Քրեական գործ թիվ ԵԴ1/0709/01/25







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«20» մարտի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ` նաև Դատարան)՝ նախագահությամբ դատավոր Գ․Աբելյանի, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ, գրավոր ընթացակարգով, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 27-ին՝ Ռուսաստանի Դաշնության Մոսկվա քաղաքում, ազգությամբ հայ է, ՌԴ քաղաքացի, չի աշխատում, նախկինում չդատապարտված, ամուսնացած, հաշվառված է Ռուսաստանի Դաշնության Նիժնի Նովգորոդ քաղաքի Կեչասով փողոցի 30-րդ շենքի 2-րդ բնակարանում, փաստացի բնակվում է Երևան քաղաքի Աշգիշտի փողոցի 7/6 շենքի 67-րդ բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով․

ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի հուլիսի 31-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետ Ե․Նիկոյանը հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի պետ Ե․Գևորգյանին, համաձայն որի՝ «(…) ս/թ. հուլիսի 31-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության, պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդից գրություն է ստացվել այն մասին, որ ս/թ հուլիսի 22-ին ժամը 00:40-ին ՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի պարեկները Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի (ծնված՝ 1995 թվականի մայիսի 27-ին, բնակվում է՝ ք. Երևան Կոմիտասի պողոտա 14 շենք 22 բնակարան) կողմից շահագործվող «ԲՄՎ» մակնիշի M 888 MM 777 հ/հ ավտոմեքենան ք.Երևան Արշակունյաց պողոտայից տեղափոխել են հատուկ պահպանվող տարածք և զեկուցագիր ներկայացրել, որ նշված ավտոմեքենայի հաշվառման համարանիշները փոխարինված են: (…)»:
Հաղորդման հիման վրա՝ 2023 թվականի հուլիսի 31-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 458-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 15174123 քրեական վարույթը:
2025 թվականի հունվարի 23-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ․Մազմանյանը հաղորդում է ներկայացրել առ այն, որ «(...) 2023 թվականի կեսերին Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին պատկանող ԲՄՎ մակնիշի X852PT152 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի և Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի անվամբ պատրաստել՝ կեղծել է փաստաթուղթ կազմելու, տալու լիազորված այլ անձի կողմից իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ հավաստող փաստաթուղթ՝ ավտոմեքենայի M888MM777 հաշվառման համարանիշներով տեխնիկական կեղծ վկայական, ինչը անձամբ կամ այլ անձի միջոցով իրացրել է Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին, ով էլ տեղյակ լինելով դրա կեղծ լինելու հանգամանքից, 2023 թվականի հուլիսի 22-ին Երևան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայում օգտագործել է այն՝ այն որպես իր կողմից վարած ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի տեխնիկական անձնագիր ներկայացնելով պարեկային ծառայության աշխատակիցներին։ (...)»։
2025 թվականի հունվարի 23-ին վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ներկայացված հաղորդման հիման վրա ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 15109725 քրեական վարույթը։
2025 թվականի հունվարի 23-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ․Մազմանյանը որոշում է կայացրել թիվ 15174123 և թիվ 15109725 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը թիվ 15174123 համարով շարունակելու մասին։
2025 թվականի փետրվարի 17-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ա․Դալլաքյանի կողմից որոշում է կայացվել Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, այն բանի համար, որ «(...) [Նա], քննությամբ չպարզված անձից, քննությամբ չպարզված ժամանակահատվածում և եղանակով Ռուսաստանի Դաշնությունում ձեռք է բերել իր համար ակնհայտ կեղծ` պետական մարմնի կողմից տրվող՝ իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ հավաստող՝ իր անվամբ լրացված՝ «99 33 257953» համարի «WBAGV81020CD43470» նույնականացման համարի, 2019 թվականի արտադրության «BMW» մակնիշի «M8501 XDRIVE» մոդելի ավտոմեքենայի տեխանձնագիր, որը 2023 թվականի հուլիսի 22-ին՝ ժամը 00:40-ի սահմաններում, ներկայացրել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցին՝ այդ կերպ դիտավորությամբ օգտագործելով կեղծ փաստաթուղթ հանդիսացող հիշյալ տեխանձնագիրը:
Այսպիսով, Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում։ (...)»։
2025 թվականի փետրվարի 17-ին Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի մարտի 4-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/0709/01/25 (նախաքննական համարը՝ 15174123) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2025 թվականի մարտի 4-ին Դատավորների միջև գործերի բաշխման էլեկտրոնային մակագրության համակարգի միջոցով քրեական գործը մակագրվել և նույն թվականի մարտի 5-ին հանձնվել է Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանին։
2025 թվականի մարտի 7-ին Դատարանի դատավոր Գ․Աբելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/0709/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին:

2. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքերը.
Թիվ ԵԴ1/0709/01/25 քրեական գործի հետազոտմամբ Դատարանն արձանագրել է, որ մեղադրյալ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանը, ով հանդիսանում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, չի վիճարկում ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին դասվող իրեն մեղսագրված արարքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականը, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառման վերաբերյալ պատրաստակամություն է հայտնել կամավոր և պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միևնույն ժամանակ, մեղադրական եզրակացությանը կից արձանագրությունից հետևում է, որ մեղադրյալի միջնորդությամբ քննիչի կողմից կազմվել է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառման վերաբերյալ արձանագրություն, որը ստորագրվել է մեղադրյալի և նրա պաշտպան Ժ.Ղարագյոզյանի կողմից:
2025 թվականի մարտի 7-ին կայացված որոշմամբ արձանագրելով, որ մեղադրյալը չափահաս է, մեղադրվում է մասնավոր շահերին անմիջականորեն վնաս չպատճառած, եզակի (singular) հանցագործության դեպքի կատարման մեջ, մեղսագրված արարքի համար պատիժ է նախատեսված նաև տուգանքի ձևով և դրա հիման վրա գույքային հայց հարուցված չէ, ինչպես նաև համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեմ հանրային մեղադրողի և մեղադրյալի առարկությունների բացակայությունը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.6-րդ հոդվածով սահմանված ընթացակարգի պահպանված լինելը, Դատարանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/0709/01/25 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին:

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և որոշումները.
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ առկա չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.8-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու հիմքերը, ապացուցված է համարում մեղադրյալ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը), այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը, մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ, ինչպես նաև գտնում է, որ մեղադրյալի արարքի նկատմամբ պետք է կիրառվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասը՝ վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելով տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափի հաշվարկման հարցին՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ նաև Օրենսգիրք) 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ և 7-րդ կետերի համաձայն՝
«6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.»:
Օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
Օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
(...)
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(...)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(...)»:
Օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ «Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու»:
Օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»:
«Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ «Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ»:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին մեղսագրվող արարքի համար տուգանքի ձևով նախատեսված պատժի նվազագույն չափը կազմում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկը, մինչդեռ վերջինս հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում եկամուտ ունենալու վերաբերյալ տվյալներ չեն ստացվել, ուստի Դատարանը գտնում է, որ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ տուգանք պատժատեսակի չափը հաշվարկելիս որպես ելակետ պետք է ընդունել նրա կողմից հանցանք կատարելու պահին գործող Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափը, այսինքն՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, որպիսի պայմաններում նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափը կազմում է 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ (5x75․000):
Դատարանը գտնում է, որ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու և տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելու պայմաններում առկա է ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ մեղադրյալը, օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, կարող է հեռանալ Հայաստանի Հանրապետությունից՝ այդպիսով դիմելով փախուստի կամ չկատարելով իր վրա դրված պարտականությունները, իսկ բացակայելու արգելքի կիրառումը բավարար է մեղադրյալի փախուստը կանխելու և նրա վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար։
Դատարանը գտնում է նաև, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝
-ԲՄՎ մակնիշի WBAGV81020CD43470 գործարանային համարն իր վրա կրող ավտոմեքենան, X852PT152 հաշվառման համարանիշները և 9935297923 սերիա համարով տեխնիկական անձնագիրը պետք է թողնել Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի տնօրինությանը, իսկ
-«САГАТЕЛЯН ЕДГАР АШОТОВИЧ» անվամբ լրացված «99 33 257953» համարի «СВИДЕТЕЛЬСТВО О РЕГИСТРАЦИИ ТС» գրառումներով վկայականը և M888MM777 հաշվառման համարանիշները, ինչպես նաև արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատարանը գտնում է, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալ Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանից ենթակա չեն բռնագանձման՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9-րդ հոդվածի 4-րդ մասի։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ, 100-րդ, 276-րդ, 347-350-րդ և 464.6-464.10-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը.

ՎՃՌԵՑ

1. Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
2. Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ ԲՄՎ մակնիշի WBAGV81020CD43470 գործարանային համարն իր վրա կրող ավտոմեքենան, X852PT152 հաշվառման համարանիշները և 9935297923 սերիա համարով տեխնիկական անձնագիրը պետք է թողնել Էդգար Աշոտի Սաղաթելյանի տնօրինությանը, իսկ «САГАТЕЛЯН ЕДГАР АШОТОВИЧ» անվամբ լրացված «99 33 257953» համարի «СВИДЕТЕЛЬСТВО О РЕГИСТРАЦИИ ТС» գրառումներով վկայականը և M888MM777 հաշվառման համարանիշները, ինչպես նաև արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
4. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում, սակայն այն չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ․ԱԲԵԼՅԱՆ