելուն այլընտրանքային պատիժների բացակայությունը , ի թիվս այլնի նույնպես էական նշանակություն ունեն մեղադրյալի հետագա վարքագծի հավանականությունը կանխորոշելու հարցում:
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ վերոնշյալ հանգամանքներն էականորեն բարձրացնում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի կողմից ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու հավանականությունը, միաժամանակ համակցության մեջ թույլ են տալիս ողջամիտ դատողություն անելու այն մասին, որ նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխել հնարավոր է միայն վերջինիս ազատության իրավունքի սահմանափակմամբ։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության պայմանների առկայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները հիմնված են սույն գործում առկա հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, քանի որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքերի բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման։

Վերոգրյալի համատեքստում անդրադառնալով մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու հարցին, հաշվի առնելով մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, խափանման մի¬ջոցը կիրառելիս առաջնորդվելով նվազագույնի սկզբունքով, եզրահանգում է, որ գործում առկա են փաստական տվյալներ, որոնք բավարար են հիմնավորելու համար դատարանի կողմից Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի տվյալ փուլում անազատության մեջ պահելու անհրաժեշտությունը և առկա չէ այնպիսի հանգամանք, որի դեպքում կհիմնավորվի առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշությունը։
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը իր Աղասի Հովսեփյանի գործով որոշմամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջի վերաբերյալ արված իրավական մեկնաբանություններում չի սահմանվում, որ դատարանը պարտավոր է յուրաքանչյուր կալանավորվածի տրամադրել որոշակի երաշխիքներով ազատ արձակվելու հնարավորություն. դատարանը միայն պարտավոր է քննարկել և լուծել այն հարցը, թե արդյոք հնարավոր է անձին ազատ արձակել այդ թվում` որոշակի այլընտրանքային երաշխիք ստանալով: Ուստի Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի հիման վրա անձին երաշխիքով ազատ արձակելն առանձին դեպքերում կարող է ճանաչվել անթույլատրելի, երբ կոնկրետ փաստերով հիմնավորվում է, որ այլընտրանքային երաշխիքն ի զորու չէ կանխել անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում :
Հետևաբար, կոնկրետ դեպքում, արձանագրված փաստական հանգամանքների առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները պիտանի չեն հետապնդող նպատակին հասնելու համար և ի զորու չեն հակակշռելու Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկը՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, ելնելով ընտրված խափանման միջոցի ու հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից, պահպանելով հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքիների միջև արդարացի հավասարակշռությունը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն երկարաձգելն անհրաժեշտ է մեղադրյալի կողմից այլ՝ օրենքով արգելված ու հավանական գործողությունների իրականացման վտանգները կանխելու համար, քանի որ խափանման միջոցների կիրառման հիմքերը փաստացի ծառայում են որպես նպատակներ և սույն գործի փաստական հանգամանքների հաշվառմամբ չի կարելի գալ այն եզրահանգման, որ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահին ազատության մեջ կամ ավելի մեղմ պայմաններում անազատության մեջ գտնվելու պարագայում կդրսևորի օրինապահ վարքագիծ։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, դատաքննության տվյալ փուլում կալանքը այն բացառիկ խափանման միջոցն է, որը կարող է գործուն երաշխիք լինել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար, ինչպես նաև արձանագրում է, որ առկա են հստակ նշաններ, որոնք արտացոլում են իրական հանրային շահի գոյությունը, որն անկախ անմեղության կանխավարկածից, գերակայում է մեղադրյալի ազատության իրավունքի նկատմամբ , հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը:
Վերաքննիչ դատարանը նաև արձանագրում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակը քրեական գործի քննության ընթացքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը ապահովելն է: Այլ կերպ՝ կալանքի կիրառումն անհրաժեշտ է գործի քննության բնականոն գործընթացն ապահովելու, քրեական գործի քննությանը մեղադրյալի դիմակայությունը կանխելու և դատավարական գործընթացին մեղադրյալի մասնակցությունը ապահովելու համար։
Վերոնշյալի հաշվառմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի ազատության իրավունքի շարունակական սահմանափակումն արդարացված է, իսկ դրա վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները՝ իրավաչափ։
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դատական քննության փուլում գտնվող գործով դատարանի կողմից մեղադրյալի ազատության իրավունքը սահմանափակող խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության ստուգման շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը Արման և Արքա Մադաթյանների գործով որոշման մեջ կարևորել է այն հանգամանքը, որ գործի դատական քննության ընթացքում մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ հարցը լուծելիս, առաջին ատյանի դատարանը հանդես է գալիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնել է, որ նման պայմաններում, որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս, վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենա պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը ։
Մինչդեռ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում չեն մատնանշել ծանրակշիռ այնպիսի փաստական հանգամանքներ, որոնք կարող էին վկայել քրեական վարույթն իրականացնող՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված որոշման ոչ իրավաչափ լինելու մասին։
Ինչ վերաբերում է հատուկ վերանայման բողոքից բխող մյուս փաստարկներին ու դատողություններին, ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխաններն, ուստի՝ լրացուցիչ յուրաքանչյուրին առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Նման հետևության հանգելիս Դատարանը ղեկավարվում է դատական ակտի պատճառաբանվածության չափանիշների վերաբերյալ Եվրոպական դատարանի մի շարք նախադեպային վճիռներով արտահայտված իրավական դիրքորոշմամբ: Այս կապակցությամբ, Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը փաստել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասը պարտավորեցնում է դատարաններին հիմնավորել իրենց վճիռները, սակայն այն չի կարող հասկացվել որպես յուրաքանչյուր փաստարկին հանգամանալից պատասխան տալու պարտականություն:
Արդյունքում՝ Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, կայացրել է հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի՝ գտնում է, որ մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել` անփոփոխ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի պաշտպան Սեդա Յուզբաշյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել:
Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահիի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 12-ի որոշումը թողնել անփոփոխ։
Սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` ԱԴՐԻՆԵ ՂՈՒԿԱՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 09-01-2026
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 03-03-2026
Ամսաթիվ 28-02-2026
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Անահիտ
Ազգանուն Ասատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Շոէբ Աբդուլահ մյուսը՝ Մուհամմադ Հոջաթթոհլա Մուհամմադ Ազիզի Հոջաթթոհլա Բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 16.02.2026թ. որոշումը , մեղադրյալ Շոէբ Սեյեդ Նաջաֆի Աբդուլահի նկատմամբ կիրառել վարչական հսկողություն :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 09-03-2026
Վիճակագրական տողի համարը 19.7
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 09-03-2026
Նախագահող դատավոր
Անուն Գրիգոր
Ազգանուն Հովհաննիսյան