Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/1276/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Վարուժան Վահանյան Վաչագանի
Վարուժան Վահանյան
Վարուժան Վահանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Վահե Ջիվանյան
Քրեական վերաքննիչ
Էդգար Մանասյան
Նարինե Հովակիմյան
Արմեն Բեկթաշյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344-րդ Մաս 2-րդ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344-րդ Մաս 2-րդ
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Վահե Ջիվանյան
Քրեական վերաքննիչ
Էդգար Մանասյան
Նարինե Հովակիմյան
Արմեն Բեկթաշյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2026-07-27 | 15:00 | 6 | |||
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-01-22 | 14:20 | 6 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-01-08 | 12:30 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-12-23 | 12:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-12-04 | 11:30 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-10-15 | 11:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-09-18 | 11:30 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-09-04 | 11:00 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-31 | 10:00 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-06-04 | 16:00 | 4 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-05-13 | 12:00 | 4 | Չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-04-28 | 15:10 | 4 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/1276/01/25
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«22» հունվարի 2026 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐԹՈՒՐ ՀԵԲՈՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ ՆԱՐԻՆԵ ՇԵԼԵԼԵՆԿՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՎԱՐՈՒԺԱՆ ՎԱՀԱՆՅԱՆԻ
«Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով (ծնված՝ առկա է անձնական տվյալ, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չդատված, աշխատում է «Վարուժան Վահանյան» ԱՁ-ի տնօրեն, հաշվառման և բնակության հասցե՝ քառկա է անձնական տվյալ)։
Նկարագրական մաս.
2024 թվականի մայիսի 18-ին ՀՀ քնչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60520324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 09-ին մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտքագրվել են քրեական վարույթի նյութերը։
2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Վ․Ջիվանյանին, որով 2026 թվականի ապրիլի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել են նախնական դատալսումներ:
2026 թվականի հունվարի 08-ին ավարտվել են հիմնական դատալսումները, Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ․ Դատարանը ճանաչել և հռչակել է մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ: Նույն օրն իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն.
Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք՝ վարել է տրանսպորտային միջոց և հրաժարվել սթափության վիճակի զննություն անցնելուց:
Այսպես.
Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00:20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հրաժարվել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը։
1.2. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցներ.
Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք։ 2024 թվականի մարտի 29-ի դեպքի հետ կապված հայտնել է, որ այդ օրը եղել է առիթի, ինքն առհասարակ ալկոհոլ չի օգտագործում, սակայն այդ օրն օգտագործել է, և քանի որ ինքն ունի անձնական վարորդ, ավտոմեքենան էլ իր սեփականությունն է, այն թե՛ անձնական նպատակներով, թե՛ ֆիրմայի հարցերով վարում է վարորդը։ Այդ օրը՝ ժամը 23։30-ի սահմաններում, իրեն վատ է զգացել և զանգահարել է Էդգարին, որպեսզի վերջինս գա տանի իրեն։ Էդգարը եկել է, ինքը նստել է մեքենայի հետևի նստատեղին և քնել՝ մինչև հասել են հեռուստաաշտարակի մոտ, ինքը սրտխառնոց է ունեցել և վարորդին խնդրել է կանգնեցնել մեքենան։ Մեքենան կանգնեցնելուց հետո ինքն իջել է, այնուհետև վարորդի կողքի դռնից իջել է նաև Էդգարը և իրեն օգնություն ցուցաբերել։ Այդ պահին պարեկները կանգնեցրել են իրենց և մոտեցել, սկզբում կարծել է, որ տեսնելով իր վատ զգալը եկել են օգնություն ցուցաբերելու, սակայն իրենից պահանջել են վարորդական իրավունք։ Ինքն ասել է, որ չունի վարորդական իրավունք, բացի այդ, ինքը եղել է ուղևորը, Էդգարը նույնպես պնդել է, որ վարորդը նա է եղել, սակայն պարեկներն իրենց չեն հավատացել և կանչել են ևս 6 անձնակազմ, որոնցից 4 հոգի փորձել են զննել ավտոմեքենան, որին ինքը փորձել է խոչընդոտել, որպեսզի այլ իր չդնեն ավտոմեքենայի մեջ։ Մեքենայի վարորդի դուռը երբևէ ներսից չի բացվել, վարորդը դուրս է եկել ուղևորի դռնից։ Եվ երբ այդ պահին ինքն էլ իջել է մեքենայի ձախ կողմից՝ վարորդի հետևի նստատեղից, պարեկներին թվացել է, որ ինքն է վարորդը։ Ավտոմեքենայից իջնելուց հետո չի նստել վարորդի կողքի նստատեղին։ Իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է՝ բացատրելով, որ ինքը եղել է ուղևոր։ Իրեն տեղափոխել են բուժհաստատություն, այնտեղ նույնպես հայտարարել է, որ օգտագործել է ալկոհոլ, սակայն չի ցանկանում անցնել սթափության զննություն, քանի որ ինքը հանդիսացել է ուղևորը, ոչ թե վարորդը։ Ինչ վերաբերում է հեռախոսազանգին, ապա ինքը հիմնականում զանգահարում է «Վաթսափ» հավելվածով, և դեպքի օրը նույնպես Էդգար Ռոստոմյանին զանգահարել է այդ հավելվածով։ Նախաքննության փուլում հարցաքննվել է դեպքից մոտ մեկ տարի անց, որի ժամանակ խնդրել է որպես ապացույց իրեն տրամադրել պարեկների տեսախցիկների տեսագրությունները, քանի որ բոլոր պարեկների համազգեստին փակցված են եղել տեսախցիկներ, սակայն որևէ տեսագրություն չի տրամադրվել։
Միջոցառմանը գնացել է դրա տիրոջ ավտոմեքենայով, ով նաև իր աշխատողն է։ Օգտագործել է տնական օղի, որից վատ է զգացել և մինչև միջոցառման ավարտը զանգահարել է Էդգար Ռոստոմյանին, որ իրեն տանի տուն։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է շուրջ 15 տարի, նրա հետ ունեն ընկերական հարաբերություններ։ Դեպքի օրը՝ երեկոյան ժամի, ինքը գտնվել է տանը, ընկերը զանգահարել է իրեն և ասել, որ առիթի է, գնա իր հետևից։ Ինքը գնացել է, ճանապարհին ընկերն իրեն վատ է զգացել, քանի որ օգտագործել է ալկոհոլ, այդ պատճառով ինքը կայանել է մեքենան, իջեցրել նրան, այդ պահին պարեկները եկել և կանգնել են իրենց մեքենայի հետնամասում։ Պարեկները կին և տղամարդ էին, իրենց նախ մոտեցել է կին պարեկը։ Ինքը մի քանի անգամ ասել է պարեկներին, որ մեքենան ինքն է վարել, սակայն իրեն չեն հավատացել, ասել, որ տեսել են, որ ղեկին եղել է Վարուժանը, և կազմել են վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն։ Այդ ժամանակ ինքն ալկոհոլ օգտագործած չի եղել։ Մեքենան Վարուժան Վահանյանի անվամբ է, ինքը մոտ մեկ տարի վարել է այդ մեքենան։ Հստակեցրեց, որ պարեկային ծառայությունը մոտեցել է իր կողմից մեքենան կայանելուց հետո, երբ իրենք եղել են ավտոմեքենայից դուրս։ Մինչ այդ Վարուժանը նստած է եղել ավտոմեքենայի ետևի նստատեղին, քանի որ վարորդի դուռը ներսից չի բացվում և ինքն ուղևորի դռնից է դուրս գալիս։ Պնդեց, որ պարեկային ծառայողները նույնիսկ ավտոմեքենան կանգնեցնելու ազդանշան չեն տվել, ասել են, որ ունեն տեսագրություն, սակայն երբ պահանջել է՝ իրեն ցույց չեն տվել։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Տիրան Տիգրանի Մովսիսյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է վարչական իրավախախտման հետ կապված։ Հստակ չի հիշում դեպքի օրը, ծառայություն է իրականացրել Մարիամ Կարապետյանի հետ, Վարուժան Վահանյանի կողմից վարած մեքենան նկատել է Նորք-Մարաշից դեպի Դավիթ Բեկ հատվածում, երբ խախտում է կատարել և արագ վարելով հատել հոծ գիծը։ Այդ հատվածը բավարար լուսավորված է եղել։ Ինքը ծառայողական մեքենան վարել է կայանված տեղից, հաղորդել և ազդանշան տվել, որպեսզի մեքենան կանգնեցնի, որից հետո կանգնել է։ Տեսել է, որ վարորդը՝ Վարուժան Վահանյանը, դուրս է եկել վարորդի նստատեղից և գնացել, որ նստի ուղևորի նստատեղին։ Այդ հանգամանքը նկատել է մոտ 40 մետր հեռավորությունից։ Երբ մոտեցել են մեքենային, առաջինը Մարիամն է մոտեցել, առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է։ Սկզբում ուղևորը որևէ բան չի ասել, սակայն երբ ցանկացել են անցկացնել սթափության զննություն, ասել է, որ ինքն է եղել ղեկին, սկսվել է վիճաբանություն, վարորդը պնդել է, որ ինքը չի վարել մեքենան։ Դրանից հետո մոտեցել են նաև այլ պարեկներ, Վարուժան Վահանյանին ուղեկցել են կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն՝ սթափության զննություն անցնելու համար։ Իրենց համազգեստի բաղկացուցիչ մաս կազմող տեսախցիկն ընդհանրապես ձայնագրում է, ոչ թե տեսանկարահանում, մեքենայի մեջ տեսախցիկ նույնպես առկա է, սակայն չի կարող ասել, այն տեսագրել է, թե ոչ։ Պնդեց, որ տեսել է վարորդին, իսկ նրա կողքին եղել է ուղևոր։ Վարչական վարույթի շրջանակում տեսագրությունը չեն օգտագործել, քանի որ իրենց չի տրամադրվում, միայն մոնիթրինգի բաժինն է կարող այն տրամադրել։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Մարիամ Աշոտի Կարապետյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալին ճանաչում է դեպքի հետ կապված։ 2024 թվականի մարտին ծառայություն է իրականացրել Նորք վարչական շրջանում՝ Տիրան Մովսիսյանի հետ։ Դեպքից բավականին ժամանակ է անցել, այդ պատճառով մանրամասներ չի հիշում։ Վարուժան Վահանյանը մեծ արագությամբ մեքենան վարել է, որի պատճառով կանգ հրամանով փորձել է կանգնեցնել մեքենան։ Երբ կանգնել են՝ վարորդը դուրս է եկել և փորձել է մեքենայի դիմացի հատվածով անցնել-նստել ուղևորի նստատեղին։ Տվյալ ճանապարհահատվածում բավարար լուսավորություն է եղել և ինքը վարորդին հստակ տեսել է։ Իրենց հագուստին պարտադիր ամրացված է տեսախցիկ, որն իրենք չեն կարողանում անջատել, անջատվելու դեպքում այն ազդանշան է արձակում, որի միջոցով իրենք հասկանում են, որ տեսախցիկն անջատվել է և այդ մասին տեղեկացնում են վերադասին, սակայն տեսախցիկը փոխելու հնարավորություն չունեն։ Ավտոմեքենայի սրահը նույնպես կահավորված է տեսախցիկով, որը նույնպես իրենք չեն կարող անջատել։ Չի կարող ասել՝ տվյալ դեպքի օրը տեսախցիկն անջատվել է, թե ոչ։ Վարուժան Վահանյանին հետապնդելիս իրենց ծառայողական մեքենան վարել է Տիրանը։ Վարորդի դեմքը հստակ տեսել է անցնելու պահին, չի հիշում այլ անձ եղել է մեքենայի մեջ, թե ոչ։ Տեսագրություններն իրենք չեն կարող օգտագործել, այն անհրաժեշտության դեպքում տրամադրում է վարչական մասը։ Վարուժան Վահանյանը վիճարկել է, որ ինքը չի եղել վարորդը։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Հրապարակվեց վկա Մարիամ Կարապետյանի նախաքննության փուլի ցուցմունքից հատված, համաձայն որի վկան հայտնել է, որ վարորդի անուն ազգանունը եղել է Վարուժան Վահանյան, այնուհետև վերջինիցս պահանջվել է ենթարկվել սթափության զննության, վերջինս հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց, որից հետո վերջինիս ծառայողական ավտոմեքենայով տեղափոխել է կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն, որտեղ Վարուժան Վահանյանը կրկին հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 38-41)
Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկա Մարիամ Կարապետյանը հայտնեց, որ ներկայումս չի հիշում այդ հանգամանքը, սակայն եթե նման ցուցմունք է տվել, ապա այն ճիշտ է և պնդում է։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը, որի համաձայն՝ 29․03․2024թ. ժամը 00։20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկի փողոցում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձը՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, հրաժարվել է (խուսափել է) սթափության վիճակի զննություն անցնելուց։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 3/
Վարորդի սթափության վիճակի թիվ 001237 ուղեգիրը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը ներկայացվել է սթափության վիճակի զննության՝ ԿԲԱԿ ՓԲԸ։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 4/
«Կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն» ՓԲԸ-ից տրված՝ բուժհաստատությունների կողմից վարորդի սթափության վիճակի աննության թիվ 130 արձանագրությունը, համաձայն որի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը հրաժարվել է ինչպես ալկոտեստերի, այնպես էլ արյան փորձանմուշի միջոցով սթափության վիճակի զննությունից, նշելով, որ ինքը ուղևորն է։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 5/
ՀՀ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված տեղեկատվությունը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը վարորդական վկայական չունի։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 6/
«Տելեկոմ Արմենիա» ԲԲԸ-ից և «Յուքոմ» ՓԲԸ-ից ստացված վերածնումները զննելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի կողմից շահագործվող 033-66-93-70 բջջային հեռախոսահամարին ելքային ու մուտքային հեռախոսազանգեր չեն կատարվել քրեական վարույթով վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող 041-46-42-36 բջջային հեռախոսահամարից: Վարուժան Վահանյանի կողմից շահագործվող բջջային հեռախոսհամարը 28.03.2024-ին ժամը 21:23:21-ին սպասարկվել է Երևան քաղաքի Նուբարաշեն 11-րդ փողոցի 16-րդ տուն հասցեում, կայան ալեհավաքների տարածքներում, իսկ 29.03.2024 թվականի ժամը 0:19:37-ին շահագործվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 180/26-րդ հասցեում։ Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող բջջային 041-46-42-36 հեռախոսահամարը 2024 թվականի մարտի 28-ի ժամը 08:40-ից մինչև 2024 թվականի մարտի 29-ը ժամը 01:59 շահագործվել է հետևյալ կայան ալեհավաքների տարածքներում՝ Marr street 4, Mikoyan 2. M. Baghramyan Avenue N 10, Erebuni district, Arin Berd str.14, Yerevan, David Bek str., 4, David Bek street, HV pylone:
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 92-95/
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պետին հասցեագրված հարցումը և դրան ի պատասխան ստացված գրությունը, համաձայն որոնց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված խրագրային համակարգում առկա չեն։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 37ա-37բ/
Լրացուցիչ դատալսումներում արդարացված մեղադրյալի ռեաբիլիտացիայի հարցը քննարկելիս մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը որևէ հատուցում ստանալու պահանջ չի ներկայացրել։
1.3. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Դատարանը, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով սույն գործով ձեռքբերված ապացույցները և դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ գտնում է, որ հաստատվել սույն գործով մեղադրյալի առաջադրված մեղադրանքում նշված հետևյալ հանգամանքները՝
- Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է անցնել սթափության զննություն։
Ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հաստատվել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։ Դատարանի եզրահանգումը պայմանավորված է հետևյալով․
Անձի կողմից հանցանք կատարելը կարող է փաստվել միայն գործով ձեռք բերված հավաստի և արժանահավատ տվյալների հիման վրա: Քանի որ տվյալ դեպքում որևէ օբյեկտիվ ապացույց, օրինակ՝ տեսաձայնագրություն առկա չէ, և արարքը կարող է հիմնավորվել միայն անձանց ցուցմունքներով, Դատարանն անհրաժեշտ է համարում առավել հանգամանալից անդրադառնալ անձանց ցուցմունքների արժանահավատությանը: Այսպես.
Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշները վերաբերում են ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից։
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։
Անդրադառնալով ցուցմունքի՝ որպես անձնային ապացույցի գնահատման առանձնահատկություններին, անհրաժեշտ է նկատի ունենալ, որ ցուցմունքն անձի կողմից նախկինում ընկալած հանգամանքների վերհիշումը և վերարտադրումն է։ Այս տեսանկյունից հարկ է նկատել, որ անձի հիշողությունը չի գործում տեսաձայնագրիչի նման, ուստի այն հաճախ կարող է չպարունակել իրադարձության ամբողջական և ճշգրիտ նկարագրություն։
Տվյալ դեպքում, մեղադրյալը չի ընդունել, որ վարել է տրանսպորտային միջոցը, այլ նշել է, որ ավտոմեքենան վարել է իր վարորդը, որն էլ իր խնդրանքով կանգնեցրել է մեքենան, ընթացքի ժամանակ ինքը գտնվել է ավտոմեքենայի ուղևորի համար նախատեսված՝ հետևի նստատեղին, իսկ կանգնելուց հետո վատ զգալու պատճառով դուրս է եկել մեքենայից։ Այդ ժամանակ պարեկը մոտեցել է իրեն, փաստաթղթեր է պահանջել, ինքն էլ հայտնել է, որ չունի վարորդական վկայական և որ վարորդն ինքը չէ։ Դրանից հետո իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն և իր հրաժարվելուց հետո՝ տեղափոխել են համապատասխան բուժհաստատություն՝ սթափության զննություն անցնելու համար, որտեղ կրկին ինքը հրաժարվել է և հայտնել, որ ինքն ուղևորն է: Նույնաբովանդակ ցուցմունք է տվել նաև վկա Էդգար Ռոստոմյանը՝ հայտնելով, որ մեքենայի վարորդն ինքն է եղել։
Հետևաբար, մեղադրյալի կողմից ավտոմեքենան վարելու հանգամանքը հաստատվել է միայն իրենց գործողությունները իրավաչափ ճանաչվելու համար շահագրգիռ երկու պարեկային ծառայողի ցուցմունքներով և նրանց կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությամբ: Դատարանի գնահատմամբ՝ տվյալ դեպքում նշված ապացույցները բավարար չեն հիմնավոր կասկածից վեր չափանիշով հաստատված համարելու, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը:
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի (Mushegh Saghatelyan v. Armenia) գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ․ «Չնայած դիմումատուին դատապարտելիս ներպետական դատարանները, ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքներից բացի, հղում են կատարել այլ ապացույցների, միակ ապացույցը, որով ուղղակիորեն ենթադրվում էր դիմումատուի մասնակցությունն այդ արարքների կատարմանը, և որով տրամադրվում էր դրանց մանրամասները, տվյալ ցուցմունքներն էին։ Բոլոր մյուս ապացույցները, որոնց դատարանները հղում են կատարել, անուղղակի ապացույցներ են, և չի կարելի ասել, որ դրանք ուղղակիորեն ցույց են տալիս դիմումատուի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին: Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը քննել է մի շարք գործեր, որոնց դեպքում հրապարակային միջոցառման ժամանակ անհատին իր պահվածքի պատճառով քրեական հետապնդման են ենթարկել և դատապարտել՝ հիմնվելով բացառապես այն ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքների վրա, որոնք ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում։ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը գտել է, որ այդ վարույթներում դատարանները պատրաստակամորեն և անվերապահորեն ընդունել են ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքները և դիմումատուին որևէ հնարավորություն չեն տվել հակառակ ապացույցներ ներկայացնելու։ Այն վճռել է, որ այս մեղադրանքների հիմքում ընկած այն հիմնական փաստերի վերաբերյալ վեճի դեպքում, երբ մեղադրանքի կողմի միակ վկաներն այն ոստիկանության ծառայողներն են եղել, որոնք ակտիվ դեր են ունեցել վիճարկվող իրադարձություններում, դատարանները պետք է պարտադիր օգտագործեին յուրաքանչյուր ողջամիտ հնարավորություն՝ ստուգելու նրանց մեղադրական ցուցմունքները:» (տես՝ նշված վճիռը, գանգատ թիվ 23086/08, 206 և 207 կետեր)։
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Դավիթ Աղայանի վերաբերյալ թիվ ԵՔՐԴ/0286/01/08 գործով 2020 թվականի մայիսի 25-ին արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ «(...) ստորադաս դատարանները Դ.Աղայանի մեղադրանքը հիմնավորելիս առավելապես հիմնվելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքների վրա` չեն ապահովել Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից մատնանշված՝ արդար դատաքննության իրավունքի երաշխիքները։ Դատարանները Դ.Աղայանի մեղքը հիմնավորող ապացուցողական զամբյուղում ծանրակշիռ դեր հատկացնելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքներին՝ պատշաճ գնահատման չեն ենթարկել այն, որ վերջիններս ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում, ինչը ողջամտորեն կասկածի տակ է դնում նրանց ցուցմունքների արժանահավատությունը։ Մասնավորապես, սույն գործով վճռորոշ ապացույցները, որոնցով ուղղակիորեն հիմնավորվել է Դ.Աղայանի մասնակցությունը նրան վերագրված արարքների կատարմանը՝ դա վիճարկվող իրադարձություններին անմիջական մասնակցություն ունեցած՝ ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արկադի Նավասարդյանի, Վահան Սարատիկյանի, Նորայր Աբրահամյանի, Մհեր Գևորգյանի ցուցմունքներն են: Միևնույն ժամանակ, զննության արձանագրությունները և փորձագիտական եզրակացությունները, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանապետի առաջին տեղակալի գրությունը(18), որոնց դատարանները ևս հղում են կատարել, չեն հաստատում Դ.Աղայանի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին:» (տես՝ նշված որոշումը, կետ 15):
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
Դատարանի գնահատմամբ՝ նման ապացույց կարող էին հանդիսանալ Պարեկային ծառայության ավտոմեքենայի կամ պարեկային ծառայողներին ամրակցված տեսախցիկներով կատարված տեսագրությունները, որոնց պարունակությունը թույլ կտար ստանալ այն հարցի պատասխանը, թե արդյոք մեղադրյալը վարել է մեքենան։
ՀՀ կառավարության 23.11.2006 թվականի «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը սահմանելու մասին» թիվ 1769-Ն որոշման 1-ին կետով սահմանվել է ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը` համաձայն թիվ 1 հավելվածի: Նույն հավելվածով սահմանված «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման» կարգի 12-րդ կետի համաձայն՝ պարեկային ավտոմոբիլները (մոտոցիկլետները) պետք է կահավորված լինեն հատուկ լուսային և ձայնային ազդանշաններ արձակելու համար նախատեսված սարքավորումներով, բորտհամակարգչով, իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), կապի միջոցներով, լուսարձակով, մահակով, կրակմարիչով, մինչբժշկական օգնություն ցուցաբերելու համար նախատեսված պայուսակով, ճանապարհատրանսպորտային պատահարի վայրում երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով համապատասխան տեխնիկական միջոցներով ու ճանապարհային նշաններով:
Ծառայություն իրականացնող պարեկային ավտոմոբիլում (մոտոցիկլետի վրա) տեղադրված տրանսպորտային միջոցի գտնվելու վայրը և երթևեկության ուղղությունը ցույց տվող սարքավորումը և (կամ) ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվեն ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվեն (հսկողական տեսախցիկը` բացառությամբ ընդմիջման ժամանակի) մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը:
Եթե ծառայության ընթացքում այդ սարքերը շարքից դուրս են գալիս, ապա կարգախմբի ավագը պարտավոր է դրա մասին անհապաղ տեղեկացնել շարային ստորաբաժանման հերթապահին կամ հրամանատարին և հրամանատարի ցուցումով վերադառնալ շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Հետևաբար, Դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները պետք է կահավորված լինեն իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), ընդ որում, ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվի ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվի մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը, իսկ շարքից դուրս գալու դեպքում պետք է անհապաղ տեղեկացվեն շարային ստորաբաժանման հերթապահը կամ հրամանատարը և հրամանատարի ցուցումով վերադառնան շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Մինչդեռ, տվյալ դեպքում առկա չէ որևէ տվյալ, որ պարեկային ծառայողները միջոցներ են ձեռնարկել ապահովելու խախտման արձանագրումը տեխնիկական միջոցներով: Ավելին՝ Պարեկային ծառայության պետի գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված ծրագրային համակարգում առկա չեն։
Այս համատեքստում հատկանշական է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված դիրքորոշումները վարչական վարույթի շրջանակում անձի վարորդ լինելու հանգամանքը հաստատված համարելու չափանիշի վերաբերյալ։ Մասնավորապես՝ Արծրուն Խաչատրյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/6527/05/18 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2021 թվականի նոյեմբերի 11-ի որոշումից, որի համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն) կահավորելու պահանջն ինքնանպատակ չէ, և երբ ակնհայտ կամ տեխնիկական միջոցների օգտագործմամբ երևում է, որ վարորդը խախտել է ճանապարհային երթևեկության կանոնների պահանջները, ճանապարհային երթևեկությունը կարգավորող ոստիկանության ծառայողը՝ տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու պարտականությունից զատ պետք է համապատասխան միջոցներ ձեռնարկի վարչական իրավախախտման փաստը իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով արձանագրելու համար:
Նման պայմաններում Վճռաբեկ դատարանը արձանագրում է, որ միայն վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որը ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձը ստորագրել է` առանց որևէ առարկության վկայակոչման, վարչական իրավախախտման փաստը հաստատված համարելու համար բավարար հիմք չէ:»:
Ավելին՝ Դավիթ Թովմասյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/3400/05/22 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2025 թվականի մարտի 7-ի որոշման համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում Ծառայությունը, կրելով 23․02․2022 թվականի «Վարչական տույժ նշանակելու մասին» թիվ 8180112625 որոշման կայացման համար հիմք ծառայած փաստերի ապացուցման պարտականությունը, Դատարան է ներկայացրել միայն վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրությունը և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որի վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա է նշում՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ»։
Վճռաբեկ դատարանի գնահատմամբ վարչական իրախախտումների վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա նշումը՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ» վիճելի է դարձնում տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը:
Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ տվյալ դեպքում հավաստիության կանխավարկածի սկզբունքից բխում է, որ սույն գործով Ծառայությունն էր պարտավոր ապացուցել, որ Դավիթ Թովմասյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, որպիսի պարտականությունը, սակայն, վերջինս չի կատարել: Մասնավորապես՝ թեև առկա են վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը գտնվել է ոչ սթափ վիճակում և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը տրանսպորտային միջոցը վարել է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, այդուհանդերձ նշվածը բավարար չէր կարող լինել վերջինիս Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իրավախախտում վերագրելու համար, քանի որ տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը հաստատող բավարար համակցությամբ ապացույցներ գործում առկա չեն։ Ավելին, ինչպես վերը նշվեց, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում Դավիթ Թովմասյանը կատարել է գրառում «Ես մեքենայի վարորդը չեմ», որպիսի տեղեկությունը բոլոր դեպքերում պետք է համարվեր հավաստի, քանի դեռ վարչական մարմինը հակառակը չի ապացուցել։
Հաշվի առնելով վերոգրյալ իրավական և փաստական վերլուծությունները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ սույն գործով վիճարկվող վարչական ակտն ընդունվել է Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասի խախտմամբ:»:
2. Պատճառաբանական մաս.
2․1․ Քննարկելով արդարացված մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին առաջադրված մեղադրանքի փաստակազմը հաստատված լինելու հանգամանքը և դրա իրավաբանական որակումը՝ Դատարանը պետք է պատասխանի հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
բ) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
գ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
դ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ.
ե) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման։
2․1.1. Անդրադառնալով բարձրացված հարցերին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»։
Նշված հանցակազմի օբյեկտը երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործումն ապահովող հասարակական հարաբերություններն են, օբյեկտիվ կողմը՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը: Սուբյեկտիվ կողմից դրսևորվում է ուղղակի դիտավորությամբ, իսկ սուբյեկտը 16 տարին լրացած անձն է։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներով Դատարանը հաստատված է համարել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց: Սակայն ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված չի համարել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։
Վերը նշված հոդվածի դիսպոզիցիայից ակնհայտ է, որ դրա առկայությունը փաստելու համար պետք է հաստատված համարել, որ անձը վարել է տրանսպորտային միջոցը և հրաժարվել կամ խուսափել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց: Հետևաբար, նշված երկու հանգամանքները հիմնավորող բավարար ապացույցների առկայության դեպքում է միայն հնարավոր հաստատել անձի մեղավորությունը նշված արարքը կատարելու մեջ: Իսկ տվյալ դեպքում այն հաստատված չի համարվել, ուստի բացակայում է նաև ամբողջ հանցակազմը։
Այսպիսով, շարադրված փաստերը գնահատելով օրենսդրական կարգավորումների, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած դիրքորոշումների հիման վրա կատարված իրավական վերլուծության լույսի ներքո՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Վարուժան Վահանյանը կատարել է իրեն մեղսագրված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցավոր արարքը:
Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել Վարուժան Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ:
2․1.2. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ արդարացման դատավճիռը կայացվում է արդարացման վերդիկտի հիման վրա: Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ արդարացված մեղադրյալի անմեղությունն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում:
Այսպիսով՝ վերը նշված իրավական և փաստական վերլուծությունների արդյունքում Դատարանը եզրահանգում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ պետք է ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը և նրան արդարացնել:
2.2. Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պետք է վերացնել՝ անհրաժեշտությունը վերանալու հիմքով:
2.3. Գործով իրեղեն ապացույցներ, վարութային ծախս, գույքային հայց չկա, մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, հետևաբար այդ հարցերը Դատարանը չի քննարկում։
2.4. Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ հոդվածի կարգավորումներով, գտնում է, որ քրեական գործով ապացույցները պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
2.6. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 99-րդ, 276-րդ, 347-350-րդ հոդվածներով։
3. Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«22» հունվարի 2026 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐԹՈՒՐ ՀԵԲՈՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ ՆԱՐԻՆԵ ՇԵԼԵԼԵՆԿՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՎԱՐՈՒԺԱՆ ՎԱՀԱՆՅԱՆԻ
«Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով (ծնված՝ առկա է անձնական տվյալ, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չդատված, աշխատում է «Վարուժան Վահանյան» ԱՁ-ի տնօրեն, հաշվառման և բնակության հասցե՝ քառկա է անձնական տվյալ)։
Նկարագրական մաս.
2024 թվականի մայիսի 18-ին ՀՀ քնչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60520324 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 09-ին մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտքագրվել են քրեական վարույթի նյութերը։
2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Վ․Ջիվանյանին, որով 2026 թվականի ապրիլի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել են նախնական դատալսումներ:
2026 թվականի հունվարի 08-ին ավարտվել են հիմնական դատալսումները, Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ․ Դատարանը ճանաչել և հռչակել է մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ: Նույն օրն իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։
1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն.
Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք՝ վարել է տրանսպորտային միջոց և հրաժարվել սթափության վիճակի զննություն անցնելուց:
Այսպես.
Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00:20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հրաժարվել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը։
1.2. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցներ.
Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք։ 2024 թվականի մարտի 29-ի դեպքի հետ կապված հայտնել է, որ այդ օրը եղել է առիթի, ինքն առհասարակ ալկոհոլ չի օգտագործում, սակայն այդ օրն օգտագործել է, և քանի որ ինքն ունի անձնական վարորդ, ավտոմեքենան էլ իր սեփականությունն է, այն թե՛ անձնական նպատակներով, թե՛ ֆիրմայի հարցերով վարում է վարորդը։ Այդ օրը՝ ժամը 23։30-ի սահմաններում, իրեն վատ է զգացել և զանգահարել է Էդգարին, որպեսզի վերջինս գա տանի իրեն։ Էդգարը եկել է, ինքը նստել է մեքենայի հետևի նստատեղին և քնել՝ մինչև հասել են հեռուստաաշտարակի մոտ, ինքը սրտխառնոց է ունեցել և վարորդին խնդրել է կանգնեցնել մեքենան։ Մեքենան կանգնեցնելուց հետո ինքն իջել է, այնուհետև վարորդի կողքի դռնից իջել է նաև Էդգարը և իրեն օգնություն ցուցաբերել։ Այդ պահին պարեկները կանգնեցրել են իրենց և մոտեցել, սկզբում կարծել է, որ տեսնելով իր վատ զգալը եկել են օգնություն ցուցաբերելու, սակայն իրենից պահանջել են վարորդական իրավունք։ Ինքն ասել է, որ չունի վարորդական իրավունք, բացի այդ, ինքը եղել է ուղևորը, Էդգարը նույնպես պնդել է, որ վարորդը նա է եղել, սակայն պարեկներն իրենց չեն հավատացել և կանչել են ևս 6 անձնակազմ, որոնցից 4 հոգի փորձել են զննել ավտոմեքենան, որին ինքը փորձել է խոչընդոտել, որպեսզի այլ իր չդնեն ավտոմեքենայի մեջ։ Մեքենայի վարորդի դուռը երբևէ ներսից չի բացվել, վարորդը դուրս է եկել ուղևորի դռնից։ Եվ երբ այդ պահին ինքն էլ իջել է մեքենայի ձախ կողմից՝ վարորդի հետևի նստատեղից, պարեկներին թվացել է, որ ինքն է վարորդը։ Ավտոմեքենայից իջնելուց հետո չի նստել վարորդի կողքի նստատեղին։ Իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է՝ բացատրելով, որ ինքը եղել է ուղևոր։ Իրեն տեղափոխել են բուժհաստատություն, այնտեղ նույնպես հայտարարել է, որ օգտագործել է ալկոհոլ, սակայն չի ցանկանում անցնել սթափության զննություն, քանի որ ինքը հանդիսացել է ուղևորը, ոչ թե վարորդը։ Ինչ վերաբերում է հեռախոսազանգին, ապա ինքը հիմնականում զանգահարում է «Վաթսափ» հավելվածով, և դեպքի օրը նույնպես Էդգար Ռոստոմյանին զանգահարել է այդ հավելվածով։ Նախաքննության փուլում հարցաքննվել է դեպքից մոտ մեկ տարի անց, որի ժամանակ խնդրել է որպես ապացույց իրեն տրամադրել պարեկների տեսախցիկների տեսագրությունները, քանի որ բոլոր պարեկների համազգեստին փակցված են եղել տեսախցիկներ, սակայն որևէ տեսագրություն չի տրամադրվել։
Միջոցառմանը գնացել է դրա տիրոջ ավտոմեքենայով, ով նաև իր աշխատողն է։ Օգտագործել է տնական օղի, որից վատ է զգացել և մինչև միջոցառման ավարտը զանգահարել է Էդգար Ռոստոմյանին, որ իրեն տանի տուն։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է շուրջ 15 տարի, նրա հետ ունեն ընկերական հարաբերություններ։ Դեպքի օրը՝ երեկոյան ժամի, ինքը գտնվել է տանը, ընկերը զանգահարել է իրեն և ասել, որ առիթի է, գնա իր հետևից։ Ինքը գնացել է, ճանապարհին ընկերն իրեն վատ է զգացել, քանի որ օգտագործել է ալկոհոլ, այդ պատճառով ինքը կայանել է մեքենան, իջեցրել նրան, այդ պահին պարեկները եկել և կանգնել են իրենց մեքենայի հետնամասում։ Պարեկները կին և տղամարդ էին, իրենց նախ մոտեցել է կին պարեկը։ Ինքը մի քանի անգամ ասել է պարեկներին, որ մեքենան ինքն է վարել, սակայն իրեն չեն հավատացել, ասել, որ տեսել են, որ ղեկին եղել է Վարուժանը, և կազմել են վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն։ Այդ ժամանակ ինքն ալկոհոլ օգտագործած չի եղել։ Մեքենան Վարուժան Վահանյանի անվամբ է, ինքը մոտ մեկ տարի վարել է այդ մեքենան։ Հստակեցրեց, որ պարեկային ծառայությունը մոտեցել է իր կողմից մեքենան կայանելուց հետո, երբ իրենք եղել են ավտոմեքենայից դուրս։ Մինչ այդ Վարուժանը նստած է եղել ավտոմեքենայի ետևի նստատեղին, քանի որ վարորդի դուռը ներսից չի բացվում և ինքն ուղևորի դռնից է դուրս գալիս։ Պնդեց, որ պարեկային ծառայողները նույնիսկ ավտոմեքենան կանգնեցնելու ազդանշան չեն տվել, ասել են, որ ունեն տեսագրություն, սակայն երբ պահանջել է՝ իրեն ցույց չեն տվել։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Տիրան Տիգրանի Մովսիսյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է վարչական իրավախախտման հետ կապված։ Հստակ չի հիշում դեպքի օրը, ծառայություն է իրականացրել Մարիամ Կարապետյանի հետ, Վարուժան Վահանյանի կողմից վարած մեքենան նկատել է Նորք-Մարաշից դեպի Դավիթ Բեկ հատվածում, երբ խախտում է կատարել և արագ վարելով հատել հոծ գիծը։ Այդ հատվածը բավարար լուսավորված է եղել։ Ինքը ծառայողական մեքենան վարել է կայանված տեղից, հաղորդել և ազդանշան տվել, որպեսզի մեքենան կանգնեցնի, որից հետո կանգնել է։ Տեսել է, որ վարորդը՝ Վարուժան Վահանյանը, դուրս է եկել վարորդի նստատեղից և գնացել, որ նստի ուղևորի նստատեղին։ Այդ հանգամանքը նկատել է մոտ 40 մետր հեռավորությունից։ Երբ մոտեցել են մեքենային, առաջինը Մարիամն է մոտեցել, առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է։ Սկզբում ուղևորը որևէ բան չի ասել, սակայն երբ ցանկացել են անցկացնել սթափության զննություն, ասել է, որ ինքն է եղել ղեկին, սկսվել է վիճաբանություն, վարորդը պնդել է, որ ինքը չի վարել մեքենան։ Դրանից հետո մոտեցել են նաև այլ պարեկներ, Վարուժան Վահանյանին ուղեկցել են կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն՝ սթափության զննություն անցնելու համար։ Իրենց համազգեստի բաղկացուցիչ մաս կազմող տեսախցիկն ընդհանրապես ձայնագրում է, ոչ թե տեսանկարահանում, մեքենայի մեջ տեսախցիկ նույնպես առկա է, սակայն չի կարող ասել, այն տեսագրել է, թե ոչ։ Պնդեց, որ տեսել է վարորդին, իսկ նրա կողքին եղել է ուղևոր։ Վարչական վարույթի շրջանակում տեսագրությունը չեն օգտագործել, քանի որ իրենց չի տրամադրվում, միայն մոնիթրինգի բաժինն է կարող այն տրամադրել։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վկա Մարիամ Աշոտի Կարապետյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալին ճանաչում է դեպքի հետ կապված։ 2024 թվականի մարտին ծառայություն է իրականացրել Նորք վարչական շրջանում՝ Տիրան Մովսիսյանի հետ։ Դեպքից բավականին ժամանակ է անցել, այդ պատճառով մանրամասներ չի հիշում։ Վարուժան Վահանյանը մեծ արագությամբ մեքենան վարել է, որի պատճառով կանգ հրամանով փորձել է կանգնեցնել մեքենան։ Երբ կանգնել են՝ վարորդը դուրս է եկել և փորձել է մեքենայի դիմացի հատվածով անցնել-նստել ուղևորի նստատեղին։ Տվյալ ճանապարհահատվածում բավարար լուսավորություն է եղել և ինքը վարորդին հստակ տեսել է։ Իրենց հագուստին պարտադիր ամրացված է տեսախցիկ, որն իրենք չեն կարողանում անջատել, անջատվելու դեպքում այն ազդանշան է արձակում, որի միջոցով իրենք հասկանում են, որ տեսախցիկն անջատվել է և այդ մասին տեղեկացնում են վերադասին, սակայն տեսախցիկը փոխելու հնարավորություն չունեն։ Ավտոմեքենայի սրահը նույնպես կահավորված է տեսախցիկով, որը նույնպես իրենք չեն կարող անջատել։ Չի կարող ասել՝ տվյալ դեպքի օրը տեսախցիկն անջատվել է, թե ոչ։ Վարուժան Վահանյանին հետապնդելիս իրենց ծառայողական մեքենան վարել է Տիրանը։ Վարորդի դեմքը հստակ տեսել է անցնելու պահին, չի հիշում այլ անձ եղել է մեքենայի մեջ, թե ոչ։ Տեսագրություններն իրենք չեն կարող օգտագործել, այն անհրաժեշտության դեպքում տրամադրում է վարչական մասը։ Վարուժան Վահանյանը վիճարկել է, որ ինքը չի եղել վարորդը։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Հրապարակվեց վկա Մարիամ Կարապետյանի նախաքննության փուլի ցուցմունքից հատված, համաձայն որի վկան հայտնել է, որ վարորդի անուն ազգանունը եղել է Վարուժան Վահանյան, այնուհետև վերջինիցս պահանջվել է ենթարկվել սթափության զննության, վերջինս հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց, որից հետո վերջինիս ծառայողական ավտոմեքենայով տեղափոխել է կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն, որտեղ Վարուժան Վահանյանը կրկին հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 38-41)
Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկա Մարիամ Կարապետյանը հայտնեց, որ ներկայումս չի հիշում այդ հանգամանքը, սակայն եթե նման ցուցմունք է տվել, ապա այն ճիշտ է և պնդում է։
(տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը)
Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը, որի համաձայն՝ 29․03․2024թ. ժամը 00։20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկի փողոցում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձը՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, հրաժարվել է (խուսափել է) սթափության վիճակի զննություն անցնելուց։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 3/
Վարորդի սթափության վիճակի թիվ 001237 ուղեգիրը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը ներկայացվել է սթափության վիճակի զննության՝ ԿԲԱԿ ՓԲԸ։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 4/
«Կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն» ՓԲԸ-ից տրված՝ բուժհաստատությունների կողմից վարորդի սթափության վիճակի աննության թիվ 130 արձանագրությունը, համաձայն որի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը հրաժարվել է ինչպես ալկոտեստերի, այնպես էլ արյան փորձանմուշի միջոցով սթափության վիճակի զննությունից, նշելով, որ ինքը ուղևորն է։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 5/
ՀՀ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված տեղեկատվությունը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը վարորդական վկայական չունի։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 6/
«Տելեկոմ Արմենիա» ԲԲԸ-ից և «Յուքոմ» ՓԲԸ-ից ստացված վերածնումները զննելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի կողմից շահագործվող 033-66-93-70 բջջային հեռախոսահամարին ելքային ու մուտքային հեռախոսազանգեր չեն կատարվել քրեական վարույթով վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող 041-46-42-36 բջջային հեռախոսահամարից: Վարուժան Վահանյանի կողմից շահագործվող բջջային հեռախոսհամարը 28.03.2024-ին ժամը 21:23:21-ին սպասարկվել է Երևան քաղաքի Նուբարաշեն 11-րդ փողոցի 16-րդ տուն հասցեում, կայան ալեհավաքների տարածքներում, իսկ 29.03.2024 թվականի ժամը 0:19:37-ին շահագործվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 180/26-րդ հասցեում։ Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող բջջային 041-46-42-36 հեռախոսահամարը 2024 թվականի մարտի 28-ի ժամը 08:40-ից մինչև 2024 թվականի մարտի 29-ը ժամը 01:59 շահագործվել է հետևյալ կայան ալեհավաքների տարածքներում՝ Marr street 4, Mikoyan 2. M. Baghramyan Avenue N 10, Erebuni district, Arin Berd str.14, Yerevan, David Bek str., 4, David Bek street, HV pylone:
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 92-95/
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պետին հասցեագրված հարցումը և դրան ի պատասխան ստացված գրությունը, համաձայն որոնց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված խրագրային համակարգում առկա չեն։
/տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 37ա-37բ/
Լրացուցիչ դատալսումներում արդարացված մեղադրյալի ռեաբիլիտացիայի հարցը քննարկելիս մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը որևէ հատուցում ստանալու պահանջ չի ներկայացրել։
1.3. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Դատարանը, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով սույն գործով ձեռքբերված ապացույցները և դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ գտնում է, որ հաստատվել սույն գործով մեղադրյալի առաջադրված մեղադրանքում նշված հետևյալ հանգամանքները՝
- Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է անցնել սթափության զննություն։
Ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հաստատվել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։ Դատարանի եզրահանգումը պայմանավորված է հետևյալով․
Անձի կողմից հանցանք կատարելը կարող է փաստվել միայն գործով ձեռք բերված հավաստի և արժանահավատ տվյալների հիման վրա: Քանի որ տվյալ դեպքում որևէ օբյեկտիվ ապացույց, օրինակ՝ տեսաձայնագրություն առկա չէ, և արարքը կարող է հիմնավորվել միայն անձանց ցուցմունքներով, Դատարանն անհրաժեշտ է համարում առավել հանգամանալից անդրադառնալ անձանց ցուցմունքների արժանահավատությանը: Այսպես.
Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշները վերաբերում են ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից։
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։
Անդրադառնալով ցուցմունքի՝ որպես անձնային ապացույցի գնահատման առանձնահատկություններին, անհրաժեշտ է նկատի ունենալ, որ ցուցմունքն անձի կողմից նախկինում ընկալած հանգամանքների վերհիշումը և վերարտադրումն է։ Այս տեսանկյունից հարկ է նկատել, որ անձի հիշողությունը չի գործում տեսաձայնագրիչի նման, ուստի այն հաճախ կարող է չպարունակել իրադարձության ամբողջական և ճշգրիտ նկարագրություն։
Տվյալ դեպքում, մեղադրյալը չի ընդունել, որ վարել է տրանսպորտային միջոցը, այլ նշել է, որ ավտոմեքենան վարել է իր վարորդը, որն էլ իր խնդրանքով կանգնեցրել է մեքենան, ընթացքի ժամանակ ինքը գտնվել է ավտոմեքենայի ուղևորի համար նախատեսված՝ հետևի նստատեղին, իսկ կանգնելուց հետո վատ զգալու պատճառով դուրս է եկել մեքենայից։ Այդ ժամանակ պարեկը մոտեցել է իրեն, փաստաթղթեր է պահանջել, ինքն էլ հայտնել է, որ չունի վարորդական վկայական և որ վարորդն ինքը չէ։ Դրանից հետո իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն և իր հրաժարվելուց հետո՝ տեղափոխել են համապատասխան բուժհաստատություն՝ սթափության զննություն անցնելու համար, որտեղ կրկին ինքը հրաժարվել է և հայտնել, որ ինքն ուղևորն է: Նույնաբովանդակ ցուցմունք է տվել նաև վկա Էդգար Ռոստոմյանը՝ հայտնելով, որ մեքենայի վարորդն ինքն է եղել։
Հետևաբար, մեղադրյալի կողմից ավտոմեքենան վարելու հանգամանքը հաստատվել է միայն իրենց գործողությունները իրավաչափ ճանաչվելու համար շահագրգիռ երկու պարեկային ծառայողի ցուցմունքներով և նրանց կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությամբ: Դատարանի գնահատմամբ՝ տվյալ դեպքում նշված ապացույցները բավարար չեն հիմնավոր կասկածից վեր չափանիշով հաստատված համարելու, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը:
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի (Mushegh Saghatelyan v. Armenia) գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ․ «Չնայած դիմումատուին դատապարտելիս ներպետական դատարանները, ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքներից բացի, հղում են կատարել այլ ապացույցների, միակ ապացույցը, որով ուղղակիորեն ենթադրվում էր դիմումատուի մասնակցությունն այդ արարքների կատարմանը, և որով տրամադրվում էր դրանց մանրամասները, տվյալ ցուցմունքներն էին։ Բոլոր մյուս ապացույցները, որոնց դատարանները հղում են կատարել, անուղղակի ապացույցներ են, և չի կարելի ասել, որ դրանք ուղղակիորեն ցույց են տալիս դիմումատուի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին: Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը քննել է մի շարք գործեր, որոնց դեպքում հրապարակային միջոցառման ժամանակ անհատին իր պահվածքի պատճառով քրեական հետապնդման են ենթարկել և դատապարտել՝ հիմնվելով բացառապես այն ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքների վրա, որոնք ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում։ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը գտել է, որ այդ վարույթներում դատարանները պատրաստակամորեն և անվերապահորեն ընդունել են ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքները և դիմումատուին որևէ հնարավորություն չեն տվել հակառակ ապացույցներ ներկայացնելու։ Այն վճռել է, որ այս մեղադրանքների հիմքում ընկած այն հիմնական փաստերի վերաբերյալ վեճի դեպքում, երբ մեղադրանքի կողմի միակ վկաներն այն ոստիկանության ծառայողներն են եղել, որոնք ակտիվ դեր են ունեցել վիճարկվող իրադարձություններում, դատարանները պետք է պարտադիր օգտագործեին յուրաքանչյուր ողջամիտ հնարավորություն՝ ստուգելու նրանց մեղադրական ցուցմունքները:» (տես՝ նշված վճիռը, գանգատ թիվ 23086/08, 206 և 207 կետեր)։
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Դավիթ Աղայանի վերաբերյալ թիվ ԵՔՐԴ/0286/01/08 գործով 2020 թվականի մայիսի 25-ին արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ «(...) ստորադաս դատարանները Դ.Աղայանի մեղադրանքը հիմնավորելիս առավելապես հիմնվելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքների վրա` չեն ապահովել Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից մատնանշված՝ արդար դատաքննության իրավունքի երաշխիքները։ Դատարանները Դ.Աղայանի մեղքը հիմնավորող ապացուցողական զամբյուղում ծանրակշիռ դեր հատկացնելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքներին՝ պատշաճ գնահատման չեն ենթարկել այն, որ վերջիններս ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում, ինչը ողջամտորեն կասկածի տակ է դնում նրանց ցուցմունքների արժանահավատությունը։ Մասնավորապես, սույն գործով վճռորոշ ապացույցները, որոնցով ուղղակիորեն հիմնավորվել է Դ.Աղայանի մասնակցությունը նրան վերագրված արարքների կատարմանը՝ դա վիճարկվող իրադարձություններին անմիջական մասնակցություն ունեցած՝ ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արկադի Նավասարդյանի, Վահան Սարատիկյանի, Նորայր Աբրահամյանի, Մհեր Գևորգյանի ցուցմունքներն են: Միևնույն ժամանակ, զննության արձանագրությունները և փորձագիտական եզրակացությունները, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանապետի առաջին տեղակալի գրությունը(18), որոնց դատարանները ևս հղում են կատարել, չեն հաստատում Դ.Աղայանի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին:» (տես՝ նշված որոշումը, կետ 15):
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
Դատարանի գնահատմամբ՝ նման ապացույց կարող էին հանդիսանալ Պարեկային ծառայության ավտոմեքենայի կամ պարեկային ծառայողներին ամրակցված տեսախցիկներով կատարված տեսագրությունները, որոնց պարունակությունը թույլ կտար ստանալ այն հարցի պատասխանը, թե արդյոք մեղադրյալը վարել է մեքենան։
ՀՀ կառավարության 23.11.2006 թվականի «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը սահմանելու մասին» թիվ 1769-Ն որոշման 1-ին կետով սահմանվել է ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը` համաձայն թիվ 1 հավելվածի: Նույն հավելվածով սահմանված «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման» կարգի 12-րդ կետի համաձայն՝ պարեկային ավտոմոբիլները (մոտոցիկլետները) պետք է կահավորված լինեն հատուկ լուսային և ձայնային ազդանշաններ արձակելու համար նախատեսված սարքավորումներով, բորտհամակարգչով, իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), կապի միջոցներով, լուսարձակով, մահակով, կրակմարիչով, մինչբժշկական օգնություն ցուցաբերելու համար նախատեսված պայուսակով, ճանապարհատրանսպորտային պատահարի վայրում երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով համապատասխան տեխնիկական միջոցներով ու ճանապարհային նշաններով:
Ծառայություն իրականացնող պարեկային ավտոմոբիլում (մոտոցիկլետի վրա) տեղադրված տրանսպորտային միջոցի գտնվելու վայրը և երթևեկության ուղղությունը ցույց տվող սարքավորումը և (կամ) ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվեն ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվեն (հսկողական տեսախցիկը` բացառությամբ ընդմիջման ժամանակի) մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը:
Եթե ծառայության ընթացքում այդ սարքերը շարքից դուրս են գալիս, ապա կարգախմբի ավագը պարտավոր է դրա մասին անհապաղ տեղեկացնել շարային ստորաբաժանման հերթապահին կամ հրամանատարին և հրամանատարի ցուցումով վերադառնալ շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Հետևաբար, Դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները պետք է կահավորված լինեն իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), ընդ որում, ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվի ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվի մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը, իսկ շարքից դուրս գալու դեպքում պետք է անհապաղ տեղեկացվեն շարային ստորաբաժանման հերթապահը կամ հրամանատարը և հրամանատարի ցուցումով վերադառնան շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Մինչդեռ, տվյալ դեպքում առկա չէ որևէ տվյալ, որ պարեկային ծառայողները միջոցներ են ձեռնարկել ապահովելու խախտման արձանագրումը տեխնիկական միջոցներով: Ավելին՝ Պարեկային ծառայության պետի գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված ծրագրային համակարգում առկա չեն։
Այս համատեքստում հատկանշական է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված դիրքորոշումները վարչական վարույթի շրջանակում անձի վարորդ լինելու հանգամանքը հաստատված համարելու չափանիշի վերաբերյալ։ Մասնավորապես՝ Արծրուն Խաչատրյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/6527/05/18 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2021 թվականի նոյեմբերի 11-ի որոշումից, որի համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն) կահավորելու պահանջն ինքնանպատակ չէ, և երբ ակնհայտ կամ տեխնիկական միջոցների օգտագործմամբ երևում է, որ վարորդը խախտել է ճանապարհային երթևեկության կանոնների պահանջները, ճանապարհային երթևեկությունը կարգավորող ոստիկանության ծառայողը՝ տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու պարտականությունից զատ պետք է համապատասխան միջոցներ ձեռնարկի վարչական իրավախախտման փաստը իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով արձանագրելու համար:
Նման պայմաններում Վճռաբեկ դատարանը արձանագրում է, որ միայն վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որը ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձը ստորագրել է` առանց որևէ առարկության վկայակոչման, վարչական իրավախախտման փաստը հաստատված համարելու համար բավարար հիմք չէ:»:
Ավելին՝ Դավիթ Թովմասյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/3400/05/22 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2025 թվականի մարտի 7-ի որոշման համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում Ծառայությունը, կրելով 23․02․2022 թվականի «Վարչական տույժ նշանակելու մասին» թիվ 8180112625 որոշման կայացման համար հիմք ծառայած փաստերի ապացուցման պարտականությունը, Դատարան է ներկայացրել միայն վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրությունը և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որի վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա է նշում՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ»։
Վճռաբեկ դատարանի գնահատմամբ վարչական իրախախտումների վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա նշումը՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ» վիճելի է դարձնում տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը:
Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ տվյալ դեպքում հավաստիության կանխավարկածի սկզբունքից բխում է, որ սույն գործով Ծառայությունն էր պարտավոր ապացուցել, որ Դավիթ Թովմասյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, որպիսի պարտականությունը, սակայն, վերջինս չի կատարել: Մասնավորապես՝ թեև առկա են վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը գտնվել է ոչ սթափ վիճակում և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը տրանսպորտային միջոցը վարել է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, այդուհանդերձ նշվածը բավարար չէր կարող լինել վերջինիս Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իրավախախտում վերագրելու համար, քանի որ տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը հաստատող բավարար համակցությամբ ապացույցներ գործում առկա չեն։ Ավելին, ինչպես վերը նշվեց, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում Դավիթ Թովմասյանը կատարել է գրառում «Ես մեքենայի վարորդը չեմ», որպիսի տեղեկությունը բոլոր դեպքերում պետք է համարվեր հավաստի, քանի դեռ վարչական մարմինը հակառակը չի ապացուցել։
Հաշվի առնելով վերոգրյալ իրավական և փաստական վերլուծությունները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ սույն գործով վիճարկվող վարչական ակտն ընդունվել է Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասի խախտմամբ:»:
2. Պատճառաբանական մաս.
2․1․ Քննարկելով արդարացված մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին առաջադրված մեղադրանքի փաստակազմը հաստատված լինելու հանգամանքը և դրա իրավաբանական որակումը՝ Դատարանը պետք է պատասխանի հետևյալ հարցերին.
ա) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
բ) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
գ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
դ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ.
ե) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման։
2․1.1. Անդրադառնալով բարձրացված հարցերին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»։
Նշված հանցակազմի օբյեկտը երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործումն ապահովող հասարակական հարաբերություններն են, օբյեկտիվ կողմը՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը: Սուբյեկտիվ կողմից դրսևորվում է ուղղակի դիտավորությամբ, իսկ սուբյեկտը 16 տարին լրացած անձն է։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներով Դատարանը հաստատված է համարել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց: Սակայն ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված չի համարել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։
Վերը նշված հոդվածի դիսպոզիցիայից ակնհայտ է, որ դրա առկայությունը փաստելու համար պետք է հաստատված համարել, որ անձը վարել է տրանսպորտային միջոցը և հրաժարվել կամ խուսափել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց: Հետևաբար, նշված երկու հանգամանքները հիմնավորող բավարար ապացույցների առկայության դեպքում է միայն հնարավոր հաստատել անձի մեղավորությունը նշված արարքը կատարելու մեջ: Իսկ տվյալ դեպքում այն հաստատված չի համարվել, ուստի բացակայում է նաև ամբողջ հանցակազմը։
Այսպիսով, շարադրված փաստերը գնահատելով օրենսդրական կարգավորումների, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած դիրքորոշումների հիման վրա կատարված իրավական վերլուծության լույսի ներքո՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Վարուժան Վահանյանը կատարել է իրեն մեղսագրված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցավոր արարքը:
Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել Վարուժան Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ:
2․1.2. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ արդարացման դատավճիռը կայացվում է արդարացման վերդիկտի հիման վրա: Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ արդարացված մեղադրյալի անմեղությունն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում:
Այսպիսով՝ վերը նշված իրավական և փաստական վերլուծությունների արդյունքում Դատարանը եզրահանգում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ պետք է ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը և նրան արդարացնել:
2.2. Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պետք է վերացնել՝ անհրաժեշտությունը վերանալու հիմքով:
2.3. Գործով իրեղեն ապացույցներ, վարութային ծախս, գույքային հայց չկա, մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, հետևաբար այդ հարցերը Դատարանը չի քննարկում։
2.4. Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ հոդվածի կարգավորումներով, գտնում է, որ քրեական գործով ապացույցները պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։
2.6. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 99-րդ, 276-րդ, 347-350-րդ հոդվածներով։
3. Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ:
Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/1276/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 09-04-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60520324 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Վարուժան Վաչագանի Վահանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա չունենալով տրանսպորտային միջոց վաարելու իրավունք՝ վարել է տրանսպորտային միջոց և հրաժարվել սթափության վիճակի զննության անցնելուց։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Վարուժան |
| Ազգանուն | Վահանյան |
| Հայրանուն | Վաչագանի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 344 Մաս 2 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Վահե |
| Ազգանուն | Ջիվանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 11-04-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/1276/01/25 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ «11» ապրիլի 2025թ․ ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Վ.Ջիվանյանս, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/1276/01/25 քրեական գործը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի 2025 թվականի ապրիլի 09-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտքագրվել է քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որը 2025 թվականի ապրիլի 10-ին հանձնվել է ինձ։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 310-րդ հոդվածներով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի 1. Քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ստանձնել վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ (դռնբաց) 2025 թվականի ապրիլի 28-ին՝ ժամը 15։10-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ 1» նստավայրում։ 2. Որոշման պատճենը երկօրյա ժամկետում ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով նրա իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ, ներառյալ նախնական դատալսումների ընթացքում քննարկման ենթակա հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում: ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա․ |
| Ազգանուն | Հեբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վարուժան |
| Ազգանուն | Վահանյան |
| Հայրանուն | Վաչագան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 28-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:10 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 28-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատարանի վարչական շենքում էլեկտրաէներգիա չլինելու պատճառով |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-06-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-06-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 31-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 31-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-09-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-09-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 18-09-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 18-09-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 15-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 15-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Որոշում | Վկաների չներկայանալու պատճառով նիստը հետաձգվեց։ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Դատական նիստի տևողությունը | 11։46-12։32 |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 23-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 23-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2025 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 08-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 08-01-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 08-01-2026 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Վարուժան |
| Ազգանուն | Վահանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Արդարացման |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 14:20 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|
Արդարացման
| Ամսաթիվ | 22-01-2026 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Վարուժան |
| Ազգանուն | Վահանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/1276/01/25 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ «22» հունվարի 2026 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան) ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ ԳՈՀԱՐ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ ԱՐԹՈՒՐ ՀԵԲՈՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ ՆԱՐԻՆԵ ՇԵԼԵԼԵՆԿՅԱՆԻ ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ ՎԱՐՈՒԺԱՆ ՎԱՀԱՆՅԱՆԻ «Աջափնյակ 1» նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով (ծնված՝ առկա է անձնական տվյալ, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չդատված, աշխատում է «Վարուժան Վահանյան» ԱՁ-ի տնօրեն, հաշվառման և բնակության հասցե՝ քառկա է անձնական տվյալ)։ Նկարագրական մաս. 2024 թվականի մայիսի 18-ին ՀՀ քնչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60520324 քրեական վարույթը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի ապրիլի 09-ին մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտքագրվել են քրեական վարույթի նյութերը։ 2025 թվականի ապրիլի 10-ին քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Վ․Ջիվանյանին, որով 2026 թվականի ապրիլի 11-ին ստանձնվել է վարույթ և նշանակվել են նախնական դատալսումներ: 2026 թվականի հունվարի 08-ին ավարտվել են հիմնական դատալսումները, Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ․ Դատարանը ճանաչել և հռչակել է մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ: Նույն օրն իրականացվել են լրացուցիչ դատալսումներ։ 1.1. Մեղադրանքի փաստական նկարագրություն. Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք՝ վարել է տրանսպորտային միջոց և հրաժարվել սթափության վիճակի զննություն անցնելուց: Այսպես. Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00:20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հրաժարվել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը։ 1.2. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցներ. Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք։ 2024 թվականի մարտի 29-ի դեպքի հետ կապված հայտնել է, որ այդ օրը եղել է առիթի, ինքն առհասարակ ալկոհոլ չի օգտագործում, սակայն այդ օրն օգտագործել է, և քանի որ ինքն ունի անձնական վարորդ, ավտոմեքենան էլ իր սեփականությունն է, այն թե՛ անձնական նպատակներով, թե՛ ֆիրմայի հարցերով վարում է վարորդը։ Այդ օրը՝ ժամը 23։30-ի սահմաններում, իրեն վատ է զգացել և զանգահարել է Էդգարին, որպեսզի վերջինս գա տանի իրեն։ Էդգարը եկել է, ինքը նստել է մեքենայի հետևի նստատեղին և քնել՝ մինչև հասել են հեռուստաաշտարակի մոտ, ինքը սրտխառնոց է ունեցել և վարորդին խնդրել է կանգնեցնել մեքենան։ Մեքենան կանգնեցնելուց հետո ինքն իջել է, այնուհետև վարորդի կողքի դռնից իջել է նաև Էդգարը և իրեն օգնություն ցուցաբերել։ Այդ պահին պարեկները կանգնեցրել են իրենց և մոտեցել, սկզբում կարծել է, որ տեսնելով իր վատ զգալը եկել են օգնություն ցուցաբերելու, սակայն իրենից պահանջել են վարորդական իրավունք։ Ինքն ասել է, որ չունի վարորդական իրավունք, բացի այդ, ինքը եղել է ուղևորը, Էդգարը նույնպես պնդել է, որ վարորդը նա է եղել, սակայն պարեկներն իրենց չեն հավատացել և կանչել են ևս 6 անձնակազմ, որոնցից 4 հոգի փորձել են զննել ավտոմեքենան, որին ինքը փորձել է խոչընդոտել, որպեսզի այլ իր չդնեն ավտոմեքենայի մեջ։ Մեքենայի վարորդի դուռը երբևէ ներսից չի բացվել, վարորդը դուրս է եկել ուղևորի դռնից։ Եվ երբ այդ պահին ինքն էլ իջել է մեքենայի ձախ կողմից՝ վարորդի հետևի նստատեղից, պարեկներին թվացել է, որ ինքն է վարորդը։ Ավտոմեքենայից իջնելուց հետո չի նստել վարորդի կողքի նստատեղին։ Իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է՝ բացատրելով, որ ինքը եղել է ուղևոր։ Իրեն տեղափոխել են բուժհաստատություն, այնտեղ նույնպես հայտարարել է, որ օգտագործել է ալկոհոլ, սակայն չի ցանկանում անցնել սթափության զննություն, քանի որ ինքը հանդիսացել է ուղևորը, ոչ թե վարորդը։ Ինչ վերաբերում է հեռախոսազանգին, ապա ինքը հիմնականում զանգահարում է «Վաթսափ» հավելվածով, և դեպքի օրը նույնպես Էդգար Ռոստոմյանին զանգահարել է այդ հավելվածով։ Նախաքննության փուլում հարցաքննվել է դեպքից մոտ մեկ տարի անց, որի ժամանակ խնդրել է որպես ապացույց իրեն տրամադրել պարեկների տեսախցիկների տեսագրությունները, քանի որ բոլոր պարեկների համազգեստին փակցված են եղել տեսախցիկներ, սակայն որևէ տեսագրություն չի տրամադրվել։ Միջոցառմանը գնացել է դրա տիրոջ ավտոմեքենայով, ով նաև իր աշխատողն է։ Օգտագործել է տնական օղի, որից վատ է զգացել և մինչև միջոցառման ավարտը զանգահարել է Էդգար Ռոստոմյանին, որ իրեն տանի տուն։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը) Վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է շուրջ 15 տարի, նրա հետ ունեն ընկերական հարաբերություններ։ Դեպքի օրը՝ երեկոյան ժամի, ինքը գտնվել է տանը, ընկերը զանգահարել է իրեն և ասել, որ առիթի է, գնա իր հետևից։ Ինքը գնացել է, ճանապարհին ընկերն իրեն վատ է զգացել, քանի որ օգտագործել է ալկոհոլ, այդ պատճառով ինքը կայանել է մեքենան, իջեցրել նրան, այդ պահին պարեկները եկել և կանգնել են իրենց մեքենայի հետնամասում։ Պարեկները կին և տղամարդ էին, իրենց նախ մոտեցել է կին պարեկը։ Ինքը մի քանի անգամ ասել է պարեկներին, որ մեքենան ինքն է վարել, սակայն իրեն չեն հավատացել, ասել, որ տեսել են, որ ղեկին եղել է Վարուժանը, և կազմել են վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն։ Այդ ժամանակ ինքն ալկոհոլ օգտագործած չի եղել։ Մեքենան Վարուժան Վահանյանի անվամբ է, ինքը մոտ մեկ տարի վարել է այդ մեքենան։ Հստակեցրեց, որ պարեկային ծառայությունը մոտեցել է իր կողմից մեքենան կայանելուց հետո, երբ իրենք եղել են ավտոմեքենայից դուրս։ Մինչ այդ Վարուժանը նստած է եղել ավտոմեքենայի ետևի նստատեղին, քանի որ վարորդի դուռը ներսից չի բացվում և ինքն ուղևորի դռնից է դուրս գալիս։ Պնդեց, որ պարեկային ծառայողները նույնիսկ ավտոմեքենան կանգնեցնելու ազդանշան չեն տվել, ասել են, որ ունեն տեսագրություն, սակայն երբ պահանջել է՝ իրեն ցույց չեն տվել։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը) Վկա Տիրան Տիգրանի Մովսիսյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին ճանաչում է վարչական իրավախախտման հետ կապված։ Հստակ չի հիշում դեպքի օրը, ծառայություն է իրականացրել Մարիամ Կարապետյանի հետ, Վարուժան Վահանյանի կողմից վարած մեքենան նկատել է Նորք-Մարաշից դեպի Դավիթ Բեկ հատվածում, երբ խախտում է կատարել և արագ վարելով հատել հոծ գիծը։ Այդ հատվածը բավարար լուսավորված է եղել։ Ինքը ծառայողական մեքենան վարել է կայանված տեղից, հաղորդել և ազդանշան տվել, որպեսզի մեքենան կանգնեցնի, որից հետո կանգնել է։ Տեսել է, որ վարորդը՝ Վարուժան Վահանյանը, դուրս է եկել վարորդի նստատեղից և գնացել, որ նստի ուղևորի նստատեղին։ Այդ հանգամանքը նկատել է մոտ 40 մետր հեռավորությունից։ Երբ մոտեցել են մեքենային, առաջինը Մարիամն է մոտեցել, առաջարկել են անցնել սթափության զննություն, սակայն հրաժարվել է։ Սկզբում ուղևորը որևէ բան չի ասել, սակայն երբ ցանկացել են անցկացնել սթափության զննություն, ասել է, որ ինքն է եղել ղեկին, սկսվել է վիճաբանություն, վարորդը պնդել է, որ ինքը չի վարել մեքենան։ Դրանից հետո մոտեցել են նաև այլ պարեկներ, Վարուժան Վահանյանին ուղեկցել են կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն՝ սթափության զննություն անցնելու համար։ Իրենց համազգեստի բաղկացուցիչ մաս կազմող տեսախցիկն ընդհանրապես ձայնագրում է, ոչ թե տեսանկարահանում, մեքենայի մեջ տեսախցիկ նույնպես առկա է, սակայն չի կարող ասել, այն տեսագրել է, թե ոչ։ Պնդեց, որ տեսել է վարորդին, իսկ նրա կողքին եղել է ուղևոր։ Վարչական վարույթի շրջանակում տեսագրությունը չեն օգտագործել, քանի որ իրենց չի տրամադրվում, միայն մոնիթրինգի բաժինն է կարող այն տրամադրել։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը) Վկա Մարիամ Աշոտի Կարապետյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ մեղադրյալին ճանաչում է դեպքի հետ կապված։ 2024 թվականի մարտին ծառայություն է իրականացրել Նորք վարչական շրջանում՝ Տիրան Մովսիսյանի հետ։ Դեպքից բավականին ժամանակ է անցել, այդ պատճառով մանրամասներ չի հիշում։ Վարուժան Վահանյանը մեծ արագությամբ մեքենան վարել է, որի պատճառով կանգ հրամանով փորձել է կանգնեցնել մեքենան։ Երբ կանգնել են՝ վարորդը դուրս է եկել և փորձել է մեքենայի դիմացի հատվածով անցնել-նստել ուղևորի նստատեղին։ Տվյալ ճանապարհահատվածում բավարար լուսավորություն է եղել և ինքը վարորդին հստակ տեսել է։ Իրենց հագուստին պարտադիր ամրացված է տեսախցիկ, որն իրենք չեն կարողանում անջատել, անջատվելու դեպքում այն ազդանշան է արձակում, որի միջոցով իրենք հասկանում են, որ տեսախցիկն անջատվել է և այդ մասին տեղեկացնում են վերադասին, սակայն տեսախցիկը փոխելու հնարավորություն չունեն։ Ավտոմեքենայի սրահը նույնպես կահավորված է տեսախցիկով, որը նույնպես իրենք չեն կարող անջատել։ Չի կարող ասել՝ տվյալ դեպքի օրը տեսախցիկն անջատվել է, թե ոչ։ Վարուժան Վահանյանին հետապնդելիս իրենց ծառայողական մեքենան վարել է Տիրանը։ Վարորդի դեմքը հստակ տեսել է անցնելու պահին, չի հիշում այլ անձ եղել է մեքենայի մեջ, թե ոչ։ Տեսագրություններն իրենք չեն կարող օգտագործել, այն անհրաժեշտության դեպքում տրամադրում է վարչական մասը։ Վարուժան Վահանյանը վիճարկել է, որ ինքը չի եղել վարորդը։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը) Հրապարակվեց վկա Մարիամ Կարապետյանի նախաքննության փուլի ցուցմունքից հատված, համաձայն որի վկան հայտնել է, որ վարորդի անուն ազգանունը եղել է Վարուժան Վահանյան, այնուհետև վերջինիցս պահանջվել է ենթարկվել սթափության զննության, վերջինս հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց, որից հետո վերջինիս ծառայողական ավտոմեքենայով տեղափոխել է կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն, որտեղ Վարուժան Վահանյանը կրկին հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 38-41) Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկա Մարիամ Կարապետյանը հայտնեց, որ ներկայումս չի հիշում այդ հանգամանքը, սակայն եթե նման ցուցմունք է տվել, ապա այն ճիշտ է և պնդում է։ (տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը) Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180403543 արձանագրությունը, որի համաձայն՝ 29․03․2024թ. ժամը 00։20-ին, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկի փողոցում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձը՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը, հրաժարվել է (խուսափել է) սթափության վիճակի զննություն անցնելուց։ /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 3/ Վարորդի սթափության վիճակի թիվ 001237 ուղեգիրը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը ներկայացվել է սթափության վիճակի զննության՝ ԿԲԱԿ ՓԲԸ։ /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, հատոր 1՝ գ/թ 4/ «Կախվածությունների բուժման ազգային կենտրոն» ՓԲԸ-ից տրված՝ բուժհաստատությունների կողմից վարորդի սթափության վիճակի աննության թիվ 130 արձանագրությունը, համաձայն որի Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը հրաժարվել է ինչպես ալկոտեստերի, այնպես էլ արյան փորձանմուշի միջոցով սթափության վիճակի զննությունից, նշելով, որ ինքը ուղևորն է։ /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 5/ ՀՀ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված տեղեկատվությունը, որի համաձայն՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը վարորդական վկայական չունի։ /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 6/ «Տելեկոմ Արմենիա» ԲԲԸ-ից և «Յուքոմ» ՓԲԸ-ից ստացված վերածնումները զննելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի կողմից շահագործվող 033-66-93-70 բջջային հեռախոսահամարին ելքային ու մուտքային հեռախոսազանգեր չեն կատարվել քրեական վարույթով վկա Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող 041-46-42-36 բջջային հեռախոսահամարից: Վարուժան Վահանյանի կողմից շահագործվող բջջային հեռախոսհամարը 28.03.2024-ին ժամը 21:23:21-ին սպասարկվել է Երևան քաղաքի Նուբարաշեն 11-րդ փողոցի 16-րդ տուն հասցեում, կայան ալեհավաքների տարածքներում, իսկ 29.03.2024 թվականի ժամը 0:19:37-ին շահագործվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 180/26-րդ հասցեում։ Էդգար Հարությունի Ռոստոմյանի կողմից շահագործվող բջջային 041-46-42-36 հեռախոսահամարը 2024 թվականի մարտի 28-ի ժամը 08:40-ից մինչև 2024 թվականի մարտի 29-ը ժամը 01:59 շահագործվել է հետևյալ կայան ալեհավաքների տարածքներում՝ Marr street 4, Mikoyan 2. M. Baghramyan Avenue N 10, Erebuni district, Arin Berd str.14, Yerevan, David Bek str., 4, David Bek street, HV pylone: /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 92-95/ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պետին հասցեագրված հարցումը և դրան ի պատասխան ստացված գրությունը, համաձայն որոնց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված խրագրային համակարգում առկա չեն։ /տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը, գ/թ 37ա-37բ/ Լրացուցիչ դատալսումներում արդարացված մեղադրյալի ռեաբիլիտացիայի հարցը քննարկելիս մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը որևէ հատուցում ստանալու պահանջ չի ներկայացրել։ 1.3. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները. Դատարանը, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով սույն գործով ձեռքբերված ապացույցները և դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ գտնում է, որ հաստատվել սույն գործով մեղադրյալի առաջադրված մեղադրանքում նշված հետևյալ հանգամանքները՝ - Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է անցնել սթափության զննություն։ Ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հաստատվել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։ Դատարանի եզրահանգումը պայմանավորված է հետևյալով․ Անձի կողմից հանցանք կատարելը կարող է փաստվել միայն գործով ձեռք բերված հավաստի և արժանահավատ տվյալների հիման վրա: Քանի որ տվյալ դեպքում որևէ օբյեկտիվ ապացույց, օրինակ՝ տեսաձայնագրություն առկա չէ, և արարքը կարող է հիմնավորվել միայն անձանց ցուցմունքներով, Դատարանն անհրաժեշտ է համարում առավել հանգամանալից անդրադառնալ անձանց ցուցմունքների արժանահավատությանը: Այսպես. Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշները վերաբերում են ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները. ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա), բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն), գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը, դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը, ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից։ Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։ Անդրադառնալով ցուցմունքի՝ որպես անձնային ապացույցի գնահատման առանձնահատկություններին, անհրաժեշտ է նկատի ունենալ, որ ցուցմունքն անձի կողմից նախկինում ընկալած հանգամանքների վերհիշումը և վերարտադրումն է։ Այս տեսանկյունից հարկ է նկատել, որ անձի հիշողությունը չի գործում տեսաձայնագրիչի նման, ուստի այն հաճախ կարող է չպարունակել իրադարձության ամբողջական և ճշգրիտ նկարագրություն։ Տվյալ դեպքում, մեղադրյալը չի ընդունել, որ վարել է տրանսպորտային միջոցը, այլ նշել է, որ ավտոմեքենան վարել է իր վարորդը, որն էլ իր խնդրանքով կանգնեցրել է մեքենան, ընթացքի ժամանակ ինքը գտնվել է ավտոմեքենայի ուղևորի համար նախատեսված՝ հետևի նստատեղին, իսկ կանգնելուց հետո վատ զգալու պատճառով դուրս է եկել մեքենայից։ Այդ ժամանակ պարեկը մոտեցել է իրեն, փաստաթղթեր է պահանջել, ինքն էլ հայտնել է, որ չունի վարորդական վկայական և որ վարորդն ինքը չէ։ Դրանից հետո իրեն առաջարկել են անցնել սթափության զննություն և իր հրաժարվելուց հետո՝ տեղափոխել են համապատասխան բուժհաստատություն՝ սթափության զննություն անցնելու համար, որտեղ կրկին ինքը հրաժարվել է և հայտնել, որ ինքն ուղևորն է: Նույնաբովանդակ ցուցմունք է տվել նաև վկա Էդգար Ռոստոմյանը՝ հայտնելով, որ մեքենայի վարորդն ինքն է եղել։ Հետևաբար, մեղադրյալի կողմից ավտոմեքենան վարելու հանգամանքը հաստատվել է միայն իրենց գործողությունները իրավաչափ ճանաչվելու համար շահագրգիռ երկու պարեկային ծառայողի ցուցմունքներով և նրանց կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությամբ: Դատարանի գնահատմամբ՝ տվյալ դեպքում նշված ապացույցները բավարար չեն հիմնավոր կասկածից վեր չափանիշով հաստատված համարելու, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը: Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի (Mushegh Saghatelyan v. Armenia) գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ․ «Չնայած դիմումատուին դատապարտելիս ներպետական դատարանները, ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքներից բացի, հղում են կատարել այլ ապացույցների, միակ ապացույցը, որով ուղղակիորեն ենթադրվում էր դիմումատուի մասնակցությունն այդ արարքների կատարմանը, և որով տրամադրվում էր դրանց մանրամասները, տվյալ ցուցմունքներն էին։ Բոլոր մյուս ապացույցները, որոնց դատարանները հղում են կատարել, անուղղակի ապացույցներ են, և չի կարելի ասել, որ դրանք ուղղակիորեն ցույց են տալիս դիմումատուի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին: Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը քննել է մի շարք գործեր, որոնց դեպքում հրապարակային միջոցառման ժամանակ անհատին իր պահվածքի պատճառով քրեական հետապնդման են ենթարկել և դատապարտել՝ հիմնվելով բացառապես այն ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքների վրա, որոնք ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում։ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը գտել է, որ այդ վարույթներում դատարանները պատրաստակամորեն և անվերապահորեն ընդունել են ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքները և դիմումատուին որևէ հնարավորություն չեն տվել հակառակ ապացույցներ ներկայացնելու։ Այն վճռել է, որ այս մեղադրանքների հիմքում ընկած այն հիմնական փաստերի վերաբերյալ վեճի դեպքում, երբ մեղադրանքի կողմի միակ վկաներն այն ոստիկանության ծառայողներն են եղել, որոնք ակտիվ դեր են ունեցել վիճարկվող իրադարձություններում, դատարանները պետք է պարտադիր օգտագործեին յուրաքանչյուր ողջամիտ հնարավորություն՝ ստուգելու նրանց մեղադրական ցուցմունքները:» (տես՝ նշված վճիռը, գանգատ թիվ 23086/08, 206 և 207 կետեր)։ Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Դավիթ Աղայանի վերաբերյալ թիվ ԵՔՐԴ/0286/01/08 գործով 2020 թվականի մայիսի 25-ին արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ «(...) ստորադաս դատարանները Դ.Աղայանի մեղադրանքը հիմնավորելիս առավելապես հիմնվելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքների վրա` չեն ապահովել Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից մատնանշված՝ արդար դատաքննության իրավունքի երաշխիքները։ Դատարանները Դ.Աղայանի մեղքը հիմնավորող ապացուցողական զամբյուղում ծանրակշիռ դեր հատկացնելով ոստիկանության աշխատակիցների ցուցմունքներին՝ պատշաճ գնահատման չեն ենթարկել այն, որ վերջիններս ակտիվորեն ներգրավված են եղել վիճարկվող իրադարձություններում, ինչը ողջամտորեն կասկածի տակ է դնում նրանց ցուցմունքների արժանահավատությունը։ Մասնավորապես, սույն գործով վճռորոշ ապացույցները, որոնցով ուղղակիորեն հիմնավորվել է Դ.Աղայանի մասնակցությունը նրան վերագրված արարքների կատարմանը՝ դա վիճարկվող իրադարձություններին անմիջական մասնակցություն ունեցած՝ ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արկադի Նավասարդյանի, Վահան Սարատիկյանի, Նորայր Աբրահամյանի, Մհեր Գևորգյանի ցուցմունքներն են: Միևնույն ժամանակ, զննության արձանագրությունները և փորձագիտական եզրակացությունները, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանապետի առաջին տեղակալի գրությունը(18), որոնց դատարանները ևս հղում են կատարել, չեն հաստատում Դ.Աղայանի առնչությունը մեղսագրվող արարքներին:» (տես՝ նշված որոշումը, կետ 15): Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը: Դատարանի գնահատմամբ՝ նման ապացույց կարող էին հանդիսանալ Պարեկային ծառայության ավտոմեքենայի կամ պարեկային ծառայողներին ամրակցված տեսախցիկներով կատարված տեսագրությունները, որոնց պարունակությունը թույլ կտար ստանալ այն հարցի պատասխանը, թե արդյոք մեղադրյալը վարել է մեքենան։ ՀՀ կառավարության 23.11.2006 թվականի «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը սահմանելու մասին» թիվ 1769-Ն որոշման 1-ին կետով սահմանվել է ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը` համաձայն թիվ 1 հավելվածի: Նույն հավելվածով սահմանված «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման» կարգի 12-րդ կետի համաձայն՝ պարեկային ավտոմոբիլները (մոտոցիկլետները) պետք է կահավորված լինեն հատուկ լուսային և ձայնային ազդանշաններ արձակելու համար նախատեսված սարքավորումներով, բորտհամակարգչով, իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), կապի միջոցներով, լուսարձակով, մահակով, կրակմարիչով, մինչբժշկական օգնություն ցուցաբերելու համար նախատեսված պայուսակով, ճանապարհատրանսպորտային պատահարի վայրում երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով համապատասխան տեխնիկական միջոցներով ու ճանապարհային նշաններով: Ծառայություն իրականացնող պարեկային ավտոմոբիլում (մոտոցիկլետի վրա) տեղադրված տրանսպորտային միջոցի գտնվելու վայրը և երթևեկության ուղղությունը ցույց տվող սարքավորումը և (կամ) ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվեն ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվեն (հսկողական տեսախցիկը` բացառությամբ ընդմիջման ժամանակի) մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը: Եթե ծառայության ընթացքում այդ սարքերը շարքից դուրս են գալիս, ապա կարգախմբի ավագը պարտավոր է դրա մասին անհապաղ տեղեկացնել շարային ստորաբաժանման հերթապահին կամ հրամանատարին և հրամանատարի ցուցումով վերադառնալ շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար: Հետևաբար, Դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները պետք է կահավորված լինեն իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), ընդ որում, ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվի ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվի մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը, իսկ շարքից դուրս գալու դեպքում պետք է անհապաղ տեղեկացվեն շարային ստորաբաժանման հերթապահը կամ հրամանատարը և հրամանատարի ցուցումով վերադառնան շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար: Մինչդեռ, տվյալ դեպքում առկա չէ որևէ տվյալ, որ պարեկային ծառայողները միջոցներ են ձեռնարկել ապահովելու խախտման արձանագրումը տեխնիկական միջոցներով: Ավելին՝ Պարեկային ծառայության պետի գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ Մարիամ Կարապետյանի և նույն վաշտի կրտսեր պարեկ, ոստիկանության ենթասպա Տիրան Մովսիսյանի համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի միջոցով 2024թ․-ի մարտի 29-ին կատարված տեսաձայնագրությունները հիշողության ծավալով պայմանավորված ծրագրային համակարգում առկա չեն։ Այս համատեքստում հատկանշական է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված դիրքորոշումները վարչական վարույթի շրջանակում անձի վարորդ լինելու հանգամանքը հաստատված համարելու չափանիշի վերաբերյալ։ Մասնավորապես՝ Արծրուն Խաչատրյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/6527/05/18 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2021 թվականի նոյեմբերի 11-ի որոշումից, որի համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն) կահավորելու պահանջն ինքնանպատակ չէ, և երբ ակնհայտ կամ տեխնիկական միջոցների օգտագործմամբ երևում է, որ վարորդը խախտել է ճանապարհային երթևեկության կանոնների պահանջները, ճանապարհային երթևեկությունը կարգավորող ոստիկանության ծառայողը՝ տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու պարտականությունից զատ պետք է համապատասխան միջոցներ ձեռնարկի վարչական իրավախախտման փաստը իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով արձանագրելու համար: Նման պայմաններում Վճռաբեկ դատարանը արձանագրում է, որ միայն վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որը ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձը ստորագրել է` առանց որևէ առարկության վկայակոչման, վարչական իրավախախտման փաստը հաստատված համարելու համար բավարար հիմք չէ:»: Ավելին՝ Դավիթ Թովմասյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/3400/05/22 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2025 թվականի մարտի 7-ի որոշման համաձայն՝ «Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում Ծառայությունը, կրելով 23․02․2022 թվականի «Վարչական տույժ նշանակելու մասին» թիվ 8180112625 որոշման կայացման համար հիմք ծառայած փաստերի ապացուցման պարտականությունը, Դատարան է ներկայացրել միայն վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրությունը և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, որի վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա է նշում՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ»։ Վճռաբեկ դատարանի գնահատմամբ վարչական իրախախտումների վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում առկա նշումը՝ «Ես մեքենայի վարորդը չեմ» վիճելի է դարձնում տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ տվյալ դեպքում հավաստիության կանխավարկածի սկզբունքից բխում է, որ սույն գործով Ծառայությունն էր պարտավոր ապացուցել, որ Դավիթ Թովմասյանը վարել է տրանսպորտային միջոցը՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, որպիսի պարտականությունը, սակայն, վերջինս չի կատարել: Մասնավորապես՝ թեև առկա են վարորդի սթափության վիճակի զննության վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը գտնվել է ոչ սթափ վիճակում և վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Դավիթ Թովմասյանը տրանսպորտային միջոցը վարել է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, այդուհանդերձ նշվածը բավարար չէր կարող լինել վերջինիս Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իրավախախտում վերագրելու համար, քանի որ տրանսպորտային միջոցը Դավիթ Թովմասյանի կողմից վարելու փաստը հաստատող բավարար համակցությամբ ապացույցներ գործում առկա չեն։ Ավելին, ինչպես վերը նշվեց, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության՝ վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը տողում Դավիթ Թովմասյանը կատարել է գրառում «Ես մեքենայի վարորդը չեմ», որպիսի տեղեկությունը բոլոր դեպքերում պետք է համարվեր հավաստի, քանի դեռ վարչական մարմինը հակառակը չի ապացուցել։ Հաշվի առնելով վերոգրյալ իրավական և փաստական վերլուծությունները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ սույն գործով վիճարկվող վարչական ակտն ընդունվել է Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 2-րդ մասի խախտմամբ:»: 2. Պատճառաբանական մաս. 2․1․ Քննարկելով արդարացված մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանին առաջադրված մեղադրանքի փաստակազմը հաստատված լինելու հանգամանքը և դրա իրավաբանական որակումը՝ Դատարանը պետք է պատասխանի հետևյալ հարցերին. ա) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը). բ) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը. գ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը. դ) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ. ե) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման։ 2․1.1. Անդրադառնալով բարձրացված հարցերին՝ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»։ Նշված հանցակազմի օբյեկտը երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործումն ապահովող հասարակական հարաբերություններն են, օբյեկտիվ կողմը՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը: Սուբյեկտիվ կողմից դրսևորվում է ուղղակի դիտավորությամբ, իսկ սուբյեկտը 16 տարին լրացած անձն է։ Դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներով Դատարանը հաստատված է համարել, որ մեղադրյալ Վարուժան Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին, գտնվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցում՝ իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ինչպես նաև հրաժարվել է սթափության զննություն անցնելուց: Սակայն ապացույցների բավարար ամբողջությամբ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված չի համարել, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանը 2024 թվականի մարտի 29-ին՝ ժամը 00։20-ին վարել է «Սատուրն» մակնիշի 36 TT 453 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և հանդիսացել է վարորդը։ Վերը նշված հոդվածի դիսպոզիցիայից ակնհայտ է, որ դրա առկայությունը փաստելու համար պետք է հաստատված համարել, որ անձը վարել է տրանսպորտային միջոցը և հրաժարվել կամ խուսափել է սթափության վիճակի զննություն անցնելուց: Հետևաբար, նշված երկու հանգամանքները հիմնավորող բավարար ապացույցների առկայության դեպքում է միայն հնարավոր հաստատել անձի մեղավորությունը նշված արարքը կատարելու մեջ: Իսկ տվյալ դեպքում այն հաստատված չի համարվել, ուստի բացակայում է նաև ամբողջ հանցակազմը։ Այսպիսով, շարադրված փաստերը գնահատելով օրենսդրական կարգավորումների, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած դիրքորոշումների հիման վրա կատարված իրավական վերլուծության լույսի ներքո՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Վարուժան Վահանյանը կատարել է իրեն մեղսագրված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցավոր արարքը: Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել Վարուժան Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ: 2․1.2. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ արդարացման դատավճիռը կայացվում է արդարացման վերդիկտի հիման վրա: Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ արդարացված մեղադրյալի անմեղությունն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում: Այսպիսով՝ վերը նշված իրավական և փաստական վերլուծությունների արդյունքում Դատարանը եզրահանգում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ պետք է ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը և նրան արդարացնել: 2.2. Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պետք է վերացնել՝ անհրաժեշտությունը վերանալու հիմքով: 2.3. Գործով իրեղեն ապացույցներ, վարութային ծախս, գույքային հայց չկա, մեղադրյալի գույքի արգելադրում չի կիրառվել, հետևաբար այդ հարցերը Դատարանը չի քննարկում։ 2.4. Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ հոդվածի կարգավորումներով, գտնում է, որ քրեական գործով ապացույցները պետք է թողնել քրեական գործի նյութերում։ 2.6. Սույն դատական ակտը կայացնելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 99-րդ, 276-րդ, 347-350-րդ հոդվածներով։ 3. Եզրափակիչ մաս. Ելնելով վերոգրյալից` Դատարանը ՎՃՌԵՑ Ճանաչել և հռչակել մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված փաստական հանգամանքներով հանցանքի կատարման մեջ: Մեղադրյալ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնել: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով ապացույցները թողնել քրեական գործի նյութերում։ Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ ՎԱՀԵ ՋԻՎԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 22-01-2026 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 29-04-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-117 թերթ, 2-122 թերթ: |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 27-04-2026 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 30-04-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-117 թերթ, 2-122 թերթ: |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-52410/26 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/1276/01/25
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 27-04-2026 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 27-04-2026 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Հեբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Վարուժան Վահանյան Բողոքն ընդունել վարույթ։ Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Աջափնյակ/՝ Վարուժան Վաչագանի Վահանյանի նկատմամբ 22.01.2026թ. կայացված դատավճիռը , գործը փոխանցել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ նոր քննության : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 06-05-2026 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 06-05-2026 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Էդգար |
| Ազգանուն | Մանասյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Բեկթաշյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 14-05-2026 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 22-05-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավոր Է․Մանասյանի՝արձակուրդի մեջ գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 27-07-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |