Գործ ԵԴ1/0741/01/25





Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Լ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող Երևան քաղաքի Կենտրոն և
Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ
Դ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
պաշտպան Ա.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
մեղադրյալ Գ.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ

2025 թվականի մարտի 20-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի՝ ծնված՝ 07.11.1988թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, ամուսնացած, խնամքին չորս անչափահաս երեխաներ, նախկինում դատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզ, գյուղ Նիզանի, Սայաթ-Նովա փողոց, տուն 3 հասցեում, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/.

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60614224 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 10/:
1.2 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60614324 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 24/:
1.3 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել թիվ 60614324 քրեական վարույթը թիվ 60614224 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60614224 համարի ներքո շարունակելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 14-15/:
1.4 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60723024 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 40/:
1.5 2024 թվականի դեկտեմբերի 03-ին որոշում է կայացվել թիվ 60723024 քրեական վարույթը թիվ 60614224 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60614224 համարի ներքո շարունակելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 30-31/:
1.6 2025 թվականի հունվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60104525 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 61/:
1.7 2025 թվականի հունվարի 11-ին որոշում է կայացվել թիվ 60104525 քրեական վարույթը թիվ 60614224 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60614224 համարի ներքո շարունակելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 51-52/:
1.8 2025 թվականի հունվարի 20-ին Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և նույն թվականի հունվարի 21-ին նրան մեղադրանք է ներկայացվել /հատոր 1-ին, գ.թ. 81-87/:
1.9 2025 թվականի հունվարի 21-ին թիվ 60614224 քրեական վարույթով մեղադրյալ Գ.Խաչատրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը /հատոր 1-ին, գ.թ. 90-92/:
1.10 2025 թվականի փետրվարի 21-ին կազմվել է թիվ 60614224 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը /հատոր 1-ին, գ.թ. 122-135/:
1.11 2025 թվականի մարտի 03-ին որոշում է կայացվել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին։
1.12 2025 թվականի մարտի 05-ին թիվ 60614224 քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով նույն օրը թիվ ԵԴ1/0741/01/25 համարի ներքո մակագրվել և հաջորդ օրը հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին։
1.13 2025 թվականի մարտի 07-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.14 2025 թվականի մարտի 20-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Գ.Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք խափանման միջոցն անփոփոխ թողնելու մասին:

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2.1 Գոռ Լևոնի Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/ մեղադրանք է ներկայացվել պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված հանրորեն վտանգավոր այն արարքների կատարման համար, որ նա, «չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, 2024 թվականի սեպտեմբերի 13-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, 2024 թվականի սեպտեմբերի 19-ին՝ ժամը 00:03-ի սահմաններում, 2024 թվականի նոյեմբերի 26-ին՝ ժամը 00:32-ի սահմաններում և 2024 թվականի դեկտեմբերի 19-ին՝ ժամը 00:35-ի սահմաններում, վարել է տրանսպորտային միջոց.
Այսպես.
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը չունենալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02287)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.330 մգ/լ (առնվազն՝ 0.297 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101189 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի սեպտեմբերի 13-ին՝ ժամը 23:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 06 EE 660 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կրտսեր պարեկ Կարապետ Պատուրյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 23:55-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180409813 արձանագրությունը:
Բացի այդ, Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը, չունենալով տրասնպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02372)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.637 մգ/լ (առնվազն՝ 0.5733 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափվող թիվ 91101086 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի սեպտեմբերի 19-ին՝ ժամը 00:03-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ալեք Մանուկյան փողոցում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 06 EE 660 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կրտսեր պարեկ Մանուկ Վարդանյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 00:13-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180417556 արձանագրությունը:
Բացի այդ, Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը, չունենալով տրասնպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02314)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.657 մգ/լ (առնվազն՝ 0.5913 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101102 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի նոյեմբերի 26-ին՝ ժամը 00:32-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Հրաչյա Աճառյան փողոցում վարել է «Տեսլա» մակնիշի 55 II 005 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կրտսեր պարեկ Մուշեղ Խաչատրյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 00:38-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180421139 արձանագրությունը:
Բացի այդ, Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը, չունենալով տրասնպորտային միջոց վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 02478)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.389 մգ/լ (առնվազն՝ 0.3501 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101009 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի դեկտեմբերի 19-ին՝ ժամը 00:35-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Սարյան փողոցում վարել է «Տեսլա» մակնիշի 55 II 005 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կրտսեր պարեկ Վազգեն Զաքարյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 00:50-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180424603 արձանագրությունը:
3. Արագացված վարույթ.
3.1 Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է պաշտպան Ա.Կարապետյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
3.2 Հանրային մեղադրող Դ.Մարգարյանն արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել:
3.3 Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը համաձայն է մեղադրանքի հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր և գիտակցում է իր միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:

4. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին՝
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանը դատվածություն չունի /հատոր 1-ին, գ.թ 47-48, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ ՔԿԱԳ շտեմարանում առկա տվյալները և ծննդի պետական գրանցման մասին ակտերը, որոնց համաձայն՝ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի խնամքին ունի չորս անչափահաս երեխաներ /հատոր 1-ին, գ.թ. 102-104, դատական նիստի արձանագրություն/,
- Գոռ Խաչատրյանին, որպես ծնող, դպրոցի կողմից տրված պատվոգիրը /հատոր 1-ին, գ.թ. 105, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի 2025 թվականի մարտի 13-ի գրությունը, որի համաձայն՝ Գ.Խաչատրյանի ամսական եկամտի վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն /դատական նիստի արձանագրություն/:
4.2 Մեղադրյալ Գ.Խաչատրյանը Դատարանին միջնորդեց այն մասին, որ տուգանք պատժատեսակ կիրառելու դեպքում, այն վճարելու է ամբողջությամբ, որպեսզի խափանման միջոցը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները վերացվեն /դատական նիստի արձանագրություն/:

5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված են Գոռ Լևոնի Խաչատրյանին վերագրվող արարքների փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքները, դրանք ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքները կատարելու մեջ։
5.2 Հաստատված համարելով մեղադրյալ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.3 Մեղադրյալ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների համակցությամբ յուրաքանչյուր հանցագործության համար առանձին պատիժ (հիմնական և լրացուցիչ) նշանակելով` դատարանը վերջնական պատիժը որոշում է նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով: Մասնակի գումարման դեպքում վերջնական պատիժը պետք է ավելի լինի, քան համակցության մեջ մտնող հանցագործությունների համար նշանակված առավել խիստ պատիժը: Հանցագործությունների համակցությամբ վերջնական պատիժը որոշելիս մասնակի գումարվող պատիժը չի կարող պակաս լինել տվյալ պատժատեսակի համար սույն օրենսգրքով նախատեսված նվազագույն չափից կամ ժամկետից, սակայն վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ, 6-րդ և 9-րդ մասերով նախատեսված առավելագույն չափը կամ ժամկետը:
/…/
9. Հանցագործությունների համակցության դեպքում մյուս պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու դեպքում նշանակվող վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասով պատժի տվյալ տեսակի համար սահմանված առավելագույն ժամկետը կամ չափը:
/…/»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝
«Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն 2-րդ մասի համաձայն՝
«Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
5.4 Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն՝ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար: Վերոգրյալից հետևում է, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից:
5.5 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործությունների եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով և 2-րդ մասով, որպես Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք է արձանագրում խնամքին չորս անչափահաս երեխա ունենալը, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում արագացված վարույթի կիրառմամբ պայմանավորված մեղադրյալ Գ.Խաչատրյանի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով, արձանագրում է, որ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ:
Որպես Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտարկվում դատվածություն չունենալը:
5.6 Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5-ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «/…/ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
5.7 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1 և 5.5 կետերում արձանագրված հանգամանքները և ղեկավարվելով 5.3, 5.4 և 5.6 կետերում մեջբերված նորմերով ու իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ՝
- ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պետք է պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով,
- ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով,
- ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով,
- ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ հանցագործությունների համակցությամբ, նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 /մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
5.8 Անդրադառնալով որպես արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի պատճենների տնօրինմանը հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո դրանք պետք է պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
5.9 Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսման ընթացքում ընտրված խափանման միջոցի հարցը, հաշվի առնելով 4.2 կետում արձանագրված հանգամանքները, Դատարանը գտնում է, որ այն, ինչպես նաև Գ.Խաչատրյանի կողմից ՀՀ պետական սահմանը հատելու ու անձնագրային գործարքներ կատարելու արգելքները պետք է վերացնել՝ նշանակված տուգանքը վճարելուց և անդորրագիրը Դատարանին ներկայացնելուց, բայց ոչ ուշ քան դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո:
5.10 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4–րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 99-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Գոռ Լևոնի Խաչատրյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներում:
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ հանցագործությունների համակցությամբ, նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.500.000 /մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի պատճենները պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Գոռ Լևոնի Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները վերացնել՝ նշանակված տուգանքը վճարելուց և անդորրագիրը Դատարանին ներկայացնելուց, բայց ոչ ուշ քան դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ