ԵԴ1/0411/01/25



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

<<10>> մարտի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան)

նախագահությամբ՝ դատավոր Գ.Ս.Պողոսյանի,
քարտուղարությամբ՝ Լ.Ալոյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Ռ.Դոխոյանի,
մեղադրյալ՝ Գ.Իսրայելյանի,
պաշտպան՝ Ս.Ռաֆաելյանի,

դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի (ծնված՝ 1991 թվականի նոյեմբերի 16-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, նախկինում դատապարտված, հաշվառված՝ Երևան քաղաքի Շիրակի փողոցի 13-րդ շենքի 42-րդ բնակարան հասցեում, փաստացի բնակվող՝ Երևան քաղաքի Գրիբոյեդով փողոցի 21/2 շենք 6-րդ բնակարան հասցեում) Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2023 թվականի օգոստոսի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ Ն.Ստեփանյանի կողմից կազմված <<Թիվ 60233423 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին>> արձանագրության համաձայն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60233423 քրեական վարույթը:
2024 թվականի նոյեմբերի 15-ին թիվ 60233423 քրեական վարույթով նախաքննության կատըարումը հանձնարարվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանին:
2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում կազմված <<Հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին>> միջնորդությամբ՝ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանը միջնորդել է թիվ 60233423 քրեական վարույթի նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Գոռ Իսրայելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել հանրային քրեական հետապնդում:
2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Կ.Ստեփանյանի կողմից կայացված <<Հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին>> որոշմամբ որոշվել է՝ թիվ 60233423 քրեական վարույթով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել հանրային քրեական հետապնդում, որը Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանին ներկայացվել է 2025 թվականի հունվարի 30-ին:
2024 թվականի նոյեմբերի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում կայացված <<Խափանման միջոց բացակայելու արգելք կիրառելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 60233423 քրեական վարույթով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2025 թվականի փետրվարի 04-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Ռ.Գրիգորյանի կողմից կայացված <<Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու և վարույթի նյութերը դատարան հանձնելու մասին>> որոշմամբ որոշվել է՝ հաստատել թիվ 60233423 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունն ըստ մեղադրանքի Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և վարույթի նյութերը հանձնել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ ըստ էության քննելու համար:
2025 թվականի փետրվարի 04-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/0411/01/25 համարը:
2025 թվականի փետրվարի 04-ին դատարաններում գործերի բաշխման հատուկ համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը մակագրվել է դատավոր Գևորգ Պողոսյանին, իսկ 2025 թվականի փետրվարի 05-ին հանձնվել է վերջինիս աշխատակազմին:
2025 թվականի փետրվարի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Գ.Ս.Պողոսյանի կողմից կայացված որոշմամբ՝ ստանձնվել է թիվ ԵԴ1/0411/01/25 քրեական գործով վարույթը և նախնական դատալսումներ է նշանակվել:
2025 թվականի մարտի 10-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնվել է անփոփոխ:

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2. Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ <<[Ն]ա, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված լինելու պայմաններում, վարել է տրանսպորտային միջոց:
Այսպես.
Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության վարչական իրավախախտման գործով թիվ 8180137845 որոշմամբ մեկ տարի ժամանակով՝ 2022թ. մայիսի 20-ից մինչև 2023թ. մայիսի 22-ը զրկված լինելով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից, Երևան քաղաքի Գարեգին Նժդեհ հրապարակում վարել է <<Լեքսուս>> մակնիշի 53 TT 333 հաշվառման համարանիշով տրանսպորտային միջոցը, ինչը հայտնաբերվել է ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից և կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն>>:

Արագացված վարույթ.
3. Նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը ներկայացրեց արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդություն՝ հայտնելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, ամբողջությամբ համաձայն է ներկայացված մեղադրանքի հետ, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները և պնդում է ներկայացված միջնորդությունը:
Հանրային մեղադրող Ռ.Դոխոյանը չառարկեց արագացված վարույթ կիրառելու դեմ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված՝ արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, բավարարեց արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը և որոշում կայացրեց լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:

Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
4. Դատվածությունների և հետախուզման առկայության Ձև 8 հարցման պատասխանի համաձայն՝ 2024 թվականի օգոստոսի 23-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60312924 քրեական վարույթը:
4.1. <<Դատալեքս>> դատական տեղեկատվական համակարգից տպված դատավճռի համաձայն՝ թիվ ԵԴ1/2415/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ի դատավճռով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել է տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Նշված դատավճիռը կատարման է ուղարկվել 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին:
4.2. 2025 թվականի փետրվարի 14-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան ստացված ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ.Խալաթյանի գրությամբ մասնավորապես՝ նշվել է. <<(…)Հայտնում եմ Ձեզ, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը (ծնված՝ 1991թ. նոյեմբերի 16-ին) Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 02.10.2024թ.-ի թիվ ԵԴ1/2415/01/24 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել է տուգանքի 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Թիվ ԵԴ1/2415/01/24 դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 21.11.2024թ., իսկ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնում ստացվել է 29.11.2024թ. և ընդունվել է ի կատար ածման:
Գ.Իսրայելյանն իր նկատմամբ թիվ ԵԴ1/2415/01/24 դատական ակտով նշանակված տուգանք պատժից առ 14.02.2025թ. վճարում չի կատարել:(…)>>:
4.3. 2025 թվականի փետրվարի 17-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան ստացված ՀՀ ՊԵԿ հարկ վճարողների սպասարկման վարչության պետ Ա.Հովսեփյանի գրության համաձայն՝ հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում առկա տվյալների համաձայն՝ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը 2023 թվականի փետրվարի 02-ին նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող:
4.4. 2023 թվականի հունիսի 12-ին ՔԿԱԳ գործակալության կողմից տրված ԲԱ 716049 սերիա-համարի <<Ծննդի մասին պետական վկայականի>> համաձայն՝ քաղաքացի Գեղամ Գոռի Իսրայելյանը ծնվել է 2023 թվականի հունիսի 07-ին:
2023 թվականի հունիսի 12-ին ՔԿԱԳ գործակալության կողմից տրված ԲԱ 716132 սերիա-համարի <<Հայրության որոշման մասին պետական վկայականի>> համաձայն՝ քաղաքացի Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը ճանաչված է քաղաքացի Գեղամ Գոռի Իսրայելյանի հայրը:
4.5. 2025 թվականի մարտի 10-ին Երևան քաղաքի Շիրակի 13-րդ շենքի բնակիչներ Էմիլյա Մարգարյանի, Պատվական Հարությունյանի, Կարեն Գաբրիելյանի կողմից տրված և <<Հասմիկ>> համատիրության նախագահ Հ.Բաղդասարյանի կողմից հաստատված <<Բնութագրի>> համաձայն՝ <<Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը ծնվել է 1991թ.-ին ք.Երևանի Շիրակի փողոցի 13-րդ շենքի բն. 42-ում: 1998թ-ին հաճախել է Երևանի թիվ 52 միջնակարգ դպրոցը և ավարտել 2008թ-ին: 2008թ-ին ընդունվել է Ագրարային համալսարանը և ավարտել՝ ստանալով ֆինանսիստի և գույքային կառավարչի մասնագիտությունը: Ավարտելուց հետո աշխատել և հիմնել է իր սեփական բիզնեսը: 2022թ-ին ամուսնացել է և ունի մեկ որդի: Բանակում չի ծառայել առողջական խնդիրների պատճառով: Գոռ Իսրայելյանը մինչև ամուսնանալը վերը նշված հասցեում բնակվել է ծնողների, քրոջ և հորաքրոջ հետ և հոգացել նրանց կեցությունը: Գոռ Իսրայելյանը հավասարակշռված, համաեստ և կազմակերպչական բնավորության գծերով է օժտված: 2023թ-ից կնոջ և որդու հետ բնակվում է Արաբկիր վարչական շրջանում, սակայն աշխատանքի բերումով միշտ գտնվում է Շիրակի 13 շենքում: Նշված շենքում կազմակերպվող բոլոր միջոցառումներին մասնակցում է և կատարում է իր ներդրումը>>:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
5. Արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն ապացուցված է համարում մեղադրյալ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը), այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը, մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ, ինչպես նաև արձանագրում է, որ մեղադրյալի արարքի նկատմամբ պետք է կիրառվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասը:
6. Սույն դատավճռի 4.5.-րդ կետում առկա Դատարանի կողմից հետազոտված փաստական տվյալի հիման վրա Դատարանն արձանագրում է, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դրական բնութագրվելը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով, արձանագրում է, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ անչափահաս երեխայի՝ 2023 թվականի հունիսի 07-ին ծնված Գեղամ Գոռի Իսրայելյանի առկայությունը։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, արձանագրում է, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելն ու կատարածի համար զղջալը (Դատարանի նման մոտեցումը բխում է Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի որոշման 27-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումից):
Դատարանն արձանագրում է, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ:
7. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
<<Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
<<Պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի՝ հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…)>>:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <<(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Վերոգրյալից Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, որ առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի հայեցողության կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից>> (տե՛ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը դասվում է երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որի համար որպես պատիժ նախատեսված է տուգանքի ձևով՝ առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքների ձևով՝ առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկման ձևով՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որում իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. <<(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը>> (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշումը):
8. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով մեղադրյալ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ նրա կատարած կոնկրետ արարքը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով սույն դատավճռի 6-րդ կետում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայության փաստի հետ՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակի՝ տուգանքի, կիրառման միջոցով հնարավոր է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Ընդ որում, Դատարանը հանգում է հետևության, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ պետք է նշանակել նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով, և որ այդ պատժի կիրառումն անհրաժեշտ ու բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացմանը հասնելու համար:
Նկատի ունենալով, որ թիվ ԵԴ1/2415/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ի դատավճռով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի պետ Վ.Խալաթյանի 2025 թվականի փետրվարի 14-ի գրության համաձայն՝ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանը վերը նշված դատավճռով նշանակված տուգանքից 2025 թվականի փետրվարի 14-ի դրությամբ վճարում չի կատարել, ուստի՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված կարգով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ նշանակված պատժին պետք է լրիվ գումարել թիվ ԵԴ1/2415/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ի դատավճռով նշանակված նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը և Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ 750.000 (յոթ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Անդրադառնալով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի կողմից տուգանքն ամբողջությամբ և անհապաղ վճարելու անհնարինության վերաբերյալ դատական նիստում արված հայտարարությանը և հաշվի առնելով վերջինիս գույքային դրության վերաբերյալ գործում առկա տվյալները՝ Դատարանը գտնում է, որ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ նշանակվող տուգանքի վճարումը պետք է տարաժամկետել և նրան թույլատրել 750.000 (յոթ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիսների ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով նվազագույնը 62.500 (վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամ:
Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ գործում առկա փաստական տվյալները թույլ են տալիս եզրահանգելու, որ տվյալ կոնկրետ դեպքում պատժի նպատակները կարող են իրացվել նաև՝ առանց Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժի կիրառման:
9. Դատարանը, անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածով նախատեսված՝ դատավճիռ կայացնելիս դատարանի լուծմանն ենթակա մյուս հարցերին, արձանագրում է, որ գույքային հայց ներկայացված չէ, առկա չէ նաև հատուցման ենթակա գույքային այլ վնաս և դրա ապահովման նպատակով արգելադրված որևէ գույք, գործով իրեղեն ապացույցներ չկան։
10. Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո պետք է վերացնել:
11. Ինչ վերաբերում է վարութային ծախսերի հարցին, ապա այն պետք է համարել լուծված, քանի որ արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի: Բացի այդ, հարկ է արձանագրել նաև, որ սույն քրեական գործով վարութային ծախսեր առկա չեն:
12. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 276-րդ, 347-350-րդ, 464.4-րդ և 464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված կարգով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարել թիվ ԵԴ1/2415/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ի դատավճռով նշանակված նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը և Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 750.000 (յոթ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի կարգով Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված 750.000 (յոթ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիսների ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով նվազագույնը 62.500 (վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամ:
Գոռ Պետրոսի Իսրայելյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի:



ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.Ս.ՊՈՂՈՍՅԱՆ