Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/1289/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Հովհաննես Հովհաննիսյան Հրաչյայի
Հովհաննես Հովհաննիսյան Հրաչյայի
Հովհաննես Հովհաննիսյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Գնել Գասպարյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344 Մաս 2
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Գնել Գասպարյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-12-04 | 10:30 | 5 | Կայացել է | Կայացվել է դատավճիռ։ | |
| Տվյալների կենտրոն | 2025-08-07 | 14:30 | 5 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-04-22 | 12:00 | 5 | Չի կայացել |
ԵԴ1/1289/01/25
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«04» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
Նախագահող դատավոր Գ.Գասպարյանի
դատական նիստերի քարտուղար Դ․Գրիգորյանի
հանրային մեղադրող Դ․Մարգարյանի
մեղադրյալ Հ․Հովհաննիսյանի
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ (ծնված 1990 թվականի փետրվարի 1-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, աշխատում է «Ռեգո Ինշուրանս» ԱՓԲԸ-ում որպես օպերատոր, դատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ՀՀ, Լոռու մարզ, քաղաք Սպիտակ, Ուզբեկական թաղամաս 6 շենք, 1 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ․Կոստանդյանը կազմել է թիվ 60723324 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը:
2025 թվականի հունվարի 15-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի հունվարի 17-ին Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի մարտի 31-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2025 թվականի ապրիլի 9-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը։
2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական վարույթը մուտք է եղել դատարան և թիվ ԵԴ1/1289/01/25 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Գ.Գասպարյանին:
2025 թվականի ապրիլի 11-ին կայացվել է որոշում թիվ ԵԴ1/1289/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատական լսումներ նշանակելու մասին։
1․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը մեղադրվում է «քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է <<Տոյոտա>> մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Մնացական Մելքոնյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 05:05-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180421089 արձանագրությունը:
Այսինքն՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղսագրվում է պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:»
2.Նախնական դատալսումներ.
Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի կողմից միջնորդություններ չներկայացվեցին:
3. Հիմնական դատալսումներ.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին և գնահատվեցին հետևյալ ապացույցները.
3.1 Զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ 17.10.20224թ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում՝ ժամը 05:05-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության 4-րդ գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Մնացական Մելքոնյանը /կրծքանը,նի համար 06204/ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկաառմամբ կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, ըստ որի Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը 17.10.2024 թվականին՝ ժամը 04:50-ին Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում: Նշված արձանագրությանը վարորդը ծանոթացել է և ստորագրել:
Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ սարքի համարն է 91100835, զննման համարը՝ 02667, զննման ամսաթիվը՝ 17.10.2024, ժամը՝ 04:57-ին, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.190 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Հովհաննես, ազգանունը՝ Հովհաննիսյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ 68 UU 581, ՊԾ ազգանունը՝ Ասատրյան, կրծքանշանի համար 00322, ստորսբաժանում՝ 4-րդ գումարտակ 3-րդ վաշտ: Առկա են վարորդի և պարեկային ծառայողի ստորագրությունները:
Սթափության սարքի ստուգաչափման թիվ 125439 վկայականի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման թվականն է՝ 24.05.2024թ., այն ուժի մեջ է Ա մինչև 2025 թվականի մայիսի 24-ը: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը: Ալկոմետր, գործարանային համարը՝ 91100835, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000- 2.000 մգ//, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանություն:
Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքն ուժը կորցրած է:
(հատոր 1-ին գ.թ. 18-19)
3.2 10.01.2025թ. որոշմամբ որպես արտավարութային փաստաթուղթն ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ 17.10.2024թ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենով, 17.10.2024 թվականին ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 02667 զննման կտրոնի պատճենով, Jupiter X/RP տեսակի 91100835 համարի սարքի թիվ 125439 ստուգաչափման վկայականի պատճենով, Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի վերաբերյալ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենով:
(հատոր 1-ին գ.թ.20-21)
3.3 Հիմնական դատական լսումների ընթացքում մեղադրյալը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց և պնդեց իր նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն՝ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները, համաձայն որի ունեցել է վարորդական իրավունքի վկայական և իր հիշելով 2012 կամ 2013 թվականին ոստիկանության աշխատակիցներն իրենից վերցրել են իր վարորդական վկայականը և հայտնել են, որ ուժը կորցրել է, սակայն չի ցանկացել հայտնել պատճառը: Իր հոգեկան առողջության վերաբերյալ հայտնել է, որ ինքը հոգեպես լիովին առողջ է և որևէ հոգեկան առողջության կենտրոնում էրբևիցե հաշվառված չի եղել և ներկայումս էլ հաշվառված չէ: Զղջացել է իր կողմից կատարած արարքի համար, խոստացել է այլևս չկրկնել և խնդրել է իր նկատմամբ մեղմ վերաբեր վել: Օգտվելով իր դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է այլևս ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել:
(հատոր 1-ին գ.թ.58-61)
4. Լրացուցիչ դատալսումներ.
Հրապարակվեց ՀՀ ՆԳՆ ինֆորմացոն կենտրոնից ստացված Ձև 8 տեղեկանքը համաձայն որի մեղադրյալը արարքը կատարելու պահին դատապարտված չի եղել։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը և իրավաչափությունը․
Վերլուծելով սույն դատավճռի (այսուհետ՝ Դատավճիռ) 3.1-3․3.-րդ կետերում ներկայացված ապացույցները մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում, Դատարանը՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա գտնում է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին պետք է մեղավոր ճանաչել Դատավճռի 1․1 կետում շարադրված մեղադրանքով նկարագրված, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Այսպես․
5․1․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը)։
Մասնավորապես՝ Դատարանը արձանագրում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների բավարար համակցությամբ ապացուցվել և հիմնավորվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։
5․2․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելու կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելու կամ խուսափելու համար:
Հաշվի առնելով, որ նախորդ կետում հաստատվել է մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք համապատասխանում են վերը նշված ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին, հետևաբար ապացուցված է, արարքի հակաիրավականությունը։
5․3․ Դատարանը գտնում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների գնահատման արդյունքում ապացուցված է այդ արարքը մեղադրյալի կողմից կատարելը.
5․4․ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը գիտակցել է իր արարքի հակաիրավականությունը, ուստի ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ Դատարանը հաստատված է համարում Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը, գտնում է, որ նրան պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Ելնելով վերոգրյալից Դատարանը կայացրեց մեղադրական վերդիկտ՝ հաստատված համարելով, որ ապացուցված է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը կատարել է իրեն վերագրվող արարքը, ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները, ապացուցված է արարքի քրեական հակաիրավական լինելու փաստը, ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ հետևաբար ապացուցված արարքի նկատմամբ ենթակա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
6․ Անդրադառնալով մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն`
« 1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:
(...):»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
« 1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
« 1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
Նարեկ Սարգսյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման շրջանակներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է «(...) [Պ]ատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար` պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից (…):
(…) [Պ]ատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, (…) [որը պետք է կիրառվի] պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում» (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ:
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա:
6․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել կատարված արարքները ընդունելը և զղջալը, ինչպես նաև խնամքին մեկ անչափահաս երեխա ունենալը։
6․2 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ:
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը՝ գտնում է, որ պատժի նպատակներին հասնելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի տեսքով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով:
Միաժամանակ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը հանցանքներն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում եկամտի վերաբերյալ տվյալ առկա չէ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ տուգանք պատժատեսակի չափը հաշվարկելիս որպես ելակետ պետք է ընդունել նրա կողմից հանցանքները կատարելու պահին գործող Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափը, այսինքն՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, որպիսի պայմաններում նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափը յուրաքանչյուր արարքի համար կազմում է 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
7. Անդրադառնալով տուգանքի ձևով նշանակված պատժի կատարման կարգին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Վերոհիշյալի լույսի ներքո նկատի ունենալով մեղադրյալի գույքային դրությունը, Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի վճարման ժամկետ սահմանել 1 տարին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, մինչև դատավճռի ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ, որից հետո՝ վերացնել:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսերը բացակայում են:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի` 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։
2. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին թույլատրել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո տուգանքը՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, վճարել պետական բյուջե 1 տարվա ընթացքում։
3. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
4. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«04» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
Նախագահող դատավոր Գ.Գասպարյանի
դատական նիստերի քարտուղար Դ․Գրիգորյանի
հանրային մեղադրող Դ․Մարգարյանի
մեղադրյալ Հ․Հովհաննիսյանի
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ (ծնված 1990 թվականի փետրվարի 1-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, աշխատում է «Ռեգո Ինշուրանս» ԱՓԲԸ-ում որպես օպերատոր, դատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ՀՀ, Լոռու մարզ, քաղաք Սպիտակ, Ուզբեկական թաղամաս 6 շենք, 1 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ․Կոստանդյանը կազմել է թիվ 60723324 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը:
2025 թվականի հունվարի 15-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի հունվարի 17-ին Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի մարտի 31-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2025 թվականի ապրիլի 9-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը։
2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական վարույթը մուտք է եղել դատարան և թիվ ԵԴ1/1289/01/25 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Գ.Գասպարյանին:
2025 թվականի ապրիլի 11-ին կայացվել է որոշում թիվ ԵԴ1/1289/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատական լսումներ նշանակելու մասին։
1․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը մեղադրվում է «քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է <<Տոյոտա>> մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Մնացական Մելքոնյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 05:05-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180421089 արձանագրությունը:
Այսինքն՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղսագրվում է պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:»
2.Նախնական դատալսումներ.
Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի կողմից միջնորդություններ չներկայացվեցին:
3. Հիմնական դատալսումներ.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին և գնահատվեցին հետևյալ ապացույցները.
3.1 Զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ 17.10.20224թ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում՝ ժամը 05:05-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության 4-րդ գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Մնացական Մելքոնյանը /կրծքանը,նի համար 06204/ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկաառմամբ կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, ըստ որի Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը 17.10.2024 թվականին՝ ժամը 04:50-ին Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում: Նշված արձանագրությանը վարորդը ծանոթացել է և ստորագրել:
Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ սարքի համարն է 91100835, զննման համարը՝ 02667, զննման ամսաթիվը՝ 17.10.2024, ժամը՝ 04:57-ին, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.190 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Հովհաննես, ազգանունը՝ Հովհաննիսյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ 68 UU 581, ՊԾ ազգանունը՝ Ասատրյան, կրծքանշանի համար 00322, ստորսբաժանում՝ 4-րդ գումարտակ 3-րդ վաշտ: Առկա են վարորդի և պարեկային ծառայողի ստորագրությունները:
Սթափության սարքի ստուգաչափման թիվ 125439 վկայականի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման թվականն է՝ 24.05.2024թ., այն ուժի մեջ է Ա մինչև 2025 թվականի մայիսի 24-ը: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը: Ալկոմետր, գործարանային համարը՝ 91100835, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000- 2.000 մգ//, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանություն:
Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքն ուժը կորցրած է:
(հատոր 1-ին գ.թ. 18-19)
3.2 10.01.2025թ. որոշմամբ որպես արտավարութային փաստաթուղթն ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ 17.10.2024թ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենով, 17.10.2024 թվականին ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 02667 զննման կտրոնի պատճենով, Jupiter X/RP տեսակի 91100835 համարի սարքի թիվ 125439 ստուգաչափման վկայականի պատճենով, Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի վերաբերյալ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենով:
(հատոր 1-ին գ.թ.20-21)
3.3 Հիմնական դատական լսումների ընթացքում մեղադրյալը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց և պնդեց իր նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն՝ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները, համաձայն որի ունեցել է վարորդական իրավունքի վկայական և իր հիշելով 2012 կամ 2013 թվականին ոստիկանության աշխատակիցներն իրենից վերցրել են իր վարորդական վկայականը և հայտնել են, որ ուժը կորցրել է, սակայն չի ցանկացել հայտնել պատճառը: Իր հոգեկան առողջության վերաբերյալ հայտնել է, որ ինքը հոգեպես լիովին առողջ է և որևէ հոգեկան առողջության կենտրոնում էրբևիցե հաշվառված չի եղել և ներկայումս էլ հաշվառված չէ: Զղջացել է իր կողմից կատարած արարքի համար, խոստացել է այլևս չկրկնել և խնդրել է իր նկատմամբ մեղմ վերաբեր վել: Օգտվելով իր դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է այլևս ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել:
(հատոր 1-ին գ.թ.58-61)
4. Լրացուցիչ դատալսումներ.
Հրապարակվեց ՀՀ ՆԳՆ ինֆորմացոն կենտրոնից ստացված Ձև 8 տեղեկանքը համաձայն որի մեղադրյալը արարքը կատարելու պահին դատապարտված չի եղել։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը և իրավաչափությունը․
Վերլուծելով սույն դատավճռի (այսուհետ՝ Դատավճիռ) 3.1-3․3.-րդ կետերում ներկայացված ապացույցները մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում, Դատարանը՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա գտնում է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին պետք է մեղավոր ճանաչել Դատավճռի 1․1 կետում շարադրված մեղադրանքով նկարագրված, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Այսպես․
5․1․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը)։
Մասնավորապես՝ Դատարանը արձանագրում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների բավարար համակցությամբ ապացուցվել և հիմնավորվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։
5․2․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելու կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելու կամ խուսափելու համար:
Հաշվի առնելով, որ նախորդ կետում հաստատվել է մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք համապատասխանում են վերը նշված ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին, հետևաբար ապացուցված է, արարքի հակաիրավականությունը։
5․3․ Դատարանը գտնում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների գնահատման արդյունքում ապացուցված է այդ արարքը մեղադրյալի կողմից կատարելը.
5․4․ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը գիտակցել է իր արարքի հակաիրավականությունը, ուստի ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ Դատարանը հաստատված է համարում Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը, գտնում է, որ նրան պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Ելնելով վերոգրյալից Դատարանը կայացրեց մեղադրական վերդիկտ՝ հաստատված համարելով, որ ապացուցված է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը կատարել է իրեն վերագրվող արարքը, ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները, ապացուցված է արարքի քրեական հակաիրավական լինելու փաստը, ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ հետևաբար ապացուցված արարքի նկատմամբ ենթակա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
6․ Անդրադառնալով մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն`
« 1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:
(...):»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
« 1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
« 1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
Նարեկ Սարգսյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման շրջանակներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է «(...) [Պ]ատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար` պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից (…):
(…) [Պ]ատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, (…) [որը պետք է կիրառվի] պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում» (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ:
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա:
6․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել կատարված արարքները ընդունելը և զղջալը, ինչպես նաև խնամքին մեկ անչափահաս երեխա ունենալը։
6․2 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ:
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը՝ գտնում է, որ պատժի նպատակներին հասնելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի տեսքով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով:
Միաժամանակ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը հանցանքներն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում եկամտի վերաբերյալ տվյալ առկա չէ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ տուգանք պատժատեսակի չափը հաշվարկելիս որպես ելակետ պետք է ընդունել նրա կողմից հանցանքները կատարելու պահին գործող Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափը, այսինքն՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, որպիսի պայմաններում նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափը յուրաքանչյուր արարքի համար կազմում է 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
7. Անդրադառնալով տուգանքի ձևով նշանակված պատժի կատարման կարգին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Վերոհիշյալի լույսի ներքո նկատի ունենալով մեղադրյալի գույքային դրությունը, Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի վճարման ժամկետ սահմանել 1 տարին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, մինչև դատավճռի ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ, որից հետո՝ վերացնել:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսերը բացակայում են:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի` 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։
2. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին թույլատրել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո տուգանքը՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, վճարել պետական բյուջե 1 տարվա ընթացքում։
3. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
4. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/1289/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 10-04-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60723324 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժեմանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը) 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն' 0.171 մգ/լ' նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17ին' ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է <<Տոյոտա>> մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Մնացական Մելքոնյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 05:05-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180421089 արձանագրությունը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հայրանուն | Հրաչյայի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 344 Մաս 2 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում դատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 10-04-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Գնել |
| Ազգանուն | Գասպարյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 01-07-2022 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 11-04-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/1289/01/25 ՈՐՈՇՈւՄ ՎԱՐՈւՅԹԸ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈւ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈւՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ «11» ապրիլի 2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (նախագահող դատավոր՝ Գ.Գասպարյան) 2025թ. ապրիլի 11-ին ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/1289/01/25 (նախաքննական համար՝ 60723324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ Պ Ա Ր Զ Ե Ց Թիվ ԵԴ1/1289/01/25 (նախաքննական համար՝ 60723324) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով 10.04.2025թ. մակագրվել և 11.04.2025թ. հանձնվել է ինձ: Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝ Դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ստանձնել թիվ ԵԴ1/1289/01/25 քրեական գործի վարույթը ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Քրեական գործով նախնական դատալսումները նշանակել 2025թ. ապրիլի 22-ին՝ ժամը 12:00-ին, որը տեղի կունենա Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Շենգավիթի նստավայրում (ք.Երևան, Արշակունյանց պ. 24/1)՝ թիվ 5 դահլիճում՝ դռնբաց դատական նիստում՝ դատավոր Գ.Գասպարյանի նախագահությամբ: ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հայրանուն | Հրաչյայի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Դ. |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 22-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 22-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Մեկ այլ դատական նիստով ծանրաբեռնված լինելու պատճառով։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:23 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հայրանուն | Հրաչյայի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Մեղադրական |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:35 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Կայացվել է դատավճիռ։ |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/1289/01/25 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ «04» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան) Նախագահող դատավոր Գ.Գասպարյանի դատական նիստերի քարտուղար Դ․Գրիգորյանի հանրային մեղադրող Դ․Մարգարյանի մեղադրյալ Հ․Հովհաննիսյանի դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի՝ (ծնված 1990 թվականի փետրվարի 1-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, աշխատում է «Ռեգո Ինշուրանս» ԱՓԲԸ-ում որպես օպերատոր, դատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ՀՀ, Լոռու մարզ, քաղաք Սպիտակ, Ուզբեկական թաղամաս 6 շենք, 1 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը: 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ․Կոստանդյանը կազմել է թիվ 60723324 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը: 2025 թվականի հունվարի 15-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում: 2025 թվականի հունվարի 17-ին Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը: 2025 թվականի մարտի 31-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը: 2025 թվականի ապրիլի 9-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ․Մարգարյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը։ 2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական վարույթը մուտք է եղել դատարան և թիվ ԵԴ1/1289/01/25 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Գ.Գասպարյանին: 2025 թվականի ապրիլի 11-ին կայացվել է որոշում թիվ ԵԴ1/1289/01/25 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատական լսումներ նշանակելու մասին։ 1․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը մեղադրվում է «քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է <<Տոյոտա>> մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Մնացական Մելքոնյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 05:05-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180421089 արձանագրությունը: Այսինքն՝ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղսագրվում է պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:» 2.Նախնական դատալսումներ. Նախնական դատալսումների ընթացքում կողմերի կողմից միջնորդություններ չներկայացվեցին: 3. Հիմնական դատալսումներ. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին և գնահատվեցին հետևյալ ապացույցները. 3.1 Զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ 17.10.20224թ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում՝ ժամը 05:05-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության 4-րդ գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Մնացական Մելքոնյանը /կրծքանը,նի համար 06204/ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկաառմամբ կազմել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, ըստ որի Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը 17.10.2024 թվականին՝ ժամը 04:50-ին Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում: Նշված արձանագրությանը վարորդը ծանոթացել է և ստորագրել: Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ սարքի համարն է 91100835, զննման համարը՝ 02667, զննման ամսաթիվը՝ 17.10.2024, ժամը՝ 04:57-ին, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.190 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Հովհաննես, ազգանունը՝ Հովհաննիսյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ 68 UU 581, ՊԾ ազգանունը՝ Ասատրյան, կրծքանշանի համար 00322, ստորսբաժանում՝ 4-րդ գումարտակ 3-րդ վաշտ: Առկա են վարորդի և պարեկային ծառայողի ստորագրությունները: Սթափության սարքի ստուգաչափման թիվ 125439 վկայականի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման թվականն է՝ 24.05.2024թ., այն ուժի մեջ է Ա մինչև 2025 թվականի մայիսի 24-ը: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը: Ալկոմետր, գործարանային համարը՝ 91100835, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000- 2.000 մգ//, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանություն: Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքն ուժը կորցրած է: (հատոր 1-ին գ.թ. 18-19) 3.2 10.01.2025թ. որոշմամբ որպես արտավարութային փաստաթուղթն ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ 17.10.2024թ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կազմված թիվ 8180421089 արձանագրության պատճենով, 17.10.2024 թվականին ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 02667 զննման կտրոնի պատճենով, Jupiter X/RP տեսակի 91100835 համարի սարքի թիվ 125439 ստուգաչափման վկայականի պատճենով, Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի վերաբերյալ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենով: (հատոր 1-ին գ.թ.20-21) 3.3 Հիմնական դատական լսումների ընթացքում մեղադրյալը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց և պնդեց իր նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն՝ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները, համաձայն որի ունեցել է վարորդական իրավունքի վկայական և իր հիշելով 2012 կամ 2013 թվականին ոստիկանության աշխատակիցներն իրենից վերցրել են իր վարորդական վկայականը և հայտնել են, որ ուժը կորցրել է, սակայն չի ցանկացել հայտնել պատճառը: Իր հոգեկան առողջության վերաբերյալ հայտնել է, որ ինքը հոգեպես լիովին առողջ է և որևէ հոգեկան առողջության կենտրոնում էրբևիցե հաշվառված չի եղել և ներկայումս էլ հաշվառված չէ: Զղջացել է իր կողմից կատարած արարքի համար, խոստացել է այլևս չկրկնել և խնդրել է իր նկատմամբ մեղմ վերաբեր վել: Օգտվելով իր դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է այլևս ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել: (հատոր 1-ին գ.թ.58-61) 4. Լրացուցիչ դատալսումներ. Հրապարակվեց ՀՀ ՆԳՆ ինֆորմացոն կենտրոնից ստացված Ձև 8 տեղեկանքը համաձայն որի մեղադրյալը արարքը կատարելու պահին դատապարտված չի եղել։ 5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները. Մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը և իրավաչափությունը․ Վերլուծելով սույն դատավճռի (այսուհետ՝ Դատավճիռ) 3.1-3․3.-րդ կետերում ներկայացված ապացույցները մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում, Դատարանը՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա գտնում է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին պետք է մեղավոր ճանաչել Դատավճռի 1․1 կետում շարադրված մեղադրանքով նկարագրված, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ: Այսպես․ 5․1․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը)։ Մասնավորապես՝ Դատարանը արձանագրում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների բավարար համակցությամբ ապացուցվել և հիմնավորվել է, որ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02667) մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.190 մգ/լ (առնվազն՝ 0.171 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91100835 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխապանքը), 2024 թվականի հոկտեմբերի 17- ին՝ ժամը 04:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի 68 UU 581 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։ 5․2․ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելու կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելու կամ խուսափելու համար: Հաշվի առնելով, որ նախորդ կետում հաստատվել է մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք համապատասխանում են վերը նշված ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին, հետևաբար ապացուցված է, արարքի հակաիրավականությունը։ 5․3․ Դատարանը գտնում է, որ Դատավաճռի 3.1-3․3.-րդ կետերում վերլուծված ապացույցների գնահատման արդյունքում ապացուցված է այդ արարքը մեղադրյալի կողմից կատարելը. 5․4․ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը գիտակցել է իր արարքի հակաիրավականությունը, ուստի ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ: Հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ Դատարանը հաստատված է համարում Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը, գտնում է, որ նրան պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Ելնելով վերոգրյալից Դատարանը կայացրեց մեղադրական վերդիկտ՝ հաստատված համարելով, որ ապացուցված է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը կատարել է իրեն վերագրվող արարքը, ապացուցված են մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները, ապացուցված է արարքի քրեական հակաիրավական լինելու փաստը, ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ հետևաբար ապացուցված արարքի նկատմամբ ենթակա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը: 6․ Անդրադառնալով մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն` « 1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը: (...):»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ « 1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն` « 1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: 4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»: Նարեկ Սարգսյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման շրջանակներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է «(...) [Պ]ատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար` պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից (…): (…) [Պ]ատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, (…) [որը պետք է կիրառվի] պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում» (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-րդ կետը): Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: 6․1 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել կատարված արարքները ընդունելը և զղջալը, ինչպես նաև խնամքին մեկ անչափահաս երեխա ունենալը։ 6․2 Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ: Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի: Դատարանը, հաշվի առնելով Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը՝ գտնում է, որ պատժի նպատակներին հասնելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի տեսքով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով: Միաժամանակ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը հանցանքներն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում եկամտի վերաբերյալ տվյալ առկա չէ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ տուգանք պատժատեսակի չափը հաշվարկելիս որպես ելակետ պետք է ընդունել նրա կողմից հանցանքները կատարելու պահին գործող Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափը, այսինքն՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, որպիսի պայմաններում նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափը յուրաքանչյուր արարքի համար կազմում է 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ: 7. Անդրադառնալով տուգանքի ձևով նշանակված պատժի կատարման կարգին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ «Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»: Վերոհիշյալի լույսի ներքո նկատի ունենալով մեղադրյալի գույքային դրությունը, Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի վճարման ժամկետ սահմանել 1 տարին: Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, մինչև դատավճռի ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ, որից հետո՝ վերացնել: Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսերը բացակայում են: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը ՎՃՌԵՑ 1. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի` 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։ 2. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանին թույլատրել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո տուգանքը՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, վճարել պետական բյուջե 1 տարվա ընթացքում։ 3. Հովհաննես Հրաչյայի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: 4. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված: 5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 04-12-2025 |
Եզրափակիչ դատական ակտը մտել է օրինական ուժի մեջ
| Ամսաթիվ | 19-01-2026 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 04-03-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ին հատորը 73 թերթ, 2-րդ հատորը 45 թերթ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 18-03-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-ին հատորը 73 թերթ, 2-րդ հատորը 45 թերթ |