Գործ N ԵԴ1/0053/01/25




Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

2025 թվականի հունվարի 23-ին Երևան քաղաքում` համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով` քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Արայիկ Ալիկի Լալայանի /ծնված` 29.08.1979թ., ԼՂՀ, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, դատվածություն չունեցող, բնակվող՝ ք. Երևան, Տիգրան Մեծի պողոտա, 52/37 հասցեում/: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի օգոստոսի 30-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՀՔ բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Մ.Մուրադյանը կազմել է արձանագրություն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով թիվ 60243123 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 16-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Գևորգյանը որոշում է կայացրել Արայիկ Լալայանի վերաբերյալ թիվ 8180242638 արձանագրությունը, թիվ 8180104935 որոշումը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրը որպես արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Դ.Թադևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 60243123 քրեական վարույթով Արայիկ Ալիկի Լալայանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա վարել է տրանսպորտային միջոց՝ զրկված լինելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից:
Այսպես.
Արայիկ Լալայանը, օրենքով սահմանված կարգով՝ վարչական իրավախախտման գործով թիվ 8180104935 որոշման հիման վրա 2022 թվականի փետրվարի 18-ից մեկ տարի ժամկետով հանդիսանալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված անձ և հաստատապես իմանալով այդ մասին, նշված իրավունքից զրկման ժամկետը լրացած չլինելու պայմաններում, 2022 թվականի դեկտեմբերի 31-ին՝ ժամը 01:50-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայում վարել է «Ford» մակնիշի, 01 LU 077 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ին քննիչ Ա.Գևորգյանը որոշում է կայացրել թիվ 60243123 քրեական վարույթով Արայիկ Ալիկի Լալայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց՝ «Բացակայելու արգելքը» ընտրելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 23-ին քննիչ Ա.Գևորգյանը կազմել է արձանագրություն՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ նախաձեռնելու վերաբերյալ: Մեղադրյալ Ա.Լալայանը խնդրել է տուգանքի վճարումը տարաժամկետել 12 ամսով:
2025 թվականի հունվարի 07-ին թիվ 60243123 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ՝ համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի կարգով քննելու համար, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը ստացել է թիվ ԵԴ1/0053/01/25 դատական համարը:

Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ.
Քրեական գործը ստանալուց հետո հավաստիանալով, որ առկա է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու հիմքը, և բացակայում են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքները, 09.01.2025թ-ին որոշում է կայացվել վարույթը ստանձնելու և համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ հարուցելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.8-րդ հոդվածի հոդվածի համաձայն`
«(...)
4. Դատարանը որոշում է կայացնում համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթը դադարեցնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին, եթե, ծանոթանալով քրեական գործին, հանգում է հետևության, որ՝
1) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքն ակնհայտորեն կատարվել է մեղադրյալ չհանդիսացող այլ անձի կողմից կամ նրա մասնակցությամբ.
2) մեղադրյալին մեղսագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականն ակնհայտորեն չի համապատասխանում մեղադրանքի փաստական հանգամանքներին.
3) առկա է սույն օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքներից որևէ մեկը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.9-րդ հոդվածի հոդվածի համաձայն`
«1. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով դատարանը գրավոր ընթացակարգով կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատավճիռը կայացվում է համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթ կիրառելու մասին որոշումը կայացնելուց հետո՝ հնարավորին չափ սեղմ ժամկետում, սակայն ոչ ուշ, քան 15 օրվա ընթացքում։
3. Համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս դատարանը նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի վերաբերելի դրույթները:
4. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
5. Դատավճիռը պետք է պարունակի պարզաբանում այն բողոքարկելու՝ սույն օրենսգրքով նախատեսված սահմանափակումների վերաբերյալ։
6. Դատավճիռը կայացնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան հինգ օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատապարտված մեղադրյալին, նրա պաշտպանին, հանրային մեղադրողին:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.10-րդ հոդվածի հոդվածի համաձայն`
«1. Սույն օրենսգրքի 464.9-րդ հոդվածին համապատասխան կայացված դատավճիռը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով, սակայն այն չի կարող բողոքարկվել սույն օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերով:»:
Ծանոթանալով քրեական գործին, Դատարանն արձանագրում է, որ առկա չեն հիմքեր ենթադրելու, որ՝
- մեղադրյալին մեղսագրվող արարքն ակնհայտորեն կատարվել է մեղադրյալ չհանդիսացող այլ անձի կողմից կամ նրա մասնակցությամբ,
- մեղադրյալին մեղսագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականն ակնհայտորեն չի համապատասխանում մեղադրանքի փաստական հանգամանքներին.
- առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.7-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանգամանքներից որևէ մեկը:
Հետևաբար Դատարանը գտնում է, որ սույն գործով պետք է կայացվի մեղադրական դատավճիռ:
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...)
6. Ավարտված կամ չավարտված հանցագործություններով համաձայնությամբ տուգանք նշանակելու վարույթի դեպքում նշանակվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափը՝ առանց լրացուցիչ պատիժ և անվտանգության միջոց նշանակելու:
(...)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝
պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
(...)
4. Սույն օրենսգրքի իմաստով՝ անձի՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը համարվում է կասեցված, եթե նրա` տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքն օրենքով սահմանված կարգով կասեցվել է, և կասեցման ժամկետը չի լրացել:
(...)»:
Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Արայիկ Ալիկի Լալայանը չի աշխատում, Դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել արարքը կատարելու պահի նվազագույն աշխատավարձի չափով, ինչպես նաև Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ պետք է նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն՝ հնգապատիկի չափով՝ առանց լրացուցիչ պատժի:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Ալիկի Լալայանի նկատմամբ «Բացակայելու արգելք» խափանման միջոցն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ, 464.9-րդ, 464.10-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արայիկ Ալիկի Լալայանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 /երեք հարյուր քառասուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո թույլատրել Արայիկ Ալիկի Լալայանին դատավճռով նշանակված 340.000 /երեք հարյուր քառասուն հազար/ ՀՀ դրամը վճարել մաս առ մաս՝ 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում, յուրաքանչյուր ամիս նվազագույնը 28.400 /քսանութ հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամի չափով:
Արայիկ Ալիկի Լալայանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց «Բացակայելու արգելքը» թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթղթերը թողնել կցված քրեական գործին:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով, 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով և 377-րդ հոդվածով նախատեսված հիմքերի կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ