ԵԴ1/3986/01/24




Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Վ.ՌՇՏՈՒՆԻ
Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք.ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ռ.ԴՈԽՈՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Վ.ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ

2025թ. հոկտեմբերի 23-ին Երևան քաղաքում

քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի օգոստոսի 06-ի ԵԴ1/3986/01/24 դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանի վերաքննիչ բողոքը.

ՊԱՐԶԵՑ

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1. 2023 թվականի մարտի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախաձեռնվել է թիվ 11128523 քրեական վարույթը։
1.2. 2023 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ Արթ Արս Ինժ ՍՊԸ-ն ճանաչվել է տուժող:
1.3. 2023 թվականի մարտի 14-ի որոշմամբ Արթ Արս Ինժ ՍՊԸ-ի ղեկավար Արթուր Ժորիկի Միքայելյանը ճանաչվել է տուժող Արթ Արս Ինժ ՍՊԸ-ի օրինական ներկայացուցիչ:
1.4. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է.Ալեքսանյանի՝ 2024 թվականի մայիսի 21-ի որոշմամբ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ հետևյալ արարքի համար. որ նա խաբեության եղանակով խարդախությամբ Արթուր Ժորիկի Միքայելյանից հափշտակել է «Արթ Արս Ինժ» ՍՊԸ-ին պատկանող՝ 589․700 ՀՀ դրամ արժեքով հարվածային մուրճը և բենզինային գեներատորը՝ պատճառելով խոշոր չափի գույքային վնաս:
Այսպես․ «List.am» կայքում տեսնելով «Արթ Արս Ինժ» ՍՊ ընկերությանը պատկանող հարվածային մուրճը և բենզինային գեներատորը վարձակալությամբ հանձնելու մասին հայտարարությունը՝ խարդախությամբ ուրիշի գույքի խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, նպատակադրվել է այն ապօրինի, անհատույց դարձնել իրենը: Իր հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու դիտավորությամբ 2023 թվականի փետրվարի 04-ին զանգահարել է նշված կայքում զետեղված հեռախոսահամարին և Արթուր Միքայելյանի հետ հեռախոսազրույցի ընթացքում ձեռք բերել պայմանավորվածություն՝ նշված գործիքները իբրև թե 3 օրով, օրական 25.000 ՀՀ դրամ վարձավճարի դիմաց վարձակալելու շուրջ: Վոլոդյա Մանուկյանը, ի սկզբանե նպատակ ունենալով խաբեությամբ, վարձակալությամբ վերցնելու պատրվակով հափշտակել դրանք, պայմանավորվածության համաձայն՝ նույն օրը «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի ավտոմեքենայով այցելել է Երևան քաղաքի Արտաշատի խճուղու 101/10 հասցեում գտնվող տուն, որտեղ Արթուր Միքայելյանի ընկերը՝ Լիպարիտ Սամվելի Խաչատրյանը, իրեն է փոխանցել 131.900 ՀՀ դրամ արժողության 1700W/45 TH215456 «Total» մոդելի հարվածային մուրճը և 457.800 ՀՀ դրամ արժողության 7500W, TP175006 «Total» մոդելի բենզինային գեներատորը, ով, դրանք տեղադրելով ավտոմեքենայի մեջ, հեռացել է, իսկ հետագայում տարբեր պատճառաբանություններով ետ չի վերադարձրել՝ այդ կերպ Արթուր Միքայելյանից խաբեության եղանակով խարդախությամբ հափշտակել «Արթ Արս Ինժ» ՍՊ ընկերությանը պատկանող խոշոր չափի՝ ընդհանուր 589.700 ՀՀ դրամ արժողության նշված գործիքները:
1.5. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է․Ալեքսանյանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 20-ի որոշմամբ թիվ 11128523 քրեական վարույթով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ հարուցված հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցվել է՝ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի գտնվելու վայրն անհայտ լինելու հիմքով։
1.6. 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանն ինքնակամ ներկայացել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Ապարանի բաժին։
1.7. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Գ․Խաչատրյանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ի որոշմամբ մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է բացակայելու արգելքը։
1.8. 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է․Ալեքսանյանը որոշում է կայացրել թիվ 11128523 քրեական վարույթով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ հարուցված հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։
1.9. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է․Ալեքսանյանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 07-ի որոշմամբ թիվ 11128523 քրեական վարույթով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ հարուցված հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցվել է՝ քննությունից խուսափելու հիմքով։
1.10. 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանը ձերբակալվել է և նույն օրն ազատ արձակվել:
1.11. 2024 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Երևանի քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ․Դոխոյանը որոշում է կայացրել թիվ 11128523 քրեական վարույթով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ հարուցված հանրային քրեական հետապնդման կասեցված ժամկետը վերսկսելու մասին։
1.12. 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին թիվ 11128523 քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որը ԵԴ1/3986/01/24 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Մ.Արզումանյանին:
1.13. 2025 թվականի հունվարի 03-ին դատավոր Մ.Արզումանյանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/3986/01/24 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
1.14. 2024 թվականի մայիսի 07-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11130324 քրեական վարույթը։
1.15. 2024 թվականի մայիսի 07-ի որոշմամբ Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանը ճանաչվել է տուժող:
1.16. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Ռ․Գրիգորյանի՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ թիվ 11130324 քրեական վարույթով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ հետևյալ արարքի համար. որ նա 2024 թվականի մարտի 22-ին խարդախությամբ հափշտակել է Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանին պատկանող զգալի չափերի՝ ընդհանուր 250.000 ՀՀ դրամ արժողության «Վիբրոհարթեցուցիչ» սարքը:
Այսպես. Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանը, համացանցի «Լիստ.ամ» կայքի միջոցով ծանոթանալով Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանի կողմից «Վիբրոհարթեցուցիչ» սարքով ճանապարհային աշխատանքներ կատարելու վերաբերյալ հայտարարությանը, զանգահարել է Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանին և հետաքրքրվել սարքը 3 օրով վարձակալությամբ տրամադրելու հնարավորության մասին: Ստանալով դրական պատասխան՝ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանը 2024 թվականի մարտի 22-ին Գևորգ Ռոբերտի Աղաբալյանի կողմից «Յանդեքս» տարբերանշանով վարվող տաքսի ավտոմեքենայով այցելել է Երևան քաղաքի Շենգավիթ 2-րդ փողոցի 3-րդ տան հասցե, որտեղ խաբեությամբ Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանի «Վիբրոհարթեցուցիչ» սարքը հափշտակելու ուղղակի դիտավորությամբ 3 օրով և ընդհանուր 30.000 ՀՀ դրամի դիմաց վարձակալելու կեղծ տվյալներ հաղորդելով, Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանից ստացել է զգալի չափերի՝ ընդհանուրը 250.000 ՀՀ դրամ արժողության «Վիբրոհարթեցուցիչ» սարքը և հափշտակել այն:
1.17. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Օ․Բաղդասարյանի՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ թիվ 11130324 քրեական վարույթով մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է բացակայելու արգելքը։
1.18. 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին թիվ 11130324 քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որը ԵԴ1/4022/01/24 համարի ներքո մակագրվել է դատավոր Ս.Գզոգյանին:
1.19. 2025 թվականի հունվարի 07-ին դատավոր Ս․Գզոգյանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/4022/01/24 քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
1.20. 2025 թվականի հունիսի 09-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի նախագահի պաշտոնակատար Ժ.Չիչոյանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/3986/01/24 և ԵԴ1/4022/01/24 քրեական գործերը միացնելու մասին՝ քննությունն իրականացնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Մ.Արզումանյանի վարույթում քննվող թիվ ԵԴ1/3986/01/24 համարի ներքո։
1.21. Առաջին ատյանի դատարանը, դատաքննության արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 2025 թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճռով վճռել է.
«Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 100 (հարյուր) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 170 (հարյուր յոթանասուն) ժամ տևողությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 270 (երկու հարյուր յոթանասուն) ժամ տևողությամբ։
Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթղթերը պահել գործի նյութերի հետ՝ դրանց պահման ամբողջ ընթացքում:
Տուժող Օնիկ Սուքիասյանի գույքային հայցի մասով վարույթը կարճել` գույքային հայցից հրաժարվելու հիմքով»։
1.22. Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ 2025 թվականի սեպտեմբերի 25-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը, որը 2025 թվականի սեպտեմբերի 26-ին մուտքագրվել է Վերաքննիչ դատարանում։ Վերաքննիչ բողոքի հիման վրա ԵԴ1/3986/01/24 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 2025 թվականի հոկտեմբերի 06-ին, իսկ նախագահող դատավոր Տ․Գրիգորյանի աշխատակազմին վերաքննիչ բողոքի հետ միասին փոխանցվել՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 07-ին:
1.23. Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, քրեական գործը նշանակվել է դատաքննության, իսկ մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնվել է անփոփոխ։

2. Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2.1. ԵԴ1/3986/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի օգոստոսի 06-ին կայացված դատավճռի համաձայն.
«(…) Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված ապացույցները.
- Ծննդյան թիվ ԱԲ 239845 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ Անահիտ Վոլոդյայի Հակոբյանը ծնվել է 2013 թվականի հունվարի 21-ին, հայրը հանդիսանում է Վոլոդյա Հակոբյանը։
- Ծննդյան թիվ ԱԲ 295272 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ Սիրանուշ Վոլոդյայի Հակոբյանը ծնվել է 2014 թվականի հունիսի 12-ին, հայրը հանդիսանում է Վոլոդյա Ռոբերտի Հակոբյանը։
- Ծննդի մասին թիվ ԲԱ277248 պետական վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ Արիանա Վոլոդյայի Հակոբյանը ծնվել է 2020 թվականի հուլիսի 24-ին, հայրը հանդիսանում է Վոլոդյա Հակոբյանը։
- Ծննդի մասին թիվ ԲԱ577887 պետական վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ Անգելինա Վոլոդյայի Հակոբյանը ծնվել է 2022 թվականի մայիսի 20-ին, հայրը հանդիսանում է Վոլոդյա Հակոբյանը։
- Ծննդի մասին թիվ ԲԱ720209 պետական վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ Արեգ Վոլոդյայի Հակոբյանը ծնվել է 2023 թվականի հունիսի 19-ին, հայրը հանդիսանում է Վոլոդյա Հակոբյանը։
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանի ձև 8 և 9 տեղեկանքները, համաձայն որոնց՝
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախաձեռնված թիվ 69101522 քրեական վարույթն ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան և գտնվում է դատաքննության փուլում,
ՀՀ ՔԿ Կոտայքի մարզի քննչական բաժնի կողմից 16.05.2022թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնված թիվ 20185322 քրեական գործն ուղարկվել է դատարան, որը գտնվում է դեռևս դատաքննության փուլում,
ՀՀ ՔԿ Արագածոտնի մարզի քննչական բաժնի կողմից 11.10.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախաձեռնված թիվ 29144924 քրեական վարույթն ուղարկվել է դատարան, գործը գտնվում է Վերաքննիչ քրեական դատարանում՝ քննության փուլում,
ՀՀ ՔԿ Արագածոտնի մարզի քննչական բաժնի կողմից 07.05.2021թ. 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված քրեական օրենսգրքի 243.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնված թիվ 29103821 քրեական գործն ուղարկվել է Արագածոտնի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարան, դատարանի 29.07.2021թ. դատավճռով նշանակվել է պատիժ՝ տուգանք 300.000 ՀՀ դրամի չափով և լրացուցիչ պատիժ՝ վարորդական իրավունքից զրկում մեկ տարի ժամկետով,
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 243.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնված թիվ 36105021 քրեական գործն ուղարկվել է Տավուշի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարան, դատարանի՝ 29.07.2021թ. դատավճռով նշանակվել է պատիժ՝ տուգանք 500.000 ՀՀ դրամի չափով և լրացուցիչ պատիժ՝ վարորդական իրավունքից զրկում մեկ տարի ժամկետով,
- «Դատալեքս» դատական տեղեկատվական համակարգում առկա տվյալները, համաձայն որոնց․
Թիվ ԱՐԱԴ/0038/01/19 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի և մյուսների՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, գործը գտնվում է Վճռաբեկ դատարանի վարույթում՝ քննության փուլում,
Թիվ ԱՐԱԴ/0371/01/24 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ գործը գտնվում է Վերաքննիչ քրեական դատարանի վարույթում, քննության փուլում է,
Թիվ ԼԴ4/0015/01/23 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով՝ գործը գտնվում է Վերաքննիչ քրեական դատարանի վարույթում, քննության փուլում է,
Թիվ ԵԴ1/0662/01/23 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործը գտնվում է առաջին ատյանի դատարանի վարույթում՝ դատաքննության փուլում,
Թիվ ԵԴ1/0548/01/23 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 297-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով՝ գործը գտնվում է առաջին ատյանի դատարանի վարույթում՝ դատաքննության փուլում,
Թիվ ԱՐԱԴ/0064/01/21 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 243.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործով 2021 թվականի հուլիսի 29-ի դատավճռով Վոլոդյա Մանուկյանը դատապարտվել է տուգանքի 300.000 ՀՀ դրամի չափով. 2021 թվականի օգոստոսի 31-ին դատավճիռը ուղարկվել է կատարման,
Թիվ ՏԴ/0228/01/21 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 243.1-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործով 2022 թվականի հոկտեմբերի 5-ի դատավճռով Վոլոդյա Մանուկյանը դատապարտվել է տուգանքի 300.000 ՀՀ դրամի չափով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածով սահմանված կարգով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարվել է Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԱՐԱԴ/0064/01/21 դատավճռով նշանակված 300.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքից 200.000 ՀՀ դրամը և սահմանվել է վերջնական պատիժ տուգանք 500.000 ՀՀ դրամի չափով՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով մեկ տարի ժամկետով. 2022 թվականի նոյեմբերի 17-ին դատավճիռը ուղարկվել է կատարման,
Թիվ ԿԴ/0001/01/23 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործը գտնվում է առաջին ատյանի դատարանի վարույթում` դատաքննության փուլում,
Թիվ ԵԴ/1897/01/22 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործով 2023 թվականի հունիսի 27-ի դատավճռով Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ նշանակվել է պատիժ՝ կարճաժամկետ ազատազրկում տասնհինգ օր ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է Տավուշի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ՏԴ/0228/01/21 դատավճռով նշանակված 500.000 ՀՀ դրամ տուգանքը և վերջնական պատիժ է նշանակվել կարճաժամկետ ազատազրկում՝ տասնհինգ օր ժամկետով և 500.000 ՀՀ դրամ տուգանք, դատավճիռը 11.09.2023թ. ուղարկվել է կատարման, պատժի կրումից ազատման ամսաթիվն է՝ 26․09․2023թ․,
Թիվ ԿԴ/0921/01/24 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ գործը գտնվում է առաջին ատյանի դատարանի վարույթում, դատաքննության փուլում է,
Թիվ ԱՎԴ2/0037/01/25 քրեական գործով Արարատի և Վայոց ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 1-ի դատավճռով Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել է ազատազրկում՝ 3 (երեք) ամիս ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կանոնների կիրառմամբ նշանակված պատժին հաշվակցվել է Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 3 (երեք) ամիս 8 (ութ) օրը և նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվել է կրած։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և որոշումները. (…)
Արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն ապացուցված է համարում մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքները), այդ արարքների քրեական հակաիրավականությունը, մեղադրյալի կողմից այդ արարքները կատարելը, մեղադրյալի մեղավորությունը արարքները կատարելու մեջ, ինչպես նաև գտնում է, որ մեղադրյալի արարքների նկատմամբ պետք է կիրառվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետը։
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքների կատարման մեջ՝ Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, գտնում է, որ Վոլոդյա Մանուկյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ պետք է դիտել ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելը և կատարածի համար զղջալը (Դատարանի նման մոտեցումը համահունչ է Սերոբ Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշմանը), խնամքին հինգ անչափահաս երեխաների առկայությունը:
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ Վոլոդյա Մանուկյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանգամանք է հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը:(...)
Վերը մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում նրա կողմից կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես՝ այն, որ նա կատարել է ոչ մեծ և միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքը։ Նման պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի համար 100 (հարյուր) ժամ հանրային աշխատանքների և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարքի համար 170 (հարյուր յոթանասուն) ժամ հանրային աշխատանքների նշանակման միջոցով հնարավոր է հասնել պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները: (...)
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ Վոլոդյա Մանուկյանը մեկից ավելի արարքներով ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված երկու հանցանք է կատարել և նա դրանցից ոչ մեկի համար քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել, գտնում է, որ նրա նկատմամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ պետք է նշանակել հանրային աշխատանքներ՝ 270 (երկու հարյուր յոթանասուն) ժամ տևողությամբ։
Տվյալ դեպքում սահմանված պատիժը համաչափ է կատարված կոնկրետ հանցագործությունների բնույթին, վտանգավորության աստիճանին, դրանք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձին և բավարար է պատժի նպատակների նվաճման տեսանկյունից:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Վ.Մանուկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Օնիկ Սուքիասյանի կողմից ցուցմունքով ներկայացված լազերային սկավառակը, գույքի վարձակալության պայմանագիրը, պայմանագիրը, Վոլոդյա Մանուկյանի նույնականացման քարտի պատճենը, ապրանքների մատակարարման հարկային հաշիվները (Հաշիվ 1-ը և Հաշիվ 2-ը) պետք է պահել գործի նյութերի հետ՝ դրանց պահման ամբողջ ընթացքում:
Անդրադառնալով սույն քրեական գործով գույքային հայցի լուծման, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դեռևս նախնական դատալսումների ընթացքում տուժող Օնիկ Սուքիասյանի կողմից ներկայացվել է գույքային հայց՝ Վ․Մանուկյանից հօգուտ իրեն 250.000 ՀՀ դրամ գումար որպես հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում բռնագանձելու վերաբերյալ, որի քննարկման արդյունքում 2025 թվականի հունիսի 3-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/4022/01/24 քրեական վարույթով մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանին գույքային պատասխանող ճանաչելու մասին, իսկ 2025 թվականի օգոստոսի 6-ին Դատարան է ստացվել տուժող Օնիկ Սուքիասյանի դիմումը, որով տուժողը հայտնել է Դատարանին, որ գույքային պահանջ չի ներկայացնում։ Դատարանը, հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ տուժողը, ըստ էության, հրաժարվել է գույքային հայցից, գտնում է, որ գույքային հայցի մասով վարույթը ենթակա է կարճման:
Դատարանը գտնում է, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործով հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, գույքի բռնագրավման և արգելադրման հարցեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: (…)»:

3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
3.1. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը, ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, Առաջին ատյանի դատարանի դիրքորոշումը, վկայակոչելով օրենսդրության վերաբերելի դրույթները և իրավական դիրքորոշումները, որպես վերաքննիչ բողոքի հիմքեր և հիմնավորումներ՝ նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 354-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված դատական սխալ՝ նյութական օրենքի խախտում, որն ազդել է գործի արդարացի ելքի վրա:
Բողոքաբերը նշել է, որ դատավճռի պատճառաբանությունների հիմքում ընկած դատողություններն իրենց բնույթով վերացական են, դրանք չեն կարող համարվել հստակ և համոզիչ դատողություններ: Մասնավորապես՝ դատավճռի պատճառաբանական հատվածում Առաջին ատյանի դատարանը նշել է, որ Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ պատիժ և պատժաչափ նշանակելիս հաշվի է առել նրա կողմից կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես՝ այն, որ նա կատարել է ոչ մեծ և միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքը։ Մինչդեռ, Առաջին ատյանի դատարանի նշված դատողություններից պարզ չէ, թե վերջինս ինչպիսի կոնկրետ փաստական հանգամանքներ է հաշվի առել, որոնց դեպքում եկել է հետևության, որ Վոլոդյա Մանուկյանի կատարած հանցանքների համար անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ հանրային աշխատանքի ձևով: Այլ կերպ՝ վիճարկվող որոշման պատճառաբանությունների հիմքում դրված դատողությունները չեն պարունակում գործի կոնկրետ փաստական տվյալներ և դրանց վերլուծություն, ինչը սահմանափակում է պարզելու, թե որ փաստական հանգամանքների գնահատմամբ է Առաջին ատյանի դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որպիսի հանգամանքն իր հերթին օբյեկտիվորեն դժվարացնում է գնահատել դատավճռի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը:
Առաջին ատյանի դատարանը հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել Վոլոդյա Մանուկյանի վերաբերյալ դատարաններում քննվող վերը նշված քրեական գործերի քանակը, որոնցից որոշներով վերջինիս մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում և առնվազն մեկով՝ ԱՎԴ2/0037/01/25 քրեական գործով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով, առկա է մեղադրական դատավճիռ, ինչը վկայում է Վ.Մանուկյանի հանրային բարձր վտանգավորության աստիճանի և նրա կայուն հանցավոր վարքագիծ դրսևորելու մասին: Հատկանշական է, որ ԱՎԴ2/0037/01/25 քրեական գործով ենթադրյալ հանցանքը կատարվել է 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ին, իսկ սույն քրեական գործով արարքները կատարվել են 2023 թվականի փետրվարի 04-ին և 2024 թվականի մարտի 22-ին, այսինքն՝ դրանից առաջ, իսկ մեղսագրվող հանցավոր արարքների փաստական նկարագրերը, ըստ էության, նույնական են, ինչը ևս խոսուն ցուցիչ է տվյալ հանցանքները մեղադրյալի կողմից որպես արհեստ կատարելու մասին: Մասնավորապես՝ առերևույթ փաստվում է, որ մեղադրյալն իր և իր ընտանիքի նյութական կարիքները հոգում է նման՝ խաբեության և կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով արարքներ կատարելով:
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի՝ մեղադրյալի նկատմամբ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելու հիմքում դրված հանգամանքներն ակնհայտորեն չեն կարող նվազեցնել նրա կատարած արարքի և տվյալ անձի հանրային վտանգավորության աստիճանը ու պատժի նպատակների իրացումն ապահովել, ինչպես նաև Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ նշանակվել է ոչ արդարացի պատիժ: Արդյունքում՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 354-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված դատական սխալ՝ նյութական օրենքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ և 69-րդ հոդվածների կիրառման խախտումներ, որոնք ազդել են գործի արդարացի ելքի վրա՝ հանգեցնելով անձի և արարքի հանրային վտանգավորությանը ոչ համարժեք հակազդեցության:
3.2. Ներկայացված վերաքննիչ բողոքով Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը խնդրել է պատժի մասով բեկանել և փոփոխել Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025թ. օգոստոսի 06-ի դատավճիռը, մեղադրյալին մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով որպես վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 տարի 6 ամիս ժամկետով, որը նա պետք է կրի:

4. Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արձանագրված դիրքորոշումները.
4.1. Վերաքննիչ բողոքի քննության ժամանակ Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը պնդել է ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել:
4.2. Մեղադրյալ Վ.Մանուկյանը նշել է, որ մեղքն ընդունել է և Առաջին ատյանի դատարանում հայտնել է իր դիրքորոշումը, դատարանի հարցին ի պատասխան՝ նշել է, որ այլևս հակաօրինական վարքագիծ չի դրսևորում:
4.3. 2025թ. հոկտեմբերի 23-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել մեղադրյալ Վ.Մանուկյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի դիմումն այն մասին, որ աշխատանքային ծանրաբեռնվածության պատճառով չի կարող ներկայանալ դատական նիստին և խնդրել է դատական նիստն անցկացնել իր բացակայությամբ: Միաժամանակ, նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025թ. օգոստոսի 06-ի դատավճիռը պատճառաբանված է, հիմնավոր և օրինական: Առաջին ատյանի դատարանը Վ.Մանուկյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտել ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելը և կատարածի համար զղջալը, խնամքին հինգ անչափահաս երեխաների առկայությունը: Առաջին ատյանի դատարանը Վ.Մանուկյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտել հանցանքը դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը: Մեղադրյալ Վ.Մանուկյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս դատարանը հաշվի է առել նրա կողմից կատարված հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես՝ այն, որ նա կատարել է ոչ մեծ և միջին ծանրության դիտավորյալ հանցագործություններ, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքը: Ըստ պաշտպանի՝ Առաջին ատյանի դատարանը կայացրել է պատճառաբանված և հիմնավոր դատավճիռ՝ մեղադրյալ Վ.Մանուկյանի նկատմամբ որպես պատիժ 270 ժամ հանրային աշխատանքների նշանակման միջոցով հնարավոր է համարել հասնել պատժի նպատակներին՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները: Գտնում է, որ դատախազի բողոքը հիմնավոր և պատճառաբանված չէ, բողոքում հաշվի չեն առնվել մեղադրյալի կողմից կատարած արարքների ծանրության աստիճանը, նրա անձը բնութագրող հանգամանքները, չեն ներկայացվել հիմնավորումներ, որի հաշվառմամբ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը ենթակա է բեկանման և փոփոխման, ուստի խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել անփոփոխ, իսկ դատավճռի դեմ դատախազի բողոքը մերժել:

5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
5.1. Սույն գործով Վերաքննիչ դատարանի առջև բարձրացված իրավական հարցը հետևյալն է. հիմնավորված և պատճառաբանված է արդյոք մեղադրյալի նկատմամբ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
5.2. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...) 4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։ (...)»:
5.3. Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս, դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա` ելնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից։
5.4. Հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հիման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության, այնպես էլ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որոշումը: Դատական որոշման որակը մեծապես կախված է դրա պատճառաբանական մասից, հետևաբար դատական որոշումները սկզբունքորեն պետք է պատճառաբանված լինեն: Պատժի տեսակի և չափի ընտրության, ինչպես նաև պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող պատճառների մատնանշումը ոչ միայն ավելի հասկանալի և ընդունելի է դարձնում դատավճիռը վարույթի մասնակիցների համար, այլև բացառում է կամայականությունը: Նախևառաջ, դա նշանակում է, որ դատարանը պարտավորված է լինում արձագանքել կողմերի ներկայացրած փաստարկներին և մատնանշել տվյալ որոշումը հիմնավորող և իրավաչափ դարձնող փաստարկները: Եվ երկրորդ` պատշաճ պատճառաբանությունը հասարակությանը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես է գործում դատական համակարգը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս:
Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի պահանջները պահպանված լինելու առումով ընդունելի չի կարող համարվել ոչ միայն այն դատական ակտը, որտեղ պատժի վերաբերյալ դատարանի հետևությունները հիմնված չեն դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա, այլև այնպիսին, որում բացակայում են պատժատեսակի, պատժաչափի կամ պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող հետևողական, հստակ և ոչ հակասական պատճառաբանությունները:
5.5. Վերոգրյալից հետևում է, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից:
5.6. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ.
- Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով՝ խաբեության եղանակով խարդախությամբ Օնիկ Դերենիկի Սուքիասյանին պատկանող զգալի չափերի՝ ընդհանուր 250.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Վիբրոհարթեցուցիչ» սարքի, իսկ Արթուր Ժորիկի Միքայելյանից «Արթ Արս Ինժ» ՍՊԸ-ին պատկանող, խոշոր չափի՝ 589․700 ՀՀ դրամ արժեքով հարվածային մուրճի և բենզինային գեներատորի հափշտակություններ կատարելու համար,
- Առաջին ատյանի դատարանը, արագացված վարույթի կիրառմամբ մեղադրյալ Վոլոդյա Ռոբերտի Մանուկյանին մեղավոր ճանաչելով ներկայացված մեղադրանքում և գնահատելով հանցանքների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը, հանցավոր արարքների կատարման հանգամանքները, մեղադրյալի հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, մեղադրյալ Վոլոդյա Մանուկյանի քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող այն հանգամանքները, որ մեղադրյալն իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել ներկայացված մեղադրանքում և զղջացել կատարած արարքների համար, նրա խնամքին են գտնվում հինգ անչափահաս երեխաները, իսկ քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտել հանցանքները դատվածություն ունեցող անձի կողմից կատարելը, գտել է, որ մեղադրյալի կատարած հանցանքների համար հանրային աշխատանքների նշանակման միջոցով հնարավոր է հասնել պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
5.7. Նախորդ կետում շարադրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշմամբ վկայակոչված և արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո` Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, պատշաճ կերպով վերլուծելով և գնահատման ենթարկելով գործում առկա՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մեղսագրվող արարքների բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, մեղադրյալ Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ նշանակել է համաչափ պատիժ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործի նյութերում առկա՝ մեղադրյալ Վ.Մանուկյանի անձը և կատարած հանցանքները բնութագրող փաստական տվյալները, մասնավորապես՝ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը, կատարած արարքների համար զղջալը, նրա կատարած հանցանքները ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքների շարքին դասվելը, դրանց հետևանքով պատճառված գույքային վնասի չափը, տուժողների կողմից մեղադրյալի նկատմամբ գույքային պահանջ ներկայացված չլինելը, մեղադրյալի խնամքին հինգ անչափահաս երեխաների առկայությունն էականորեն նվազեցնում են մեղադրյալի և նրա կատարած ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքների հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը և փաստում այն մասին, որ սոցիալական արդարության վերականգնումը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացումը և հանցագործությունների կանխումը հնարավոր է առավել մեղմ՝ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելով, ուստի վերջինիս նկատմամբ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելու հարցում Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է ճիշտ հետևության՝ համակողմանի վերլուծության ենթարկելով կատարված արարքների հանրային վտանգավորությունը և բնույթը, մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների համակցությունը, ինչպես նաև քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը։
5.8. Անդրադառնալով մեղադրյալ Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ նշանակված պատիժն ակնհայտ մեղմ լինելու վերաբերյալ բողոքաբերի այն փաստարկին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելիս, հաշվի չի առել Վոլոդյա Մանուկյանի վերաբերյալ դատարաններում քննվող քրեական գործերի քանակը, որոնցից որոշներով վերջինիս մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքների կատարում և առնվազն մեկով՝ ԱՎԴ2/0037/01/25 քրեական գործով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով, առկա է մեղադրական դատավճիռ, ինչը վկայում է Վ.Մանուկյանի հանրային բարձր վտանգավորության աստիճանի և նրա կայուն հանցավոր վարքագիծ դրսևորելու մասին, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ բողոքաբերի հիշյալ փաստարկը հակադարձ համեմատական է անմեղության կանխավարկածի պահպանման սկզբունքին՝ հաշվի առնելով, որ բողոքաբերի կողմից մատնանշված մյուս քրեական գործերով Վոլոդյա Մանուկյանի վերաբերյալ առկա չեն օրինական ուժի մեջ մտած մեղադրական դատավճիռներ, հետևաբար, նշված հանգամանքները նրա անձը բացասաբար բնութագրող հանգամանք հաշվի առնելն անթույլատրելի է, ավելին՝ այն քրեաիրավական հետևանք առաջացնել չի կարող, այդ թվում՝ չի կարող անդրադառնալ նոր հանցագործության համար նշանակվելիք պատժի վրա: Բացի այդ, Առաջին ատյանի դատարանը, համակողմանի գնահատման ենթարկելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մեղսագրվող արարքների բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, Վ.Մանուկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 255-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 255-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարքների համար ընտրել է հիշյալ հոդվածների սանկցիայով նախատեսված քրեաիրավական ներգործության միջոցներից ոչ թե ամենամեղմը, այլ դրան հաջորդող խիստ պատժատեսակը, որով հնարավոր է իրագործել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակների իրացումը:
Վերոգրյալի հիման վրա՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ բողոքաբերը, եզրահանգելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով նշանակված պատիժն անարդարացի է` ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, բավարար չափով և պատշաճ կերպով չի պատճառաբանել, թե ինչում է արտահայտվել դրա մեղմության ակնհայտությունը։
5.9. Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցում թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող այնպիսի դատական սխալ, որ կարող էր բավարար հիմք համարվել՝ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն այդ մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար։ Այլ կերպ՝ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Վոլոդյա Մանուկյանի նկատմամբ հանրային աշխատանքների ձևով պատիժ նշանակելով՝ կայացրել է գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտ, ուստի Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր առկա չեն։
Հետևաբար, Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 06-ի ԵԴ1/3986/01/24 դատավճիռը պետք է թողնել անփոփոխ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 361-363-րդ և 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել՝ ԵԴ1/3986/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
2. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Վ.ՌՇՏՈՒՆԻ

Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ