Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/3971/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
19.1
Պատասխանող
Յուրի Սարիբեկյան Արամի
Գոռ Ղազարյան Զորիկի
Գոռ Ղազարյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Հարություն Մանուկյան
Քրեական վերաքննիչ
Արսեն Նիկողոսյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Հարություն Մանուկյան
Քրեական վերաքննիչ
Արսեն Նիկողոսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-07-17 | 12:00 | 2 | |||
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-07-03 | Չի կայացել | ||||
| Երևանի քրեական դատարան | 2026-04-16 | Կայացել է | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 16 ապրիլի 2026 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, բնակվող՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 7-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան), գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2026 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի ապրիլի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ 2026 թվականի ապրիլի 16-ին քննարկվել է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողն ըստ էության նշեց, որ Դատարանի նախորդ որոշմամբ արձանագրված՝ Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկը դեռևս շարունակում է առկա մնալ։ Որպես հիմնավորում՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ ավելի մեղմ խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում Գոռ Ղազարյանը դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ և կատարել է նոր հանցանքներ, որոնցից երեք դրվագներն այժմ մեղսագրվում են վերջինիս, ընդ որում՝ դրանց թվում առկա է նաև առանձնապես ծանր հանցանք։ Հետևաբար, գտնում է, որ անազատության հետ կապված խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում Գոռ Ղազարյանը կդրսևորի ոչ պատշաճ վարքագիծ, և հանցանք կատարելու ռիսկը կմնա բարձր։ Միաժամանակ, հանրային մեղադրողը հայտնեց, որ միայն տնային կալանք խափանման միջոցն է ի զորու ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, և հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ միջնորդեց Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել ևս 3 ամիս ժամկետով։ Պաշտպանն ըստ էության նշեց, որ միջնորդության դեմ առարկություններ չունեն։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի, մայիսի 6-ի, օգոստոսի 8-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից, իսկ 2026 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը դեռևս 2026 թվականի հունվարի 13-ին քննելով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի ռիսկը։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի հուլիսի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի հուլիսի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ | |||
| Տվյալների կենտրոն | 2026-03-13 | 17:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2026-02-25 | 10:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2026-01-13 | 16:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-12-09 | 12:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-11-26 | 13:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-11-20 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-10-17 | 16:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-10-07 | 14:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-09-12 | 16:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-08-08 | 13:40 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-08-07 | 16:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-08 | 14:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-06-10 | 15:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-13 | 15:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-06 | 14:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-04-16 | 16:30 | 2 | Նիստը չի կայացել | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-04-09 | 15:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-03-28 | 14:30 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-02-19 | 16:30 | 2 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-02-05 | 15:00 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-01-23 | 14:30 | 2 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-01-13 | 12:40 | 2 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-01-10 | 14:00 | 2 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ/3971/01/24
Երևան քաղաքի
առաջին ատյանի
ընդհանուր իրավասության
քրեական դատարան՝
Նախագահող դատավոր՝
Հ․Մանուկյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի,
«11» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան
գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Վարութային նախապատմությունը.
1. 2025 թվականի հունվարի 3-ին Առաջին ատյանի դատարանը ստանձնել է ըստ մեղադրանքի՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, թիվ ԵԴ/3971/01/24 քրեական գործով վարույթը:
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցներ են համակցված կերպով կիրառվել՝ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 / երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը:
2. Վերոնշյալ որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ թիվ ԵԴ/3971/01/24 գործով օրինականությունը և հիմնավորվածությունը հաստատող նյութերի հետ միասին, մակագրվել և 2025 թվականի նոյեմբերի 28-ին հանձնվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Նիկողոսյանին:
Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և բողոքի պահանջը.
3. Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է հետևյալը.
«(…) Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի վերոնշյալ որոշումը օրինական և հիմնավոր չէ, Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, ուստի նշված որոշումը ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ. (…)
Մինչդեռ, վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գ.Ղազարյանի նկատմամբ համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելու Դատարանի հիմնավորումներին՝ պետք է փաստել, որ դրանք ոչ բավարար չափով են պատճառաբանված, չեն բխում քրեական գործի նյութերից և ձեռք բերված փաստական տվյալներից:
Մասնավորապես՝
Դատարանը պատշաճ գնահատման չի արժանացրել մեղադրյալ Գ.Ղազարյանին մեղսագրվող հանցանքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այն որ վերջինիս առերևույթ մեղսագրվում է նաև առանձնապես ծանր հանցանքի կատարում, որի համար որպես պատիժ է նախատեսված վեցից տասներկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, ինչը մեծապես բարձրացնում է այն մտավախությունը, որ ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը կփորձի իր վրա դրված պարտականությունները չկատարել՝ պատժից և քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակով, նկատի ունենալով, որ Գոռ Ղազարյանը 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին ձերբակալման ընթացքում դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ՝ փորձել է փախուստի դիմել, ինչպես նաև մանրացնել և դեն նետել ձեռքին եղած թմրամիջոցները։
Անդրադառնալով Դատարանի կողմից կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներից տնային կալանքին և դրա իրավաչափությանը՝ կալանքի արձանագրված հիմքի չեզոքացման համատեքստում, հարկ եմ համարում շեշտել, որ թեև Դատարանի կողմից մինչև տնային կալանքի ժամկետի լրանալը կիրառվել են այլ անձանց հետ շփում ունենալու և հյուրընկալելու սահմանափակումներ, որոնք էլ, ըստ էության, պետք է ապահովեն քրեական վարույթի չխոչընդոտելու ռիսկի չեզոքացումը, սակայն Դատարանը հաշվի չի առել, որ նշված սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ լիարժեք վերահսկողությունն օբյեկտիվորեն անհնար է: Մասնավորապես՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունը չունի այն լծակները, որոնց միջոցով ամբողջ ծավալով կկարողանա վերահսկել մեղադրյալի կողմից, օրինակ, իր հետ բնակվող անձանց կապի միջոցներից օգտվելու հանգամանքը, կամ վերջիններիս միջոցով չհարցաքննված վկաների հետ կապի դուրս գալու և նրանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը:
Հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալին առերևույթ մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, դրանից բխող առանձնահատկությունները, ակնկալվող պատիժը իրենց համակցության մեջ թույլ են տալիս գալու հիմնավոր հետևության առ այն, որ մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը օգտվելով տնային կալանքի համատեքստում կիրառված սահմանափակումների լիարժեք վերահսկողության անհնարինությունից և գործիքակազմի բացակայությունից, կփորձի ձեռնարկել բոլոր հնարավոր միջոցները՝ քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու և ի շահ իրեն պայմաններ ստեղծելու համար, որպիսի ռիսկի հակակշիռ չի կարող հանդես գալ 2.500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի պետականացումը կամ խափանման միջոցի վերանայումը:
Դատարանը թեև իրավացիորեն արձանագրել է Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու հիմքի մտավախության մասին, սակայն նշված հիմքը չեզոքացնող կամ էականորեն նվազեցնող որևէ հանգամանքի բացակայության պայմաններում հանգել է ոչ իրավաչափ հետևության առ այն, որ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարային երաշխիքի տրամադրումը կարող է չեզոքացնել արձանագրված ռիսկը և ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։
Հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է և նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում, այնուհետև նման պայմաններում վերջինիս կրկին մեղսագրվել է այլ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում մեղսագրվող երեք արաքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված հանցանքներ։ Հարկ է նկատել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նույնաբնույթ եղանակով։ Հատկանշական է նաև մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։
Բացի այդ, հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը ըստ էության չունի եկամտի աղբյուր, չունի աշխատանք, ինչը նույնպես մեծապես անդրադառնում է հանցանք կատարելու ռիսկին։
Կարելի է եղրակացնել, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։
Այլ կեպ ասած՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կալանքի ձևով խափանման միջոցի շարունականան կիրառումը տվյալ դեպքում բխում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքի, ինչպես նաև կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակի միջև արդարացի հավասարակշռման անհրաժեշտությունից:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելով, թույլ է տվել դատավարական իրավունքի կոպիտ խախտում, որը վտանգել է արդարադատության շահը և խախտել է հանրային և մասնավոր իրավունքների հավասարակշռությունը, բացի այդ, Դատարանը տվյալ դեպքում կայացրել է պատճառաբանվածության չափանիշին չհամապատասխանող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման։ (…)»:
Վերոգրյալի հիման վրա Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով։
Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.
4. Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի պատասխանով ըստ էության առարկել է ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի դեմ:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
5. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, բողոքի հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշման օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված նյութերը, գտնում է, որ սույն հատուկ վերանայման բողոքի քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցին. հիմնավորված են արդյո՞ք Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշմամբ արտահայտված հետևությունները:
6. Պատասխանելով սույն որոշման 5-րդ կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(…)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով (…)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով.
(…)
գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը»:
Խափանման միջոց, այդ թվում՝ կալանք, կիրառելու իրավաչափության պայմաններն ամրագրած են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով, որի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (...)»:
Միևնույն ժամանակ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:
3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել`
1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը.
2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը.
3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին:
2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն:
3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները:
4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից:
4.1. Սույն հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։
5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման:
6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։
7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 129-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով անչափահաս մեղադրյալի ներկայանալը և նրա այլ պարտականություններ կատարելն ապահովելու նպատակով նրա նկատմամբ հսկողությունը կարող է հանձնարարվել անչափահաս մեղադրյալի ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին կամ փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմին, որտեղ նա գտնվում է:
2. Ծնողը, որդեգրողը, հոգաբարձուն իրավունք ունեն հրաժարվելու անչափահաս մեղադրյալի նկատմամբ դաստիարակչական հսկողություն իրականացնելուց:
3. Անչափահասի նկատմամբ որպես խափանման միջոց դաստիարակչական հսկողությունը կիրառելու դեպքում վարույթն իրականացնող մարմինը նրա ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին, փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմի ներկայացուցչին ծանոթացնում է կայացված որոշմանը և նրանց հանձնում որոշման պատճենը, ծանոթացնում է մեղադրանքի էությանը, նրանց բացատրում է իրենց իրավունքները, պարտականությունները և պատասխանատվությունը: Նշված գործողությունների կատարման վերաբերյալ կազմվում է արձանագրություն, որն ստորագրում են իրավասու մարմինը և դաստիարակչական հսկողությունն ստանձնած անձը:»:
7. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։
Եվրոպական դատարանը բազմիցս ընգծել է,, որ եթե ներպետական դատարանը գերազանցել է իր իրավասությունը կամ կալանքը ինչ-որ այլ պատճառով prima facie անվավեր է, օրինակ, երբ ստորին ատյանի դատարանները պատշաճ կերպով չեն դիտարկել այլընտրանքային խափանման միջոցները, ապա ազատությունից զրկվելը կարող է որակվել որպես «կամայական»: Այս առումով, եթե դատարանը չհիմնավորի, որ պետք է շարունակել կիրառել կալանքը՝ որպես խափանման միջոց, ապա հենց այդ փաստը կալանքը կարող է դարձնել կամայական և բերել ՄԻԵԿ-ի 5-րդ հոդվածի խախտման, կամ եթե բերված հիմքերը չափազանց թերի են, և հղումներ չեն տրվում համապատասխան իրավական դրույթներին (տե՛ս Խուդոյորովն ընդդեմ Ռուսաստանի, 2005թ.):
Անդրադառնալով գրավ խափանման միջոցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ այն իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը ՀՀ դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Պետք է նշել, որ գրավ կիրառելու միջնորդությամբ սովորաբար հանդես է գալիս մեղադրյալը (նաև վերջինիս պաշտպանը)՝ պայմանավորված նրանով, որ ազատությունից զրկման կամ դրա սահմանափակման խափանման միջոցների համեմատ գույքային բնույթի «զրկանքներն» առավել ընդունելի են լինում։ Խափանման միջոցների կիրառման պրակտիկան ցույց է տալիս, որ գրավը երբեմն առավել ընդունելի է լինում, քան բացակայելու արգելքը՝ պայմանավորված սահմանահատման հնարավորությամբ։ Գրավի չափը որոշելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը, մեղադրյալի գույքային դրությունը, մեղադրյալից բացի ով է պատրաստակամ կամ որ իրավաբանական անձն է վճարելու գրավի գումարը։ Տվյալ դեպքում կարևոր են հատկապես երկրորդ և երրորդ հանգամանքները, քանի որ դրանք պարզելն առավել մեծ ջանքեր է պահանջում։ Գրավը որպես խափանման միջոց կիրառող իրավասու մարմինը պետք է տիրապետի այնպիսի տեղեկատվության, որը հնարավորություն կտա վերջինիս անելու այնպիսի հետևություններ՝ խափանման տվյալ միջոցն ընտրել-չընտրելու, ընտրելու դեպքում այնպիսի գումար սահմանելու, որն անձի՝ մեղադրյալի վրա, ունենա ինչպես գույքային, այնպես էլ հոգեբանական ներազդեցություն։ Հարկ է նկատի ունենալ, որ գրավի չափը պետք է գույքային ազդեցություն ունենա նաև գրավատուի վրա, եթե գրավը մեղադրյալը չի վճարում։ Սրանից ենթադրվում է, որ գրավատուն իր անձնական ազդեցության միջոցով, վճարված գումարը (ընդունված գույքը) չկորցնելու հանգամանքով պայմանավորված շահագրգիռ է որպեսզի մեղադրյալը դրսևորի օրինական վարքագիծ։ Ի դեպ, պետք է նշել, որ այն հանգամանքը, որ գրավը կարող է վճարվել ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձի կողմից չի նվազեցնում տվյալ խափանման միջոցի դերը և նշանակությունը, սակայն նշվածը վարույթն իրականացնող մարմնին պետք է ստիպի առավել ուշիմ լինել և հասկանալ թե ով (կոնկրետ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձն) է պատրաստակամ վճարելու գրավ և որքան պետք է վճարվի, որպեսզի ենթադրվող ռիսկերը նվազեն՝ ապահովելով անձի իրավաչափ վարքագիծը վարույթի ընթացքում։
Կարևոր հանգամանք է նաև այն, որ գրավի ընտրության և կիրառման միջև կա ժամանակային խզում, որի առավելագույն ժամկետի խախտումը կարող է առաջացնել անբարենպաստ վարութային հետևանքներ։ Այսինքն, եթե իրավասու մարմնի կողմից գրավ ընտրելու մասին որոշման կայացումից երեք օրվա ընթացքում գրավը մուծված (շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության փոխանցված, անշարժ գույքը գրավ դրված) լինելը հավաստող փաստաթուղթը չներկայացվի վարույթն իրականացնող մարմին, ապա նշվածը հիմք կարող է հանդիսանալ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար ։
Անդրադառնալով խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքին, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ բացակայելու արգելք խափանման միջոցի կիրառման համար օրենսդիրը սահմանել է հիմնական նպատակ, այն է՝ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով մեղադրյալի ներկայանալն ապահովելն ու խուսափելու միջոցով քրեական վարույթին խոչընդոտելը կանխելը: Մեղադրյալը պետք է առնվազն անհրաժեշտության դեպքում հասանելի լինի վարույթն իրականացնող մարմնին՝ վերջինիս գործունեությունն անխոչընդոտ իրականացվելու համար: Այլ կերպ՝ նշված իրավական նորմերը վկայում են, որ բացակայելու արգելքը միջոց է, որով կանխվում է մեղադրյալի հնարավոր փախուստը ՀՀ-ից։ Մասնավորապես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը կարևոր է համարում կիրառել այս միջոցն այն պարագայում, երբ կա հնարավոր վտանգ՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ սահմանը հատելու համար։
8. Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքի կիրառման անհրաժեշտությունն ըստ էության բացակայում է:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն դինամիկ բնույթ և պայմանավորված վարութային գործողությունների կատարմամբ դրանք նվազում են։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, մեղադրյալի կողմից՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունը վարույթի սույն փուլում առկա չէ, ինչը արձանագրվել նաև Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված նախորդ որոշումներով։ Ու թեև առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը, այնուամենայնիվ վերջինիս նկատմամբ ընտրված թերևս ամենախիստ այլընտրանքային խափանման միջոց՝ տնային կալանքի (հատկապես գրավ և բացակայելու արգել այլընտանքային խափանման միջոցների հետ համակցված) կիրառմամբ հնարավոր կլինի զսպել՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագիծը:
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի անազատության մեջ գտնվելու ժամանակահատվածը, ողջամտորեն նվազեցրել է նրա կողմից ոչ իրավաչափ վարքագիծ դրսևորելու ռիսկը։ Վերջինս նաև նախկինում դատապարտված կամ այլ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր։
Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն փաստարկին, որ ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայությունը կիրառված սահմանափակումների նկատմամբ չի կարողանում իրականցնել վերահսկողություն, ապա Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ պետությունը, ի դեմս օրենսդրի, նախատեսելով համապատասխան օրենսդրական գործիքակազմ, կրում է նաև դրա կիրառման նկատմամբ արդյունավետ վերահսկողություն իրականացնելու պարտականություն: Այս կապակցությամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերահսկողական միջոցների արդյունավետությունը կամ անարդյունավետությունն անձի խնդիրը չէ, հետևաբար արդյունավետ վերահսկողության գործիքակազմի բացակայությունը (եթե պայմանականորեն ընդունենք, որ իրավասու մարմինն իրապես չունի քննարկվող սահմանափակումների նկատմամբ հսկողության անհրաժեշտ լծակներ) չի կարող ի վնաս անձի մեկնաբանվել և առավել ևս հանգեցնել անձի իրավունքների անհամաչափ սահմանափակման, ուստի հակառակի վերաբերյալ Բողոքաբերի պնդումների հետ համաձայնելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն:
Հարկ է ընդգծել նաև, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական վարույթով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, իսկ որպես այդպիսին կարող են հանդես գալ նաև այդ նյութերով դատարանին հասու դարձած որոշակի փաստական տվյալները կամ այդպիսի տվյալների համակցությունը:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ անընդունելի է խափանման միջոցի նպատակները հաստատող կանխատեսական դատողությունները նույնացնել արդեն իսկ կատարված արարքի հետ, քանզի սույն պարագայում քրեական վարույթին խոչընդոտելն արդեն իսկ քրեական օրենքով արգելված արարք է, մինչդեռ խափանման միջոցի հիմքերի համատեքստում այդ հնարավոր արարքը կատարելու վերաբերյալ ենթադրությունն ունի միայն ապագային վերաբերող կանխատեսական բնույթ և չի անցնում ողջամիտ կասկածի շեմը: Այլ կերպ ասած՝ դատարանը խափանման միջոցի հիմքերին անդրադառնալիս գնահատման է ենթարկում միայն այդ արարքների կատարման հնարավորության ռիսկը և ոչ թե կատարած կամ չկատարած լինելու վերաբերյալ հաստատված փաստերը:
9․Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելով տնային կալանքը, գրավը և ացակայելու արգելքը՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշումը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու պահից 15-օրյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Երևան քաղաքի
առաջին ատյանի
ընդհանուր իրավասության
քրեական դատարան՝
Նախագահող դատավոր՝
Հ․Մանուկյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի,
«11» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան
գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Վարութային նախապատմությունը.
1. 2025 թվականի հունվարի 3-ին Առաջին ատյանի դատարանը ստանձնել է ըստ մեղադրանքի՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, թիվ ԵԴ/3971/01/24 քրեական գործով վարույթը:
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցներ են համակցված կերպով կիրառվել՝ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 / երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը:
2. Վերոնշյալ որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ թիվ ԵԴ/3971/01/24 գործով օրինականությունը և հիմնավորվածությունը հաստատող նյութերի հետ միասին, մակագրվել և 2025 թվականի նոյեմբերի 28-ին հանձնվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Նիկողոսյանին:
Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և բողոքի պահանջը.
3. Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է հետևյալը.
«(…) Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի վերոնշյալ որոշումը օրինական և հիմնավոր չէ, Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, ուստի նշված որոշումը ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ. (…)
Մինչդեռ, վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գ.Ղազարյանի նկատմամբ համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելու Դատարանի հիմնավորումներին՝ պետք է փաստել, որ դրանք ոչ բավարար չափով են պատճառաբանված, չեն բխում քրեական գործի նյութերից և ձեռք բերված փաստական տվյալներից:
Մասնավորապես՝
Դատարանը պատշաճ գնահատման չի արժանացրել մեղադրյալ Գ.Ղազարյանին մեղսագրվող հանցանքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այն որ վերջինիս առերևույթ մեղսագրվում է նաև առանձնապես ծանր հանցանքի կատարում, որի համար որպես պատիժ է նախատեսված վեցից տասներկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, ինչը մեծապես բարձրացնում է այն մտավախությունը, որ ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը կփորձի իր վրա դրված պարտականությունները չկատարել՝ պատժից և քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակով, նկատի ունենալով, որ Գոռ Ղազարյանը 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին ձերբակալման ընթացքում դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ՝ փորձել է փախուստի դիմել, ինչպես նաև մանրացնել և դեն նետել ձեռքին եղած թմրամիջոցները։
Անդրադառնալով Դատարանի կողմից կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներից տնային կալանքին և դրա իրավաչափությանը՝ կալանքի արձանագրված հիմքի չեզոքացման համատեքստում, հարկ եմ համարում շեշտել, որ թեև Դատարանի կողմից մինչև տնային կալանքի ժամկետի լրանալը կիրառվել են այլ անձանց հետ շփում ունենալու և հյուրընկալելու սահմանափակումներ, որոնք էլ, ըստ էության, պետք է ապահովեն քրեական վարույթի չխոչընդոտելու ռիսկի չեզոքացումը, սակայն Դատարանը հաշվի չի առել, որ նշված սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ լիարժեք վերահսկողությունն օբյեկտիվորեն անհնար է: Մասնավորապես՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունը չունի այն լծակները, որոնց միջոցով ամբողջ ծավալով կկարողանա վերահսկել մեղադրյալի կողմից, օրինակ, իր հետ բնակվող անձանց կապի միջոցներից օգտվելու հանգամանքը, կամ վերջիններիս միջոցով չհարցաքննված վկաների հետ կապի դուրս գալու և նրանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը:
Հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալին առերևույթ մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, դրանից բխող առանձնահատկությունները, ակնկալվող պատիժը իրենց համակցության մեջ թույլ են տալիս գալու հիմնավոր հետևության առ այն, որ մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը օգտվելով տնային կալանքի համատեքստում կիրառված սահմանափակումների լիարժեք վերահսկողության անհնարինությունից և գործիքակազմի բացակայությունից, կփորձի ձեռնարկել բոլոր հնարավոր միջոցները՝ քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու և ի շահ իրեն պայմաններ ստեղծելու համար, որպիսի ռիսկի հակակշիռ չի կարող հանդես գալ 2.500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի պետականացումը կամ խափանման միջոցի վերանայումը:
Դատարանը թեև իրավացիորեն արձանագրել է Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու հիմքի մտավախության մասին, սակայն նշված հիմքը չեզոքացնող կամ էականորեն նվազեցնող որևէ հանգամանքի բացակայության պայմաններում հանգել է ոչ իրավաչափ հետևության առ այն, որ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարային երաշխիքի տրամադրումը կարող է չեզոքացնել արձանագրված ռիսկը և ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։
Հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է և նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում, այնուհետև նման պայմաններում վերջինիս կրկին մեղսագրվել է այլ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում մեղսագրվող երեք արաքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված հանցանքներ։ Հարկ է նկատել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նույնաբնույթ եղանակով։ Հատկանշական է նաև մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։
Բացի այդ, հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը ըստ էության չունի եկամտի աղբյուր, չունի աշխատանք, ինչը նույնպես մեծապես անդրադառնում է հանցանք կատարելու ռիսկին։
Կարելի է եղրակացնել, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։
Այլ կեպ ասած՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կալանքի ձևով խափանման միջոցի շարունականան կիրառումը տվյալ դեպքում բխում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքի, ինչպես նաև կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակի միջև արդարացի հավասարակշռման անհրաժեշտությունից:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելով, թույլ է տվել դատավարական իրավունքի կոպիտ խախտում, որը վտանգել է արդարադատության շահը և խախտել է հանրային և մասնավոր իրավունքների հավասարակշռությունը, բացի այդ, Դատարանը տվյալ դեպքում կայացրել է պատճառաբանվածության չափանիշին չհամապատասխանող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման։ (…)»:
Վերոգրյալի հիման վրա Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով։
Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները.
4. Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի պատասխանով ըստ էության առարկել է ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի դեմ:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
5. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, բողոքի հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշման օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված նյութերը, գտնում է, որ սույն հատուկ վերանայման բողոքի քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցին. հիմնավորված են արդյո՞ք Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշմամբ արտահայտված հետևությունները:
6. Պատասխանելով սույն որոշման 5-րդ կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝
(…)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով (…)»:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով.
(…)
գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը»:
Խափանման միջոց, այդ թվում՝ կալանք, կիրառելու իրավաչափության պայմաններն ամրագրած են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով, որի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (...)»:
Միևնույն ժամանակ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:
3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել`
1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը.
2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը.
3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին:
2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն:
3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները:
4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից:
4.1. Սույն հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։
5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման:
6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։
7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 129-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով անչափահաս մեղադրյալի ներկայանալը և նրա այլ պարտականություններ կատարելն ապահովելու նպատակով նրա նկատմամբ հսկողությունը կարող է հանձնարարվել անչափահաս մեղադրյալի ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին կամ փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմին, որտեղ նա գտնվում է:
2. Ծնողը, որդեգրողը, հոգաբարձուն իրավունք ունեն հրաժարվելու անչափահաս մեղադրյալի նկատմամբ դաստիարակչական հսկողություն իրականացնելուց:
3. Անչափահասի նկատմամբ որպես խափանման միջոց դաստիարակչական հսկողությունը կիրառելու դեպքում վարույթն իրականացնող մարմինը նրա ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին, փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմի ներկայացուցչին ծանոթացնում է կայացված որոշմանը և նրանց հանձնում որոշման պատճենը, ծանոթացնում է մեղադրանքի էությանը, նրանց բացատրում է իրենց իրավունքները, պարտականությունները և պատասխանատվությունը: Նշված գործողությունների կատարման վերաբերյալ կազմվում է արձանագրություն, որն ստորագրում են իրավասու մարմինը և դաստիարակչական հսկողությունն ստանձնած անձը:»:
7. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։
Եվրոպական դատարանը բազմիցս ընգծել է,, որ եթե ներպետական դատարանը գերազանցել է իր իրավասությունը կամ կալանքը ինչ-որ այլ պատճառով prima facie անվավեր է, օրինակ, երբ ստորին ատյանի դատարանները պատշաճ կերպով չեն դիտարկել այլընտրանքային խափանման միջոցները, ապա ազատությունից զրկվելը կարող է որակվել որպես «կամայական»: Այս առումով, եթե դատարանը չհիմնավորի, որ պետք է շարունակել կիրառել կալանքը՝ որպես խափանման միջոց, ապա հենց այդ փաստը կալանքը կարող է դարձնել կամայական և բերել ՄԻԵԿ-ի 5-րդ հոդվածի խախտման, կամ եթե բերված հիմքերը չափազանց թերի են, և հղումներ չեն տրվում համապատասխան իրավական դրույթներին (տե՛ս Խուդոյորովն ընդդեմ Ռուսաստանի, 2005թ.):
Անդրադառնալով գրավ խափանման միջոցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ այն իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը ՀՀ դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Պետք է նշել, որ գրավ կիրառելու միջնորդությամբ սովորաբար հանդես է գալիս մեղադրյալը (նաև վերջինիս պաշտպանը)՝ պայմանավորված նրանով, որ ազատությունից զրկման կամ դրա սահմանափակման խափանման միջոցների համեմատ գույքային բնույթի «զրկանքներն» առավել ընդունելի են լինում։ Խափանման միջոցների կիրառման պրակտիկան ցույց է տալիս, որ գրավը երբեմն առավել ընդունելի է լինում, քան բացակայելու արգելքը՝ պայմանավորված սահմանահատման հնարավորությամբ։ Գրավի չափը որոշելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը, մեղադրյալի գույքային դրությունը, մեղադրյալից բացի ով է պատրաստակամ կամ որ իրավաբանական անձն է վճարելու գրավի գումարը։ Տվյալ դեպքում կարևոր են հատկապես երկրորդ և երրորդ հանգամանքները, քանի որ դրանք պարզելն առավել մեծ ջանքեր է պահանջում։ Գրավը որպես խափանման միջոց կիրառող իրավասու մարմինը պետք է տիրապետի այնպիսի տեղեկատվության, որը հնարավորություն կտա վերջինիս անելու այնպիսի հետևություններ՝ խափանման տվյալ միջոցն ընտրել-չընտրելու, ընտրելու դեպքում այնպիսի գումար սահմանելու, որն անձի՝ մեղադրյալի վրա, ունենա ինչպես գույքային, այնպես էլ հոգեբանական ներազդեցություն։ Հարկ է նկատի ունենալ, որ գրավի չափը պետք է գույքային ազդեցություն ունենա նաև գրավատուի վրա, եթե գրավը մեղադրյալը չի վճարում։ Սրանից ենթադրվում է, որ գրավատուն իր անձնական ազդեցության միջոցով, վճարված գումարը (ընդունված գույքը) չկորցնելու հանգամանքով պայմանավորված շահագրգիռ է որպեսզի մեղադրյալը դրսևորի օրինական վարքագիծ։ Ի դեպ, պետք է նշել, որ այն հանգամանքը, որ գրավը կարող է վճարվել ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձի կողմից չի նվազեցնում տվյալ խափանման միջոցի դերը և նշանակությունը, սակայն նշվածը վարույթն իրականացնող մարմնին պետք է ստիպի առավել ուշիմ լինել և հասկանալ թե ով (կոնկրետ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձն) է պատրաստակամ վճարելու գրավ և որքան պետք է վճարվի, որպեսզի ենթադրվող ռիսկերը նվազեն՝ ապահովելով անձի իրավաչափ վարքագիծը վարույթի ընթացքում։
Կարևոր հանգամանք է նաև այն, որ գրավի ընտրության և կիրառման միջև կա ժամանակային խզում, որի առավելագույն ժամկետի խախտումը կարող է առաջացնել անբարենպաստ վարութային հետևանքներ։ Այսինքն, եթե իրավասու մարմնի կողմից գրավ ընտրելու մասին որոշման կայացումից երեք օրվա ընթացքում գրավը մուծված (շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության փոխանցված, անշարժ գույքը գրավ դրված) լինելը հավաստող փաստաթուղթը չներկայացվի վարույթն իրականացնող մարմին, ապա նշվածը հիմք կարող է հանդիսանալ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար ։
Անդրադառնալով խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքին, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ բացակայելու արգելք խափանման միջոցի կիրառման համար օրենսդիրը սահմանել է հիմնական նպատակ, այն է՝ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով մեղադրյալի ներկայանալն ապահովելն ու խուսափելու միջոցով քրեական վարույթին խոչընդոտելը կանխելը: Մեղադրյալը պետք է առնվազն անհրաժեշտության դեպքում հասանելի լինի վարույթն իրականացնող մարմնին՝ վերջինիս գործունեությունն անխոչընդոտ իրականացվելու համար: Այլ կերպ՝ նշված իրավական նորմերը վկայում են, որ բացակայելու արգելքը միջոց է, որով կանխվում է մեղադրյալի հնարավոր փախուստը ՀՀ-ից։ Մասնավորապես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը կարևոր է համարում կիրառել այս միջոցն այն պարագայում, երբ կա հնարավոր վտանգ՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ սահմանը հատելու համար։
8. Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքի կիրառման անհրաժեշտությունն ըստ էության բացակայում է:
Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն դինամիկ բնույթ և պայմանավորված վարութային գործողությունների կատարմամբ դրանք նվազում են։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, մեղադրյալի կողմից՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունը վարույթի սույն փուլում առկա չէ, ինչը արձանագրվել նաև Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված նախորդ որոշումներով։ Ու թեև առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը, այնուամենայնիվ վերջինիս նկատմամբ ընտրված թերևս ամենախիստ այլընտրանքային խափանման միջոց՝ տնային կալանքի (հատկապես գրավ և բացակայելու արգել այլընտանքային խափանման միջոցների հետ համակցված) կիրառմամբ հնարավոր կլինի զսպել՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագիծը:
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի անազատության մեջ գտնվելու ժամանակահատվածը, ողջամտորեն նվազեցրել է նրա կողմից ոչ իրավաչափ վարքագիծ դրսևորելու ռիսկը։ Վերջինս նաև նախկինում դատապարտված կամ այլ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր։
Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն փաստարկին, որ ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայությունը կիրառված սահմանափակումների նկատմամբ չի կարողանում իրականցնել վերահսկողություն, ապա Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ պետությունը, ի դեմս օրենսդրի, նախատեսելով համապատասխան օրենսդրական գործիքակազմ, կրում է նաև դրա կիրառման նկատմամբ արդյունավետ վերահսկողություն իրականացնելու պարտականություն: Այս կապակցությամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերահսկողական միջոցների արդյունավետությունը կամ անարդյունավետությունն անձի խնդիրը չէ, հետևաբար արդյունավետ վերահսկողության գործիքակազմի բացակայությունը (եթե պայմանականորեն ընդունենք, որ իրավասու մարմինն իրապես չունի քննարկվող սահմանափակումների նկատմամբ հսկողության անհրաժեշտ լծակներ) չի կարող ի վնաս անձի մեկնաբանվել և առավել ևս հանգեցնել անձի իրավունքների անհամաչափ սահմանափակման, ուստի հակառակի վերաբերյալ Բողոքաբերի պնդումների հետ համաձայնելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն:
Հարկ է ընդգծել նաև, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական վարույթով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, իսկ որպես այդպիսին կարող են հանդես գալ նաև այդ նյութերով դատարանին հասու դարձած որոշակի փաստական տվյալները կամ այդպիսի տվյալների համակցությունը:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ անընդունելի է խափանման միջոցի նպատակները հաստատող կանխատեսական դատողությունները նույնացնել արդեն իսկ կատարված արարքի հետ, քանզի սույն պարագայում քրեական վարույթին խոչընդոտելն արդեն իսկ քրեական օրենքով արգելված արարք է, մինչդեռ խափանման միջոցի հիմքերի համատեքստում այդ հնարավոր արարքը կատարելու վերաբերյալ ենթադրությունն ունի միայն ապագային վերաբերող կանխատեսական բնույթ և չի անցնում ողջամիտ կասկածի շեմը: Այլ կերպ ասած՝ դատարանը խափանման միջոցի հիմքերին անդրադառնալիս գնահատման է ենթարկում միայն այդ արարքների կատարման հնարավորության ռիսկը և ոչ թե կատարած կամ չկատարած լինելու վերաբերյալ հաստատված փաստերը:
9․Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելով տնային կալանքը, գրավը և ացակայելու արգելքը՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշումը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու պահից 15-օրյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3971/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 27-12-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Աջափնյակ և Դավիթաշեն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 10848224 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Յուրի Սարիբեկյանին որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի' «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, իրացնելու նպատակով, Գոռ Զորիկի Ղազարյանի հետ խմբի կազմում նախնական համաձայնությամբ ապօրինի ձեռք են բերել թվով 8 սպիտակ, կապույտ, սև-դեղին կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի' ընդհանուր 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Յուրի Սարիբեկյանը Գոռ Ղազարյանի հետ խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ, 0.34 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցն իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել, այնուհետև տեղափոխել են Յուրի Սարիբեկյանի կողմից շահագործվող «Նիսսան Տիդա» մակնիշի, 55 YY 556 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով, որից հետո Յուրի Սարիբեկյանը 2024 թվականի մայիսի 14-ին' ժամը 02:15-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանի 11/3 հասցեի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող սպիտակ տուփը՝ 0,11+0,14+0,043+0,18+0,043+0,05+0,007+0,027 գրամ քաշերով փաթեթներով ավտոմեքենայի վարորդի կողքի նստատեղի առջևի գորգի վրայից դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Գոռ Ղազարյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի' «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, իրացնելու նպատակով, Յուրի Արամի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում նախնական համաձայնությամբ ապօրինի ձեռք են բերել թվով 8 սպիտակ, կապույտ, սև-դեղին կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27֊ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի' ընդհանուր 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Գոռ Ղազարյանը Յուրի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ, 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցն իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել, այնուհետև տեղափոխել են Յուրի Սարիբեկյանի կողմից շահագործվող «Նիսսան Տիդա» մակնիշի, 55 YY 556 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով, որից հետո վերջինս 2024 թվականի մայիսի 14-ին' ժամը 02:15-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանի 11/3 հասցեի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող սպիտակ տուփը' 0,11 + 0,14 + 0,043 + 0,18 + 0,043 + 0,05 + 0,007 + 0,027 գրամ քաշերով փաթեթներով ավտոմեքենայի վարորդի կողքի նստատեղի առջևի գորգի վրայից դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: Բացի այդ, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին' ժամը 02:30֊ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2- րդ փողոցում վարել տրանսպորտային միջոցը Բացի այդ, նույն օրը՝ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը իրացնելու նպատակով, ապօրինի ձեռք է բերել ընդհանուր 3 զիպ փականով թաղանթից փաթեթներում փաթեթավորված թմրամիջոցներ, որոնցից մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707- Ն որոշման 1-ին հավելվածի 267-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 7.67 գրամ քաշով «а-PVP» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110֊րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի' ընդհանուր 0,49 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը' ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 96-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի' ընդհանուր 9,88 գրամ քաշով «ՄԴՍ՜Ա» տեսակի թմրամիջոց, որոնք իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել է իր կողմից շահագործվող «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, և տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14֊ին' ժամը 02:30-ի սահմաններում, ՀՀ ՆԳՆ ճանապարհային ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից վերը նշված ավտոմեքենան կանգնեցվելուց հետո, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2-րդ փողոցի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող' 7.67 գրամ, 0.49 գրամ, 9.88 գրամ քաշերով փաթեթները «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի առջևի ձախակողմյան դռան ներսի հատվածից հանել և դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Յուրի |
| Ազգանուն | Սարիբեկյան |
| Հայրանուն | Արամի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 393 Մաս 2 Կետ 1, 3 /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հայրանուն | Զորիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 393 Մաս 3 Կետ 2 /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.4 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 27-12-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Մանուկյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 01-07-2022 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 03-01-2025 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 03 հունվարի 2025 թվական ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, ստանալով թիվ ԵԴ1/3971/01/24 (նախաքննական համարը՝ 10848224) քրեական գործը` Պ Ա Ր Զ Ե Ց Թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, նույն օրը գործը մակագրվել է դատավոր Հարություն Մանուկյանին: Քրեական գործը դատավորի աշխատակազմին հանձնվել է 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 310-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Նախնական դատալսումները պարտադիր են բոլոր քրեական վարույթներով: 2. Ստանալով քրեական գործը` դատավորը եռօրյա ժամկետում որոշում է կայացնում վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին: 3. Եթե պահպանված չէ սույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված ժամկետը, ապա դատարանն առանց նախնական դատալսումներ անցկացնելու մասին որոշում կայացնելու քրեական գործը վերադարձնում է հսկող դատախազին խափանման միջոցի հարցը քննարկելու և գործը կրկին դատարան հանձնելու նպատակով: 4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը պետք է բովանդակի տեղեկություններ այն կայացրած դատարանի և դատավորի, քրեական գործը ստանալու և որոշումը կայացնելու օրվա, ինչպես նաև նախնական դատալսումների վայրի և ժամանակի մասին: 5. Նախնական դատալսումներով առաջին դատական նիստը նշանակվում է սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշման կայացումից հետո՝ երկշաբաթյա ժամկետում: 6. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը կայացնելուց հետո՝ երկօրյա ժամկետում, դատավորը դրա պատճենն ուղարկում է հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: Հուշաթերթը ներառում է նաև սույն օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում:» Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 310-րդ հոդվածներով և 483-րդ հոդվածի 6-րդ մասով՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ստանձնել թիվ ԵԴ1/3971/01/24 (նախաքննական համարը՝ 10848224) քրեական գործի վարույթը և նախնական դատալսումները նշանակել 2025 թվականի հունվարի 10-ին ժամը 14:00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Ավան նստավայրի թիվ 2 դահլիճում (հասցեն՝ ՀՀ Երևան քաղաքի Գյուլիքևխվյան փողոցի 20): ԴԱՏԱՎՈՐ` Հ. ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Կազմակերպության անուն | ՀՀ ԴԱՏԱԽԱԶՈՒԹՅԱՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՋԱՓՆՅԱԿ ԵՎ ԴԱՎԹԱՇԵՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆԵՐԻ ԴԱՏԱԽԱԶՈՒԹՅՈՒՆ |
| Կազմակերպության հասցե | ․ |
| Կազմակերպության տեսակ | ԳԴ /ՀՀ գլխավոր դատախազություն եվ այլ դատախազություններ/ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հայրանուն | Զորիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Յուրի |
| Ազգանուն | Սարիբեկյան |
| Հայրանուն | Արամի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լևոն |
| Ազգանուն | Կարապետյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտակ |
| Ազգանուն | Հախինյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2024 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 10-01-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 10-01-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-01-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:40 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-01-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 13-01-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի փոխելը |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 13 հունվարի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի (ծնված՝ 1995 թվականի օգոստոսի 4-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Պերճ Զեյթունցյան փողոցի 75-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 10-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողը նշեց, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր է ապահովել միայն կալանք խափանման միջոցի կիրառմամբ, ուստի միջնորդում է կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել ևս երեք ամիս ժամկետով, քանի որ մեղադրյալը կարող է խոչընդոտել գործի քննությանը, կատարել նոր հանցանք և չկատարել իր վրա դրված պարտականությունները՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ գործը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, այսինքն՝ դեռևս չեն հետազոտվել ապացույցները և չեն հարցաքննվել վկաները։ Հետևաբար, այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չի լինի ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը։ Հանրային մեղադրողը նշեց նաև, որ սույն քրեական վարույթով ձերբակալվելուց մոտ երկու ամիս առաջ ևս Յուրի Սարիբեկյանը կատարել է նմանաբնույթ հանցանք, որի վերաբերյալ վարույթը քննվում է Էրեբունու քննչական բաժնում, բացի այդ մեղադրյալը չունի մշտական կայուն եկամուտ, ուստի այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման պայմաններում բարձր է հավանականությունը, որ վերջինս կկատարի նոր հանցանք։ Նշեց նաև, որ խափանման միջոցի հարցի քննարկման շրջանակներում պետք է հաշվի առնել նաև մեղսագրվող արարքի բնույթը և ծանրության աստիճանը և այն, որ սպասվում է միայն ազատազրկման ձևով պատիժ։ Ամբողջականացնելով դիրքորոշումը՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը և չեզոքացնել իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և նրա կողմից հանցանք կատարելը կանխելու ռիսկերը, ուստի միջնորդում է կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել ևս երեք ամիս ժամկետով։ Դատարանի հարցերին ի պատասխան՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ իր ունեցած տեղեկություններով՝ Էրեբունու քննչական բաժնում քննվող քրեական վարույթով Յուրի Սարիբեկյանը դեռևս չունի մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ։ Հայտնեց նաև, որ կալանքի հարցի նախորդ քննարկումների ընթացքում դատարանները չեն անդրադարձել նշված հանգամանքին։ Պաշտպանության կողմը նշեց, որ Յուրի Սարիբեկյանը շուրջ ութ ամիս գտնվում է կալանքի տակ, որի ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, այլ անձանց հետ հաղորդակցության իրավունքը սահմանափակված չլինելու պայմաններում չի փորձել խոչընդոտել գործի քննությանը, ուստի կալանքի հիմքերի մտավախությունն արդեն իսկ նվազել է։ Հավելեց, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու և դրա ժամկետները երկարաձգելու մասին որոշումներով չի արձանագրվել հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի ռիսկը, ընդ որում Էրեբունու քննչական բաժնում քննվող քրեական վարույթով Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում է կայացվել։ Հետևաբար, հանցանք կատարելը կանխելու հիմքը ներկայումս ևս առկա չէ։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքին՝ պաշտպանության կողմը նշեց, որ նախաքննությունն արդեն իսկ ավարտվել է և վարույթը գտնվում է դատարանում, ուստի վարույթում առկա ապացույցները ոչնչացնել կամ թաքցնել իրենց պաշտպանյալը չի կարող։ Իսկ վկաների վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու մասով՝ նշեց, որ իր պաշտպանյալի վերաբերյալ ցուցմունք են տվել միայն երկու ոստիկանության աշխատակիցներ, որոնց վրա իր պաշտպանյալն ազդեցություն գործադրել չի կարող, բացի այդ էլ նրանց ցուցմունքներն իր պաշտպանյալի ցուցմունքներին չեն հակասում, հետևաբար նրանց վրա ազդեցություն գործադրելն անիմաստ է։ Հետևաբար, վարույթի քննությանը խոչըդոտելու ռիսկը ևս նվազ է։ Պաշտպանության կողմը միջնորդեց մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել տնային կալանքը, գրավը՝ 5․000․000 ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը։ Մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանը միացավ պաշտպանների դիրքորոշմանը։ Հանրային մեղադրողը հավելեց, որ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի վերաբերյալ բացի ոստիկանության ծառայողներից մեղադրական բնույթի ցուցմունք է տվել նաև վկա Կարինե Գեղամյանը։ Պաշտպանության կողմը հավելեց, որ Յուրի Սարիբեկյանի՝ այլ անձանց հետ տեսակցելու և հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու իրավունքը սահմանափակված չի եղել և ցանկության դեպքում մեղադրյալը կարող էր քրեակատորղական հիմնարկում գտնվելու ընթացքում ևս վկա Կարինե Գեղամյանի վրա ազդեցություն գործադրել, որը սակայն չի արել։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հուլիսի 10-ի, 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետները երկարաձգվել են։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է չկատարել իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունները, մասնավորապես՝ խոչընդոտել վարույթի նախաքննությանը և ապացուցման գործընթացին։ Սույն որոշմամբ ինքնին չբացառելով վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմքի մտավախության առկայությունը և միևնույն ժամանակ անդրադառնալով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորության հարցին՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ թեև կալանքի վերը նշված հիմքի ռիսկն ինքնին չի վերացել, սակայն նախաքննությունը ավարտվել է, ինչով էլ ավարտվել է ապացույցների ձեռք բերման ակտիվ փուլը, բացի այդ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը մոտ ութ ամիս գտնվում է անազատության մեջ։ Սույն հարցի քննարկման կապակցությամբ Դատարանը կարևորում է նաև այն, որ մեղադրյալը չունի դատվածություն, ինչպես նաև ունի մշտական բնակության վայր։ Ընդհանրացնելով ասվածը և համադրելով դրանք մեջբերված իրավակարգավորումների հետ՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավարական սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն արդեն իսկ ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի օրինական վարքագիծը, քանի որ վերը նշված պարբերությամբ առկա պայմաններում Դատարանի գնահատմամբ արդեն իսկ այն չափով է նվազել կալանքի հիմքի ռիսկի առկայությունը, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովվել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ տնային կալանքի, գրավի և բացակայելու արգելքի կիրառման միջոցով հնարավոր կլինի ապահովվել վերջինիս օրինական վարքագիծը։ Ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ բարձր է վկա Կարինե Գեղամյանի վրա (ով ոստիկանության ծառայող չի հանդիսանում) վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը, ապա Դատարանն այս առումով ինքնին չի բացառում նման ռիսկի հնարավորությունը, սակայն հենց նման պայմաններում է Դատարանն անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառում տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հնարավոր ազդեցությունը գործադրվելու է ոչ թե ֆիզիկական եղանակով այլ միջնորդավորված եղանակով կամ կապի միջոցներով, մինչդեռ մեղադրյալի կալանքի տակ գտնվելու ութ ամիսներից վերջին վեց ամիսների ընթացքում այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը սահմանափակված չի եղել, որպիսի պայմաններում քրեական վարույթում առկա չեն փաստական տվյալներ, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը փորձել է զանգահարել կամ այլ եղանակով ազդեցություն գործադրել վկա Կարինե Գեղամյանի նկատմամբ։ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու և դրա ժամկետները երկարաձգելու մասին որոշումներով նշված հիմքի ռիսկը չի արձանագրվել և այդ որոշումների կայացումից ի վեր չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որոնք կվկայեին այդ հիմքի առկայության մասին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու մտավախությունը վարութային սույն փուլում առկա չէ։ Ընդ որում, հարկ է նկատել, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին սույն վարույթով մեղսագրվում է մեկ դրվագ ենթադրյալ արարքի կատարում և վերջինս չունի դատվածություն, իսկ հանրային մեղադրողի կողմից դատական նիստով վկայակոչած վարույթով կայացվել է հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում։ Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ՝ տնային կալանքով, գրավով և բացակայելու արգելքով փոփոխելու վերաբերյալ Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ գործում չկան և չեն ներկայացվել այնպիսի տեղեկություններ, փաստական տվյալներ, որոնք կարող են վկայել այն մասին, որ հիշյալ խափանման միջոցների համակցությունը, վերը թվարկված փաստական տվյալների առկայության պայմաններում, ի զորու չէ տվյալ պահին կանխել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի հավանական ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում: Ինչ վերաբերվում է գրավի չափին, ապա Դատարանը, մասնավորապես հաշվի առնելով նաև մեղսագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի անձը բնութագրող տվյալները, պաշտպանների հայտնած դիրքորոշումները, գտնում է, որ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամ գումարը կարող է ծառայել իր նպատակին, լինել բավարար երաշխիք՝ մեղադրյալի օրինական վարքագիծը տվյալ պահին ապահովելու համար: Ամբողջականացնելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել ու պարզաբանել, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ, մասնավորապես՝ տնային կալանքով և գրավով փոփոխելու որոշումը՝ մեղադրյալի կողմից ցանկացած ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու դեպքում կարող է վերանայվել՝ մասնավորապես փոխարինվելով առավել խիստ խափանման միջոցով, իսկ գրավը կարող է պետականացվել: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 23-01-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 23-01-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | դատական նիստը չի կայացել նախագահող դատավորի՝ «Ապօրինի հարստացումը» թեմայով աշխատանքային հանդիպմանը մասնակցելու հիմքով |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 05-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 05-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 05-02-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 05 փետրվարի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2024 թվականի հունիսի 17-ի որոշմամբ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը բավարարվել է մասնակիորեն՝ թիվ ԵԴ1/0974/06/24 վարույթով առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշումը բեկանվել է՝ վարույթը փոխանցվել է Հ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ նոր քննության: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողը նշեց, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքն օրինական է և հիմնավոր, այն փոփոխելու կամ վերացնելու հիմքեր այս պահին առկա չեն։ Նշեց նաև, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանքներ կատարելու և իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ գործին խոչընդոտելու ռիսկերը շարունակում են առկա լինել, դրանք էապես չեն նվազել, ուստի այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող գործուն երաշխիք լինել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու և նրա կողմից նոր հանցանքներ կատարելու ռիսկը նվազեցնելու հարցում։ Անդրադառնալով հանցանք կատարելու ռիսկին՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ սույն վարույթով մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է երկու անգամ. առաջին անգամ ձերբակալվելուց հետո վերջինիս մեղադրանք է ներկայացվել ծանր հանցագործություն կատարելու համար և նրա նկատմամբ կիրառվել է բացակայելու արգելք խափանման միջոցը, որպիսի պայմաններում գրեթե երեք ամիս անց վերջինս կատարել է նույնաբնույթ՝ ավելի ծանր հանցագործություն։ Այսինքն՝ ավելի մեղմ խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում մեղադրյալն իր վրա դրված պարտականությունները չի կատարել և կատարել է նոր հանցանք։ Անդրադառնալով իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես՝ խոչընդոտելու և քրեական գործի պատշաճ ընթացքին ապօրինի միջամտելու հիմքին՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ մեղադրյալին մեղսագրվում է ոչ մեծ ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների կատարում և սույն վարույթով մեղադրյալներն իրար ճանաչում են, իսկ նախաքննության ընթացքում վերջիններս հակասական, իրար դեմ ցուցմունքներ են տվել և այլ խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում հնարավոր է վերջիններս կապի միջոցներով կապվեն միմյանց հետ, հարմարեցնեն ու հետագայում ի նպաստ իրենց ցուցմունքներ տան և նման ձևով խոչընդոտեն գործի պատշաճ քննությանը։ Հետևաբար, մեղադրանքի կողմը գտնում է, որ սույն փուլում դեռևս շարունակում են առկա լինել նոր հանցանք կատարելու և մեղադրյալի վրա դրված պարտականությունները պատշաճ չկատարելու ռիսկերը, ուստի միջնորդում է երեք ամիս ժամկետով երկարաձգել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը։ Պաշտպան Ա.Սիմոնյանը նախ նշեց, որ առավելապես կանդրադառնա կալանքի հիմքերին։ Նշեց նաև, որ դեռևս մեկ և կես ամիս առաջ արդեն իսկ ձեռք բերված են եղել այն բոլոր փաստական տվյալները, որոնք վերջնարդյունքում դրվել են մեղադրանքի հիմքում, ուստի խոչընդոտելու կամ որևէ կերպով քրեական վարույթի ընթացքին ներազդելու ռիսկերն արդեն իսկ վերացած են եղել նախաքննության ընթացքում կալանքի ժամեկտի վերջին երկարաձգման միջնորդություն ներկայացնելու պահի դրությամբ։ Հայտնեց նաև, որ առկա չէ որևէ տվյալ իր պաշտպանյալի կողմից թմրամիջոցների ապօրինի իրացման վերաբերյալ, այլ ընդհակառակը, հարցաքննված անձինք հայտնել են, որ Գոռ Ղազարյանը թմրամիջոցների հետ չի առնչվել և նրանք որևէ տվյալ այդ մասով չունեն, ընդհուպ անգամ՝ օգտագործման մասով։ Հավելեց, որ սույն վարույթով մյուս մեղադրյալի տնային կալանքի տակ գտնվելու փաստով պայմանավորված իր պաշտպանյալին կալանքի տակ պահելը չափազանց անարդար կարող է լինել։ Հայտնեց նաև, որ կալանքի կրման ողջ ընթացքում իր պաշտպանյալը դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ։ Բացի այդ նախաքննության ընթացքում միջնորդել են, որ մեղադրյալը հարցաքննվի, որը չի կատարվել, իսկ դրանից հետո միջնորդել են համագործակցության վարույթ կիրառել, որը նույնպես մերժվել է (որոշումները ներկայացվեցին)։ Իր պաշտպանյալը ցանկացել է նախաքննության մարմնի կողմից այդպես էլ չպարզված տվյալերի մասով տեղեկություններ հայտնել, տվել է բովանդակային ցուցմունքներ և փաստացի համագործակցել է։ Անդրադառնալով հանցանք կատարելը կանխելու հիմքին՝ պաշտպանը նշեց, որ կալանքի ժամկետի երկարաձգման վերջին որոշումներով դատարաններն արձանագրել են, որ այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Բացի այդ, առաջին դրվագով վարույթ իրականացնող մարմինը չի միջնորդել Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել, այլ դատախազությունն է հարուցել հանրային քրեական հետապնդում և կալանքի միջնորդություն է ներկայացվել, որը մերժվել է։ Պաշտպանը հավելեց, որ Գոռ Ղազարյանն ունի առողջական խնդիրներ, որոնք քրեակատարողական հիմնարկում չեն լուծվում, ինչի կապակցությամբ մարդու իրավունքների պաշտպանին դիմում է հասցեագրվել, որը վարույթ է ընդունվել (ներկայացվեց գրության պատճենը)։ Իսկ մի քանի օր առաջ բժշկակական հետազոտություններ են իրականացվել, նշանակվել է որոշակի դեղորայք, որը սակայն քրեակատարողական հիմնարկը չի տրամադրում իր պաշտպանյալին։ Պաշտպանը խնդրեց հաշվի առնել նաև այն, որ Գոռ Ղազարյանն ունի մշտական բնակության վայր, մինչև կալանավորվելն աշխատել է, բացի այդ նրա խնամքին է գտնվում տատիկը։ Պաշտպանը միջնորդեց մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել տնային կալանքը և գրավը՝ 3․000․000 ՀՀ դրամի չափով։ Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը։ Դատարանի հարցերին ի պատասխան՝ պաշտպանը նշեց, որ իրենք միջնորդել են, որ իր պաշտպանյալը հարցաքննվի, սակայն հարցաքննությունը չի իրականացվել, ուստի որպես ծայրահեղ միջոց՝ միջնորդել են համագործակցության վարույթ կիրառել, որպեսզի այնպես չստացվի, որ նախաքննության ավարտից հետո հարց առաջանա, թե ինչու իր պաշտպանալն այդ հանգամանքները նախաքննության ընթացքում չի հայտնել։ Նշեց նաև, որ մեղադրանքն ամբողջությամբ ընդունելու վերաբերյալ դիրքորոշում չի եղել։ Պաշտպանը հավելեց նաև, որ իր պաշտպանյալը բանավոր հայտնել է, որ հետազոտություններ է անցել, դեղեր են նշանակվել, որոնք սակայն չեն տրամադրվել, սակայն այդ մասով փաստական տվյալներ առկա չեն, քանի որ իր հարցմանն ի պատասխան՝ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից բժշկական գաղտնիք կազմող տեղեկություններ չեն տրամադրվել։ Հանրային մեղադրողը հավելեց, որ համագործակցության վարույթ կիրառելու միջնորդությունը մերժվել է, քանի որ մեղադրյալն ամբողջությամբ չի ընդունել իրեն մեղսագրվող արարքը։ Հավելեց նաև, որ աշխատանք ունենալու և տատիկին խնամելու մասով փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել։ Հետևաբար, մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը պետք է երկարաձգվի։ Պաշտպան Ա.Սիմոնյանը հավելեց, որ կալանքի կիրառման վերաբերյալ առաջին միջնորդության քննության ընթացքում իրենց կողմից աշխատանքի վերաբերյալ փաստական տվյալ ներկայացվել է։ Հայտնեց նաև, որ համագործակցության վարույթ կիրառելու միջնորդությունը մերժվել է ոչ թե մեղադրանքն ամբողջությամբ չընդունելու, այլ այն հիմնավորմամբ, որ իրենք տվյալներ չեն հայտնել, այնինչ տվյալերի հայտնումը հետագա համագործակցության ընթացքում պետք է իրականացվեր։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Նման դիրքորոշում արտահայտելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն , որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում, մեղսագրվող երեք արարքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված ենթադրյալ հանցանքներ։ Հարկ է նկատել նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նմանաբնույթ եղանակով, ինչպես նաև պետք է հաշվի առնել մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Այս կապակցությամբ հարկ է նկատել նաև, որ կիրառված կալանքի ժամկետի երկարաձման վերաբերյալ 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ արձանագրվել է մեղադրյալի աշխատանք չունենալու հանգամանքը (իսկ հակառակի մասին վկայող փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել), որը նույնպես կարող է դիտարկվել որպես լրացուցիչ փաստարկ՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի համատեքստում։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես վարույթին խոչընդոտելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդ մտավախությունը թեև որոշակի առումով առկա է, սակայն վարութային սույն փուլում, երբ ապացույցների ակտիվ ձեռքբերման փուլն արդեն իսկ ավարտվել է, այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում։ Այլ կերպ, Դատարանը, նման դիրքորոշում արտահայտելով, ոչ թե արձանագրում է, որ այդ հիմքի մտավախությունն իսպառ բացակայում է, այլ նշում է, որ վարութային սույն փուլով պայմանավորված այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Միևնույն ժամանակ այս կապակցությամբ Դատարանը հաշվի է առնում նաև ձերբակալման ընթացքում թմրամիջոցների նետելու հանգամանքը։ Ինչ վերաբերում է մյուս մեղադրյալի վրա հնարավոր ազդեցություն գործադրելու կամ մեղադրյալների կողմից ցուցմունքները հարմարեցնելու մտավախությանը, ապա այս առումով Դատարանը համակարծիք է պաշտպանի այն դիրքորոշմանը, որ մեղադրյալների կողմից ցուցմունքները հարմարեցնելու մտավախության պարագայում մեղադրյալներից մեկի նկատմամբ տնային կալանք կիրառված լինելու հանգամանքն ինքնին չի կարող հիմք հանդիսանալ մյուս մեղադրյալին այդ հիմնավորմամբ կալանքի տակ պահելու համար։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առկա է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Վկայակոչած իրավանորմերը և նախադեպային դիրքորոշումները համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքից բացի այլ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կամ գրավի կիրառումը տվյալ դեպքում դեռևս չեն կարող չեզոքացնել կալանքի վերը նշված հիմքի մտավախությունը: Դատարանը նման դիրքորոշում հայտնելով՝ հիմք է ընդունում վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները, ինչպես նաև հաշվի է առնում այն հանգամանքը, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը. Այլ խոսքով, հաշվի առնելով վկայակոչած որոշմամբ կալանքի հիմքում դրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները՝ Դատարանը գտնում է, որ առկա չեն (չեն ներկայացվել) այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որոնք էականորեն կնվազեցնեին կամ չեզոքացնեին այդ մտավախությունը: Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում են առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը և ամենախիստ խափանման միջոց կալանքից բացի, որևէ այլ խափանման միջոցն ի զորու չի լինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար, մեղադրյալ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 19-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 19-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | դատական նիստը չի կայացել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳ վարչության հերթապահ ծառայության վարչության Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակի կողմից սատցված գրության հիմքով, համաձայն որի՝ ծանրաբեռնվածության և անձնակազմի թափուր հաստիքների պատճառով հնարավոր չէ ուղեկցել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանին |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 28-03-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 28-03-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 09 ապրիլի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի (ծնված՝ 1995 թվականի օգոստոսի 4-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Պերճ Զեյթունցյան փողոցի 75-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողը նշեց, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ տնային կալանք, գրավ և բացակայելու արգելք խափանման միջոցների կիրառումից հետո որևէ նոր փաստական տվյալ ձեռք չի բերվել, որոնցով հնարավոր կլիներ նվազեցնել Դատարանի նախորդ որոշմամբ արձանագրված ռիսկերը։ Հետևաբար, դատավարական սույն փուլում տնային կալանք խափանման միջոցի առկայությունն անհրաժեշտ է՝ հաշվի առնելով, որ վարույթը դեռևս գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում, վկաները դեռևս չեն հարցաքննվել, ապացույցները դեռևս ամբողջությամբ չեն հետազոտվել, մինչդեռ Յուրի Սարիբեկյանը կարող է խոչընդոտել ապացույցման գործընթացին՝ մասնավորապես վկաների վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու մասով։ Ամփոփելով դիրքորոշումը՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքն օրինական է և այն ի զորու է ապահովելու Յուրի Սարիբեկյանի պատշաճ վարքագիծը, ուստի միջնորդում է վերջինիս նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել ևս երեք ամիս ժամկետով։ Պաշտպանության կողմը նշեց, որ նախնական դատալսումների փուլում խափանման միջոցի հարցի քննարկման շրջանակներում խոչընդոտելու հիմքի ռիսկը Դատարանի կողմից իրավացիորեն նվազ է գնահատվել, որպիսի պայմաններում էլ խափանման միջոց կալանքը փոխարինվել է տնային կալանքով։ Տնային կալանքի կիրառման պայմաններում Յուրի Սարիբեկյանի կողմից դրսևորվել է պատշաճ վարքագիծ, այդ թվում՝ իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու ռիսկի տեսանկյունից, այսինքն՝ նշված հանգամանքի վերաբերյալ որևէ տվյալ չի ստացվել։ Նման պայմաններում իրենք խափանման միջոցի փոփոխման կամ վերացման վերաբերյալ որևէ առաջարկություն չունեն և գտնում են, որ կիրառված խափանման միջոցը պետք է պահպանվի՝ հաշվի առնելով Դատարանի նախորդ որոշմամբ նշված հիմնավորումները։ Պաշտպանության կողմը նշեց, որ հաշվի առնելով, որ Յուրի Սարիբեկյանը տևական ժամանակ գտնվել է կալանքի և տնային կալանքի տակ և որևէ ոչ պատշաճ վարքագիծ չի դրսևորել, ուստի միջնորդում են տեսակցությունների սահմանափակումները վերանայել (վերացնել կամ մասամբ վերացնել), մասնավորապես՝ թույլատրել Լուիզա Աղախանյանի, Ռոբերտ Մկրտչյանի, Հայկ Մարտիրոսյանի, Քրիստինե Փաշինյանի և Մելինե Ծատուրյանի այցելությունները՝ հաշվի առնելով, որ նշված անձինք սույն քրեական վարույթի հետ որևէ առնչություն չունեն և ընդամենը հանդիսանում են Յուրի Սարիբեկյանի և նրա ընտանիքի բարեկամները։ Հանրային մեղադրողը, առարկելով ներկայացրած միջնորդության դեմ, նշեց, որ Յուրի Սարիբեկյանն ունի մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրա նկատմամբ որոշակի սահմանփակումներ պետք է կիրառվեն, մինչդեռ պաշտպանության կողմը չի ներկայացնում նշված անձանց հետ տեսակցելու հրատապության վերաբերյալ հիմնավորումներ։ Հետևաբար, վկաների հարցաքննությունը դեռևս չավարտված լինելու պայմաններում նշված անձանց հետ տեսակցությունների արգելքը ենթակա չէ վերացման, իսկ կիրառված խափանման միջոցի պայմանների խախտում թույլ չի տրվել՝ հենց այդ սահմանափակումների կիրառմամբ է հնարավոր եղել ապահովել Յուրի Սարիբեկյանի պատշաճ վարքագիծը։ Պաշտպանության կողմը հավելեց, որ Յուրի Սարիբեկյանի կալանքի տակ գտնվելու ընթացքում նրա տեսակցությունների և հեռախոսային խոսակցությունների իրավունքը սահմանափակված չի եղել և այդ ընթացքում խոչընդոտելու մասին փաստական տվյալներ ձեռք չեն բերվել, ուստի տարակուսելի է, թե տնային կալանքի կիրառման պայմաններում ինչու պետք է սահմանափակվի այդ իրավունքը։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հուլիսի 10-ի, 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետները երկարաձգվել են, իսկ 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը դեռևս 2025 թվականի հունվարի 13-ին քննելով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքը (գործի քննությանը խոչընդոտելու մտավախությունը)։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար։ Նման եզրահանգում կատարելիս Դատարանը հաշվի է առնում Յուրի Արամի Սարիբեկյանին մեղսագրվող արարքի բնույթը, ծանրության աստիճանը, ենթադրաբար կատարման եղանակը։ Մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես, քրեական վարույթի քննությանը խոչընդոտելու հիմքի քննարկման կապակցությամբ Դատարանը հաշվի է ինչպես 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ արձանագրված այն հանգամանքը, որ Դատարանն ինքնին չի բացառում վկա Կարինե Գեղամյանի վրա (ով ոստիկանության ծառայող չի հանդիսանում) վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկի հնարավորությունը, այնպես էլ այն, որ սույն գործով դեռևս ապացույցների հետազոտում չի իրականացվել։ Այսպիսով, նման պայմաններում Դատարանն իրատեսական է համարում մեղադրյալի կողմից ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու մտավախությունը։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ պաշտպանության կողմից նշված անձանց հետ տեսակցությունների արգելքը վերացնելու միջնորդությունը ենթակա է բավարարման։ Իսկ ինչ վերաբերում է այս կապակցությամբ հանրային մեղադրողի հայտնած հակափաստարկներին, ապա հարկ է փաստել, որ նման դիրքորոշում արտահայտելիս Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նշված անձանց՝ սույն քրեական վարույթին որևէ առնչություն ունենալու հանգամանքի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ կամ դիրքորոշում առկա չէ, ինչպես նաև այն, որ մինչև տնային կալանքի կիրառումը՝ կալանքի տակ գտնվելու ընթացքում մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի տեսակցությունների և հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու իրավունքը սահմանափակված է եղել։ Ինչ վերաբերում է տնային կալանքի կիրառման ընթացքում սահմանափակումների ամբողջությամբ վերացնելու մասին պաշտպանության կողմի դիրքորոշմանը, ապա Դատարանը գտնում է, որ այդ մասով միջնորդությունը հիմնավոր չէ, քանի որ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ տնային կալանք խափանման միջոցն ընտրվել է հենց այդ մասով պաշտպանության կողմից բերված հակափաստարկները հաշվի առնելով, բայց ինքնին տնային կալանքից ավելի մեղմ կամ տնային կալանքի սահմանափակումներն առհասարակ վերացնելու համար բավարար հիմնավորումներ և նոր էական փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել։ Այս առումով հատկանշական է նաև այն, որ Դատարանը դեռևս գտնվում է ապացույցների հետազոտման սկզբնական փուլում և վկաները դեռևս չեն հարցաքննվել։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը (կիրառման հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Լուիզա Խաչատուրի Աղախանյանին, Ռոբերտ Ռաֆիկի Մկրտչյանին, Հայկ Արմենի Մարտիրոսյանին, Քրիստինե Արմենի Փաշինյանին, Մելինե Ղուկասի Ծատուրյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Լուիզա Խաչատուրի Աղախանյանին, Ռոբերտ Ռաֆիկի Մկրտչյանին, Հայկ Արմենի Մարտիրոսյանին, Քրիստինե Արմենի Փաշինյանին, Մելինե Ղուկասի Ծատուրյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 16-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանին ՀՀ ՆԳՆ ՀՈԳՎ Նաիրիի բաժնի կողմից դատական նիստին չներկայացնելու հիմքով |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 06-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 06-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 06-05-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը |
| Որոշման բովանդակություն | ․ |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 06 մայիսի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2024 թվականի հունիսի 17-ի որոշմամբ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը բավարարվել է մասնակիորեն՝ թիվ ԵԴ1/0974/06/24 վարույթով առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշումը բեկանվել է՝ վարույթը փոխանցվել է Հ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ նոր քննության: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրող Աիդա Հակոբյանն ըստ էության նշեց, որ միայն մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքն է ի զորու ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը, հետևաբար միջնորդում է դրա ժամկետը երկարաձգել ևս երեք ամիս ժամկետով՝ հաշվի առնելով, որ դեռևս առկա են նախորդ որոշմամբ արձանագրված հիմքերը, որոնք կարող են չեզոքացվել բացառապես ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի կիրառմամբ։ Հանրային մեղադրողը նշեց նաև, որ առկա են մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու և իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքերի ռիսկերը։ Անդրադառնալով հանցանք կատարելը կանխելու հիմքին՝ նշեց, որ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ դեռևս 2024 թվականի մայիս ամսից կիրառված է եղել անազատության հետ չկապված խափանման միջոց, որպիսի պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է նոր ենթադրյալ արարքների կատարում, ընդ որում՝ դրանիցից մեկը հանդիսանում է առաջին արարքին նույնասեռ, առանձնապես ծանր հանցանք։ Բացի այդ, պետք է հաշվի առնել, որ մեղադրյալը մինչ կալանավորվելը չի ունեցել աշխատանք և եկամտի աղբյուր, ուստի ազատության մեջ հայտնվելով՝ կարող է կրկին հանցանք կատարել։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես՝ վարույթի քննությանը խոչընդոտելու հիմքին՝ նշեց, որ որպես տվյալ հիմքի հիմնավորում պետք է հաշվի առնել այն հանգամանքը, որ դեռևս չեն հետազոտվել վարույթի նյութերը, չեն հարցաքննվել վկաները, որպիսի պայմաններում մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը կարող է ապօրինի ազդեցություն գործադրել վարույթի քննության վրա։ Հավելեց, որ պետք է հաշվի առնել նաև այն, որ երկրորդ անգամ ձերբակալվելիս՝ մեղադրյալը փորձել է մեքենայից նետել թմրամիջոցները, ինչը ևս վկայում է վարույթին խոչընդոտելու ռիսկի մասին։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանն ըստ էության նշեց, որ սույն վարույթով առկա չէ որևէ անձ, ով իր պաշտպանյալի վերաբերյալ մեղադրական բնույթի ցուցմունք է տվել, բացի մյուս մեղադրյալից, ուստի վարույթի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունն իրատեսական չէ։ Հայտնեց նաև, որ կալանքի կրման ողջ ընթացքում իր պաշտպանյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը սահմանափակված չի եղել, սակայն խոչընդոտելու վերաբերյալ որևէ փաստական տվյալ չի ստացվել։ Հավելեց, որ օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հանգամանքներից ելնելով արդեն մի քանի ամիս է դատական քննությունն առաջ չի գնում և իր պաշտպանյալը փաստորեն տևական ժամանակ մնում է անազատության մեջ։ Պաշտպանը հայտնեց նաև, որ հաշվի առնելով իր պաշտպանյալի կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը և այդ ընթացքում նրա կողմից դրսևորած պատշաճ վարքագիծը՝ գտնում է, որ հանցանք կատարելու հավանականությունը շեշտակի նվազել է։ Պաշտպանը նշեց նաև, որ իր պաշտպանյալը մինչ կալանավորվելն աշխատել է և ներկայացրեց աշխատանքի վայրից տեղեկանք։ Պաշտպանը ներկայացրեց նաև ՄԻՊ գրասենյակից ստացված պատասխան գրությունը և Գոռ Ղազարյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ փաստական տվյալներ՝ նշելով, որ իր պաշտպանյալն ունի ատամների և նյարդային համակարգի հետ կապված առողջական խնդիրներ, որոնք քրեակատարողական հիմնարկում սրվում են, քանի որ նա չի ստանում պատշաճ բժշկական օգնություն։ Պաշտպանը միջնորդեց մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել տնային կալանքը և գրավը՝ 3․000․000 ՀՀ դրամի չափով, որոնք ի զորու կլինեն ապահովել իր պաշտպանյալի պատշաճ վարքագիծը։ Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը։ Դատարանի հարցերին ի պատասխան՝ պաշտպանը նշեց, որ ոչ թե իր պաշտպանյալն է հրաժարվել ատամնաբույժի ծառայություններից, այլ ատամնաբույժն է հրաժարվել նրան բժշկական օգնություն ցուցաբերել, բացի այդ՝ նյարդաբանի կողմից նշանակված դեղորայքի փոխարեն իր պաշտպանյալին տրամադրվել է այլ հոգեմետ դեղորայք, որից իր պաշտպանյալը հրաժարվել է։ Հավելեց, որ այդ հարցերի կապակցությամբ իրենց կողմից գրություն է հասցեագրվել ՄԻՊ գրասենյակ, որի պատասխանը ստանալուց հետո հնարավոր է այդ կապակցությամբ հաղորդում ներկայացվի։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի և 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Նման դիրքորոշում արտահայտելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն , որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում, մեղսագրվող երեք արարքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված ենթադրյալ հանցանքներ։ Հարկ է նկատել նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները ենթադրաբար կատարվել են նմանաբնույթ եղանակով, ինչպես նաև պետք է հաշվի առնել մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես վարույթին խոչընդոտելու հիմքին՝ Դատարանը նախ արձանագրում է, որ դեռևս 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ այդ մտավախությունը չի դրվել խափանման միջոց կալանքի կիրառման հիմքում։ Այս կապակցությամբ հարկ է նշել նաև, որ թեև որոշակի առումով առկա է, սակայն վարութային սույն փուլում, երբ ապացույցների ակտիվ ձեռքբերման փուլն արդեն իսկ ավարտվել է, այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում։ Այլ կերպ, Դատարանը, նման դիրքորոշում արտահայտելով, ոչ թե արձանագրում է, որ այդ հիմքի մտավախությունն իսպառ բացակայում է, այլ նշում է, որ վարութային սույն փուլով պայմանավորված այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Միևնույն ժամանակ այս կապակցությամբ Դատարանը նախորդ որոշմամբ հաշվի է առել նաև հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ ձերբակալման ընթացքում թմրամիջոցների նետելու հանգամանքը։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առկա է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Իսկ ինչ վերաբերում է մինչ կալանավորվելը Գոռ Ղազարյանի կողմից աշխատանք ունենալու հանգամանքին, ապա հարկ է նկատել, որ փաստորեն ստացվում է, որ աշխատանք և եկամտի աղբյուր ունենալու հանգամանքը բավարար չի եղել և վերջինս ենթադրաբար կատարել է սույն վարույթով մեղսագրվող արարքները։ Հետևաբար, այդ հանգամանքն ինքնին չի կարող էական նշանակություն ունենալ սույն հարցի քննարկման համատեքստում։ Անդրադառնալով որոշակի առողջական խնդիրներ ունենալու հանգամանքին՝ հարկ է արձանագրել, որ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերից հետևում է, որ անձն ունի առողջական խնդիրներ, սակայն այդ հիվանդությունների հետ կապված ավելի խորը դատողություններ կատարելու համար անհրաժեշտ են նեղ մասնագիտական գիտելիքներ։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ չեն տրամադրվել այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որ Գոռ Ղազարյանը, գտնվելով անազատության մեջ, զրկված է եղել պատշաճ բժշկական օգնություն ստանալու հնարավորությունից կամ նրա առողջական վիճակը վատթարացել է հենց քրեակատարողական հիմնարկում գտնվելով պայմանավորված։ Այսինքն՝ չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որ պետությունը ոչ պատշաճ կերպով է իրականացրել անազատության մեջ գտնվող անձի բժշկական օգնության ապահովման պոզիտիվ պարտականությունը։ Ավելին, հարկ է փաստել, որ ներկայացված գրությունը վկայում է հակառակի մասին, մասնավորապես՝ անձը, գտնվելով քրեակատարողական հիմնարկում, զրկված չի եղել նաև քաղաքացիական բժշակական հաստատությունում բուժօգնություն ստանալու հնարավորությունից, բացի այդ հարկ է նկատել, որ փաստորեն անձն ինքն է հրաժարվել բժշկական օգնության դիմելուց։ Իսկ ինչ վերաբերում է պաշտպանության կողմի այն հայտնածներին, որ բժիշկը հրաժարվել է բժշկական օգնություն ցուցաբերելուց, ապա հարկ է փաստել, որ ըստ ներկայացված փաստական տվյալների՝ մեղադրյալն է հրաժարվել բժշկական օգնություն ստանալուց, այլ ոչ թե քրեակատարողական հիմնակի համապատասխան բուժաշխատողը, ուստի հակառակի մասին վկայող փաստական տվյալներ ներկայացվելու դեպքում միայն Դատարանը հնարավորություն կունենա դրանք գնահատականի արժանացնել։ Վկայակոչած իրավանորմերը և նախադեպային դիրքորոշումները համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքից բացի այլ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կամ գրավի կիրառումը տվյալ դեպքում դեռևս չեն կարող չեզոքացնել կալանքի վերը նշված հիմքի մտավախությունը: Դատարանը նման դիրքորոշում հայտնելով՝ հիմք է ընդունում վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները, ինչպես նաև հաշվի է առնում այն հանգամանքը, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը. Այլ խոսքով, հաշվի առնելով վկայակոչած որոշմամբ կալանքի հիմքում դրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները՝ Դատարանը գտնում է, որ առկա չեն (չեն ներկայացվել) այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որոնք էականորեն կնվազեցնեին կամ չեզոքացնեին այդ մտավախությունը: Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում են առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը և ամենախիստ խափանման միջոց կալանքից բացի, որևէ այլ խափանման միջոցն ի զորու չի լինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար, մեղադրյալ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 14-ը։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 10-06-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 10-06-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 08-07-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը |
| Որոշման բովանդակություն | Մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է։ |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 08 հուլիսի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի (ծնված՝ 1995 թվականի օգոստոսի 4-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Պերճ Զեյթունցյան փողոցի 75-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողն ըստ էության նշեց, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցի պայմաններում Դատարանի նախորդ որոշման կայացումից հետո որևէ նոր փաստական տվյալ ձեռք չի բերվել, որը կարող էր նվազեցնել նշված որոշմամբ արձանագրված ռիսկերը։ Հետևաբար, դեռևս առկա է, որ Յուրի Սարիբեկյանի կողմից ապացուցման գործընթացին խոչընդոտելու և իր վրա դրված պարտականությունները պատշաճ չկատարելու մտավախությունը՝ հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրվող արարքի բնույթը, ծանրության աստիճանը, հանցանքի կատարման եղանակը և այն, որ վարույթը դեռևս գտնվում է ապացույցների հետազոտման փուլում, դեռևս չեն հարցաքննվել վկաները, այդ թվում՝ այն վկան, ով ըստ էության ցուցմունք է տվել Յուրի Սարիբեկյանի դեմ և ապացույցների հետազոտման փուլը դեռևս չի ավարտվել։ Ուստի մեղադրանքի կողմը գտնում է, որ սույն փուլում մեղադրյալի պատշաճ և օրինական վարքագիծը կարող է ապահովվել միայն ընտրված խափանման միջոցների պայմաններում։ Հանրային մեղադրողը միջնորդեց ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվի ևս երեք ամիս ժամկետով։ Պաշտպան Լևոն Կարապետյանն ըստ էության նշեց, որ Դատարանի նախորդ որոշման կայացումից հետո հետազոտվել են վարույթով ներկայացված ապացույցները և մնացել է միայն անձանց հարցաքննությունը, բացի այդ՝ վկա Կարինե Գեղամյանի ցուցմունքով իր պաշտպանյալի մեղադրանքի վերաբերյալ որևէ էական հանգամանք չի հայտնվում։ Հետևաբար, իր պաշտպանյալի կողմից վկա Կարինե Գեղամյանի վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելն աննպատակ է, քանի որ նա Յուրի Սարիբեկյանի մեղադրանքը հիմնավորող ցուցմունքներ չի տվել։ Պաշտպանը խնդրեց հաշվի առնել նաև այն, որ իր պաշտպանյալը վարույթի քննության ողջ ընթացքում դրսևորել է պատշաճ և օրինական վարքագիծ և նրա նկատմամբ կիրառված հաղորդակցության սահմանափակումներն աստիճաբար նվազեցվել են, սակայն ձեռք չի բերվել որևէ փաստական տվյալ առ այն, որ իր պաշտպանյալը փորձել է խոչընդոտել վարույթի քննությանը։ Պաշտպանը միջնորդեց մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը փոխարինել վարչական հսկողությամբ։ Մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը՝ հայտնելով, որ ցանկացած որոշման դեպքում իր կողմից պատշաճ վարքագիծ կդրսևորվի։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հուլիսի 10-ի, 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետները երկարաձգվել են, 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը դեռևս 2025 թվականի ապրիլի 9-ին քննելով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքը (գործի քննությանը խոչընդոտելու մտավախությունը)։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար։ Այսպիսի եզրահանգում կատարելիս Դատարանը հաշվի է առնում Յուրի Արամի Սարիբեկյանին մեղսագրվող արարքի բնույթը, ծանրության աստիճանը, ենթադրաբար կատարման եղանակը։ Այս առումով հարկ է նկատել նաև, որ գործի քննությունը գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում և ինքնին չի ավարտվել ապացույցների հետազոտման, հարցաքննությունների ինչպես նաև հնարավոր նոր ապացույցներ ձեռք բերելու փուլը: Նման պայմաններում Դատարանն իրատեսական է համարում մեղադրյալի կողմից ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու մտավախությունը։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի հիմքի ռիսկի նվազման և մեղադրյալի կողմից պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հանգամանքների վերաբերյալ պաշտպանության կողմի դիրքորոշումներին, ապա այս կապակցությամբ նախ հարկ է նկատել, որ Դատարանը նշված հանգամանքները հաշվի առնելով է արդեն իսկ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված ամենախիստ խափանման միջոց կալանքը փոփոխել և կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ։ Բացի դա էլ Դատարանը հաշվի է առնում, որ վարույթի քննությունը դեռևս գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում ապացույցների ակտիվ հետազոտում է իրականացվում, այդ թվում՝ վկաների հարցաքննությունների հետ կապված։ Թեև այս առումով Դատարանը կրկին ևս արձանագրում է, որ առկա չեն տեղեկություններ, որ Յուրի Սարիբեկյանն ուղղակի կամ անուղղակի ձևով փորձել է որևէ ազդեցություն ունենալ վկա Կարինե Գեղամյանի նկատմամբ, բայց հարկ է արձանագրել, որ խափանման միջոցի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ և դրանք վերաբերում են ապագայի հնարավոր գործողություններին, մինչդեռ Դատարանը, հիմք ընդունելով նախորդ որոշմամբ արձանագրված պատճառաբանությունները և արձանագրելով, որ դեռևս գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում, գտնում է, որ վարութային սույն փուլում դեռևս շարունակում է առկա լինել տնային կալանքի հիմքում դրված հիմնավորումների բարձր հավանականությունը։ Միևնույն ժամանակ անդրադառնալով անձի կողմից դրսևորած պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի հայտնած դիրքորոշմանը, ապա այս կապակցությամբ հարկ է փաստել, որ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելն անձի պարտավորությունն է, հակառակ դեպքում Դատարանը ոչ թե կքննարկեր տնային կալանքի ժամկետի երկարաձգման, այլ տնային կալանքն առավել պիտանի խափանման միջոցով փոխարինելու հարցը։ Սակայն ասվածի հետ մեկտեղ հարկ է նշել, որ ցանկացած դեպքում Դատարանը հաշվի է առնում անձի պատշաճ վարքագիծը և նախկինում դրսևորած պատշաճ վարքագծի արդյունքում է որոշել կալանք խափանման միջոցը փոխարինել տնային կալանքով։ Ինչ վերաբերում է պաշտպանի կողմից բարձրացված՝ վկա Կարինե Գեղամյանի ցուցմունքը Յուրի Սարիբեկյանի մեղադրանքին վերաբերելի չլինելու կամ այն չհիմնավորելու վերաբերյալ բերված պատճառաբանություններին, ապա հարկ է նկատել, որ Դատարանը, կանխակալ չերևալու պատճառաբանությամբ, վարութային սույն փուլում նման ձևաչափով գնահատական չի տալիս ապացույցներին, այդ թվում՝ անձանց ցուցմունքներին։ Այլ խոսքով՝ վարութային սույն փուլում Դատարանը զրկված է բարձրացված հարցերն այդ ձևաչափով քննարկելու հնարավորությունից և դրանք հետագա փուլերում համակցության մեջ քննարկման ենթակա հարցեր են։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը (կիրառման հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Լուիզա Խաչատուրի Աղախանյանին, Ռոբերտ Ռաֆիկի Մկրտչյանին, Հայկ Արմենի Մարտիրոսյանին, Քրիստինե Արմենի Փաշինյանին, Մելինե Ղուկասի Ծատուրյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Լուիզա Խաչատուրի Աղախանյանին, Ռոբերտ Ռաֆիկի Մկրտչյանին, Հայկ Արմենի Մարտիրոսյանին, Քրիստինե Արմենի Փաշինյանին, Մելինե Ղուկասի Ծատուրյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Համաձայնեցվել է դատական նիստ, 12․09․2025 թ․, ժամը՝ 16։30։ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 08-08-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 13:40 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 08-08-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 08-08-2025 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 08 օգոստոսի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Լ․Կարապետյանի, Ա.Հախինյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2024 թվականի հունիսի 17-ի որոշմամբ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը բավարարվել է մասնակիորեն՝ թիվ ԵԴ1/0974/06/24 վարույթով առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշումը բեկանվել է՝ վարույթը փոխանցվել է Հ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ նոր քննության: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրող Աիդա Հակոբյանն ըստ էության նշեց, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պատշաճ և օրինական վարքագիծն ապահովելու համար անհրաժեշտ է վերջինիս նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել ևս երեք ամիս ժամկետով։ Հայտնեց, որ Դատարանի նախորդ որոշմամբ արձանագրված հիմքերը չեն նվազել և նոր էական փաստական տվյալներ ձեռք չեն բերվել, որոնք վկայեին, որ կիրառված խափանման միջոցի հիմքերը նվազել են, հետևաբար գտնում է, որ միայն խափանման միջոց կալանքն է ի զորու ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ նկատի ունենալով, որ բարձր է մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու և իր վրա դրված պարտականությունների ապահովման ռիսկը։ Մասնավորապես՝ հատկանշական է նախորդ դատական նիստին զննված տեսագրություններով մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես, թե ինչպես է թմրանյութերը նետում, փորձում դրանք մանրացնել, փախուստի դիմել և չենթարկվել իրավապահների օրինական պահանջներին։ Բացի այդ, մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ նախաքննության ընթացքում կիրառված է եղել ավելի մեղմ խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելք, սակայն շատ քիչ ժամանակահատված անց մեղադրյալն ըստ էության դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ, կատարել է նոր հանցանք, այդ թվում՝ առանձնապես ծանր։ Նշված հանգամանքները վկայում են այն մասին, որ մեղադրյալն ազատության մեջ գտնվելու ընթացքում դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ՝ կատարել է նույնասեռ հանցանքներ։ Հանրային մեղադրողը հավելեց, որ թեև ներկայացվել է աշխատանքի վերաբերյալ տեղեկանք, սակայն հարկ է նկատել, որ եթե անգամ Գոռ Ղազարյանն աշխատել է և ստացել է կայուն եկամուտ, ապա դա զսպող օղակ չի հանդիսացել հանցանքներ կատարելու համար։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանն ըստ էության նշեց, որ արդարացի չէ աշխատավայրի վերաբերյալ տեղեկանք ներկայացնելը մեկնաբանել ի վնաս մեղադրյալի, այլ ընդհակառակը՝ դա իր պաշտպանյալի չաշխատելու վերաբերյալ դիրքորոշումների մասով հակափաստարկ է։ Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածին՝ պաշտպանն ըստ էության նշեց, որ դատական նիստով հարցաքննված վկաների ցուցմունքներով առաջին դրվագով հիմնավոր կասկածը և Գոռ Ղազարյանի առնչությունը ենթադրյալ հանցանքին կասկածի տակ է դրվում։ Հավելեց, որ նախաքննության ընթացքում լիարժեք քննություն չի իրականացվել։ Պաշտպանը նշեց նաև, որ Գոռ Ղազարյանը շուրջ մեկ տարի գտնվում է կալանքի տակ, մինչդեռ նախադեպային որոշումների համաձայն՝ անձին շարունակական կալանքի տակ պահելու համար պետք է ապացուցվի դրա անհրաժեշտության առավել բարձր շեմի առկայությունը։ Պաշտպանը խնդրեց հաշվի առնել նաև այն, որ Գոռ Ղազարյանն ունի առողջական խնդիրներ։ Հավելեց, որ վարույթի քննության ընթացքում իրենք հաղորդում են ներկայացրել Գոռ Ղազարյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ, սակայն իրենց դիմումի կապակցությամբ ներգրավվել է այն նույն բժշկական հիմնարկը, որի գործողություններ դեմ ներկայացվել էր հաղորդումը, ինչն իրավաչափ չէ։ Պաշտպանը միջնորդեց մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել տնային կալանքը, բացակայելու արգելքը և գրավը՝ 1․500․000 ՀՀ դրամի չափով, որոնք ի զորու կլինեն ապահովել իր պաշտպանյալի պատշաճ վարքագիծը։ Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի, մայիսի 6-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ պաշտպանության կողմից հայտնած դիրքորոշումներին՝ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Նման դիրքորոշում արտահայտելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն , որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում, մեղսագրվող երեք արարքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված ենթադրյալ հանցանքներ։ Հարկ է նկատել նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները ենթադրաբար կատարվել են նմանաբնույթ եղանակով, ինչպես նաև պետք է հաշվի առնել մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Ասվածի հետ մեկտեղ Դատարանը հաշվի է առնում նաև 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի դրվագով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի մոտից հայտնաբերված թմրամիջոցների տեսակները և քանակները. մասնավորապես՝ հայտնաբերվել է երեք փաթեթ, որոնցից առաջինում առկա է եղել առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 7.67 գրամ քաշով «а-PVP» տեսակի թմրամիջոց, երկրորդ փաթեթում՝ խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0,49 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, իսկ երրորդ փաթեթում՝ առանձնապես խոշոր չափերի' ընդհանուր 9,88 գրամ քաշով «ՄԴՄԱ» տեսակի թմրամիջոց։ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքին՝ Դատարանը նախ արձանագրում է, որ դեռևս 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ այդ մտավախությունը չի դրվել խափանման միջոց կալանքի կիրառման հիմքում։ Այս կապակցությամբ հարկ է նշել նաև, որ թեև որոշակի առումով առկա է, սակայն վարութային սույն փուլում, երբ ապացույցների ակտիվ ձեռքբերման փուլն արդեն իսկ ավարտվել է, այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում։ Այլ կերպ, Դատարանը, նման դիրքորոշում արտահայտելով, ոչ թե արձանագրում է, որ այդ հիմքի մտավախությունն իսպառ բացակայում է, այլ նշում է, որ վարութային սույն փուլով պայմանավորված այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Միևնույն ժամանակ այս կապակցությամբ Դատարանը նախորդ որոշմամբ հաշվի է առել նաև հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ ձերբակալման ընթացքում դրսևորած վարքագիծը։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առկա է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Իսկ ինչ վերաբերում է մինչ կալանավորվելը Գոռ Ղազարյանի կողմից աշխատանք ունենալու հանգամանքին, ապա վերստին հարկ է փաստել, որ փաստորեն ստացվում է, որ աշխատանք և եկամտի աղբյուր ունենալու հանգամանքը բավարար չի եղել և վերջինս ենթադրաբար կատարել է սույն վարույթով մեղսագրվող արարքները։ Հետևաբար, այդ հանգամանքն ինքնին չի կարող էական նշանակություն ունենալ սույն հարցի քննարկման համատեքստում։ Անդրադառնալով որոշակի առողջական խնդիրներ ունենալու հանգամանքին՝ հարկ է արձանագրել, որ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերից հետևում է, որ անձն ունի առողջական խնդիրներ, սակայն այդ հիվանդությունների հետ կապված ավելի խորը դատողություններ կատարելու համար անհրաժեշտ են նեղ մասնագիտական գիտելիքներ։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ չեն տրամադրվել այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որ Գոռ Ղազարյանը, գտնվելով անազատության մեջ, զրկված է եղել պատշաճ բժշկական օգնություն ստանալու հնարավորությունից կամ նրա առողջական վիճակը վատթարացել է հենց քրեակատարողական հիմնարկում գտնվելով պայմանավորված։ Այսինքն՝ չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որ պետությունը ոչ պատշաճ կերպով է իրականացրել անազատության մեջ գտնվող անձի բժշկական օգնության ապահովման պոզիտիվ պարտականությունը։ Իսկ ինչ վերաբերում է մեղադրյալի առողջական վիճակի կապակցությամբ ներկայացված հաղորդման ընթացքի վերաբերյալ պաշտպանության կողմի հայտնած մտահոգություններին, ապա սույն վարույթի քննության շրջանակներում Դատարանն իրավասու չէ այլ վարույթի ընթացի վերաբերյալ գնահատականներ տալ։ Վկայակոչած իրավանորմերը և նախադեպային դիրքորոշումները համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքից բացի այլ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կամ գրավի կիրառումը տվյալ դեպքում դեռևս չեն կարող չեզոքացնել կալանքի վերը նշված հիմքի մտավախությունը: Դատարանը նման դիրքորոշում հայտնելով՝ հիմք է ընդունում վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները, ինչպես նաև հաշվի է առնում այն հանգամանքը, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 12-09-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 12-09-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատարանը որոշեց փոփոխել կիրառված խափանման միջոցը։ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 17-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 10:10 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 07 հոկտեմբերի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ մեղադրյալ Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Հախինյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի (ծնված՝ 1995 թվականի օգոստոսի 4-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Պերճ Զեյթունցյան փողոցի 75-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Պաշտպանության կողմն ըստ էության նշեց, որ նախորդ որոշումներով հիմնականում արձանագրվել է խոչընդոտելու մտավախությունը՝ մասնավորապես այն հիմնավորմամբ, որ դեռևս չի հարցաքննվել անձ, ում վրա մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել։ Մինչդեռ, այդ անձն արդեն իսկ հարցաքննվել է, իսկ մեղադրական եզրակացության հավելվածում ներառված մյուս վկաները ոստիկանության աշխատակիցներ են, բացի այդ էլ Յուրի Սարիբեկյանին մեղսագրվող արարքի հետ որևէ առնչություն չունեն։ Այսինքն՝ չհարցաքննված անձանց վրա ազդեցություն գործադրելու նպատակը բացակայում է։ Նման պայմաններում արձանագրված հիմքի հավանականությունն ավելի է նվազել՝ հաշվի առնելով Յուրի Սարիբեկյանի կողմից տևական ժամանակ դրսևորած պատշաճ վարքագիծը, ինչպես նաև այն պայմանների փոփոխությունը, որ արդեն իսկ հարցաքննվել է վկա Կարինե Գեղամյանը, իսկ մնացած վկաների մասով խոչընդոտելու նպատակն ընդհանրապես բացակայում է։ Պաշտպանության կողմը միջնորդեց մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը փոխարինել վարչական հսկողությամբ՝ սահմանելով նաև լրացուցիչ սահմանափակումներ։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 6-ին ստացվել է ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Կոտայքի մարզային մարմնի պետի գրություն, համաձայն որի՝ «(...) Հայտնում եմ, որ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի տվյալներում 25.08.2025թ-ի ժամը՝ 12:29-ից մինչև 13:00-ն ընկած ժամանակահատվածում էլեկտրոնային հսկողության համակարգում արձանագրված «Բացակա վերահսկողության ժամանակահատվածում» խախտման վերաբերյալ կատարվել է համապատասխան հարցում ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության մոնիթորինգի բաժին, որին ի պատասխան առաջարկվել է կատարել էլեկտրոնային հսկողության միջոցների ստուգում: Միաժամանակ հայտնում եմ Ձեզ, որ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Կոտայքի մարզային մարմնի ծառայողների կողմից 22.09.2025թ-ին այցելություն է կատարվել Յուրի Արամի Սարիբեկյանի տնային կալանքի կրման վայր, որտեղ տեղում կատարվել են էլեկտրոնային հսկողության միջոցների համապատասխան տեխնիկական բնույթի վերակարգավորումներ և կատարված վերակարգավորումներից հետո՝ 03.10.2025թ-ի դրությամբ Յուրի Սարիբեկյանին ամրակցված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները աշխատում են անխափան: (...)»: Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը պարզաբանեց, որ նշված օրն ինքը գտնվել է տանը՝ սենյակում և պատասխանել է Պրոբացիայի ծառայության աշխատակցի հեռախոսազանգին, իսկ վերջինս պարզաբանել է, որ կապի ստուգման համար է կատարվել հեռախոսազանգը։ Հանրային մեղադրողը քննարկվող հարցի կապակցությամբ ուղարկել է գրավոր դիրքորոշում, համաձայն որի՝ «(...) Ձեր վարույթում է գտնվում քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Ղազարյանի և Յուրի Սարիբեկյանի: Հայտնում եմ, որ սույն թվականի սեպտեմբերի 15-ից մինչև նույն թվականի հոկտեմբերի 10-ը ներառյալ գտնվելու եմ ամենամյա հերթական արձակուրդում և հաջորդ դատական նիստին չեմ կարող ներկայանալ, ինչպես նաև մասնակցել Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը երկարաձգելու հարցի քննարկմանը, ուստի չեմ առարկում, որ այն անցկացվի իմ բացակայությամբ։ Անդրադառնալով Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցին, ապա մեղադրանքի կողմը գտնում է, որ տնային կալանքը, բացակայելու արգելքը և գրավը կարող են չեզոքացնել մեղադրյալի հնարավոր ոչ պատշաճ վարքագիծը, հետևաբար միջնորդում եմ այն երկարաձգել ևս 3 ամիս ժամկետով, նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ առկա է մեղադրյալի կողմից ՀՀ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքը: Բացի այդ, հարկ է փաստել, որ 2025 թվականի օգոստոսի 12-ին տեղի ունեցած դատական նիստի ընթացքում Դատարանի կողմից հրապարակվեց ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայությունից ստացված գրությունն այն մասին, որ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի կողմից մեկ անգամ արձանագրվել է «Բացակա» խախտումը, հետևաբար հաշվի առնելով վերը նշվածը ինչպես նաև Յուրի Սարիբեկյանին մեղսագրվող արարքի բնույթը, ծանրության աստիճանը, կատարման եղանակը, հարկ է փաստել, որ անհրաժեշտ է կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը երկարաձգել ևս 3 ամիս ժամկետով, նկատի ունենալով նաև, որ գործի քննությունը գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում և ինքնին չի ավարտվել ապացույցների հետազոտման, հարցաքննությունների, ինչպես նաև հնարավոր ապացույցներ ձեռք բերելու փուլը։ (...)»: Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հուլիսի 10-ի, 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետները երկարաձգվել են, 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից, իսկ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի և 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշումներով կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ դեռևս 2025 թվականի հուլիսի 8-ին քննելով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է հետևյալը. «(…) Անդրադառնալով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը դեռևս 2025 թվականի ապրիլի 9-ին քննելով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքը (գործի քննությանը խոչընդոտելու մտավախությունը)։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար։ Այսպիսի եզրահանգում կատարելիս Դատարանը հաշվի է առնում Յուրի Արամի Սարիբեկյանին մեղսագրվող արարքի բնույթը, ծանրության աստիճանը, ենթադրաբար կատարման եղանակը։ Այս առումով հարկ է նկատել նաև, որ գործի քննությունը գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում և ինքնին չի ավարտվել ապացույցների հետազոտման, հարցաքննությունների ինչպես նաև հնարավոր նոր ապացույցներ ձեռք բերելու փուլը: Նման պայմաններում Դատարանն իրատեսական է համարում մեղադրյալի կողմից ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու մտավախությունը։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի հիմքի ռիսկի նվազման և մեղադրյալի կողմից պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հանգամանքների վերաբերյալ պաշտպանության կողմի դիրքորոշումներին, ապա այս կապակցությամբ նախ հարկ է նկատել, որ Դատարանը նշված հանգամանքները հաշվի առնելով է արդեն իսկ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված ամենախիստ խափանման միջոց կալանքը փոփոխել և կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ։ Բացի դա էլ Դատարանը հաշվի է առնում, որ վարույթի քննությունը դեռևս գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում, որի ընթացքում ապացույցների ակտիվ հետազոտում է իրականացվում, այդ թվում՝ վկաների հարցաքննությունների հետ կապված։ Թեև այս առումով Դատարանը կրկին ևս արձանագրում է, որ առկա չեն տեղեկություններ, որ Յուրի Սարիբեկյանն ուղղակի կամ անուղղակի ձևով փորձել է որևէ ազդեցություն ունենալ վկա Կարինե Գեղամյանի նկատմամբ, բայց հարկ է արձանագրել, որ խափանման միջոցի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ և դրանք վերաբերում են ապագայի հնարավոր գործողություններին, մինչդեռ Դատարանը, հիմք ընդունելով նախորդ որոշմամբ արձանագրված պատճառաբանությունները և արձանագրելով, որ դեռևս գտնվում է հիմնական դատալսումների փուլում, գտնում է, որ վարութային սույն փուլում դեռևս շարունակում է առկա լինել տնային կալանքի հիմքում դրված հիմնավորումների բարձր հավանականությունը։ Միևնույն ժամանակ անդրադառնալով անձի կողմից դրսևորած պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի հայտնած դիրքորոշմանը, ապա այս կապակցությամբ հարկ է փաստել, որ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելն անձի պարտավորությունն է, հակառակ դեպքում Դատարանը ոչ թե կքննարկեր տնային կալանքի ժամկետի երկարաձգման, այլ տնային կալանքն առավել պիտանի խափանման միջոցով փոխարինելու հարցը։ Սակայն ասվածի հետ մեկտեղ հարկ է նշել, որ ցանկացած դեպքում Դատարանը հաշվի է առնում անձի պատշաճ վարքագիծը և նախկինում դրսևորած պատշաճ վարքագծի արդյունքում է որոշել կալանք խափանման միջոցը փոխարինել տնային կալանքով։ Ինչ վերաբերում է պաշտպանի կողմից բարձրացված՝ վկա Կարինե Գեղամյանի ցուցմունքը Յուրի Սարիբեկյանի մեղադրանքին վերաբերելի չլինելու կամ այն չհիմնավորելու վերաբերյալ բերված պատճառաբանություններին, ապա հարկ է նկատել, որ Դատարանը, կանխակալ չերևալու պատճառաբանությամբ, վարութային սույն փուլում նման ձևաչափով գնահատական չի տալիս ապացույցներին, այդ թվում՝ անձանց ցուցմունքներին։ Այլ խոսքով՝ վարութային սույն փուլում Դատարանը զրկված է բարձրացված հարցերն այդ ձևաչափով քննարկելու հնարավորությունից և դրանք հետագա փուլերում համակցության մեջ քննարկման ենթակա հարցեր են։ (…)»: (Մանրամասն տե՛ս 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ նշված դիրքորոշումները: Վկայակոչած իրավանորմերը համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանը փաստում է, որ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ արձանագրվել է միայն վարույթի քննությանը խոչընդոտելու հիմքը, մինչդեռ նշված հիմքի հետ կապված Դատարանի համար էական նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ հարցաքննվել է վկա Կարինե Գեղամյանը, բացի այդ հետազոտվել են գրավոր ապացույցները և չնայած այն հանգամանքին, որ մյուս վկաները ոստիկանության ծառայողներ են և վերջիններիս վրա ազդեցություն գործադրելու ռիսկ Դատարանն ինքնին չի տեսել, սակայն նրանք ևս հարցաքննվել են։ Միևնույն ժամանակ մյուս վկաների մասով Դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում պաշտպանի հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ մնացած վկաների ցուցմունքները վերաբերելի են միայն մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանին մեղսագրվող դրվագներին։ Բացի այդ էլ, Դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության կողմից ուղարկված գրությունը և չփարատված կասկածների տրամաբանության պայմաններում արձանագրում է, որ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի կողմից ասվածը չի հերքվել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության կողմից։ Այսինքն՝ ստացվում է, որ անձն արդեն շուրջ ութ ամիս գտնվում է տնային կալանքի տակ, մինչդեռ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունից չի ստացվել որևէ փաստական տվյալ առ այն, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը խախտել է իր նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի պայմանները (բացառությամբ՝ նշված գրության, որի կապակցությամբ առկա են չփարատված կասկածներ) կամ դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ։ Հետևաբար, նման պայմաններում Դատարանի մոտ համոզմունք է ձևավորվում, որ անձը կշարունակվի դրսևորել պատշաճ վարքագիծ նաև վարչական հսկողություն խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում։ Ասվածի հետ միաժամանակ Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի՝ կալանքի և տնային կալանքի տակ գտնվելու ժամանակահատվածը, ինչպես նաև գրավ և բացակայելու արգելք խափանման միջոցներ կիրառված լինելու հանգամանքը։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մեղադրյալ Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ Միևնույն ժամանակ հարկ է վարչական հսկողություն խափանման միջոցի կիրառման ընթացքում մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին՝ -արգելել առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական բնակության վայրը՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեն, ինչպես նաև յուրաքանչյուր օր՝ ժամը 20։00-ից մինչև 08։00-ն լքել իր բնակության տարածքը, -արգելել հաղորդակցվել սույն վարույթով անցնող մասնավոր մասնակիցների հետ (բացառությամբ՝ մեղադրյալի պաշտպանների)։ Վարչական հսկողություն խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 2021 թվականի հունիսի 30-ին) 33-րդ, 115-120-րդ, 123-րդ, 124-րդ, 125-րդ, 127-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ Վարչական հսկողություն խափանման միջոցի կիրառման ընթացքում մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին՝ -արգելել առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական բնակության վայրը՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան հասցեն, ինչպես նաև յուրաքանչյուր օր՝ ժամը 20։00-ից մինչև 08։00-ն լքել իր բնակության տարածքը, -արգելել հաղորդակցվել սույն վարույթով անցնող մասնավոր մասնակիցների հետ (բացառությամբ՝ մեղադրյալի պաշտպանների)։ Վարչական հսկողություն խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Այլ նշումներ | Նշանակվել է դատական նիստ 17․10․2025թ․՝ ժամը 16։30 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 17-10-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 17 հոկտեմբերի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, Լ․Կարապետյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 7-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողն ըստ էության նշեց, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերի՝ նախորդ որոշմամբ արձանագրված ռիսկերը դեռևս առկա են և այլ խափանման միջոցներն ի զորու չեն լինի ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։ Մասնավորապես՝ Դատարանի կողմից արձանագրվել է, որ հանցանք կատարելու ռիսկը դեռևս բարձր է և մեղադրյալը, ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում, կշարունակի ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորել և կկատարի նոր հանցանք՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ վերջինիս մեղսագրվում են երեք նույնաբնույթ, դիտավորությամբ կատարված արարքներ։ Պետք է հաշվի առնել այն, որ մայիսի 14-ի դրվագից հետո մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառվել է ամենամեղմ խափանման միջոց բացակայելու արգելը, որպիսի պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է նոր ենթադրյալ արարքների կատարում։ Հավելեց, որ վարույթի քննության ընթացքում որևէ նոր էական հանգամանք ի հայտ չի եկել, իսկ առողջական խնդիրների վերաբերյալ բավարար փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ հանրային մեղադրողը միջնորդեց կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանն ըստ էության նշեց, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ կիրառված կալանքի հարցի նախորդ քննարկումից հետո վարույթով հարցաքննվել են երկու վկաներ, հետազոտվել են որոշակի ապացույցներ, զննվել են տեսագրություններ և ձեռք բերված փաստական տվյալներն առավելապես վկայում են, որ առաջին դրվագով հայտնաբերված թմրամիջոցները չեն պատկանել իր պաշտպանյալին։ Մինչդեռ, ասվածի պայմաններում նվազում է հանցանք կատարելը կանխելու ռիսկը, իսկ կալանքի մյուս հիմքերի ռիսկերը նախորդ որոշումներով չեն արձանագրվել։ Պաշտպանը խնդրեց հաշվի առնել նաև Գոռ Ղազարյանի կողմից դատաքննության ողջ ընթացքում դրսևորած պատշաճ վարքագիծը, ինչպես նաև այն, որ վերջինս ունի առողջական խնդիրներ։ Հավելեց, որ իր պաշտպանյալի առողջական վիճակի վերաբերյալ ներկայացվել են որոշակի բժշկական փաստաթղթեր։ Պաշտպանը միջնորդեց Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոփոխել և որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառել տնային կալանքը, բացակայելու արգելքը և մինչև 2.500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավը։ Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը հայտնեց, որ տնային կալանքի կիրառման դեպքում բնակվելու է Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում՝ տատիկի հետ համատեղ։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի, մայիսի 6-ի, օգոստոսի 8-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ պաշտպանության կողմից հայտնած դիրքորոշումներին՝ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ չնայած 2024 թվականի մայիսի 14-ի դրվագով Դատարանում արդեն իսկ հարցաքննված վկաները կարող է ակնհայտորեն մեղադրյալի վերաբերյալ մեղադրական բնույթի ցուցմունքներ չեն տվել, սակայն հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ հարկ է փաստել, որ դեռևս 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ մեղադրյալը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Սույն որոշմամբ ինքնին չբացառելով վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմքի մտավախության առկայությունը և միևնույն ժամանակ անդրադառնալով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորության հարցին՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ թեև կալանքի վերը նշված հիմքի ռիսկը չի վերացել, սակայն մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանն արդեն շուրջ մեկ տարի երկու ամիս գտնվում է անազատության մեջ, բացի այդ՝ թեև գործադրվում են բավարար ջանքեր, սակայն գործի քննությունը դեռևս ավարտական փուլում չէ և օբյեկտիվորեն անհրաժեշտ է որոշակի ժամանակ՝ վարույթի քննությունն ավարտելու համար, որպիսի պայմաններում մեղադրյալը կարող է տևական ժամանակ մնալ կալանքի տակ։ Սույն հարցի քննարկման կապակցությամբ Դատարանը կարևորում է նաև այն, որ մեղադրյալը չունի դատվածություն, ունի որոշակի առողջական խնդիրներ, ինչպես նաև ունի մշտական բնակության վայր։ Ընդհանրացնելով ասվածը և համադրելով դրանք մեջբերված իրավակարգավորումների հետ՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավարական սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն արդեն իսկ ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի օրինական վարքագիծը, քանի որ վերը նշված պարբերությամբ առկա պայմաններում Դատարանի գնահատմամբ արդեն իսկ այն չափով է նվազել կալանքի հիմքի ռիսկի առկայությունը, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովվել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ տնային կալանքի, գրավի և բացակայելու արգելքի կիրառման միջոցով հնարավոր կլինի ապահովվել վերջինիս օրինական վարքագիծը։ Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ՝ տնային կալանքով, գրավով և բացակայելու արգելքով փոփոխելու վերաբերյալ Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ գործում չկան և չեն ներկայացվել այնպիսի տեղեկություններ, փաստական տվյալներ, որոնք կարող են վկայել այն մասին, որ հիշյալ խափանման միջոցների համակցությունը, վերը թվարկված փաստական տվյալների առկայության պայմաններում, ի զորու չէ տվյալ պահին կանխել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի հավանական ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում: Ինչ վերաբերվում է գրավի չափին, ապա Դատարանը, մասնավորապես հաշվի առնելով նաև մեղսագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի անձը բնութագրող տվյալները, պաշտպանների հայտնած դիրքորոշումները, գտնում է, որ 2.500.000 (երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ գումարը կարող է ծառայել իր նպատակին, լինել բավարար երաշխիք՝ մեղադրյալի օրինական վարքագիծը տվյալ պահին ապահովելու համար: Ամբողջականացնելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան), գրավը՝ 2.500.000 (երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել ու պարզաբանել, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ, մասնավորապես՝ տնային կալանքով և գրավով փոփոխելու որոշումը՝ մեղադրյալի կողմից ցանկացած ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու դեպքում կարող է վերանայվել՝ մասնավորապես փոխարինվելով առավել խիստ խափանման միջոցով, իսկ գրավը կարող է պետականացվել: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան), գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 26-11-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 26-11-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 09-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 09-12-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Դատական նիստի տևողությունը | 12։17-12։24 |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2025 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-01-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 13 հունվարի 2026 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, բնակվող՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 7-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան), գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2026 թվականի հունվարի 13-ին քննարկվել է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողն ըստ էության նշեց, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված են խափանման միջոցներ` տնային կալանքը, ինչպես նաև գրավը և բացակայելու արգելքը։ Մեղադրանքի կողմը գտնում է, որ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցի պայմաններում հնարավոր է ապահովել վերջինիս պատշաճ դատավարական վարքագիծը, ըստ էության, հաշվի առնելով, որ վերջինիս կողմից նոր հանցանք կատարելու, ինչպես նաև փախուստի դիմելու ռիսկերը դեռևս գնահատվում են բարձր և դրանք էականորեն չեն նվազել և այլ խափանման միջոցի պայմաններում հնարավոր է, որ վերջինս, օրինակ, նոր հանցանք կատարի կամ իրեն մեղսագրվող արարքի ծանրությունը նաև հաշվի առնելով՝ դիմի փախուստի։ Նոր հանցանքի մասով իր դիրքորոշումները, ըստ էության, չեն փոխվել, ինչպես նախորդ դատական նիստերի ընթացքում։ Իր կողմից դրանք արձանագրվել են` հաշվի առնելով, որ ըստ էության, Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված են եղել դեռևս նախկինում ավելի մեղմ խափանման միջոցներ, մասնավորապես բացակայելու արգելք, վերջինս ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և շարունակել է այդ պայմաններում կատարել նոր հանցանքներ, այն էլ՝ ծանր հանցանքներ։ Մեղադրանքի կողմը գտնում է, որ անազատության հետ չկապված խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում վերջինս շարունակելու է իր վտանգավոր և հանցավոր վարքագիծը և նրա հնարավոր բարեխիղճ վարքագիծը ապահովելու համար անհրաժեշտ է կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ, հետևապես հաշվի առնելով նաև, որ ըստ էության վերջինս չունի մշտական աշխատանք, եկամտի աղբյուր և նոր հանցանքներ կատարելու ռիսկը դրանով ավելի է մեծանում՝ վերջինիս կողմից թմրամիջոցի ձեռքբերման և իրացման համատեքստում։ Հետևապես, միջնորդում է կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել ևս 3 ամիս ժամկետով։ Պաշտպանն ըստ էության նշեց, որ բովանդակային առումով իրենց և մեղադրողի դիրքորոշումները շեշտակի հակասության մեջ չեն, պարզապես խնդրում են, եթե որոշում կայացվի տնային կալանքի ժամկետը երկարացնելու մասին, թույլատրել Գոռ Ղազարյանին տեսակցել Գոռ Ղազարյանի քեռու և Գոռ Ղազարյանի մայրիկի քեռու ընտանիքի անդամների հետ։ Հավելեց, որ նշված անձանց անձնագրերը կներկայացնի, իսկ իրենց միջնորդության հիմնական պատճառը Գոռ Ղազարյանի մայրիկի` Քրիստինե Ղազարյանի վիրահատությունն է, որը երեկ է կայացել։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի, մայիսի 6-ի, օգոստոսի 8-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է, իսկ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը դեռևս 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ին քննելով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի ռիսկը։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի ապրիլի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի ապրիլի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 25-02-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 25-02-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 13-03-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 13-03-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Հետաձգվել է այլ հերթի: |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-04-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 16-04-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԱՌՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 16 ապրիլի 2026 թվական ք.Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Հ.Մանուկյանի, քարտուղարությամբ Ն.Սարգսյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ա․Հակոբյանի, մեղադրյալներ Գ․Ղազարյանի, Յ․Սարիբեկյանի, պաշտպաններ Ա․Սիմոնյանի, Ա․Հախինյանի, դռնբաց դատական նիստում քննելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի (ծնված՝ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշառված՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան հասցեում, բնակվող՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը) նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դասալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ 2025 թվականի ապրիլի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հուլիսի 14-ը։ 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հուլիսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հոկտեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 7-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը՝ պահպանելով նաև որպես խափանման միջոցներ կիրառված գրավը և բացակայելու արգելքը։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Երևան քաղաքի Դավթաշեն 1-ին թաղամասի 14-րդ շենքի 11-րդ բնակարան), գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ 2026 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի ապրիլի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ 2026 թվականի ապրիլի 16-ին քննարկվել է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները. Հանրային մեղադրողն ըստ էության նշեց, որ Դատարանի նախորդ որոշմամբ արձանագրված՝ Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկը դեռևս շարունակում է առկա մնալ։ Որպես հիմնավորում՝ հանրային մեղադրողը նշեց, որ ավելի մեղմ խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում Գոռ Ղազարյանը դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ և կատարել է նոր հանցանքներ, որոնցից երեք դրվագներն այժմ մեղսագրվում են վերջինիս, ընդ որում՝ դրանց թվում առկա է նաև առանձնապես ծանր հանցանք։ Հետևաբար, գտնում է, որ անազատության հետ կապված խափանման միջոցի կիրառման պայմաններում Գոռ Ղազարյանը կդրսևորի ոչ պատշաճ վարքագիծ, և հանցանք կատարելու ռիսկը կմնա բարձր։ Միաժամանակ, հանրային մեղադրողը հայտնեց, որ միայն տնային կալանք խափանման միջոցն է ի զորու ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, և հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ միջնորդեց Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել ևս 3 ամիս ժամկետով։ Պաշտպանն ըստ էության նշեց, որ միջնորդության դեմ առարկություններ չունեն։ Մանրամասն տե՛ս դատական նիստի արձանագրությունը։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. Համաձայն «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի. «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (...) գ. անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (...) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի. «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի. «1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: 2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար: 4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին: 5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի. «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: 3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում: 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ 5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը: 6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի. «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները: 2. Մինչդատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել, կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երկու ամսից ոչ ավելի ժամկետով` պահպանելով սույն հոդվածով սահմանված մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետները: 3. Մինչդատական վարույթում կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետն է` 1) չորս ամիս` ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 2) վեց ամիս` միջին ծանրության հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 3) տասը ամիս` ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում. 4) տասներկու ամիս՝ առանձնապես ծանր հանցագործության համար մեղադրվելու դեպքում: 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում` փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը: 7. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր ժամկետի մեջ չի հաշվակցվում այն ժամանակը, որի ընթացքում անձը արգելանքի տակ է գտնվել այլ պետության տարածքում` պայմանավորված վարույթի փոխանցմամբ կամ անձի հանձնմամբ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի. «1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝ 1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. 2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը. 3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ. 4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ. 5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը. 6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը. 7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է: 2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում: 3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 121-րդ հոդվածի. «1. Կալանքից ազատված անձը չի կարող կրկին կալանավորվել նույն մեղադրանքով, եթե չեն հայտնաբերվել նոր էական հանգամանքներ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի չէին մեղադրյալին կալանքից ազատելու պահին: 2. Եթե կալանքից ազատված անձը նորից է կալանավորվում, ապա նրան կալանքի տակ պահելու առավելագույն թույլատրելի ժամկետը որոշելիս հաշվարկվում է մինչև կալանքից ազատվելը կալանքի տակ նրա եղած ժամանակը:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի. «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: 4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ: 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի. «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի. «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը Հայաստանի Հանրապետության դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն ներկայացնում է գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:» Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի. «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:» Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի, 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի, մայիսի 6-ի, օգոստոսի 8-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն է կիրառվել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 ( երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից, իսկ 2026 թվականի հունվարի 13-ի որոշմամբ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոց տնային կալանքի անհրաժեշտությանը՝ հարկ է փաստել, որ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը դեռևս 2026 թվականի հունվարի 13-ին քննելով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի ռիսկը։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Դատարանը գտնում է նաև, որ վերը արտահայտված իրավական դիրքորոշումների առկայության դեպքում տնային կալանքից ավելի մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցն (խափանման միջոցների համակցությունն) ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ բերված պատճառաբանությունները։ Այս կապակցությամբ հարկ է փաստել նաև, որ տնային կալանքի հիմքերը կրում են կանխատեսական բնույթ, սակայն դրանք չպետք է հիմնված լինեն սոսկ վերացական ենթադրությունների վրա, այլ պետք է ողջամտորեն բխեն գործի նյութերից։ Մինչդեռ, սույն որոշմամբ խափանման միջոց տնային կալանքի հիմքերի վերաբերյալ կատարված դատողությունները Դատարանի գնահատմամբ բխում են գործի նյութերից։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի հուլիսի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-120-րդ, 125-րդ, 270-րդ, 281-րդ, 311-րդ, 312-րդ, 316-րդ, 352-րդ, 389-րդ, 390-րդ հոդվածներով` Դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2026 թվականի հուլիսի 24-ը (հասցեն՝ Երևան քաղաք, Ներքին Շենգավիթ, Շահամիրյանների 9-րդ փողոց, 125/3 տուն)։ Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին և Գևորգ Աշոտի Մնջոյանին, Արամ Երվանդի Ղևոնդյանին, Գոհար Ազատի Ղևոնդյանին, Վարդան Արամի Ղևոնդյանին, Լուլու Վարդանի Ղևոնդյանին, Գայենե Վարդանի Ղևոնդյանին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 18-05-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 11:50 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 18-05-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Հանրային մեղադրողի դիմումի հիմքով։ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 03-07-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 03-07-2026 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Կողմերի բացակայության հիմքով։ |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 17-07-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/3971/01/24
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 27-01-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 24-01-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աիդա |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Յուրի Սարիբեկյան մյուսը՝ Գոռ Ղազարյան Գոռ Զորիկի Ղազարյան Բողոքն ընդունել վարույթ : Ամբողջությամբ բեկանել քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 13.01.2025թ. որոշումը և մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 03-02-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
| Միջանկյալ դատական ակտեր | Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 03-02-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 05-02-2025 |
|---|
Գրավոր ընթացակարգ
| Ամսաթիվ | 14-02-2025 |
|---|---|
| Այլ նշումներ | Դատական ակտի կայացման օր է նշանակել 2025 թվականի փետրվարի 14-ը։ |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ1/3971/01/24 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ 14 փետրվարի 2025թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան) նախագահությամբ դատավոր Ա.Դանիելյանի, Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի /այսուհետ՝ Դատախազը/ հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 13-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը. Պ Ա Ր Զ Ե Ց Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը. Ըստ ներկայացվածի՝ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի մայիսի 14-ին միջնորդություն է ներկայացվել թիվ 10140424 քրեական վարույթով դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազին՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի մայիսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 2024 թվականի մայիսի 15-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի մայիսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10140424 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի մայիսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է և վերջինս անհապաղ ազատ է արձակվել արգելանքից։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հուլիսի 10-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 14-ը: 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171224 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10171224 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանը ձերբակալվել է՝ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի արձանագրությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին կազմված՝ թիվ 10171224 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին արձանագրությունը փոփոխվել է և համապատասխանեցվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատականին։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի որոշմամբ թիվ 10140424 և թիվ 10171224 քրեական վարույթները միացվել են մեկ վարույթում և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 10140424 քրեական վարույթի համարով։ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին նախաձեռնվել է թիվ 10171424 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի օգոստոսի 15-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի օգոստոսի 14-ից: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամկետով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշմամբ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 14-ը: ՀՀ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երկու ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի փետրվարի 14-ը: Նույն որոշմամբ սահմանափակվել է նաև մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը (բացառությամբ մերձավոր ազգականների)։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Հ․Միքայելյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 10140424 քրեական վարույթից անջատվել է մեղադրյալներ Յուրի Սարիբեկյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի հատկանիշներով) և Գոռ Ղազարյանի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով) վերաբերյալ վարույթը և շնորհվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթի համարը։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթով կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը, որը ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Աիդա Հակոբյանի 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ հաստատվել է։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 10848224 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 համարը), մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Հ․Մանուկյանին և 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին հանձնվել Դատարանի աշխատակազմին։ 2025 թվականի հունվարի 3-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով կայացվել է վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում: 2025 թվականի հունվարի 10-ի դատական նիստի ընթացքում քննարկվել է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը։ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 13-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշմամբ որոշվել է. «Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: /…/»: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /այսուհետ՝ Առաջին ատյանի դատարան/ 2025 թվականի հունվարի 13-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է բերել դատախազը: 2025 թվականի փետրվարի 03-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել են թիվ ԵԴ1/3971/01/24 հատուկ վերանայման վարույթի նյութերը, որոնք դատավոր Ա.Դանիելյանի աշխատակազմին են փոխանցվել 2025 թվականի փետրվարի 04-ին: Վերաքննիչ դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի որոշմամբ հատուկ վերանայման բողոքն ընդունվել է վարույթ: Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը. Դատախազը վկայակոչելով հատուկ վերանայման բողոքը, խնդրել է՝ սույն հատուկ վերանայման բողոքն ընդունել վարույթ: Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 13-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը և Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով։ Հատուկ վերանայման բողոքը բերվել է հետևյալ հիմնավորումներով․ Բողոքաբերը գտել է, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 13-ի վերոնշյալ որոշումը օրինական և հիմնավոր չէ, Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, ուստի նշված որոշումը ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ. Բողոքաբերը վկայակոչել է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածը, ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածը: Բողոքաբերը նշել է, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը մի շարք գործերով դիրքորոշումներ է արտահայտել անձին շարունակական կալանքի տակ պահելու իրավաչափության վերաբերյալ՝ մշակելով մեղադրյալին մինչև դատավճիռը կալանքի տակ պահելու և կալանքը գրավով փոխարինելը ոչ իրավաչափ համարելու չորս հիմնական հիմքեր՝ մեղադրյալի՝ դատաքննությանը չներկայանալու վտանգը (տես' Stogm Uller у. Austria, 1969 թվականի նոյեմբերի 10, § 15, շարք «Ա», թիվ 9), վտանգը, որ մեղադրյալը ազատ արձակվելու դեպքում կխոչընդոտի արդարադատության իրականացմանը, (տես' Wemhoffv. Germany, 1968 թվականի հունիսի 27, § 14, շարք «Ա», թիվ 7) կամ կկատարի նոր հանցանքներ (տես' Matznetter v. Austria, 1969 թվականի նոյեմբերի 10, § 9, շարք «Ա», թիվ 10) կամ կկատարի հասարակական անկարգություններ (տես Letellier v. France, § 51; I.A, v. France, § 51): Բողոքաբերը վկայակոչել է Ա.Ավետիսյանի Ս.Մարգարյանի վերաբերյալ գործերով նախադեպային որոշումները: Բողոքաբերը արձանագրել է, որ թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումներում իրավական վերլուծության է ենթարկվել 01.07.1998թ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածը, սակայն մեջբերված դիրքորոշումները, mutatis mutandis, վերաբերելի են նաև գործող քրեադատավարական օրենսդրության՝ խափանման միջոցների վերաբերյալ իրավակարգավորումներին: Բողոքաբերը նշել է, որ վերոգրյալ իրավական վերլուծություններից պարզ է դառնում, որ աձի նկատմամբ կիրառված կալանավորումը այլընտրանքային խափանման միջոցներով փոխարինելու հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է կոնկրետ գործի փաստական հանգամանքները հաշվի առնելով, գնահատման առարկա դարձնի այն ռիսկերը, որոնք էական նշանակություն են ունեցել անձի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու համար: Ավելին՝ ի վերջո դատարանը պետք է հստակորեն փաստի, թե ինչու են տվյալ դեպքում ռիսկերը նվազել: Այլ խոսքով՝ պետք է կիրառի դատական ակտի պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ, իսկ երբ առկա է անձի կողմից քրեական օրենքով չթույլատրված արարք կատարելու կամ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու վտանգ, ապա դատարանը պետք է անձին երաշխիքով ազատ արձակելը ճանաչի անթույլատրելի: Բողոքաբերը նշել է, որ մինչդեռ, վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանի նկատմամբ համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելու Դատարանի հիմնավորումներին՝ պետք է փաստել, որ դրանք ոչ բավարար չափով են պատճառաբանված, չեն բխում քրեական գործի նյութերից և ձեռք բերված փաստական տվյալներից: Մասնավորապես՝ Դատարանը թեև իրավացիորեն արձանագրել է քրեական գործով մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանի կողմից ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում քրեական վարույթին առնչվող անձանց վրա անօրինական ազդեցություն գործադրելով վարույթին խոչընդոտելու ձևով իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու մտավախության առկայությունը, սակայն նշված հիմքը չեզոքացնող կամ էականորեն նվազեցնող որևէ հանգամանքի բացակայության պայմաններում հանգել է ոչ իրավաչափ հետևության առ այն, որ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարային երաշխիքի տրամադրումը կարող է չեզոքացնել արձանագրված ռիսկը և ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։ Բողոքաբերը նշել է, որ Դատարանը պատշաճ գնահատման չի արժանացրել մեղադրյալ Մ.Հարությունյանին մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այն որ վերջինիս առերևույթ մեղսագրվում է ծանր հանցանքի կատարում, որի համար որպես պատիժ է նախատեսված չորսից ութ տարի ժամկետով ազատազրկումը, ինչը մեծապես բարձրացնում է այն մտավախությունը, որ ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանը կփորձի ապօրինի ազդեցություն գործադրել դեռևս չհարցաքննված վկաների վրա՝ պատժից և քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակով, նկատի ունենալով, որ վկա Կարինե Գեղամյանը հանդիսանում է Յուրի Սարիբեկյանի ընկերոջ սույն գործով մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի ընկերուհին։ Բողոքաբերը անդրադառնալով Դատարանի կողմից կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներից տնային կալանքին և դրա իրավաչափությանը՝ կալանքի արձանագրված հիմքի չեզոքացման համատեքստում, հարկ է համարում շեշտել, որ թեև Դատարանի կողմից մինչև տնային կալանքի ժամկետի լրանալը կիրառվել են այլ անձանց հետ շփում ունենալու և հյուրընկալելու սահմանափակումներ, որոնք էլ, ըստ էության, պետք է ապահովեն քրեական վարույթի չխոչընդոտելու ռիսկի չեզոքացումը, սակայն Դատարանը հաշվի չի առել, որ նշված սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ լիարժեք վերահսկողությունն օբյեկտիվորեն անհնար է: Մասնավորապես՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունը չունի այն լծակները, որոնց միջոցով ամբողջ ծավալով կկարողանա վերահսկել մեղադրյալի կողմից, օրինակ, իր հետ բնակվող անձանց կապի միջոցներից օգտվելու հանգամանքը, կամ վերջիններիս միջոցով չհարցաքննված վկաների հետ կապի դուրս գալու և նրանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու՝ Դատարանի կողմից արձանագրված ռիսկը: Հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալին առերևույթ մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, դրանից բխող առանձնահատկությունները, ակնկալվող պատիժը իրենց համակցության մեջ թույլ են տալիս գալու հիմնավոր հետևության առ այն, որ մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանը օգտվելով տնային կալանքի համատեքստում կիրառված սահմանափակումների լիարժեք վերահսկողության անհնարինությունից և գործիքակազմի բացակայությունից, կփորձի ձեռնարկել բոլոր հնարավոր միջոցները՝ դեռևս դատարանում չհարցաքննված վկաների վրա ապօրինի ազցդեցություն գործադրելու եղանակով քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու և ի շահ իրեն պայմաններ ստեղծելու համար, որպիսի ռիսկի հակակշիռ չի կարող հանդես գալ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի պետականացումը կամ խափանման միջոցի վերանայումը: Վերոշարադրյալն ակնհայտորեն վկայում է, որ դատաքննության սկզբնական փուլում՝ դեռևս ապացույցների չհետազոտված, ինչպես նաև վկաների չհարցաքննված լինելու պայմաններում շարունակում է առկա լինել և չի նվազել մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների չկատարման՝ վարույթին առնչվող անձանց վրա անօրինական ազդեցություն գործադրելու ձևով գործի քննությանը խոչընդոտելու բարձր ռիսկը, իսկ այլընտրանքային համակցված խափանման միջոցները՝ բացակայելու արգելքը, գրավը և տնային կալանքը ի զորու չեն չեզոքացնելու այն: Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելը կանխելու անհրաժեշտությանը և դրա վերաբերյալ Դատարանի մեկնաբանությանը, այն մասին, որ Յ.Սարիբեկյանը նախկինում դատապարտված չի եղել և վերջինիս կողմից նոր հանցանք կատարելը որևէ կերպ չի հիմնավորվել, հարկ է փաստել, որ Դատարանի նման պատճառաբանությունը չի բխում քրեական վարույթի նյութերից, նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Յ.Սարիբեկյանը սույն վարույթով ձերբակալվելուց մոտ երկու ամիս առաջ ևս կատարել է նույնաբնույթ հանցանք, որի վերաբերյալ վարույթը քննվել է Էրեբունու քննչական բաժնում ու թեև այդ վարույթով կայացվել է հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում, այնուամենայնիվ հարկ է փաստել, որ Յուրի Սարիբեկյանը 2024 թվականի փետրվարի 24-ին նույնաբնույթ արարք կատարելիս նույն ավտոմեքենայով ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու պահելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է և նախաքննության հետագա փուլում ստացված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 565 Ք-24 եզրակացության համաձայն վերջինիս մոտից հայտնաբերվածը հանդիսացել է 0,17 գրամ հաստատուն չոր քաշով կանեփի բուսական մանրացված զանգված հանդիսացող «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և այն հանգամանքը, որ Յուրի Սարիբեկյանի մոտ հայտնաբերվել է «Մարիխունա» տեսակի թմրամիջոց, չէր կարող հաշվի չառնվել Յ.Սարիբեկյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելու հարցում։ Այլ կեպ ասած՝ մեղադրյալ Յուրի Սարիբեկյանի նկատմամբ կալանքի ձևով խափանման միջոցի շարունակական կիրառումը տվյալ դեպքում բխում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքի, ինչպես նաև կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակի միջև արդարացի հավասարակշռման անհրաժեշտությունից: Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելով, թույլ է տվել դատավարական իրավունքի կոպիտ խախտում, որը վտանգել է արդարադատության շահը և խախտել է հանրային և մասնավոր իրավունքների հավասարակշռությունը, բացի այդ, Դատարանը տվյալ դեպքում կայացրել է պատճառաբանվածության չափանիշին չհամապատասխանող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 13-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման։ Վարույթի մասնակիցները բացատրություններ, դրանք հիմնավորող նյութեր, միջնորդություններ չեն ներկայացրել: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` <<Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն` <<3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: 4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա>>: Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշմամբ շարադրված հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոխելու և վերջինիս նկատմամբ որպես համակցված խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 5.000.000 /հինգ միլիոն/ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը կիրառելու վերաբերյալ, Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ Այսպես. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն` <<Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (…) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (…)>>: <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասինե եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (…) գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար, (…)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի: 2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։ 3. Դատարանը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմինը իրենց իրավասության սահմաններում պարտավոր են անհապաղ ազատ արձակել ազատությունից ապօրինի կամ անհիմն զրկված յուրաքանչյուր անձի: 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով: (...)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ (…)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին: (…)>>: ՀՀ քրեական դատավարության 119-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ <<4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակումն է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2.Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև՝ (…) 5.Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6.Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: (…) 5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում:>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: /…/ 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ: >>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: (…) 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: (…)>>: ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից մի շարք գործերով արտահայտած իրավական դիրքորոշումների ընդհանրական վերլուծությունից հետևում է, որ կալանավորումը քրեական գործերի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է: Այն առավելագույն չափով սահմանափակում է մարդու սահմանադրական իրավունքներն ու ազատությունները, այդ թվում` այնպիսի կարևոր իրավունք, ինչպիսին ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն է: Կալանավորման էությունն անձին հասարակությունից մեկուսացնելն է: Ինչպես ցանկացած այլ խափանման միջոց, կալանավորումը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվում է քրեական գործի քննության ընթացքում նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը (այն գործողությունները, որոնք ուղղված են քննությունից և դատից թաքնվելուն, գործով ճշմարտության բացահայտմանը խոչընդոտելուն, ինչպես նաև հանցավոր գործունեությունը շարունակելուն) կանխելու նպատակով: Այսինքն, կալանավորման կիրառումը նպատակ է հետապնդում քրեական գործով վարույթի ընթացքում կանխել անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը (տես Ա.Ճուղուրյանի վերաբերյալ 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի թիվ ՎԲ-132/07 որոշումը, Ա.Հովսեփյանի վերաբերյալ 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0633/06/09 որոշման 10-րդ կետը և այլն): ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Վ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <<(…) մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ի թիվս այլոց տեԲս Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): (…)>> (տես Վահագն Հակոբի Պողոսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի փետրվարի 15-ի թիվ ԿԴ1/0062/06/12 որոշման 13-րդ կետը): Անդրադառնալով դատական ակտ կայացնելիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի՝ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքն անփոփոխ թողնելու մասին որոշման օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման առանձնահատկություններին՝ Վճռաբեկ դատարանն Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի վերաբերյալ գործով 2020 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19 որոշման մեջ արձանագրել է, որ <<որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով Առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը։ (…)>>։ Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի <<գ>> կետի համաձայն. <<...Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով... գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար, ...>>: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն՝ կիրառել է տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկվել է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Որոշվել է նաև. Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Առաջին ատյանի դատարանը մասնավորապես պատճառաբանել է, որ. << (…) (…) Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2024 թվականի մայիսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հուլիսի 10-ի, 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետները երկարաձգվել են։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Եվ այդ համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայացված փաստական տվյալները դատավարության սույն փուլում՝ սույն հարցի քննարկմամբ, համակցության մեջ գնահատման արդյունքում բավարար են հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաստելու համար։ Անդրադառնալով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի նոյեմբերի 13-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, քննելով Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը, արձանագրել է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է չկատարել իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունները, մասնավորապես՝ խոչընդոտել վարույթի նախաքննությանը և ապացուցման գործընթացին։ Սույն որոշմամբ ինքնին չբացառելով վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմքի մտավախության առկայությունը և միևնույն ժամանակ անդրադառնալով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորության հարցին՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ թեև կալանքի վերը նշված հիմքի ռիսկն ինքնին չի վերացել, սակայն նախաքննությունը ավարտվել է, ինչով էլ ավարտվել է ապացույցների ձեռք բերման ակտիվ փուլը, բացի այդ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը մոտ ութ ամիս գտնվում է անազատության մեջ։ Սույն հարցի քննարկման կապակցությամբ Դատարանը կարևորում է նաև այն, որ մեղադրյալը չունի դատվածություն, ինչպես նաև ունի մշտական բնակության վայր։ Ընդհանրացնելով ասվածը և համադրելով դրանք մեջբերված իրավակարգավորումների հետ՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավարական սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն արդեն իսկ ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի օրինական վարքագիծը, քանի որ վերը նշված պարբերությամբ առկա պայմաններում Դատարանի գնահատմամբ արդեն իսկ այն չափով է նվազել կալանքի հիմքի ռիսկի առկայությունը, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովվել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ տնային կալանքի, գրավի և բացակայելու արգելքի կիրառման միջոցով հնարավոր կլինի ապահովվել վերջինիս օրինական վարքագիծը։ Ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ բարձր է վկա Կարինե Գեղամյանի վրա (ով ոստիկանության ծառայող չի հանդիսանում) վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը, ապա Դատարանն այս առումով ինքնին չի բացառում նման ռիսկի հնարավորությունը, սակայն հենց նման պայմաններում է Դատարանն անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառում տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հնարավոր ազդեցությունը գործադրվելու է ոչ թե ֆիզիկական եղանակով այլ միջնորդավորված եղանակով կամ կապի միջոցներով, մինչդեռ մեղադրյալի կալանքի տակ գտնվելու ութ ամիսներից վերջին վեց ամիսների ընթացքում այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը սահմանափակված չի եղել, որպիսի պայմաններում քրեական վարույթում առկա չեն փաստական տվյալներ, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը փորձել է զանգահարել կամ այլ եղանակով ազդեցություն գործադրել վկա Կարինե Գեղամյանի նկատմամբ։ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու և դրա ժամկետները երկարաձգելու մասին որոշումներով նշված հիմքի ռիսկը չի արձանագրվել և այդ որոշումների կայացումից ի վեր չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որոնք կվկայեին այդ հիմքի առկայության մասին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու մտավախությունը վարութային սույն փուլում առկա չէ։ Ընդ որում, հարկ է նկատել, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին սույն վարույթով մեղսագրվում է մեկ դրվագ ենթադրյալ արարքի կատարում և վերջինս չունի դատվածություն, իսկ հանրային մեղադրողի կողմից դատական նիստով վկայակոչած վարույթով կայացվել է հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում։ Մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ՝ տնային կալանքով, գրավով և բացակայելու արգելքով փոփոխելու վերաբերյալ Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ գործում չկան և չեն ներկայացվել այնպիսի տեղեկություններ, փաստական տվյալներ, որոնք կարող են վկայել այն մասին, որ հիշյալ խափանման միջոցների համակցությունը, վերը թվարկված փաստական տվյալների առկայության պայմաններում, ի զորու չէ տվյալ պահին կանխել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի հավանական ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում: Ինչ վերաբերվում է գրավի չափին, ապա Դատարանը, մասնավորապես հաշվի առնելով նաև մեղսագրվող արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի անձը բնութագրող տվյալները, պաշտպանների հայտնած դիրքորոշումները, գտնում է, որ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամ գումարը կարող է ծառայել իր նպատակին, լինել բավարար երաշխիք՝ մեղադրյալի օրինական վարքագիծը տվյալ պահին ապահովելու համար: Ամբողջականացնելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխել և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառել տնային կալանքը՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով (հասցեն՝ Կոտայքի մարզի Նոր Հաճն քաղաքի Չարենցի փողոցի 18-րդ շենքի 7-րդ բնակարան), գրավը՝ 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին անհապաղ ազատ արձակելով կալանքից։ Տնային կալանքի ժամկետի սկիզբը հաշվարկել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին փաստացի հաշվառման վերցնելու պահից: Մինչև տնային կալանքի ժամկետը լրանալն արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում մեղադրյալի մերձավոր ազգականներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, իսկ այդպիսիք լինելու դեպքում այդ մասին անհապաղ տեղեկացնել վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ Գրավի գումարի վճարման համար սահմանել եռօրյա ժամկետ` սկսած սույն որոշման կայացման պահից։ Գրավի գումարը ենթակա է վճարման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի արտաբյուջետային` 900013298014 դեպոզիտ հաշվին: Տնային կալանք խափանման միջոցի կատարումը և սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայությանը, իսկ դատական նիստերին, վարութային, ապացուցողական գործողություններին մեղադրյալի ուղեկցման և պահպանման պարտականությունը դնել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության՝ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի բնակության վայրի ստորաբաժանման վրա: Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել ու պարզաբանել, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ, մասնավորապես՝ տնային կալանքով և գրավով փոփոխելու որոշումը՝ մեղադրյալի կողմից ցանկացած ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու դեպքում կարող է վերանայվել՝ մասնավորապես փոխարինվելով առավել խիստ խափանման միջոցով, իսկ գրավը կարող է պետականացվել: (…) >>: Դատախազի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանի առջև բարձրացված իրավական հարցը հետևյալն է` հիմնավորված և պատճառաբանված են արդյոք Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները` մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոխելու և վերջինիս նկատմամբ որպես համակցված այլ այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 5.000.000 /հինգ միլիոն/ ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը՝ կիրառելու վերաբերյալ: Նշված հարցին պատասխանելու համար, Վերաքննիչ դատարանը, նախ, հարկ է համարում անդրադառնալ խնդրո առարկային առնչվող փաստական հանգամանքների համակարգային վերլուծությանը, սույն որոշմամբ մեջբերված իրավադրույթների, իրավական դիրքորոշումների և դրանցից բխող դատողությունների լույսի ներքո. Այսպես, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ սույն դատական վերանայման վարույթային փուլի իմաստով պայմանավորված, (վարույթի տվյալ փուլում) մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով վերագրվող արարքի իմաստով հիմնավոր կասկածի շեմը պետք է դիտարկել հաղթահարված: Ընդ որում, քննարկվող որոշման դատական վերանայման սահմանները ողջամտորեն պետք է նեղ լինեն մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողության շրջանակներում կալանքի կապակցությամբ կայացվող որոշումների վերանայման սահմաններից։ Այլ կերպ ասած՝ վիճարկվող դատական ակտի դատական վերանայման շրջանակները որոշակիորեն նեղ են՝ պայմանավորված սույն դատական վերանայման դատավարական փուլի իմաստով: Ինչ վերաբերում է նաև մեղսագրված արարքի հիմնավորվածությանը, ապա հարկ է նշել, որ Դատարանն այդ առնչությամբ վերջնական գնահատական կարող է տալ բացառապես գործի քննության ավարտին՝ իր կողմից կայացվելիք վերջնական դատական ակտով: Վերաքննիչ դատարանի դիտարկմամբ, կալանավորման իրավաչափության համապատասխան պայմանների (հիմքերի) վերաբերյալ, սույն գործով վիճարկվող դատական ակտում վկայակոչված Առաջին ատյանի դատարանի փաստարկներն առկա պայմաններում ինքնին բավարար են, քննարկվող դեպքում, վերը նշված վտանգների արդեն իսկ ոչ այնչափ մեծ հավանականության վերաբերյալ ողջամիտ հետևության հանգելու համար: Ընդ որում, անդրադառնալով մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի առնչությամբ կալանավորման հիշյալ հիմքերի առկայության կամ բացակայության հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանը վերոգրյալ իրավանորմերի և Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների վերլուծությամբ փաստում է, որ կիրառված այլ այլընտրանքային խափանման միջոցների համար հիմք ընդունված հիշյալ մտավախությունները, սույն գործի հանգամանքների հետ համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում օբյեկտիվ դիտորդի մոտ չի կարող այլ համոզմունք ձևավորել, քան այն, որ կոնկրետ դեպքում /մասնավորապես՝ ի թիվս այլնի, համակցմամբ՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով տնային կալանքի կիրառման, 5 /հինգ միլիոն/ ՀՀ դրամի չափով գրավի կիրառման առնչությամբ/ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն առնվազն բավարար չափով փաստարկված են, բխում են վարույթի նյութերից և հիմնված են դրանց վրա: Այսինքն, այս առնչությամբ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների հետ /առկա պայմաններում/ չհամաձայնվելու իրավաչափ հիմքեր չկան: Այլ խոսքով ասած, վարույթի տվյալ փուլում համակցմամբ առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կիրառումը, գրավը և բացակայելու արգելքը կարող է գործուն երաշխիք հանդիսանալ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար: Այս առնչությամբ, զուտ արձանագրման առումով, հարկ է ընդգծել նաև, որ սույն գործով, վիճարկվող դատական ակտով կիրառված այդ թվում նաև՝ ազատության հետ չկապված ավելի մեղմ պայմաններով խափանման միջոցի՝ տնային կալանքի շրջանակներում, ներառվել է նաև հիշյալ ժամանակահատվածում արգելել մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից։ Նշվածի համատեքստում, արծածվող հարցի իմաստով, Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների իրավաչափությունը դիտարկելիս, այդուհանդերձ չի կարող նշանակություն չունենալ, չկարևորվել սույն գործով վիճարկվող դատական ակտում՝ ի թիվս այլնի վերաբերելի ժամանակահատվածում մեղադրյալի առնչությամբ նաև հիշյալ սահմանափակումները ներառված լինելու հանգամանքը: Հարկ է նկատել, որ Առաջին ատյանի դատարանը պարզաբանել է նաև, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ, մասնավորապես՝ տնային կալանքով և գրավով փոփոխելու որոշումը՝ մեղադրյալի կողմից ցանկացած ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու դեպքում կարող է վերանայվել՝ մասնավորապես փոխարինվելով առավել խիստ խափանման միջոցով, իսկ գրավը կարող է պետականացվել: Ընդ որում, որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենա պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ բացառապես դատախազի հատուկ վերանայման բողոքում բերված պատճառաբանություններն ու արտահայտած պնդումները, տվյալ դեպքում, վերը բերված հիմնավորումների համատեքստում, ինքնին բավարար չեն սույն գործով վիճարկվող դատական ակտը բեկանելու համար: Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության է հանգում` հաշվի առնելով ինչպես մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ գործի կոնկրետ հանգամանքներն, այդ թվում՝ նաև վիճարկվող դատական ակտում շարադրված հանգամանքները: Այս առնչությամբ, սույն գործով, վիճարկվող դատական ակտում, ի թիվս այլնի առկա է արձանագրում այն մասին, որ. << /.../ Ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ բարձր է վկա Կարինե Գեղամյանի վրա (ով ոստիկանության ծառայող չի հանդիսանում) վրա ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը, ապա Դատարանն այս առումով ինքնին չի բացառում նման ռիսկի հնարավորությունը, սակայն հենց նման պայմաններում է Դատարանն անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոցների համակցություն կիրառում տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հնարավոր ազդեցությունը գործադրվելու է ոչ թե ֆիզիկական եղանակով այլ միջնորդավորված եղանակով կամ կապի միջոցներով, մինչդեռ մեղադրյալի կալանքի տակ գտնվելու ութ ամիսներից վերջին վեց ամիսների ընթացքում այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը սահմանափակված չի եղել, որպիսի պայմաններում քրեական վարույթում առկա չեն փաստական տվյալներ, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանը փորձել է զանգահարել կամ այլ եղանակով ազդեցություն գործադրել վկա Կարինե Գեղամյանի նկատմամբ։ /.../>>: Այս առնչությամբ, սույն գործով, վիճարկվող դատական ակտում, ի թիվս այլնի առկա է նաև արձանագրում այն մասին, որ. << /.../ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու և դրա ժամկետները երկարաձգելու մասին որոշումներով նշված հիմքի ռիսկը չի արձանագրվել և այդ որոշումների կայացումից ի վեր չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որոնք կվկայեին այդ հիմքի առկայության մասին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու մտավախությունը վարութային սույն փուլում առկա չէ։ Ընդ որում, հարկ է նկատել, որ մեղադրյալ Յուրի Արամի Սարիբեկյանին սույն վարույթով մեղսագրվում է մեկ դրվագ ենթադրյալ արարքի կատարում և վերջինս չունի դատվածություն, իսկ հանրային մեղադրողի կողմից դատական նիստով վկայակոչած վարույթով կայացվել է հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում։ /.../>>: Նշվածի համատեքստում, հարկ է արձանագրել նաև, որ արծածվող հարցի իմաստով, Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների իրավաչափությունը դիտարկելիս, հիշյալ արձանագրումներն, /առկա պայմաններում/ ինքնին չկարևորվելու բավարար հիմքեր չկան: Հետևաբար, դատախազի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշված եզրահանգումները, քննարկվող դեպքում, չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ այն բավարարելու համար: Ինչ վերաբերում է նաև հատուկ վերանայման բողոքից բխող մյուս փաստարկներին ու դատողություններին, ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխաններն, ուստի լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Ընդ որում, այդ կապակցությամբ հարկ է նաև փաստել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ թեև <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը դատարանին պարտավորեցնում է պատճառաբանել իր որոշումները, սակայն այն չի կարող մեկնաբանվել որպես կողմի ներկայացրած յուրաքանչյուր փաստարկին դատարանի կողմից մանրամասն պատասխան տալու պահանջ: (Տե՝ս, ի թիվս այլնի, Ռուիզ Տորեխան ընդդեմ Իսպանիայի (RUIZ TORIJA v. SPAIN) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի դեկտեմբերի 9-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18390/91, կետ 29, Վան դե Հուրքն ընդդեմ Նիդեռլանդների (VAN DE HURK v. THE NETHERLANDS) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61): Որպիսի պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատախազի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշված (այդ առնչությամբ) եզրահանգումները, բացառապես դրանում ներառված հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, քննարկվող դեպքում, չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ այն բավարարելու համար: Այսինքն, քրեական վարույթի տվյալ փուլում /առկա պայմաններում/ կալանքն այն բացառիկ խափանման միջոց չէ, որը կարող է գործուն երաշխիք հանդիսանալ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար: Հետևաբար վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դատախազի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ, 393-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց Դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 13-ի որոշումը թողնել անփոփոխ: Սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման օրը և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու պահից 15-օրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 14-02-2025 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 19-02-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 16-02-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գոռ Ղազարյան մյուսը՝ Յուրի Սարիբեկյան Յուրի Արամի Սարիբեկյան Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Աջափնյակ/ ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը 3 ամսով երկարաձգելու մասին 05.02.2025թ. որոշումը : Թույլատրելի ճանաչել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ վարչական հսկողություն և բացակայելու արգելք , մինչև 3մլն. գրավի համակցված կիրառումը : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 25-02-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
| Միջանկյալ դատական ակտեր | Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 25-02-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 27-02-2025 |
|---|
Գրավոր ընթացակարգ
| Ամսաթիվ | 06-03-2025 |
|---|
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ1/3971/01/24 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ <<06>> մարտի 2025թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան) նախագահությամբ՝ դատավոր Մ.Հարությունյանի, մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (դատավոր՝ Հ․Մանուկյան) 2025 թվականի փետրվարի 05-ի «Խափանման միջոցի հարցը քննության առնելու մասին» թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը. ՊԱՐԶԵՑ Դատական վարույթի ընթացքը 1․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին հաստատվել է թիվ 10848224 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը և վարույթն ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որտեղ դրան շնորհվել է ԵԴ1/3971/01/24 հերթական համարը։ 2025 թվականի հունվարի 03-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) «Վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին» որոշմամբ՝ ստանձնել է թիվ ԵԴ1/3971/01/24 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, վարույթը և նշանակվել է նախնական դատալսումներ։ 2025 թվականի փետրվարի 05-ին Առաջին ատյանի դատարանի «Խափանման միջոցի հարցը քննության առնելու մասին» թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը։ Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է: 2025 թվականի փետրվարի 19-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի վերը նշված որոշման դեմ, վերաքննիչ բողոքի վերաբերյալ նյութերը ստացվել են 2025 թվականի փետվարի 25-ին, համակարգչային ծրագրի միջոցով մակագրվել դատավոր Մ․Հարությունյանին։ Դատական գործը դատավոր Մ.Հարությունյանի աշխատակազմին է հանձնվել 2025 թվականի փետրվարի 26-ին: 2025 թվականի փետրվարի 27-ի ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի <<Վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 05-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշման դեմ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքն ընդունվել է վարույթ։ Որոշվել է վերանայման վարույթն իրականացնել գրավոր ընթացակարգով՝ դատական ակտի կայացման օր նշանակելով 2025 թվականի մարտի 06-ը։ Դատական վարույթի փաստական հանգամանքները և վերանայման վարույթի լուծման համար նշանակություն ունեցող փաստերը. 2. Թիվ 10848224 քրեական վարույթով հաստատված մեղադրական եզրակացության համաձայն՝ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ բովանդակային հետևյալ ձևակերպմամբ. <<(…) [Ն]ա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի՝ «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, իրացնելու նպատակով, Յուրի Արամի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում նախնական համաձայնությամբ ապօրինի ձեռք են բերել թվով 8 սպիտակ, կապույտ, սև-դեղին կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Գոռ Ղազարյանը Յուրի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ, 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցն իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել, այնուհետև տեղափոխել են Յուրի Սարիբեկյանի կողմից շահագործվող «Նիսսան Տիդա» մակնիշի, 55 YY 556 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով, որից հետո վերջինս 2024 թվականի մայիսի 14-ին՝ ժամը 02:15-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանի 11/3 հասցեի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող սպիտակ տուփը՝ 0,11 + 0,14 + 0,043 + 0,18 + 0,043 + 0,05 + 0,007 + 0,027 գրամ քաշերով փաթեթներով ավտոմեքենայի վարորդի կողքի նստատեղի առջևի գորգի վրայից դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: Բացի այդ, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ ժամը 02:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2-րդ փողոցում վարել տրանսպորտային միջոցը։ Բացի այդ, նույն օրը՝ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը իրացնելու նպատակով, ապօրինի ձեռք է բերել ընդհանուր 3 զիպ փականով թաղանթից փաթեթներում փաթեթավորված թմրամիջոցներ, որոնցից մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707- Ն որոշման 1-ին հավելվածի 267-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 7.67 գրամ քաշով «а-PVP» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0,49 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը' ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 96-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 9,88 գրամ քաշով «ՄԴՄԱ» տեսակի թմրամիջոց, որոնք իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել է իր կողմից շահագործվող «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, և տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ ժամը 02:30-ի սահմաններում, ՀՀ ՆԳՆ ճանապարհային ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից վերը նշված ավտոմեքենան կանգնեցվելուց հետո, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2-րդ փողոցի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող՝ 7.67 գրամ, 0.49 գրամ, 9.88 գրամ քաշերով փաթեթները «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի առջևի ձախակողմյան դռան ներսի հատվածից հանել և դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: (…)>>: 3. Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի վերը նշված որոշմամբ՝ մասնավորապես նշվել է. <<(…) Դատարանը, հետազոտելով քրեական գործի նյութերը խափանման միջոցի հարցի քննարկման համատեքստում, լսելով և ուսումնասիրելով դատավարության մասնակիցների հայտնած դիրքորոշումները, արձանագրում է հետևյալը. (…) Համադրելով մեջբերված իրավանորմերը սույն գործի փաստերի հետ՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ հիմնավոր կասկածի հարցին․ Սույն քրեական գործի նյութերը ուսումնասիրելով հիմնավոր կասկածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 16-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը, իսկ 2024 թվականի հոկտեմբերի 11-ի և 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշումներով նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է։ Վերը նշված որոշումներով դատարանների կողմից հաստատված է համարվել մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանին ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածի առկայությունը: Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Նման դիրքորոշում արտահայտելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում, մեղսագրվող երեք արարքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված ենթադրյալ հանցանքներ։ Հարկ է նկատել նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նմանաբնույթ եղանակով, ինչպես նաև պետք է հաշվի առնել մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Այս կապակցությամբ հարկ է նկատել նաև, որ կիրառված կալանքի ժամկետի երկարաձման վերաբերյալ 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ արձանագրվել է մեղադրյալի աշխատանք չունենալու հանգամանքը (իսկ հակառակի մասին վկայող փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել), որը նույնպես կարող է դիտարկվել որպես լրացուցիչ փաստարկ՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի համատեքստում։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես վարույթին խոչընդոտելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդ մտավախությունը թեև որոշակի առումով առկա է, սակայն վարութային սույն փուլում, երբ ապացույցների ակտիվ ձեռքբերման փուլն արդեն իսկ ավարտվել է, այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում։ Այլ կերպ, Դատարանը, նման դիրքորոշում արտահայտելով, ոչ թե արձանագրում է, որ այդ հիմքի մտավախությունն իսպառ բացակայում է, այլ նշում է, որ վարութային սույն փուլով պայմանավորված այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Միևնույն ժամանակ այս կապակցությամբ Դատարանը հաշվի է առնում նաև ձերբակալման ընթացքում թմրամիջոցների նետելու հանգամանքը։ Ինչ վերաբերում է մյուս մեղադրյալի վրա հնարավոր ազդեցություն գործադրելու կամ մեղադրյալների կողմից ցուցմունքները հարմարեցնելու մտավախությանը, ապա այս առումով Դատարանը համակարծիք է պաշտպանի այն դիրքորոշմանը, որ մեղադրյալների կողմից ցուցմունքները հարմարեցնելու մտավախության պարագայում մեղադրյալներից մեկի նկատմամբ տնային կալանք կիրառված լինելու հանգամանքն ինքնին չի կարող հիմք հանդիսանալ մյուս մեղադրյալին այդ հիմնավորմամբ կալանքի տակ պահելու համար։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առկա է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Վկայակոչած իրավանորմերը և նախադեպային դիրքորոշումները համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքից բացի այլ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կամ գրավի կիրառումը տվյալ դեպքում դեռևս չեն կարող չեզոքացնել կալանքի վերը նշված հիմքի մտավախությունը: Դատարանը նման դիրքորոշում հայտնելով՝ հիմք է ընդունում վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները, ինչպես նաև հաշվի է առնում այն հանգամանքը, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը. Այլ խոսքով, հաշվի առնելով վկայակոչած որոշմամբ կալանքի հիմքում դրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները՝ Դատարանը գտնում է, որ առկա չեն (չեն ներկայացվել) այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որոնք էականորեն կնվազեցնեին կամ չեզոքացնեին այդ մտավախությունը: Վերոգրյալը համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում՝ Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում են առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը և ամենախիստ խափանման միջոց կալանքից բացի, որևէ այլ խափանման միջոցն ի զորու չի լինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար, մեղադրյալ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել: (…)>>: Վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը. 4. Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ փաստարկներով. Բողոքում մեղադրյալ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը մասնավորապես նշել է. <<(…) Այսպես առաջին ատյանի դատարանը առաջնորդվել է ավելի վաղ կայացրած՝ վերաքննիչ դատարանի դատական ակտով՝ հաստատված համարելով հիմնավոր կասկածի առկայությունը։ Ինչ վերաբերում է թմրամիջոցի ենթադրյալ իրացման երկրորդ դրվագին, ապա դատարանն իրացման կամ այդպիսի նպատակի մասին վկայող փաստերի բացակայության պայմաններում որոշման մեջ հաստատված է համարել հիմնավոր կասկածի առկայությունը՝ հիմնվելով բացառապես թմրամիջոցների չափի և 3 մասի բաժանված լինելու վրա՝ անտեսելով նաև Գոռ Ղազարյանի օրգանիզմում հայտնաբերված թմրամիջոցի տեսակը։ Քրեական վարույթում, այդ թվում ցուցմունքների կամ այլ ապացույցների տեսքով առկա չեն տվյալներ այն մասին, թե Գոռ Ղազարյանը իրացրել է թմրամիջոց կամ ունեցել է այդպիսի նպատակ։ Ընդհակառակը, հարցաքննված անձինք բացառել են նրա առնչությունը թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությանը։ (…) Կալանքի հիմքերի մասով Դատական ակտով առաջին ատյանի դատարանը դեռևս նախաքննության ընթացքում բացառել է Գոռ Ղազարյանի կողմից փախուստի հավանականությունը իսկ արդեն դատական քննության ժամանակ խիստ նվազ հավանական է համարել պաշտպանյալիս կողմից քննությանը խոչընդոտելու հանգամանքը, նշել, որ այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում՝ հաշվի առնելով, որ նախաքննությունն ավարտվել է, իսկ Գոռ Ղազարյանի վերաբերյալ ցուցմունք տված որևէ անձ չկա տվյալ քրեական վարույթով։ Ավելին, դատարանը, համաձայնվելով իմ առարկությանը դատախազի այն մոտեցմանը, թե քրեական գործով մյուս Մեղադրյալ Յու․ Սարիբեկյանի՝ տնային կալանքի տակ գտնվելու պարագայում հարկավոր է Գոռ Ղազարյանին պահել բանտային կալանքի տակ՝ ՔԿՀ-ում, սահմանել է, որ նշված մոտեցումը անարդար է և ոչ հիմնավոր, իսկ մեղադրյալների կողմից ցուցմունքները հարմարեցնելու մտավախության պարագայում մեղադրյալներից մեկի նկատմամբ տնային կալանք կիրառված լինելու հանգամանքն ինքնին չի կարող հիմք հանդիսանալ մյուս մեղադրյալին այդ հիմնավորմամբ կալանքի տակ պահելու համար։ Դատարանն անուղղակի համաձայնել է, որ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ տնային կալանքի կիրառման տեսանկյունից գործով այլ մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքի կիրառված լինելը չպիտի որպես խոչընդոտ դիտարկվի, այլ ընդհակառակը, շուրջ 8 ամիս կալանքի տակ գտնված մյուս մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքի կիրառումը ինքնին վկայում է այն մասին, որ նախաքննության ավարտով սույն վարույթով մեղադրյալների նկատմամբ ամենախիստ խափանման միջոցի անհրաժեշտությունը վերացել է և որ այլ խափանման միջոցների համակցված կիրառմամբ հնարավոր է վերջիններիս պատշաճ վարքագիծն ապահովել։ Արդարացիության տեսանկյունից խնդրահարույց է նաև այն, որ դատական քննության փուլում՝ նախնական դատալսումների ժամանակ մեղադրյալ Յու․ Սարիբեկյանի կալանքի հարցը քննարկվել է անմիջապես՝ առաջին իսկ նիստին, իսկ մեղադրյալներից մյուսի՝ Գոռ Ղազարյանի խափանման միջոցի հարցը քննարկվել է շուրջ մեկ ամիս հետո միայն՝ ենթադրաբար այն կանխավարկածով, որ վերջինիս կալանքի ժամկետի լրանալուն դեռ երկար ժամանակ կար։ Սակայն այս խնդրին ներկայում առավել մանրամասն անդրադառնալը համարում եմ ժամանակավրեպ, քանի որ որոշումն արդեն կայացվել է։ Նոր հանցանք կատարելու հիմքի մասով Անդրադառնալով նոր հանցանք կատարելու հիմքի առկայությանը, առաջին ատյանի դատարանը արձանագրել է, որ Գոռ Ղազարյանին վերագրվող արարքի կատարման փաստը ինքնին վկայում է այն մասին, թե նա կարող է կատարել նոր հանցանք, մինչդեռ առաջին դրվագով թմրամիջոցների իրացման վերաբերյալ որևէ ապացույց շուրջ 9 ամիս տևող նախաքննության ընթացքում ձեռք չի բերվել հանցավոր արարքի կատարմանն առնչությունը հիմնավորող նոր տվյալ, ինչը ինքնին փաստում է այն մասին, որ նշված վարույթի առկայության պարագան դիտարկելով որպես հաստատված փաստ՝ Դատարանը անարդարացի մոտեցում է ցուցաբերել նաև այն պարագայում, երբ 2024 թվականի մայիս ամսից քննված վարույթով այդպես էլ որևէ լրացուցիչ տվյալ ձեռք չի բերվել Գոռ Ղազարյանի կողմից հանցանքի կատարման մասին, ավելին տվյալ վարույթով Յու․ Սարիբեկյանի դեմ տրված պարեկային ծառայողների ցուցմունքները բովանդակային առումով նույնական են Գոռ Ղազարյանի տված ցուցմունքին, իսկ այդ վարույթով /դեպքով/ Գոռ Ղազարյանի դեմ առկա ՄԻԱԿ ապացույցը Յուրի Սարիբեկյանի ցուցմունքն է։ Ստացվում է իրավիճակ, երբ մեկ անձի կողմից կատարված արարքը այլ անձի վրա բարդելու պարագայում, եթե դիմացինը հետագայում որևէ արարքի կատարման մեջ մեղադրվի, ապա ինքնըստինքյան /by default/ այդ անձը «հավերժ» /այս պարագայում՝ մինչև քրեական վարույթով վերջնական որոշման կայացում/ դիտարկվելու է որպես պոտենցիալ հանցագործ և պարտադիր կալանավորված պիտի մնա, ինչը քրեական իրավունքի և դատավարության որևէ սկզբունքից չի բխում և տրամաբանորեն հակասում է արդարություն եզրույթի բնույթին, քանի որ հանցանքի կատարման հավանականությունը օբյեկտիվորեն ժամանակի հետ նվազում է՝ հաշվի առնելով նաև այն, որ Գոռ Ղազարյանը թմրամիջոցի հայտնաբերման դեպքից հետո, նախաքննության վերջնական փուլում, երբ սպառվել էին նոր ապացույցների ձեռք բերելու լծակները, ցանկություն է հայտնել համագործակցության վարույթի կիրառման միջնորդելու, և նույնիսկ մերժվում ստանալուց հետո լրացուցիչ հարցաքննությամբ հայտնել է ծանր/առանձնապես ծանր/ հանցագործության մասին տվյալներ, նշել դերակատարներին, նրանց բնակության վայրը և հայտնել իր պատրաստակամության մասին՝ հետագա համագործակցության մասով /որպես մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի վերջին հարցաքննություն/։ Գտնում ենք, որ նոր հանցանքի միտված մեղադրյալը, այն պայմաններում, երբ նախաքննական մարմինը հայտնվել էր գրեթե փակուղային վիճակում, չէր փորձի նոր հանցադեպերի մասին տվյալներ հայտնել, եթե ինքը որևէ մտադրություն ունենար այլ՝ նոր հանցանքների կատարման։ Բացի այդ, Դատախազության նշված մոտեցումը եթե քիչ թե շատ ընկալելի է, ապա բացարձակ անընդունելի է մարդու իրավունքի երաշխավոր՝ Դատարանի մոտեցումը և հենց դատարանի կողմից հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի՝ իրավապահ մարմինների հետ համագործակցելու փաստը պատշաճ գնահատականի չարժանացնելը։ Նման մոտեցման պարագայում շեշտակի հավանական է, որ մեղադրվող անձինք առհասարակ ժամանակի հետ դադարեն համագործակցել քրեական հետապնդման մարմինների հետ՝ պարզապես գիտակցելով, որ և՛ համագործակցելու, և՛ չհամագործակցելու դեպքում իրենց վիճակը չի կարող բարելավվել՝ այդ թվում և խափանման միջոցների կիրառման տեսանկյունից։ Արդյունքում տուժելու է ոչ միայն կոնկրետ գործով մեղադրվող անձը, այլև հանցավորության դեմ պայքարում իրավապահ մարմինները մնալու են մեն մենակ՝ առանց անձանց վճռորոշ աջակցության, և հազարավոր դեպքեր այդպես էլ մնալու են իրավապահներին անհայտ՝ զուտ այն պատճառով, որ դեպքերի մասին հայտնած անձնաց նկատմամբ քրեադատավարական մոտեցումը չի փոխվելու։ Ավելին, բողոքարկվող որոշման մեջ Դատարանը նշել է, թե կիրառված կալանքի ժամկետի երկարաձման վերաբերյալ 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ արձանագրվել է մեղադրյալի աշխատանք չունենալու հանգամանքը (իսկ հակառակի մասին վկայող փաստական տվյալներ չեն ներկայացվել), որը նույնպես կարող է դիտարկվել որպես լրացուցիչ փաստարկ՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի համատեքստում։ Այս կապակցությամբ նիստի ընթացքում իմ կողմից Դատարանին տրամադրվել է տեղեկատվություն, որ դեռևս 1-ին անգամ կալանքի միջնորդության ժամանակ տրամադրվել են տեղեկություններ Գոռ Ղազարյանի կողմից աշխատանք ունենալու մասին, որոնք փաստացի չեն ստուգվել Դատարանի կողմից և կայացվել է հրատապ որոշում։ Ի հավելումն սույնի՝ բողոքին կից ներկայացնում եմ նաև Գոռ Ղազարյանի՝ մինչև 2024 թվականի օգոստոս ամիսը բռնվելու ժամանակահատվածը աշխատանք ունեցած լինելու մասին տվյալներ՝ Տեղեկանքի տեսքով՝ խնդրելով բողոքի քննարկման հիմքում հաշվի առնել նաև այս հանգամանքը, որը, ցավոք հաշվի չի առնվել առաջին ատյանում կալանքի երկարացման նիստով, հատկապես այն դեպքում, երբ դատարանն ինքնին հանցանքը կատարելու հիմքի համատեքստում կարևորել է մեղադրյալի՝ աշխատանք ունենալու կամ չունենալու հարցը։ Դատարանը որոշմամբ նշել է, թե բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Մինչդեռ, եթե մեղսագրվող արարքի ծանրության փաստը ընդունենք որպես առկա իրողություն, այդպես էլ որոշմամբ չի հիմնավորվել, թե Գոռ Ղազարյանը, կրկին մնալով անազատության մեջ, բայց լինելով Տնային, այլ ոչ բանտային կալանքի տակ, ինչպես է կատարելու նոր հանցանք, ինչով է հիմնավորվում այդ մտավախությունը։ Ավելին, ըստ 2024 թվականի տվյալների ուսումնասիրության, տնային կալանքը, որպես խափանման միջոց ունեցել է մոտ 99 տոկոս արդյունավետություն, այսինքն 100-ից ընդամենը 1 դեպքով է խնդիր առաջացել տվյալ խափանման միջոցի վերանայման, խստացման։ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համաձայն` 2024թ-ի ընթացքում տնային կալանք է կիրառվել 1375 մեղադրյալի նկատմամբ և արձանագրվել է խախտման 15 դեպք, որը կազմում է ընդհանուր թվի 1,09%-ը։ Այպիսի պայմաններում, հաշվի առնելով նաև վճարման առաջարկված 3 միլիոն դրամ գրավը, ինչպես նաև տրամաբանական համարելով բացակայելու արգելքի համակցված կիրառումը, ո՞ր հիմքերով կարելի է առաջնորդվել ու պնդել, թե բանտայինի փոխարեն տնային կալանք կրելու ընթացքում Գոռ Ղազարյանը կարող է միտված լինել նոր հանցանքի կատարման։ Ավելին, ակնհայտ է, որ իրեն վերագրվող գործունեությունը տանից իրականացնելու դեպքում Գոռ Ղազարյանը այնտեղ կթողներ իրեր, հետքեր, առարկաներ, որպիսիք խուզարկության ընթացքում չեն հայտնաբերվել։ Բացի այդ, բողոքարկվող որոշման համաձայն՝ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Մինչդեռ խափանման միջոցի նպատակահարմարությունը քննարկելուց դատարանը, լինելով մարդու իրավունքների երաշխավոր, իրավունքի պաշտպանության բարձրագույն մարմին, նախ և առաջ պիտի առաջնորդվեր հակառակ տրամաբանությամբ՝ այն է, ոչ թե պիտի ակնկալեր պաշտպանության կողմից փաստարկներ՝ անձին չկալանավորելու համար, այլ փաստարկներ մեղադրանքի կողմից առ այն, որ անձին հարկավոր է կալանավորել և որ բանտային կալանքը այլընտրանք չունի։ Նշված որոշման կայացման հարցով դատարանը չի առաջնորդվել վերը նշված տրամաբանությամբ՝ ըստ էության մեղադրանքի կողմին ազատելով կալանքի հիմքերի լրացուցիչ հիմնավորումներից և ակնկալելով պաշտպանական կողմից ինքնաարդարացմանն ուղղված նյութեր, նոր տվյալներ ներկայացնելը։ Արդյո՞ք սա չի նմանվում ինկվիզիցիոն դատական տրամաբանության, երբ անձը պետք է իրեն արդարացներ կամ պիտի իր ջանքերով ցրեր իրեն վերագրվելիք կասկածները, մեղադրանքները կամ մտավախությունները։ (…) Դատարանի թիվ 05․02․25թ․ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման ներքոշարադրյալ հիմնավորումներով (…) Հանցանքի կատարումը կանխելու հիմքի առկայության հիմքով կես տարուց ավելի է, ինչ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը գտնվում է բանտային կալանքի տակ, հետևապես առանց որևէ փաստական տվյալների, այդ հիմքի մեջբերմամբ անձը չի կարող մշտապես գտնվել արգելանքի տակ, հակառակ պարագայում անձը մշտապես կարող է պահվել կալանքի տակ, քանի որ տեսականորեն հնարավոր է կատարի նոր հանցանք, իսկ նման մոտեցումը բնականաբար որևէ կերպ չի կարող համարվել իրավաչափ։ Ավելին՝ ինչպես հետևում է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կայուն նախադեպային իրավունքի մեկնաբանությունից, հիշյալ մտավախությունն արդարացված է նախաքննության սկզբնական փուլում, իսկ ժամանակի ընթացքում այն նվազում է և չի կարող հիմք հանդիսանալ մեղադրյալի շարունակական կալանքն արդարացնելու համար։ Հետևաբար, հաշվի առնելով Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ իրականացվող քրեական հետապնդման առկայությունը ավելի քան 9 ամիս, իսկ նրա՝ փաստացի արգելանքի տակ գտնվելը 6 ամսից ավելի վկայում է այն մասին, որ նշված հիմքի մեխանիկական մեջբերումը ամենևին չի հիմնավորում դրա առկայությունը մոտավորապես այն կերպ, որքան որ չի հիմնավորվում, օրինակ, փախուստի դիմելու հավանականությունը՝ սպասվող պատժի ծանրությամբ պայմանավորված։ Այս հանգամանքին ավելանում է նաև կալանքի տակ գտնվելու ողջ ընթացքում Գոռ Ղազարյանի դրական բնութագրումը և վարքագիծը, խախտումներ չունենալը, նաև այն, որ քրեական վարույթը գտնվում է դատարանում, նախաքննությունն ավելի քան ավարտված 1․5 ամիս է, ինչ ավարտված է։ Գոռ Ղազարյանի՝ ատամնաբույժի և նյարդաբանի կողմից հետազոտման կարիքի առկայության և հետազոտման հնարավորությունից շուրջ 5 ամիս զրկված լինելու վերաբերյալ բողոքը ՄԻՊ կողմից ընդունվել է վարույթ, 2025 թվականի փետրվար ամսվա սկզբին Գոռ Ղազարյանը անցել է միայն նյարդաբանի կողմից զննություն, որի արդյունքում շուրջ 5 անուն նշանակված դեղամիջոցները ցայսօր չեն տրամադրվել վերջինիս։ Նշվածի մասին բարձրաձայնվել է նաև 1-ին ատյանի դատարանում կալանքի հարցի քննության ժամանակ։ (…) Այլ կերպ, քրեական գործի նյութերում որևէ տեղեկություններ առկա չեն, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը կարող է կատարել այլ հանցանք։ Այսպիսով, կարելի է արձանագրել, որ առաջին ատյանի Դատարանը Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարացնելու հարցի քննարկման ընթացքում հանցանքի կատարումը կանխելու հիմքը նշելիս բովանդակային առումով հիմնվել է բացառապես մեղադրանքի ծանրության և 2 դրվագների՝ նույնաբնույթ լինելու վրա, որի կապակցությամբ գտնում եմ, որ Դատարանի եզրահանգումը հակասում է նաև Ասլան Ավետիսյանի վերաբերյալ 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ին թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմամբ արտահայտված դիրքորոշումներին։ Ինչ վերաբերում է քննությանը խոչընդոտելուն, ապա ակնհայտ է, որ Գոռ Ղազարյանը քննության ողջ ընթացքում աջակցել է քննությանը՝ տալով ցուցմունքներ, նմուշներ հետազոտման համար, մասնակցել քննիչի նախաձեռնած զննություններին, առերես հարցաքննություններին, տրամադրել է իր բջջային հեռախոսի գաղտնաբառը հետևապես ակնհայտ է, որ Գոռ Ղազարյանը չի կարող ներազդել դատաքննության ընթացքի վրա։ Կարևոր ենք համարում նշել, որ Գոռ Ղազարյանի կողմից 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին դիմում է ուղղվել Քննչական կոմիտե և Դատախազություն՝ իրեն լրացուցիչ հարցաքննելու վերաբերյալ, որպիսի միջնորդությունը դիտավորյալ անտեսվել է ու չի քննարկվել, հատկապես այն դեպքում, երբ վերջինս դիմումում հայտնել է, որ պատրաստվում է տվյալներ տրամադրել ու տեղեկություններ հայտնել իրեն հայտնի ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների վերաբերյալ։ Նշված դիմումը կալանքի նախորդ երկարացման քննարկման օրվանից 3 օր առաջ է հասցեագրվել քննիչին, մինչդեռ այն չի քննարկվել՝ արհեստականորեն ստեղծելով պատկեր, թե Գոռ Ղազարյանը պարզապես ցանկանում է արհեստականորեն ստեղծել հիմքեր՝ խափանման միջոցի փոփոխման համար։ Սույն հանգամանքը, կարծում եմ, էական ու վճռորոշ նշանակություն պիտի ունենա հատուկ վերանայման բողոքի քննության ընթացքում, քանի որ նախաքննական մարմնի կողմից Գոռ Ղազարյանի դիմումի՝ միջնորդության անտեսման հանգամանքներում փաստացի Գոռ Ղազարյանը ՍՏԻՊՎԱԾ է եղել այդ տվյալները հայտնել կալանքի քննարկումից հետո՝ մեղադրանքի փոփոխման, ներկայացման և լրացուցիչ հարցաքննության ժամանակ, որը քննիչը նույնիսկ ամենամեծ ցանկության դեպքում չէր կարող չիրականացնել, հաշվի առնելով մեղադրանք ներկայացնելուց հետո անձին պարտադիր հարցաքննելու իմպերատիվ պահանջը։ Ավելին 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ին միջնորդություն է ներկայացվել համագործակցության մասին, ինչը եղել է այն պայմաններում, երբ քննչական մարմնի կողմից հետևողական անտեսվել է լրացուցիչ հարցաքննվելու մասին Գոռ Ղազարյանի՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ի միջնորդությունը։ Լրացուցիչ հարցաքննության ընթացքում Գոռ Ղազարյանը հայտնել է դեպքերի վերաբերյալ, դրանց մասնակից ԱՅԼ ԱՆՁԱՆՑ մասին տեղեկություններ, որի հիման վրա արդեն իսկ սույն դեպքերի մասով կատարվում է քննություն, ինչի մասին է վկայում սույն վարույթից անջատված մասը՝ Գ․Ղազարյանի և Յու․Սարիբեկյանի վերաբերյալ՝ ենթադրաբար դատարան ուղարկելու նպատակով։ Հակառակ պարագայում մաս չէր անջատվի և քրեական վարույթը պարզապես կուղարվվեր դատական քննություն։ Հետևյալից բխում է, որ նույնիսկ համագործակցության վարույթի մասին միջնորդության, լրացուցիչ հարցաքննության մասին միջնորդության մերժման պարագայում Գոռ Ղազարյանը կամարտահայտություն ու նախաձեռնություն է դրսևորել և իր կամքով տվյալներ է հայտնել այլ անձանց կողմից թմրամիջոցների իրացնելու դեպքերի վերաբերյալ՝ այդպիսով փաստացի օժանդակելով քննությանը՝ հաշվի չառնելով նույնիսկ Դատախազության՝ համագործակցությունը մերժելու մասին դիրքորոշումը և դրսևորելով իրավահպատակ վարքագիծ՝ նախաձեռնել է հանցավոր գործունեություն ծավալող անձանց վերաբերյալ տեղեկությունների փոխանցումը քննչական մարմնին։ Ելնելով վերոգրյալից, ակնհայտ է որ այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցմամբ՝ տնային կալանքի, գրավի /որպես երաշխիք/ և վարչական հսկողության /որպես անձի տեղաշարժի հսկման բացառիկ արդյունավետ միջոց/, բացակայելու արգելքի կիրառմամբ կարող է ապահովվել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի կողմից պատշաճ վարքագիծը։ Այս ամենը հիմնավոր և իրատեսական է այն պայմաններում, երբ Գոռ Ղազարյանը ներկայացրել է իր հեռախոսի գաղտնաբառը, որպիսի հանգամանքը կալանավորման քննության ժամանակ անտեսվել է։ Չունենալով որևէ մտահոգություն իրեն մեղսագրվող արարքում իր մասնակցության վերաբերյալ, լինելով վստահ, որ անձը չի կարող մեղավոր ճանաչվել, եթե չի կատարել հակաիրավական արարք։ Այսպիսով, Դատարանի ուշադրությանն ենք ցանկանում հրավիրել այն հանգամանքը, որ Առաջին ատյանի դատարանի 05.02.2025թ-ի որոշումը չի համապատասխանում քրեադատավարական պատճառաբանվածության չափանիշին և իրենից ներկայացնում է չպատճառաբանված դատական ակտ: (…) Սույն նախադեպային որոշման ուսումնասիրության արդյունքում պարզ է դաոնում, որ Առաջին ատյանի Դատարանն իր կողմից կայացրած որոշման շրջանակներում կայացրել է չպատճառաբանված դատական ակտ, որի արդյունքում թույլ է տվել դատական սխալ, որպիսի հիմքով անհամաչափորեն սահմանափակվել են Գոռ Ղազարյանի իրավունքները՝ այն է՝ Գոռ Ղազարյանի կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամսով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 14-ը: Գոռ Ղազարյանը արդեն իսկ ավարտված նախաքննության ընթացքում և նաև դրա վերջնահատվածում ու դրանից հետո դրսևորել է օրինահպատակ վարքագիծ, քանի որ չնայած համագործակությունը անհասկանալի պայմաններում մերժելու դատախազության դիրքորոշմանը՝ իր նախաձեռնությամբ տվել է բովանդակային ցուցմունքներ ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործություններում ներգրաված անձանց, նրանց բնակության վայրերի, օգտագործվող բջջային հեռախոսների, բնակության վայրերի մասին, որպիսի հանգամանքը չէր կարող անուշադրության մատնվել, եթե ելնում ենք այն կանխավարկածից, որ կալանավորումը ոչ թե պատիժ է, այլ պարզապես խափանման միջոց։ Նախաքննությունը ավարտվել է, Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկերը շեշտակի նվազ են, նրա՝ այլ անձանց վրա ներգործելու հավանականությունը բացառված է, քանի որ արդեն իսկ հարցաքննված են անձինք, ովքեր իրենց հերթին հայտնել են Գոռ Ղազարյանի՝ թմրամիջոցների շրջանառությանը կապ չունենալու մասին։ Գոռ Ղազարյանի կողմից ցուցմունքներ տալուց հետո նրա՝ ՔԿՀ-ում գտնվելու ժամանակ առկա է վերջինիս սպառնացող ֆիզիկական վտանգ, քանի որ նրա տված ցուցմունքների հիման վրա արդեն իսկ շարունակվող վարույթով ենթադրաբար կատարվում են քննչական/դատավարական գործողություններ, որոնց մասնակցության պատրաստակամություն է հայտնել նաև պաշտպանյալս՝ իր վերջին հարցաքննության ժամանակ բառացիորեն նշելով, որ կարող է անգամ մատնանշել ցուցմունքով իր կողմից նշված անձանց բնակության վայրեր 9 ամսյա նախաքննության ընթացքում չի ձեռք բերվել որևէ իրական, հավաստի կամ հավանական տվյալ, որ Գոռ Ղազարյանը ազդեցություն է ունեցել գործով անցնող անձանց վրա, ավելին, 2024 թվականի մայիսից օգոստոս ընկած ժամանակահատվածում Գոռ Ղազարյանը եղեկ է ազատությանմեջ և այդ եռամսյա ժամկետում նրա կողմից նման վարքագծի մասին չկա որևէ տվյալ։ Թմրամիջոց գցելով անհնար էր խոչընդոտել ապացուցման պրոցեսին, այդ պարագայում Գ․Ղազարյանը պարզապես վախեցել է բռնվելուց, իսկ վախը, ինչպես գիտենք, բնորոշ է բոլորին՝ հատկապես մեթամֆետամին տեսակի թմրամիջոցի կիրառման հետևանքների պարագայում։ Հատկանշական եմ համարում այն հանգամանքը, որ Գոռ Ղազարյանը ՀՀ-ում բնակվում է տևական ժամանակ, ունի մշտական բնակության վայր, նախկինում դատապարտված, արատավորված չի եղել, իր խնամքին է գտնվում իր հիվանդ տատիկը, աշխատել է նախքան կալանավորվելը, աշխատավայրից ևս բնութագրվում է դրական, խախտումներ չի թույլ տվել Աջակցել է նախաքննությանը՝ տալով մանրամասն ցուցմունքներ, տալով նմուշներ, տրամադրելով իր հեռախոսի գաղտնաբառը, որը հիմք է հանդիսացել զննություն կատարելու և Յուրի Սարիբեկյանի հանցավոր գործունեությունը բացահայտելու համար Մասնակցել է դեպքի վայրի զննությանը ունի առողջական լուրջ խնդիրներ, տառապում է անքնությամբ և չի ցանկանում հոգեմետ դեղերի ընդունումը: (…)>>: Վերոգրյալի հիման վրա բողոքի հեղինակը խնդրել է՝ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 05.02.2025թ-ին կայացված՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանին նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը 3 ամսով մասին որոշումը՝ անհիմն լինելու հիմքով: Թույլատրելի ճանաչել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների՝ տնային կալանքի, վարչական հսկողության,բացակայելու արգելքի, մինչև 3 մլն դրամ գրավի՝ անհրաժեշտության դեպքում համակցված կիրառումը: Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները. 5. Վերաքննիչ դատարանում 05․03․2025թ․-ին բացատրություն է ստացվել ՀՀ դատախազության Աջաձնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա․Հակոբյանի կողմից, որում վերջինս մասնավորապես նշել է․ «(…)Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումն օրինական է, հիմնավոր և պատճառաբանված, այն բխում է քրեական գործի փաստական տվյալներից, որպիսիք ողջամտորեն հիմք են հանդիսացել մեղադրյալի հետագա դատավարական վարքագիծը կանխատեսելու համար։ Առաջին ատյանի դատարանը որպես կալանավորման քրեադատավարական նպատակներ նշել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պատշաճ վարքագիծը՝ ելնելով մեղադրյալին վերագրված հանցագործությունների բնույթից ու կատարման եղանակից մեղսագրվում են թմրամիջոցների իրացման ծանր ու առանձնապես ծանր հանցագործություններ, և այլընտրանքային մյուս խափանման միջոցների կիրառման դեպքում հնարավոր չէ մեղադրյալի նկատմամբ ապահովել այնպիսի հսկողության, որը կանխի նրա կողմից նոր հանցանք կատարելու և իր վրա դրված պարտականությունների կատարման վտանգը։ Հետևաբար մասնավոր և հանրային շահերի հավասարակշռված պաշտպանություն ապահովելու պարտականությունից ելնելով Դատարանը գտել է, որ սույն դեպքում մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի ազատության իրավունքի սահմանափակումը և դրա միջոցը՝ կալանքը, համաչափ են դրանով հետապնդվող նպատակին։ Ամփոփելով վերոգրյալը՝ գտնում եմ, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումն օրինական է, հիմնավոր և պատճառաբանված, Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի պայմանները և նպատակներն առկա են, միաժամանակ, այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար, հետևաբար՝ Պաշտպանի ներկայացրած հատուկ վերանայման բողոքն անհիմն է և ենթակա է մերժման։»։ Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. 6. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում»: Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա»: Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշման 4-րդ կետում շարադրված հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու դրա հիմքում դրված փաստերը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավո՞ր է արդյոք մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը: Այսպես. 7. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝ 1) անձին իրավասու դատարանը դատապարտել է հանցանք կատարելու համար. 2) դատարանի իրավաչափ կարգադրությանը չենթարկվելու համար. 3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով. 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. 5) անչափահասին դաստիարակչական հսկողության հանձնելու կամ իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով. 6) հանրության համար վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների տարածումը, ինչպես նաև հոգեկան խանգարում ունեցող, հարբեցող կամ թմրամոլ անձանցից բխող վտանգը կանխելու նպատակով. 7) անձի անօրինական մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն կանխելու կամ անձին արտաքսելու կամ այլ պետության հանձնելու նպատակով»: «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. ա) անձին օրինական կերպով կալանքի տակ պահելը իրավասու դատարանի կողմից նրա դատապարտվելուց հետո, բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով, գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար, դ) անչափահասին կալանքի վերցնելը օրինական կարգադրության հիման վրա՝ դաստիարակչական հսկողության համար, կամ նրա օրինական կալանավորումը՝ նրան իրավասու իրավական մարմնին ներկայացնելու նպատակով, ե) անձանց օրինական կալանքի վերցնելը՝ վարակիչ հիվանդությունների տարածումը կանխելու նպատակով, ինչպես նաև հոգեկան հիվանդներին, գինեմոլներին կամ թմրամոլներին կամ թափառաշրջիկներին օրինական կալանքի վերցնելը, զ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ նրա անօրինական մուտքը երկիր կանխելու նպատակով, կամ այն անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը, որի դեմ միջոցներ են ձեռնարկվում` նրան արտաքսելու կամ հանձնելու նպատակով»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18 հոդվածի համաձայն՝ <<1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի: 2․ Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը: (...) 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով (…)>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են՝ 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: (…)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի համաձայն՝ «2. Մեղադրյալը պարտավոր է՝ (…) 3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում՝ ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին. (…)»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: (…) 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: (…)»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները։ (…) 4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: 5. Կալանքի տակ պահելու ընդհանուր տևողությունը չի կարող գերազանցել մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար նախատեսված՝ ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը: 6. Կալանքի տակ պահելու ժամկետը հաշվվում է անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից: Կալանքի տակ պահելու ժամկետի մեջ հաշվակցվում է նաև այն ժամանակը, երբ մեղադրյալը դատարանի որոշմամբ գտնվել է բժշկական հաստատությունում՝ փորձաքննություն կատարելու համար, կամ նրա նկատմամբ որպես անվտանգության միջոց կիրառվել է բժշկական հսկողությունը:(…)»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:(…)>>։ Վերոգրյալից բխում է, որ խափանման միջոցների ողջ համակարգն ուղղված է վարույթն իրականացնող և դատական երաշխիքներ տրամադրող մարմիններին այնպիսի այլընտրանքներ տրամադրելուն, որոնք հնարավորություն կտան մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովել նրա իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ: Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Սա կբացառի կալանքի կիրառումն այն բոլոր դեպքերում, երբ առկա է որոշակի հնարավորություն երաշխավորելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ առանց նրան ազատությունից զրկելու։ Այդ նպատակով է սահմանվել նաև այն պահանջը, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված։ Այսինքն, խափանման միջոցի իրավաչափության պայմանների և նպատակների առկայության դեպքում անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարացվել, եթե անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով, այդ թվում այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ։ <<Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի, ինչպես նաև դրանց հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից նախկինում արտահայտված և վերը նշված իրավակարգավորումների շրջանակներում համընկնող իրավական դիրքորոշումների համադրմամբ Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը․ -Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման կամ այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին: (Նույնանման իրավական դիրքորոշում բազմիցս իր նախադեպային նշանակության վճիռներում հայտնել է նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը ի թիվս այլնի, տե՛ս Mamedova v. Russia, 2006 թվականի հունիսի 1-ի վճիռը, գանգատ թիվ 7064/05, կետ 74, Panchenko v. Russia 2005 թվականի փետրվարի 8-ի վճիռը, գանգատ թիվ 45100/98, կետ 102, Ilijkov v. Bulgaria, 2001 թվականի հուլիսի 26-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33977/96, կետ 81): - Խափանման միջոցները, այդ թվում կալանքը մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվում է քրեական վարույթի ընթացքում նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը (այն գործողությունները, որոնք ուղղված են քննությունից և դատից թաքնվելուն, գործով ճշմարտության բացահայտմանը խոչընդոտելուն, ինչպես նաև հանցավոր գործունեությունը շարունակելուն) կանխելու նպատակով: Այսինքն, կալանավորման կամ այլ խարանման միջոցների կիրառումը նպատակ է հետապնդում քրեական գործով վարույթի ընթացքում կանխել անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը: -Կալանքը որպես խափանման միջոց կարող է կիրառվել եթե առկա են խափանման միջոց կիրառելու պայմանները և նպատակները և այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառմամբ հնարավոր չէ ապահովել խափանման միջոցի նպատակների իրացումը։ - Առաջին ատյանի դատարանի կողմից անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու, ժամկետը երկարացնելու կամ վերացնելու մասին որոշումների կայացումը և վերջիններիս` հատուկ վերանայման կարգով վերանայումը իրականացվում են տարբեր դատավարական գործառույթների շրջանակներում։ Անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու, ժամկետը երկարացնելու կամ վերացնելու մասին ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշումը կայացվում է գործի ըստ էության քննության շրջանակներում, իսկ վերաքննիչ դատարանի կողմից նշված ակտերի վերանայումը` ստորադաս դատարանի որոշումների ստուգման և վերանայման վերադաս դատական ատյանի գործառույթի շրջանակներում: Տվյալ դեպքում, մրցակցող արժեքների` մի կողմից արդարադատության իրականացման դատարանի լիազորության, իսկ մյուս կողմից անձի ազատության իրավունքի և դրան հակակշռող հանրային շահի համարժեք ապահովման անհրաժեշտությունից ելնելով` քննարկվող որոշումների հատուկ վերանայման սահմանները ողջամտորեն պետք է նեղ լինեն մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում կալանքի կապակցությամբ կայացվող որոշումների վերանայման սահմաններից: Մասնավորապես` քննարկվող որոշումների վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը: Այդպիսիք են, օրինակ, հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, որոշման հիմքում դրված ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն: Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում ընդգծել, որ քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանների լայն մեկնաբանումը կհանգեցնի կոնկրետ գործով արդարադատություն իրականացնող առաջին ատյանի դատարանի գործունեությանն անհարկի միջամտության և կվտանգի դատավորի ներքին անկախությունը: - Դատաքննության փուլում գտնվող քրեական գործերի շրջանակներում կայացված Առաջին ատյանի դատարանի համապատասխան դատական ակտը բեկանելու համար պետք է լինի այնպիսի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներ, որոնք հնարավորություն կտային պատճառաբանվածության առավել բարձր աստիճանի հիմնավորումներով բեկանելու Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը։ Հակառակ մոտեցումը, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը։ 8. Վերը նշված իրավակարգավորումները և իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն որոշման 2-3-րդ կետերում նշված փաստական տվյալների նկատմամբ հարկ է նշել, որ տվյալ դեպքում, մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը մեղադրվում է բնակչության առողջության դեմ (թմրամիջոցների, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի, դրանց պատրաստուկների, խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութերի օրինական շրջանառության դեմ) ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ծանր և առանձնապես ծանր հանցանքներ կատարելու մեջ, ինչպես նաև երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարելու մեջ: Դրա հետ մեկտեղ, Գոռ Զորիկի Ղազարյանին վերագրվող կոնկրետ արարքի առանձնահատկությունները, բնույթը, հանրային վտանգավորության աստիճանը, ենթադրաբար կատարման եղանակը (տե՛ս սույն որոշման 2-րդ կետը), գործի՝ ներկայացված նյութերի վերլուծությունից բխող իրադրությունն ու դրանից հետևող ողջամիտ հնարավորությունն ու հավանականությունը՝ մեղադրյալի կողմից համապատասխան վարքագիծ դրսևորելու մասով, համակցության մեջ բավարար հիմք են տալիս համաձայնելու Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգմանը (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 3-րդ կետը): Սույն որոշման 1-3-րդ կետերում նշված և սույն քրեական գործի Վերաքննիչ դատարանին տրամադրված վերաբերելի նյութերը հիմք են տալիս հանգելու այն հետևության, որ դեռևս չեն վերացել կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու պայմանը և նպատակը, և որոնց չեզոքացման իրական և իրավաչափ երաշխիք դեռևս չի կարող դիտարկվել նյութերում առկա, ինչպես նաև վերանայման բողոքում նշված հանգամանքները: Հետևաբար, վերանայման բողոքում ներկայացված փաստարկներն անհիմն են և բավարար չեն հակառակ հետևությանը հանգելու համար: Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ խափանման միջոցի նպատակներն ունեն կանխատեսական բնույթ և ժամանակի ընթացքում կարող են փոփոխվել, վերանալ, ավելանալ, և նախկինում կայացված որոշմամբ արդեն իսկ նշված նպատակը կամ որևէ նպատակի բացակայության վերաբերյալ նշումը կամ նպատակի առկայության վերաբերյալ նշված հետևության հիմքում ընկած փաստական տվյալներն, ինքնին չեն բացառում, համապատասխան փաստական տվյալների առկայության պայմաններում, հետագայում այդ նպատակի առկայության վերաբերյալ հետևության հանգելու, ինչպես նաև համապատասխան նպատակի առկայության վերաբերյալ այլ հետևության հանգելու համար: Սույն որոշման նախորդ կետում նշված իրավակարգավորումները, իրավական վերլուծությունները և դիրքորոշումները կիրառելով սույն որոշման 1-3-րդ կետերում նշված փաստական տվյալների նկատմամբ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն իրավաչափ են և բխում են վերը նշված կետերում շարադրված փաստական տվյալներից: Մասնավորապես, սույն որոշման 1-3-րդ կետերում նշված փաստական տվյալները վկայում են այն մասին, որ այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների համակցված կիրառումը, տվյալ դեպքում չի կարող բավարար երաշխիք հանդիսանալ ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագիծը կանխելու համար: Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանը վերոգրյալի արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի երկարաձգումն այն պայմաններում, երբ առկա է մեղադրյալի կողմից համապատասխան վարքագիծ դրսևորելու հավանականությունը և այն հնարավոր չէ չեզոքացնել այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ, արդարացված է և ապահովում է անձի իրավունքի սահմանափակման և հետապնդվող արդյունքի միջև անհրաժեշտ և ողջամիտ հավասարակշռություն: Հետևաբար Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն իրավաչափ են (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 3-րդ կետը): Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ վերանայման բողոքում նշված փաստարկներին (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 4-րդ կետը), ապա հարկ է նշել, որ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը կայացվել է գործի ըստ էության քննության շրջանակներում, իսկ Վերաքննիչ դատարանի կողմից նշված ակտերի վերանայումը՝ ստորադաս դատարանի որոշումների ստուգման և վերանայման վերադաս դատական ատյանի հատուկ վերանայման գործառույթի շրջանակներում: Տվյալ դեպքում մրցակցող արժեքների՝ մի կողմից արդարադատության իրականացման դատարանի լիազորության, իսկ մյուս կողմից անձի ազատության իրավունքի և դրան հակակշռող հանրային շահի համարժեք ապահովման անհրաժեշտությունից ելնելով՝ քննարկվող որոշումների հատուկ վերանայման սահմանները նեղ են: Մասնավորապես՝ քննարկվող որոշման վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը, այդ թվում՝ հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, որոշման հիմքում դրված ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն: Հակառակ մոտեցումը՝ քննարկվող որոշման վերանայման սահմանների լայն մեկնաբանումը կհանգեցնի կոնկրետ գործով արդարադատություն իրականացնող առաջին ատյանի դատարանի գործունեությանն անհարկի միջամտության և կվտանգի դատավորի ներքին անկախությունը: Հետևաբար վերանայման բողոքում այդ մասով բարձրացված հարցերը տվյալ դեպքում քննարկման առարկա դառնալ չեն կարող և ըստ էության առարկայազուրկ են։ Անդրադառնալով մեղադրյալի անձի վերաբերյալ վերանայման բողոքում նշված փաստարկներին, (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 4-րդ կետը), ապա հարկ է նշել, որ մեղադրյալի անձին վերաբերվող տվյալներն, ինչպես ինքնին, այնպես էլ սույն որոշմամբ նշված մյուս հանգամանքների հետ համակցության մեջ, քրեական գործի քննության տվյալ փուլում, բավարար չեն հանգելու այն հետևության, որ մեղադրյալն ազատության մեջ մնալով կդրսևորի պատշաճ վարքագիծ կամ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը կարող է ապահովվել այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման միջոցով: Ամփոփելով վերոգրյալը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ վերանայման բողոքում նշված փաստարկները բավարար չեն մեղադրյալի նկատմամբ այլ խափանման միջոց, կամ դրանց համակցությունը կիրառելու համար և էության մեջ Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից նշված հետևություններին (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 3-րդ կետը): Տվյալ դեպքում բացակայում են այնպիսի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներ, որոնք հնարավորություն կտային պատճառաբանվածության առավել բարձր աստիճանի հիմնավորումներով բեկանելու Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը։ Հակառակ մոտեցումը, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա՝ դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը։ Ինչ վերաբերում է վերանայման բողոքում ներկայացված մյուս փաստարկներին ու դատողություններին (մանրամասն տե՛ս սույն որոշման 4-րդ կետը), ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխանները, ուստի լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Ընդ որում, այդ կապակցությամբ հարկ է նաև փաստել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ թեև <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը դատարանին պարտավորեցնում է պատճառաբանել իր որոշումները, սակայն այն չի կարող մեկնաբանվել որպես կողմի ներկայացրած յուրաքանչյուր փաստարկին դատարանի կողմից մանրամասն պատասխան տալու պահանջ: (Տե՛ս, ի թիվս այլնի, Ռուիզ Տորեխան ընդդեմ Իսպանիայի (RUIZ TORIJA v. SPAIN) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի դեկտեմբերի 9-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18390/91, կետ 29, Վան դե Հուրքն ընդդեմ Նիդեռլանդների (VAN DE HURK v. THE NETHERLANDS) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61): 9. Այսպիսով, ամփոփելով սույն որոշման 6-8-րդ կետերում շարադրված փաստարկները, Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված համապատասխան պայմանների և նպատակի առկայության ու ըստ այդմ՝ մեղադրյալի նկատմամբ կալանքի ձևով կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու իրավաչափության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին՝ փաստելով, որ դրանք հիմնավոր են և բխում են վերաբերելի իրավակարգավորումներից։ Այսինքն, մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու մասին որոշում կայացնելիս, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ և ըստ էության կայացրել է հարցը ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան, ուստի, հիմք ընդունելով վերը նշված պատճառաբանություններն, այն պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ մեղադրյալի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել: 10. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը․ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Հատուկ վերանայման բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի փետրվարի 05-ի «Խափանման միջոցի հարցը քննության առնելու մասին» թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը թողնել անփոփոխ: Սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման օրը, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ հատուկ վերանայման կարգով՝ այն ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 06-03-2025 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 07-04-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 07-04-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | 28858/25 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 27-05-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 24-05-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գոռ Ղազարյան մյուսը՝ Յուրի Սարիբեկյան Յուրի Արամի Սարիբեկյան Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը 3 ամսով երկարաձգելու մասին 06.05.2025թ. որոշումը : Թույլատրելի ճանաչել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ տմային կալանքի , վարչական հսկողության , բացակայելու արգելքի , մինչև 3մլն. դրամ գրավի համակցված կիրառումը |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 02-06-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
| Միջանկյալ դատական ակտեր | Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 02-06-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մխիթար |
| Ազգանուն | Պապոյան |
Բողոքն առանց քննության թողնելու որոշում
| Ամսաթիվ | 04-06-2025 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակությունը | ԵԴ1/3971/01/24 Ո Ր Ո Շ Ու Մ ՀԱՏՈւԿ ՎԵՐԱՆԱՅՄԱՆ ԲՈՂՈՔՆ ԱՌԱՆՑ ՔՆՆՈւԹՅԱՆ ԹՈՂՆԵԼՈւ ՄԱՍԻՆ «04» հունիսի 2025թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան)՝ նախագահող դատավոր Մխիթար Պապոյան, ուսումնասիրելով թիվ ԵԴ1/3971/01/24 գործով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի քրեական դատարանի (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքն ու ստացված նյութերը` ՊԱՐԶԵՑ Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի մայիսի 6-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 14-ը: Պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է: Վերը նշված որոշման օրինակը մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ստացել է 2025 թվականի մայիսի 13-ին։ 2025 թվականի մայիսի 27-ին (փոստային ծառայությանն է հանձնվել 2025 թվականի մայիսի 24-ին) Վերաքննիչ դատարան է ստացվել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բողոքը` Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի մայիսի 6-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշման դեմ: Թիվ ԵԴ1/3971/01/24 վարույթի նյութերը Վերաքննիչ դատարան են ստացվել 2025 թվականի հունիսի 2-ին: 2025 թվականի հունիսի 2-ին էլեկտրոնային մակագրությամբ թիվ ԵԴ1/3971/01/24 վարույթի նյութերը մակագրվել են Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Մ.Պապոյանին (աշխատակազմին են հանձնվել 2025 թվականի հունիսի 3-ին): 2021 թվականի հունիսի 30-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 171-րդ հոդվածի 2-րդ, 3-րդ 4-րդ, 5-րդ մասերի (այսուհետ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրք) համաձայն` ժամկետները հաշվելիս նկատի չի առնվում այն ժամը կամ օրը, որից սկսվում է ժամկետների ընթացքը։ Ժամկետն օրերով հաշվելիս ժամկետի ընթացքն սկսվում է առաջին օրվա գիշերվա զրո ժամից և վերջանում վերջին օրվա գիշերվա ժամը 24։00-ին: Ժամկետն ամիսներով կամ տարիներով հաշվելիս ժամկետը վերջանում է վերջին ամսվա համապատասխան օրը, իսկ եթե տվյալ ամիսը չունի համապատասխան ամսաթիվ, ապա ժամկետն ավարտվում է այդ ամսվա վերջին օրը: Եթե ժամկետը լրանալու օրը ոչ աշխատանքային է, ապա ժամկետի վերջին օր է համարվում դրան հաջորդող առաջին աշխատանքային օրը, սակայն այս կանոնը չի կիրառվում անձի ազատության սահմանափակման հետ կապված ժամկետները հաշվելիս: Ժամկետը բաց թողնված չի համարվում, եթե բողոքը կամ այլ փաստաթուղթը փոստին է հանձնված ժամկետը լրանալուց առաջ, իսկ անազատության մեջ պահվող կամ բժշկական հաստատությունում գտնվող անձանց համար՝ եթե բողոքը կամ այլ փաստաթուղթը համապատասխան հաստատության վարչակազմին հանձնված է մինչև ժամկետը լրանալը: Բողոքը կամ այլ փաստաթուղթը փոստին հանձնելու ժամանակը որոշվում է փոստային դրոշմով, իսկ անազատության մեջ պահելու վայրի կամ բժշկական հաստատության վարչակազմին հանձնելու ժամանակը՝ այդ հաստատությունների գրասենյակների կամ պաշտոնատար անձանց կատարած նշումով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 389-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն՝ Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման ենթակա են կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու, կալանքի ժամկետը երկարաձգելու, կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու, ինչպես նաև կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժելու մասին դատական ակտերը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման բողոքը բերվում է համապատասխան դատական ակտն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի մայիսի 6-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշման օրինակը մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ստացել է 2025 թվականի մայիսի 13-ին, որպիսի պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի որոշման բողոքարկման տասնօրյա ժամկետը պետք է հաշվարկել 2025 թվականի մայիսի 13-ին հաջորդող օրվանից՝ 2025 թվականի մայիսի 14-ից, ինչի պարագայում Առաջին ատյանի դատարանի որոշման բողոքարկման ժամկետը վերջանում է 2025 թվականի մայիսի 23-ին` ժամը 24:00-ին: Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ ինչպես հատուկ վերանայման բողոքին կցված փոստային ծրարի դիմային երեսի վրա առկա դրոշմի վրա առկա այն ուղարկելու ամսաթվից, այնպես էլ ծրարի վրա առկա բեռնային համարով՝ «LO128031245AM» կոդով, «Հայփոստ» ՓԲ ընկերության կայքէջի միջոցով որոնման արդյունքներից երևում է, որ հատուկ վերանայման բողոքը մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից փոստային ծառայությանն է հանձնվել 2025 թվականի մայիսի 24-ին՝ բողոքարկման վերջնաժամկետից մեկ օր ուշ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 391-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ հատուկ վերանայման բողոքը թողնվում է առանց քննության, եթե բողոքը ժամկետանց է, իսկ հարուցված լինելու դեպքում մերժվել է բողոքարկման բաց թողնված ժամկետը վերականգնելու միջնորդությունը, նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ հատուկ վերանայման բողոքի կապակցությամբ վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացնում վարույթի նյութերն ստանալուց հետո՝ եռօրյա ժամկետում: Հաշվի առնելով վերը նշվածը և նկատի ունենալով, որ չեն պահպանվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 391-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի պահանջները, հատուկ վերանայման բողոքը ներկայացվել է ժամկետանց՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքը պետք է թողնել առանց քննության: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 391-րդ և 395-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքը՝ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 6-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշման դեմ, թողնել առանց քննության։ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 09-07-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 93, 53 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 09-07-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 93, 53 |
| Ուր | Երևանի քրեական դատարան |
| Գրության համարը | 56777/25 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 25-08-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 22-08-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գոռ Ղազարյան մյուսը՝ Յուրի Սարիբեկյան Յուրի Արամի Սարիբեկյան Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը 3 ամսով երկարաձգելու մասին 08.08.2025թ. որոշումը : Թույլատրելի ճանաչել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ տմային կալանքի , վարչական հսկողության , բացակայելու արգելքի , մինչև 1,5 մլն. դրամ գրավի համակցված կիրառումը : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 05-09-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
| Միջանկյալ դատական ակտեր | Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 05-09-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ադրինե |
| Ազգանուն | Ղուկասյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 11-09-2025 |
|---|
Գրավոր ընթացակարգ
| Ամսաթիվ | 11-09-2025 |
|---|
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ1/3971/01/24 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ հատուկ վերանայման բողոքը մերժելու մասին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան Նախագահող դատավոր՝ Հ.Մանուկյան 2025 թվականի սեպտեմբերի 19-ին ք.Երևանում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը, նա¬խա¬¬¬¬¬¬¬գա¬¬հությամբ՝ դատավոր Ադրինե Ղուկասյանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան), գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բո¬ղոքը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական ընթացքը. 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով։ Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը (այսուհետ նաև` Բողոքաբեր)։ 2025 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացրել հատուկ վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու և դատական վարույթը գրավոր ընթացակարգով իրականացնելու մասին: 2. Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը. Գոռ Զորիկի Ղազարյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «[Ն]ա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի՝ «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, քրեական վարույթով չպարզված ժամանակահատվածում և հանգամանքներում, իրացնելու նպատակով, Յուրի Արամի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում նախնական համաձայնությամբ ապօրինի ձեռք են բերել թվով 8 սպիտակ, կապույտ, սև-դեղին կպչուն ժապավեններով փաթեթավորված, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Գոռ Ղազարյանը Յուրի Սարիբեկյանի հետ խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ, 0.6 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցն իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել, այնուհետև տեղափոխել են Յուրի Սարիբեկյանի կողմից շահագործվող «Նիսսան Տիդա» մակնիշի, 55 YY 556 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով, որից հետո վերջինս 2024 թվականի մայիսի 14-ին՝ ժամը 02:15-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանի 11/3 հասցեի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող սպիտակ տուփը՝ 0,11 + 0,14 + 0,043 + 0,18 + 0,043 + 0,05 + 0,007 + 0,027 գրամ քաշերով փաթեթներով ավտոմեքենայի վարորդի կողքի նստատեղի առջևի գորգի վրայից դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են: Բացի այդ, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ ժամը 02:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2-րդ փողոցում վարել տրանսպորտային միջոցը։ Բացի այդ, նույն օրը՝ 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին, Գոռ Զորիկի Ղազարյանը իրացնելու նպատակով, ապօրինի ձեռք է բերել ընդհանուր 3 զիպ փականով թաղանթից փաթեթներում փաթեթավորված թմրամիջոցներ, որոնցից մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707- Ն որոշման 1-ին հավելվածի 267-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 7.67 գրամ քաշով «а-PVP» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը՝ ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 110-րդ կետով սահմանված խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0,49 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, մեկ փաթեթը' ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման 1-ին հավելվածի 96-րդ կետով սահմանված առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 9,88 գրամ քաշով «ՄԴՄԱ» տեսակի թմրամիջոց, որոնք իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել է իր կողմից շահագործվող «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, և տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով և լինելով հարբած (ոչ սթափ) վիճակում, 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ ժամը 02:30-ի սահմաններում, ՀՀ ՆԳՆ ճանապարհային ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից վերը նշված ավտոմեքենան կանգնեցվելուց հետո, Երևան քաղաքի Լենինգրադյան 2-րդ փողոցի մոտ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների ներկայությամբ հիշյալ թմրամիջոցները պարունակող՝ 7.67 գրամ, 0.49 գրամ, 9.88 գրամ քաշերով փաթեթները «ԲՄՎ» մակնիշի, 36 FZ 580 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի առջևի ձախակողմյան դռան ներսի հատվածից հանել և դուրս է նետել, որոնք վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից նույն օրը կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և վերցվել են:»։ Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող որոշման համաձայն՝ «(…) Դատարանը գտնում է, որ ինչպես վերը նշվածով, այնպես էլ սույն քրեական գործում առկա փաստական տվյալներով շարունակվում է առկա լինել հիմնավոր կասկածը: Միևնույն ժամանակ անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ պաշտպանության կողմից հայտնած դիրքորոշումներին՝ Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, ինչն ավելի բարձր ապացուցողական չափանիշ է և կիրառելի է ոչ թե հիմնավոր կասկածը, այլ անձի մեղքը հավաստելիս։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի հիմքերին՝ Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Այլ խոսքով, Դատարանը գտնում է, որ սույն դեպքում անհրաժեշտ է ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգել մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար։ Նման դիրքորոշում արտահայտելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում այն, որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում, մեղսագրվող երեք արարքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված ենթադրյալ հանցանքներ։ Հարկ է նկատել նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները ենթադրաբար կատարվել են նմանաբնույթ եղանակով, ինչպես նաև պետք է հաշվի առնել մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Ասվածի հետ մեկտեղ Դատարանը հաշվի է առնում նաև 2024 թվականի օգոստոսի 14-ի դրվագով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի մոտից հայտնաբերված թմրամիջոցների տեսակները և քանակները. մասնավորապես՝ հայտնաբերվել է երեք փաթեթ, որոնցից առաջինում առկա է եղել առանձնապես խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 7.67 գրամ քաշով «а-PVP» տեսակի թմրամիջոց, երկրորդ փաթեթում՝ խոշոր չափերի՝ ընդհանուր 0,49 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, իսկ երրորդ փաթեթում՝ առանձնապես խոշոր չափերի' ընդհանուր 9,88 գրամ քաշով «ՄԴՄԱ» տեսակի թմրամիջոց։ Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հիմքին՝ Դատարանը նախ արձանագրում է, որ դեռևս 2025 թվականի մայիսի 6-ի որոշմամբ այդ մտավախությունը չի դրվել խափանման միջոց կալանքի կիրառման հիմքում։ Այս կապակցությամբ հարկ է նշել նաև, որ թեև որոշակի առումով առկա է, սակայն վարութային սույն փուլում, երբ ապացույցների ակտիվ ձեռքբերման փուլն արդեն իսկ ավարտվել է, այդ ռիսկը նվազել է և այնչափ բարձր չէ, որպեսզի դրվի ամենախիստ խափանման միջոց կալանքի հիմքում։ Այլ կերպ, Դատարանը, նման դիրքորոշում արտահայտելով, ոչ թե արձանագրում է, որ այդ հիմքի մտավախությունն իսպառ բացակայում է, այլ նշում է, որ վարութային սույն փուլով պայմանավորված այդ հիմքի ռիսկը նվազել է։ Միևնույն ժամանակ այս կապակցությամբ Դատարանը նախորդ որոշմամբ հաշվի է առել նաև հանրային մեղադրողի կողմից նշված՝ ձերբակալման ընթացքում դրսևորած վարքագիծը։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առկա է մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Իսկ ինչ վերաբերում է մինչ կալանավորվելը Գոռ Ղազարյանի կողմից աշխատանք ունենալու հանգամանքին, ապա վերստին հարկ է փաստել, որ փաստորեն ստացվում է, որ աշխատանք և եկամտի աղբյուր ունենալու հանգամանքը բավարար չի եղել և վերջինս ենթադրաբար կատարել է սույն վարույթով մեղսագրվող արարքները։ Հետևաբար, այդ հանգամանքն ինքնին չի կարող էական նշանակություն ունենալ սույն հարցի քննարկման համատեքստում։ Անդրադառնալով որոշակի առողջական խնդիրներ ունենալու հանգամանքին՝ հարկ է արձանագրել, որ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերից հետևում է, որ անձն ունի առողջական խնդիրներ, սակայն այդ հիվանդությունների հետ կապված ավելի խորը դատողություններ կատարելու համար անհրաժեշտ են նեղ մասնագիտական գիտելիքներ։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ չեն տրամադրվել այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որ Գոռ Ղազարյանը, գտնվելով անազատության մեջ, զրկված է եղել պատշաճ բժշկական օգնություն ստանալու հնարավորությունից կամ նրա առողջական վիճակը վատթարացել է հենց քրեակատարողական հիմնարկում գտնվելով պայմանավորված։ Այսինքն՝ չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որ պետությունը ոչ պատշաճ կերպով է իրականացրել անազատության մեջ գտնվող անձի բժշկական օգնության ապահովման պոզիտիվ պարտականությունը։ Իսկ ինչ վերաբերում է մեղադրյալի առողջական վիճակի կապակցությամբ ներկայացված հաղորդման ընթացքի վերաբերյալ պաշտպանության կողմի հայտնած մտահոգություններին, ապա սույն վարույթի քննության շրջանակներում Դատարանն իրավասու չէ այլ վարույթի ընթացի վերաբերյալ գնահատականներ տալ։ Վկայակոչած իրավանորմերը և նախադեպային դիրքորոշումները համադրելով վերոնշված փաստական հանգամանքների հետ` Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքից բացի այլ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ տնային կալանքի կամ գրավի կիրառումը տվյալ դեպքում դեռևս չեն կարող չեզոքացնել կալանքի վերը նշված հիմքի մտավախությունը: Դատարանը նման դիրքորոշում հայտնելով՝ հիմք է ընդունում վկայակոչած որոշմամբ արձանագրված հիմնավորումները և պատճառաբանությունները, ինչպես նաև հաշվի է առնում այն հանգամանքը, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ նախորդ որոշման կայացումից հետո սույն գործի քննության ընթացքում ի հայտ չեն եկել այնպիսի էական փաստական տվյալներ, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր կլիներ արձանագրել, որ սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը։ Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման։ Ամփոփելով ասվածը՝ Դատարանը գտնում է, որ հարկ է Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 14-ը, իսկ պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժել։ (…)»: 3. Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքը, այն հաստատող փաստերը, պահանջը, ինչպես նաև դրանք հիմնավորող փաստարկները. Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում. Բողոքաբերը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է. «(…) Այսպես առաջին ատյանի դատարանը առաջնորդվել է ավելի վաղ կայացրած՝ վերաքննիչ դատարանի դատական ակտով՝ հաստատված համարելով հիմնավոր կասկածի առկայությունը։ Ինչ վերաբերում է թմրամիջոցի ենթադրյալ իրացման երկրորդ դրվագին, ապա դատարանը իրացման կամ այդպիսի նպատակի մասին վկայող փաստերի բացակայության պայմաններում որոշման մեջ հաստատված է համարել հիմնավոր կասկածի առկայությունը՝ հիմնվելով բացառապես թմրամիջոցների չափի վրա՝ անտեսելով նաև Գոռ Ղազարյանի օրգանիզմում հայտնաբերված թմրամիջոցի տեսակը, Գոռ Ղազարյանի կողմից նախաքննական մարմնում հարցաքննության ժամանակ հայտնած տվյալները, թե ումից է վերցվել և ուր պիտի առաքվեր թմրամիջոցը, բացի այդ անտեսվել է Գոռ Ղազարյանի պատրաստակամությունը այլ գործողությունների միջոցով հասնել թմրամիջոցների իրացմամբ զբաղվող անձանց և սխեմայի բացահայտմանը, նրանց բնակության վայրերի պարզմանը և այլն։ Քրեական վարույթով հարցաքննված անձինք բացառել են Գոռ Ղազարյանի առնչությունը թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությանը։ Ակնհայտ է, որ 2024 թվականի տարեվերջին քրեական գործը ուղարկվել է դատարան այն պայմաններում, երբ նախաքննությունը եղել է թերի, իսկ Գոռ Ղազարյանը պատրաստ էր ու պատրաստ է համագործակցել։ Մինչ օրս չի կատարվել որևէ քննչական գործողություն Գոռ Ղազարյանի հայտնած տվյալների հիման վրա, իսկ մեր դիմումները անտեսվել է քննչական մարմնի կողմից։ Ակնհայտ է, որ եթե քննչական մարմնի ու դատախազության համար թմրամիջոցների դեմ պայքարը իրապես առաջնայնություն լիներ, ապա թերի քննված քրեական վարույթը չէր ուղարկվի դատարան՝ այդկերպ զրկելով անձին զրկելով քննչական գործողությունների միջոցով իր վիճակը ևս բարելավելու հնարավորությունից, այլ անձանց մասին տեղեկությունները ստուգելու հնարավորությունից։ Այս և այլ տվյալների վերլուծությամբ ակնհայտ է, որ եթե քրեական հետապնդման մարմինների կողմից անտեսվում է համագործակցության առաջարկը և պատրաստակամությունը, ապա նշված կամքի անտեսումը դատարանի կողմից անթույլատրելի է, հաշվի առնելով այն, որ դատարանն է մարդու իրավունքների պաշտպանության գլխավոր երաշխավորը։ Խնդրում եմ նշվածի հիմքով սույն բողոքի քննարկումն անցկացնել բանավոր, քանի որ պաշտպանյալս ևս ունի գործի հանգամանքերի վրա լույս սփռող տեղեկատվություն հայտնելու ցանկություն։ (…) Բողոքարկվող դատական ակտում Դատարանը նշել է, որ Գոռ Ղազարյանի կողմից աշխատանք ունենալու հանգամանքը և ցածր եկամուտը չեն կարողացել կանխել նրա կողմից ենթադրաբար հանցանքի կատարումը, մինչդեռ, կարծում եմ, Դատարանի կողմից անձի՝ քրեական վարույթով անցնելու պարագայում աշխատանքը շարունակելը պիտի դիտվեր որպես դրական գործոն, ոչ թե արհեստականորեն մեկնաբանվեր այն կերպ, թե անձը վերագրվող արարքը կատարել է ոչ բավարար եկամտի հետևանքով։ Նման կերպ դատարանն անուղղակի խրախուսում է անձանց չաշխատելը, քանի որ կա վտանգ, որ բոլոր աշխատող, բայց հանցանք կատարած անձանց մասով դատական ակտեր կայացնելիս դատարանները, եթե նման կերպ առաջնորդվեն, պիտի բնութագրեն անձանց աշխատելը և հանցանք կատարելը ավելի վնասաբեր, քան չաշխատելը ու հանցանքի կատարման ներգրավվելԸ։ Սա հակաիրավական տրամաբանություն է, նման տրամաբանությամբ առաջնորդվելով առհասարակ կարելի է խրախուսել ոչինչ չանելը, քանի որ հանգամանքների զուգորդմամբ որևէ հանցանքի մեջ կասկածվող անձի նկատմամբ կձևավորվի մոտեցում, թե հենց նվազ եկամուտն է դրդել հանցանքի կատարման։ Խնդրում եմ դատական ակտով նշված հանգամանքին հստակ մոտեցում ցուցաբերել։ (…) Անդրադառնալով նոր հանցանք կատարելու հիմքի առկայությանը, առաջին ատյանի դատարանը արձանագրել է, որ Գոռ Ղազարյանին վերագրվող արարքի կատարման փաստը ինքնին վկայում է այն մասին, թե նա կարող է կատարել նոր հանցանք, մինչդեռ առաջին դրվագով թմրամիջոցների իրացման վերաբերյալ որևէ ապացույց շուրջ 1 տարի քննության ընթացքում ձեռք չի բերվել հանցավոր արարքի կատարմանն առնչությունը հիմնավորող նոր տվյալ, ինչը ինքնին փաստում է այն մասին, որ նշված վարույթի առկայության պարագան դիտարկելով որպես հաստատված փաստ՝ Դատարանը անարդարացի մոտեցում է ցուցաբերել նաև այն պարագայում, երբ 2024 թվականի մայիս ամսից քննված վարույթով այդպես էլ որևէ լրացուցիչ տվյալ ձեռք չի բերվել Գոռ Ղազարյանի կողմից հանցանքի կատարման մասին, ավելին տվյալ վարույթով Յու․ Սարիբեկյանի դեմ տրված պարեկային ծառայողների ցուցմունքները բովանդակային առումով նույնական են Գոռ Ղազարյանի տված ցուցմունքին, իսկ այդ վարույթով /դեպքով/ Գոռ Ղազարյանի դեմ առկա ՄԻԱԿ ապացույցը Յուրի Սարիբեկյանի ցուցմունքն է։ Ավելին, 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի նիոստով պարեկային ծառայողը ակնհայտորեն շրջել է թմրամիջոցների իրացման առաջին դրվագով Գոռ Ղազարյանի ներգրաված լինելու նախնական վարկածը, հստակ համոզմունք հայտնելով, որ թմրամիջոցները Գոռ Ղազարյանին չեն պատկանել, այլ պատկանել են Յուրի Սարիբեկյանին։ Ավելին, նշել է, որ Գոռ Ղազարյանին ձերբակալելու միակ հիմքը ու նպատակը եղել է Յուրի Սարիբեկյանի կողմից նետված թմրամիջոցի՝ Գոռ Ղազարյանի կողմից փնտրելը ու գտնելը կանխելը։ Ակնհայտ է, որ առաջին վարույթի առկայությունը ինքնաբերաբար և մեխանիկորեն մեկնաբանվում է ի վնաս Գոռ Ղազարյանի, մինչդեռ տվյալ գործի հանգամանքները և պարեկային ծառայողների ցուցմունքները արդեն իսկ դրվագի վերջնական իրավական գնահատականի համար ստեղծել են Գոռ Ղազարյանի՝ տվյալ դրվագով արդարացման համար իրական նախադրյալներ։ Այս հանգամանքը դատարանը պարտավոր է գնահատականի արժանացնել, ինչը սակայն չի արվել։ Ստացվում է իրավիճակ, երբ մեկ անձի կողմից կատարված արարքը այլ անձի վրա բարդելու պարագայում, եթե դիմացինը հետագայում որևէ արարքի կատարման մեջ մեղադրվի, ապա ինքնըստինքյան /by default/ այդ անձը «հավերժ» /այս պարագայում՝ մինչև քրեական վարույթով վերջնական որոշման կայացում/ դիտարկվելու է որպես պոտենցիալ հանցագործ և պարտադիր կալանավորված պիտի մնա, ինչը քրեական իրավունքի և դատավարության որևէ սկզբունքից չի բխում և տրամաբանորեն հակասում է արդարություն եզրույթի բնույթին, քանի որ հանցանքի կատարման հավանականությունը օբյեկտիվորեն ժամանակի հետ նվազում է՝ հաշվի առնելով նաև այն, որ Գոռ Ղազարյանը թմրամիջոցի հայտնաբերման դեպքից հետո, նախաքննության վերջնական փուլում, երբ սպառվել էին նոր ապացույցների ձեռք բերելու լծակները, ցանկություն է հայտնել համագործակցության վարույթի կիրառման միջնորդելու, և նույնիսկ մերժվում ստանալուց հետո լրացուցիչ հարցաքննությամբ հայտնել է ծանր/առանձնապես ծանր/ հանցագործության մասին տվյալներ, նշել դերակատարներին, նրանց բնակության վայրը և հայտնել իր պատրաստակամության մասին՝ հետագա համագործակցության մասով /որպես մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի վերջին հարցաքննությունը 16․12․2024թ․/ ։ Գտնում ենք, որ նոր հանցանքի միտված մեղադրյալը, այն պայմաններում, երբ նախաքննական մարմինը հայտնվել էր գրեթե փակուղային վիճակում, չէր փորձի նոր հանցադեպերի մասին տվյալներ հայտնել, եթե ինքը որևէ մտադրություն ունենար այլ՝ նոր հանցանքների կատարման։ Բացի այդ, Դատախազության նշված մոտեցումը եթե քիչ թե շատ ընկալելի է, ապա բացարձակ անընդունելի է մարդու իրավունքի երաշխավոր՝ Դատարանի մոտեցումը և հենց դատարանի կողմից հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի՝ իրավապահ մարմինների հետ համագործակցելու փաստը պատշաճ գնահատականի չարժանացնելը։ Նման մոտեցման պարագայում շեշտակի հավանական է, որ մեղադրվող անձինք առհասարակ դադարեն համագործակցել քրեական հետապնդման մարմինների հետ՝ պարզապես գիտակցելով, որ և՛ համագործակցելու, և՛ չհամագործակցելու դեպքում իրենց վիճակը չի կարող բարելավվել՝ այդ թվում և խափանման միջոցների կիրառման տեսանկյունից։ Արդյունքում տուժելու է ոչ միայն կոնկրետ գործով մեղադրվող անձը, այլև հանցավորության դեմ պայքարում իրավապահ մարմինները մնալու են մեն մենակ՝ առանց անձանց վճռորոշ աջակցության, և հազարավոր դեպքեր այդպես էլ մնալու են իրավապահներին անհայտ՝ զուտ այն պատճառով, որ դեպքերի մասին հայտնած անձնաց նկատմամբ քրեադատավարական մոտեցումը չի փոխվելու։ Դատարանը որոշմամբ նշել է, թե բավարար փաստարկներ կան ենթադրելու, որ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանը, մնալով ազատության մեջ, կարող է հանցանք կատարել։ Մինչդեռ, եթե մեղսագրվող արարքի ծանրության փաստը ընդունենք որպես առկա իրողություն, այդպես էլ որոշմամբ չի հիմնավորվել, թե Գոռ Ղազարյանը, կրկին մնալով անազատության մեջ, բայց լինելով Տնային, այլ ոչ բանտային կալանքի տակ, ինչպես է կատարելու նոր հանցանք, ինչով է հիմնավորվում այդ մտավախությունը։ Ավելին, ըստ 2024 թվականի տվյալների ուսումնասիրության, տնային կալանքը, որպես խափանման միջոց ունեցել է մոտ 99 տոկոս արդյունավետություն, այսինքն 100-ից ընդամենը 1 դեպքով է խնդիր առաջացել տվյալ խափանման միջոցի վերանայման, խստացման։ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համաձայն` 2024թ-ի ընթացքում տնային կալանք է կիրառվել 1375 մեղադրյալի նկատմամբ և արձանագրվել է խախտման 15 դեպք, որը կազմում է ընդհանուր թվի 1,09%-ը։ Այպիսի պայմաններում, հաշվի առնելով նաև վճարման առաջարկված 3 միլիոն դրամ գրավը, ինչպես նաև տրամաբանական համարելով բացակայելու արգելքի համակցված կիրառումը, ո՞ր հիմքերով կարելի է առաջնորդվել ու պնդել, թե բանտայինի փոխարեն տնային կալանք կրելու ընթացքում Գոռ Ղազարյանը կարող է միտված լինել նոր հանցանքի կատարման։ Կայացված ակտը իր էության մեջ առավել անարդարացի է ընկալվում, երբ գործով մեկ մեղադրյալի խափանման միջոց կալանքը փոփոխվել է այն պայմաններում, երբ վերջինս ոչ միայն չի ընդունել մեղադրանքը, այլև նույնիսկ փոքր ակնարկ չի արել այդ մասին, չի համագործակցել իրավապահ մարմինների հետ։ Նման պարագայում հարց է առաջանում, ուրիշ ի՞նչ կերպ կարող էր Գոռ Ղազարյանը «համոզել» դատարանին, որ ինքը գիտակցում է թմրամիջոցների՝ չարիք լինելը և այն, որ իր արարքների վերաբերյալ իր ներքին մոտեցումից ելնելով է որոշել համագործակցության վարույթի միջնորդություն ներկայացնել, իսկ ապա դրա մերժումից հետո որոշել է նաև ցուցմունքով տվյալներ հայտնել թմրամիջոցն իրեն տրամադրած անձի և նրա բնակության վայրի մասին։ Միգուցե ճիշտ կլիներ քննչական մարմնի անգործության հետևանքները անուղղակի չբարդել, չտեղայնացնել Գոռ Ղազարյանի վրա՝ նրա նկատմամբ կալանքը շարունակական կիրառելով, այլ հարկավոր է նախ փոփոխել խափանման միջոցը, ապա միջոցներ ձեռնարկել հանցավորության դեմ պայքարում իր ջանքերը, եթե կուզեք, ծառայությունները առաջարկող մեղադրյալին օժանդակելու հարցում։ Այդ մասին է վկայում նաև Գոռ Ղազարյանի կողմից ՔԿ նախագահին ու Դատախազությանը 20․05․2025թ․ հասցեագրված լրացուցիչ դիմումը, որոնք կրկին անտեսվել են։ (…) Ի լրումն միջնորդել ենք Ղազարայնի նկատմամբ կիրառել տնային կալանք, բացակայելու արգելք և 1․5 մլն դրամ գրավը որպես խափանման համակցված միջոցներ։ Ընդ որում, Գոռ Ղազարյանի ընտանիքի ֆինանսական ծայրահեղ վատ դրության պայմաններում նշված գումարը ևս մեծ բեռ է։ Բացի այդ, դատական քննության ընթացքում ապացույցների հետազոտում ողջ նիստի ընթացքում տեղի է ունեցել ընդամենը 2-3 դատական նիստի ժամանակ։ Մնացած նիստերը հետաձգվել են /ոչ մեր կողմի պատճառով կամ միջնորդւոյթյամբ/ կամ էլ քննվել են մեղադրյալների խափանման միջոցների հարցերը։ Հետևաբար ակնհայտ է, որ անձին կալանքի տակ պահելու պարագայում դատաքննությունը չի ընթանում ողջամիտ ժամկետների պահպանմամբ, ուստի գոնե տնային կալանքի պարագայում անձի իրավունքների սահմանափակումը և դատական քննության գերդանդաղ ընթացքը կարող է լինել քիչ թե շատ համաչափ՝ հաշվի առնելով ներկա իրողությունները։ Գոռ Ղազարյանի՝ ատամնաբույժի և նյարդաբանի կողմից հետազոտման կարիքի առկայության և հետազոտման հնարավորությունից շուրջ 8 ամիս զրկված լինելու վերաբերյալ բողոքը ՄԻՊ կողմից ընդունվել է վարույթ, 2025 թվականի փետրվար ամսվա սկզբին Գոռ Ղազարյանը անցել է միայն նյարդաբանի կողմից զննություն, որի արդյունքում շուրջ 5 անուն նշանակված դեղամիջոցները ցայսօր չեն տրամադրվել վերջինիս։ Նշվածի մասին բարձրաձայնվել է նաև 1-ին ատյանի դատարանում կալանքի հարցի քննության ժամանակ։ Ընդ որում, բժշկական խնդիրների մասին ու պատշաճ բուժզննում չստանալու մասին հաղորդումը Գլխավոր դատախազությունից չգիտենք թե ինչու ուղարկվել է հենց այն հիմնարկ, որի վերաբերյալ եղել է հաղորդումը։ Մոտավորապես անտրամաբանական կլիներ, եթե բողոքարկվող դատական ակտը վերաքննիչը դատարանը ստանար և ուղարկել 1-ին ատյանի դատարան՝ «քննարկման»։ Սա լրացուցիչ ազդակ է, որ ՔԿՀ-ում բացակայում է պատշաճ բուժզննումը։ (…) Այսպիսով, կարելի է արձանագրել, որ առաջին ատյանի Դատարանը Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարացնելու հարցի քննարկման ընթացքում հանցանքի կատարումը կանխելու հիմքը նշելիս բովանդակային առումով հիմնվել է բացառապես մեղադրանքի ծանրության և 2 դրվագների՝ նույնաբնույթ լինելու վրա, որի կապակցությամբ գտնում եմ, որ Դատարանի եզրահանգումը հակասում է նաև Ասլան Ավետիսյանի վերաբերյալ 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ին թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմամբ արտահայտված դիրքորոշումներին։ Կարևոր ենք համարում նշել, որ Գոռ Ղազարյանի կողմից 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին դիմում է ուղղվել Քննչական կոմիտե և Դատախազություն՝ իրեն լրացուցիչ հարցաքննելու վերաբերյալ, որպիսի միջնորդությունը դիտավորյալ անտեսվել է ու չի քննարկվել, հատկապես այն դեպքում, երբ վերջինս դիմումում հայտնել է, որ պատրաստվում է տվյալներ տրամադրել ու տեղեկություններ հայտնել իրեն հայտնի ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների վերաբերյալ։ Նշված դիմումը կալանքի նախորդ երկարացման քննարկման օրվանից 3 օր առաջ է հասցեագրվել քննիչին, մինչդեռ այն չի քննարկվել՝ արհեստականորեն ստեղծելով պատկեր, թե Գոռ Ղազարյանը պարզապես ցանկանում է արհեստականորեն ստեղծել հիմքեր՝ խափանման միջոցի փոփոխման համար։ Սույն հանգամանքը, կարծում եմ, էական ու վճռորոշ նշանակություն պիտի ունենա հատուկ վերանայման բողոքի քննության ընթացքում, քանի որ նախաքննական մարմնի կողմից Գոռ Ղազարյանի դիմումի՝ միջնորդության անտեսման հանգամանքներում փաստացի Գոռ Ղազարյանը ՍՏԻՊՎԱԾ է եղել այդ տվյալները հայտնել կալանքի քննարկումից հետո՝ մեղադրանքի փոփոխման, ներկայացման և լրացուցիչ հարցաքննության ժամանակ, որը քննիչը նույնիսկ ամենամեծ ցանկության դեպքում չէր կարող չիրականացնել, հաշվի առնելով մեղադրանք ներկայացնելուց հետո անձին պարտադիր հարցաքննելու իմպերատիվ պահանջը։ Ավելին 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ին միջնորդություն է ներկայացվել համագործակցության մասին, ինչը եղել է այն պայմաններում, երբ քննչական մարմնի կողմից հետևողական անտեսվել է լրացուցիչ հարցաքննվելու մասին Գոռ Ղազարյանի՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ի միջնորդւոյթունը։ Լրացուցիչ հարցաքննության ընթացքում Գոռ Ղազարյանը հայտնել է դեպքերի վերաբերյալ, դրանց մասնակից ԱՅԼ ԱՆՁԱՆՑ մասին տեղեկություններ, որի հիման վրա արդեն իսկ սույն դեպքերի մասով կատարվում է քննություն, ինչի մասին է վկայում սույն վարույթից անջատված մասը՝ Գ․Ղազարյանի և Յու․Սարիբեկյանի վերաբերյալ՝ ենթադրաբար դատարան ուղարկելու նպատակով։ Հակառակ պարագայում մաս չէր անջատվի և քրեական վարույթը պարզապես կուղարվվեր դատական քննություն։ Հետևյալից բխում է, որ նույնիսկ համագործակցության վարույթի մասին միջնորդության, լրացուցիչ հարցաքննության մասին միջնորդության մերժման պարագայում Գոռ Ղազարյանը կամարտահայտություն ու նախաձեռնություն է դրսևորել և իր կամքով տվյալներ է հայտնել այլ անձանց կողմից թմրամիջոցների իրացնելու դեպքերի վերաբերյալ՝ այդպիսով փաստացի օժանդակելով քննությանը՝ հաշվի չառնելով նույնիսկ Դատախազության՝ համագործակցությունը մերժելու մասին դիրքորոշումը և դրսևորելով իրավահպատակ վարքագիծ՝ նախաձեռնել է հանցավոր գործունեություն ծավալող անձանց վերաբերյալ տեղեկությունների փոխանցումը քննչական մարմնին։ Ավելորդ չեմ համարում նաև 20․05․2025թ․ Դատախազությանն ուղղված դիմումի կարևորումը, ինչը ևս մեկ անգամ փաստում է, որ Գոռ Ղազարյանը առ այսօր պատրաստ է օգնել իրավապահներին։ (…) Պատվարժա՛ն դատարան, Գոռ Ղազարյանը արդեն իսկ ավարտված նախաքննության ընթացքում և նաև դրա վերջնահատվածում ու դրանից հետո դրսևորել է օրինահպատակ վարքագիծ, քանի որ չնայած համագործակությունը անհասկանալի պայմաններում մերժելու դատախազության դիրքորոշմանը՝ իր նախաձեռնությամբ տվել է բովանդակային ցուցմունքներ ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործություններում ներգրաված անձանց, նրանց բնակության վայրերի, օգտագործվող բջջային հեռախոսների, բնակության վայրերի մասին, որպիսի հանգամանքը չէր կարող անուշադրության մատնվել, եթե ելնում ենք այն կանխավարկածից, որ կալանավորումը ոչ թե պատիժ է, այլ պարզապես խափանման միջոց։ 1․Նախաքննությունը ավարտվել է վաղուց, Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկերը շեշտակի նվազ են և հեշտությամբ կարող են չեզոքացվել տնային կալանքի կիրառմամբ ու դրա մեխանիզմներով։ Հատկանշական եմ համարում այն հանգամանքը, որ Գոռ Ղազարյանը 1․ՀՀ-ում բնակվում է տևական ժամանակ, 2․ունի մշտական բնակության վայր, 3․նախկինում դատապարտված, արատավորված չի եղել, 4․իր խնամքին է գտնվում իր հիվանդ տատիկը, 5․աշխատել է նախքան կալանավորվելը, ունեցել փոքր, բայց կայուն եկամուտ, չի նախընտրել չաշխատելը փոքր եկամտի պայմաններում և անարդարցի է մեղադրել քիչ վաստակող մարդուն, աշխատավայրից ևս բնութագրվում է դրական, խախտումներ չի թույլ տվել 6․ Աջակցել է նախաքննությանը՝ տալով մանրամասն ցուցմունքներ, տալով նմուշներ, տրամադրելով իր հեռախոսի գաղտնաբառը, որը հիմք է հանդիսացել զննություն կատարելու և Յուրի Սարիբեկյանի հանցավոր գործունեությունը բացահայտելու համար 7․ Մասնակցել է դեպքի վայրի զննությանը 8․ ունի առողջական լուրջ խնդիրներ, տառապում է անքնությամբ և չի ցանկանում հոգեմետ դեղերի ընդունումը, զրկված է բժշկական օգնությունից։ (…) »։ Արդյունքում՝ Բողոքաբերը խնդրել է բեկանել վիճարկվող որոշումը՝ անհիմն ու չպատճառաբանված լինելու հիմքով և թույլատրելի ճանաչել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների՝ տնային կալանքի, բացակայելու արգելքի, մինչև 1,5 մլն դրամ գրավի համակցված կիրառումը։ 4․ Վերաքննիչ դատարանում վարույթի մասնակիցների բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները. Հատուկ վերանայման բողոքի կապակցությամբ միջնորդություն է ներկայացրել Բողոքաբերը և խնդրել ներկայացված բողոքը քննարկեն բանավոր ընթացակարգով։ 5. Վերաքննիչ դատարանի հիմնավորումներն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն` «3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա»: Մեջբերված քրեադատավարական նորմերի լույսի ներքո վերլուծելով հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերն ու փաստարկները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել հետևյալ հարցին` հիմնավոր է արդյո՞ք մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը: ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով»: «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով. Գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի: 2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։ (…) 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով: (…)» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: 3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: 4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով: 2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: (…) 4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները : Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ (…)»։ Վերոնշյալ իրավական կարգավորումների լույսի ներքո գնահատելով սույն գործում առկա փաստական տվյալներն ու նյութերը, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը, Վերաքննիչ դատարանը անդրադառնալով Բողոքաբերների կողմից հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ արված դատողություններին, փաստում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող գործով, ի տարբերություն, մինչդատական վարույթում գտնվող գործի, կիրառված խափանման միջոցի իրավաչափության հարցը քննարկելիս դրա պայմանների առկայությունը ենթադրվում է, եթե դրանք չեն բացառվում ակնհայտ փաստերով, որոնց առկայությունը հաստատելը չի պահանջում գործի հանգամանքների համակողմանի և խորը հետազոտում։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված չէ սույն փուլում գործի ապացույցներին գնահատական տալու՝ այսինքն, ապացույցների վերաբերելիությունը, թույլատրելիությունը, հավաստիությունը և բավարարությունը գնահատելու հնարավորություն։ Ավելին՝ մեղադրանքի հիմնավորվածության գնահատականը արտացոլվում է բացառապես եզրափակիչ դատական ակտում։ Ուստի, անդրադառնալով Արտյոմ Գրիգորյանի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ հատուկ վերանայման բողոքում բարձրացված հարցին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վիճարկվող որոշման վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը։ Այդպիսիք են, օրինակ, հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, ապացույցների գնահատման, ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն։ Հակառակ մոտեցման դեպքում նշված հարցերի վերաքննիչ վերանայման սահմանների լայն մեկնաբանումը կհանգեցնի կոնկրետ գործով արդարադատություն իրականացնող առաջին ատյանի դատարանի գործունեությանն անհարկի միջամտության և կվտանգի դատավորի ներքին անկախությունը ։ Հետևաբար, ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դատաքննության տվյալ փուլում դատարանը չի կարող անդրադառնալ մեղադրանքի հիմնավորվածությանը, Վերաքննիչ դատարան արձանագրում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող գործով հիմնավոր կասկածի առկայությունը հիմնավորվում է այնքանով, որքանով որ մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրված փաստերը և ներկայացված ապացույցները առերևույթ վկայում են դրա մասին: Վերաքննիչ դատարանը, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության այլ պայմանների քննարկմանը, ավելորդ չի համարում նաև ընդգծել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմանների վերաբերյալ, որոնք թեև կայացվել են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավանորմերի կիրառման և մեկնաբանման արդյունքում, սակայն այդ դիրքորոշումները, ըստ էության, շարունակում են վերաբերելի մասով (mutatis mutandis) կիրառելի լինել նաև գործող քրեաիրավական կարգավորումների նկատմամբ։ Այսպեսով, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի վերլուծության շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է անձի ազատության իրավունքի հիմնարար ու անօտարելի բնույթը և հետևողականորեն ամրապնդել ու զարգացրել քրեական դատավարության ընթացքում կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելիս անձի ազատության իրավունքի կամայական կամ անհիմն սահմանափակումը բացառելուն ուղղված երաշխիքները: Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել առ այն, որ կալանավորման օրինականության և հիմնավորվածության ապահովման տեսանկյունից կարևոր է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասում թվարկված կալանավորման հիմքերից որևէ մեկի կամ մի քանիսի և կալանավորման պայմանների վերաբերյալ դատական ակտում ողջամիտ հետևությունների առկայությունը` հիմնավորված վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ներկայացվող տեղեկություններով, փաստերով կամ ապացույցներով : Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Բաբայանի գործով որոշման մեջ կրկին փաստել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները բոլոր դեպքերում պետք է պայմանավորված լինեն գործի նյութերից բխող փաստական տվյալներով։ Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար, խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։ Վճռաբեկ դատարանը նույն որոշմամբ ևս մեկ անգամ ընդգծել է, որ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի եզրահանգումը պետք է հիմնված լինի վերը նշված հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, ինչն իր հերթին պետք է արտացոլվի դատարանի կողմից կայացվող դատական ակտում ։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ Վահագն Պողոսյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում առ այն, որ՝ «Մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը թեև չեն կարող գնահատվել որպես կալանավորման հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս, ինչպես նաև գրավի թույլատրելիության հարցը լուծելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը և հետևաբար նաև ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարևոր տարրեր և գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություններ անել անձի ազատության հիմնարար իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին» : ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մետ այլ՝ Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի գործով որոշման մեջ արտահայտել է իրավական դիրքորոշում այն մասին, որ՝ «[Ո]րպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը (…) կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը» ։ Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում անդրադառնալով կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմաններից՝ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի դատողություններին, ապա Վերաքննիչ դատարանը դրանք ընդունելի է համարում և գտնում է, որ կալանքի նշված հիմքի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն իրավաչափ են, իսկ դրա վերաբերյալ պատճառաբանությունները՝ հիմնավոր։ Մասնավորապես՝ անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արված դատողություններին՝ Վերաքննիչ դատարանն փաստում է, որ հանցագործությունը կանխելու անհրաժեշտությունը կարող է իրավաչափ հիմք լինել այնպիսի կանխարգելիչ միջոց կիրառելու համար, որի նպատակն է վերացնել այն հան¬գամանքները կամ հնարավորությունները, որոնք կոնկրետ անձին կամ որևէ մեկին թույլ կտա¬յին գործել այդ հանցանքը: Հանցագործություն կատարելու վտանգը պետք է գնա¬հատ¬վի գործից բխող փաստերի, ինչպես նաև անձնական հանգամանքների հիման վրա, որոնք հանցանք կատարելու հավանականության գնահատման համար կա¬րող են հանդիսանալ «լուրջ ցուցիչներ» : Պետք է ապացուցել, որ կատարվելիք հանցագործություններին առնչվող ցանկացած մտահոգություն իրատեսական է, և որ միջոցը պատշաճ է: Եվրոպական դատարանը համարում է, որ մեղադրանքի ծանրությունը կարող է դատական իշխա¬նութ¬-յուններին հիմք տալ մեղադրյալին մինչդատական կալանքի ենթարկելու և կալանքի տակ պահելու համար՝ հանցագործությունների կատարման փորձերը կանխելու նպա¬տակով, այնուհանդերձ, ի թիվս այլ պայմանների, անհրաժեշտ է, որպեսզի վտանգը լինի իրա¬¬¬-տեսական, իսկ միջոցը՝ պատշաճ՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, մասնա¬վո¬րա¬-պես անցյալի պատմությունը և մեղադրյալի անձը: Հանցագործություն կատարած լինելու մասին ակնարկները պետք է հիմնավորված լինեն, և պատշաճ չի լինի ազատությունից զրկելը հիմնավորել՝ հղում անե¬լով հանցանքի կատարելու մտավախությանը միայն ։ Վերոգրյալի համատեքստում Վերաքննիչ դատարանը իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի այն եզրահանգմանը, որ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը շարունակում է մնալ բարձր։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ դրա մասին է վկայում այն հանգամանքը, որ սույն վարույթով դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է, նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու միջնորդություն է ներկայացվել (որը թեև մերժվել է, սակայն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից արձանագրվել է հիմնավոր կասկածի առկայությունը) և նման պայմաններում նրան կրկին մեղսագրվել է այլ ենթադրյալ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ վերոնշյալ հանգամանքներն էականորեն բարձրացնում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի ոչ օրինական վարքագծի հավանականությունը, միաժամանակ համակցության մեջ թույլ են տալիս ողջամիտ դատողություն անելու այն մասին, որ նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխել հնարավոր է միայն վերջինիս ազատության իրավունքի սահմանափակմամբ։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության պայմանի առկայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները հիմնված են սույն գործում առկա հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, քանի որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման։ Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն պնդմանը, որ Առաջին ատյանի դատարանը արձանագրել է, որ Գոռ Ղազարյանին վերագրվող արարքի կատարման փաստը ինքնին վկայում է այն մասին, թե նա կարող է կատարել նոր հանցանք, մինչդեռ առաջին դրվագով թմրամիջոցների իրացման վերաբերյալ որևէ ապացույց շուրջ 1 տարի քննության ընթացքում ձեռք չի բերվել՝ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խափանման միջոց կալանքի երկարաձգման հարցի քննության շրջանակներում իրավասու չէ քննարկման առարկա դարձնել մեղադրյալին մեղսագրվող արարքներից որևէ մեկի ապացուցված լինել կամ չլինելը, այլ տվյալ պահի դրությամբ պետք է գնահատման ենթարկի խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության պայմանի առկայության վերաբերյալ առերևույթ հավանականաությունը հավաստող գործում առկա փաստական տվյալները, իսկ սույն դեպքում՝ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը գնահատելու հիմքում դրված հանգամանքը վկայում է Գոռ Ղազարյանի կողմից ոչ օրինական վարքագիծ դրսևորելու բարձր հավանականության մասին, ուստի՝ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված կալանք խափանման միջոցն երկարաձգելու անհրաժեշտությունը քննարկելիս այդ հանգամանքը հաշվի առնելով իրավամբ հանգել է հետևության, որ առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականություն։ Ինչ վերաբերում է Բողոքաբերի այն պնդմանը, որ կայացված ակտն իր էության մեջ առավել անարդարացի է ընկալվում, երբ գործով մեկ մեղադրյալի խափանման միջոց կալանքը փոփոխվել է այն պայմաններում, երբ վերջինս ոչ միայն չի ընդունել մեղադրանքը, այլև նույնիսկ փոքր ակնարկ չի արել այդ մասին, չի համագործակցել իրավապահ մարմինների հետ, ապա Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեկ այլ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի փոփոխությունը չի կարող որևէ կերպ ազդեցություն ունենալ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հիմնավորվածության և անհրաժեշտության վրա։ Միաժամանակ անդրադառնալով մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու հարցին, հաշվի առնելով մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները, խափանման մի¬ջոցը կիրառելիս առաջնորդվելով նվազագույնի սկզբունքով, եզրահանգում է, որ գործում առկա են փաստական տվյալներ, որոնք բավարար են հիմնավորելու համար դատարանի կողմից Գոռ Ղազարյանը տվյալ փուլում անազատության մեջ պահելու անհրաժեշտությունը և առկա չէ այնպիսի հանգամանք, որի դեպքում կհիմնավորվի առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշությունը։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը իր Աղասի Հովսեփյանի գործով որոշմամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջի վերաբերյալ արված իրավական մեկնաբանություններում չի սահմանվում, որ դատարանը պարտավոր է յուրաքանչյուր կալանավորվածի տրամադրել որոշակի երաշխիքներով ազատ արձակվելու հնարավորություն. դատարանը միայն պարտավոր է քննարկել և լուծել այն հարցը, թե արդյոք հնարավոր է անձին ազատ արձակել այդ թվում` որոշակի այլընտրանքային երաշխիք ստանալով: Ուստի Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի հիման վրա անձին երաշխիքով ազատ արձակելն առանձին դեպքերում կարող է ճանաչվել անթույլատրելի, երբ կոնկրետ փաստերով հիմնավորվում է, որ այլընտրանքային երաշխիքն ի զորու չէ կանխել անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը նրան ազատ արձակելու դեպքում : Հետևաբար, կոնկրետ դեպքում, արձանագրված փաստական հանգամանքների առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները պիտանի չեն հետապնդող նպատակին հասնելու համար և ի զորու չեն հակակշռելու Գոռ Ղազարյանի ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկը՝ հնարավորություն տալով ապահովելու նրա անձնական ազատության իրավունքի և վերջինիս մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջև արդարացի հավասարակշռությունը։ Վերոգրյալի հաշվառմամբ, ելնելով ընտրված խափանման միջոցի ու հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից, պահպանելով հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքիների միջև արդարացի հավասարակշռությունը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքն երկարաձգելն անհրաժեշտ է մեղադրյալի կողմից այլ՝ օրենքով արգելված ու հավանական գործողությունների իրականացման վտանգները կանխելու համար, քանի որ խափանման միջոցների կիրառման հիմքերը փաստացի ծառայում են որպես նպատակներ և սույն գործի փաստական հանգամանքների հաշվառմամբ չի կարելի գալ այն եզրահանգման, որ Գոռ Ղազարյանն ազատության մեջ կամ ավելի մեղմ պայմաններում անազատության մեջ գտնվելու պարագայում կդրսևորի օրինապահ վարքագիծ։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատա¬րանի գնահատմամբ, դատաքննության տվյալ փուլում կալանքը այն բացառիկ խափանման միջոցն է, որը կարող է գործուն երաշխիք լինել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար, ինչպես նաև արձանագրում է, որ առկա են հստակ նշան¬ներ, որոնք արտա¬ցոլում են իրական հանրային շահի գոյությունը, որը անկախ անմեղության կանխա¬վար¬կածից, գերակայում է մեղադրյալի ազատության իրավունքի նկատ¬մամբ , հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Վերաքննիչ դատարանը նաև արձանագրում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակը քրեական գործի քննության ընթացքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը ապահովելն է: Այլ կերպ՝ կալանքի կիրառումն անհրաժեշտ է գործի քննության բնականոն գործընթացն ապահովելու, քրեական գործի քննությանը մեղադրյալի դիմակայությունը կանխելու և դատավարական գործընթացին մեղադրյալի մասնակցությունը ապահովելու համար։ Վերոնշյալի հաշվառմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի ազատության իրավունքի շարունակական սահմանափակումը արդարացված է, իսկ դրա վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգումները՝ իրավաչափ։ Անդրադառնալով մեղադրյալի առորղջական վիճակի վերաբերյալ Բողոքաբերի պնդումներին՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի մոտ առողջական որևէ խնդիր ունենալը դեռևս բավարար չէ արձանագրելու, որ բացակայում է մեղադրյալին կալանքի տակ պահելու անհրաժեշտությունը։ Այս կապակցությամբ Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում վկայակոչել ՀՀ Կառավարության 26.05.2006թ-ի թիվ 825-Ն որոշման 98-րդ կետը, համաձայն որի․ «Որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը կամ պատիժը կրելուն խոչընդոտող հիվանդություններ են համարվում միայն այն հիվանդությունները, որոնց անհրաժեշտ խնամքը կամ բուժումը հնարավոր չէ իրականացնել քրեակատարողական հիմնարկի պայմաններում, ինչի մասին պետք է նշվի բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության մեջ»: Այս առնչությամբ հարկ է արձանագրել նաև, որ «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքով երաշխավորված է կալանավորման եղանակով ազատությունից զրկված անձանց ֆիզիկական առողջության պահպանությունը՝ պահանջվող բժշկական օգնություն տրամադրելու միջոցով, ընդ որում՝ նաև իր կողմից ընտրված բժշկի կողմից զննվելու, հատուկ մասնագիտացված կամ քաղաքացիական բուժհաստատություն փոխադրվելու միջոցով։ Ուստի, այն դեպքում, երբ անձի մոտ կհաստատվի հիվանդության առկայությունը, էական նշանակություն կարող է ունենալ այն հանգամանքների գնահատումը, որոնք կարող են վկայել կալանքի տակ գտնվելու պայմաններում նրա ֆիզիկական առողջությունը պատշաճ պահպանելու խոչընդոտների, հետևապես նաև՝ կալանավորման եղանակով անձի ազատությունը սահմանափակելու աննպատակահարմարության մասին։ Դատապարտյաներին ցուցաբերվող բժշկական օգնության պատշաճությունը գնահատելիս Եվրոպական դատարանը նշել է, որ Կոնվենցիայի 3-րդ հոդվածը չի կարող մեկնաբանվել այնպես, որ երաշխավորվի յուրաքանչյուր դատապարտյալի բժշկական օգնությունը նույն մակարդակով ինչ լավագույն քաղաքացիական հիվանդանոցներում ։ Ավելին՝ Եվրոպական դատարանն ընդունել է, որ քրեակատարողական համակարգի բժշկական մասերի միջոցները սկզբունքորեն սահմանափակ են քաղաքացիական հիվանդանոցների միջոցների համեմատությամբ ։ Միևնույն ժամանակ նշել է, որ բժշկական օգնության պահանջվող չափանիշը պետք է համապատասխան լինի դատապարտյալի արժանապատվությանը ։ Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ ինչպես իրավամբ փաստել է Առաջին ատյանի դատարանը՝ չեն տրամադրվել այնպիսի բավարար փաստական տվյալներ, որ Գոռ Ղազարյանը, գտնվելով անազատության մեջ, զրկված է եղել պատշաճ բժշկական օգնություն ստանալու հնարավորությունից կամ նրա առողջական վիճակը վատթարացել է հենց քրեակատարողական հիմնարկում գտնվելով պայմանավորված, այսինքն՝ չեն ներկայացվել այնպիսի փաստական տվյալներ, որ պետությունը ոչ պատշաճ կերպով է իրականացրել անազատության մեջ գտնվող անձի բժշկական օգնության ապահովման պոզիտիվ պարտականությունը։ Ինչ վերաբերում է հատուկ վերանայման բողոքում նշված մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալներին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ինքնին ի զորու չեն չեզոքացնելու մեղադրյալի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու հավանականությունը և չեն կարող բավարար լինել մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու համար: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դատական քննության փուլում գտնվող գործով դատարանի կողմից մեղադրյալի ազատության իրավունքը սահմանափակող խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության ստուգման շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը Արման և Արքա Մադաթյանների գործով որոշման մեջ կարևորել է այն հանգամանքը, որ գործի դատական քննության ընթացքում մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ հարցը լուծելիս, առաջին ատյանի դատարանը հանդես է գալիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին։ Վճռաբեկ դատարանը կրկնել է, որ նման պայմաններում, որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս, վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենա պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը ։ Մինչդեռ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում չեն մատնանշել ծանրակշիռ այնպիսի փաստական հանգամանքներ, որոնք կարող էին վկայել քրեական վարույթն իրականացնող՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված որոշման ոչ իրավաչափ լինելու մասին։ Արդյունքում՝ Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ որոշում կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, կայացրել է հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի՝ գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքը պետք է մերժել` անփոփոխ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել: Գոռ Զորիկի Ղազարյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշումը թողնել անփոփոխ։ Սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից հետո 15-օրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` ԱԴՐԻՆԵ ՂՈՒԿԱՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-09-2025 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 15-10-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 69,118 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 15-10-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 69,118 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | 87072/25 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 07-11-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 05-11-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աիդա |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գոռ Ղազարյան մյուսը՝ Յուրի Սարիբեկյան Յուրի Արամի Սարիբեկյան Բողոքն ընդունել վարույթ : Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 17.10.2025թ. որոշումը և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ/3971/01/24 Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ Նախագահող դատավոր՝ Հ․Մանուկյան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան), Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի, «11» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը. Պ Ա Ր Զ Ե Ց Վարութային նախապատմությունը. 1. 2025 թվականի հունվարի 3-ին Առաջին ատյանի դատարանը ստանձնել է ըստ մեղադրանքի՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, թիվ ԵԴ/3971/01/24 քրեական գործով վարույթը: Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցներ են համակցված կերպով կիրառվել՝ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 / երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը: 2. Վերոնշյալ որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ թիվ ԵԴ/3971/01/24 գործով օրինականությունը և հիմնավորվածությունը հաստատող նյութերի հետ միասին, մակագրվել և 2025 թվականի նոյեմբերի 28-ին հանձնվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Նիկողոսյանին: Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և բողոքի պահանջը. 3. Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է հետևյալը. «(…) Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի վերոնշյալ որոշումը օրինական և հիմնավոր չէ, Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, ուստի նշված որոշումը ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ. (…) Մինչդեռ, վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գ.Ղազարյանի նկատմամբ համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելու Դատարանի հիմնավորումներին՝ պետք է փաստել, որ դրանք ոչ բավարար չափով են պատճառաբանված, չեն բխում քրեական գործի նյութերից և ձեռք բերված փաստական տվյալներից: Մասնավորապես՝ Դատարանը պատշաճ գնահատման չի արժանացրել մեղադրյալ Գ.Ղազարյանին մեղսագրվող հանցանքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այն որ վերջինիս առերևույթ մեղսագրվում է նաև առանձնապես ծանր հանցանքի կատարում, որի համար որպես պատիժ է նախատեսված վեցից տասներկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, ինչը մեծապես բարձրացնում է այն մտավախությունը, որ ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը կփորձի իր վրա դրված պարտականությունները չկատարել՝ պատժից և քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակով, նկատի ունենալով, որ Գոռ Ղազարյանը 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին ձերբակալման ընթացքում դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ՝ փորձել է փախուստի դիմել, ինչպես նաև մանրացնել և դեն նետել ձեռքին եղած թմրամիջոցները։ Անդրադառնալով Դատարանի կողմից կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներից տնային կալանքին և դրա իրավաչափությանը՝ կալանքի արձանագրված հիմքի չեզոքացման համատեքստում, հարկ եմ համարում շեշտել, որ թեև Դատարանի կողմից մինչև տնային կալանքի ժամկետի լրանալը կիրառվել են այլ անձանց հետ շփում ունենալու և հյուրընկալելու սահմանափակումներ, որոնք էլ, ըստ էության, պետք է ապահովեն քրեական վարույթի չխոչընդոտելու ռիսկի չեզոքացումը, սակայն Դատարանը հաշվի չի առել, որ նշված սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ լիարժեք վերահսկողությունն օբյեկտիվորեն անհնար է: Մասնավորապես՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունը չունի այն լծակները, որոնց միջոցով ամբողջ ծավալով կկարողանա վերահսկել մեղադրյալի կողմից, օրինակ, իր հետ բնակվող անձանց կապի միջոցներից օգտվելու հանգամանքը, կամ վերջիններիս միջոցով չհարցաքննված վկաների հետ կապի դուրս գալու և նրանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը: Հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալին առերևույթ մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, դրանից բխող առանձնահատկությունները, ակնկալվող պատիժը իրենց համակցության մեջ թույլ են տալիս գալու հիմնավոր հետևության առ այն, որ մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը օգտվելով տնային կալանքի համատեքստում կիրառված սահմանափակումների լիարժեք վերահսկողության անհնարինությունից և գործիքակազմի բացակայությունից, կփորձի ձեռնարկել բոլոր հնարավոր միջոցները՝ քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու և ի շահ իրեն պայմաններ ստեղծելու համար, որպիսի ռիսկի հակակշիռ չի կարող հանդես գալ 2.500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի պետականացումը կամ խափանման միջոցի վերանայումը: Դատարանը թեև իրավացիորեն արձանագրել է Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու հիմքի մտավախության մասին, սակայն նշված հիմքը չեզոքացնող կամ էականորեն նվազեցնող որևէ հանգամանքի բացակայության պայմաններում հանգել է ոչ իրավաչափ հետևության առ այն, որ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարային երաշխիքի տրամադրումը կարող է չեզոքացնել արձանագրված ռիսկը և ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։ Հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է և նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում, այնուհետև նման պայմաններում վերջինիս կրկին մեղսագրվել է այլ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում մեղսագրվող երեք արաքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված հանցանքներ։ Հարկ է նկատել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նույնաբնույթ եղանակով։ Հատկանշական է նաև մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Բացի այդ, հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը ըստ էության չունի եկամտի աղբյուր, չունի աշխատանք, ինչը նույնպես մեծապես անդրադառնում է հանցանք կատարելու ռիսկին։ Կարելի է եղրակացնել, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Այլ կեպ ասած՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կալանքի ձևով խափանման միջոցի շարունականան կիրառումը տվյալ դեպքում բխում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքի, ինչպես նաև կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակի միջև արդարացի հավասարակշռման անհրաժեշտությունից: Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելով, թույլ է տվել դատավարական իրավունքի կոպիտ խախտում, որը վտանգել է արդարադատության շահը և խախտել է հանրային և մասնավոր իրավունքների հավասարակշռությունը, բացի այդ, Դատարանը տվյալ դեպքում կայացրել է պատճառաբանվածության չափանիշին չհամապատասխանող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման։ (…)»: Վերոգրյալի հիման վրա Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով։ Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները. 4. Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի պատասխանով ըստ էության առարկել է ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի դեմ: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. 5. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, բողոքի հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշման օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված նյութերը, գտնում է, որ սույն հատուկ վերանայման բողոքի քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցին. հիմնավորված են արդյո՞ք Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշմամբ արտահայտված հետևությունները: 6. Պատասխանելով սույն որոշման 5-րդ կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝ (…) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով (…)»: «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (…) գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը»: Խափանման միջոց, այդ թվում՝ կալանք, կիրառելու իրավաչափության պայմաններն ամրագրած են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով, որի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (...)»: Միևնույն ժամանակ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 4.1. Սույն հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։ 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 129-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով անչափահաս մեղադրյալի ներկայանալը և նրա այլ պարտականություններ կատարելն ապահովելու նպատակով նրա նկատմամբ հսկողությունը կարող է հանձնարարվել անչափահաս մեղադրյալի ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին կամ փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմին, որտեղ նա գտնվում է: 2. Ծնողը, որդեգրողը, հոգաբարձուն իրավունք ունեն հրաժարվելու անչափահաս մեղադրյալի նկատմամբ դաստիարակչական հսկողություն իրականացնելուց: 3. Անչափահասի նկատմամբ որպես խափանման միջոց դաստիարակչական հսկողությունը կիրառելու դեպքում վարույթն իրականացնող մարմինը նրա ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին, փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմի ներկայացուցչին ծանոթացնում է կայացված որոշմանը և նրանց հանձնում որոշման պատճենը, ծանոթացնում է մեղադրանքի էությանը, նրանց բացատրում է իրենց իրավունքները, պարտականությունները և պատասխանատվությունը: Նշված գործողությունների կատարման վերաբերյալ կազմվում է արձանագրություն, որն ստորագրում են իրավասու մարմինը և դաստիարակչական հսկողությունն ստանձնած անձը:»: 7. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։ Եվրոպական դատարանը բազմիցս ընգծել է,, որ եթե ներպետական դատարանը գերազանցել է իր իրավասությունը կամ կալանքը ինչ-որ այլ պատճառով prima facie անվավեր է, օրինակ, երբ ստորին ատյանի դատարանները պատշաճ կերպով չեն դիտարկել այլընտրանքային խափանման միջոցները, ապա ազատությունից զրկվելը կարող է որակվել որպես «կամայական»: Այս առումով, եթե դատարանը չհիմնավորի, որ պետք է շարունակել կիրառել կալանքը՝ որպես խափանման միջոց, ապա հենց այդ փաստը կալանքը կարող է դարձնել կամայական և բերել ՄԻԵԿ-ի 5-րդ հոդվածի խախտման, կամ եթե բերված հիմքերը չափազանց թերի են, և հղումներ չեն տրվում համապատասխան իրավական դրույթներին (տե՛ս Խուդոյորովն ընդդեմ Ռուսաստանի, 2005թ.): Անդրադառնալով գրավ խափանման միջոցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ այն իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը ՀՀ դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Պետք է նշել, որ գրավ կիրառելու միջնորդությամբ սովորաբար հանդես է գալիս մեղադրյալը (նաև վերջինիս պաշտպանը)՝ պայմանավորված նրանով, որ ազատությունից զրկման կամ դրա սահմանափակման խափանման միջոցների համեմատ գույքային բնույթի «զրկանքներն» առավել ընդունելի են լինում։ Խափանման միջոցների կիրառման պրակտիկան ցույց է տալիս, որ գրավը երբեմն առավել ընդունելի է լինում, քան բացակայելու արգելքը՝ պայմանավորված սահմանահատման հնարավորությամբ։ Գրավի չափը որոշելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը, մեղադրյալի գույքային դրությունը, մեղադրյալից բացի ով է պատրաստակամ կամ որ իրավաբանական անձն է վճարելու գրավի գումարը։ Տվյալ դեպքում կարևոր են հատկապես երկրորդ և երրորդ հանգամանքները, քանի որ դրանք պարզելն առավել մեծ ջանքեր է պահանջում։ Գրավը որպես խափանման միջոց կիրառող իրավասու մարմինը պետք է տիրապետի այնպիսի տեղեկատվության, որը հնարավորություն կտա վերջինիս անելու այնպիսի հետևություններ՝ խափանման տվյալ միջոցն ընտրել-չընտրելու, ընտրելու դեպքում այնպիսի գումար սահմանելու, որն անձի՝ մեղադրյալի վրա, ունենա ինչպես գույքային, այնպես էլ հոգեբանական ներազդեցություն։ Հարկ է նկատի ունենալ, որ գրավի չափը պետք է գույքային ազդեցություն ունենա նաև գրավատուի վրա, եթե գրավը մեղադրյալը չի վճարում։ Սրանից ենթադրվում է, որ գրավատուն իր անձնական ազդեցության միջոցով, վճարված գումարը (ընդունված գույքը) չկորցնելու հանգամանքով պայմանավորված շահագրգիռ է որպեսզի մեղադրյալը դրսևորի օրինական վարքագիծ։ Ի դեպ, պետք է նշել, որ այն հանգամանքը, որ գրավը կարող է վճարվել ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձի կողմից չի նվազեցնում տվյալ խափանման միջոցի դերը և նշանակությունը, սակայն նշվածը վարույթն իրականացնող մարմնին պետք է ստիպի առավել ուշիմ լինել և հասկանալ թե ով (կոնկրետ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձն) է պատրաստակամ վճարելու գրավ և որքան պետք է վճարվի, որպեսզի ենթադրվող ռիսկերը նվազեն՝ ապահովելով անձի իրավաչափ վարքագիծը վարույթի ընթացքում։ Կարևոր հանգամանք է նաև այն, որ գրավի ընտրության և կիրառման միջև կա ժամանակային խզում, որի առավելագույն ժամկետի խախտումը կարող է առաջացնել անբարենպաստ վարութային հետևանքներ։ Այսինքն, եթե իրավասու մարմնի կողմից գրավ ընտրելու մասին որոշման կայացումից երեք օրվա ընթացքում գրավը մուծված (շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության փոխանցված, անշարժ գույքը գրավ դրված) լինելը հավաստող փաստաթուղթը չներկայացվի վարույթն իրականացնող մարմին, ապա նշվածը հիմք կարող է հանդիսանալ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար ։ Անդրադառնալով խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքին, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ բացակայելու արգելք խափանման միջոցի կիրառման համար օրենսդիրը սահմանել է հիմնական նպատակ, այն է՝ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով մեղադրյալի ներկայանալն ապահովելն ու խուսափելու միջոցով քրեական վարույթին խոչընդոտելը կանխելը: Մեղադրյալը պետք է առնվազն անհրաժեշտության դեպքում հասանելի լինի վարույթն իրականացնող մարմնին՝ վերջինիս գործունեությունն անխոչընդոտ իրականացվելու համար: Այլ կերպ՝ նշված իրավական նորմերը վկայում են, որ բացակայելու արգելքը միջոց է, որով կանխվում է մեղադրյալի հնարավոր փախուստը ՀՀ-ից։ Մասնավորապես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը կարևոր է համարում կիրառել այս միջոցն այն պարագայում, երբ կա հնարավոր վտանգ՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ սահմանը հատելու համար։ 8. Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքի կիրառման անհրաժեշտությունն ըստ էության բացակայում է: Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն դինամիկ բնույթ և պայմանավորված վարութային գործողությունների կատարմամբ դրանք նվազում են։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, մեղադրյալի կողմից՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունը վարույթի սույն փուլում առկա չէ, ինչը արձանագրվել նաև Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված նախորդ որոշումներով։ Ու թեև առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը, այնուամենայնիվ վերջինիս նկատմամբ ընտրված թերևս ամենախիստ այլընտրանքային խափանման միջոց՝ տնային կալանքի (հատկապես գրավ և բացակայելու արգել այլընտանքային խափանման միջոցների հետ համակցված) կիրառմամբ հնարավոր կլինի զսպել՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագիծը: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի անազատության մեջ գտնվելու ժամանակահատվածը, ողջամտորեն նվազեցրել է նրա կողմից ոչ իրավաչափ վարքագիծ դրսևորելու ռիսկը։ Վերջինս նաև նախկինում դատապարտված կամ այլ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր։ Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն փաստարկին, որ ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայությունը կիրառված սահմանափակումների նկատմամբ չի կարողանում իրականցնել վերահսկողություն, ապա Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ պետությունը, ի դեմս օրենսդրի, նախատեսելով համապատասխան օրենսդրական գործիքակազմ, կրում է նաև դրա կիրառման նկատմամբ արդյունավետ վերահսկողություն իրականացնելու պարտականություն: Այս կապակցությամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերահսկողական միջոցների արդյունավետությունը կամ անարդյունավետությունն անձի խնդիրը չէ, հետևաբար արդյունավետ վերահսկողության գործիքակազմի բացակայությունը (եթե պայմանականորեն ընդունենք, որ իրավասու մարմինն իրապես չունի քննարկվող սահմանափակումների նկատմամբ հսկողության անհրաժեշտ լծակներ) չի կարող ի վնաս անձի մեկնաբանվել և առավել ևս հանգեցնել անձի իրավունքների անհամաչափ սահմանափակման, ուստի հակառակի վերաբերյալ Բողոքաբերի պնդումների հետ համաձայնելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն: Հարկ է ընդգծել նաև, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական վարույթով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, իսկ որպես այդպիսին կարող են հանդես գալ նաև այդ նյութերով դատարանին հասու դարձած որոշակի փաստական տվյալները կամ այդպիսի տվյալների համակցությունը: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ անընդունելի է խափանման միջոցի նպատակները հաստատող կանխատեսական դատողությունները նույնացնել արդեն իսկ կատարված արարքի հետ, քանզի սույն պարագայում քրեական վարույթին խոչընդոտելն արդեն իսկ քրեական օրենքով արգելված արարք է, մինչդեռ խափանման միջոցի հիմքերի համատեքստում այդ հնարավոր արարքը կատարելու վերաբերյալ ենթադրությունն ունի միայն ապագային վերաբերող կանխատեսական բնույթ և չի անցնում ողջամիտ կասկածի շեմը: Այլ կերպ ասած՝ դատարանը խափանման միջոցի հիմքերին անդրադառնալիս գնահատման է ենթարկում միայն այդ արարքների կատարման հնարավորության ռիսկը և ոչ թե կատարած կամ չկատարած լինելու վերաբերյալ հաստատված փաստերը: 9․Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելով տնային կալանքը, գրավը և ացակայելու արգելքը՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշումը թողնելով անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու պահից 15-օրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 27-11-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.1 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
| Միջանկյալ դատական ակտեր | Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 27-11-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արսեն |
| Ազգանուն | Նիկողոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 01-12-2025 |
|---|
Գրավոր ընթացակարգ
| Ամսաթիվ | 11-12-2025 |
|---|
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ/3971/01/24 Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ Նախագահող դատավոր՝ Հ․Մանուկյան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան), Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի, «11» դեկտեմբերի 2025թ. ք.Երևան գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը. Պ Ա Ր Զ Ե Ց Վարութային նախապատմությունը. 1. 2025 թվականի հունվարի 3-ին Առաջին ատյանի դատարանը ստանձնել է ըստ մեղադրանքի՝ Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, թիվ ԵԴ/3971/01/24 քրեական գործով վարույթը: Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը փոփոխվել է և վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոցներ են համակցված կերպով կիրառվել՝ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, գրավը՝ 2.500.000 / երկու միլիոն հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և բացակայելու արգելքը: 2. Վերոնշյալ որոշման դեմ Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը՝ թիվ ԵԴ/3971/01/24 գործով օրինականությունը և հիմնավորվածությունը հաստատող նյութերի հետ միասին, մակագրվել և 2025 թվականի նոյեմբերի 28-ին հանձնվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Նիկողոսյանին: Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և բողոքի պահանջը. 3. Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքում նշել է հետևյալը. «(…) Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի վերոնշյալ որոշումը օրինական և հիմնավոր չէ, Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, ուստի նշված որոշումը ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ. (…) Մինչդեռ, վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո անդրադառնալով մեղադրյալ Գ.Ղազարյանի նկատմամբ համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելու Դատարանի հիմնավորումներին՝ պետք է փաստել, որ դրանք ոչ բավարար չափով են պատճառաբանված, չեն բխում քրեական գործի նյութերից և ձեռք բերված փաստական տվյալներից: Մասնավորապես՝ Դատարանը պատշաճ գնահատման չի արժանացրել մեղադրյալ Գ.Ղազարյանին մեղսագրվող հանցանքների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այն որ վերջինիս առերևույթ մեղսագրվում է նաև առանձնապես ծանր հանցանքի կատարում, որի համար որպես պատիժ է նախատեսված վեցից տասներկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, ինչը մեծապես բարձրացնում է այն մտավախությունը, որ ազատության մեջ գտնվելու պայմաններում մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը կփորձի իր վրա դրված պարտականությունները չկատարել՝ պատժից և քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակով, նկատի ունենալով, որ Գոռ Ղազարյանը 2024 թվականի օգոստոսի 14-ին ձերբակալման ընթացքում դրսևորել է ոչ պատշաճ վարքագիծ՝ փորձել է փախուստի դիմել, ինչպես նաև մանրացնել և դեն նետել ձեռքին եղած թմրամիջոցները։ Անդրադառնալով Դատարանի կողմից կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներից տնային կալանքին և դրա իրավաչափությանը՝ կալանքի արձանագրված հիմքի չեզոքացման համատեքստում, հարկ եմ համարում շեշտել, որ թեև Դատարանի կողմից մինչև տնային կալանքի ժամկետի լրանալը կիրառվել են այլ անձանց հետ շփում ունենալու և հյուրընկալելու սահմանափակումներ, որոնք էլ, ըստ էության, պետք է ապահովեն քրեական վարույթի չխոչընդոտելու ռիսկի չեզոքացումը, սակայն Դատարանը հաշվի չի առել, որ նշված սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ լիարժեք վերահսկողությունն օբյեկտիվորեն անհնար է: Մասնավորապես՝ ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությունը չունի այն լծակները, որոնց միջոցով ամբողջ ծավալով կկարողանա վերահսկել մեղադրյալի կողմից, օրինակ, իր հետ բնակվող անձանց կապի միջոցներից օգտվելու հանգամանքը, կամ վերջիններիս միջոցով չհարցաքննված վկաների հետ կապի դուրս գալու և նրանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու ռիսկը: Հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալին առերևույթ մեղսագրվող հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, դրանից բխող առանձնահատկությունները, ակնկալվող պատիժը իրենց համակցության մեջ թույլ են տալիս գալու հիմնավոր հետևության առ այն, որ մեղադրյալ Գ.Ղազարյանը օգտվելով տնային կալանքի համատեքստում կիրառված սահմանափակումների լիարժեք վերահսկողության անհնարինությունից և գործիքակազմի բացակայությունից, կփորձի ձեռնարկել բոլոր հնարավոր միջոցները՝ քրեական գործի քննությանը խոչընդոտելու և ի շահ իրեն պայմաններ ստեղծելու համար, որպիսի ռիսկի հակակշիռ չի կարող հանդես գալ 2.500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի պետականացումը կամ խափանման միջոցի վերանայումը: Դատարանը թեև իրավացիորեն արձանագրել է Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու հիմքի մտավախության մասին, սակայն նշված հիմքը չեզոքացնող կամ էականորեն նվազեցնող որևէ հանգամանքի բացակայության պայմաններում հանգել է ոչ իրավաչափ հետևության առ այն, որ 5.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարային երաշխիքի տրամադրումը կարող է չեզոքացնել արձանագրված ռիսկը և ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը։ Հարկ է փաստել, որ դեռևս 2024 թվականի մայիսի 14-ին Գոռ Ղազարյանը ձերբակալվել է և նրա նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում, այնուհետև նման պայմաններում վերջինիս կրկին մեղսագրվել է այլ հանցանքների կատարում, որոնցից մեկը մեղսագրվող առաջին արարքին համասեռ հանցագործություն է հանդիսանում։ Ընդ որում մեղսագրվող երեք արաքներն էլ հանդիսանում են դիտավորությամբ կատարված հանցանքներ։ Հարկ է նկատել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով մեղսագրվող արարքները կատարվել են նույնաբնույթ եղանակով։ Հատկանշական է նաև մեղսագրվող արարքների ժամանակագրական հաջորդականությունը։ Բացի այդ, հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը ըստ էության չունի եկամտի աղբյուր, չունի աշխատանք, ինչը նույնպես մեծապես անդրադառնում է հանցանք կատարելու ռիսկին։ Կարելի է եղրակացնել, որ դատավարական սույն փուլում դեռևս շարունակվում է առկա լինել վերը նշված՝ հանցանք կատարելը կանխելու հիմքի մտավախությունը։ Այլ կեպ ասած՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ կալանքի ձևով խափանման միջոցի շարունականան կիրառումը տվյալ դեպքում բխում է հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքի, ինչպես նաև կիրառվող միջոցի և հետապնդվող նպատակի միջև արդարացի հավասարակշռման անհրաժեշտությունից: Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ հարկ է արձանագրել, որ Դատարանը, մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանքը, գրավը և բացակայելու արգելքը կիրառելով, թույլ է տվել դատավարական իրավունքի կոպիտ խախտում, որը վտանգել է արդարադատության շահը և խախտել է հանրային և մասնավոր իրավունքների հավասարակշռությունը, բացի այդ, Դատարանը տվյալ դեպքում կայացրել է պատճառաբանվածության չափանիշին չհամապատասխանող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը ենթակա է բեկանման։ (…)»: Վերոգրյալի հիման վրա Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ1/3971/01/24 որոշումը և Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը երկարաձգել 3 ամիս ժամկետով։ Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված բացատրությունները, դրանք հիմնավորող նյութերը, միջնորդությունները, բողոքի պատասխանները. 4. Մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Աշոտ Սիմոնյանը ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի պատասխանով ըստ էության առարկել է ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի դեմ: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. 5. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, բողոքի հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշման օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով Վերաքննիչ դատարանին ներկայացված նյութերը, գտնում է, որ սույն հատուկ վերանայման բողոքի քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցին. հիմնավորված են արդյո՞ք Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշմամբ արտահայտված հետևությունները: 6. Պատասխանելով սույն որոշման 5-րդ կետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով՝ (…) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով (…)»: «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով. (…) գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը՝ իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստը կանխելու համար (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։ 2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` 1) տնային կալանքը. 2) վարչական հսկողությունը. 3) գրավը. 4) պաշտոնավարման կասեցումը. 5) բացակայելու արգելքը. 6) երաշխավորությունը. 7) դաստիարակչական հսկողությունը. 8) զինվորական հսկողությունը»: Խափանման միջոց, այդ թվում՝ կալանք, կիրառելու իրավաչափության պայմաններն ամրագրած են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով, որի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (...)»: Միևնույն ժամանակ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը: 2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները: 3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել` 1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը. 2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը. 3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս: (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը: 2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև` 1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց. 2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց: 3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։ 4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին: 5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները: 6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին: 2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն: 3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները: 4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից: 4.1. Սույն հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։ 5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման: 6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։ 7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին: 2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 129-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով անչափահաս մեղադրյալի ներկայանալը և նրա այլ պարտականություններ կատարելն ապահովելու նպատակով նրա նկատմամբ հսկողությունը կարող է հանձնարարվել անչափահաս մեղադրյալի ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին կամ փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմին, որտեղ նա գտնվում է: 2. Ծնողը, որդեգրողը, հոգաբարձուն իրավունք ունեն հրաժարվելու անչափահաս մեղադրյալի նկատմամբ դաստիարակչական հսկողություն իրականացնելուց: 3. Անչափահասի նկատմամբ որպես խափանման միջոց դաստիարակչական հսկողությունը կիրառելու դեպքում վարույթն իրականացնող մարմինը նրա ծնողին, որդեգրողին, հոգաբարձուին, փակ մանկական հիմնարկի վարչակազմի ներկայացուցչին ծանոթացնում է կայացված որոշմանը և նրանց հանձնում որոշման պատճենը, ծանոթացնում է մեղադրանքի էությանը, նրանց բացատրում է իրենց իրավունքները, պարտականությունները և պատասխանատվությունը: Նշված գործողությունների կատարման վերաբերյալ կազմվում է արձանագրություն, որն ստորագրում են իրավասու մարմինը և դաստիարակչական հսկողությունն ստանձնած անձը:»: 7. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։ Եվրոպական դատարանը բազմիցս ընգծել է,, որ եթե ներպետական դատարանը գերազանցել է իր իրավասությունը կամ կալանքը ինչ-որ այլ պատճառով prima facie անվավեր է, օրինակ, երբ ստորին ատյանի դատարանները պատշաճ կերպով չեն դիտարկել այլընտրանքային խափանման միջոցները, ապա ազատությունից զրկվելը կարող է որակվել որպես «կամայական»: Այս առումով, եթե դատարանը չհիմնավորի, որ պետք է շարունակել կիրառել կալանքը՝ որպես խափանման միջոց, ապա հենց այդ փաստը կալանքը կարող է դարձնել կամայական և բերել ՄԻԵԿ-ի 5-րդ հոդվածի խախտման, կամ եթե բերված հիմքերը չափազանց թերի են, և հղումներ չեն տրվում համապատասխան իրավական դրույթներին (տե՛ս Խուդոյորովն ընդդեմ Ռուսաստանի, 2005թ.): Անդրադառնալով գրավ խափանման միջոցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ այն իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը ՀՀ դրամի, շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով: Պետք է նշել, որ գրավ կիրառելու միջնորդությամբ սովորաբար հանդես է գալիս մեղադրյալը (նաև վերջինիս պաշտպանը)՝ պայմանավորված նրանով, որ ազատությունից զրկման կամ դրա սահմանափակման խափանման միջոցների համեմատ գույքային բնույթի «զրկանքներն» առավել ընդունելի են լինում։ Խափանման միջոցների կիրառման պրակտիկան ցույց է տալիս, որ գրավը երբեմն առավել ընդունելի է լինում, քան բացակայելու արգելքը՝ պայմանավորված սահմանահատման հնարավորությամբ։ Գրավի չափը որոշելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը, մեղադրյալի գույքային դրությունը, մեղադրյալից բացի ով է պատրաստակամ կամ որ իրավաբանական անձն է վճարելու գրավի գումարը։ Տվյալ դեպքում կարևոր են հատկապես երկրորդ և երրորդ հանգամանքները, քանի որ դրանք պարզելն առավել մեծ ջանքեր է պահանջում։ Գրավը որպես խափանման միջոց կիրառող իրավասու մարմինը պետք է տիրապետի այնպիսի տեղեկատվության, որը հնարավորություն կտա վերջինիս անելու այնպիսի հետևություններ՝ խափանման տվյալ միջոցն ընտրել-չընտրելու, ընտրելու դեպքում այնպիսի գումար սահմանելու, որն անձի՝ մեղադրյալի վրա, ունենա ինչպես գույքային, այնպես էլ հոգեբանական ներազդեցություն։ Հարկ է նկատի ունենալ, որ գրավի չափը պետք է գույքային ազդեցություն ունենա նաև գրավատուի վրա, եթե գրավը մեղադրյալը չի վճարում։ Սրանից ենթադրվում է, որ գրավատուն իր անձնական ազդեցության միջոցով, վճարված գումարը (ընդունված գույքը) չկորցնելու հանգամանքով պայմանավորված շահագրգիռ է որպեսզի մեղադրյալը դրսևորի օրինական վարքագիծ։ Ի դեպ, պետք է նշել, որ այն հանգամանքը, որ գրավը կարող է վճարվել ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձի կողմից չի նվազեցնում տվյալ խափանման միջոցի դերը և նշանակությունը, սակայն նշվածը վարույթն իրականացնող մարմնին պետք է ստիպի առավել ուշիմ լինել և հասկանալ թե ով (կոնկրետ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձն) է պատրաստակամ վճարելու գրավ և որքան պետք է վճարվի, որպեսզի ենթադրվող ռիսկերը նվազեն՝ ապահովելով անձի իրավաչափ վարքագիծը վարույթի ընթացքում։ Կարևոր հանգամանք է նաև այն, որ գրավի ընտրության և կիրառման միջև կա ժամանակային խզում, որի առավելագույն ժամկետի խախտումը կարող է առաջացնել անբարենպաստ վարութային հետևանքներ։ Այսինքն, եթե իրավասու մարմնի կողմից գրավ ընտրելու մասին որոշման կայացումից երեք օրվա ընթացքում գրավը մուծված (շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության փոխանցված, անշարժ գույքը գրավ դրված) լինելը հավաստող փաստաթուղթը չներկայացվի վարույթն իրականացնող մարմին, ապա նշվածը հիմք կարող է հանդիսանալ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար ։ Անդրադառնալով խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքին, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ բացակայելու արգելք խափանման միջոցի կիրառման համար օրենսդիրը սահմանել է հիմնական նպատակ, այն է՝ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով մեղադրյալի ներկայանալն ապահովելն ու խուսափելու միջոցով քրեական վարույթին խոչընդոտելը կանխելը: Մեղադրյալը պետք է առնվազն անհրաժեշտության դեպքում հասանելի լինի վարույթն իրականացնող մարմնին՝ վերջինիս գործունեությունն անխոչընդոտ իրականացվելու համար: Այլ կերպ՝ նշված իրավական նորմերը վկայում են, որ բացակայելու արգելքը միջոց է, որով կանխվում է մեղադրյալի հնարավոր փախուստը ՀՀ-ից։ Մասնավորապես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը կարևոր է համարում կիրառել այս միջոցն այն պարագայում, երբ կա հնարավոր վտանգ՝ մեղադրյալի կողմից ՀՀ սահմանը հատելու համար։ 8. Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքի կիրառման անհրաժեշտությունն ըստ էության բացակայում է: Մասնավորապես, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն դինամիկ բնույթ և պայմանավորված վարութային գործողությունների կատարմամբ դրանք նվազում են։ Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, մեղադրյալի կողմից՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունը վարույթի սույն փուլում առկա չէ, ինչը արձանագրվել նաև Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված նախորդ որոշումներով։ Ու թեև առկա է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունը, այնուամենայնիվ վերջինիս նկատմամբ ընտրված թերևս ամենախիստ այլընտրանքային խափանման միջոց՝ տնային կալանքի (հատկապես գրավ և բացակայելու արգել այլընտանքային խափանման միջոցների հետ համակցված) կիրառմամբ հնարավոր կլինի զսպել՝ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի հնարավոր ոչ իրավաչափ վարքագիծը: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի անազատության մեջ գտնվելու ժամանակահատվածը, ողջամտորեն նվազեցրել է նրա կողմից ոչ իրավաչափ վարքագիծ դրսևորելու ռիսկը։ Վերջինս նաև նախկինում դատապարտված կամ այլ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր։ Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն փաստարկին, որ ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայությունը կիրառված սահմանափակումների նկատմամբ չի կարողանում իրականցնել վերահսկողություն, ապա Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ պետությունը, ի դեմս օրենսդրի, նախատեսելով համապատասխան օրենսդրական գործիքակազմ, կրում է նաև դրա կիրառման նկատմամբ արդյունավետ վերահսկողություն իրականացնելու պարտականություն: Այս կապակցությամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերահսկողական միջոցների արդյունավետությունը կամ անարդյունավետությունն անձի խնդիրը չէ, հետևաբար արդյունավետ վերահսկողության գործիքակազմի բացակայությունը (եթե պայմանականորեն ընդունենք, որ իրավասու մարմինն իրապես չունի քննարկվող սահմանափակումների նկատմամբ հսկողության անհրաժեշտ լծակներ) չի կարող ի վնաս անձի մեկնաբանվել և առավել ևս հանգեցնել անձի իրավունքների անհամաչափ սահմանափակման, ուստի հակառակի վերաբերյալ Բողոքաբերի պնդումների հետ համաձայնելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն: Հարկ է ընդգծել նաև, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ: Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական վարույթով ձեռք բերված որոշակի նյութերով, իսկ որպես այդպիսին կարող են հանդես գալ նաև այդ նյութերով դատարանին հասու դարձած որոշակի փաստական տվյալները կամ այդպիսի տվյալների համակցությունը: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ անընդունելի է խափանման միջոցի նպատակները հաստատող կանխատեսական դատողությունները նույնացնել արդեն իսկ կատարված արարքի հետ, քանզի սույն պարագայում քրեական վարույթին խոչընդոտելն արդեն իսկ քրեական օրենքով արգելված արարք է, մինչդեռ խափանման միջոցի հիմքերի համատեքստում այդ հնարավոր արարքը կատարելու վերաբերյալ ենթադրությունն ունի միայն ապագային վերաբերող կանխատեսական բնույթ և չի անցնում ողջամիտ կասկածի շեմը: Այլ կերպ ասած՝ դատարանը խափանման միջոցի հիմքերին անդրադառնալիս գնահատման է ենթարկում միայն այդ արարքների կատարման հնարավորության ռիսկը և ոչ թե կատարած կամ չկատարած լինելու վերաբերյալ հաստատված փաստերը: 9․Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելով տնային կալանքը, գրավը և ացակայելու արգելքը՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝ Ո Ր Ո Շ Ե Ց Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Հակոբյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ ԵԴ/3971/01/24 որոշումը թողնելով անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու պահից 15-օրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 11-12-2025 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 11-02-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 89, 67 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 11-02-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 89, 67 |
| Ուր | Երևանի քրեական դատարան |
| Գրության համարը | 11663/26 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/3971/01/24
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 04-04-2025 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Մեղադրյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը ստացվել է | Միջանկյալ դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 30-04-2025 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՀԱՏՈՒԿ ՎԵՐԱՆԱՅՄԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 30 ապրիլի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ` Ս․ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ Ա․ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով Գոռ Զորիկի Ղազարյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշման դեմ պաշտպան Ա.Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Վարույթի դատավարական նախապատմությունը. 1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում (այսուհետ՝ նաև Առաջին ատյանի դատարան) քննվում է քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, և Յուրի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։ Առաջին ատյանի դատարանը, 2025 թվականի փետրվարի 5-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով։ Պաշտպան Ա.Սիմոնյանի միջնորդությունը՝ այլընտրանքային խափանման միջոց (խափանման միջոցների համակցություն) կիրառելու վերաբերյալ, մերժվել է: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան), 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշմամբ պաշտպան Ա.Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վերաքննիչ բողոքը մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը թողնելով անփոփոխ: Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոք է բերել պաշտպան Ա.Սիմոնյանը։ Վճռաբեկ բողոքի փաստարկները և պահանջը. 2․ Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված պայմանները, այն է՝ Վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը խաթարել է արդարադատության բուն էությունը: Ի հիմնավորումն վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերոնշյալ պայմանների առկայության՝ բողոքի հեղինակը նշել է, որ ստորադաս դատարանի որոշումը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Ասլան Ավետիսյանի գործով 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմանը։ Բացի այդ, բողոքի հեղինակը փաստարկել է, որ ստորադաս դատարանները խախտել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ, 116-րդ և 118-րդ հոդվածների պահանջները։ Բողոքաբերը նշել է նաև, որ վարույթի նյութերում որևէ տեղեկություններ առկա չեն, որ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանը կարող է կատարել նոր հանցանք, բացի այդ՝ վերջինս օժանդակել է քննությանը՝ մասնավորապես, տրամադրել է իր հեռախոսի գաղտնաբառը, տվյալներ հայտնել դեպքին մասնակից այլ անձանց վերաբերյալ։ Բողոքի հեղինակը փաստարկել է նաև, որ Գոռ Ղազարյանը ունի մշտական բնակության վայր, նախկինում դատապարտված, արատավորված չի եղել, խնամքին է գտնվում հիվանդ տատիկը, բնութագրվում է դրական, ունի առողջական լուրջ խնդիրներ, տառապում է անքնությամբ և չի ցանկանում հոգեմետ դեղեր ընդունել։ Բացի այդ, բողոքաբերը փաստարկել է, որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշումը, կայացնել նոր դատական ակտ՝ թույլատրելի ճանաչելով մեղադրյալ Գ.Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների՝ տնային կալանքի, վարչական հսկողության, բացակայելու արգելքի, մինչև 3.000.000 (երեք միլիոն) ՀՀ դրամ գրավի՝ անհրաժեշտության դեպքում համակցված կիրառումը։ Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վճռաբեկ դատարանը բողոքն ընդունում է վարույթ, եթե գալիս է հետևության, որ՝ 1) վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, կամ առերևույթ առկա է բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար. 2) առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը կարող էր խաթարել արդարադատության բուն էությունը»: Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե Վճռաբեկ դատարանը գալիս է հետևության, որ վարույթ ընդունելու պայմանների հիմնավորումները բավարար չեն»։ Վճռաբեկ դատարանը, բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն վարույթի նյութերի, Վերաքննիչ դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա գալիս է հետևության, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական կամ քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին ազդել վարույթի ելքի վրա կամ խաթարել արդարադատության բուն էությունը, իսկ հակառակի մասին բողոք բերած անձի փաստարկները հերքվում են Վերաքննիչ դատարանի որոշման պատճառաբանություններով և եզրահանգումներով: Միևնույն ժամանակ, համեմատական վերլուծության ենթարկելով բողոքարկվող դատական ակտում և Վճռաբեկ դատարանի՝ Ասլան Ավետիսյանի գործով 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքարկվող դատական ակտը չի հակասում վկայակոչված որոշմանը։ Ինչ վերաբերում է բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ իրավունքի զարգացման խնդրի առկայության վերաբերյալ բողոք բերած անձի փաստարկին, ապա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում առկա չէ իրավունքի զարգացման խնդիր։ Այսպիսով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չեն բերվել բավարար հիմնավորումներ, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը խաթարել է արդարադատության բուն էությունը։ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և նկատի ունենալով, որ բողոքում ներկայացված հիմնավորումները բավարար չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված պայմաններով բողոքը վարույթ ընդունելու հետևության հանգելու համար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 281-րդ և 398-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Գոռ Զորիկի Ղազարյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշման դեմ պաշտպան Ա.Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը: Նախագահող՝ Լ․ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Ս․ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ Ա․ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
| Այլ նշումներ | ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 06-03-2025թ. որոշման դեմ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 08-04-2025 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Գործի տեսակ | Քրեական |
| Այլ նշումներ | Առդիր` 169 թերթ: |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 08-04-2025 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 12-05-2025 |
|---|---|
| Դատարան | Երևանի քրեական դատարան |
| Այլ նշումներ | 2 հատորից՝ 169 թերթ, 49 թերթ |
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 14-10-2025 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Մեղադրյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Աշոտ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը ստացվել է | Միջանկյալ դատական ակտի դեմ |
| Որոշման ամսաթիվ | 11-11-2025 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԴ1/3971/01/24 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՀԱՏՈՒԿ ՎԵՐԱՆԱՅՄԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 11 նոյեմբերի 2025 թվական ք.Երևան ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ Ա․ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ա․ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Գոռ Զորիկի Ղազարյանի պաշտպան Ա․Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Վարույթի դատավարական նախապատմությունը. 1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում (այսուհետ՝ նաև Առաջին ատյանի դատարան) քննվում է քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի` Գոռ Զորիկի Ղազարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդված 2-րդ մասով, 393-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, Յուրի Արամի Սարիբեկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդված 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամիս ժամկետով։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան)՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշմամբ պաշտպան Ա․Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վերաքննիչ բողոքը մերժվել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ի որոշումը` թողնվել անփոփոխ։ Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Ա․Սիմոնյանը։ Վճռաբեկ բողոքի փաստարկները և պահանջը. 2․ Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված պայմանները, այն է՝ Վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը խաթարել է արդարադատության բուն էությունը: Ի հիմնավորումն վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերոնշյալ պայմանների՝ բողոքի հեղինակը նշել է, որ ստորադաս դատարանների որոշումները հակասում են Վճռաբեկ դատարանի՝ Ասլան Ավետիսյանի գործով 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմամբ, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ ի թիվս այլնի, Salov v. Ukraine գործով 2005 թվականի դեկտեմբերի 6-ի (գանգատ թիվ 65518/01), Boldea v. The Romania գործով 2007 թվականի փետրվարի 15-ի (գանգատ թիվ 19997/02) վճիռներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին։ Բացի այդ, բողոքի հեղինակը փաստարկել է, որ Վերաքննիչ դատարանը, խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ, 116-րդ, 118-րդ հոդվածների պահանջները։ Բողոքաբերի պնդմամբ, ստորադաս դատարանները, կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս, հանցանք կատարելու հիմքն առկա համարելիս հիմնվել են բացառապես մեղադրանքի ծանրության և երկու դրվագների՝ նույնաբնույթ լինելու հանգամանքի վրա։ Բացի այդ, ըստ բողոքաբերի, դատարանները, քննությանը խոչընդոտելու ռիսկը գնահատելիս, հաշվի չեն առել, որ Գ․Ղազարյանը քննությանը աջակցել է՝ ցուցմունքներ, հետազոտման համար նմուշներ տվել, զննություններին, առերես հարցաքննություններին մասնակցել։ Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ նախաքննությունն ավարտվել է, Գոռ Ղազարյանի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսկերը շեշտակի նվազ են, նրա՝ այլ անձանց վրա ներգործելու հավանականությունը բացառված է, իսկ իննամսյա նախաքննության ընթացքում ձեռք չի բերվել որևէ իրական, հավաստի տվյալ, որ Գ․Ղազարյանը ազդեցություն է ունեցել գործով անցնող անձանց վրա: Բացի այդ, բողոքաբերը նշել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանքի, գրավի, վարչական հսկողության և բացակայելու արգելքի համակցված կիրառումը կարող է ապահովել մեղադրյալ Գ․Ղազարյանի պատշաճ վարքագիծը։ Բողոքաբերը փաստարկել է, որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշումը, կայացնել նոր դատական ակտ՝ թույլատրելի ճանաչելով մեղադրյալ Գ․Ղազարյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների՝ տնային կալանքի, վարչական հսկողության, բացակայելու արգելքի և գրավի համակցված կիրառումը։ Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները և եզրահանգումը. 3. Վճռաբեկ դատարանը, քննարկելով հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, գտնում է, որ այն ենթակա է մերժման` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վճռաբեկ դատարանը բողոքն ընդունում է վարույթ, եթե գալիս է հետևության, որ՝ 1) վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, կամ առերևույթ առկա է բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար. 2) առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը կարող էր խաթարել արդարադատության բուն էությունը»: Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե Վճռաբեկ դատարանը գալիս է հետևության, որ վարույթ ընդունելու պայմանների հիմնավորումները բավարար չեն»։ Վճռաբեկ դատարանը, բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն վարույթի նյութերի, Վերաքննիչ դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա գալիս է հետևության, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին ազդել վարույթի ելքի վրա կամ խաթարել արդարադատության բուն էությունը, իսկ հակառակի մասին բողոք բերած անձի փաստարկները հերքվում են Վերաքննիչ դատարանի որոշման պատճառաբանություններով և եզրահանգումներով: Միևնույն ժամանակ, համեմատական վերլուծության ենթարկելով բողոքարկվող դատական ակտում և Վճռաբեկ դատարանի՝ Ասլան Ավետիսյանի գործով 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշմամբ, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ ի թիվս այլնի, Salov v. Ukraine գործով 2005 թվականի դեկտեմբերի 6-ի (գանգատ թիվ 65518/01), Boldea v. Romania գործով 2007 թվականի փետրվարի 15-ի (գանգատ թիվ 19997/02) վճիռներով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքարկվող դատական ակտը չի հակասում վկայակոչված որոշմանը և վճիռներին։ Ինչ վերաբերում է բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ իրավունքի զարգացման խնդրի առկայության վերաբերյալ բողոք բերած անձի փաստարկին, ապա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում առկա չէ իրավունքի զարգացման խնդիր։ Այսպիսով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չեն բերվել բավարար հիմնավորումներ, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը խաթարել է արդարադատության բուն էությունը։ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և նկատի ունենալով, որ բողոքում ներկայացված հիմնավորումները բավարար չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված պայմաններով բողոքը վարույթ ընդունելու հետևության հանգելու համար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 281-րդ և 398-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Գոռ Ղազարյանի պաշտպան Ա․Սիմոնյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը: Նախագահող` Հ․ԱՍԱՏՐՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ Ա․ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Լ․ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ա․ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
| Այլ նշումներ | ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 19-09-2025թ․ որոշման դեմ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 17-10-2025 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Գործի տեսակ | Քրեական |
| Այլ նշումներ | Առդիր՝ 2 հատորից․ /69, 118/։ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 17-10-2025 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 24-11-2025 |
|---|---|
| Դատարան | Երևանի քրեական դատարան |
| Այլ նշումներ | 2 հատորից․ /69, 178/։ |