ԵԴ1/0265/01/25

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Կ.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Վ․ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք․ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ Ա.ՄԻՆԱՍՅԱՆԻ



«23» մարտի 2026թ. ք.Երևան

դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ի ԵԴ1/2655/01/25 դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դ․Կյուրեղյանի (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) վերաքննիչ բողոքը.

ՊԱՐԶԵՑ՝

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024թ․ փետրվարի 13-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է 60-0621-24 քրեական վարույթը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ա. Դավթյանի որոշմամբ՝ 60-0621-24 քրեական վարույթով Արթուր Վաչագանի Մինասյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի հունվարի 16-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել է ԵԴ1/0265/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Արթուր Վաչագանի Մինասյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը քրեական գործը էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել և 2025 թվականի հունվարի 17-ին հանձնվել է դատավոր Տաթևիկ Մուրադյանին:
2025 թվականի հունվարի 20-ին Առաջին ատյանի դատարանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/0265/01/25 քրեական գործի վարույթն ստանձնելու մասին։
2025 թվականի նոյեմբերի 17-ին Առաջին ատյանի դատարանը ԵԴ1/0265/01/25 քրեական գործով կայացրել է արդարացման վերդիկտ:
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ի դատավճռով ճանաչվել և հռչակվել է Արթուր Վաչագանի Մինասյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ։
Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 2026 թվականի հունվարի 19-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դիանա Կյուրեղյանը, որը 2026 թվականի հունվարի 20-ին մուտքագրվել է Վերաքննիչ դատարանում։
Վերաքննիչ դատարանի 2026 թվականի փետրվարի 05-ի որոշմամբ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դիանա Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել դատական քննություն։
Գործի լուծման համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքներ.
Արթուր Վաչագանի Մինասյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024 թվականի փետրվարի 13-ին՝ ժամը 00:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Շրջանային փողոցում, ոչ սթափ վիճակում՝ 0,7209 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած (հաշվի առնելով ստուգաչափման սարքի սխալանքը` +10), վարել է «» մակնիշի ****հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչը հայտնաբերվել է տվյալ տարածքում ծառայություն իրականացնող ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, և ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ Ա.Սաֆարյանի կողմից 13.02.2024 թվականին կազմվել է համապատասխան զեկուցագիր։
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի՝ «Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցներ» վերտառությամբ բաժնի համաձայն՝ «-Մեղադրյալ Արթուր Մինասյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ մեքենան դեպքի վայրում հայտնվել է այն ժամանակ, երբ ինքը մինչև ալկոհոլ օգտագործելը այն վարել է: Նշեց, որ ալկոհոլն օգտագործել է դեպքի վայրին հարակից սղոցարանի տարածքում: Նշեց, որ իր կողմից շահագործված մեքենան իր կնոջ անունով է: Կինը վարորդական իրավունքի վկայական չունի: Մեքենան սկզբնական շրջանում վարում էր իր եղբայրը, բայց նա անփույթ կերպով էր վերաբերվում մեքենային, և ինքը մեքենան հետ է վերցրել: Այդ մեքենան չի օգտագործվել և հիմա էլ պարզապես կանգնած է, չի օգտագործվում: Վատ բան է արել, որ առանց վարորդական իրավունքի վկայականի մեքենա է վարել, սակայն վարել է միայն անհրաժեշտության դեպքում: Նշեց, որ ինքը ոչ սթափ վիճակում մեքենա չի վարել: Նշեց, որ այդ օրը ալկոհոլ օգտագործելուց հետո ինքը մեքենան չի պատրաստվել վարել, մեքենան պետք է մնար այդտեղ: Ինքը մեքենայի մեջ նստած է եղել, պարեկները մոտեցել են և կանգնել իր մեքենայի հետևում: Իրենից ուզել են վարորդական իրավունքի վկայականը, սակայն ասել է, որ չունի: Պարեկների հարցին ի պատասխան՝ նշել է, որ գտնվում է ոչ սթափ վիճակում: Այդ իրավիճակում ինքը շփոթվել է և չի իմացել ինչ անել: Նշեց, որ մեքենայի շարժիչը միացված չի եղել, միացված է եղել միայն նվագարկիչը: Առանց շարժիչը միացնելու հնարավոր է միացնել նվագարկիչը: Մեքենայի լույսերը ևս միացված չեն եղել: Այդ տեղը ամայի է, և այնտեղ առանց լույսերի անհնար է մեքենա վարել: Նշեց, որ ինքը չի պատկերացրել, որ պարեկները կարող են կանգնած վիճակում իր մեքենան զննել: Ինքը եղել է ադեկվատ վիճակում և ամեն ինչ ճիշտ է ընկալել:
- Վկա ****ը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2021 թվականի հուլիս ամսից զբաղեցնում է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկի պաշտոնը: 2024 թվականի փետրվարի 13-ին Երևան քաղաքի Շրջանային փողոցում նկատել են « ****» մակնիշի մեքենան, որը շարժվել է դեպի գլխավոր փողոց: Իրենց կողմից մեքենան կանգնեցվել է: Չի հիշում, թե ինչ-որ իրավախախտում կատարելու համար է այն կանգնեցվել, թե պարզապես ստուգողական գործողությունների կատարման նպատակով: Պարզվել է, որ վարորդը չունի վարորդական վկայական և գտնվում է ոչ սթափ վիճակում: Դրանից հետո վարորդը ձերբակալվել է, ներկայացվել ոստիկանության Մալաթիայի բաժին: Իրենց կողմից իրավախախտման մասին արձանագրություն չի կազմվել, քանի որ նրա արարքը ոչ թե վարչական իրավախախտում է եղել, այլ հանցագործություն: Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ ակտ կազմվել է միայն մեքենայի սեփականատիրոջ վերաբերյալ, քանի որ նա մեքենան հանձնել է վարորդական իրավունք չունեցող անձի: Նշեց, որ մեքենան գտնվել է շարժման մեջ, երբ իրենց կողմից կանգնեցվել է, որից հետո արդեն վերը նկարագրված գործողություններն են իրականացվել իրենց կողմից։ Հերքեց այն հանգամանքը, որ մեքենան կայանված է եղել, պնդեց, որ այն իրենց կողմից է կանգնեցվել: Իր հիշելով, երբ իրենք մեքենան նկատել են, այն կայանված վիճակում է եղել, և իրենց մեքենան նկատելով՝ վարորդը սկսել է այն վարել՝ կարծես իրենցից խուսափելու նպատակով, իրենք էլ կանգնեցրել են այն:
- Վկա ****ը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկի պաշտոնը զբաղեցնում է 2021 թվականի հուլիսի 7-ից: 2024 թվականի փետրվարի 13-ին Մալաթիա վարչական շրջանում Արտակ Զաքարյանի հետ գտնվել է ծառայության մեջ: Ծառայողական մեքենան վարել է Արտակը, իսկ ինքը եղել է նրա կողքին նստած։ Շրջանային փողոցում հաճախակի են իրենք շրջում՝ թմրաշրջանառության դեպքեր հայտնաբերելու նպատակով, քանի որ այնտեղ ամայի տեղանք է: Ուշ ժամ էր, տեղանքը, ժամը, մեքենայի դանդաղ ընթացքը կասկածելի են թվացել, այդ պատճառով կանգնեցրել են սպիտակ գույնի, «****» մակնիշի ավտոմեքենան, վարորդից պահանջել են փաստաթղթերը, ով հայտնել է, որ վարորդական վկայական չունի, որը պարզվել է նաև իրենց կողմից կատարված ստուգմամբ, միաժամանակ՝ վարորդի վրայից ալկոհոլի սուր հոտ են զգացել, արդյունքում պարզվել է, որ նա գտնվում է ոչ սթափ վիճակում, որից հետո նա ձերբակալվել և ներկայացվել է ոստիկանության Մալաթիայի բաժին։ Այդ ժամանակահատվածում իրավախախտման մասին արձանագրություն չի կազմվում, միայն ներկայացվում է զեկուցագիր, իսկ արձանագրություն կազմվել է տրանսպորտային միջոցի սեփականատիրոջ վերաբերյալ, քանի որ նա տրանսպորտային միջոցը հանձնել է վարորդական իրավունքի վկայական չունեցող անձի: Նշեց, որ ավտոմեքենան գտնվել է շարժման մեջ, ընթացել է դանդաղ, որքանով որ հիշում է, լուսարձակները վառած վիճակում: Քանի որ դանդաղ էր ընթանում, ուստի իրենք շրջադարձ ենք կատարել, նրան մոտ կանգնել՝ հնարավոր փախուստը կանխելու համար, քանի որ կասկածելի էր այդ ժամին այդտեղ մեքենա լինելու հանգամանքը: Մեքենան դանդաղ է ընթացել, սակայն գտնվել է շարժման մեջ։ Հերքեց, որ մեքենան կայանված վիճակում է եղել, պնդեց, որ այն ընթացքի մեջ էր, իրենք են այն կանգնեցրել։
- 13.02.2024թ. թվագրմամբ «Զեկուցագիր» վերտառությամբ փաստաթղթի պատճենը, համաձայն որի՝ այն կազմվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ Ա. Սաֆարյանի կողմից այն մասին, որ 2024 թվականի փետրվարի 12-ին՝ ժամը 20:00-ից ծառայության է ընդգրկված եղել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում նույն վաշտի պարեկ Ա. Զաքարյանի հետ՝ 1048 կողային համարանիշի պարեկային ավտոմեքենայով: Փետրվարի 13-ին` ժամը 00:40-ի սահմաններում, ք. Երևան Շրջանային փողոցում նկատել են **** մակնիշի ****հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որին սահմանված կարգով կանգնեցնելուց հետո նշված ավտոմեքենայի վարորդից պահանջել են մեքենայի և իր փաստաթղթերը, որից հետո պարզվել է, որ վարորդը չունի վարորդական վկայական և սթափությունը ստուգելուց հետո պարզվել է, որ գտնվում է ոչ սթափ վիճակում: Նշված փաստի կապակցությամբ իրենց կողմից ձերբակալվել և մեքենայով հանդերձ վերջինս տեղափոխվել է ոստիկանության Մալաթիայի բաժին, որտեղ պարզվել է, որ վերջինս հանդիսանում է Արթուր Վաչագանի Մինասյանը, ում անձնական խուզարկությամբ ապօրինի որևէ բան չի հայտնաբերվել:
- Սթափության վիճակի զննման թիվ 02410 կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ այն 13.02.2024թ. թվագրմամբ է, որպես զննման ժամ նշված է 00:46:34-ը: Ստուգումը կատարվել է «Ալկոտեստեր Jupiter X/RP» մոդելի 91100940 համարի սարքով: Ստուգման ձևաչափը ավտոմատ է, ստուգումից առաջ թեստը եղել է դատարկ՝ 0.000 mg/L: Որպես վարորդի տվյալներ նշված են Արթուր Մինասյան: Տրանսպորտային միջոցի հաշվառման համարանիշն է՝ ****: Ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0,801 mg/L:
- «Ձերբակալման վերաբերյալ արձանագրություն» վերտառությամբ փաստաթուղթը, համաձայն որի՝ այն 13.02.2024 թվագրմամբ է, ձերբակալվածն է՝ Արթուր Վաչագանի Մինասյանը, ձերբակալման վայրը՝ ք. Երևան, Շրջանային փ., ձերբակալման պայմանները՝ «տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վարելու հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով», ձերբակալման հիմքերը՝ «ՀՀ Քր. օրենսգրքով նախատեսված արարք կատարելը»:
- Արթուր Վաչագանի Մինասյանի 3414840898 ՀԾՀ-ի տվյալներով անձի` ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրում կատարված որոնման արտատպվածքը, համաձայն որի՝ վերջինիս տվյալներով վարորդական վկայական թողարկված չէ։
- 91100940 գործարանային համարով ալկոմետրի ստուգաչափման թիվ 093543 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ այն A4 ֆորմատի սպիտակ գույնի թղթի վրա տպված ձևաթուղթ է՝ տպագիր և ձեռագիր գրառումներով: Մասնավորապես, այդ վկայականի վերևում՝ գերբի երկու կողմերում, առկա է տպագիր «Հայաստանի Հանրապետություն էկոնոմիկայի նախարարություն», «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲ տպագիր գրառումները, որից ներքև՝ մեջտեղում, առկա է «Ստուգաչափման վկայական 093543» տպագիր գրվածքը: Նշված վկայականի զննմամբ պարզվել է, որ այդ վկայականը տրված է 91100940 գործարանային համարով «Ալկոտեստեր» չափման միջոցի վերաբերյալ, որը ստուգաչափվել է 2023 թվականի ապրիլի 19-ին, ուժի մեջ է մինչև 2024 թվականի ապրիլի 19-ը։ Չափման տիրույթը՝ նշված է 0,000-2,000-ը: Սխալանքը՝ +-10 տոկոս: Արտադրված է Չինաստանում, պատկանելության դաշտում նշված է ՀՀ ՊԾ։ Ստուգաչափումը կատարվել է համաձայն՝ MU 2835-2008:
- Վերը նշված փաստաթղթերը զննելու մասին 13.10.2024թ. կազմված արձանագրությունը։
- 2024 թվականի փետրվարի 13-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՊԾ ԵՔԳ 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի պարեկ Ա. Սաֆարյանի կողմից ներկայացված զեկուցագիրը, ձերբակալման վերաբերյալ արձանագրություն վերտառությամբ 13.02.2024 թվագրմամբ փաստաթուղթը, սթափության վիճակի զննման թիվ 02410 կտրոնը, Արթուր Վաչագանի Մինասյանի **** ՀԾՀ-ի տվյալներով՝ ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրում կատարված որոնման արտատպվածքը, 91100940 գործարանային համարով ալկոմետրի ստուգաչափման թիվ 093543 վկայականի պատճենը արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 13-ի որոշումը։
Դատարանի նախաձեռնությամբ ստացված և հետազոտված ապացույցները․
- Դատարանի որոշմամբ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պետի գրությունը, համաձայն որի՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողներ՝ ****ին և ****ին ծառայության համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի 13.02.2024թ-ի տեսաձայնագրությունները՝ հիշողության ծավալով պայմանավորված, տեսաձայնագրությունների ծրագրային համակարգում առկա չեն:
Միաժամանակ հայտնվել է, որ ՀՀ ՆԳՆ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչությունից 24.07.2025թ-ին ստացված թիվ Ն/13/262743-25 գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդին ամրակցված 1048 կողային համարանիշնի ավտոմեքենան գտնվում է հատուկ պահպանվող տարածքում և չի շահագործվում, ինչպես նաև նշված ծառայողական ավտոմեքենայում տեղադրված տեսաձայնագրող սարքի հիշողության ծավալով պայմանավորված, տեսագրությունները պահպանվում են միջինը 3-5 օր:
Ուստի գրության մեջ նշված տեղեկատվության պահանջը հնարավոր չէ տրամադրել: »
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի՝ «Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.» վերտառությամբ բաժնի համաձայն՝ «(…) Դատարանն արձանագրում է, որ անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը կարող է հաստատված համարվել ներքոնշյալ անհրաժեշտ և բավարար պայմանների միաժամանակյա առկայության պարագայում՝
1. Անձը պետք է չունենա տրասնպորտային միջոցներ վարելու իրավունք,
2. Անձը պետք է գտնվի հարբած (ոչ սթափ) վիճակում,
3. Գտնվելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ անձը պետք է վարի տրանսպորտային միջոց:
Սույն քրեական վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ.
- Արթուր Վաչագանի Մինասյանը հանդիսացել է տրասնպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող անձ:
- Արթուր Վաչագանի Մինասյանը գտնվել է հարբած (ոչ սթափ) վիճակում:
Հաստատելով վերը նշված երկու հանգամանքները՝ հարկ է պարզել, թե արդյո՞ք հետազոտված ապացույցները բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված համարելու, որ մեղադրյալը վարել է տրանսպորտային միջոց:
Դատարանը գտնում է, որ անձի կողմից հանցանք կատարելը կարող է փաստվել միայն գործով ձեռք բերված հավաստի և արժանահավատ տվյալների հիման վրա: Քանի որ տվյալ դեպքում որևէ օբյեկտիվ ապացույց, օրինակ՝ տեսաձայնագրություն, առկա չէ, և արարքը կարող է հիմնավորվել միայն անձանց ցուցմունքներով, ապա հարկ է հանգամանալից կերպով անդրադառնալ անձանց ցուցմունքների արժանահավատությանը:
Տվյալ դեպքում, մեղադրյալը չի ընդունել, որ վարել է տրանսպորտային միջոցը, այլ նշել է, որ ավտոմեքենան գտնվել է կայանված վիճակում, ինքը ղեկին է նստած եղել, որևէ գործողություն չի արել, մեքենայի շարժիչն անջատված վիճակում է եղել, որից հետո պարեկը մոտեցել է իրեն, փաստաթղթեր է պահանջել, ինքն էլ հայտնել է, որ վարորդական իրավունքի վկայական չունի, որից հետո իրեն տեղափոխել են բաժին:
Հետևաբար, մեղադրյալի կողմից ավտոմեքենան վարելու հանգամանքը հաստատվում է միայն իրենց գործողությունները իրավաչափ ճանաչվելու համար շահագրգիռ երկու ոստիկանության ծառայողների ցուցմունքներով: Դատարանի գնահատմամբ՝ տվյալ դեպքում նշված ապացույցները բավարար չեն հիմնավոր կասկածից վեր չափանիշով հաստատված համարելու, որ մեղադրյալը վարել է տրանսպորտային միջոցը:
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` Մուշեղ Սաղաթելյանն ընդդեմ Հայաստանի (Mushegh Saghatelyan v. Armenia) գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ (…):
Դատարանի նշված դիրքորոշումը բխում է նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ Դավիթ Աղայանի վերաբերյալ թիվ ԵՔՐԴ/0286/01/08 գործով 2020 թվականի մայիսի 25-ին արտահայտած իրավական դիրքորոշումից առ այն, որ (…):
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
Դատարանի գնահատմամբ՝ նման ապացույց կարող էր հանդիսանալ Պարեկային ծառայության ավտոմեքենայի կամ պարեկային ծառայողներին ամրակցված տեսախցիկներով կատարված տեսագրությունները, որոնց պարունակությունը թույլ կտար ստանալ այն հարցի պատասխանը, թե արդյոք մեղադրյալը վարել է մեքենան։ Ընդ որում, պարեկային ծառայողներին և նրանց ծառայողական ավտոմեքենաներին իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներ հատկացնելու պահանջն ինքնանպատակ չէ, և ոստիկանության ծառայողը՝ տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու պարտականությունից զատ պետք է համապատասխան միջոցներ ձեռնարկի վարչական իրավախախտման փաստը իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով արձանագրելու համար:
ՀՀ կառավարության 23.11.2006 թվականի «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը սահմանելու մասին» թիվ 1769-Ն որոշման 1-ին կետով սահմանվել է ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման կարգը` համաձայն թիվ 1 հավելվածի: Նույն հավելվածով սահմանված «Ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման» կարգի 12-րդ կետի համաձայն՝ պարեկային ավտոմոբիլները (մոտոցիկլետները) պետք է կահավորված լինեն հատուկ լուսային և ձայնային ազդանշաններ արձակելու համար նախատեսված սարքավորումներով, բորտհամակարգչով, իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), կապի միջոցներով, լուսարձակով, մահակով, կրակմարիչով, մինչբժշկական օգնություն ցուցաբերելու համար նախատեսված պայուսակով, ճանապարհատրանսպորտային պատահարի վայրում երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով համապատասխան տեխնիկական միջոցներով ու ճանապարհային նշաններով:
Ծառայություն իրականացնող պարեկային ավտոմոբիլում (մոտոցիկլետի վրա) տեղադրված տրանսպորտային միջոցի գտնվելու վայրը և երթևեկության ուղղությունը ցույց տվող սարքավորումը և (կամ) ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվեն ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվեն (հսկողական տեսախցիկը` բացառությամբ ընդմիջման ժամանակի) մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը:
Եթե ծառայության ընթացքում այդ սարքերը շարքից դուրս են գալիս, ապա կարգախմբի ավագը պարտավոր է դրա մասին անհապաղ տեղեկացնել շարային ստորաբաժանման հերթապահին կամ հրամանատարին և հրամանատարի ցուցումով վերադառնալ շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Հետևաբար, Դատարանն արձանագրում է, որ պարեկային ավտոմոբիլները պետք է կահավորված լինեն իրավախախտումների հայտնաբերման և ամրագրման տեխնիկական միջոցներով (արագաչափ, ալկոմետր, տեսախցիկ և այլն), ընդ որում, ճանապարհապարեկային ծառայության իրականացման հսկողական տեսախցիկը պետք է միացվի ծառայության դուրս գալու պահից և չանջատվի մինչև ծառայության ավարտից հետո շարային ստորաբաժանում վերադառնալը, իսկ շարքից դուրս գալու դեպքում պետք է անհապաղ տեղեկացվեն շարային ստորաբաժանման հերթապահը կամ հրամանատարը և հրամանատարի ցուցումով վերադառնան շարային ստորաբաժանում` տեխնիկական թերությունները վերացնելու համար:
Մինչդեռ, տվյալ դեպքում առկա չէ որևէ տվյալ, որ պարեկային ծառայողները միջոցներ են ձեռնարկել ապահովելու խախտման արձանագրումը տեխնիկական միջոցներով: Ավելին՝ Պարեկային ծառայության պետի գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի ծառայողներ՝ ****ին և ****ին ծառայության համար հատկացված անհատական տեսաձայնագրող սարքի 13.02.2024թ-ի տեսաձայնագրությունները՝ հիշողության ծավալով պայմանավորված, տեսաձայնագրությունների ծրագրային համակարգում առկա չեն:
Միաժամանակ հայտնվել է, որ ՀՀ ՆԳՆ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչությունից 24.07.2025թ-ին ստացված թիվ Ն/13/262743-25 գրության համաձայն՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդին ամրակցված 1048 կողային համարանիշնի ավտոմեքենան գտնվում է հատուկ պահպանվող տարածքում և չի շահագործվում, ինչպես նաև նշված ծառայողական ավտոմեքենայում տեղադրված տեսաձայնագրող սարքի հիշողության ծավալով պայմանավորված, տեսագրությունները պահպանվում են միջինը 3-5 օր:
Այսպիսով, շարադրված փաստերը գնահատելով օրենսդրական կարգավորումների, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած դիրքորոշումների հիման վրա կատարված իրավական վերլուծության լույսի ներքո՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Արթուր Մինասյանը կատարել է իրեն մեղսագրված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցավոր արարքը:
Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել Արթուր Մինասյանի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ:
Ընդ որում, Դատարանը գտնում է, որ ավելորդ է խոսել անձին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու մասին, եթե վերը նշված ապացույցները բավարար չեն նույնիսկ անձին վարչական պատասխանատվության ենթարկելու համար: Դատարանի այս դիրքորոշումը բխում է Արծրուն Խաչատրյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/6527/05/18 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2021 թվականի նոյեմբերի 11-ի որոշումից, համաձայն որի՝ (…):
Ավելին՝ Դավիթ Թովմասյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության թիվ ՎԴ/3400/05/22 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2025 թվականի մարտի 7-ի որոշման համաձայն՝ (…):
Հիմք ընդունելով վերոգրյալ հիմնավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է ճանաչել և հռչակել Արթուր Վաչագանի Մինասյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ մեղսագրվող արարքը նրա կողմից կատարված չլինելու պատճառաբանությամբ։ (…)»
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դ.Կյուրեղյանը գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ քրեական վարույթի մինչդատական փուլում վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից համակողմանի նախաքննության ընթացքում պատշաճ ընթացակարգի պահպանմամբ ձեռք բերված ապացույցների համակցությամբ հիմնավորվել է Արթուր Վաչագանի Մինասյանին մեղսագրվող արարքը: Մասնավորապես, ըստ Բողոքաբերի, այն հիմնավորվել է մեղադրական եզրակացությամբ ներառված, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներով: Բողոքաբերը փաստել է, որ դատաքննության ընթացքում ցուցմունք են տվել նաև համապատասխան վարչարարություն իրականացրած պարեկները՝ ****ը և ****ը, ովքեր իրենց ցուցմունքով ևս հայտնել են իրենց կողմից անմիջապես ընկալված այն հանգամանքները, որոնք մեղսագրվել են Արթուր Մինասյանին:
Բողոքաբերը գտել է, որ նման պայմաններում, երբ հիմնավորում է Արթուր Մինասյանին առաջադրված մեղադրանքը, Առաջին ատյանի դատարանն վերդիկտ կայացնելու տեսանկյունից դրանք գնահատել է ոչ բավարար մեղադրական վերդիկտ կայացնելու համար և եկել է սխալ եզրահանգման:
Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արձանագրված դիրքորոշումները.
Դատական նիստի ընթացքում մեղադրյալ Ա.Մինասյանն առարկեցին վերաքննիչ բողոքի դեմ, խնդրեցին այն մերժել և անփոփոխ թողնել Առաջին ատյանի դատարանի արդարացման դատավճիռը:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատական վերանայման արդյունքով բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե`
1) ճիշտ չի կիրառվել Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը.
2) ճիշտ չի կիրառվել նյութական օրենքը.
3) առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում.
4) առկա է որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, որի հետևանքով բողոքարկվող դատական ակտը դարձել է ոչ իրավաչափ:
2. Միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի կիրառումն է, եթե այն ենթակա չէր կիրառման, կամ չկիրառումն է, եթե այն ենթակա էր կիրառման, կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է:
3. Նյութական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ նյութական այլ օրենքի որևէ հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ որևէ հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ նյութական օրենքի սխալ մեկնաբանումն է:
4. Քրեադատավարական օրենքի էական խախտում է դատական վարույթի ընթացքում քրեական վարույթի որևէ սկզբունքի խախտումը:
5. Բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող փաստական կամ իրավական հանգամանք է դատական ակտ կայացնելիս դատարանին և կողմերին անհայտ մնացած կամ դատական ակտը հրապարակելուց հետո առաջացած որևէ փաստ կամ ուժի մեջ մտած որևէ իրավական ակտ կամ արտահայտված որևէ իրավական դիրքորոշում:
6. Վերադաս դատարանն իրավասու է մեղադրյալի վիճակի վատթարացման առումով բեկանելու կամ փոփոխելու արդարացման դատավճիռը, ինչպես նաև մեղադրյալի վիճակի վատթարացման առումով բեկանելու կամ փոփոխելու մեղադրական դատավճիռը միայն այն դեպքում, երբ այդ հիմքով և պահանջով բողոք է բերել դատախազը կամ տուժողը կամ նրա ներկայացուցիչը:
7. Արդարացման դատավճիռը, ռեաբիլիտացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը չի կարող բեկանվել քրեադատավարական օրենքի էական խախտման հիմքով, եթե արդարացվածի անմեղությունը կասկած չի հարուցում:
8. Սույն հոդվածի 1-5-րդ մասերը բացառիկ վերանայման նկատմամբ չեն կիրառվում:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 370-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Բողոքը քննելու արդյունքով վերաքննիչ դատարանը կայացնում է եզրափակիչ դատական ակտ, որը՝
1) հաստատում կամ լրացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ մասամբ փոխարինում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտին.
3) ամբողջությամբ կամ մասամբ վերացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը:
2. Վերաքննիչ դատարանը եզրափակիչ դատական ակտը կայացնում է սույն օրենսգրքով սահմանված ընդհանուր կանոններով` հաշվի առնելով սույն հոդվածում շարադրված պահանջները:
3. Վերաքննիչ դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը.
1) հիմնավոր է արդյոք վերաքննիչ բողոքը (վերաքննիչ բողոքներից յուրաքանչյուրը).
2) հայտնաբերվել է արդյոք սույն օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված որևէ հանգամանք.
3) պետք է արդյոք փոխել սույն օրենսգրքի 348-րդ հոդվածով սահմանված որևէ հարցի առաջին ատյանի դատարանի տված պատասխանը.
4) բողոքարկվող դատական ակտը պետք է արդյոք բեկանվի կամ փոփոխվի.
5) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է բեկանման, ապա այն պետք է բեկանվի ամբողջությամբ, թե որոշակի մասով.
6) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանման, ապա պետք է կայացվի նոր դատական ակտ, թե վարույթը պետք է փոխանցվի առաջին ատյանի համապատասխան դատարան.
7) եթե վարույթը ենթակա է փոխանցման առաջին ատյանի համապատասխան դատարան, ապա ինչ ծավալով պետք է իրականացվի նոր վարույթը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Վերաքննության արդյունքով վերաքննիչ դատարանը`
1) դատական ակտը թողնում է անփոփոխ: Այն դեպքում, երբ վերաքննիչ դատարանը մերժում է վերաքննիչ բողոքը, սակայն գտնում է, որ գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտը թերի կամ մասնակի սխալ է հիմնավորված, ապա հիմնավորում է անփոփոխ թողնված դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը: Բեկանված մասով կայացնում է նոր դատական ակտ կամ վարույթը փոխանցում է առաջին ատյանի համապատասխան դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը.
3) փոփոխում է ստորադաս դատարանի դատական ակտը, եթե փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ, և եթե դա բխում է արդարադատության արդյունավետության շահերից.
2. Դատական ակտը բեկանելիս վերաքննիչ դատարանն իրավասու է վարույթը փոխանցելու առաջին ատյանի դատարան միայն այն դեպքում, երբ սույն օրենսգրքով իրեն վերապահված լիազորությունները և հնարավորությունները բավարար չեն իր կողմից կայացվելիք նոր դատական ակտի իրավաչափությունն ապահովելու համար:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Պարզելով, որ մեղադրյալի դատապարտման վերաբերյալ իրավական գնահատականը ճիշտ չէ այն պատճառով, որ նրա արարքը հակաիրավական չէ, կամ առկա է քրեական պատասխանատվությունը բացառող որևէ հանգամանք (արդարացման կամ քրեական հետապնդման դադարեցման փոխարեն մեղադրյալը դատապարտվել է), վերաքննիչ դատարանը բեկանում է դատական ակտը` կայացնելով նոր դատական ակտ:
2. Պարզելով, որ մեղադրյալի արարքի իրավական գնահատականը ճիշտ չէ խիստ լինելու պատճառով, վերաքննիչ դատարանը փոփոխում է դատական ակտը` հանցագործությանը տալով մեղադրյալի համար ավելի բարենպաստ իրավական գնահատական:
3. Պարզելով, որ մեղադրյալի արարքի իրավական գնահատականը ճիշտ չէ մեղմ լինելու պատճառով, վերաքննիչ դատարանը բեկանում է դատական ակտը` վարույթը փոխանցելով առաջին ատյանի դատարան՝ նոր քննության: Եթե նախկինում վարույթը նույն հիմքով փոխանցված է եղել առաջին ատյանի դատարան, ապա վերաքննիչ դատարանը բեկանում է դատական ակտը` կայացնելով նոր դատական ակտ:
4. Պարզելով, որ մեղադրյալի արդարացման կամ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդման դադարեցման վերաբերյալ իրավական գնահատականը ճիշտ չէ այն պատճառով, որ այդ արարքը որևէ հանցակազմ է պարունակում, կամ առկա չէ այդ արարքի հանցավորությունը բացառող որևէ հանգամանք (դատապարտվելու փոխարեն մեղադրյալն արդարացվել է, կամ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է), վերաքննիչ դատարանը բեկանում է դատական ակտը` վարույթը փոխանցելով առաջին ատյանի դատարան՝ նոր քննության: Եթե նախկինում վարույթը նույն հիմքով փոխանցված է եղել առաջին ատյանի դատարան, ապա վերաքննիչ դատարանը բեկանում է դատական ակտը` կայացնելով նոր դատական ակտ:
5. Պարզելով, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակվել է նրան վերագրվող հանցագործության համար օրենքով չնախատեսված պատժատեսակ կամ պատժաչափ, կամ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը սխալ է հաշվարկվել, վերաքննիչ դատարանը փոփոխում է դատական ակտը:
6. Պարզելով, որ նյութական օրենքի որևէ այլ դրույթ, ներառյալ գույքային հայցը լուծելու առումով, ճիշտ կիրառված չէ, վերաքննիչ դատարանն ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը` կայացնելով նոր դատական ակտ կամ վարույթը փոխանցելով առաջին ատյանի դատարան՝ նոր դատաքննության, կամ փոփոխում է դատական ակտը:»
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ/0265/01/25 քրեական գործով 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ի դատավճիռը, գտնում է, որ սույն վերաքննիչ բողոքի քննության շրջանակներում անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցին. հիմնավորված է արդյո՞ք Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն առ այն, որ Արթուր Վաչագանի Մինասյանին հարկավոր է արդարացնել և ճանաչել անպարտ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ:
Այսպես.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ: (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(...) 2. Դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավոր:
3. Դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն միջազգային պայմանագրի կամ օրենքի պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառելի են տվյալ վարույթն իրականացնելիս:
4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա.
2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են:
(...)
7. Մեղադրական դատավճիռը կայացվում է մեղադրական վերդիկտի հիման վրա և բովանդակում է հանցանքի կատարման մեջ մեղադրյալին մեղավոր ճանաչելու և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելու, պատժից ազատելու, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում՝ պատիժ չնշանակելու մասին դատարանի որոշումը: (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ի մասի համաձայն՝ «1. Դատավճռում պետք է շարադրվեն հետևյալ հարցերի պատասխանները․
1) ապացուցված են արդյոք մեղադրյալին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը).
2) ապացուցված է արդյոք այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը.
3) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ.
(...)
6) դատապարտված մեղադրյալի արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի որ հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետն է ենթակա կիրառման.
7) ապացուցված են արդյոք դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները. (...)»։
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով։
«Ապացույցների բավարարություն» եզրույթի էությանը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշներին և բնութագրին վերաբերող հարցերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից քննարկվել և վերլուծվել են, ի թիվս այլնի, Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես վկայակոչված որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ինչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ինչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև երբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե երբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները`
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած»:
Ընդ որում, Մ․Հակոբյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ անդրադառնալով անձի մեղավորության հաստատման համար հաղթահարման ենթակա անհրաժեշտ չափանիշներից մեկին` անմեղության կանխավարկածին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանը շեշտել է, որ. «[Ա]պացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված` ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում` կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով` հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա»:
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին` ներքին համոզմունքին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ. «Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով, այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ: (…)»:
Մեկ այլ` Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի վերաբերյալ որոշման մեջ վերահաստատելով և զարգացնելով նախկինում արտահայտած իր իրավական դիրքորոշումները՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նաև ընդգծել է, որ. «(…) [Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով` մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»:
Նույն որոշման մեջ անդրադառնալով ապացույցի արժանահավատության հարցին` ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում:
Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ` փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ` վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ` բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:»:
Վերոգրյալ իրավակարգավորումների, իրավական վերլուծությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները և ուսումնասիրելով Բողոքաբերի վերաքննիչ բողոքը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման չի ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, ինչի արդյունքում հանգել է սխալ հետևության այն մասին, որ մեղադրյալ Արթուր Մանասյանին հարկավոր է ճանաչել անպարտ և արդարացնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի մեջ: Այլ կերպ ասած՝ Վերաքննիչ դատարանը, սույն որոշմամբ վկայակոչված չափանիշների համատեքստում գնահատելով Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցները, փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ գնահատման չի ենթարկել գործում առկա վերաբերելի ապացույցները, ինչով պայմանավորված հանգել է սխալ հետևության։
Այսպես, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը ոչ իրավաչափ կերպով անտեսել է սույն քրեական գործով վկաներ ****ի և ****ի ցուցմունքները և ոչ իրավաչափ կերպով նրանց ցուցմունքների արժանահավատությունը փաստացի պայմանավորել է Պարեկային ծառայության ավտոմեքենայի կամ պարեկային ծառայողներին ամրակցված տեսախցիկներով կատարված տեսագրության բացակայությամբ: Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության է հանգում՝ հաշվի առնելով հետևյալը.
Անդրադառնալով ցուցմունքի՝ որպես անձնային ապացույցի գնահատման առանձնահատկություններին՝ անհրաժեշտ է նկատի ունենալ, որ ցուցմունքն անձի կողմից նախկինում ընկալած հանգամանքների վերհիշումը և վերարտադրումն է։ Ցուցմունքի գնահատումը պետք է իրականացվի հետևյալ գործոնների պատշաճ գնահատման միջոցով՝ հարցաքննվողի վստահելիությունը և ցուցմունքի արժանահավատությունը։
Որպես հիշյալ հանգամանքների գնահատման երաշխիքներ նախատեսված են ապացույցների գնահատման անմիջականության սկզբունքը, ինչը սույն դեպքում ենթադրում է համապատասխան անձի ֆիզիկական ներկայության ապահովում դատարանում, ինչպես նաև նրա խաչաձև հարցաքննության ապահովումը։ Կարևոր է, որ յուրաքանչյուր ցուցմունք ստուգվի այլ ապացույցների համադրմամբ։ Ցուցմունքի հիմնական և էական հակասությունները պետք է գնահատվեն և լուծվեն այնպես, որ անձի դատապարտման հիմքում դնելիս նրա համար հասկանալի լինի՝ ինչու դրա արժանահավատությունը ողջամիտ կասկած չի հարուցում դատարանի մոտ։
Վստահելիությունը վերաբերում է «ազնիվ և ճշմարիտ» լինելու հարցաքննվողի կարողությանը։ Արժանահավատությունը վերաբերում է վկայի ցուցմունքի ճշգրտությանը։ Անվստահելի վկան չի կարող տալ արժանահավատ ցուցմունք։ Այնուամենայնիվ, վստահելի վկան կարող է բարեխղճորեն սխալվել՝ տալով անարժանահավատ ցուցմունք։ Ցուցմունքի արժանահավատությունը կապված է անձի կողմից համապատասխան հանգամանքներն ընկալելու, վերհիշելու և վերարտադրելու կարողության հետ։ Ելնելով վերջիններից՝ կարող են արժանահավատ գնահատվել վկայի հայտնած բոլոր տվյալները կամ դրանց մի մասը կամ դրանցից ոչ մեկը։ Ընդ որում՝ անհակասական ցուցմունքը ևս կարող է հիմք չընդունվել՝ բանականությանը, ողջախոհությանը և տրամաբանությանը հակասելու հիմքերով։
Հարցաքննվողի վստահելիության գնահատումը բազմագործոն գործընթաց է, որի շրջանակներում, ի թիվս այլոց, գնահատման է ենթարկվում նրա կրթվածությունը, վարքագիծը, ընկալելու և հիշելու ունակությունը և հնարավորությունը, ստելու կամ ճշմարտությունը հայտնելու շարժառիթը։ Այս գործընթացը ենթադրում է գնահատողի տպավորությունների բարդ միախառնում, որը ձևավորվում է օբյեկտիվ ապացույցների և ողջամիտ գնահատված հավանականությունների գերակշռության համատեքստում։ Հարցաքննվողը նվազ վստահելի կարող է գնահատվել անձնական հատկանիշների և կենսագրական տվյալների գնահատման հիման վրա։
Վերոգրյալ դատողությունների լույսի ներքո անդրադառնալով վկաներ ****ի և ****ի դատաքննական ցուցմունքներին՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ դրանք կասկածի տակ դնելու, ավելին՝ անարժանահավատ համարելու որևէ պատճառ չկա: Մասնավորապես՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խնդրո առարկա տեղեկությունները վկաներին հայտնի են դարձել վերջիններիս կողմից իրենց ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում, համապատասխան հանգամանքներն ընկալելու և վերարտադրելու տեսանկյունից ոստիկանության ծառայող հանդիսացող վկաների կարողությունը քննարկման առարկա դառնալ չի կարող, ավելին՝ վկաներ ****ի և ****ի ցուցմունքները, նրանց անձնական հատկանիշների և կենսագրական տվյալների հաշվառմամբ, օժտված են արժանահավատության առավել բարձր ցուցիչով:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն քրեական գործի շրջանակներում փաստացի առկա է մի իրավիճակ, երբ վկաներ ****ի և ****ի ցուցմունքների և մեղադրյալ Արթուր Մինասյանի ցուցմունքների միջև առաջացել է վստահելիության որոշման խնդիր։ Ցուցմունքի արժանահավատությանը վերաբերելի վերոգրյալ չափանիշների լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Ա.Մինասյանը հանդիսանում է քրեական գործի ելքով շահագրգիռ անձ, ում ցուցմունքի արժանահավատությունը, հատկապես այլ ապացույցների հետ բավարար համակցության բացակայության դեպքում, չի կարող որոշվել միայն այն ստուգմամբ, թե արդյոք կոնկրետ անձի անձնական վարքագիծը ճշմարտացիության համոզմունք պարունակում է, թե՝ ոչ:
Այսպես՝ մեղադրյալ Արթուր Մինասյանը հիմնական դատալսումների ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ մեքենան դեպքի վայրում հայտնվել է այն ժամանակ, երբ ինքը մինչև ալկոհոլ օգտագործելն այն վարել է, ալկոհոլն օգտագործել է դեպքի վայրին հարակից սղոցարանի տարածքում: Այդ օրն ալկոհոլ օգտագործելուց հետո ինքը մեքենան չի պատրաստվել վարել, մեքենան պետք է մնար այդտեղ, մեքենայի մեջ նստած է եղել, պարեկները մոտեցել են և կանգնել իր մեքենայի հետևում: Մինչդեռ, վկա ****ը հիմնական դատալսումների ընթացքում տված ցուցմունքով հերքել է այն հանգամանքը, որ մեքենան կայանված եղել և պնդել է, որ մեղադրյալի ավտոմեքենան իրենց կողմից է կանգնեցվել։ Հիմնական դատալսումների ընթացքում նույնաբովանդակ ցուցմունք է տվել նաև վկա ****ը։
Մեղադրյալ Ա.Մինասյանի ցուցմունքի անարժանահավատության, իսկ վկաներ ****ի և ****ի ցուցմունքների արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման է արժանի նաև այն հանգամանքը, որ Ա.Մինասյանի 2024 թվականի փետրվարի 13-ի ձերբակալման արձանագրության համաձայն՝ վերջինս որևէ հայտարարություն չի արել: Այլ կերպ ասած՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Ա.Մինասյանը, արձանագրված արարքի կապակցությամբ հայտարարությամբ հանդես գալու հնարավորություն ունենալով, չի արել դա, ինչը նրա ցուցմունքի արժանահավատության գնահատման տեսանկյունից էական նշանակություն ունեցող հանգամանք է:
Ինչ վերաբերում է Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում վկայակոչած Արծրուն Խաչատրյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» ՎԴ/6527/05/18 վարչական գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2021 թվականի նոյեմբերի 11-ի և Դավիթ Թովմասյանն ընդդեմ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» ՎԴ/3400/05/22 վարչական գործերով որոշումներին, ապա Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ Հայաստանի Հանրապետության տարածքում քրեական վարույթը կարգավորվում է Սահմանադրությամբ, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով, «Հայաստանի Հանրապետության դատական օրենսգիրք» սահմանադրական օրենքով և սույն օրենսգրքով, ինչպես նաև «Կատարողական վարույթի մասին» օրենքով, ուստի Վարչական դատավարության կարգով կայացված որոշումները չեն կարող կանխորոշող նշանակություն ունենալ անձի արարքին քրեիրավական գնահատական տալու հարցում:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ, 104-րդ, 105-րդ հոդվածների պահանջների խախտումներ, կայացրել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող դատական ակտեր, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-րդ հոդվածի համաձայն, քրեադատավարական օրենքի էական խախտում է և հիմք է Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու և գործն առաջին ատյանի դատարան՝ նոր քննության ուղարկելու համար: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նոր քննության ընթացքում Առաջին ատյանի դատարանը, վերացնելով արձանագրված խախտումները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, առաջադրված մեղադրանքում մեղադրյալի մեղավորության հարցում պետք է հանգի համապատասխան հետևության:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Երևան քաղաքի Մալաթիա- Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դ.Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ի ԵԴ1/0265/01/25 դատավճիռը պետք է բեկանել և վարույթը փոխանցել առաջին ատյանի դատարան՝ նոր քննության:
Մեղադրյալ Ա.Մինասյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց պետք է կիրառել բացակայելու արգելքը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 361-363-րդ, 370-372-րդ, 376-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՝

Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դ.Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի նոյեմբերի 26-ի ԵԴ1/0265/01/25 դատավճիռը բեկանել, վարույթը (քրեական գործը) փոխանցել առաջին ատյանի դատարան՝ նոր քննության:
Մեղադրյալ Ա.Մինասյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել բացակայելու արգելքը:
Պարզաբանում՝ սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստացման օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Կ.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ



ԴԱՏԱՎՈՐ Վ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԸ ՄՆԱՑԵԼ Է ՀԱՏՈՒԿ ՏԱՐԲԵՐՎՈՂ ԿԱՐԾԻՔԻ: