Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/1444/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Անդրանիկ Սիրեկանյան Սիմոնի
Անդրանիկ Սիրեկանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Տիգրան Ոսկանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Տիգրան Ոսկանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-07-08 | 17:30 | 3 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-06-17 | 17:30 | 3 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-06-02 | 16:00 | 3 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-12 | 14:00 | 3 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/1444/01/25
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
2025 թվականի հուլիսի 08-ին Երևան քաղաքում
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական
դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)` հետևյալ կազմով
Նախագահությամբ դատավոր՝ Տիգրան Ոսկանյանի
Քարտուղարությամբ՝ Սյուզաննա Բադալյանի
Մասնակցությամբ
Մեղադրող՝ Հայկ Ժամակոչյանի
Պաշտպան՝ Մհեր Մանգասրյանի
Մեղադրյալ` Անդրանիկ Սիրեկանյանի
Դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի (ծնված՝ 14.10.1990 թվականին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ըստ իր խոսքերի՝ տաքսի է վարում, դատվածություն չունեցող, ամուսնացած, խնամքին հինգ անչափահաս երեխա, հաշվառված՝ ք.Աբովյան, Գեղարդի փող., 5-րդ շենք, 34 բնակարան հասցեում, ըստ իր խոսքերի փաստացի բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզ, գյուղ Նուռնուս) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով,
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի օգոստոսի 31-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի ՃՏՀ քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 60262823 քրեական վարույթը:
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Ժամակոչյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի ապրիլի 15-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մայիլյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը:
Թիվ 60262823 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի ապրիլի 21-ի գրությամբ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 23.04.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին:
Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1444/01/25 համարը:
Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի ապրիլի 25-ին։
2025 թվականի ապրիլի 28-ին որոշում է կայացվել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումների նշանակելու մասին:
Նախնական դատալսումների ընթացքում Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով նախատեսված հարցին, որոշում է կայացրել մեղադրյալի նկատմամբ մինչդատական վարույթի ընթացքում ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ:
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը 6 (վեց) ամիս ժամկետով` 03.10.2022 թվականից մինչև 03.04.2023 թվականը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Գայի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 37 AC 641 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180244313 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
3.Արագացված վարույթ.
Մինչև հիմնական դատալսումները սկսելը Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ներկայացրեց արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդություն, հայտնելով որ համաձայն է իրեն մեղսագրվող արարքին, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է միջնորդության բնույթը և հետևանքները:
Հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանը չառարկեց արագացված վարույթ կիրառելու դեմ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարեց արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում կայացրեց լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4.Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
Դատարանը, գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով մեղադրանքն ամբողջ ծավալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի կողմից կամովին ու գիտակցաբար ընդունելու և դրա հետ համաձայն լինելու փաստերը, հանգում է այն հետևության, որ նա մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը և դա կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլի դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
-ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
-ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
-դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրք) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում:
Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Այսպիսով, պատիժ նշանակելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը: Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Արմեն Սուրիկի Շահբազյանի վերաբերյալ 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի ԵՇԴ/0143/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) դատարանի կողմից արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի բացահայտումը սերտորեն կապված է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների հետ՝ թե՛ արդարացի պատիժ նշանակելու և թե՛ պատժի անհատականացման համատեքստում: Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի գնահատականը տրվում է դատարանի կողմից՝ հանցագործության կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա, և արտահայտվում է կոնկրետ պատժի տեսքով (տե՛ս mutatis mutandis Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-17-րդ կետերը): Հանցագործության կատարման եղանակի, գործիքների, միջոցների, պատճառված վնասի չափի և բնույթի (հանրորեն վտանգավոր հետևանքների), հանցավորի մտադրության իրականացման աստիճանի, շարժառիթների, նպատակների բացահայտումը մեծապես ազդում է պատժի տեսակի ընտրության, ինչպես նաև դրա՝ առավել կամ նվազ խիստ լինելու վրա: (…)»:
Օրենսդրի կողմից կոնկրետ հոդվածով սահմանված պատիժների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
(…)»:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա»։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, որպես մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում՝ մեղքն ընդունելը, անկեղծորեն զղջալը, խնամքին հինգ անչափահաս երեխայի առկայությունը, դատվածություն չունենալը:
Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակի և չափի հարցերին, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Սահմանված պատիժը տվյալ դեպքում համաչափ է կատարված կոնկրետ հանցագործության բնույթին, վտանգավորության աստիճանին, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձին և բավարար է պատժի նպատակների նվաճման տեսանկյունից:
Միաժամանակ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը հայտարարեց, որ ինքն անհապաղ ի վիճակի չէ ամբողջությամբ վճարել տուգանքը, այլ կարող է այն վճարել մաս-մաս, ապա Դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է հնարավորություն տալ նշանակվելիք տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածի համաձայն դատավճռում պետք է շարադրվեն նաև հետևյալ հարցերի պատասխանները․
-գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել.
-որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով․
-վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման.
-ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները.
-դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց.
-ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը։
Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք, ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցեր առկա չեն, ուստի դրանց անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով, Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով՝ թույլատրել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին դատավճռով նշանակված նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով:
ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
2025 թվականի հուլիսի 08-ին Երևան քաղաքում
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական
դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)` հետևյալ կազմով
Նախագահությամբ դատավոր՝ Տիգրան Ոսկանյանի
Քարտուղարությամբ՝ Սյուզաննա Բադալյանի
Մասնակցությամբ
Մեղադրող՝ Հայկ Ժամակոչյանի
Պաշտպան՝ Մհեր Մանգասրյանի
Մեղադրյալ` Անդրանիկ Սիրեկանյանի
Դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի (ծնված՝ 14.10.1990 թվականին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ըստ իր խոսքերի՝ տաքսի է վարում, դատվածություն չունեցող, ամուսնացած, խնամքին հինգ անչափահաս երեխա, հաշվառված՝ ք.Աբովյան, Գեղարդի փող., 5-րդ շենք, 34 բնակարան հասցեում, ըստ իր խոսքերի փաստացի բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզ, գյուղ Նուռնուս) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով,
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի օգոստոսի 31-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի ՃՏՀ քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 60262823 քրեական վարույթը:
2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Ժամակոչյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի ապրիլի 15-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մայիլյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը:
Թիվ 60262823 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի ապրիլի 21-ի գրությամբ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 23.04.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին:
Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1444/01/25 համարը:
Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի ապրիլի 25-ին։
2025 թվականի ապրիլի 28-ին որոշում է կայացվել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումների նշանակելու մասին:
Նախնական դատալսումների ընթացքում Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով նախատեսված հարցին, որոշում է կայացրել մեղադրյալի նկատմամբ մինչդատական վարույթի ընթացքում ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ:
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը 6 (վեց) ամիս ժամկետով` 03.10.2022 թվականից մինչև 03.04.2023 թվականը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Գայի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 37 AC 641 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180244313 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
3.Արագացված վարույթ.
Մինչև հիմնական դատալսումները սկսելը Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ներկայացրեց արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդություն, հայտնելով որ համաձայն է իրեն մեղսագրվող արարքին, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է միջնորդության բնույթը և հետևանքները:
Հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանը չառարկեց արագացված վարույթ կիրառելու դեմ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարեց արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում կայացրեց լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4.Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
Դատարանը, գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով մեղադրանքն ամբողջ ծավալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի կողմից կամովին ու գիտակցաբար ընդունելու և դրա հետ համաձայն լինելու փաստերը, հանգում է այն հետևության, որ նա մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը և դա կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլի դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
-ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
-ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
-դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրք) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում:
Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Այսպիսով, պատիժ նշանակելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը: Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Արմեն Սուրիկի Շահբազյանի վերաբերյալ 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի ԵՇԴ/0143/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) դատարանի կողմից արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի բացահայտումը սերտորեն կապված է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների հետ՝ թե՛ արդարացի պատիժ նշանակելու և թե՛ պատժի անհատականացման համատեքստում: Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի գնահատականը տրվում է դատարանի կողմից՝ հանցագործության կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա, և արտահայտվում է կոնկրետ պատժի տեսքով (տե՛ս mutatis mutandis Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-17-րդ կետերը): Հանցագործության կատարման եղանակի, գործիքների, միջոցների, պատճառված վնասի չափի և բնույթի (հանրորեն վտանգավոր հետևանքների), հանցավորի մտադրության իրականացման աստիճանի, շարժառիթների, նպատակների բացահայտումը մեծապես ազդում է պատժի տեսակի ընտրության, ինչպես նաև դրա՝ առավել կամ նվազ խիստ լինելու վրա: (…)»:
Օրենսդրի կողմից կոնկրետ հոդվածով սահմանված պատիժների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
(…)»:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա»։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, որպես մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում՝ մեղքն ընդունելը, անկեղծորեն զղջալը, խնամքին հինգ անչափահաս երեխայի առկայությունը, դատվածություն չունենալը:
Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակի և չափի հարցերին, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Սահմանված պատիժը տվյալ դեպքում համաչափ է կատարված կոնկրետ հանցագործության բնույթին, վտանգավորության աստիճանին, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձին և բավարար է պատժի նպատակների նվաճման տեսանկյունից:
Միաժամանակ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը հայտարարեց, որ ինքն անհապաղ ի վիճակի չէ ամբողջությամբ վճարել տուգանքը, այլ կարող է այն վճարել մաս-մաս, ապա Դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է հնարավորություն տալ նշանակվելիք տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածի համաձայն դատավճռում պետք է շարադրվեն նաև հետևյալ հարցերի պատասխանները․
-գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել.
-որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով․
-վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման.
-ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները.
-դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց.
-ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը։
Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք, ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցեր առկա չեն, ուստի դրանց անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով, Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով՝ թույլատրել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին դատավճռով նշանակված նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով:
ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/1444/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 23-04-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60262823 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը 6 (վեց) ամիս ժամկետով՝ 03.10.2022 թվականից մինչև 03.04.2023 թվականը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Գայի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «37 AC 641» հաշվառնան համարանիշի տրանսպորտային միջոցը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Սիրեկանյան |
| Հայրանուն | Սիմոնի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 344 Մաս 1 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 23-04-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Ոսկանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 28-04-2025 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 28-04-2025 |
|---|---|
| Որոշում | Ո Ր Ո Շ Ու Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 28.04.2025 թվական ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Տիգրան Ոսկանյանս, Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ստանալով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 (նախաքննական համար՝ 60262823) քրեական գործը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի Թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրականյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի ապրիլի 21-ի գրությամբ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 23.04.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին: Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի ապրիլի 25-ին։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրականյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործը ստանձնել վարույթ և նշանակել նախնական դատալսումների՝ 2025 թվականի մայիսի 12-ին՝ ժամը 14։00-ին՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Աջափնյակ-1 նստավայրում (ք. Երևան, Նազարբեկյան թաղամաս 40, թիվ 3 դահլիճ)։ ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Սիրականյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Մանգասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Կազմակերպության անուն | Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազություն |
| Կազմակերպության հասցե | ք.Երևան, Բորյան 1 |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 12-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 12-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվեց, քանի որ դատարանում ստացվել էր պաշտպան Մ.Մանգասարյանի դիմումն առ այն, որ մեկ դատական նիստ ունի նշանակված չի կարող ներկայանալ դատական նիստին։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 02-06-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 02-06-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվեց, քանի որ հանրային մեղադրողը դասընթացի լինելու պատճառով չէր ներկայացել դատական նիստին։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 17-06-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 17-06-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվեց, քանի որ դատարանում ստացվել է պաշտպանի դիմումն առ այն, որ ունի մեկ այլ դատական նիստ , ուստի խնդրում է դատական նիստը հետաձգել։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ |
|---|---|
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/1444/01/25 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԸ ՎԵՐԱՑՆԵԼՈՒ, ՓՈԽԵԼՈՒ, ԴՐԱ ԺԱՄԿԵՏԸ ԵՐԿԱՐԱՁԳԵԼՈՒ ԿԱՄ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԻՐԱՌԵԼՈՒ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 08.07.2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Տիգրան Ոսկանյանի, քարտուղարությամբ Ս.Բադալյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանի, պաշտպան Մ․Մանգասրյանի, մեղադրյալ Ա.Սիրեկանյանի, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի (ծնված՝ 14.10.1990 թվականին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ըստ իր խոսքերի՝ տաքսի է վարում, դատվածություն չունեցող, ամուսնացած, խնամքին հինգ անչափահաս երեխա, հաշվառված՝ ք.Աբովյան, Գեղարդի փող., 5-րդ շենք, 34 բնակարան հասցեում, ըստ իր խոսքերի փաստացի բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզ, գյուղ Նուռնուս) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2023 թվականի օգոստոսի 31-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի ՃՏՀ քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 60262823 քրեական վարույթը: 2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Ժամակոչյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում: 2025 թվականի ապրիլի 15-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մայիլյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը: Թիվ 60262823 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի ապրիլի 21-ի գրությամբ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 23.04.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին: Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1444/01/25 համարը: Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի ապրիլի 25-ին։ 2025 թվականի ապրիլի 28-ին որոշում է կայացվել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումների նշանակելու մասին: Նախնական դատալսումների ընթացքում Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով նախատեսված հարցին, լսելով կողմերի կարծիքը գտնում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ մինչդատական վարույթի ընթացքում ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ, քանի որ տվյալ խափանման միջոցը ի զորու է ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մաuին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ մաuով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 116-րդ, 117-րդ, 127-րդ, 270-րդ, 316-րդ հոդվածներով, Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ: ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:45 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Սիրեկանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/1444/01/25 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ 2025 թվականի հուլիսի 08-ին Երևան քաղաքում Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)` հետևյալ կազմով Նախագահությամբ դատավոր՝ Տիգրան Ոսկանյանի Քարտուղարությամբ՝ Սյուզաննա Բադալյանի Մասնակցությամբ Մեղադրող՝ Հայկ Ժամակոչյանի Պաշտպան՝ Մհեր Մանգասրյանի Մեղադրյալ` Անդրանիկ Սիրեկանյանի Դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի (ծնված՝ 14.10.1990 թվականին՝ Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ըստ իր խոսքերի՝ տաքսի է վարում, դատվածություն չունեցող, ամուսնացած, խնամքին հինգ անչափահաս երեխա, հաշվառված՝ ք.Աբովյան, Գեղարդի փող., 5-րդ շենք, 34 բնակարան հասցեում, ըստ իր խոսքերի փաստացի բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզ, գյուղ Նուռնուս) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2023 թվականի օգոստոսի 31-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի ՃՏՀ քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 60262823 քրեական վարույթը: 2025 թվականի ապրիլի 11-ին՝ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Ժամակոչյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում: 2025 թվականի ապրիլի 15-ին՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մայիլյանի որոշմամբ՝ թիվ 60262823 քրեական վարույթով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը: Թիվ 60262823 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի ապրիլի 21-ի գրությամբ Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 23.04.2025 թվականին և նույն օրն էլ համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ, գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Ոսկանյանին: Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1444/01/25 համարը: Քրեական գործը դատավորին հանձնվել է 2025 թվականի ապրիլի 25-ին։ 2025 թվականի ապրիլի 28-ին որոշում է կայացվել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/1444/01/25 քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումների նշանակելու մասին: Նախնական դատալսումների ընթացքում Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով նախատեսված հարցին, որոշում է կայացրել մեղադրյալի նկատմամբ մինչդատական վարույթի ընթացքում ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ: 2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը. Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը 6 (վեց) ամիս ժամկետով` 03.10.2022 թվականից մինչև 03.04.2023 թվականը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Գայի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 37 AC 641 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180244313 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: 3.Արագացված վարույթ. Մինչև հիմնական դատալսումները սկսելը Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ներկայացրեց արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդություն, հայտնելով որ համաձայն է իրեն մեղսագրվող արարքին, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է միջնորդության բնույթը և հետևանքները: Հանրային մեղադրող Հ.Ժամակոչյանը չառարկեց արագացված վարույթ կիրառելու դեմ: Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարեց արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում կայացրեց լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։ 4.Դատարանի իրավական վերլուծությունը. Դատարանը, գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով մեղադրանքն ամբողջ ծավալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի կողմից կամովին ու գիտակցաբար ընդունելու և դրա հետ համաձայն լինելու փաստերը, հանգում է այն հետևության, որ նա մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը և դա կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլի դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․ -ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները. -ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ. -դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։ Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»: Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրք) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Այսպիսով, պատիժ նշանակելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը: Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը): Արմեն Սուրիկի Շահբազյանի վերաբերյալ 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի ԵՇԴ/0143/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) դատարանի կողմից արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի բացահայտումը սերտորեն կապված է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների հետ՝ թե՛ արդարացի պատիժ նշանակելու և թե՛ պատժի անհատականացման համատեքստում: Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի գնահատականը տրվում է դատարանի կողմից՝ հանցագործության կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա, և արտահայտվում է կոնկրետ պատժի տեսքով (տե՛ս mutatis mutandis Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-17-րդ կետերը): Հանցագործության կատարման եղանակի, գործիքների, միջոցների, պատճառված վնասի չափի և բնույթի (հանրորեն վտանգավոր հետևանքների), հանցավորի մտադրության իրականացման աստիճանի, շարժառիթների, նպատակների բացահայտումը մեծապես ազդում է պատժի տեսակի ընտրության, ինչպես նաև դրա՝ առավել կամ նվազ խիստ լինելու վրա: (…)»: Օրենսդրի կողմից կոնկրետ հոդվածով սահմանված պատիժների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա: (…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։ Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝ պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով: (…)»: Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…)այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա: (…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։ Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև նշել է, որ. «(…) Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա»։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը, որպես մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում՝ մեղքն ընդունելը, անկեղծորեն զղջալը, խնամքին հինգ անչափահաս երեխայի առկայությունը, դատվածություն չունենալը: Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։ Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակի և չափի հարցերին, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Սահմանված պատիժը տվյալ դեպքում համաչափ է կատարված կոնկրետ հանցագործության բնույթին, վտանգավորության աստիճանին, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձին և բավարար է պատժի նպատակների նվաճման տեսանկյունից: Միաժամանակ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանը հայտարարեց, որ ինքն անհապաղ ի վիճակի չէ ամբողջությամբ վճարել տուգանքը, այլ կարող է այն վճարել մաս-մաս, ապա Դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է հնարավորություն տալ նշանակվելիք տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի: ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածի համաձայն դատավճռում պետք է շարադրվեն նաև հետևյալ հարցերի պատասխանները․ -գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել. -որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով․ -վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման. -ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները. -դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց. -ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը։ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք, ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցեր առկա չեն, ուստի դրանց անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով, Դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով՝ թույլատրել Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանին դատավճռով նշանակված նվազագույն ամսական աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ դատապարտյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի: Անդրանիկ Սիմոնի Սիրեկանյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով: ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԻԳՐԱՆ ՈՍԿԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 08-07-2025 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 19-08-2025 |
|---|
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 05-09-2025 |
|---|---|
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 28-10-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ին հատոր՝ 126 թերթ, 2-րդ հատոր՝ 98 թերթ: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 10-11-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-ին հատոր՝ 126 թերթ, 2-րդ հատոր՝ 98 թերթ: |
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 08-05-2026 |
|---|---|
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |