Հիմնական

Գործի համար: ԵԴ1/1132/01/25
Վիճակագրական տողի համար : 15.4

Պատասխանող

Գագիկ Մուրադյան Լևոնի
Գագիկ Մուրադյան Լևոնի
Գագիկ Մուրադյան
Գագիկ մուրադյան

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Սաթենիկ Անդրեասյան

Քրեական վերաքննիչ

Լուսինե Աբգարյան

Մխիթար Պապոյան

Ռոբերտ Պապոյան

Հոդվածներ

Երևանի քրեական դատարան

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 344-րդ Մաս 2-րդ

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Սաթենիկ Անդրեասյան

Քրեական վերաքննիչ

Լուսինե Աբգարյան

Մխիթար Պապոյան

Ռոբերտ Պապոյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց -սրելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային ջոց: Այսպես. Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և յվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում' ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին' ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է ՜Վ» մակնիշի 34 ТТ 666 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ իկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական վախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2025-11-25 11:00 6 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-05-30 10:00 4 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-05-15 09:30 8 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-05-08 16:00 8 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-05-05 11:00 8 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-04-21 14:00 8 Նիստը կայացել է
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

(այսուհետ՝ նաև Դատարան)

Նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Է․ԴԱՎԹՅԱՆԻ
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող Վ․ԵԴԻԳԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ Գ․ՄՈՒՐԱԴՅԱՆԻ

2025 թվականի մայիսի 30-ին Երևան քաղաքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի (ծնված՝ 15․11․1991թ․, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշվառված՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ, Զվարթնոց փողոց, 10 շենք, բն․ 9 հասցեում, նախկինում դատված) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով․

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում 2024 թվականի դեկտեմբերի 03-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60729124 քրեական վարույթը։
2025 թվականի մարտի 14-ին որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 02-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է քրեական գործը՝ մեղադրական եզրակացությամբ, որը 2025 թվականի ապրիլի 03-ին փաստացի հանձնվել է դատավոր Ս.Անդրեասյանին։
2025 թվականի ապրիլի 07-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումների ընթացքում՝ 2025 թվականի մայիսի 08-ին, Դատարանը որոշում է կայացրել մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2025 թվականի մարտի 14-ի Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ․Եդիգարյանի որոշմամբ՝ թիվ 60729124 քրեական վարույթով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ «նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։
Այսպես․
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 մգ/լ, 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի «34 TT 666» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը»։

Ապացույցների հետազոտումը և գնահատումը.
Դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդից Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ ստացված փաստաթղթերը 08.01.2025 թվականին զննության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ 27.11.2024 թվականին՝ ժամը 04:15-ին, Երևան քաղաքի Արցախի 28 հասցեում ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Գևորգ Երիցյանի /կրծքանշան թիվ 10836/ կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը՝ 27.11.2024 թվականին՝ ժամը 04:05-ին, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում՝ Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 34 TT 666 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է ստորագրություն, իսկ արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված է 203.5 թիվը:
Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի զննությամբ պարզվեց, ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91100840, զննման համարն է՝ 04664, զննման ամսաթիվն է՝ 27.11.2024 թվական, զննման ժամն է՝ 04:12:32, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվն է՝ 26.01.2024 թվական, դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.567 մգ/լ, վարորդի անունն է՝ Գագիկ, վարորդի ազգանունն է՝ Մուրադյան, Պ/Ծ-ի ազգանունն է՝ Երիցյան կրծքանշանի համարն է՝ 10836, ստորաբաժանումն է՝ 3-րդ գումարտակ, 2-րդ վաշտ:
ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից տրված թիվ 128159 ստուգաչափման վկայականի զննությամբ պարզվեց, որ վկայականը ուժի մեջ է 26.06.2024 թվականից մինչև 26.06.2025 թվականը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91100840 տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000-2.000մգ/լ/, ճշտության դասը, կարգը /սխալանքը/ + - 10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ-ին, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008 MIN 242-1353-2012, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ.Բաբաջանյան, իսկ բաժնի /լաբորատորիայի վարիչ/ անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան:
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված վարորդական իրավունքի վկայական չունենալու վերաբերյալ քաղվածքի զննությամբ պարզվեց, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը զրկված է եղել վարորդական իրավունքի վկայականից: Զրկման սկիզբն է եղել՝ 02-05-2023թ. ավարտը՝ 02-05-2024թ., որից հետո վերջինս չի վերականգնել իր վարորդական իրավունքի վկայականը։
(տե՛ս քրեական գործ, հատոր 1-ին, գ․թ․ 15-16 և 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։
08.01.2025 թվականի որոշմամբ որպես արտավարութային ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության փաստաթուղթ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդից Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ ստացված ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2- րդ վաշտի պարեկ Գևորգ Երիցյանի կողմից 27.11.2024 թվականին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 04664 կտրոնը, ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված վարորդական իրավունքի վկայական չունենալու վերաբերյալ քաղվածքը։
(տե՛ս քրեական գործ, հատոր 1-ին, գ․թ․ 17-18 և 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։
Մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք տվեց առ այն, որ ընդունում է առաջադրված մեղադրանքը, իրեն մեղավոր է ճանաչում։ Նշեց, որ դեպքի օրը մեքենան վարել է «Զվարթնոց» օդանավակայանից մարդ է դիմավորել և տեղափոխել է Ջրվեժ, այդ պահին այլ եղանակով տեղափոխելու հնարավորություն չկար։ Հայտնեց, որ այդ օրը կնոջ տատիկն էր մահացել։
Ալկոհոլ օգտագործելու հետ կապված նշեց, որ պատերազմից հետո բազմիցս օգտագործել է ալկոհոլ, քանի որ գտնվել է ծանր հոգեկան վիճակում, ներկայումս բուժվում է։ Նշեց, որ մասնակցել է 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին՝ կամավորական «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդում։
Նախագահողի հարցին, թե նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ կայացված դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել է թե ոչ նշեց, որ տուգանքները տարաժամկետվել են և ներկայումս ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունում հաշվառված է։
Նշեց, որ ներկայումս դիմել է վարորդական իրավունքի վկայական ստանալու համար, որից զրկվել է դեռևս 2 տարի առաջ։
(տե՛ս 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։

Այսպիսով, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով գործով ձեռք բերված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ Դատարանը հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված է համարում, որ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով»:
Վերլուծելով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին ներկայացված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
1) ապացուցված են մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է նշված արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...) 6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը. (․․․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատավճիռը կայացվում է Հայաստանի Հանրապետության անունից:
2. Դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավոր:
3. Դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն միջազգային պայմանագրի կամ օրենքի պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառելի են տվյալ վարույթն իրականացնելիս:
4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա.
2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են:
5. Դատավճիռը կարող է լինել արդարացման կամ մեղադրական»(…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
1) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ.
5) ինչ միջոցներ պետք է ձեռնարկվեն արդարացված մեղադրյալի ռեաբիլիտացիայի համար.
6) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման.
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
11) գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել.
12) որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով․
13) վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման.
14) ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները.
15) դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց.
16) ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 349-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1.Դատավճիռը կազմված է ներածական, նկարագրական, պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Դատավճռի ներածական մասում նշվում են`
1) որ դատավճիռը կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության անունից.
2) դատավճիռը կայացնելու վայրը և ժամանակը.
3) դատավճիռը կայացնող դատարանի անվանումը, դատարանի կազմը, դատական նիստի քարտուղարը, հանրային մեղադրողը, վարույթի մասնավոր մասնակիցները.
4) մեղադրյալի անունը, հայրանունը, ազգանունը, նրա ծննդյան թվականը, ամիսը, օրը և ծննդավայրը, ընտանեկան դրությունը, աշխատանքի վայրը, զբաղմունքը, կրթությունը և այլ վերաբերելի տեղեկություններ.
5) քրեական օրենսգրքի այն հոդվածը կամ հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված հանցանքի կատարման համար մեղադրյալին մեղադրանք է ներկայացվել:
3. Դատավճռի նկարագրական մասում նշվում են՝
1) մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2) դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3) դատարանի փաստական վերլուծությունները.
4) հետազոտված ապացույցների հիման վրա դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները:
4. Դատավճռի պատճառաբանական մասում նշվում են՝
1) կիրառվող իրավունքը, այդ թվում՝ միջազգային պայմանագրերը.
2) դատարանի իրավական վերլուծությունները.
3) դատարանի հետևությունները և դրանց իրավական հիմնավորումները.
4) օրենքի այն նորմերը, որոնցով դատարանը ղեկավարվել է դատավճիռ կայացնելիս:
5. Դատավճռի եզրափակիչ մասում նշվում են`
1) դատարանի որոշումները.
2) դատավճռի բողոքարկման կարգը:
6. Նախագահողն ստորագրում է դատավճռի յուրաքանչյուր էջը»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը թիվ ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԵԿԴ/0042/01/11, ԵՇԴ/0143/01/13, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում անդրադառնալով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին, կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ հանցավորի անձին և հանցագործության վտանգավորության բնույթին ու աստիճանին համաչափ քրեաիրավական ներգործության միջոց ընտրելու, ինչպես նաև դրա շրջանակներում համաչափ պատժաչափ սահմանելու պահանջն ուղղակիորեն բխում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների, մասնավորապես` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման հիմնարար սկզբունքների բովանդակությունից: Արդարացի է այն պատիժը, որի ընտրությունը գործի բոլոր հանգամանքների` հանցագործության վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (հանցագործության մեղքի ձև և տեսակ, շարժառիթ, նպատակ, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակություն, պատճառված վնասի չափ, եղանակ, գործիքներ ու միջոցներ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարք և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճան և այլն), հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ամբողջական ու բազմակողմանի վերլուծության արդյունք է և բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Վերոնշյալ պահանջներից նահանջը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման:
Նարեկ Սարգսյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման շրջանակներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է նաև. «(...) Պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար` պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից (…):
(…) Պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, (…) որը պետք է կիրառվի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Դատարանը, համադրելով վերոգրյալ իրավական նորմերը սույն գործի հանգամանքների հետ, գտնում է, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը։
Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների հիման վրա քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ, Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալ հանգամանքները.
-մեղադրյալի կատարած հանցավոր արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքների կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը (հանցանքներն ուղղված են երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ), մեղադրյալի հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցավոր արարքի կատարման եղանակը և հանգամանքները,
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը (մեղադրյալը 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ սույն դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատժի չկրած մասը՝ 1.125.000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 (մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, որի վճարումը թույլատրել կատարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս՝ նվազագույնը 125.000 (հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Բացի այդ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և որպես պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Գագիկ Մուրադյանի վրա դրվել է պարտականություն՝ փորձաշրջանի ընթացքում, առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության, Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ թույլատրվել է տուգանքի մաս առ մաս վճարումը, տուգանքի վճարման համար սահմանվել է 12 ամիս ժամկետ և պարտավորեցվել է սույն դատավճիռը կատարման հանձնելուց հետո մինչև յուրաքանչյուր ամսվա 15-ը վճարել ամսական 93.750 ՀՀ դրամ գումար)։
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալի խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը (Դատարանին ներկայացվել են մեղադրյալի անչափահաս երեխաների՝ Սոսե Գագիկի Մուրադյանի՝ (ծնված՝ 25․06․2021թ), և Սոնա Գագիկի Մուրադյանի՝ (25․06․2021թ․) ծննդյան վկայականների պատճենները)։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, մեղմացնող հանգամանք է համարում նաև մեղադրյալի մասնակցությունը 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին։ Դատարանին ներկայացվել են տեղեկանքներ՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի շտաբի պետ Ա․Զաքարյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Մուրադյանը իրականացրել է մարտական հերթապահություն ՊԲ 38862 զորամասի մարտական դիրքերում 09․05․16թ․-ից մինչև 19․05․16թ․, ինչպես նաև տեղեկանք՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի հրամանատար Կ․Ջալավյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը որպես կամավոր «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդի կազմում 05․10․2020-10․11․2020թթ․ ՊԲ 38862 զորամասում մասնակցել է մարտական գործողություններին և 11․11․2020-21․11․2020թթ իրականացրել է մարտական հերթապահություն։
-որպես անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալին վերաբերելի տեղեկանքը տրված Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան «Հերացի» թիվ 1 հիվանդանոցային համալիրի ղեկավար Ա․Բ․Սահակյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը 16․12․2020թ․ գտնվել է ստացիոնար բուժման մեջ։ Ախտորոշումը՝ աջ նախաբազկի միջին 1/3-ի կտրած վերք՝ ծալիչ ջլերի ճաճանչային և միջնակ նյարդերի, ճաճանչային զարկերակի վնասումով)։
Համաձայն «Datalex» տեղեկատվական համակարգից ստացված տվյալների՝ Գագիկ Մուրադյանը թիվ ԱՐԴ/0236/01/25, ԿԴ/0225/01/25, ԵԴ1/3652/01/24 քրեական գործերով հանդիսանում է մեղադրյալ, նրան մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ մասի 2-րդ մասով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում։
Համաձայն ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնից 2025 թվականի մայիսի 23-ին ստացված գրության՝ «Թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 29-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 10-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում։
(…) Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 14-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում:
2025 թվականի փետրվարի 25-ին մարզային մարմինը ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ։
2025 թվականի մարտի 14-ի Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշմամբ ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է, դատարանը գտել է, որ ներկայացված միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման, քանի որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ առկա է նաև բնակության այլ հասցե՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ բնակավայր, Մանուշյան փողոց, 14-րդ տուն, սակայն Պրոբացիայի ծառայության կողմից վերոնշյալ հասցեով չի ուղարկվել ծանուցում և չի կատարվել տնայց: 2025 թվականի ապրիլի 09-ին մարզային մարմին է ստացվել 2025 թվականի մարտի 14-ի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշումը:
2025 թվականի ապրիլի 21-ին մարզային մարմինը կրկին ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ:
2025 թվականի ապրիլի 23-ին դատապարտյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը ինքնակամ ներկայացել է մարզային մարմին և վերցվել է հաշվառման, նույն օրը վերջինիս բացատրվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը դրանք չկատարելու համար։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, Դատարանն արձանագրում է, որ սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ինչ վերաբերում է նախկինում կայացված դատավճիռներով նշանակված պատիժները գումարելուն՝ Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայն վերը մեջբերված գրության՝ «2025 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող արարքը, դրա քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումը, ինչպես նաև ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը, որպիսի պայմաններում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո հաշվի առնելով քրեական գործի հանգամանքները, ինչպես նաև լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում նրա կողմից արված հայտարարությունը՝ հանրային աշխատանքների կատարելու ցանկության վերաբերյալ, Դատարանն արձանագրում է, որ կատարած հանցանքի համար մեղադրյալի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ հանրային աշխատանքների ձևով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, inter alia, պարտավոր է անդրադառնալ գույքային հայցի, գույքի բռնագրավման և արգելադրման, ապացույցների տնօրինման, խափանման միջոցի և վարութային ծախսերի հարցերին:
Քննարկելով գույքային հայցի, գույքի բռնագրավման և արգելադրման, վարութային ծախսերի հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ գույքային հայց հարուցված չէ, բռնագրավման ենթակա կամ արգելադրված գույք, ինչպես նաև վարութային ծախսեր առկա չեն։
Արտավարութային փաստաթղթերը անհրաժեշտ է թողնել կցված քրեական գործի նյութերին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Արտավարութային ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին։
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ ՍԱԹԵՆԻԿ ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆ
ԵԴ1/1132/01/25



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ.ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Հ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա դատական վերանայման ենթարկելով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (նախագահող դատավոր՝ Սաթենիկ Անդրեասյան) 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Վարույթի ընթացքը

1. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում 2024 թվականի դեկտեմբերի 3-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60729124 քրեական վարույթը։
2025 թվականի մարտի 14-ին որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 2-ին թիվ 60729124 քրեական վարույթը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան), որտեղ ԵԴ1/1132/01/25 համարով գործով վարույթ է ստանձվել և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի մայիսի 8-ին՝ նախնական դատալսումների ընթացքում դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ:
2025 հունիսի 25-ին մայիսի 15-ին Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ կայացրել է մեղադրական վերդիկտ:
2. Առաջին ատյանի դատարանը 2025 թվականի մայիսի 30-ին, վճռել է.
« Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: (...)»:
3. 2025 թվականի հուլիսի 10-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2025 թվականի հուլիսի 14-ին, նախագահող դատավորի աշխատակազմին է հանձնվել 2025 թվականի հուլիսի 15-ին:
2025 թվականի հուլիսի 21-ին վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել Վերաքննիչ դատարանում դատաքննության:

Վարույթի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.

4. Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ «նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։ Այսպես․
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 մգ/լ, 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի «34 TT 666» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը»։
5. Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում արձանագրել է հետևյալը. «(…) Այսպիսով, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով գործով ձեռք բերված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ Դատարանը հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված է համարում, որ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը:
(…) Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների հիման վրա քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ, Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալ հանգամանքները.
-մեղադրյալի կատարած հանցավոր արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքների կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը (հանցանքներն ուղղված են երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ), մեղադրյալի հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցավոր արարքի կատարման եղանակը և հանգամանքները,
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը (մեղադրյալը 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ սույն դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատժի չկրած մասը՝ 1.125.000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 (մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, որի վճարումը թույլատրել կատարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս՝ նվազագույնը 125.000 (հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Բացի այդ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և որպես պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Գագիկ Մուրադյանի վրա դրվել է պարտականություն՝ փորձաշրջանի ընթացքում, առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության, Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ թույլատրվել է տուգանքի մաս առ մաս վճարումը, տուգանքի վճարման համար սահմանվել է 12 ամիս ժամկետ և պարտավորեցվել է սույն դատավճիռը կատարման հանձնելուց հետո մինչև յուրաքանչյուր ամսվա 15-ը վճարել ամսական 93.750 ՀՀ դրամ գումար)։
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալի խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը (Դատարանին ներկայացվել են մեղադրյալի անչափահաս երեխաների՝ Սոսե Գագիկի Մուրադյանի՝ (ծնված՝ 25․06․2021թ), և Սոնա Գագիկի Մուրադյանի՝ (25․06․2021թ․) ծննդյան վկայականների պատճենները)։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, մեղմացնող հանգամանք է համարում նաև մեղադրյալի մասնակցությունը 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին։ Դատարանին ներկայացվել են տեղեկանքներ՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի շտաբի պետ Ա․Զաքարյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Մուրադյանը իրականացրել է մարտական հերթապահություն ՊԲ 38862 զորամասի մարտական դիրքերում 09․05․16թ․-ից մինչև 19․05․16թ․, ինչպես նաև տեղեկանք՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի հրամանատար Կ․Ջալավյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը որպես կամավոր «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդի կազմում 05․10․2020-10․11․2020թթ․ ՊԲ 38862 զորամասում մասնակցել է մարտական գործողություններին և 11․11․2020-21․11․2020թթ իրականացրել է մարտական հերթապահություն։
-որպես անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալին վերաբերելի տեղեկանքը տրված Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան «Հերացի» թիվ 1 հիվանդանոցային համալիրի ղեկավար Ա․Բ․Սահակյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը 16․12․2020թ․ գտնվել է ստացիոնար բուժման մեջ։ Ախտորոշումը՝ աջ նախաբազկի միջին 1/3-ի կտրած վերք՝ ծալիչ ջլերի ճաճանչային և միջնակ նյարդերի, ճաճանչային զարկերակի վնասումով)։
Համաձայն «Datalex» տեղեկատվական համակարգից ստացված տվյալների՝ Գագիկ Մուրադյանը թիվ ԱՐԴ/0236/01/25, ԿԴ/0225/01/25, ԵԴ1/3652/01/24 քրեական գործերով հանդիսանում է մեղադրյալ, նրան մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ մասի 2-րդ մասով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում։
Համաձայն ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնից 2025 թվականի մայիսի 23-ին ստացված գրության՝ «Թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 29-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 10-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում։
(…) Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 14-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում:
2025 թվականի փետրվարի 25-ին մարզային մարմինը ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ։
2025 թվականի մարտի 14-ի Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշմամբ ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է, դատարանը գտել է, որ ներկայացված միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման, քանի որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ առկա է նաև բնակության այլ հասցե՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ բնակավայր, Մանուշյան փողոց, 14-րդ տուն, սակայն Պրոբացիայի ծառայության կողմից վերոնշյալ հասցեով չի ուղարկվել ծանուցում և չի կատարվել տնայց: 2025 թվականի ապրիլի 09-ին մարզային մարմին է ստացվել 2025 թվականի մարտի 14-ի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշումը:
2025 թվականի ապրիլի 21-ին մարզային մարմինը կրկին ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ:
2025 թվականի ապրիլի 23-ին դատապարտյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը ինքնակամ ներկայացել է մարզային մարմին և վերցվել է հաշվառման, նույն օրը վերջինիս բացատրվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը դրանք չկատարելու համար։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, Դատարանն արձանագրում է, որ սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ինչ վերաբերում է նախկինում կայացված դատավճիռներով նշանակված պատիժները գումարելուն՝ Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայն վերը մեջբերված գրության՝ «2025 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող արարքը, դրա քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումը, ինչպես նաև ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը, որպիսի պայմաններում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո հաշվի առնելով քրեական գործի հանգամանքները, ինչպես նաև լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում նրա կողմից արված հայտարարությունը՝ հանրային աշխատանքների կատարելու ցանկության վերաբերյալ, Դատարանն արձանագրում է, որ կատարած հանցանքի համար մեղադրյալի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ հանրային աշխատանքների ձևով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ: (…)»:

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.

6. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Բողոքաբերը վարույթի ընթացքի, Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտի պատճառաբանությունների և վերաբերելի իրավակարգավորումների վկայակոչմամբ գտել է, որ վիճարկվող դատավճիռը ենթակա է բեկանման, քանի որ դատարանը ճիշտ չէ կիրառել նյութական օրենքը՝ խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 69-րդ հոդվածներով սահմանված պատիժ նշանակելու սկզբունքները, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով նախատեսված իրավանորմի պահանջը:
Ի հիմնավորումն իր պնդման՝ բողոքաբերը նշել է, որ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով Գագիկ Մուրադյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ և մինչև դրա օրինական ուժի մեջ մտնելը Գ.Մուրադյանը կրկին կատարել է նույնաբնույթ արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Ըստ բողոքաբերի՝ նշված քրեաիրավական հարաբերությունը կարգավորվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով, որի համաձայն՝ եթե անձը կատարել է նոր հանցանք մինչև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, ապա դատարանը վերացնում է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: Մինչդեռ, դատարանը, անտեսելով նշված իրավանորմը, արձանագրել է, որ մեղսագրված արարքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, հետևաբար սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ստացվում է, որ դատարանը փորձաշրջանի վերացումը կապել է Գ.Մուրադյանին պրոբացիայի մարմնում հաշվառման վերցնելու և վերջինիս իրավունքները պարզաբանելու հետ, սակայն անհասկանալի է, թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով սահմանված նորմի իրացումն ինչ կապ ունի մեղադրյալին հաշվառման վերցնելու հետ: Դատարանը, ի լրումն սույն գործով պատիժ նշանակելուն, պետք է վերացներ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 տարի փորձաշրջանը և պատիժ նշանակեր դատավճիռների համակցությամբ:
Բացի այդ, անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժատեսակին բողքաբերը գտել է, որ մեղադրյալի կողմից նույնաբնույթ արարքների համար մեղադրվելու և դատապարտվելու հաշվառմամբ, վերջինիս անարդարացիորեն դատապարտվել է ակնհայտ մեղմ պատժի, դատարանը առաջնորդվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով՝ չէր կարող Գ.Մուրադյանի նկատմամբ նշանակել 150 ժամ հանրային աշխատանքներ պատիժ: Հատկանշական է, որ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված պատիժը՝ 1 ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը, որը պայամանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան, բավարար չի եղել Գ.Մուրադյանին վերասոցիալականցնելու և վերջինիս կողմից նոր հանցանք կատարելը կանխելու տեսանկյունից, որի պայմաններում նրա նկատմամբ չէր կարող ավելի մեղմ պատիժ նշանակվեր:
Վերոգրյալի հիման վրա բողոքաբերը խնդրել է. «Փոփոխել ստորադաս դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական գործով դատավճիռը, քանի որ փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ և կայացված թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատական ակտով վերացնել Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ 1 ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը և սույն քրեական գործով վերջինիս վերագրվող արարքի կատարման համար նշանակել արդարացի պատիժ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոնների կիրառմամբ»:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.

7. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում՝ նաև նոր ապացույցներով»:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների և իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով վերաքննիչ բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նախ պետք է պատասխանել այն հարցին, թե արդյոք Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ապա այն հարցին, թե արդյոք հիմնավոր է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
8. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարած արարքին»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները. (…)
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը. (…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 4-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Ոչ ոք չի կարող ենթարկվել քրեական պատասխանատվության այն արարքի համար, որը կատարման պահին հանցանք չի համարվել»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, համաձայն որի՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 15. Եթե անձը կատարել է նոր հանցանք մինչև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, ապա դատարանը վերացնում է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: (…)»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով: (…)»:
Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Նշանակված պատժի փոփոխման Վերաքննիչ դատարանի իրավասության հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ն.Սարգսյանի գործով, դիրքորոշում հայտնելով, որ «(…) [Վ]երաքննիչ դատարանն իրավասու է պատժի մասով փոփոխել առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը հետևյալ դեպքերում.
1) առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս չեն պահպանվել պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները,
(...) [Ա]ռաջին ատյանի դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս վերոնշյալ պահանջների չպահպանման վերաբերյալ վերաքննիչ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված։ Այլ կերպ ասած՝ պատիժն ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու հիմքով առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը փոփոխելիս վերաքննիչ դատարանը պարտավոր է պատճառաբանել, թե պատժի նշանակման հատկապես որ սկզբունքը կամ սկզբունքները չեն պահպանվել, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող որ հանգամանքները հաշվի չեն առնվել և արդյոք այդ հանգամանքները հաշվի չառնելն է հանգեցրել անհամաչափ և պատժի նպատակների տեսանկյունից բավարարության չափանիշին չհամապատասխանող պատժի նշանակման։ Այսինքն` եթե վերաքննիչ դատարանը, գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, պետք է պատճառաբանի, թե ինչում է արտահայտվել պատժի խստության կամ մեղմության ակնհայտությունը» (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 24-րդ կետը)։
9. Վերոգրյալ իրավանորմերի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքի լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հիմնավորումներին` (տե՛ս սույն որոշման 5-րդ կետը) Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը որպես մեղադրյալի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առել մեղադրյալի՝ 16․12․2020թ․ ստացիոնար բուժման մեջ գտնվելը, խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը, 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին մասնակցելը, որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք՝ հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը և նշվածների հետ համադրված՝ գնահատել է նաև վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, ու արդյունքում պատժի նպատակների իրացվելիության համատեքստում եկել է եզրահանգման, որ մեղադրյալ Հ.Մուրադյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ 150 ժամ տևողությամբ:
Մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ նշանակված պատժի հիմնավորածության տեսանկյունից գնահատելով Առաջին ատյանի դատարանի հաշվի առած վերոգրյալ տվյալները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պատշաճ ուշադրություն չի դարձրել խախտված հասարակական հարաբերությունների բնույթին ու կարևորությանը, հանցագործության կատարման եղանակին, կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքի և դրանց հետևանքների նկատմամբ հանցավորի դրսևորած հոգեբանական վերաբերմունքին, ինչպես նաև պատշաճ չի գնահատել մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքները, որի արդյունքում մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ, ակնհայտ մեղմ պատիժ:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատժատեսակը որոշելի պատշաճ՝ պատժի նպատակների իրացվելիության համատեքստում չի գնահատել, որ Գ.Մուրադյանը նախորդիվ դատապարտվել է նույնաբնույթ արարքների համար, ընդ որում՝ սույն գործով իրեն մեղասգրված արարքը կատարել է իր վերաբերյալ Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում՝ 24.102024թ. և Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում՝ 28.10.2024թ. համասեռ արարքների համար մեղադրական դատավճիռներ կայացնելուց կարճ ժամանակ հետո՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նշվածը վկայում է մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի հանրային վտանգավորության աստիճանի բարձր լինելու մասին, որի պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը՝ հանրային աշխատանքներ պատիժ նշանակելու միջոցով պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, հանցագործությունները կանխելու նպատակին հասնելու հնարավորության մասին անհիմն է և ըստ այդմ՝ հիմնավոր են այս առումով բողոքաբերի պնդումները:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս չի պահպանել պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները, ինչն իր հերթին հանգեցրել է մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ անարդարացի՝ անհամաչափ և պատժի նպատակների տեսանկյունից բավարարության չափանիշին չհամապատասխանող՝ ակնհայտ մեղմ պատժի նշանակման, հետևաբար, առկա են վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի բողոքարկված դատական ակտն այս առումով փոփոխելու հիմքերը:
9.1 Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևության իրավաչափությանը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այս առումով ևս Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր չեն:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը նշված իրավանորմի վերլուծությամբ փաստում է, որ եթե անձը մինչև իր նկատմամբ կայացված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը պետք վերացնի պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ նշանակի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: Ընդ որում, այս առումով դատարանը որևէ հայեցողություն չունի և համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում պարտավոր է պատիժ նշանակել դատավճիռների համակցության կանոններով:
Վերոգրյալի համատեքստում Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով Գագիկ Մուրադյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է նաև, որ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ սույն գործով իրեն մեղսագրված արարքը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, այն է՝ մինչև հիշյալ դատավճռով սահմանված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, հետևաբար Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, [հետևաբար] սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ, անհիմն է և չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի պահանջներից:
Այս առումով Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում բողոքաբերի այն դատողությանը, որ դատարանը փորձաշրջանի վերացումը կապել է Գ.Մուրադյանին պրոբացիայի մարմնում հաշվառման վերցնելու և վերջինիս իրավունքները պարզաբանելու հետ, սակայն անհասկանալի է, թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով սահմանված նորմի իրացումն ինչ կապ ունի մեղադրյալին հաշվառման վերցնելու հետ։
Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը եկել է է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին սխալ հետևության:
10. Ամփոփելով նախորդ՝ 9-րդ, 9.1-ին կետերով կատարված վերլուծությունները՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նշանակված պատժատեսակի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր չեն, դատարանը ճիշտ չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված նյութական նորմերը, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 377-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հիմք է բողոքաբերի այս առումով փաստարկների հետ համաձայնելու և վիճարկվող դատավճիռը պատժի մասով փոփոխելու համար:
Վերոգրյալի հիման վրա, գնահատելով մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները համակցության մեջ և այն համադրելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի հետ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պետք է պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ պետք է վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը մեղադրյալը պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով պետք է թողնել անփոփոխ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 367-372-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Դատախազ Վ.Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել.
Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը Գագիկ Լևոնի Մուրադյան պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ. ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Մ. ՊԱՊՈՅԱՆ
ԵԴ1/1132/01/25





Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԴԱՏԱԿԱՆ ԱԿՏԻ ԱՆՀՍՏԱԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ԼՈՒԾԵԼՈՒ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ

24 դեկտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով՝ նախագահող դատավոր Լ.Աբգարյան, դատավորներ Մ.Պապոյան, Ռ.Պապոյան, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթով Վերաքննիչ դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ի որոշումը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի

1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթով 2025 թվականի մայիսի 30-ին վճռել է.
«Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: (…)»:
3. 2025 թվականի հուլիսի 10-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2025 թվականի հուլիսի 14-ին, նախագահող դատավորի աշխատակազմին է հանձնվել 2025 թվականի հուլիսի 15-ին:
2025 թվականի հուլիսի 21-ին վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել Վերաքննիչ դատարանում դատաքննության:
2. Վերաքննիչ դատարանը 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին որոշել է.
«Դատախազ Վ.Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել.
Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը Գագիկ Լևոնի Մուրադյան պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով թողնել անփոփոխ (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 283-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատական ակտը կայացրած դատարանն իրավասու է համապատասխան որոշում կայացնելով լուծել դրա անհuտակությունները, եթե նման լուծումը չի փոխում դատական ակտի էությունը:
2. Լուծման ենթակա են հետևյալ անհստակությունները. (...)
4) դատական ակտում առկա են վրիպակներ կամ բացթողումներ: (...)»:
3. Վերոգրյալի կապակցությամբ հարկ է արձանագրել, որ թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթի շրջանակներում Վերաքննիչ դատարանը 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին դատական վերանայման է ենթարկել և պատժի մասով փոփոխել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը, մինչդեռ տեխնիկական վրիպակի արդյունքում Վերաքննիչ դատարանի նոյեմբերի 25-ի որոշման եզրափակիչ մեջ նշվել է՝ «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով», այսինքն՝ «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի»-ի գրառման փոխարեն արձանագրվել է «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը, ուստի որոշման եզրափակիչ մասում առկա «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը պետք է փոխարինել «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի» գրառմամբ։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 283-րդ հոդվածով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Թիվ ԵԴ1/1132/01/25 վարույթով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ի դատական ակտում՝ եզրափակիչ մասում առկա «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը փոխարինել «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի» գրառմամբ։

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ. ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/1132/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 02-04-2025
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 60729124
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց -սրելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային ջոց:
Այսպես.
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և յվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում' ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին' ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է ՜Վ» մակնիշի 34 ТТ 666 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ իկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական վախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Մուրադյան
Հայրանուն Լևոնի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 15.4
Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար Առկա չէ
Իրավական բարդության չափանիշ 1.1
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 02-04-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Սաթենիկ
Ազգանուն Անդրեասյան
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Ամսաթիվ 02-04-2025
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
Որոշման ամսաթիվ 07-04-2025
Որոշում Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Քրեական վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ
նշանակելու մասին

«07» ապրիլի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Սաթենիկ Անդրեասյանս, ստանալով թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական գործն՝ ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի

Թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է 2025 թվականի ապրիլի 02-ին:
2025 թվականի ապրիլի 03-ին այն համակարգչային ծրագրով իրականացվող գործերի բաշխման միջոցով մակագրվել և նույն օրը փաստացի հանձնվել է դատավորին:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ և 310-րդ հոդվածներով՝

Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի

Ստանձնել թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական գործի վարույթը և նախնական դատալսումներ նշանակել 2025 թվականի ապրիլի 21-ին՝ ժամը 14:00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Կենտրոն նստավայրում (ք.Երևան, Տիգրան Մեծի պող․ 23/1)։
Որոշումը երկօրյա ժամկետում ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ հուշաթերթ՝ ներառյալ ՀՀ քրեական դատավարության 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը:



ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Հանրային մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Մուրադյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Կազմակերպության անուն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԷՐԵԲՈՒՆԻ ԵՎ ՆՈՒԲԱՐԱՇԵՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԴԱՏԱԽԱԶՈՒԹՅՈՒՆ
Կազմակերպության հասցե ք. Երևան, Մովսես Խորենացի 162ա
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 21-04-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 21-04-2025
Նիստը Կայացել է
Այլ նշումներ Դատական նիստը հետաձգվել է մեղադրյալի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 05-05-2025
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 05-05-2025
Նիստը Կայացել է
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 08-05-2025
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 08-05-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 08-05-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ
Որոշման բովանդակություն ՈՐՈՇՈՒՄ

ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ
ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«08» մայիսի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),

Նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Է․ԴԱՎԹՅԱՆԻ
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող Վ․ԵԴԻԳԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ Գ․ՄՈՒՐԱԴՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում՝ նախնական դատալսումների ընթացքում, քննարկման առարկա դարձնելով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում 2024 թվականի դեկտեմբերի 03-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60729124 քրեական վարույթը։
2025 թվականի մարտի 14-ին որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 02-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է քրեական գործը՝ մեղադրական եզրակացությամբ, որը 2025 թվականի ապրիլի 03-ին փաստացի հանձնվել է դատավոր Ս.Անդրեասյանին։
2025 թվականի ապրիլի 07-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումների ընթացքում՝ 2025 թվականի մայիսի 08-ին, Դատարանը որոշում է կայացրել մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2025 թվականի մարտի 14-ի Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ․Եդիգարյանի որոշմամբ՝ թիվ 60729124 քրեական վարույթով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ «նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։
Այսպես․
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 մգ/լ, 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի «34 TT 666» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը»։

Վարույթի մասնակիցների դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը միջնորդեց մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ։
Մեղադրյալը չառարկեց կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոց բացակայելու արգելքը անփոփոխ թողնելու դեմ։

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը(…)»:
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները(…):»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: (…)
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»:
Դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավական նորմերի բովանդակային վերլուծությունից հետևում է, որ խափանման միջոցները մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվում են քրեական վարույթի ընթացքում նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխելու նպատակով: Մասնավորապես՝ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է.
-մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
-մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
-մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
Վերը շարադրված իրավադրույթների լույսի ներքո, վերլուծելով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է դատարան, և դատավորի կողմից ստանձնվել է քրեական գործի վարույթը, Դատարանը, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը, արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն առերևույթ առկա են:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցն անփոփոխ թողնելու իրավաչափությանը՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ կայացվելիք դատավճռի կատարումն ապահովելու համար՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ փուլում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով սահմանված նպատակներին հնարավոր է հասնել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառմամբ՝ մեղադրյալի՝ իր վրա դրված պարտականությունների կատարումը ապահովելու նպատակով։
Հետևաբար, վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելքը խափանման միջոցն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ, 33-34-րդ, 116-րդ, 117-րդ, 127-րդ, 270-րդ, 316-րդ հոդվածներով` Դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ:



ԴԱՏԱՎՈՐ ՍԱԹԵՆԻԿ ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 15-05-2025
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 15-05-2025
Նիստը Կայացել է
Վերդիկտ
Ամսաթիվ 15-05-2025
Ամբաստանյալ
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Մուրադյան
Հայրանուն Լևոնի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Կայացվել է վերդիկտ Մեղադրական
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 15-05-2025
Ժամ 09:55
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 15-05-2025
Նիստը Կայացել է
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 30-05-2025
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 30-05-2025
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 30-05-2025
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Մուրադյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 30-05-2025
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

(այսուհետ՝ նաև Դատարան)

Նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Է․ԴԱՎԹՅԱՆԻ
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող Վ․ԵԴԻԳԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ Գ․ՄՈՒՐԱԴՅԱՆԻ

2025 թվականի մայիսի 30-ին Երևան քաղաքում՝ դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի (ծնված՝ 15․11․1991թ․, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշվառված՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ, Զվարթնոց փողոց, 10 շենք, բն․ 9 հասցեում, նախկինում դատված) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով․

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում 2024 թվականի դեկտեմբերի 03-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60729124 քրեական վարույթը։
2025 թվականի մարտի 14-ին որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 02-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է քրեական գործը՝ մեղադրական եզրակացությամբ, որը 2025 թվականի ապրիլի 03-ին փաստացի հանձնվել է դատավոր Ս.Անդրեասյանին։
2025 թվականի ապրիլի 07-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
Նախնական դատալսումների ընթացքում՝ 2025 թվականի մայիսի 08-ին, Դատարանը որոշում է կայացրել մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը անփոփոխ թողնելու մասին։

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2025 թվականի մարտի 14-ի Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ․Եդիգարյանի որոշմամբ՝ թիվ 60729124 քրեական վարույթով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ «նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։
Այսպես․
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 մգ/լ, 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի «34 TT 666» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը»։

Ապացույցների հետազոտումը և գնահատումը.
Դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդից Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ ստացված փաստաթղթերը 08.01.2025 թվականին զննության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ 27.11.2024 թվականին՝ ժամը 04:15-ին, Երևան քաղաքի Արցախի 28 հասցեում ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Գևորգ Երիցյանի /կրծքանշան թիվ 10836/ կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը՝ 27.11.2024 թվականին՝ ժամը 04:05-ին, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում՝ Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 34 TT 666 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է ստորագրություն, իսկ արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված է 203.5 թիվը:
Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի զննությամբ պարզվեց, ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91100840, զննման համարն է՝ 04664, զննման ամսաթիվն է՝ 27.11.2024 թվական, զննման ժամն է՝ 04:12:32, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվն է՝ 26.01.2024 թվական, դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.567 մգ/լ, վարորդի անունն է՝ Գագիկ, վարորդի ազգանունն է՝ Մուրադյան, Պ/Ծ-ի ազգանունն է՝ Երիցյան կրծքանշանի համարն է՝ 10836, ստորաբաժանումն է՝ 3-րդ գումարտակ, 2-րդ վաշտ:
ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից տրված թիվ 128159 ստուգաչափման վկայականի զննությամբ պարզվեց, որ վկայականը ուժի մեջ է 26.06.2024 թվականից մինչև 26.06.2025 թվականը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91100840 տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000-2.000մգ/լ/, ճշտության դասը, կարգը /սխալանքը/ + - 10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ-ին, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008 MIN 242-1353-2012, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ.Բաբաջանյան, իսկ բաժնի /լաբորատորիայի վարիչ/ անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան:
ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված վարորդական իրավունքի վկայական չունենալու վերաբերյալ քաղվածքի զննությամբ պարզվեց, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը զրկված է եղել վարորդական իրավունքի վկայականից: Զրկման սկիզբն է եղել՝ 02-05-2023թ. ավարտը՝ 02-05-2024թ., որից հետո վերջինս չի վերականգնել իր վարորդական իրավունքի վկայականը։
(տե՛ս քրեական գործ, հատոր 1-ին, գ․թ․ 15-16 և 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։
08.01.2025 թվականի որոշմամբ որպես արտավարութային ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության փաստաթուղթ պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդից Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ ստացված ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2- րդ վաշտի պարեկ Գևորգ Երիցյանի կողմից 27.11.2024 թվականին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 04664 կտրոնը, ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված վարորդական իրավունքի վկայական չունենալու վերաբերյալ քաղվածքը։
(տե՛ս քրեական գործ, հատոր 1-ին, գ․թ․ 17-18 և 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։
Մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք տվեց առ այն, որ ընդունում է առաջադրված մեղադրանքը, իրեն մեղավոր է ճանաչում։ Նշեց, որ դեպքի օրը մեքենան վարել է «Զվարթնոց» օդանավակայանից մարդ է դիմավորել և տեղափոխել է Ջրվեժ, այդ պահին այլ եղանակով տեղափոխելու հնարավորություն չկար։ Հայտնեց, որ այդ օրը կնոջ տատիկն էր մահացել։
Ալկոհոլ օգտագործելու հետ կապված նշեց, որ պատերազմից հետո բազմիցս օգտագործել է ալկոհոլ, քանի որ գտնվել է ծանր հոգեկան վիճակում, ներկայումս բուժվում է։ Նշեց, որ մասնակցել է 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին՝ կամավորական «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդում։
Նախագահողի հարցին, թե նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ կայացված դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել է թե ոչ նշեց, որ տուգանքները տարաժամկետվել են և ներկայումս ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունում հաշվառված է։
Նշեց, որ ներկայումս դիմել է վարորդական իրավունքի վկայական ստանալու համար, որից զրկվել է դեռևս 2 տարի առաջ։
(տե՛ս 2025 թվականի մայիսի 15-ի դատական նիստի արձանագրությունը)։

Այսպիսով, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով գործով ձեռք բերված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ Դատարանը հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված է համարում, որ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով»:
Վերլուծելով մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին ներկայացված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
1) ապացուցված են մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է նշված արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...) 6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը. (․․․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատավճիռը կայացվում է Հայաստանի Հանրապետության անունից:
2. Դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավոր:
3. Դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն միջազգային պայմանագրի կամ օրենքի պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառելի են տվյալ վարույթն իրականացնելիս:
4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա.
2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են:
5. Դատավճիռը կարող է լինել արդարացման կամ մեղադրական»(…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
1) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ.
5) ինչ միջոցներ պետք է ձեռնարկվեն արդարացված մեղադրյալի ռեաբիլիտացիայի համար.
6) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման.
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
11) գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել.
12) որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով․
13) վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման.
14) ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները.
15) դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց.
16) ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 349-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1.Դատավճիռը կազմված է ներածական, նկարագրական, պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Դատավճռի ներածական մասում նշվում են`
1) որ դատավճիռը կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության անունից.
2) դատավճիռը կայացնելու վայրը և ժամանակը.
3) դատավճիռը կայացնող դատարանի անվանումը, դատարանի կազմը, դատական նիստի քարտուղարը, հանրային մեղադրողը, վարույթի մասնավոր մասնակիցները.
4) մեղադրյալի անունը, հայրանունը, ազգանունը, նրա ծննդյան թվականը, ամիսը, օրը և ծննդավայրը, ընտանեկան դրությունը, աշխատանքի վայրը, զբաղմունքը, կրթությունը և այլ վերաբերելի տեղեկություններ.
5) քրեական օրենսգրքի այն հոդվածը կամ հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված հանցանքի կատարման համար մեղադրյալին մեղադրանք է ներկայացվել:
3. Դատավճռի նկարագրական մասում նշվում են՝
1) մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2) դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3) դատարանի փաստական վերլուծությունները.
4) հետազոտված ապացույցների հիման վրա դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները:
4. Դատավճռի պատճառաբանական մասում նշվում են՝
1) կիրառվող իրավունքը, այդ թվում՝ միջազգային պայմանագրերը.
2) դատարանի իրավական վերլուծությունները.
3) դատարանի հետևությունները և դրանց իրավական հիմնավորումները.
4) օրենքի այն նորմերը, որոնցով դատարանը ղեկավարվել է դատավճիռ կայացնելիս:
5. Դատավճռի եզրափակիչ մասում նշվում են`
1) դատարանի որոշումները.
2) դատավճռի բողոքարկման կարգը:
6. Նախագահողն ստորագրում է դատավճռի յուրաքանչյուր էջը»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը թիվ ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԵԿԴ/0042/01/11, ԵՇԴ/0143/01/13, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում անդրադառնալով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին, կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ հանցավորի անձին և հանցագործության վտանգավորության բնույթին ու աստիճանին համաչափ քրեաիրավական ներգործության միջոց ընտրելու, ինչպես նաև դրա շրջանակներում համաչափ պատժաչափ սահմանելու պահանջն ուղղակիորեն բխում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների, մասնավորապես` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման հիմնարար սկզբունքների բովանդակությունից: Արդարացի է այն պատիժը, որի ընտրությունը գործի բոլոր հանգամանքների` հանցագործության վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (հանցագործության մեղքի ձև և տեսակ, շարժառիթ, նպատակ, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակություն, պատճառված վնասի չափ, եղանակ, գործիքներ ու միջոցներ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարք և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճան և այլն), հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ամբողջական ու բազմակողմանի վերլուծության արդյունք է և բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Վերոնշյալ պահանջներից նահանջը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման:
Նարեկ Սարգսյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման շրջանակներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստել է նաև. «(...) Պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար` պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից (…):
(…) Պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, (…) որը պետք է կիրառվի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Դատարանը, համադրելով վերոգրյալ իրավական նորմերը սույն գործի հանգամանքների հետ, գտնում է, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը։
Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների հիման վրա քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ, Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալ հանգամանքները.
-մեղադրյալի կատարած հանցավոր արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքների կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը (հանցանքներն ուղղված են երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ), մեղադրյալի հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցավոր արարքի կատարման եղանակը և հանգամանքները,
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը (մեղադրյալը 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ սույն դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատժի չկրած մասը՝ 1.125.000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 (մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, որի վճարումը թույլատրել կատարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս՝ նվազագույնը 125.000 (հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Բացի այդ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և որպես պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Գագիկ Մուրադյանի վրա դրվել է պարտականություն՝ փորձաշրջանի ընթացքում, առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության, Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ թույլատրվել է տուգանքի մաս առ մաս վճարումը, տուգանքի վճարման համար սահմանվել է 12 ամիս ժամկետ և պարտավորեցվել է սույն դատավճիռը կատարման հանձնելուց հետո մինչև յուրաքանչյուր ամսվա 15-ը վճարել ամսական 93.750 ՀՀ դրամ գումար)։
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալի խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը (Դատարանին ներկայացվել են մեղադրյալի անչափահաս երեխաների՝ Սոսե Գագիկի Մուրադյանի՝ (ծնված՝ 25․06․2021թ), և Սոնա Գագիկի Մուրադյանի՝ (25․06․2021թ․) ծննդյան վկայականների պատճենները)։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, մեղմացնող հանգամանք է համարում նաև մեղադրյալի մասնակցությունը 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին։ Դատարանին ներկայացվել են տեղեկանքներ՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի շտաբի պետ Ա․Զաքարյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Մուրադյանը իրականացրել է մարտական հերթապահություն ՊԲ 38862 զորամասի մարտական դիրքերում 09․05․16թ․-ից մինչև 19․05․16թ․, ինչպես նաև տեղեկանք՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի հրամանատար Կ․Ջալավյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը որպես կամավոր «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդի կազմում 05․10․2020-10․11․2020թթ․ ՊԲ 38862 զորամասում մասնակցել է մարտական գործողություններին և 11․11․2020-21․11․2020թթ իրականացրել է մարտական հերթապահություն։
-որպես անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալին վերաբերելի տեղեկանքը տրված Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան «Հերացի» թիվ 1 հիվանդանոցային համալիրի ղեկավար Ա․Բ․Սահակյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը 16․12․2020թ․ գտնվել է ստացիոնար բուժման մեջ։ Ախտորոշումը՝ աջ նախաբազկի միջին 1/3-ի կտրած վերք՝ ծալիչ ջլերի ճաճանչային և միջնակ նյարդերի, ճաճանչային զարկերակի վնասումով)։
Համաձայն «Datalex» տեղեկատվական համակարգից ստացված տվյալների՝ Գագիկ Մուրադյանը թիվ ԱՐԴ/0236/01/25, ԿԴ/0225/01/25, ԵԴ1/3652/01/24 քրեական գործերով հանդիսանում է մեղադրյալ, նրան մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ մասի 2-րդ մասով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում։
Համաձայն ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնից 2025 թվականի մայիսի 23-ին ստացված գրության՝ «Թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 29-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 10-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում։
(…) Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 14-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում:
2025 թվականի փետրվարի 25-ին մարզային մարմինը ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ։
2025 թվականի մարտի 14-ի Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշմամբ ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է, դատարանը գտել է, որ ներկայացված միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման, քանի որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ առկա է նաև բնակության այլ հասցե՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ բնակավայր, Մանուշյան փողոց, 14-րդ տուն, սակայն Պրոբացիայի ծառայության կողմից վերոնշյալ հասցեով չի ուղարկվել ծանուցում և չի կատարվել տնայց: 2025 թվականի ապրիլի 09-ին մարզային մարմին է ստացվել 2025 թվականի մարտի 14-ի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշումը:
2025 թվականի ապրիլի 21-ին մարզային մարմինը կրկին ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ:
2025 թվականի ապրիլի 23-ին դատապարտյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը ինքնակամ ներկայացել է մարզային մարմին և վերցվել է հաշվառման, նույն օրը վերջինիս բացատրվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը դրանք չկատարելու համար։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, Դատարանն արձանագրում է, որ սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ինչ վերաբերում է նախկինում կայացված դատավճիռներով նշանակված պատիժները գումարելուն՝ Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայն վերը մեջբերված գրության՝ «2025 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող արարքը, դրա քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումը, ինչպես նաև ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը, որպիսի պայմաններում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո հաշվի առնելով քրեական գործի հանգամանքները, ինչպես նաև լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում նրա կողմից արված հայտարարությունը՝ հանրային աշխատանքների կատարելու ցանկության վերաբերյալ, Դատարանն արձանագրում է, որ կատարած հանցանքի համար մեղադրյալի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ հանրային աշխատանքների ձևով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, inter alia, պարտավոր է անդրադառնալ գույքային հայցի, գույքի բռնագրավման և արգելադրման, ապացույցների տնօրինման, խափանման միջոցի և վարութային ծախսերի հարցերին:
Քննարկելով գույքային հայցի, գույքի բռնագրավման և արգելադրման, վարութային ծախսերի հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ գույքային հայց հարուցված չէ, բռնագրավման ենթակա կամ արգելադրված գույք, ինչպես նաև վարութային ծախսեր առկա չեն։
Արտավարութային փաստաթղթերը անհրաժեշտ է թողնել կցված քրեական գործի նյութերին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Արտավարութային ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին։
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ ՍԱԹԵՆԻԿ ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 30-05-2025
Գործը քննվել է Դռնբաց
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 11-07-2025
Էջերի քանակ Քրեական գործը բաղկացած 2 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ 54 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 75 թերթ։
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 10-07-2025
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 11-07-2025
Էջերի քանակը 54, 75
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-80629
Գործը ստացվել է փոփոխվելուց հետո
Ամսաթիվ 06-02-2026
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 09-02-2026
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 29-06-2026
Էջերի քանակ 2 հատոր, 1-ին հատորը՝ 54 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 75 թերթ, 3-րդ հատորը՝ 104 թերթ։
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 09-07-2026
Էջերի քանակը 3 հատոր
Դատական գործ N: ԵԴ1/1132/01/25
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 10-07-2025
Ամսաթիվ 10-07-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Մեղադրող
Բողոքը բերող անձը
Անուն Վ
Ազգանուն Եդիգարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Գագիկ Մուրադյան Բողոքն ընդունել վարույթ։ Փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Կենտրոն/՝ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ 30.05.2025թ. կայացված դատավճիռը և կայացված թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատական ակտով վերացնել Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ 1 ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը և սույն քրեական գործով վերջինսի վերագրվող արարքի կատարման համար նշանակել արդարացի պատիժ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոնների կիրառմամբ :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 14-07-2025
Վիճակագրական տողի համարը 15.4
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 14-07-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Լուսինե
Ազգանուն Աբգարյան
Դատավոր
Անուն Մխիթար
Ազգանուն Պապոյան
Դատավոր
Անուն Ռոբերտ
Ազգանուն Պապոյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 21-07-2025
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 31-07-2025
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 02-10-2025
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 28-10-2025
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Չկայացման պատճառը Դատական նիստը հետաձգվել է անորոշ ժամանակով։
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 24-11-2025
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 25-11-2025
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է ամբողջությամբ
Ամսաթիվ 25-11-2025
Ստորադաս դատարանի դատական ակտը բեկանվել է Դատական ակտը բեկանվել է մասնակի եվ փոփոխվել
Ամբաստանյալ
Անուն Գագիկ
Ազգանուն մուրադյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ ԵԴ1/1132/01/25



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ.ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Հ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա դատական վերանայման ենթարկելով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (նախագահող դատավոր՝ Սաթենիկ Անդրեասյան) 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Վարույթի ընթացքը

1. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում 2024 թվականի դեկտեմբերի 3-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60729124 քրեական վարույթը։
2025 թվականի մարտի 14-ին որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2025 թվականի մարտի 17-ի որոշմամբ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2025 թվականի ապրիլի 2-ին թիվ 60729124 քրեական վարույթը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան), որտեղ ԵԴ1/1132/01/25 համարով գործով վարույթ է ստանձվել և նշանակվել նախնական դատալսումներ։
2025 թվականի մայիսի 8-ին՝ նախնական դատալսումների ընթացքում դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ:
2025 հունիսի 25-ին մայիսի 15-ին Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ կայացրել է մեղադրական վերդիկտ:
2. Առաջին ատյանի դատարանը 2025 թվականի մայիսի 30-ին, վճռել է.
« Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: (...)»:
3. 2025 թվականի հուլիսի 10-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2025 թվականի հուլիսի 14-ին, նախագահող դատավորի աշխատակազմին է հանձնվել 2025 թվականի հուլիսի 15-ին:
2025 թվականի հուլիսի 21-ին վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել Վերաքննիչ դատարանում դատաքննության:

Վարույթի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.

4. Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ «նա, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։ Այսպես․
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ ալկոհոլի պարունակությունը արտաշնչած օդում 0.567 մգ/լ, 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ ժամը 04:05-ին Երևան քաղաքի Արցախի փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի «34 TT 666» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180435040 արձանագրությունը»։
5. Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում արձանագրել է հետևյալը. «(…) Այսպիսով, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտելով գործով ձեռք բերված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ Դատարանը հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված է համարում, որ մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը:
(…) Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումների հիման վրա քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ, Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալ հանգամանքները.
-մեղադրյալի կատարած հանցավոր արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքների կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը (հանցանքներն ուղղված են երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ), մեղադրյալի հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցավոր արարքի կատարման եղանակը և հանգամանքները,
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը (մեղադրյալը 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ սույն դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատժի չկրած մասը՝ 1.125.000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 (մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, որի վճարումը թույլատրել կատարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս՝ նվազագույնը 125.000 (հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Բացի այդ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և որպես պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Գագիկ Մուրադյանի վրա դրվել է պարտականություն՝ փորձաշրջանի ընթացքում, առանց դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության, Հայաստանի Հանրապետության տարածքը չլքելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ թույլատրվել է տուգանքի մաս առ մաս վճարումը, տուգանքի վճարման համար սահմանվել է 12 ամիս ժամկետ և պարտավորեցվել է սույն դատավճիռը կատարման հանձնելուց հետո մինչև յուրաքանչյուր ամսվա 15-ը վճարել ամսական 93.750 ՀՀ դրամ գումար)։
-մեղադրյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալի խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը (Դատարանին ներկայացվել են մեղադրյալի անչափահաս երեխաների՝ Սոսե Գագիկի Մուրադյանի՝ (ծնված՝ 25․06․2021թ), և Սոնա Գագիկի Մուրադյանի՝ (25․06․2021թ․) ծննդյան վկայականների պատճենները)։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, մեղմացնող հանգամանք է համարում նաև մեղադրյալի մասնակցությունը 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին։ Դատարանին ներկայացվել են տեղեկանքներ՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի շտաբի պետ Ա․Զաքարյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Մուրադյանը իրականացրել է մարտական հերթապահություն ՊԲ 38862 զորամասի մարտական դիրքերում 09․05․16թ․-ից մինչև 19․05․16թ․, ինչպես նաև տեղեկանք՝ տրված ՊԲ 38862 զորամասի հրամանատար Կ․Ջալավյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը որպես կամավոր «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդի կազմում 05․10․2020-10․11․2020թթ․ ՊԲ 38862 զորամասում մասնակցել է մարտական գործողություններին և 11․11․2020-21․11․2020թթ իրականացրել է մարտական հերթապահություն։
-որպես անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում մեղադրյալին վերաբերելի տեղեկանքը տրված Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան «Հերացի» թիվ 1 հիվանդանոցային համալիրի ղեկավար Ա․Բ․Սահակյանի կողմից առ այն, որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը 16․12․2020թ․ գտնվել է ստացիոնար բուժման մեջ։ Ախտորոշումը՝ աջ նախաբազկի միջին 1/3-ի կտրած վերք՝ ծալիչ ջլերի ճաճանչային և միջնակ նյարդերի, ճաճանչային զարկերակի վնասումով)։
Համաձայն «Datalex» տեղեկատվական համակարգից ստացված տվյալների՝ Գագիկ Մուրադյանը թիվ ԱՐԴ/0236/01/25, ԿԴ/0225/01/25, ԵԴ1/3652/01/24 քրեական գործերով հանդիսանում է մեղադրյալ, նրան մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ մասի 2-րդ մասով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում։
Համաձայն ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնից 2025 թվականի մայիսի 23-ին ստացված գրության՝ «Թիվ ԿԴ/0235/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 29-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 10-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում։
(…) Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 14-ին ստացվել և ընդունվել է կատարման ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմնում:
2025 թվականի փետրվարի 25-ին մարզային մարմինը ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ։
2025 թվականի մարտի 14-ի Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշմամբ ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է, դատարանը գտել է, որ ներկայացված միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման, քանի որ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ առկա է նաև բնակության այլ հասցե՝ Արմավիրի մարզ, Վաղարշապատ բնակավայր, Մանուշյան փողոց, 14-րդ տուն, սակայն Պրոբացիայի ծառայության կողմից վերոնշյալ հասցեով չի ուղարկվել ծանուցում և չի կատարվել տնայց: 2025 թվականի ապրիլի 09-ին մարզային մարմին է ստացվել 2025 թվականի մարտի 14-ի թիվ ԱՐԴ/0068/15/25 որոշումը:
2025 թվականի ապրիլի 21-ին մարզային մարմինը կրկին ներկայացրել է միջնորդություն՝ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ:
2025 թվականի ապրիլի 23-ին դատապարտյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանը ինքնակամ ներկայացել է մարզային մարմին և վերցվել է հաշվառման, նույն օրը վերջինիս բացատրվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը դրանք չկատարելու համար։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, Դատարանն արձանագրում է, որ սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ինչ վերաբերում է նախկինում կայացված դատավճիռներով նշանակված պատիժները գումարելուն՝ Դատարանն արձանագրում է, որ համաձայն վերը մեջբերված գրության՝ «2025 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արմավիրի մարզային մարմինը միջնորդություն է ներկայացրել դատապարտյալի նկատմամբ համակցությամբ պատիժ նշանակելու մասին, որը գտնվում է դատական փուլում»։
Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալ Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին վերագրվող արարքը, դրա քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումը, ինչպես նաև ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը, որպիսի պայմաններում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո հաշվի առնելով քրեական գործի հանգամանքները, ինչպես նաև լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում նրա կողմից արված հայտարարությունը՝ հանրային աշխատանքների կատարելու ցանկության վերաբերյալ, Դատարանն արձանագրում է, որ կատարած հանցանքի համար մեղադրյալի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ հանրային աշխատանքների ձևով:
Այսպիսով՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման համար Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ: (…)»:

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.

6. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Բողոքաբերը վարույթի ընթացքի, Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտի պատճառաբանությունների և վերաբերելի իրավակարգավորումների վկայակոչմամբ գտել է, որ վիճարկվող դատավճիռը ենթակա է բեկանման, քանի որ դատարանը ճիշտ չէ կիրառել նյութական օրենքը՝ խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 69-րդ հոդվածներով սահմանված պատիժ նշանակելու սկզբունքները, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով նախատեսված իրավանորմի պահանջը:
Ի հիմնավորումն իր պնդման՝ բողոքաբերը նշել է, որ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով Գագիկ Մուրադյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ և մինչև դրա օրինական ուժի մեջ մտնելը Գ.Մուրադյանը կրկին կատարել է նույնաբնույթ արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Ըստ բողոքաբերի՝ նշված քրեաիրավական հարաբերությունը կարգավորվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով, որի համաձայն՝ եթե անձը կատարել է նոր հանցանք մինչև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, ապա դատարանը վերացնում է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: Մինչդեռ, դատարանը, անտեսելով նշված իրավանորմը, արձանագրել է, որ մեղսագրված արարքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, հետևաբար սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Ստացվում է, որ դատարանը փորձաշրջանի վերացումը կապել է Գ.Մուրադյանին պրոբացիայի մարմնում հաշվառման վերցնելու և վերջինիս իրավունքները պարզաբանելու հետ, սակայն անհասկանալի է, թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով սահմանված նորմի իրացումն ինչ կապ ունի մեղադրյալին հաշվառման վերցնելու հետ: Դատարանը, ի լրումն սույն գործով պատիժ նշանակելուն, պետք է վերացներ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 տարի փորձաշրջանը և պատիժ նշանակեր դատավճիռների համակցությամբ:
Բացի այդ, անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժատեսակին բողքաբերը գտել է, որ մեղադրյալի կողմից նույնաբնույթ արարքների համար մեղադրվելու և դատապարտվելու հաշվառմամբ, վերջինիս անարդարացիորեն դատապարտվել է ակնհայտ մեղմ պատժի, դատարանը առաջնորդվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով՝ չէր կարող Գ.Մուրադյանի նկատմամբ նշանակել 150 ժամ հանրային աշխատանքներ պատիժ: Հատկանշական է, որ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված պատիժը՝ 1 ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը, որը պայամանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան, բավարար չի եղել Գ.Մուրադյանին վերասոցիալականցնելու և վերջինիս կողմից նոր հանցանք կատարելը կանխելու տեսանկյունից, որի պայմաններում նրա նկատմամբ չէր կարող ավելի մեղմ պատիժ նշանակվեր:
Վերոգրյալի հիման վրա բողոքաբերը խնդրել է. «Փոփոխել ստորադաս դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական գործով դատավճիռը, քանի որ փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ և կայացված թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատական ակտով վերացնել Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ 1 ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը և սույն քրեական գործով վերջինիս վերագրվող արարքի կատարման համար նշանակել արդարացի պատիժ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոնների կիրառմամբ»:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.

7. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում՝ նաև նոր ապացույցներով»:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների և իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով վերաքննիչ բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նախ պետք է պատասխանել այն հարցին, թե արդյոք Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ապա այն հարցին, թե արդյոք հիմնավոր է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
8. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարած արարքին»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները. (…)
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները.
8) դատապարտված մեղադրյալը ենթակա է արդյոք պատժի իր կատարած հանցանքի համար.
9) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ.
10) դատապարտված մեղադրյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը. (…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 4-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Ոչ ոք չի կարող ենթարկվել քրեական պատասխանատվության այն արարքի համար, որը կատարման պահին հանցանք չի համարվել»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, համաձայն որի՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 15. Եթե անձը կատարել է նոր հանցանք մինչև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, ապա դատարանը վերացնում է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: (…)»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուր հիսունից երկու հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով: (…)»:
Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Նշանակված պատժի փոփոխման Վերաքննիչ դատարանի իրավասության հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ն.Սարգսյանի գործով, դիրքորոշում հայտնելով, որ «(…) [Վ]երաքննիչ դատարանն իրավասու է պատժի մասով փոփոխել առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը հետևյալ դեպքերում.
1) առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս չեն պահպանվել պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները,
(...) [Ա]ռաջին ատյանի դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս վերոնշյալ պահանջների չպահպանման վերաբերյալ վերաքննիչ դատարանի հետևությունները պետք է լինեն պատճառաբանված։ Այլ կերպ ասած՝ պատիժն ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու հիմքով առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը փոփոխելիս վերաքննիչ դատարանը պարտավոր է պատճառաբանել, թե պատժի նշանակման հատկապես որ սկզբունքը կամ սկզբունքները չեն պահպանվել, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող որ հանգամանքները հաշվի չեն առնվել և արդյոք այդ հանգամանքները հաշվի չառնելն է հանգեցրել անհամաչափ և պատժի նպատակների տեսանկյունից բավարարության չափանիշին չհամապատասխանող պատժի նշանակման։ Այսինքն` եթե վերաքննիչ դատարանը, գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, պետք է պատճառաբանի, թե ինչում է արտահայտվել պատժի խստության կամ մեղմության ակնհայտությունը» (տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 24-րդ կետը)։
9. Վերոգրյալ իրավանորմերի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքի լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հիմնավորումներին` (տե՛ս սույն որոշման 5-րդ կետը) Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը որպես մեղադրյալի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առել մեղադրյալի՝ 16․12․2020թ․ ստացիոնար բուժման մեջ գտնվելը, խնամքին երկու անչափահաս երեխայի առկայությունը, 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին և 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին մասնակցելը, որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք՝ հանցանքը դատվածություն ունենալու պայմաններում կատարելը և նշվածների հետ համադրված՝ գնահատել է նաև վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, ու արդյունքում պատժի նպատակների իրացվելիության համատեքստում եկել է եզրահանգման, որ մեղադրյալ Հ.Մուրադյանի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ 150 ժամ տևողությամբ:
Մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ նշանակված պատժի հիմնավորածության տեսանկյունից գնահատելով Առաջին ատյանի դատարանի հաշվի առած վերոգրյալ տվյալները, այդ թվում նաև՝ վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պատշաճ ուշադրություն չի դարձրել խախտված հասարակական հարաբերությունների բնույթին ու կարևորությանը, հանցագործության կատարման եղանակին, կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքի և դրանց հետևանքների նկատմամբ հանցավորի դրսևորած հոգեբանական վերաբերմունքին, ինչպես նաև պատշաճ չի գնահատել մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքները, որի արդյունքում մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ, ակնհայտ մեղմ պատիժ:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատժատեսակը որոշելի պատշաճ՝ պատժի նպատակների իրացվելիության համատեքստում չի գնահատել, որ Գ.Մուրադյանը նախորդիվ դատապարտվել է նույնաբնույթ արարքների համար, ընդ որում՝ սույն գործով իրեն մեղասգրված արարքը կատարել է իր վերաբերյալ Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում՝ 24.102024թ. և Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում՝ 28.10.2024թ. համասեռ արարքների համար մեղադրական դատավճիռներ կայացնելուց կարճ ժամանակ հետո՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նշվածը վկայում է մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի հանրային վտանգավորության աստիճանի բարձր լինելու մասին, որի պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը՝ հանրային աշխատանքներ պատիժ նշանակելու միջոցով պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու, հանցագործությունները կանխելու նպատակին հասնելու հնարավորության մասին անհիմն է և ըստ այդմ՝ հիմնավոր են այս առումով բողոքաբերի պնդումները:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս չի պահպանել պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները, ինչն իր հերթին հանգեցրել է մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի նկատմամբ անարդարացի՝ անհամաչափ և պատժի նպատակների տեսանկյունից բավարարության չափանիշին չհամապատասխանող՝ ակնհայտ մեղմ պատժի նշանակման, հետևաբար, առկա են վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի բողոքարկված դատական ակտն այս առումով փոփոխելու հիմքերը:
9.1 Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևության իրավաչափությանը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այս առումով ևս Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր չեն:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը նշված իրավանորմի վերլուծությամբ փաստում է, որ եթե անձը մինչև իր նկատմամբ կայացված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը պետք վերացնի պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումը և պատիժ նշանակի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով: Ընդ որում, այս առումով դատարանը որևէ հայեցողություն չունի և համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում պարտավոր է պատիժ նշանակել դատավճիռների համակցության կանոններով:
Վերոգրյալի համատեքստում Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով Գագիկ Մուրադյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 8-ի թիվ ԱՐԱԴ/0125/01/24 դատավճռով նշանակված՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում 1 (մեկ) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածով նախատեսված կարգի կիրառմամբ նշանակված կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փորձաշրջան՝ 1 (մեկ) տարի ժամկետով՝ վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա, և փորձաշրջանի սկիզբը հաշվարկվել է հաշվառման վերցնելու պահից:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է նաև, որ թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճիռը 2025 թվականի հունվարի 27-ին մտել է օրինական ուժի մեջ, իսկ սույն գործով իրեն մեղսագրված արարքը մեղադրյալ Գ.Մուրադյանը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, այն է՝ մինչև հիշյալ դատավճռով սահմանված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելը, հետևաբար Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունը, որ սույն քրեական գործով նախատեսված հանցանքը մեղադրյալը կատարել է 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին, իսկ վերջինս վերցվել է հաշվառման և վերջինիս պարզաբանվել են իր իրավունքները 2025 թվականի ապրիլի 23-ին, [հետևաբար] սահմանված փորձաշրջանը վերացնելու անհրաժեշտություն առկա չէ, անհիմն է և չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի պահանջներից:
Այս առումով Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում բողոքաբերի այն դատողությանը, որ դատարանը փորձաշրջանի վերացումը կապել է Գ.Մուրադյանին պրոբացիայի մարմնում հաշվառման վերցնելու և վերջինիս իրավունքները պարզաբանելու հետ, սակայն անհասկանալի է, թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ մասով սահմանված նորմի իրացումն ինչ կապ ունի մեղադրյալին հաշվառման վերցնելու հետ։
Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը եկել է է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին սխալ հետևության:
10. Ամփոփելով նախորդ՝ 9-րդ, 9.1-ին կետերով կատարված վերլուծությունները՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գագիկ Մուրադյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նշանակված պատժատեսակի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառման հիմքերի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր չեն, դատարանը ճիշտ չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված նյութական նորմերը, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 377-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հիմք է բողոքաբերի այս առումով փաստարկների հետ համաձայնելու և վիճարկվող դատավճիռը պատժի մասով փոփոխելու համար:
Վերոգրյալի հիման վրա, գնահատելով մեղադրյալ Գ.Մուրադյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները համակցության մեջ և այն համադրելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի հետ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պետք է պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ պետք է վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը մեղադրյալը պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով պետք է թողնել անփոփոխ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 367-372-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Դատախազ Վ.Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել.
Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը Գագիկ Լևոնի Մուրադյան պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ. ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Մ. ՊԱՊՈՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 25-11-2025
Դատական ակտ
Դատական ակտ ԵԴ1/1132/01/25





Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԴԱՏԱԿԱՆ ԱԿՏԻ ԱՆՀՍՏԱԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ԼՈՒԾԵԼՈՒ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ

24 դեկտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով՝ նախագահող դատավոր Լ.Աբգարյան, դատավորներ Մ.Պապոյան, Ռ.Պապոյան, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթով Վերաքննիչ դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ի որոշումը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի

1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթով 2025 թվականի մայիսի 30-ին վճռել է.
«Գագիկ Լևոնի Մուրադյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքների ձևով՝ 150 (հարյուր հիսուն) ժամ տևողությամբ:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: (…)»:
3. 2025 թվականի հուլիսի 10-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ դատախազ Վ․Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2025 թվականի հուլիսի 14-ին, նախագահող դատավորի աշխատակազմին է հանձնվել 2025 թվականի հուլիսի 15-ին:
2025 թվականի հուլիսի 21-ին վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել Վերաքննիչ դատարանում դատաքննության:
2. Վերաքննիչ դատարանը 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին որոշել է.
«Դատախազ Վ.Եդիգարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել.
Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 15-րդ կետի կիրառմամբ վերացնել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ի թիվ ԱՐԴ/0722/01/24 դատավճռով նշանակված 1 (մեկ) ամիս ժամկետով կարճաժամկետ ազատազրկումը պայմանականորեն չկիրառելը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կանոններով՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով և տուգանք՝ 1․125․000 (մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Կարճաժամկետ ազատազրկում պատիժը Գագիկ Լևոնի Մուրադյան պետք է կրի համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը պետք է հաշվել մեղադրյալին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Դատավճիռը մնացած մասերով թողնել անփոփոխ (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 283-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատական ակտը կայացրած դատարանն իրավասու է համապատասխան որոշում կայացնելով լուծել դրա անհuտակությունները, եթե նման լուծումը չի փոխում դատական ակտի էությունը:
2. Լուծման ենթակա են հետևյալ անհստակությունները. (...)
4) դատական ակտում առկա են վրիպակներ կամ բացթողումներ: (...)»:
3. Վերոգրյալի կապակցությամբ հարկ է արձանագրել, որ թիվ ԵԴ1/1132/01/25 քրեական վարույթի շրջանակներում Վերաքննիչ դատարանը 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ին դատական վերանայման է ենթարկել և պատժի մասով փոփոխել Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/1132/01/25 դատավճիռը, մինչդեռ տեխնիկական վրիպակի արդյունքում Վերաքննիչ դատարանի նոյեմբերի 25-ի որոշման եզրափակիչ մեջ նշվել է՝ «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ 1 (մեկ) ամիս ժամկետով», այսինքն՝ «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի»-ի գրառման փոխարեն արձանագրվել է «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը, ուստի որոշման եզրափակիչ մասում առկա «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը պետք է փոխարինել «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի» գրառմամբ։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 283-րդ հոդվածով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Թիվ ԵԴ1/1132/01/25 վարույթով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 25-ի դատական ակտում՝ եզրափակիչ մասում առկա «Նիկոլայ Արմենի Խաչատրյանի» գրառումը փոխարինել «Գագիկ Լևոնի Մուրադյանի» գրառմամբ։

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Լ. ԱԲԳԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Ռ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 02-02-2026
Էջերի քանակը 54, 75, 87
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 02-02-2026
Էջերի քանակը 54, 75, 87
Ուր Երևանի քրեական դատարան
Գրության համարը 8088/26