ԵԴ1/0246/01/25




ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«30» հունվարի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ` Դատարան), նախագահությամբ՝ դատավոր Տաթևիկ Մուրադյանի, գրավոր ընթացակարգով՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգի կիրառմամբ քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի՝ (ծնված՝ 15.10.2001թ. Արագածոտնի մարզ, գյուղ Վերին Սասնաշեն, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվում է՝ Արագածոտնի մարզ գյուղ Վերին Սասնաշեն 2-րդ փողոց, 2-րդ տուն հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,

ՊԱՐԶԵՑ

1. Քրեական գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի հուլիսի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60272224 քրեական վարույթը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Կ․ Ստեփանյանի որոշմամբ՝ թիվ 60272224 քրեական վարույթով Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2025 թվականի հունվարի 15-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ ԵԴ1/0246/01/25 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը թիվ ԵԴ1/0246/01/25 քրեական գործն էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել և 2025 թվականի հունվարի 16-ին հանձնվել է դատավոր Տաթևիկ Մուրադյանին:
2025 թվականի հունվարի 17-ին Դատարանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/0246/01/25 քրեական գործի վարույթն ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին։
Վարույթն իրականացվել է գրավոր ընթացակարգով և դատավճռի կայացման օր է նշանակվել 2025 թվականի հունվարի 30-ը:

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ «նա տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունենալով, հարբած (ոչ սթափ) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց:
Այսպես․
2024 թվականի հուլիսի 5-ին՝ ժամը 01:50-ին Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, գտնվելով ոչ սթափ (հարբած) վիճակում՝ արտաշնչած օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0,915 մգ/լ վարել է «ԼԱԴԱ» մակնիշի, 97 HI 977 հաշվառման համարանիշով տրանսպորտային միջոցը, ինչը հայտնաբերվել է ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից և կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն:»:

3. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Ուսումնասիրելով քրեական վարույթի նյութերը, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրական եզրակացությանը կցված է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու վերաբերյալ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնի քննիչ Տիրայր Կարապետյանի կողմից 2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի՝ մեղադրյալը չի վիճարկում իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը և պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո կամավոր ցանկություն է հայտնել, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով, ինչի վերաբերյալ քննիչը մեղադրյալի միջնորդության հիման վրա կազմել է համապատասխան արձանագրությունը, որը ստորագրել են քննիչը, մեղադրյալը և նրա պաշտպանը:
Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու և վարույթի նյութերը դատարան հանձնելու մասին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Կ․ Ստեփանյանի 2025 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․7-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ իրականացնելու հիմքերը և բացակայում են նույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված բացառող հանգամանքները։
Միասնական էլեկտրոնային տեղեկատվական համակարգում կատարված հարցման պատասխանի համաձայն՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանում մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի ստացած եկամուտները բացակայում են։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և որոշումները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու:
Դատարանը համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում ապացուցված է համարում մեղադրյալ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը), այդ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից այդ արարքը կատարելը, մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ, ինչպես նաև գտնում է, որ մեղադրյալի արարքի նկատմամբ պետք է կիրառվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասից հետևում է, որ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու դեպքում որպես պատիժ նշանակվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու, ուստի սույն դատական ակտով չի անդրադառնում պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, քանի որ մեղադրյալի նկատմամբ՝ որպես պատիժ ենթակա է նշանակման ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը։
Դատարանն արձանագրում է, որ միասնական էլեկտրոնային տեղեկատվական համակարգում կատարված հարցման պատասխանի համաձայն՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների շտեմարանում մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի ստացած եկամուտները բացակայում են, ուստի Դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկվի հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով։
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել տուգանք` արարքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, քանի որ նրան պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն։
Միաժամանակ, նկատի ունենալով Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի կողմից տուգանքն ամբողջությամբ և անհապաղ վճարելու անհնարինության վերաբերյալ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին արձանագրությամբ արված հայտարարությունը և վերջինիս գույքային դրության վերաբերյալ գործում առկա տվյալները՝ Դատարանը գտնում է, որ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակված տուգանքի վճարումը պետք է տարաժամկետել և նրան թույլատրել տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ մեղադրյալի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան մարմնի կողմից համատեղ սահմանած վճարման ժամանակացույցի:
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-14-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը սույն քրեական վարույթով բացակայում է:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում։
Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո պետք է վերացնել:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու պայմաններում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալ Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանից ենթակա չեն բռնագանձման՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի 4-րդ մասի։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ, 347-349-րդ, 464.6-464.10-րդ հոդվածներով` Դատարանը

ՎՃՌԵՑ

Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ, և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս 1 (մեկ) տարվա ընթացքում՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Համբարձում Ստեփանի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո վերացնել։
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ ՏԱԹԵՎԻԿ ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ