ԵԴ1/0763/01/25



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«24» մարտի 2025թ. քաղ.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)` նախագահությամբ` դատավոր Հ.Ավագյանի, գրավոր ընթացակարգով, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի՝ (ծնված 2003 թվականի օգոստոսի 16-ին Վանաձոր քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, չի աշխատում, դատվածություն չունեցող, հաշվառված Վանաձոր քաղաքի Բուլղարական 2-րդ ավան 11 տնակ հասցեում, բնակվում է Երևան քաղաքի Մոլդովական փողոցի 12/2 շենքի 32-րդ բնակարանում) հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը,

ՊԱՐԶԵՑ

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 17192124 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով:
Նույն օրը Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանը ձերբակալվել է։
Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ն.Թոփուզյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ի որոշմամբ Էդգար Ճաղարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2024 թվականի դեկտեմբերի 24-ին մեղադրանքը ներկայացվել է Էդգար Ճաղարյանին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Էդգար Ճաղարյանն արգելանքից ազատ է արձակվել և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 17192124 քրեական վարույթից Էդգար Ճաղարյանի վերաբերյալ մասն անջատելու մասին, անջատված մասին շնորհվել է թիվ 17137325 քրեական վարույթի համարը:
2025 թվականի փետրվարի 25-ին քննիչի կողմից կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրություն և մեղադրյալը, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, ցանկություն է հայտնել, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով: Արձանագրությունը ստորագրվել է քննիչի, մեղադրյալի և նրա պաշտպանի կողմից: Հսկող դատախազն իրավական կամ փաստական հիմնավորմամբ չի առարկել համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառման դեմ, ինչի մասին նշում է կատարվել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին որոշման մեջ։
2025 թվականի մարտի 6-ին քրեական վարույթի նյութերը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել են Դատարան, որտեղ գործին շնորհվել է ԵԴ1/0763/01/25 համարը:
Հաշվի առնելով, որ առկա է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքը և բացակայում են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքները՝ 2025 թվականի մարտի 10-ին Դատարանը որոշել է ստանձնել քրեական վարույթը, հարուցել համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ և դատական վարույթն իրականացնել գրավոր ընթացակարգով՝ դատավճռի կայացման օր սահմանելով 2025 թվականի մարտի 24-ը:

2. Մեղադրանքի փաստական և իրավական հիմնավորումները.
Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա «(․․․) խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պահանջը, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու՝ թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու թույլտվություն, առանց իրացման նպատակի քրեական վարույթի նախաքննությամբ չպարզված ժամանակահատվածում, հանգամանքներում և անձից ապօրինի ձեռք է բերել և իր հագին գտնվող ջինսե տաբատի գրպանում ապօրինի պահել «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերը, շրջանառությունն արգելված թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018թ. հունիսի 27-ին ընդունված թիվ 707-Ն որոշման N1 հավելվածով որպես թմրամիջոց նախատեսված զգալի չափի 0․07 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, ինչն էլ հայտնաբերվել է ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից ՀՀ ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնում 2024թ. դեկտեմբերի 23-ին կատարված նրա անձնական խուզարկության արդյունքում:
Այսինքն, Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանը կատարել է հանրորեն վտանգավոր արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով»:

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի համաձայն՝
«1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով դատարանը գրավոր ընթացակարգով կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատավճիռը կայացվում է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը կայացնելուց հետո՝ հնարավորին չափ սեղմ ժամկետում, սակայն ոչ ուշ, քան 15 օրվա ընթացքում։
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:
4. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
5. Դատավճիռը պետք է պարունակի պարզաբանում այն բողոքարկելու՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված սահմանափակումների վերաբերյալ։
6. Դատավճիռը կայացնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան հինգ օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատապարտված մեղադրյալին, նրա պաշտպանին, հանրային մեղադրողին»:
Հաշվի առնելով, որ սույն դեպքում առկա չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.8 հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու հիմքերը՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է կայացնել մեղադրական դատավճիռ՝ մեղադրյալ Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանին մեղավոր ճանաչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ նշանակել տուգանքի ձևով պատիժ։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափի հաշվարկման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(․․․)
6. ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7. նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(․․․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
(․․․)
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(․․․)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից: (․․․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝
«Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ կամ պրեկուրսոր ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը կամ առաքելը՝
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով»:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի կողմից համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես, ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նախատեսվել է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու:
Վերոգրյալի լույսի ներքո քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Էդգար Ճաղարյանն իր կատարած հանցանքի համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով՝ դրա նվազագույնի չափով:
Հաշվի առնելով նաև, որ 2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին նախորդող 12 ամիսներին մեղադրյալի եկամուտներն ավելի քիչ են եղել նվազագույն աշխատավարձի չափից՝ Դատարանը եզրահանգում է, որ Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժը պետք է նշանակվի հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Անազատության մեջ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակման ձևով հիմնական պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով մինչև դատավճիռ կայացնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ ազատում է պատիժը կրելուց»:
Սույն դեպքում, Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանն անազատության մեջ է գտնվել 2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ից մինչև դեկտեմբերի 25-ը, ինչը հաշվի առնելով՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է մեղմացվի և վերջնական պատիժ սահմանվի տուգանքը՝ 320.000 (երեք հարյուր քսան հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ «Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում: (․․․)»:
Հաշվի առնելով, որ Էդգար Ճաղարյանը հայտարարել է, որ հնարավորություն չունի անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է վերջինի համար տուգանքի վճարման ժամկետ սահմանել 12 ամիսը:
Քննության առնելով Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքի հարցը՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ այն պետք է վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածով նախատեսված կարգավորումների համաձայն՝ Դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ 0․07 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո պետք է ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 17192124 քրեական վարույթին կցելու նպատակով:
Անդրադառնալով վարութային ծախսերի հարցին և հաշվի առնելով, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով գործը քննելու դեպքում նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, Դատարանը հանգում է հետևության, որ այդ հարցը պետք է համարել լուծված։
Միաժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով առկա չեն վնասի հատուցման ապահովման կամ քրեադատավարական հարկադրանքի այլ միջոցներ, հետևաբար այդ հարցերը պետք է համարվեն լուծված:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 167-րդ, 276-րդ, 347-350-րդ և 464.6-464.10-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՎՃՌԵՑ

Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կարգով՝ հաշվի առնելով Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ից մինչև դեկտեմբերի 25-ն անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը, նշանակված պատիժը մեղմացնել և վերջնական պատիժ սահմանել տուգանքը՝ 320.000 (երեք հարյուր քսան հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով՝ Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի համար տուգանքի վճարման ժամկետ սահմանել 12 (տասներկու) ամիսը:
Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո վերացնել:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Էդգար Էդմոնդի Ճաղարյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թմրամիջոցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանի քննչական բաժին՝ թիվ 17192124 քրեական վարույթին կցելու համար:
Վարույթային ծախսերի և մյուս վերաբերելի հարցերը համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով):


ԴԱՏԱՎՈՐ` Հ.ԱՎԱԳՅԱՆ