ԵԴ1/1114/01/25



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

<<21>> ապրիլի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան), նախագահությամբ դատավոր Գ.Ս.Պողոսյանի, գրավոր ընթացակարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի (ծնված՝ 1989 թվականի փետրվարի 05-ին, ՀՀ Արմավիրի մարզի Նոր Արմավիր գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջին մասնագիտական կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և փաստացի բնակվող՝ ՀՀ Արմավիրի մարզի Նոր Արմավիր գյուղի 7-րդ փողոցի 3-րդ տուն հասցեում)՝ Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2023 թվականի օգոստոսի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Հ.Ստեփանյանի կողմից կազմված <<Թիվ 60239323 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին>> արձանագրության համաձայն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60239323 քրեական վարույթը:
2024 թվականի օգոստոսի 09-ի թիվ 40/42298-24 գրությամբ նախաքննությունը շարունակելու նպատակով թիվ 60239323 քրեական վարույթն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժին և 2024 թվականի օգոստոսի 21-ին հանձնարարվել քննիչ Մ.Միրզայանին:
2025 թվականի փետրվարի 17-ին թիվ 60239323 քրեական վարույթով նախաքննության կատարումը հանձնարարվել է քննիչ Ա.Գևորգյանին:
2025 թվականի մարտի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում կազմված <<Հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին>> միջնորդությամբ՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանը միջնորդել է թիվ 60239323 քրեական վարույթի նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցել հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի մարտի 14-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Բախշյանի կողմից կայացված <<Հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին>> որոշմամբ որոշվել է՝ թիվ 60239323 քրեական վարույթով Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցել հանրային քրեական հետապնդում, որը Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանին ներկայացվել է 2025 թվականի մարտի 17-ին:
2025 թվականի մարտի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում կայացված <<Խափանման միջոց բացակայելու արգելք կիրառելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 60239323 քրեական վարույթով Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի մարտի 18-ի ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանին ուղղված գրությամբ Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Բախշյանը հայտնել է, որ թիվ 60239323 քրեական վարույթով չի առարկում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածի դրույթների կիրառման դեմ:
2025 թվականի մարտի 21-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում կազմված <<Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին>> արձանագրության համաձայն՝ մեղադրյալ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանը, չցանկանալով ծանոթանալ քրեական վորույթի նյութերին, հայտնել է, որ չի վիճարկում իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը և պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո կամավոր ցանկություն է հայտնում, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով: Մեղադրյալը միաժամանակ խնդրել է տուգանքի ձևով նշանակվող պատիժը տարաժամկետել մեկ տարի ժամկետով:
2025 թվականի ապրիլի 02-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Բախշյանի կողմից կայացված <<Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին>> որոշմամբ որոշվել է՝ հաստատել թիվ 60239323 քրեական վարույթով մեղադրյալ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով մեղադրական եզրակացությունը, որը վարույթի նյութերի հետ հանձնել իրավասու դատարան:
2025 թվականի ապրիլի 02-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/1114/01/25 համարը:
2025 թվականի ապրիլի 02-ին դատարաններում գործերի բաշխման հատուկ համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը մակագրվել է դատավոր Գևորգ Պողոսյանին, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 03-ին հանձնվել է վերջինիս աշխատակազմին:
2025 թվականի ապրիլի 07-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Գ.Ս.Պողոսյանի կողմից կայացված որոշմամբ՝ ստանձնվել է թիվ ԵԴ1/1114/01/25 քրեական գործով վարույթը և հարուցվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ: Որոշվել է նաև վարույթն իրականացնել գրավոր ընթացակարգով՝ դատավճռի կայացման օր նշանակելով 2025 թվականի ապրիլի 21-ը:

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2. Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ <<[Ն]ա, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունենալով, հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց:
Այսպես.
Հարություն Կալտակյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում՝ 1 լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.352մգ/լ. 2023 թվականի մարտի 12-ին՝ ժամը 02:25-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է <<Օպել>> մակնիշի 35 OZ 160 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը հայտնաբերվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից և կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն>>:

Հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3. Դատվածությունների և հետախուզման առկայության Ձև 8 հարցման պատասխանի համաձայն՝ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանը նախկինում դատապարտված չի եղել:
3.1. ՀՀ ՊԵԿ հարկ վճարողների սպասարկման վարչության պետի Ժ/Պ Ռ.Առաքելյանի գրության համաձայն՝ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանը որպես անահատ ձեռնարկատեր և (կամ) ինքնուրույն հարկ վճարող հաշվառված չէ:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
4. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն ապացուցված է համարում մեղադրյալ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը), այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը, մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ, ինչպես նաև արձանագրում է, որ մեղադրյալի արարքի նկատմամբ պետք է կիրառվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
5. Սույն դատավճռի 3-րդ կետում առկա Դատարանի կողմից հետազոտված փաստական հանգամանքների հիման վրա Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի անձը բնութագրող հանգամանք է նախկինում դատապարտված չլինելը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, արձանագրում է, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելն ու կատարածի համար զղջալը (Դատարանի նման մոտեցումը բխում է Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի որոշման 27-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումից):
Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ:
6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
<<Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
<<Պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝
<<Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի համաձայն՝
<<1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով դատարանը գրավոր ընթացակարգով կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով՝ հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատավճիռը կայացվում է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը կայացնելուց հետո՝ հնարավորին չափ սեղմ ժամկետում, սակայն ոչ ուշ, քան 15 օրվա ընթացքում։
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:
4. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
5. Դատավճիռը պետք է պարունակի պարզաբանում այն բողոքարկելու՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված սահմանափակումների վերաբերյալ։
6. Դատավճիռը կայացնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան հինգ օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատապարտված մեղադրյալին, նրա պաշտպանին, հանրային մեղադրողին>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.10 հոդվածի համաձայն՝
<<1. Սույն օրենսգրքի 464.9-րդ հոդվածին համապատասխան կայացված դատավճիռը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով, սակայն այն չի կարող բողոքարկվել սույն օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունը դասվում է երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որի համար որպես պատիժ նախատեսված է տուգանքի ձևով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքների ձևով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկման ձևով՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկման ձևով՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
7. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթների և դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների լույսի ներքո հաշվի առնելով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում պատիժ նշանակելու առանձնահատկությունները՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակի՝ տուգանքի, կիրառման միջոցով հնարավոր է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Ընդ որում, Դատարանը հանգում է հետևության, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ պետք է նշանակել նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով, և որ այդ պատժի կիրառումն անհրաժեշտ ու բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացմանը հասնելու համար:
Անդրադառնալով Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի կողմից տուգանքի վճարումը տարեժամկետելու վերաբերյալ արված հայտարարությանը և հաշվի առնելով վերջինիս գույքային դրության վերաբերյալ գործում առկա տվյալները՝ Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ նշանակվող տուգանքի վճարումը պետք է տարաժամկետել և նրան թույլատրել տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիսների ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով նվազագույնը 31.250 (երեսունմեկ հազար երկու հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամ:
8. Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածով նախատեսված՝ դատավճիռ կայացնելիս դատարանի լուծմանն ենթակա մյուս հարցերին, արձանագրում է, որ գույքային հայց ներկայացված չէ, առկա չէ նաև հատուցման ենթակա գույքային այլ վնաս և դրա ապահովման նպատակով արգելադրված որևէ գույք, գործով իրեղեն ապացույցներ չկան:
9. Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո պետք է վերացնել:
10. Ինչ վերաբերում է վարութային ծախսերի հարցին, ապա այն պետք է համարել լուծված, քանի որ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9-րդ հոդվածի 4-րդ մասի: Բացի վերը նշվածը, հարկ է արձանագրել նաև, որ սույն քրեական գործով վարութային ծախսեր առկա չեն:
11. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ 350-րդ, 464.9-րդ և 464.10-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիսների ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով նվազագույնը՝ 31.250 (երեսունմեկ հազար երկու հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամ:
Հարություն Մարտիրոսի Կալտակյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերի:



ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.Ս.ՊՈՂՈՍՅԱՆ