ԵԴ1/4031/01/24

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ
ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

2025թ․ հուլիսի <<2>> ք․Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Ա.Հովհաննիսյան
դատական նիստերի քարտուղար Մ.Հովհաննիսյան
հանրային մեղադրող Ռ.Հարությունյան
պաշտպան Տ.Ծատրյան

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի՝ ծնված 1990 թվականի մայիսի 12-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատապարտված, բնակվող՝ Սյունիքի մարզի Վերիշեն գյուղի 1-ին փողոցի 35-րդ տանը: Հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդված 1-ին մասով. որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի հունիսի 14-ի ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Ն.Սիմոնյանի արձանագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդված 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60535824 քրեական վարույթը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ի ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Դ.Մարգարյանի որոշմամբ Արտակ Մկրտչյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ նա 2024 թվականի մայիսի 27-ին՝ ժամը 00:05-ի սահմաններում, վարել է <<Հյունդայի>> մակնիշի 37 XN 338 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում:
Այսպես. ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության կողմից թիվ 8400008274 վարչական իրավախախտման գործով 2024 թվականի հունվարի 6-ին կայացված որոշմամբ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 6 (վեց) ամիս ժամանակով՝ սկսած 2024 թվականի հունվարի 6-ից մինչև 2024 թվականի հուլիսի 8-ը, որի մասին վերջինը տեղում ծանուցվել է, սակայն հրաժարվել է որոշումը ստորագրելուց և պատճենը ստանալուց: Տեղյակ լինելով, որ իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված է, Արտակ Արթուրի Մկրտչյանը, կասեցման ժամկետը դեռ չլրացած, 2024 թվականի մայիսի 27-ին՝ ժամը 00:05-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Պարոնյան փողոցում վարել է <<Հյունդայի>> մակնիշի 37 XN 338 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկ Լևոն Սադաֆյանի կողմից նույն օրը՝ ժամը 00:10-ին, կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180405598 արձանագրությունը:
Այսինքն՝ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանին մեղսագրվում է պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2024 թվականի դեկտեմբերի 7-ի ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Ն.Սիմոնյանի որոշմամբ մեղադրյալ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին թիվ 60535824 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան:
Արագացված դատական քննություն.
Նախնական դատալսումների ընթացքում պաշտպան Տ.Ծատրյանը միջնորդեց դատաքննությունն անցկացնել արագացված վարույթի կարգով՝ նկատի ունենալով, որ սույն վարույթի շրջանակներում Արտակ Մկրտչյանն իր մեղքն ընդունել է։
Հանրային մեղադրող Ռ.Հարությունյանը հրապարակեց մեղադրանքի փաստական հիմքն ու արարքին տրվող իրավական գնահատականը՝ միաժամանակ նշելով, որ չի առարկում արագացված կարգով վարույթի կիրառման դեմ:
Մեղադրյալ Արտակ Մկրտչյանը հայտնեց, որ իրեն պարզ է առաջադրված մեղադրանքը, դրա հետ համաձայն է: Պնդում է ներկայացված միջնորդությունը, այն ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով վարույթի անցկացնելու հետևանքները:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը և բացակայում են սույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու միջնորդությունը բավարարելու մասին։
Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ Արտակ Մկրտչյանը կատարել է արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդված 1-ին մասով:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Դատարանը, ուսումնասիրելով Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման համար նշանակություն ունեցող տվյալները, եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանք է նախկինում արատավորված՝ դատապարտված չլինելը:
Դատարանը Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի քրեական պատասխանատվություն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում մեղքն ընդունելը և կատարածի համար զղջալը:
Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ Արտակ Մկրտչյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Կատարված արարքի համար մեղադրյալ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2010 թվականի օգոստոսի 27-ի թիվ ՍԴ/0293/01/09 որոշմամբ դիրքորոշում է հայտնել, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձը բնութագրող տվյալները և, քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ է և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Պատժի տեսակի և չափի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է հաշվի առնի կատարված հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ նրա պատասխանատվությունը մեղմացնող և (կամ) ծանրացնող հանգամանքները:
Դատարանը, հաշվի առնելով Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի կատարած արարքի բնույթը և հանրային վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես՝ այն, որ վերջինի կատարած հանցանքը հանդիսանում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն, այդ թվում՝ նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, անձը դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ մեղադրյալի կատարած արարքի համար քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև տուգանքի ձևով, գտնում է՝ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդված 1-ին մասով պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դատական նիստի ընթացքում մեղադրյալը խնդրել է նշանակվելիք տուգանք պատժատեսակը տարաժամկետել և թույլատրել մաս առ մաս վճարել, քանի որ ֆինանսական դրությամբ պայմանավորված չի կարող միանվագ վճարում կատարել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում: Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
ՀՀ քրեակատարողական օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պրոբացիայի ծառայություն ներկայանալու դեպքում դատապարտյալը վերցվում է հաշվառման, լրացվում է հաշվառման քարտ, նրան ստորագրությամբ անհապաղ պարզաբանվում են տուգանքի կատարման կարգն ու պայմանները, իր իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև դրանց չկատարման դեպքում օրենսդրությամբ սահմանված պատասխանատվությունը։ Այն դեպքում, երբ դատարանը թույլատրել է տուգանքը մաս առ մաս վճարել, կամ տուգանքի վճարման համար սահմանվել է մինչև մեկ տարի ժամկետ, ապա կազմվում է նաև վերահսկողության պլան:
Այսպիսով՝ Դատարանը, հաշվի առնելով Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի սոցիալական դրությունը, գտնում է, որ նշանակվող պատժի վճարումը պետք է տասներկու ամսով երկարաձգել և թույլատրել վճարել մաս առ մաս՝ յուրաքանչյուր ամիս 31.250 ՀՀ դրամով:
Դատարանը գտնում է, որ Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի՝ դատապարտված մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ, 276-րդ, 347-349-րդ, 353-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արտակ Արթուրի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել տուգանք՝ հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ նշանակված 375.000 ՀՀ դրամը վճարելու համար Արտակ Արթուրի Մկրտչյանին տրամադրել տասներկու ամիս ժամկետ՝ յուրաքանչյուր ամիս 31.250 ՀՀ դրամ վճարելու պայմանով:
Արտակ Արթուրի Մկրտչյանի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոց բացակայելու արգելքը՝ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերացնել:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերով):

ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ