Գործ ԵԴ1/0433/01/25





Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Լ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ
Ա.ՔՈՉԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող՝ Երևան քաղաքի Կենտրոն և
Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ
Դ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ՝ Հ.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆԻ

2025 թվականի սեպտեմբերի 12-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի՝ ծնված՝ 20.02.1989թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, չի աշխատում, դատվածություն ունեցող, հաշվառված և բնակվող՝ Կոտայքի մարզ, գ. Քասախ, Տերյան փողոց 12 տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված բացակայելու արգելքը:

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1 2024 թվականի հունվարի 24-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60-0152-24 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 10-11/:
1.2 2025 թվականի հունվարի 21-ին Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ու նույն օրը նրան մեղադրանք է ներկայացվել /հատոր 1-ին, գ.թ. 38-43/:
1.3 Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 60-0152-24 քրեական վարույթով մեղադրյալ Հ.Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելք կիրառելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 48-49/:
1.4 2025 թվականի հունվարի 29-ին կազմվել է թիվ 60-0152-24 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը /հատոր 1-ին, գ.թ. 59-66/:
1.5 2025 թվականի փետրվարի 03-ին որոշում է կայացվել թիվ 60-0152-24 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին։
1.6 2025 թվականի փետրվարի 05-ին թիվ 60-0152-24 քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով նույն օրը թիվ ԵԴ1/0433/01/25 համարի ներքո մակագրվել և նույն թվականի փետրվարի 06-ին հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին։
1.7 2025 թվականի փետրվարի 07-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.8 2025 թվականի ապրիլի 07-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հ.Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքն անփոփոխ թողնելու մասին:
1.9 Նույն օրը որոշում է կայացվել հիմնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.10 2025 թվականի ապրիլի 07-ին կայացվել է մեղադրական վերդիկտ և նույն օրը որոշում է կայացվել լրացուցիչ դատալսումներ նշանակելու մասին:

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2.1 Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղադրանք է ներկայացվել պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված այն արարքի կատարման համար, որ նա, «չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, 2023 թվականի սեպտեմբերի 10-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, վարել է ավտոմեքենա:
Այսպես.
ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից թիվ ԱՖ 406013 վարչական իրավախախտման գործով 2020 թվականի հուլիսի 27-ին կայացված որոշմամբ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը 1 (մեկ) տարի ժամանակով զրկվել է տրանսպոտրային միջոցներ վարելու իրավունքից՝ սկսած 2020 թվականի հուլիսի 27-ից մինչև 2021 թվականի հուլիսի 27-ը, որի մասին տեղում ծանուցվել է և ստորագրությամբ ստացել որոշման պատճենը: Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկման ժամկետն ավարտվելուց հետո Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը, չստանալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի վարորդական վկայական և համարվելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձ, 2023 թվականի սեպտեմբերի 10-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 00734)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.220 մգ/լ (առնվազն՝ 0.198 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101224 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Արտակ Սաֆարյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 01:25-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180264132 արձանագրությունը»:

3. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1 Զննում կատարելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի 12-ի արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 1 - 2023 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ժամը 01:25-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի, 1-ին վաշտի պարեկ՝ Արտակ Սաֆարյանի /կրծքանշան թիվ 11409/ կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180264132 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը (ծնված՝ 20.02.1989թ., Կոտայքի մարզ, գ. Քասախ, Տերյան փողոց թիվ 1 տուն) չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 10.09.2023թ.-ին՝ ժամը 01:10-ին, Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում ոչ սթափ վիճակում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ չունենալով տվյալ կարգի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք։
Վարչական իրավախախտումը կատարած անձի բացատրությունը տպագիր գրառման ներքևի տողի վրա առկա է ստորագրություն:
Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման՝ ծածկագիր նշված է՝ 202.5 թիվը: Կնիքված է «ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության» գրառմամբ կլոր կնիքով:
2 - ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՃՈ-ի 2-րդ սպայական գումարտակի 2-րդ վաշտի, 1-ին սպայական դասակի ծառայողի կողմից 27.07.2020թ. կայացվել է ԱՖ թիվ 406013 որոշումը, համաձայն որի Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը (ծնված՝ 20.02.1989թ., Կոտայքի մարզ, գ. Քասախ, Տերյան փողոց թիվ 12 տուն) ՎԻՎՕ 124-րդ հոդվածի համաձայն մեկ տարի ժամկետով զրկվել է տրասնպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից և 27.07.2020թ. ծանուցվել է:
3 - Ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91101224, զննման համարը՝ 00734, զննման ամսաթիվը՝ 10.09.2023թ., զննման ժամը՝ 01:20:28, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվը՝ 03.07.2023թ., դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.220մգ/լ, վարորդի անունն է՝ Հրաչյա, վարորդի ազգանունը՝ Վարդանյան, առկա է ստորագրություն, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ 36 GS 159, Վ/Վ համարը՝ Ծ 3002890405, Պ/ ազգանունը՝ Քոչարյան՝ ստորագրություն, կրծքանշանի համարը՝01060, ստորաբաժանում՝ 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտ:
4 - ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման եւ չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից տրված թիվ 099457 ստուգաչափման վկայականի զննությամբ պարզվեց, որ վկայականը ուժի մեջ է 2023 թվականի հուլիսի 03-ից մինչեւ 2024 թվականի հուլիսի 03-ը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91101224, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0,000-2,000մգ/լ, ճշտության դասը, կարգը /սխալանքը/ 0:0,1±5%, 0,1-0,15+8%, 20,15410%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ-ը, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Ա.Գուլքանյան, իսկ բաժնի /լաբորատորիայի վարիչ/ պետ անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան:
5 - ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության զննությամբ պարզվեց, որ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի (ծնված 20.02.1989թ., ք. Երեւան, Նազարբեկյան թաղամաս 13 բն.5 ՀԾՀ՝ 3002890405) տվյալներով «Վարորդական վկայականի տվյալններ» բաժնում 26.08.2020թ. թողարկված է «ԲՑ» կարգի MB958176 վարորդական վկայական, կարգավիճակ՝ զրկված: «Զրկումներ» բաժնում նշված է՝ սկիզբը՝ 30.07.2020թ., ավարտը՝ 30.07.2021թ.: Զրկման հիմքը՝ ԱՖ թիվ 406013 որոշում։
6 - ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքի զննությամբ պարզվեց, որ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը (ծնված 20.02.1989թ., անձնագիր՝ AN0003028 տրված 15.11.2016թ. 001-ի կողմից, ՀԾՀ՝ 3002890405) հանդիսանում է քաղաքացիություն չունեցող անձ /հատոր 1-ին, գ.թ. 18-19, դատական նիստի արձանագրություն/:
3.2 Զննում կատարելու մասին 2024 թվականի դեկտեմբերի 19-ի արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 1 - 2020 թվականի հուլիսի 27-ին ժամը 18:50-ին, ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության 2-րդ սպայական գումարտակի 2-րդ վաշտի, 1-ին սպայական դասակի տեսուչ Ռոմիկ Հրաչիկի Նազարեթյանի /կրծքանշան թիվ 00613/ կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն, համաձայն որի՝ «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցի վարորդ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը (ծնված՝ 20.02.1989թ., Կոտայքի մարզ, գ. Քասախ, Տերյան փողոց թիվ 12 տուն) Երեւան-Գյումրի-Բավրա 42 կմ ժամը 17:57-ին վարորդը դիտավորյալ չի կատարել տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու մասին ոստիկանության ծառայողի օրենքով սահմանված կարգով տրված պահանջը, որը նախատեսված է ՎԻՎ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 31-րդ մասով:
«Վարչական իրավախախտումը կատարած անձի բացատրությունը» տպագիր գրառման տողի վրա առկա է ստորագրություն: «Արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը եւ խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումն ստացա», «ստացա ժամանակավոր վկայական» տպագիր տեքստի դիմաց առկա է ստորագրություն:
Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված է՝ 51:
ԱՖ թիվ 406013 առ 27.07.2020թ. որոշումով Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը ՎԻՎՕ 124-րդ հոդվածի 31-րդ մասի համաձայն մեկ տարի ժամկետով զրկվել է տրասնպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից: «Որոշման պատճենը և կատարման կարգի մասին քաղվածքն ստացա» տպագիր տեքստի դիմաց առկա է ստորագրություն եւ 27.07.2020թ. ժամկետի նշագրում:
«Ժամանակավոր վկայական» հատվածում առկա է նշագրում «Բ,Ց ԱՖ 406013» տրվում է Հրաչյա Վարդանյանին MB 958176 վարորդական վկայական, 27.07.2020թ.։ Ուժի մեջ է մինչեւ 26.08.: Խախտման ծածկագիր նշված է՝ 51:
2 - Տրանսպորտային միջոցը հատուկ տարածք բերման ենթարկելու և արգելանքի տակ դնելու վերաբերյալ արձանագրության զննությամբ պարզվեց, որ ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության 2-րդ սպայական գումարտակի 2-րդ վաշտի, 1-ին սպայական դասակի տեսուչ Ռոմիկ Հրաչիկի Նազարեթյանի /կրծքանշան թիվ 00613/ կողմից «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն, արգելանքի տակ դրվեց քաղաքացի Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի (ծնված 20.02.1989թ., բնակվող Կոտայքի մարզ, գ. Քասախ) վարած «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը։ Տրանսպորտային միջոցը հանձնվել է պահպանության Աշտարակի բաժնի ՀՊՏ: Արձանագրության կրկնօրինակը ստացա տպագիր գրառման դիմաց առկա է «Վարդանյան» ձեռագիր գրառումը եւ ստորագրություն:
3 - ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային եւ վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքի զննությամբ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը (ծնված 20.02.1989թ., անձնագիր՝ AL0604924 տրված 01.02.2024թ. 099-ի կողմից, ՀԾՀ՝ 3002890405) հաշվառված է Կոտայք Նաիրի Քասախ Տերյան փողոց 12 տուն հասցեով /հատոր 1-ին, գ.թ. 33-34, դատական նիստի արձանագրություն/:
3.3 Որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ թիվ 60-0152-24 վարույթով Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի նկատմամբ կազմված թիվ 8180264132 արձանագրությունը, ալկոհոլի պարունակության ստուգման թիվ 00734 կտրոնը, ԱՖ թիվ 406013 որոշումը, ստուգաչափման թիվ 099457 վկայականը, տրանսպորտային վերաբերյալ, միջոցը հատուկ տարածք բերման ենթարկելու և արգելանքի տակ դնելու վերաբերյալ արձանագրությունը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության եկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվությունը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքը /հատոր 1-ին, գ.թ. 20, 35, դատական նիստի արձանագրություն/:
3.4 Մեղադրյալ Հրաչյա Վարդանյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվեց հիմնական դատալսումների ընթացքում ցուցմունք տալ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն՝ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները, համաձայն որի՝ 2013 թվականին ստացել է «Բ,Ց» կարգի վարորդական վկայական։ 2020 թվականի ամռանը զրկվել է վարորդական իրավունքից 1 տարի ժամանակով: Տեղում արձանագրություն կազմելու ժամանակ վերցվել է վարորդական վկայականը, զրկվելու մասին տեղեկացվել է տեղում: Զրկման ժամկետը լրանալուց հետո, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի սեպտեմբերի 10-ին կեսգիշերին Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում: Ավտոմեքենան կանգնեցվել է պարեկի կողմից և պահանջվել փաստաթղթերը, ավտոմեքենայի փաստաթղթերը ներկայացրել է, իսկ վարորդական վկայականը ոչ, քանի որ այն զրկելու ժամանակ վերցվել էր: Այդ ժամանակ ստուգվել է սթափության վիճակը, եղել է ոչ սթափ վիճակում: Կազմվել է արձանագրություն, այն ստորագրել է: Զրկման ժամանակահատվածը անցնելուց հետո վարորդական վկայական չի ստացել: ՌԴ-ում ևս վարորդական իրավունք չի ստացել։ Լիովին մեղավոր է ճանաչել իրեն ու զղջացել կատարածի համար /հատոր 1-ին, գ.թ. 44-47, դատական նիստի արձանագրություն/:

4. Լրացուցիչ դատալսումներ.
4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին՝
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը արարքի կատարման պահին ունի դատվածություն /հատոր 1-ին, գ.թ. 21-22, դատական նիստի արձանագրություն/,
- Datalex.am» տեղեկատվական համակարգում առկա տվյալները, որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԵԴ1/3372/01/25 դատավճռով Հրաչյա Վարդանյանի նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվել է տուգանք 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով, որին լրիվ գումարվել է Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2022 թվականի ապրիլի 19-ի թիվ ԿԴ/0027/01/22 դատավճռով վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ նշանակված 600.000 (վեց հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքի չվճարված մասը՝ 500.000 (հինգ հարյուր հազար) դրամը և վերջնական պատիժ է նշանակվել տուգանք՝ 1.025.000 (մեկ միլիոն քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Դատավճռի՝ օրինական ուժի մեջ մտած լինելու մասին տեղեկություններ առկա չեն /դատական նիստի արձանագրություն,
- Datalex.am» տեղեկատվական համակարգում առկա տվյալները, որի համաձայն՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 օգոստոսի 13-ի թիվ ԵԴ1/2329/01/25 դատավճռով Հրաչյա Վարդանյանի նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվել է հանրային աշխատանքներ 100 (հարյուր) ժամ տևողությամբ: Դատավճռի՝ օրինական ուժի մեջ մտած լինելու մասին տեղեկություններ առկա չեն:
4.2 Հետազոտվեց նաև ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Երևանի քաղաքային մարմնի 2025 թվականի ապրիլի 16-ի տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը Կոտայքի մարզ առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2022 թվականի ապրիլի 19-ի թիվ ԿԴ/0027/01/22 դատավճռով նշանակված տուգանքից վճարել է 100.000 /հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ /դատական նիստի արձանագրությունը/:
4.3 Մեղադրյալը հայտնեց, որ ի վիճակի չի լինի անհապաղ վճարել տուգանքի ձևով պատիժը ու ժամանակ է անհրաժեշտ /դատական նիստի արձանագրություն/:

5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, Դատարանն ապացուցված է համարում, որ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը, ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից թիվ ԱՖ 406013 վարչական իրավախախտման գործով 2020 թվականի հուլիսի 27-ին կայացված որոշմամբ 1 (մեկ) տարի ժամանակով զրկվել է տրանսպոտրային միջոցներ վարելու իրավունքից՝ սկսած 2020 թվականի հուլիսի 27-ից մինչև 2021 թվականի հուլիսի 27-ը, որի մասին տեղում ծանուցվել է և ստորագրությամբ ստացել որոշման պատճենը: Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկման ժամկետն ավարտվելուց հետո Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը, չստանալով տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի վարորդական վկայական և համարվելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձ, 2023 թվականի սեպտեմբերի 10-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, գտնվելով ոչ սթափ վիճակումսթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 00734)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.220 մգ/լ (առնվազն՝ 0.198 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101224 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում վարել է «ԲՄՎ» մակնիշի 36 GS 159 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Արտակ Սաֆարյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 01:25-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180264132 արձանագրությունը: Այլ կերպ, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանը մեղավորությամբ կատարել է իրեն մեղսագրված արարքը, որի համար կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.2 Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով»:
5.3 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք արձանագրում է մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում հիմնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, որպես Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանք արձանագրում է հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը:
Դատարանը, որպես Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի անձը բնութագրող հանգամանք է արձանագրում նույնաբնույթ արարքների պարբերաբար կատարումը:
5.4 Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5-ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
5.5 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1, 4.2 և 5.3 կետերում արձանագրված հանգամանքները, ղեկավարվելով 5.2 և 5.4 կետում մեջբերված նորմերով և իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պետք է պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ 100 /հարյուր/ ժամ տևողությամբ: Դատարանը փաստում է, որ սահմանված պատժատեսակը տվյալ դեպքում համաչափ է կատարված հանցագործության բնույթին, վտանգավորության աստիճանին, դրա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձին և բավարար է պատժի նպատակների նվաճման տեսանկյունից: Նշված պատիժը նշանակելիս Դատարանը հաշվի է առնում, որ մեղադրյալի նկատմամբ դեռևս 2022 թվականի ապրիլի 19-ին թիվ ԿԴ/0027/01/22 դատավճռով նշանակված 600.000 /վեց հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքից վճարվել է 100.000 /հարյուր հազար/ ՀՀ դրամը: Այսինք, Դատարանը փաստում է, որ նախկինում նշանակված տուգանք պատժատեսակի ամբողջությամբ կատարված չլինելու պայմաններում քիչ հավանական է Հ.Վարդանյանի կրկին անգամ տուգանք նշանակելու դեպքում դրա կատարումը: Միաժամանակ, հաշվի առնելով, որ նշված պատիժը ամբողջությամբ գումարվել է 2025 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԵԴ1/3372/01/25 դատավճռով նշանակված պատժին, որն օրինական ուժի մեջ չի մտել, բացի այդ, օրինական ուժի մեջ չի մտել նաև Հրաչյա Վարդանյանի վերաբերյալ մեկ այլ՝ 2025 թվականի օգոստոսի 13-ի թիվ ԵԴ1/2329/01/25 դատավճիռը, ուստի Դատարանը զրկված է դատավճիռների ու հանցանքների համակցությամբ սույն փուլում պատիժները գումարելու հնարավորությունից:
5.6 Քննության առնելով որպես արտավարութային փաստաթուղթն ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի տնօրինման հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո դրանք պետք է պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
5.7 Քննության առնելով մեղադրյալ Հ.Վարդանյանի նկատմամբ նախնական դատալսման ընթացքում ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո պետք է վերացնել նաև Հ.Վարդանյանի կողմից ՀՀ պետական սահմանը հատելու ու անձնագրային գործարքներ կատարելու արգելքները:
5.8 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսը բացակայում է:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 99-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքում և պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ 100 /հարյուր/ ժամ տևողությամբ:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի պատճենները պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Հրաչյա Վարդանի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները վերացնել:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ