Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/0490/01/25
Վիճակագրական տողի համար :
19.4
Պատասխանող
Արմեն Ոսկանյան Լևոնի
Արմեն Ոսկանյան
Արմեն Ոսկանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մանվել Շահվերդյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 396 Մաս 1
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Մանվել Շահվերդյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-08-07 | 10:30 | 5 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-06-03 | 15:30 | 5 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-14 | 11:00 | 5 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-04-07 | 16:00 | 5 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-02-25 | 17:30 | 5 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/0490/01/25
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն Ա Ն Ու Ն Ի Ց
07.08.2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝
ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ՝ Հ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ
Մասնակցությամբ՝
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Լ. ՆԱՀԱՊԵՏՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա. ՈՍԿԱՆՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի, ծնված՝ 29.01.1978թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատված, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված է՝ ք.Երևան Հալաբյան 13 շենք, բն. 47, փաստացի բնակվում է՝ Երևան քաղաքի Հալաբյան 13-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 08.11.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10819424 քրեական վարույթը:
Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Լ.Նահապետյանի 29.01.2025թ. որոշմամբ՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 31.01.2025թ. Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին հանձնվել է հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին 29.01.2025թ. որոշման պատճենը, պարզաբանվել մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականն ու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածով նախատեսված՝ նրա իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև նրան է հանձնվել դրանց ցանկը, որի մասին կազմվել է արձանագրություն:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի 31.01.2025թ. որոշմամբ՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով թիվ 10111125 վարույթը:
Թիվ 10111125 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ 10.02.2025թ. մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» ՀՀ Կառավարության 18.03.2010թ. թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ ապօրինի պահել է 1 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 0,15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց, որը վերջինիս մոտից հայտնաբերվել և վերցվել է 08.11.2024թ., ժամը՝ 1700-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ հասցեի մոտից ՀՀ ՆԳՆ քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի աշխատակիցների կողմից ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով վերջինիս ձերբակալելու և անձնական խուզարկության ենթարկելու արդյունքում։
Ներկայացված մեղադրանքում Արմեն Ոսկանյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, և օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից՝ դատարանում ցուցմունք տալու ցանկություն չհայտնեց:
Սահմանված հերթականությամբ և հաջորդականությամբ հետազոտվեցին հետևյալ ապացույցները.
Մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից մինչդատական վարույթում տրված ցուցմունքները, համաձայն որոնց՝ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և հայտնել է, որ իր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թմրամիջոցը գտել է իրենց բակի հարակից հատվածից՝ դեպքից մի քանի օր առաջ, որը նախատեսված է եղել իր անձնական օգտագործման համար և որևէ նպատակ չի ունեցել այն հյուրասիրելու կամ վաճառելու, ավելին՝ որևէ մեկին չի հայտնել իր կողմից գտածի մասին: Իսկ ինչ վերաբերում է այն գտնելուն, ապա իրենց բակի հարակից հատվածում է այն հայտնաբերել: Զղջացել է կատարածի համար՝ խնդրելով մեղմ վերաբերմունք դրսևորել իր նկատամբ:
Ձերբակալելու վերաբերյալ կազմված արձանագրությունտ, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ., ժամը՝ 1800-ին, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ շենքի դիմացից, ապօրինի կերպով թմրամիջոցներ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Արմեն Լևոնի Ոսկանյանը:
Անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ. ՀՀ ՆԳՆ ՈՍ ՔՈԳՎ ԹՇԱԴՊ-ի բաժնում Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ փոշենման զանգված՝ 0,29 գրամ քաշով:
«ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերությունից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարի վերծանումների զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ քննության համար հետաքրքրություն ներկայացող ժամաակահատվածում, այն է` 01.11.2024թ. մինչև 08.11.2024թ. ներառյալ ընկած ժամանակահատվածում, մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարը հիմնականում սպասարկվել է դեպքի վայր հանդիսացող՝ Երևան համայնքի Աջափնյակ վարչական շրջանի Հալաբյան փողոցում և դրա հարակից հատվածներում:
«Հայաստանի Հանրապետության քննչական կոմիտեի փորձաքրեագիտական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 10.12.2024թ. տրված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 1993Ք-24 եզրակացությունը, համաձայն որի` փորձաքննությանը ներկայացված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգվածը հանդիսանում է «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված՝ 0,15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցը:
Արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը:
Դատարանը, քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ձևի և բովանդակության վերլուծության, միմյանց հետ համադրելու և ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով, դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ստուգման ենթարկեց և հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատեց վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, հետևաբար՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով և հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ հանգում է հետևության, որ ապացուցված է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը) և այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, այդ արարքը կատարվել է նրա կողմից և ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանը այդպիսի հետևության է հանգում, քանի որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատվեց «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան:
Անդրադառնալով ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի կիրառման ենթակա հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանին մեղսագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, մեղադրյալի անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներն ու նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը:
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում ամուսնացած լինելն ու նախկինում դատապարտված չլինելը :
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է համարում՝ այն, որ վերջինիս զղջացել է կատարած արարքի համար և ընդունել մեղքը, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար:
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չհայտնաբերեց:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի՝ օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակներն են.
«(…) վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները» (Տե՛ս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասը):
Շարադրված հոդվածների վերլուծությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի բովանդակությունից: Մասնավորապես՝ նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի՝ հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի ու «Պատիժ» հասկացությանը և դրա նպատակների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-201/07 և թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»:
Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Հետևաբար՝ կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա (Տե՛ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի՝ Գառնիկ Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Էդվարդ Ադամյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0048/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով` 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13, Արմեն Շահբազյանի գործով` 15.08.2014թ., թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Նարեկ Սարգսյանի գործով` 22.12.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 և Գարուշ Մադաթյանի գործով՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումները):
Մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի՝ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության վտանգավորության վրա՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Ավելին՝ Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի` Գառնիկ Սեյրանի Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով՝ 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 և այլ որոշումներ):
Ինչ վերաբերում է հանցագործության կատարման հանգամանքներին, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ դրանք յուրաքանչյուր քրեական գործով պետք է գնահատման ենթարկվեն հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի համատեքստում: Գնահատման արդյունքում դատարանը պետք է պարզի հանցավոր վարքագծի դրսևորմանը նախորդող և ուղեկցող հանգամանքները, հանցավոր վարքագծի դրսևորման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և այլն:
Դրանից բացի, դատարանի հետևությունները, ի թիվս այլոց, պետք է հիմնված լինեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի կողմից արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին (տե՛ս թիվ ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԵԿԴ/0042/01/11, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ/0082/01/12, ԵԱՔԴ/0091/01/14 և ՎԲ-50/70 գործերով որոշումները):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից և Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատժատեսակի և պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝
«Առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն կատարած անձը չի կարող դատապարտվել ազատազրկման»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ նկատի ունենալով, որ Արմեն Ոսկանյանն առաջին անգամ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն ՝ դատարանը գտնում է, որ օրենքի ուժով վերջինս չի կարող դատապարտվել ազատազրկման:
Այսպիսով՝ դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Ոսկանյանի կատարած հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, գործի հանգամանքները, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և հանցագործության ծանրությունը, նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակվող պատժի` վերջինիս վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը, հանցանքի սանկցիայով նախատեսված՝ նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանների շրջանակում, իր հայեցողության շրջանակներում ղեկավարվելով պատժի նշանակման օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, օրենքով և ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով պատիժ պետք է նշանակել այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի՝ տուգանքի ձևով, քանի որ այն կարող է ապահովել պատժի նպատակները:
Ընդ որում, թեպետ իրավահպատակ վարքագիծը բնորոշ է հասարակության լայն շրջանակներին և յուրաքանչյուր քաղաքացու հասարակական պարտքն է, հետևապես անձի կողմից նախկինում հանցանք կատարած կամ դատապարտված չլինելը, ինչպես նաև նոր հանցանք չկատարելը չեն կարող դիտարկվել որպես անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, այդուհանդերձ՝ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանի՝ նախկինում դատապարտված չլինելու և առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարած լինելու (այդ թվում՝ առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելու և կատարած արարքի համար զղջալու և մեղքն ընդունելու, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար) հանգամանքները գնահատելով վերջինիս կողմից դրա հետևանքները նախատեսելու բնույթի և աստիճանի կոնտեքստում, և ելնելով նաև մարդասիրության սկզբունքից, նրա դրսևորած հետհանցավոր դրական վարքագծից, ընտանեկան և սոցիալական դրությունից, սոցիալական միջավայրում մեղադրյալի զբաղեցրած տեղից և սոցիալական միջավայրում նրա բնութագրերից ու բոլոր այս հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ դատարանը հանգում է հետևության, որ տուգանքի նվազագույն չափը նշանակելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանն ու հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանն ուշադրություն է դարձնում նաև մեղադրյալի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությանը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությանը(նրա վաստակի չափը, ընտանիքի ապահովվածությունը և այլն), մասնավորապես՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան՝ 08.11.2024թ. նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող , հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի՝ 75.000(յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դատարանը նաև պարզեց, որ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանը չի կարող անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել նշանակված տուգանքը, սակայն պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը, նյութական դրությունից ելնելով, ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու տուգանքը, այսինքն՝ տուգանքի անհապաղ վճարումն անհնար է՝ դատարանը գտնում է, որ նրան պետք է թույլատրել նշանակվող տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1 տարվա ընթացքում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանայնի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնելու կամ փոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար՝ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով վարութային ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 3-7-րդ կետերով նախատեսված վարութային ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են:
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված վարութային ծախսերին՝ դատարանը գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 72.000 ՀՀ դրամ՝ որպես դատաքիմիական փորձաքննության (եզրակացություն` թիվ 1993Ք-24) կատարման համար փորձագետի վարձատրության գումար:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցն անհրաժեշտ է վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը, պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, պետք է վերացնել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ և 364-րդ հոդվածներով՝ դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին թույլատրել նշանակված՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1(մեկ) տարվա ընթացքում:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 72.000(յոթանասուներկու հազար) ՀՀ դրամ՝ որպես դատական ծախս:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 0.15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի թմրամիջոցը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական վարույթի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն Ա Ն Ու Ն Ի Ց
07.08.2025թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝
ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ՝ Հ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ
Մասնակցությամբ՝
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Լ. ՆԱՀԱՊԵՏՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա. ՈՍԿԱՆՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի, ծնված՝ 29.01.1978թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատված, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված է՝ ք.Երևան Հալաբյան 13 շենք, բն. 47, փաստացի բնակվում է՝ Երևան քաղաքի Հալաբյան 13-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 08.11.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10819424 քրեական վարույթը:
Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Լ.Նահապետյանի 29.01.2025թ. որոշմամբ՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 31.01.2025թ. Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին հանձնվել է հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին 29.01.2025թ. որոշման պատճենը, պարզաբանվել մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականն ու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածով նախատեսված՝ նրա իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև նրան է հանձնվել դրանց ցանկը, որի մասին կազմվել է արձանագրություն:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի 31.01.2025թ. որոշմամբ՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով թիվ 10111125 վարույթը:
Թիվ 10111125 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ 10.02.2025թ. մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» ՀՀ Կառավարության 18.03.2010թ. թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ ապօրինի պահել է 1 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 0,15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց, որը վերջինիս մոտից հայտնաբերվել և վերցվել է 08.11.2024թ., ժամը՝ 1700-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ հասցեի մոտից ՀՀ ՆԳՆ քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի աշխատակիցների կողմից ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով վերջինիս ձերբակալելու և անձնական խուզարկության ենթարկելու արդյունքում։
Ներկայացված մեղադրանքում Արմեն Ոսկանյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, և օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից՝ դատարանում ցուցմունք տալու ցանկություն չհայտնեց:
Սահմանված հերթականությամբ և հաջորդականությամբ հետազոտվեցին հետևյալ ապացույցները.
Մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից մինչդատական վարույթում տրված ցուցմունքները, համաձայն որոնց՝ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և հայտնել է, որ իր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թմրամիջոցը գտել է իրենց բակի հարակից հատվածից՝ դեպքից մի քանի օր առաջ, որը նախատեսված է եղել իր անձնական օգտագործման համար և որևէ նպատակ չի ունեցել այն հյուրասիրելու կամ վաճառելու, ավելին՝ որևէ մեկին չի հայտնել իր կողմից գտածի մասին: Իսկ ինչ վերաբերում է այն գտնելուն, ապա իրենց բակի հարակից հատվածում է այն հայտնաբերել: Զղջացել է կատարածի համար՝ խնդրելով մեղմ վերաբերմունք դրսևորել իր նկատամբ:
Ձերբակալելու վերաբերյալ կազմված արձանագրությունտ, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ., ժամը՝ 1800-ին, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ շենքի դիմացից, ապօրինի կերպով թմրամիջոցներ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Արմեն Լևոնի Ոսկանյանը:
Անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ. ՀՀ ՆԳՆ ՈՍ ՔՈԳՎ ԹՇԱԴՊ-ի բաժնում Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ փոշենման զանգված՝ 0,29 գրամ քաշով:
«ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերությունից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարի վերծանումների զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ քննության համար հետաքրքրություն ներկայացող ժամաակահատվածում, այն է` 01.11.2024թ. մինչև 08.11.2024թ. ներառյալ ընկած ժամանակահատվածում, մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարը հիմնականում սպասարկվել է դեպքի վայր հանդիսացող՝ Երևան համայնքի Աջափնյակ վարչական շրջանի Հալաբյան փողոցում և դրա հարակից հատվածներում:
«Հայաստանի Հանրապետության քննչական կոմիտեի փորձաքրեագիտական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 10.12.2024թ. տրված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 1993Ք-24 եզրակացությունը, համաձայն որի` փորձաքննությանը ներկայացված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգվածը հանդիսանում է «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված՝ 0,15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցը:
Արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը:
Դատարանը, քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ձևի և բովանդակության վերլուծության, միմյանց հետ համադրելու և ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով, դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ստուգման ենթարկեց և հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատեց վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, հետևաբար՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով և հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ հանգում է հետևության, որ ապացուցված է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը) և այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, այդ արարքը կատարվել է նրա կողմից և ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանը այդպիսի հետևության է հանգում, քանի որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատվեց «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան:
Անդրադառնալով ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի կիրառման ենթակա հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանին մեղսագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, մեղադրյալի անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներն ու նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը:
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում ամուսնացած լինելն ու նախկինում դատապարտված չլինելը :
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է համարում՝ այն, որ վերջինիս զղջացել է կատարած արարքի համար և ընդունել մեղքը, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար:
Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չհայտնաբերեց:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի՝ օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակներն են.
«(…) վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները» (Տե՛ս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասը):
Շարադրված հոդվածների վերլուծությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի բովանդակությունից: Մասնավորապես՝ նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի՝ հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի ու «Պատիժ» հասկացությանը և դրա նպատակների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-201/07 և թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»:
Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Հետևաբար՝ կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա (Տե՛ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի՝ Գառնիկ Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Էդվարդ Ադամյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0048/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով` 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13, Արմեն Շահբազյանի գործով` 15.08.2014թ., թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Նարեկ Սարգսյանի գործով` 22.12.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 և Գարուշ Մադաթյանի գործով՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումները):
Մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի՝ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության վտանգավորության վրա՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Ավելին՝ Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի` Գառնիկ Սեյրանի Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով՝ 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 և այլ որոշումներ):
Ինչ վերաբերում է հանցագործության կատարման հանգամանքներին, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ դրանք յուրաքանչյուր քրեական գործով պետք է գնահատման ենթարկվեն հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի համատեքստում: Գնահատման արդյունքում դատարանը պետք է պարզի հանցավոր վարքագծի դրսևորմանը նախորդող և ուղեկցող հանգամանքները, հանցավոր վարքագծի դրսևորման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և այլն:
Դրանից բացի, դատարանի հետևությունները, ի թիվս այլոց, պետք է հիմնված լինեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի կողմից արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին (տե՛ս թիվ ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԵԿԴ/0042/01/11, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ/0082/01/12, ԵԱՔԴ/0091/01/14 և ՎԲ-50/70 գործերով որոշումները):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից և Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատժատեսակի և պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝
«Առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն կատարած անձը չի կարող դատապարտվել ազատազրկման»:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ նկատի ունենալով, որ Արմեն Ոսկանյանն առաջին անգամ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն ՝ դատարանը գտնում է, որ օրենքի ուժով վերջինս չի կարող դատապարտվել ազատազրկման:
Այսպիսով՝ դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Ոսկանյանի կատարած հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, գործի հանգամանքները, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և հանցագործության ծանրությունը, նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակվող պատժի` վերջինիս վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը, հանցանքի սանկցիայով նախատեսված՝ նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանների շրջանակում, իր հայեցողության շրջանակներում ղեկավարվելով պատժի նշանակման օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, օրենքով և ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով պատիժ պետք է նշանակել այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի՝ տուգանքի ձևով, քանի որ այն կարող է ապահովել պատժի նպատակները:
Ընդ որում, թեպետ իրավահպատակ վարքագիծը բնորոշ է հասարակության լայն շրջանակներին և յուրաքանչյուր քաղաքացու հասարակական պարտքն է, հետևապես անձի կողմից նախկինում հանցանք կատարած կամ դատապարտված չլինելը, ինչպես նաև նոր հանցանք չկատարելը չեն կարող դիտարկվել որպես անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, այդուհանդերձ՝ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանի՝ նախկինում դատապարտված չլինելու և առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարած լինելու (այդ թվում՝ առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելու և կատարած արարքի համար զղջալու և մեղքն ընդունելու, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար) հանգամանքները գնահատելով վերջինիս կողմից դրա հետևանքները նախատեսելու բնույթի և աստիճանի կոնտեքստում, և ելնելով նաև մարդասիրության սկզբունքից, նրա դրսևորած հետհանցավոր դրական վարքագծից, ընտանեկան և սոցիալական դրությունից, սոցիալական միջավայրում մեղադրյալի զբաղեցրած տեղից և սոցիալական միջավայրում նրա բնութագրերից ու բոլոր այս հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ դատարանը հանգում է հետևության, որ տուգանքի նվազագույն չափը նշանակելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանն ու հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանն ուշադրություն է դարձնում նաև մեղադրյալի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությանը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությանը(նրա վաստակի չափը, ընտանիքի ապահովվածությունը և այլն), մասնավորապես՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան՝ 08.11.2024թ. նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող , հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի՝ 75.000(յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դատարանը նաև պարզեց, որ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանը չի կարող անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել նշանակված տուգանքը, սակայն պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը, նյութական դրությունից ելնելով, ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու տուգանքը, այսինքն՝ տուգանքի անհապաղ վճարումն անհնար է՝ դատարանը գտնում է, որ նրան պետք է թույլատրել նշանակվող տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1 տարվա ընթացքում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանայնի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնելու կամ փոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար՝ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով վարութային ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 3-7-րդ կետերով նախատեսված վարութային ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են:
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված վարութային ծախսերին՝ դատարանը գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 72.000 ՀՀ դրամ՝ որպես դատաքիմիական փորձաքննության (եզրակացություն` թիվ 1993Ք-24) կատարման համար փորձագետի վարձատրության գումար:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցն անհրաժեշտ է վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը, պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, պետք է վերացնել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ և 364-րդ հոդվածներով՝ դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին թույլատրել նշանակված՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1(մեկ) տարվա ընթացքում:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 72.000(յոթանասուներկու հազար) ՀՀ դրամ՝ որպես դատական ծախս:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 0.15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի թմրամիջոցը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական վարույթի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/0490/01/25
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 10-02-2025 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Աջափնյակ և Դավիթաշեն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 10111125 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արմեն Ոսկանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կաոավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի' «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից, առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ ապօրինի պահել է 1 փաթեթում փաթեթավորված ընդհանուր զգալի չափերի' 0,15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց, որը վերջինիս մոտից հայտնաբերվել և վերցվել է 2024 թվականի նոյեմբերի 08-ին' ժամը 17:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ հասցեի մոտից ՀՀ ՆԳՆ քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության ԵՔՎ ԹՄՇԴՊ բաժնի աշխատակիցների կողմից ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով վերջինիս ձերբակալելու և անձնական խուզարկության ենթարկելու արդյունքում |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Ոսկանյան |
| Հայրանուն | Լևոնի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 396 Մաս 1 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.2 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 10-02-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մանվել |
| Ազգանուն | Շահվերդյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 01-07-2022 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 12-02-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/0490/01/25 Ո Ր Ո Շ Ու Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈւՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈւ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈւՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ 12.02.2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ դատավոր Մ.Շահվերդյանի, ստանալով մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, թիվ ԵԴ1/0490/01/25 քրեական գործը. Պ Ա Ր Զ Ե Ց 10.02.2025թ. մակագրվել և 11.02.2025թ. դատավոր Մ.Շահվերդյանին է հանձնվել մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, թիվ ԵԴ1/0490/01/25 (մինչդատական վարույթի համարը՝ 10111125) քրեական գործը: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-34-րդ և 310-րդ հոդվածներով՝ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց • Մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, թիվ ԵԴ1/0490/01/25 քրեական վարույթն ստանձնել և 2025թ. փետրվարի 25-ին, ժամը 1730-ին, դատարանի Ավան նստավայրում նշանակել նախնական դատալսումներ: • Սույն որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին և վարույթի մասնավոր մասնակցին` մեղադրյալին: • Մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանին նաև ուղարկել վերջինիս իրավունքների և պարտականությունների, այդ թվում նաև՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին՝ սահմանված ձևի հուշաթերթ: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լ |
| Ազգանուն | Նահապետյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Ոսկանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 25-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 25-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 14-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 14-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 03-06-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 03-06-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:40 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Ոսկանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Մեղադրական |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:15 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Ոսկանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/0490/01/25 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն Ա Ն Ու Ն Ի Ց 07.08.2025թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ՝ Հ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ Մասնակցությամբ՝ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Լ. ՆԱՀԱՊԵՏՅԱՆԻ ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա. ՈՍԿԱՆՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի, ծնված՝ 29.01.1978թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատված, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված է՝ ք.Երևան Հալաբյան 13 շենք, բն. 47, փաստացի բնակվում է՝ Երևան քաղաքի Հալաբյան 13-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 08.11.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 10819424 քրեական վարույթը: Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Լ.Նահապետյանի 29.01.2025թ. որոշմամբ՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում: ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի կողմից 31.01.2025թ. Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին հանձնվել է հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին 29.01.2025թ. որոշման պատճենը, պարզաբանվել մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականն ու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածով նախատեսված՝ նրա իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև նրան է հանձնվել դրանց ցանկը, որի մասին կազմվել է արձանագրություն: ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Պոտոսյանի 31.01.2025թ. որոշմամբ՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով թիվ 10111125 վարույթը: Թիվ 10111125 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ 10.02.2025թ. մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում: Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» ՀՀ Կառավարության 18.03.2010թ. թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, այն է` չունենալով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր պատրաստելու, վերամշակելու, ձեռք բերելու, պահելու, փոխադրելու առաքելու կամ դրանք իրացնելու թույլտվություն, քրեական վարույթով դեռևս չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, քրեական վարույթով դեռևս ինքնությունը չպարզված անձից, առանց իրացնելու նպատակի, ապօրինի կերպով ձեռք է բերել և օգտագործելու նպատակով իր մոտ ապօրինի պահել է 1 փաթեթում փաթեթավորված, ընդհանուր զգալի չափերի՝ 0,15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց, որը վերջինիս մոտից հայտնաբերվել և վերցվել է 08.11.2024թ., ժամը՝ 1700-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ հասցեի մոտից ՀՀ ՆԳՆ քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության ԵՔՎ ԹԱՇԴՊ բաժնի աշխատակիցների կողմից ապօրինի կերպով թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածանքով վերջինիս ձերբակալելու և անձնական խուզարկության ենթարկելու արդյունքում։ Ներկայացված մեղադրանքում Արմեն Ոսկանյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, և օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից՝ դատարանում ցուցմունք տալու ցանկություն չհայտնեց: Սահմանված հերթականությամբ և հաջորդականությամբ հետազոտվեցին հետևյալ ապացույցները. Մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից մինչդատական վարույթում տրված ցուցմունքները, համաձայն որոնց՝ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և հայտնել է, որ իր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թմրամիջոցը գտել է իրենց բակի հարակից հատվածից՝ դեպքից մի քանի օր առաջ, որը նախատեսված է եղել իր անձնական օգտագործման համար և որևէ նպատակ չի ունեցել այն հյուրասիրելու կամ վաճառելու, ավելին՝ որևէ մեկին չի հայտնել իր կողմից գտածի մասին: Իսկ ինչ վերաբերում է այն գտնելուն, ապա իրենց բակի հարակից հատվածում է այն հայտնաբերել: Զղջացել է կատարածի համար՝ խնդրելով մեղմ վերաբերմունք դրսևորել իր նկատամբ: Ձերբակալելու վերաբերյալ կազմված արձանագրությունտ, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ., ժամը՝ 1800-ին, Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 27-րդ շենքի դիմացից, ապօրինի կերպով թմրամիջոցներ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Արմեն Լևոնի Ոսկանյանը: Անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 08.11.2024թ. ՀՀ ՆԳՆ ՈՍ ՔՈԳՎ ԹՇԱԴՊ-ի բաժնում Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ փոշենման զանգված՝ 0,29 գրամ քաշով: «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերությունից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարի վերծանումների զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ քննության համար հետաքրքրություն ներկայացող ժամաակահատվածում, այն է` 01.11.2024թ. մինչև 08.11.2024թ. ներառյալ ընկած ժամանակահատվածում, մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսահամարը հիմնականում սպասարկվել է դեպքի վայր հանդիսացող՝ Երևան համայնքի Աջափնյակ վարչական շրջանի Հալաբյան փողոցում և դրա հարակից հատվածներում: «Հայաստանի Հանրապետության քննչական կոմիտեի փորձաքրեագիտական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 10.12.2024թ. տրված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 1993Ք-24 եզրակացությունը, համաձայն որի` փորձաքննությանը ներկայացված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգվածը հանդիսանում է «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոց: Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված՝ 0,15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցը: Արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը: Դատարանը, քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ձևի և բովանդակության վերլուծության, միմյանց հետ համադրելու և ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով, դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ստուգման ենթարկեց և հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատեց վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, հետևաբար՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով և հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ հանգում է հետևության, որ ապացուցված է մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը) և այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, այդ արարքը կատարվել է նրա կողմից և ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ: Դատարանը այդպիսի հետևության է հանգում, քանի որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատվեց «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան: Անդրադառնալով ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի կիրառման ենթակա հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանին մեղսագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության: Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, մեղադրյալի անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներն ու նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը: Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում ամուսնացած լինելն ու նախկինում դատապարտված չլինելը : Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է համարում՝ այն, որ վերջինիս զղջացել է կատարած արարքի համար և ընդունել մեղքը, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար: Դատարանը մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չհայտնաբերեց: Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի՝ օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»: Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակներն են. «(…) վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները» (Տե՛ս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասը): Շարադրված հոդվածների վերլուծությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի բովանդակությունից: Մասնավորապես՝ նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի՝ հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի ու «Պատիժ» հասկացությանը և դրա նպատակների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-201/07 և թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում): ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»: Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Հետևաբար՝ կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա (Տե՛ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի՝ Գառնիկ Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Էդվարդ Ադամյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0048/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով` 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13, Արմեն Շահբազյանի գործով` 15.08.2014թ., թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Նարեկ Սարգսյանի գործով` 22.12.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 և Գարուշ Մադաթյանի գործով՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումները): Մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի՝ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության վտանգավորության վրա՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը): Ավելին՝ Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի` Գառնիկ Սեյրանի Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով՝ 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 և այլ որոշումներ): Ինչ վերաբերում է հանցագործության կատարման հանգամանքներին, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ դրանք յուրաքանչյուր քրեական գործով պետք է գնահատման ենթարկվեն հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի համատեքստում: Գնահատման արդյունքում դատարանը պետք է պարզի հանցավոր վարքագծի դրսևորմանը նախորդող և ուղեկցող հանգամանքները, հանցավոր վարքագծի դրսևորման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և այլն: Դրանից բացի, դատարանի հետևությունները, ի թիվս այլոց, պետք է հիմնված լինեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի կողմից արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին (տե՛ս թիվ ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԵԿԴ/0042/01/11, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ/0082/01/12, ԵԱՔԴ/0091/01/14 և ՎԲ-50/70 գործերով որոշումները): ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից և Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատժատեսակի և պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ «Առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն կատարած անձը չի կարող դատապարտվել ազատազրկման»: Վերոգրյալի հաշվառմամբ նկատի ունենալով, որ Արմեն Ոսկանյանն առաջին անգամ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն ՝ դատարանը գտնում է, որ օրենքի ուժով վերջինս չի կարող դատապարտվել ազատազրկման: Այսպիսով՝ դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Ոսկանյանի կատարած հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, գործի հանգամանքները, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և հանցագործության ծանրությունը, նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակվող պատժի` վերջինիս վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը, հանցանքի սանկցիայով նախատեսված՝ նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանների շրջանակում, իր հայեցողության շրջանակներում ղեկավարվելով պատժի նշանակման օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, օրենքով և ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով պատիժ պետք է նշանակել այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի՝ տուգանքի ձևով, քանի որ այն կարող է ապահովել պատժի նպատակները: Ընդ որում, թեպետ իրավահպատակ վարքագիծը բնորոշ է հասարակության լայն շրջանակներին և յուրաքանչյուր քաղաքացու հասարակական պարտքն է, հետևապես անձի կողմից նախկինում հանցանք կատարած կամ դատապարտված չլինելը, ինչպես նաև նոր հանցանք չկատարելը չեն կարող դիտարկվել որպես անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, այդուհանդերձ՝ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանի՝ նախկինում դատապարտված չլինելու և առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարած լինելու (այդ թվում՝ առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելու և կատարած արարքի համար զղջալու և մեղքն ընդունելու, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրա համար) հանգամանքները գնահատելով վերջինիս կողմից դրա հետևանքները նախատեսելու բնույթի և աստիճանի կոնտեքստում, և ելնելով նաև մարդասիրության սկզբունքից, նրա դրսևորած հետհանցավոր դրական վարքագծից, ընտանեկան և սոցիալական դրությունից, սոցիալական միջավայրում մեղադրյալի զբաղեցրած տեղից և սոցիալական միջավայրում նրա բնութագրերից ու բոլոր այս հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ դատարանը հանգում է հետևության, որ տուգանքի նվազագույն չափը նշանակելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանն ու հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանն ուշադրություն է դարձնում նաև մեղադրյալի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությանը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությանը(նրա վաստակի չափը, ընտանիքի ապահովվածությունը և այլն), մասնավորապես՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան՝ 08.11.2024թ. նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող , հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի՝ 75.000(յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Դատարանը նաև պարզեց, որ մեղադրյալ Ա.Ոսկանյանը չի կարող անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել նշանակված տուգանքը, սակայն պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ «Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»: Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Արմեն Ոսկանյանը, նյութական դրությունից ելնելով, ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու տուգանքը, այսինքն՝ տուգանքի անհապաղ վճարումն անհնար է՝ դատարանը գտնում է, որ նրան պետք է թույլատրել նշանակվող տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1 տարվա ընթացքում: Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Լևոնի Ոսկանայնի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնելու կամ փոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար՝ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Քննարկելով վարութային ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 3-7-րդ կետերով նախատեսված վարութային ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են: Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված վարութային ծախսերին՝ դատարանը գտնում է, որ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 72.000 ՀՀ դրամ՝ որպես դատաքիմիական փորձաքննության (եզրակացություն` թիվ 1993Ք-24) կատարման համար փորձագետի վարձատրության գումար: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 0.15 գրամ քաշով կրեմագույն, փոշենման զանգված հանդիսացող «a-PVP» տեսակի սինթետիկ թմրամիջոցն անհրաժեշտ է վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ «ՎԻՎԱ-ԱՐՄԵՆԻԱ» ՓԲ ընկերություններից ստացված Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի անվամբ հաշվառված և վերջինիս կողմից օգտագործվող 093885550 բջջային հեռախոսհամարի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը, պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, պետք է վերացնել: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ և 364-րդ հոդվածներով՝ դատարանը. Վ Ճ Ռ Ե Ց Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Արմեն Լևոնի Ոսկանյանին թույլատրել նշանակված՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1(մեկ) տարվա ընթացքում: Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Արմեն Լևոնի Ոսկանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 72.000(յոթանասուներկու հազար) ՀՀ դրամ՝ որպես դատական ծախս: Իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 0.15 գրամ քաշով «a-PVP» տեսակի թմրամիջոցը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերադարձնել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ թիվ 10819424 քրեական վարույթին կից քննություն կատարելու համար, իսկ վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Արմեն Լևոնի Ոսկանյանի նկատմամբ սույն քրեական վարույթի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները, այդ թվում՝ ՀՀ-ից ելքի արգելքը, վերացնել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 07-08-2025 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 09-10-2025 |
|---|