Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈւԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ


«29» հունվարի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)՝ նախագահությամբ՝ դատավոր Մ․Արզումանյանի, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառմամբ, գրավոր ընթացակարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Նոնա Արայիկի Սահակյանի (ծնված՝ 2004 թվականի մայիսի 1-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված է Գեղարքունիքի մարզի Վարդենիս քաղաքի Մեծ Մասրիկ համայնքի 3-րդ փողոցի 15-րդ տանը, բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր Նորքի Միկոյան փողոցի 7-րդ շենքի 3-րդ բնակարանում)՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, խափանման միջոց է կիրառված բացակայելու արգելքը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի դեկտեմբերի 5-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնի քննիչ Մ․Կոստանդյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնվել է թիվ 60731524 քրեական վարույթը։
2024 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ռ․Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 60731524 քրեական վարույթով Նոնա Արայիկի Սահակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 16-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնի քննիչ Մ․Կոստանդյանը որոշում է կայացրել թիվ 60731524 քրեական վարույթով մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրելու մասին։
2025 թվականի հունվարի 10-ին Ն․Սահակյանի վերաբերյալ թիվ 60731524 քրեական վարույթը մեղադրական եզրակացությամբ և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու մասին կից արձանագրությամբ ուղարկվել է Դատարան, որին շնորհվել է ԵԴ1/0230/01/25 համարը։
2025 թվականի հունվարի 15-ին թիվ ԵԴ1/0230/01/25 քրեական գործը հանձնվել է դատավոր Մ․Արզումանյանին։
2025 թվականի հունվարի 16-ին Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․6 հոդվածով նախատեսված համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքը, մասնավորապես՝ մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանը հանդիսանում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, նրան մեղսագրվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործության կատարում, նա չի վիճարկել իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը և պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո կամավոր ցանկություն է հայտնել, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով և բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.7 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքները, որոշում է կայացրել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին, իսկ դատավճռի կայացման օր է նշանակվել 2025 թվականի հունվարի 29-ը։

Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Նոնա Արայիկի Սահակյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարման համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և միաժամանակ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում, 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին՝ ժամը 04:00-ին, վարել է ավտոմեքենա:
Այսպես. Նոնա Արայիկի Սահակյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (սթափության վիճակի զննման կտրոնի համարը՝ 01749)՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը 0.193 մգ/լ (առնվազն 0.1737 մգ/լ՝ նկատի ունենալով ստուգաչափող թիվ 91101149 ալկոտեստեր սարքի չափման ճշտության հնարավոր 10% սխալանքը), 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին՝ ժամը 04:00-ին, Երևան քաղաքի Սայաթ-Նովա պողոտայում վարել է «Նիսսան» մակնիշի, 76 NN 667 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից նույն օրը կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180428241 արձանագրությունը։

Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելու համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Նոնա Արայիկի Սահակյանի վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն:
- Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու վերաբերյալ արձանագրության համաձայն՝ մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանը հայտնել է, որ չի վիճարկում իրեն ներկայացված մեղադրանքի փաստական հիմքն ու իրավական գնահատականը և պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո կամավոր ցանկություն է հայտնել, որ դատարանում գործի քննությունն իրականացվի համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով։ Մեղադրյալը խնդրել է, որպեսզի կիրառվի տուգանքի վճարման տարաժամկետման կարգ՝ մեկ տարի ժամկետով:
Արձանագրությունը ստորագրված է նաև մեղադրյալ Ն․Սահակյանի և պաշտպան Վ․Քեշիշյանի կողմից:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և որոշումները.
ՀՀ քրեական դատավարության 469.9 հոդվածի համաձայն՝
«1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով դատարանը գրավոր ընթացակարգով կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատավճիռը կայացվում է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը կայացնելուց հետո՝ հնարավորին չափ սեղմ ժամկետում, սակայն ոչ ուշ, քան 15 օրվա ընթացքում։
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:
4. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
5. Դատավճիռը պետք է պարունակի պարզաբանում այն բողոքարկելու՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված սահմանափակումների վերաբերյալ։
6. Դատավճիռը կայացնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան հինգ օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատապարտված մեղադրյալին, նրա պաշտպանին, հանրային մեղադրողին»:
Մեղադրյալ Ն․Սահակյանի կողմից ներկայացված մեղադրանքն ամբողջությամբ ընդունելու, համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու և գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելու պայմաններում՝ Դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով պետք է կայացնել մեղադրական դատավճիռ՝ մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանին մեղավոր ճանաչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելով տուգանքի ձևով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կիրառման պայմաններում Դատարանը, հաշվի առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 6-րդ մասի պահանջը, գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տուգանքի ձևով՝ նրան մեղսագրվող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափով:
Հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 5-րդ մասը և քրեական գործի նյութերում մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանի եկամտի վերաբերյալ տվյալների բացակայությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկվի հանցանքը կատարելու պահին (2024 թվականի նոյեմբերի 21) սահմանված նվազագույն աշխատավարձի, այն է՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով (տե՛ս «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածը)։ Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում (…)։
Միաժամանակ, Դատարանը, հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Նոնա Արայիկի Սահակյանը խնդրել է թույլատրել տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ տասներկու ամսում, և հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի իրավակարգավորումները, գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է հնարավորություն տալ նշանակված 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս նվազագույնը 31․250 (երեսունմեկ հազար երկու հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամ վճարելու պայմանով:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Ն․Սահակյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ թիվ 60731524 քրեական վարույթով արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Նոնա Արայիկի Սահակյանի՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180428241 արձանագրության, ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնի և ստուգաչափման վկայականի, Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված փաստաթղթի պատճենները դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո պետք է պահել քրեական գործերի նյութերի հետ՝ դրանց պահման ամբողջ ընթացքում։
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը, նկատի ունենալով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հանգամանքը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9 հոդվածի 4-րդ մասով, փաստում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը՝ առկայության դեպքում, մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման, ուստի վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-31-րդ, 99-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.9-464.10 հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Նոնա Արայիկի Սահակյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Թույլատրել Նոնա Արայիկի Սահակյանին դատավճռով նշանակված 375․000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս նվազագույնը 31․250 (երեսունմեկ հազար երկու հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամ վճարելու պայմանով:
Նոնա Արայիկի Սահակյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթղթերը պահել գործի նյութերի հետ՝ դրանց պահման ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ԱՐԶՈւՄԱՆՅԱՆ