Գործ ԵԴ1/0015/01/25




Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ,
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Լ.ՊՐԱԶՅԱՆԻ,
Մասնակցությամբ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ն.ԹՈՓՈՒԶՅԱՆԻ,
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ` Գ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ,

2025 թվականի հունվարի 21-ին Երևան քաղաքում` դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի` ծնված 26.06.1992թ., Արմավիրի մարզի Փարաքար համայնքում, ազգությամբ հայ, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնալուծված, ըստ իր հայտարարության՝ խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատված, մատուցում է տաքսի ծառայություն, հաշվառված և բնակվող՝ Արմավիրի մարզ, գյուղ Փարաքար, Մեքենագործների փողոց, 3-րդ շենք, բն. 13 հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով:

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի նոյեմբերի 10-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնի ՔՀԲ ավագ օ/լ Ա.Գրիգորյանը կազմել է արձանագրություն՝ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին ձերբակալելու մասին:
2023 թվականի նոյեմբերի 10-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ա.Մաթևոսյանը կազմել է արձանագրություն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով թիվ 17855223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
2023 թվականի նոյեմբերի 10-ին քննիչ Ա.Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալված Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին ազատ արձակելու մասին՝ անհրաժեշտությունը վերանալու հիմքով:
2024 թվականի դեկտեմբերի 28-ին քննիչ Ա.Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել Գուրգեն Մխիթարյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված՝ 11,55 գրամ հաստատուն քաշով, տնայնագործական եղանակով պատրաստված, «Տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոցը թիվ 17855223 քրեական վարույթով իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ն.Թոփուզյանը որոշում է կայացրել թիվ 17855223 քրեական վարույթով Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ հանրորեն վտանգավոր այն արարքը կատարելու համար, որ նա խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 2- րդ կետի պահանջը, այն է՝ չունենալով բժշկական նպատակներով կամ բժշկի նշանակմամբ թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի շրջանառություն իրականացնելու՝ թմրամիջոց ձեռք բերելու, պատրաստելու, պահելու թույլտվություն, առանց իրացման նպատակի, իր անձնական օգտագործման համար 2023թ. սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներն ընկած ժամանակահատվածում Երևան-Գյումրի մայրուղու քրեական վարույթի նախաքննությամբ հստակ տեղը չպարզված վայրից ձեռք է բերել «Կանեփ» ցեղատեսակի բույսի տերևներ, ապա դրանք չորացնելուց հետո փշրել և խառնելով ծխախոտ ցեղատեսակի բույսի մասնիկների հետ, առանց իրացման նպատակի, իր անձնական օգտագործման համար ապօրինի պատրաստել և իր հագին գտնվող բաճկոնի գրպանում ապօրինի պահել է «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերը, շրջանառությունն արգելված թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018թ. հունիսի 27-ին ընդունված թիվ 707-Ն որոշման N1 հավելվածով որպես թմրամիջոց նախատեսված զգալի չափի՝ 11.55 գրամ հաստատուն քաշով «Տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոց, ինչն էլ հայտնաբերվել է ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից ՀՀ ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնում 2023թ. նոյեմբերի 10-ին կատարված նրա անձնական խուզարկության արդյունքում:
2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին քննիչ Ա.Մաթևոսյանը որոշում է կայացրել թիվ 17855223 քրեական վարույթով Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելք կիրառելու մասին:
2022 թվականի հունվարի 03-ին թիվ 17855223 քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը ստացել է թիվ ԵԴ1/0015/01/25 դատական համարը:

Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Քրեական գործի դատաքննության փուլում մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ճանապարհին բնական կարիքները հոգալու ժամանակ տեսել է այն, քաղել է իր անձնական օգտագործման համար, օգտագործել է, ոստիկաններն իրեն կանգնեցրել և ասել են, որպեսզի գրպանների պարունակությունը ցույց տա, ինքը դատարկել է գրպանները, հարցրել են, թե ինչ է դա, ինքն էլ ասել է, որ թմրամիջոց է:
Հանրային մեղադրողի հարցերին պատասխանեց, որ քաղել է իր անձնական օգտագործման համար, մանրացրել է, խառնել է ծխախոտի հետ:
Դատարանի հարցերին պատասխանեց, որ իր անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ամբողջությամբ վերադարձրել են իրեն:
/դատական նիստի արձանագրություն՝ 21.01.2025թ./
Անձին ձերբակալելու վերաբերյալ 10.11.2023թ. կազմված արձանագրության համաձայն՝ 2023թ. նոյեմբերի 10-ին ժամը՝ 09:05-ին Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածով նախատեսված հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է: Ձերբակալված՝ Գ.Մխիթարյանը հայտարարել է, որ իր մոտից հայտնաբերված զանգվածը հանդիսանում է Կանեփ տեսակի թմրամիջոց, որը ձերբակալումից մեկ ամիս առաջ ձեռք է բերել Աշտարակի դաշտերից, այն չորացրել, մանրացրել և պահել է իր մոտ՝ իր անձնական օգտագործման համար:
/Հատոր 1, Գ.Թ. 2/
Անձնական խուզարկություն կատարելու վերաբերյալ 10.11.2023թ. կազմված արձանագրության համաձայն՝ Գուրգեն Մխիթարյանի անձնական խուզարկությամբ, հագին եղած բաճկոնի ձախ գրպանից հայտնաբերվել է ընդհանուր 19,44 գրամ քաշով, յուրահատուկ հոտով դեղնականաչավուն զանգված, որն ըստ վերջինիս հայտարարության՝ հանդիսանում է «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, այն քաղել է մոտ մեկ ամիս առաջ՝ Աշտարակի տարածքի դաշտերից՝ աճած «Կանեփի» բույսից, այն չորացրել, մանրացրել է և իր անձնական օգտագործման համար է:
/Հատոր 1, Գ.Թ. 3/
Փորձագետի թիվ 0205 եզրակացությա համաձայն՝ 11.11.2023թ. Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդները:
- Թմրամիջոցների օգտագործման վաղեմությունը պայմանավորված է դրանց օգտագործման եղանակով, հաճախականությամբ, չափաքանակով, տևողությամբ, այլ նյութերի հետ համակցմամբ և անձի օրգանիզմի առանձնահատկություններով:
/Հատոր 1, Գ.Թ. 125-126/
Փորձագետի թիվ 43422305 եզրակացությա համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված թափանցիկ պոլիէթիլենային տոպրակով փաթեթավորված 12,85 գրամ քաշով, կանաչադարչնավուն երանգի բուսական զանգվածը հանդիսանում է 11,55 գրամ հաստատուն քաշով, տնայնագործական եղանակով պատրաստված, «տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոց:
/Հատոր 1, Գ.Թ. 130-132/
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 28.12.2024թ. որոշմամբ՝ Գուրգեն Մխիթարյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և վերցված՝ 11,55 գրամ հաստատուն քաշով, տնայնագործական եղանակով պատրաստված, «տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց:
/Հատոր 2, Գ.Թ. 136-137/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 14-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական պատասխանատվության հիմքն ինչպես ավարտված, այնպես էլ չավարտված հանցանք կատարելն է:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 16-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցանք է համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարքը:
(...)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ կամ պրեկուրսոր ապօրինի արտադրելը, պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը կամ առաքելը՝
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
6. Խոստովանական ցուցմունքը չի կարող անձին դատապարտելու հիմք հանդիսանալ, եթե այն չի հիմնավորվել պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված բավարար ապացույցներով:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 101-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ապացուցումը սույն օրենսգրքով նախատեսված` ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
2. Սույն օրենսգրքով նախատեսված վարույթի առանձին տեսակների համար կարող է սահմանվել ապացուցման ենթակա հանգամանքների այլ շրջանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
Վերլուծելով մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը),
- ապացուցված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի քրեական հակաիրավականությունը,
- ապացուցված է մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի կողմից այդ արարքը կատարելը,
- ապացուցված է մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան այլընտրանքային է, պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ՝ հանրային աշխատանքների, ազատության սահմանափակման, կարճաժամկետ ազատազրկման և ազատազրկման ձևով:
Ուսումնասիրելով մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի անձը` նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, Դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն որ վերջինս նախկինում դատված չի եղել, ընդունել է իրեն առաջադրված մեղադրանքը, աջակցել է վարույթն իրականացնող մարմնին:
Հաշվի առնելով մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը` Դատարանը գտնում է, որ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանցագործության համար ենթակա է տուգանքի ձևով նախատեսված պատիժների:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)
11. Տուգանքը վճարելուց խուսափելու դեպքում բռնագանձվում է դատարանի որոշած տուգանքի չափին համարժեք գույք, եթե այդպիսին առկա է: Եթե այդպիսի գույք առկա չէ, ապա տուգանքը փոխարինվում է ազատազրկմամբ` ազատազրկման 3 օրը հաշվարկելով նվազագույն աշխատավարձի դիմաց:
(…)»:
Հաշվի առնելով հայտնաբերված թմրամիջոցի տեսակը, դրա ազդեցության համեմատական առավել նվազ վտանգավոր լինելը, սակայն միաժամանակ հաշվի առնելով դրա չափը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար ենթակա է պատժի այդ հանցանքի համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի չափով։
Նկատի ունենալով, որ թեպետ մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանը հայտարարել է, որ մատուցում է տաքսի ծառայություն, սակայն նրա ամսական եկամտի չափը պարզել հնարավոր չէ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել արարքը կատարելու պահի նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Միաժամանակ հաշվի առնելով մեղադրյալի այն հայտարարությունը, որ տուգանքը միանվագ վճարելու հնարավորություն չունի, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին պետք է թույլատրվի տուգանքը վճարել մաս առ մաս:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի նկատմամբ «Բացակայելու արգելք» խափանման միջոցն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված 11,55 գրամ քաշով «Տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոցի պահպանման հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո այն պետք է ոչնչացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարութային ծախսեր են՝
(…)
2) փորձագետի և թարգմանչի վարձատրության գումարները.
(…)
2. Հանրային մեղադրանքով վարութային ծախսերը վճարվում են պետական միջոցների հաշվին, եթե սույն օրենսգրքով այլ կարգ սահմանված չէ: Մասնավոր մեղադրանքով վարութային ծախսերի բաշխման կարգը որոշում է դատարանը:
3. Եթե դատապարտված մեղադրյալը վճարունակ է, ապա սույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին, 2-րդ և 4-7-րդ կետերում թվարկված վարութային ծախսերի հատուցման պարտականությունը դատարանը դնում է նրա վրա:
(…)»:
Անդրադառնալով վարութային ծախսերին, հաշվի առնելով մեղադրյալի նյութական դրությունը, նրա աշխատանքի բնույթը, Դատարանը գտնում է, որ փորձագետի վարձատրության վարութային ծախսերի հատուցման պարտականությունը չպետք է դնել վերջինիս վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո թույլատրել Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանին դատավճռով նշանակված 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամը վճարել մաս առ մաս` 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում, յուրաքանչյուր ամիս նվազագույնը 37.500 (երեսունյոթ հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամի չափով:
Գուրգեն Մկրտիչի Մխիթարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված 11,55 գրամ քաշով «Տետրահիդրոկաննաբինոլներ պարունակող բուսական խառնուրդ» տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան` ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ