Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/1208/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Հակոբ Թադևոսյան Արտակի
Հակոբ Թադևոսյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-12-16 | 11:00 | 8 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-11-20 | 11:00 | 8 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-10-16 | 11:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-08-14 | 13:30 | 6 | Չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-11 | 14:00 | 6 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-13 | 17:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-05 | 11:00 | 6 | Նիստը չի կայացել |
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/1208/01/25
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
Գարիկ Մելոյանի,
Անուշ Հովսեփյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Արտյոմ Բադալյանի,
պաշտպան՝ Համլետ Մնացականյանի,
մեղադրյալ՝ Հակոբ Թադևոսյանի,
2025թ. դեկտեմբերի 16 ք. Երևան,
դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ՝ արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝
(ծնված՝ 17.12.1999թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատված, չի աշխատում, չամուսնացած, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզի Դվին համայնքի Մաշտոցի փողոցի տուն 36 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2023թ. հոկտեմբերի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60-0454-23 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
2. 2025թ. հունվարի 21-ի Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Արտյոմ Բադալյանի որոշմամբ քրեական վարույթով Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
3. 2025թ. հունվարի 22-ի քննիչի որոշմամբ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
4. 2025թ․ ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել՝ թիվ 60045423 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
5․ Նշված գործին տրվել է թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ ապրիլի 8-ին հանձնվել է դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյանին։
6. 2025թ. ապրիլի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և գրավոր ընթացակարգով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցել մասին։
7. 2025թ. ապրիլի 25-ին Դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
8. 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը որոշում է կայացրել Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք այլընտրանքային խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց:
Այսպես․
Հակոբ Թադևոսյանը, օրենքով սահմանված կարգով չստանալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վարորդական վկայական, 2023 թվականի օգոստոսի 25-ին՝ ժամը 02։28-ի սահմաններում, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ 0․181 մգ/լ մաքուր ալկոհոլի պարունակությամբ, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի, 33 TU 928 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։
Այսինքն՝ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի արարքում առկա են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը վկայող փաստեր։ (...)»
3. Արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդությունը և դրա քննարկումը.
Նախնական դատալսումների՝ 2025թ. դեկտեմբերի 16-ի դատական նիստի ընթացքում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի քննարկման շրջանակում մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը և պաշտպան Համլետ Մնացականյանը միջնորդել են կիրառել արագացված վարույթ։
Միջնորդություն ներկայացնելուց հետո հանրային մեղադրողը ներկայացրեց մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև մեղադրյալին վերագրվող արարքների իրավական գնահատականը:
Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ մեղադրանքի էությունը պարզ է, մեղադրանքի հետ համաձայն է, բավարար ժամանակ ունեցել է պաշտպանի հետ խորհրդակցելու և առաջադրված մեղադրանքը քննարկելու համար, պաշտպանը պատասխանել է հետաքրքրող հարցերին, գիտակցում է, որ պարտավոր չէ համաձայնվել առաջադրված մեղադրանքին և ունի ընդհանուր կարգով գործի քննության իրավունք, կամավոր է ներկայացրել միջնորդությունը, չի օգտագործում որևէ դեղորայքային միջոց, այլ նյութեր, առողջության հետ կապված խնդիրներ չունի, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում ապացույցներ չեն հետազոտվելու և դատավճիռ է կայացնելու մեղադրանքի հետ մեղադրյալի համաձայնության հիման վրա, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով:
Պաշտպան Համլետ Մնացականյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ պաշտպանյալի հետ մանրամասն և ամբողջությամբ քննարկել է մեղադրանքի էությունը, որի հետ նա համաձայն է, մեղադրյալը հասկանում և գիտակցում է մեղադրանքի կետերը և հանգամանքները, մեղադրյալը կամավոր և գիտակցված է ընդունում մեղադրանքը և ներկայացրել միջնորդությունը, պարզաբանել է արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդության էությունը, հետևանքները, բողոքարկման սահմանափակ լինելու հանգամանքը և այլ հարցեր։
Հանրային մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները՝ բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4. Լրացուցիչ դատալսումներում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի մասին դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել,
- 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը. առկա է Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի (ծնված՝ 17.12.1999թ.) ծննդի պետական գրանցման մասին թիվ 1146 ակտը,
- 2025թ. դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը հանցանքն ավարտելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում ստացել է 756․000 ՀՀ դրամի չափով աշխատավարձ։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
(...)»
Դատաքննության հատուկ կարգ՝ արագացված վարույթ կիրառելու, մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի կողմից մեղադրանքն ընդունելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտում չիրականացնելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են Հակոբ Թադևոսյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ապացուցված է Հակոբ Թադևոսյանի կողմից նշված արարքը մեղավորությամբ կատարելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»
Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածով սահմանված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքներին, Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել, սույն քրեական վարույթի շրջանակներում ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։
Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝
«4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։»
Հաշվի առնելով մեղադրյալի անձը, նախկինում դատվածություն չունենալը, մեղքի ընդունելը, կատարածի համար զղջալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պետք է նշանակվի «տուգանք» պատժատեսակը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
« 1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(…)»
Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանք որպես հիմնական պատիժ նշանակվում հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով։
Հետազոտելով 2025 թվականի դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա են, որոնց հաշվարկով պարզ է դառնում, որ հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը չի գերազանցում հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանվել է 75.000 ՀՀ դրամ:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, միաժամանակ՝ հաշվի առնելով նաև որ վերջինս համաձայնություն է հայտնել համաձայնությամբ տուգանք կիրառելու վերաբերյալ, որպիսի վարույթը սակայն չի կիրառվել վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից վարութային անհրաժեշտ գործընթացը չապահովելու պատճառով՝ գտնում է, որ վարույթն իրականացնող մարմնի անգործությունը չպետք է բացասական հետևանք ունենա մեղադրյալի համար, ուստի վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ պետք է նշանակվի տուգանքի նվազագույն չափը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 375.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի։
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ և 464.4-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
2. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը` բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/1208/01/25
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
Գարիկ Մելոյանի,
Անուշ Հովսեփյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Արտյոմ Բադալյանի,
պաշտպան՝ Համլետ Մնացականյանի,
մեղադրյալ՝ Հակոբ Թադևոսյանի,
2025թ. դեկտեմբերի 16 ք. Երևան,
դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ՝ արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝
(ծնված՝ 17.12.1999թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատված, չի աշխատում, չամուսնացած, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզի Դվին համայնքի Մաշտոցի փողոցի տուն 36 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2023թ. հոկտեմբերի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60-0454-23 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
2. 2025թ. հունվարի 21-ի Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Արտյոմ Բադալյանի որոշմամբ քրեական վարույթով Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
3. 2025թ. հունվարի 22-ի քննիչի որոշմամբ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
4. 2025թ․ ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել՝ թիվ 60045423 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
5․ Նշված գործին տրվել է թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ ապրիլի 8-ին հանձնվել է դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյանին։
6. 2025թ. ապրիլի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և գրավոր ընթացակարգով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցել մասին։
7. 2025թ. ապրիլի 25-ին Դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
8. 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը որոշում է կայացրել Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք այլընտրանքային խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց:
Այսպես․
Հակոբ Թադևոսյանը, օրենքով սահմանված կարգով չստանալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վարորդական վկայական, 2023 թվականի օգոստոսի 25-ին՝ ժամը 02։28-ի սահմաններում, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ 0․181 մգ/լ մաքուր ալկոհոլի պարունակությամբ, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի, 33 TU 928 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։
Այսինքն՝ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի արարքում առկա են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը վկայող փաստեր։ (...)»
3. Արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդությունը և դրա քննարկումը.
Նախնական դատալսումների՝ 2025թ. դեկտեմբերի 16-ի դատական նիստի ընթացքում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի քննարկման շրջանակում մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը և պաշտպան Համլետ Մնացականյանը միջնորդել են կիրառել արագացված վարույթ։
Միջնորդություն ներկայացնելուց հետո հանրային մեղադրողը ներկայացրեց մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև մեղադրյալին վերագրվող արարքների իրավական գնահատականը:
Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ մեղադրանքի էությունը պարզ է, մեղադրանքի հետ համաձայն է, բավարար ժամանակ ունեցել է պաշտպանի հետ խորհրդակցելու և առաջադրված մեղադրանքը քննարկելու համար, պաշտպանը պատասխանել է հետաքրքրող հարցերին, գիտակցում է, որ պարտավոր չէ համաձայնվել առաջադրված մեղադրանքին և ունի ընդհանուր կարգով գործի քննության իրավունք, կամավոր է ներկայացրել միջնորդությունը, չի օգտագործում որևէ դեղորայքային միջոց, այլ նյութեր, առողջության հետ կապված խնդիրներ չունի, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում ապացույցներ չեն հետազոտվելու և դատավճիռ է կայացնելու մեղադրանքի հետ մեղադրյալի համաձայնության հիման վրա, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով:
Պաշտպան Համլետ Մնացականյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ պաշտպանյալի հետ մանրամասն և ամբողջությամբ քննարկել է մեղադրանքի էությունը, որի հետ նա համաձայն է, մեղադրյալը հասկանում և գիտակցում է մեղադրանքի կետերը և հանգամանքները, մեղադրյալը կամավոր և գիտակցված է ընդունում մեղադրանքը և ներկայացրել միջնորդությունը, պարզաբանել է արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդության էությունը, հետևանքները, բողոքարկման սահմանափակ լինելու հանգամանքը և այլ հարցեր։
Հանրային մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները՝ բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։
4. Լրացուցիչ դատալսումներում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի մասին դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել,
- 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը. առկա է Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի (ծնված՝ 17.12.1999թ.) ծննդի պետական գրանցման մասին թիվ 1146 ակտը,
- 2025թ. դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը հանցանքն ավարտելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում ստացել է 756․000 ՀՀ դրամի չափով աշխատավարձ։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
(...)»
Դատաքննության հատուկ կարգ՝ արագացված վարույթ կիրառելու, մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի կողմից մեղադրանքն ընդունելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտում չիրականացնելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են Հակոբ Թադևոսյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ապացուցված է Հակոբ Թադևոսյանի կողմից նշված արարքը մեղավորությամբ կատարելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»
Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածով սահմանված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքներին, Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել, սույն քրեական վարույթի շրջանակներում ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։
Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝
«4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։»
Հաշվի առնելով մեղադրյալի անձը, նախկինում դատվածություն չունենալը, մեղքի ընդունելը, կատարածի համար զղջալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պետք է նշանակվի «տուգանք» պատժատեսակը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
« 1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(…)»
Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանք որպես հիմնական պատիժ նշանակվում հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով։
Հետազոտելով 2025 թվականի դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա են, որոնց հաշվարկով պարզ է դառնում, որ հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը չի գերազանցում հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանվել է 75.000 ՀՀ դրամ:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, միաժամանակ՝ հաշվի առնելով նաև որ վերջինս համաձայնություն է հայտնել համաձայնությամբ տուգանք կիրառելու վերաբերյալ, որպիսի վարույթը սակայն չի կիրառվել վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից վարութային անհրաժեշտ գործընթացը չապահովելու պատճառով՝ գտնում է, որ վարույթն իրականացնող մարմնի անգործությունը չպետք է բացասական հետևանք ունենա մեղադրյալի համար, ուստի վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ պետք է նշանակվի տուգանքի նվազագույն չափը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 375.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի։
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ և 464.4-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
2. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը` բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Դատական գործ N: ԵԴ1/1208/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 07-04-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60045423 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք 2023 թվականի օգոստոսի 25-ին հարբած՝ ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Հակոբ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
| Հայրանուն | Արտակի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 07-04-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 10-04-2025 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին
| Ամսաթիվ | 10-04-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Գործ թիվ ԵԴ1/1208/01/25 ՈՐՈՇՈՒՄ (վարույթ ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու հարցը քննության առնելու մասին) 2025թ. ապրիլի 10 ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանս՝ քննելով թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու հարցը՝ ՊԱՐԶԵՑԻ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2025թ․ ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել՝ թիվ 60045423 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2․ Նշված գործին տրվել է թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ ապրիլի 8-ին հանձնվել է ինձ: 2. Դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթն իրականացվում է, եթե առկա է սույն օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածով սահմանված կարգով կազմված և ստորագրված արձանագրություն: 2. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ չի կարող իրականացվել, եթե՝ 1) մեղադրյալն անչափահաս է. 2) մեղադրյալը մեղադրվում է մեկից ավելի հանցանքներ կատարելու համար. 3) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքով տուգանք պատժատեսակ սահմանված չէ. 4) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքով վնաս է պատճառվել մասնավոր անձի շահերին. 5) գույքային հայց է հարուցվել մեղադրյալի կամ այն անձի դեմ, որի վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար. 6) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս հսկող դատախազն իրավական կամ փաստական հիմնավորմամբ առարկել է դրա դեմ՝ այդ մասին նշում կատարելով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու որոշման մեջ․ 7) մեղադրյալը գրավոր հրաժարվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելուց․ 8) խախտվել է սույն օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածով սահմանված կարգը»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․8-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Դատավորը քրեական գործն ստանալուց հետո հավաստիանալով, որ առկա է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքը, և բացակայում են սույն օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքները, եռօրյա ժամկետում որոշում է կայացնում վարույթն ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին: Հակառակ դեպքում կայացվում է սույն օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը: 2. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը պետք է բովանդակի տեղեկություններ այն կայացրած դատարանի և դատավորի, քրեական գործն ստանալու և որոշումը կայացնելու օրվա, վարույթը գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու, ինչպես նաև դատավճռի կայացման օրվա մասին: 3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը կայացվելուց հետո՝ երկօրյա ժամկետում, դատավորը դրա պատճենն ուղարկում է հանրային մեղադրողին և վարույթի մասնավոր մասնակիցներին: 4. Դատարանը որոշում է կայացնում համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին, եթե, ծանոթանալով քրեական գործին, հանգում է հետևության, որ՝ 1) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքն ակնհայտորեն կատարվել է մեղադրյալ չհանդիսացող այլ անձի կողմից կամ նրա մասնակցությամբ. 2) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականն ակնհայտորեն չի համապատասխանում մեղադրանքի փաստական հանգամանքներին. 3) առկա է սույն օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքներից որևէ մեկը: Քրեական գործի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ բացակայում են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքները, ուստի առկա են բոլոր հիմքերը քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու համար։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 28-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 264-րդ, 464.7-րդ և 464․8-րդ հոդվածներով՝ ՈՐՈՇԵՑԻ 1. Ստանձնել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով մեղադրյալ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և հարուցել համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ՝ գրավոր ընթացակարգով։ 2․ Դատական ակտի կայացման օր սահմանել 2025թ․ ապրիլի 25-ը։ 3. Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: 4. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և բողոքարկման ենթակա չէ։ Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա. |
| Ազգանուն | Բադալյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հակոբ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Համլետ |
| Ազգանուն | Մնացականյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
Դատավճռի կայացման օր
| Ամսաթիվ | 25-04-2025 |
|---|
Վարույթը ստանձ. և համաձայն. տուգանք նշան. վարույթ հարուց. մասին որոշման պատճենը ուղարկվել է հանր. մեղադրողին և վարույթի մասն. մասնակիցներին
| Ամսաթիվ | 10-04-2025 |
|---|
Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին
| Որոշման ամսաթիվը | 25-04-2025 |
|---|---|
| Հիմքը | Առկա է ՀՀ քր. դատ. օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքներից որևէ մեկը |
| Որոշում | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈՒՄ (համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին) Գործ թիվ ԵԴ1/1208/01/25 2025թ. ապրիլի 25 ք.Երևան, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը այսուհետ նաև՝ Դատարան, նախագահությամբ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/1208/01/24 քրեական գործը՝ ՊԱՐԶԵՑ 1․ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2025թ․ ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել՝ թիվ 60045423 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2․ Նշված գործին տրվել է թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ ապրիլի 8-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։ 3. 2025թ. ապրիլի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և այն գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու մասին։ 2. Դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.8-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «4. Դատարանը որոշում է կայացնում համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին, եթե, ծանոթանալով քրեական գործին, հանգում է հետևության, որ՝ 1) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքն ակնհայտորեն կատարվել է մեղադրյալ չհանդիսացող այլ անձի կողմից կամ նրա մասնակցությամբ. 2) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականն ակնհայտորեն չի համապատասխանում մեղադրանքի փաստական հանգամանքներին. 3) առկա է սույն օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքներից որևէ մեկը:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ «8) խախտվել է սույն օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածով սահմանված կարգը:» Հաշվի առնելով, որ քրեական վարույթի նյութերի մեջ առկա են համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կայացման համար անհրաժեշտ բոլոր դատավարական փաստաթղթերը, մինչդեռ մեղադրյալի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու արձանագրության մեջ առկա է մեղադրյալի ստորագրությունը, սակայն բացակայում է նրա անունը և ազգանունը, բացի այդ՝ վարույթի նյութերում առկա չէ մեղադրյալի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հնարավորության և իրավական հետևանքների մասին ծանուցված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, ինչը հայտնաբերվել է քրեական գործին ծանոթանալու փուլում՝ Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը ենթակա է դադարեցման: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 28-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 264-րդ, 310-րդ, 464.7-րդ և 464.8-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը ՈՐՈՇԵՑ 1. Ստանձնել մեղադրյալ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և նշանակել դռնբաց նախնական դատալսումներ 2025 թվականի մայիսի 5-ին` ժամը 11։00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ-1» նստավայրում (հասցե՝ Երևան քաղաք, Նազարբեկյան 40)։ 2. Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: 3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և բողոքարկման ենթակա չէ: Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 05-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 05-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Դատավորը մասնակցում է Արդարադատության ակադեմիայում ընթացող վերապատրաստման դասընթացների: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվել է մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 11-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 11-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել Դատարանի՝ մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում ներկայացված միջնորդություններով ծանրաբեռնված լինելու պատճառով: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 14-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 13:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 14-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 16-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 20-11-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվել է մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 16-12-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Հակոբ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 16-12-2025 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ Գործ թիվ ԵԴ1/1208/01/25 ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի, Գարիկ Մելոյանի, Անուշ Հովսեփյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող՝ Արտյոմ Բադալյանի, պաշտպան՝ Համլետ Մնացականյանի, մեղադրյալ՝ Հակոբ Թադևոսյանի, 2025թ. դեկտեմբերի 16 ք. Երևան, դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ՝ արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ (ծնված՝ 17.12.1999թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատված, չի աշխատում, չամուսնացած, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզի Դվին համայնքի Մաշտոցի փողոցի տուն 36 հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ ՊԱՐԶԵՑ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1․ 2023թ. հոկտեմբերի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60-0454-23 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։ 2. 2025թ. հունվարի 21-ի Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Արտյոմ Բադալյանի որոշմամբ քրեական վարույթով Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։ 3. 2025թ. հունվարի 22-ի քննիչի որոշմամբ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։ 4. 2025թ․ ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել՝ թիվ 60045423 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 5․ Նշված գործին տրվել է թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2025թ․ ապրիլի 8-ին հանձնվել է դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյանին։ 6. 2025թ. ապրիլի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և գրավոր ընթացակարգով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցել մասին։ 7. 2025թ. ապրիլի 25-ին Դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/1208/01/25 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 8. 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը որոշում է կայացրել Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք այլընտրանքային խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։ 2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց: Այսպես․ Հակոբ Թադևոսյանը, օրենքով սահմանված կարգով չստանալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վարորդական վկայական, 2023 թվականի օգոստոսի 25-ին՝ ժամը 02։28-ի սահմաններում, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ 0․181 մգ/լ մաքուր ալկոհոլի պարունակությամբ, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի, 33 TU 928 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։ Այսինքն՝ Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի արարքում առկա են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը վկայող փաստեր։ (...)» 3. Արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդությունը և դրա քննարկումը. Նախնական դատալսումների՝ 2025թ. դեկտեմբերի 16-ի դատական նիստի ընթացքում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի քննարկման շրջանակում մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը և պաշտպան Համլետ Մնացականյանը միջնորդել են կիրառել արագացված վարույթ։ Միջնորդություն ներկայացնելուց հետո հանրային մեղադրողը ներկայացրեց մեղադրանքի փաստական հիմքը, ինչպես նաև մեղադրյալին վերագրվող արարքների իրավական գնահատականը: Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ մեղադրանքի էությունը պարզ է, մեղադրանքի հետ համաձայն է, բավարար ժամանակ ունեցել է պաշտպանի հետ խորհրդակցելու և առաջադրված մեղադրանքը քննարկելու համար, պաշտպանը պատասխանել է հետաքրքրող հարցերին, գիտակցում է, որ պարտավոր չէ համաձայնվել առաջադրված մեղադրանքին և ունի ընդհանուր կարգով գործի քննության իրավունք, կամավոր է ներկայացրել միջնորդությունը, չի օգտագործում որևէ դեղորայքային միջոց, այլ նյութեր, առողջության հետ կապված խնդիրներ չունի, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում ապացույցներ չեն հետազոտվելու և դատավճիռ է կայացնելու մեղադրանքի հետ մեղադրյալի համաձայնության հիման վրա, տեղյակ է, որ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով: Պաշտպան Համլետ Մնացականյանը, պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնեց, որ պաշտպանյալի հետ մանրամասն և ամբողջությամբ քննարկել է մեղադրանքի էությունը, որի հետ նա համաձայն է, մեղադրյալը հասկանում և գիտակցում է մեղադրանքի կետերը և հանգամանքները, մեղադրյալը կամավոր և գիտակցված է ընդունում մեղադրանքը և ներկայացրել միջնորդությունը, պարզաբանել է արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդության էությունը, հետևանքները, բողոքարկման սահմանափակ լինելու հանգամանքը և այլ հարցեր։ Հանրային մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց։ Դատարանը, նկատի ունենալով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները՝ բավարարել է արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, որոշում է կայացրել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին։ 4. Լրացուցիչ դատալսումներում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները. - 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի մասին դատվածության և հետախուզման առկայության վերաբերյալ ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել, - 2025թ․ դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը. առկա է Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի (ծնված՝ 17.12.1999թ.) ծննդի պետական գրանցման մասին թիվ 1146 ակտը, - 2025թ. դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի՝ Հակոբ Թադևոսյանը հանցանքն ավարտելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում ստացել է 756․000 ՀՀ դրամի չափով աշխատավարձ։ 5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները: 2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները: (...)» Դատաքննության հատուկ կարգ՝ արագացված վարույթ կիրառելու, մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի կողմից մեղադրանքն ընդունելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտում չիրականացնելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված են Հակոբ Թադևոսյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ապացուցված է Հակոբ Թադևոսյանի կողմից նշված արարքը մեղավորությամբ կատարելը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:» Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածով սահմանված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք առկա չեն։ Անդրադառնալով մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքներին, Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել, սույն քրեական վարույթի շրջանակներում ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։ Մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:» Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:» Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…)» Նույն օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։» Հաշվի առնելով մեղադրյալի անձը, նախկինում դատվածություն չունենալը, մեղքի ընդունելը, կատարածի համար զղջալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պետք է նշանակվի «տուգանք» պատժատեսակը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով: 2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում: 3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։ (…) 5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից: (…) 7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։ 8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը` 1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով, 2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)» Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ « 1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները. (…) 6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ. 7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը. (…)» Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանք որպես հիմնական պատիժ նշանակվում հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով։ Հետազոտելով 2025 թվականի դեկտեմբերի 16-ին արտատպված Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հակոբ Թադևոսյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա են, որոնց հաշվարկով պարզ է դառնում, որ հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը չի գերազանցում հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանվել է 75.000 ՀՀ դրամ: Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Հակոբ Թադևոսյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, միաժամանակ՝ հաշվի առնելով նաև որ վերջինս համաձայնություն է հայտնել համաձայնությամբ տուգանք կիրառելու վերաբերյալ, որպիսի վարույթը սակայն չի կիրառվել վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից վարութային անհրաժեշտ գործընթացը չապահովելու պատճառով՝ գտնում է, որ վարույթն իրականացնող մարմնի անգործությունը չպետք է բացասական հետևանք ունենա մեղադրյալի համար, ուստի վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ պետք է նշանակվի տուգանքի նվազագույն չափը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 375.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի։ Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: Դատարանը գտնում է նաև, որ Հակոբ Թադևոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Հակոբ Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել: Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ և 464.4-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը ՎՃՌԵՑ 1. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ 2. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի: 3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: 4. Հակոբ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: 5. Դատավճիռը` բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 16-12-2025 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Եզրափակիչ դատական ակտը մտել է օրինական ուժի մեջ
| Ամսաթիվ | 09-02-2026 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 10-02-2026 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 09-03-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 75 թերթ, 100 թերթ։ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 09-03-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր |