Հիմնական

Գործի համար: ԵԴ1/3909/01/24
Վիճակագրական տողի համար : 9.2

Պատասխանող

Արայիկ Հակոբյան Արամայիսի
Արայիկ Հակոբյան
Արայիկ Հակոբյան
Արայիկ Հակոբյան

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Սամվել Յուզբաշյան

Քրեական վերաքննիչ

Տաթևիկ Գրիգորյան

Վազգեն Ռշտունի

Արսեն Նիկողոսյան

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Սամվել Յուզբաշյան

Քրեական վերաքննիչ

Տաթևիկ Գրիգորյան

Վազգեն Ռշտունի

Արսեն Նիկողոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին' ժամը' 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս' Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում' Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշե-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն և դիմել փախուստի' Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2025-05-13 13:00 4 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-02-26 11:30 6 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-02-12 12:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-01-07 15:00 6 Նիստը կայացել է
Գործ ԵԴ1/3909/01/24





Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Լ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող Երևան քաղաքի Շենգավիթ
վարչական շրջանի
դատախազության դատախազ
Ռ.ԲԱԽՇՅԱՆԻ
պաշտպան Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

2025 թվականի փետրվարի 26-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ծնված՝ 01.05.1968թ. ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, միջնակարգ կրթությամբ, աշխատում է որպես տաքսու վարորդ, նախկինում դատապարտված, հաշվառված և բնակվում է՝ Արարատի մարզ, ք.Աշտարակ, Սուրբ Սարգիսի փող., 5-րդ տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց համակցված կիրառված են վարչական հսկողությունը, գրավը և բացակայելու արգելքը:

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ․թ․ 2/։
1.2 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին և նույն օրը որոշում է կայացվել Արամ Հայկարամի Պետրոսյանին որպես տուժողի ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին/հատոր 1-ին, գ․թ․ 9, 17-19/։
1.3 Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արամ Հայկարամի Պետրոսյանի՝ որպես տուժողի ներկայացուցչի դատավարական կարգավիճակը դադարեցնելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 28/։
1.4 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 70-71/։
1.5 2024 թվականի հոկտեմբերի 03 որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Ա.Հակոբյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 73-74, 119-120/։
1.6 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին Արայիկ Հակոբյանին մեղադրանք է ներկայացվել /հատոր 1-ին, գ․թ․ 119-120, 129-132/:
1.7 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը, որը նույն թվականի նոյեմբերի 07-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից բեկանվել է և որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանք՝ 2 /երկու/ ամիս ժամկետով /հատոր 1-ին, գ․թ․ 163-172, 191-213/։
1.8 2024 թվականի նոյեմբերի 11-ին մեղադրյալ Ա.Հակոբյանը տեղափոխվել է քրեակատարողական հիմնարկ:
1.9 2024 թվականի դեկտեմբերի 24-ին կազմվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը /հատոր 1-րդ, գ.թ. 244-253/։
1.10 2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին:
1.11 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով թիվ ԵԴ1/3909/01/24 համարի ներքո նույն օրը մակագրվել, և 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին:
1.12 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին դատավոր Ս․Յուզբաշյանը որոշում է կայացրել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.13 2024 թվականի հունվարի 07-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխելու ու նրա նկատմամբ համակցված կիրառվել են այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավը և բացակայելու արգելքը:

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2.1 Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված այն արարքի կատարման համար, որ նա «կատարել է կողոպուտ՝ բացահայտ հափշտակություն՝ գիտակցելով, որ այդ արարքը կատարում է բացահայտ:
Այսպես.
Արայիկ Հակոբյանը 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս՝ Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»:

3. Արագացված վարույթ.
3.1 Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է պաշտպան Մ.Մանգասարյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
3.2 Հանրային մեղադրող Ռ.Բախշյանը և տուժող Մարիամ Ամիրխանյանը արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չեն առարկել:
3.3 Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը համաձայն է մեղադրանքի հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր և գիտակցում է իր միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:

4. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար և ունի դատվածություն /հատոր 1-ին, գ.թ 50-52, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ ԱՆ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 01.06.2023թ.-ի տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Հակոբյանի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ, տիպ 2, ինսուլինապահանջ ձև: Հիպոթիրեոզ: Հետվիրահատական կպումային հիվանդություն:»,
- «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի եզրակացություն, ըստ որի՝ Ա.Հակոբյանի մոտ «Լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա-Գ պատկեր»:

5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
5.2 Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.3 Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 54-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, որը դատվածություն ունի դիտավորյալ հանցագործության կատարման համար:
/.../»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում կատարված հանցանքների քանակը, բնույթը և ծանրությունը, այն հանգամանքները, որոնց հետևանքով նախկինում նշանակված պատիժը բավարար չի եղել անձի վերասոցիալականացման համար, ինչպես նաև նոր հանցանքի բնույթը, ծանրությունը և հետևանքները:
1.1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները:
2. Եթե դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձը կատարել է դիտավորյալ հանցանք, ապա նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը կամ չափը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի կամ չափի երկու երրորդից: Ցանկացած դեպքում նշանակվող պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի նվազագույն ժամկետից կամ չափից:
/.../»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝
«Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կողոպուտը՝ բացահայտ հափշտակությունը, երբ հանցավորը գիտակցում է, որ արարքը կատարում է բացահայտ՝
պատժվում է տուգանքով՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
/.../»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
5.4 Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն՝ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար: Վերոգրյալից հետևում է, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից:
5.5 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով և 2-րդ մասով, որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը /հատոր 1-ին, գ.թ. 189/, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում արագացված վարույթի կիրառմամբ պայմանավորված մեղադրյալի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, արձանագրում է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ուստի նույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետը, որպես ծանրացնող հանգամանք, հաշվի չի առնվում: Այսպես, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով Արայիկ Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է ժամկետին՝ 2024 թվականի մարտի 13-ին, և քանի որ արարքը կատարվել է Ա․Հակոբյանի վերաբերյալ կայացված դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո և մինչև դատվածությունը մարվելը, ուստի Ա․Հակոբյանի արարքում առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
Որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտարկվում նաև նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը:
5.6 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1 և 5.5 կետերում արձանագրված հանգամանքները և ղեկավարվելով 5.3 և 5.4 կետերում մեջբերված նորմերով ու իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկում, ինչն անհրաժեշտ և բավարար է պատժի նպատակների իրագործումն ապահովելու համար:
5.7 ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի համաձայն՝
«/.../
3. Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը հաշվակցվում է կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին` 1 օրը հաշվելով 1 օրվա դիմաց, ազատության սահմանափակման ձևով նշանակված պատժին՝ 1 օրը հաշվելով 2 օրվա դիմաց, իսկ հանրային աշխատանքների դեպքում՝ 1 օրը 8 ժամի դիմաց:
/.../»:
Վերոնշյալի նորմի կիրառմամբ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
5.8 Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին, հաշվի առնելով որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.9 Քննության առնելով որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ մետաղյա բռնակով թելի տնօրինման հարցը, նկատի ունենալով դրա արժեք չունենալու և տուժողի կողմից իրեն հանձնելու միջնորդության բացակայությունը, Դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է ոչնչացման:
5.10 Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսումների ընթացքում կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողության, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավի և բացակայելու արգելքի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո համակցված կիրառված խափանման միջոցները և դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները պետք է վերացնել, իսկ գրավի գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին:
5.11 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4–րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 100-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում և պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված մետաղյա բռնակով թելը՝ ոչնչացնել:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները՝ վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելը և գրավը, ինչպես նաև դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները՝ վերացնել, իսկ գրավի գումարը վերադարձնել գրավատուին:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ
ԵԴ1/3909/01/24





Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք.ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ՝ Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ

2025թ. մայիսի 13-ին Երևան քաղաքում

քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի ԵԴ1/3909/01/24 դատավճռի դեմ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը.

ՊԱՐԶԵՑ

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1. 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթը։
1.2. 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանին տուժող ճանաչելու մասին և նույն օրը որոշում է կայացվել Արամ Հայկարամի Պետրոսյանին որպես տուժողի ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին:
1.3. Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արամ Հայկարամի Պետրոսյանի տուժողի ներկայացուցչի դատավարական կարգավիճակը դադարեցնելու մասին:
1.4. 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ հետևյալ արարքի համար. «որ նա կատարել է կողոպուտ՝ բացահայտ հափշտակություն՝ գիտակցելով, որ այդ արարքը կատարում է բացահայտ:
Այսպես.
Արայիկ Հակոբյանը 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս՝ Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
1.5. 2024 թվականի հոկտեմբերի 03-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Ա.Հակոբյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին:
1.6. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 9-ի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը, որը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 7-ի որոշմամբ բեկանվել է և մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով:
1.7. 2024 թվականի նոյեմբերի 11-ին մեղադրյալ Ա.Հակոբյանը տեղափոխվել է քրեակատարողական հիմնարկ:
1.8. 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 11186124 քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3909/01/24 համարը և մակագրվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին:
1.9. 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին դատավոր Ս․Յուզբաշյանը որոշում է կայացրել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.10. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, փոխվել է և նրա նկատմամբ համակցված որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ են կիրառվել վարչական հսկողությունը, 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով գրավը և բացակայելու արգելքը:
1.11. Առաջին ատյանի դատարանը, դատաքննության արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճռով վճռել է.
«Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում և պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 (երկու) ամիս 1 (մեկ) օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս 29 (քսանինը) օր ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված մետաղյա բռնակով թելը ոչնչացնել:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները՝ վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելը և գրավը, ինչպես նաև դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները՝ վերացնել, իսկ գրավի գումարը վերադարձնել գրավատուին:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում»։
1.12. Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ 2025 թվականի ապրիլի 1-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը, որը նույն օրը մուտքագրվել է Վերաքննիչ դատարանում։ Բողոքի հիման վրա ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 2025 թվականի ապրիլի 11-ին, իսկ նախագահող դատավոր Տ․Գրիգորյանի աշխատակազմին՝ վերաքննիչ բողոքի հետ միասին փոխանցվել 2025 թվականի ապրիլի 14-ին:
1.13. Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի ապրիլի 18-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, քրեական գործը նշանակվել է դատաքննության, իսկ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները` վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելքը և գրավը, թողնվել են անփոփոխ:
1.14. Դատական կազմի դատավոր Վ.Ռշտունու՝ արձակուրդում լինելու պատճառով դատական կազմում 2025թ. մայիսի 13-ին ընդգրկվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Մաթևոսյանը:


2. Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2.1. ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի փետրվարի 26-ին կայացված դատավճռի համաձայն. «(…) 4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար և ունի դատվածություն /հատոր 1-ին, գ.թ 50-52, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ ԱՆ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 01.06.2023թ.-ի տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Հակոբյանի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ, տիպ 2, ինսուլինապահանջ ձև: Հիպոթիրեոզ: Հետվիրահատական կպումային հիվանդություն:»,
- «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի եզրակացություն, ըստ որի՝ Ա.Հակոբյանի մոտ «Լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա-Գ պատկեր»:
5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
5.2 Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.3 Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. (…)
5.5 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով և 2-րդ մասով, որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը /հատոր 1-ին, գ.թ. 189/, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում արագացված վարույթի կիրառմամբ պայմանավորված մեղադրյալի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, արձանագրում է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ուստի նույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետը, որպես ծանրացնող հանգամանք, հաշվի չի առնվում: Այսպես, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով Արայիկ Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է ժամկետին՝ 2024 թվականի մարտի 13-ին, և քանի որ արարքը կատարվել է Ա․Հակոբյանի վերաբերյալ կայացված դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո և մինչև դատվածությունը մարվելը, ուստի Ա․Հակոբյանի արարքում առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
Որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտարկվում նաև նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը:
5.6 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1 և 5.5 կետերում արձանագրված հանգամանքները և ղեկավարվելով 5.3 և 5.4 կետերում մեջբերված նորմերով ու իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկում, ինչն անհրաժեշտ և բավարար է պատժի նպատակների իրագործումն ապահովելու համար: (…)
Վերոնշյալի նորմի կիրառմամբ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
5.8 Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին, հաշվի առնելով, որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.9 Քննության առնելով որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ մետաղյա բռնակով թելի տնօրինման հարցը, նկատի ունենալով դրա արժեք չունենալու և տուժողի կողմից իրեն հանձնելու միջնորդության բացակայությունը, Դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է ոչնչացման:
5.10 Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսումների ընթացքում կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողության, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավի և բացակայելու արգելքի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո համակցված կիրառված խափանման միջոցները և դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները պետք է վերացնել, իսկ գրավի գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին:
5.11 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4–րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման: (…)»:


3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
3.1. Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը, ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, առաջին ատյանի դատարանի իրավական դիրքորոշումները, վկայակոչելով օրենսդրության վերաբերելի դրույթները, որպես վերաքննիչ բողոքի հիմքեր և հիմնավորումներ՝ նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտում թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է՝ ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը և դրա սխալ մեկնաբանության արդյունքում մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվել է խիստ պատիժ, մասնավորապես՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ, 69-70-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների խախտումներ, դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և մեղադրյալի անձին, դատարանի հետևություննները չեն բխում գործի փաստական հանգամանքներից,
Ըստ բողոքաբերի՝ Արայիկ Հակոբյանը քրեական վարույթի ընթացքում ամբողջությամբ հատուցել է տուժողին պատճառած գույքային վնասը և վարույթն իրականացնող մարմնին դիմում ներկայացրել, որ հաշտվել է տուժողի հետ: Միևնույն ժամանակ, տուժող Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանը վարույթն իրականացնող մարմնին դիմում է ներկայացրել, որ Արայիկ Հակոբյանը վերականգնել է իրեն պատճառված՝ 50.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով վնասը, հաշտվել են, բողոք չունի նրա դեմ: Նշված հանգամանքները բնութագրում են Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի կատարած հանցանքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցանքը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, նրա արարքի սոցիալական հետևանքները:
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանն ի սկզբանե ամբողջությամբ հատուցել է տուժողին պատճառած գույքային վնասը, նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն, ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար, չի վիճարկել իրեն առաջադրված մեղադրանքը, ունի առողջական լուրջ խնդիրներ և արձանագրվել է բացասական դինամիկա: Ռեալ ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու պայմաններում առանց մասնագիտացված և բոլոր բժշկական հնարավորություններով ապահովված հիվանդանոցում պատշաճ բուժում ստանալու կարող է նրա կյանքին վտանգավոր հետևանքներ առաջացնել, ավելին՝ միջնորդելով արագացված վարույթ և չվիճարկելով առաջադրված մեղադրանքը՝ զգալիորեն խնայվել են պետական ռեսուրսները: Միջին ծանրության հանցանք կատարած լինելու, առաջադրված մեղադրանքը չվիճարկելու հանգամանքները կարևոր գործոններ են խախտված հասարակական հարաբերությամբ պայմանավորված պետության կողմից հակազդման աստիճանը որոշելու, այն է՝ պատիժ նշանակելու, դրա տեսակն ու պատժաչափն ընտրելու, ազատազրկման պարագայում դրա ռեալ կրման հարցը որոշելու համար: Հետևաբար, այսպիսի փաստական տվյալների առկայության, առավել ևս՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արձանագրված քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պարագայում, գտնում է, որ ստորադաս դատարանի կողմից նման պատժի կիրառմամբ խախտվել են պատիժ նշանակելու սկզբունքները՝ նկատի ունենալով, որ «հանցավորի անձնավորություն» եզրույթն ի տարբերություն «հանցագործության սուբյեկտ» եզրույթի, ավելի ընդարձակ է և օժտված է սոցիալ-ժողովրդագրական, բարոյահոգեբանական և քրեաիրավական բնութագրերով: ՀՀ գործող քրեական օրենսդրության իմաստով «հանցավորի անձնավորություն» եզրույթը դիտարկվում է որպես քրեական պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք, հանցավորի անձը բնութագրող առանձին հատկանիշները և վարքագիծը օրենքում նախատեսված են որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ, ինչպես նաև դատապարտյալին պատժից ազատելու նախապայման:
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ քննարկման առարկա չի դարձրել այն հանգամանքը, համաձայն որի՝ Արայիկ Հակոբյանն ունի մի շարք հիվանդություններ, մասնավորապես՝ «Շաքարային դիաբետ», օրական երկու անգամ սրսկում է «Ինսուլին» տեսակի դեղամիջոց, մեկ տարի առաջ իրականացված վիրահատությունից հետո շաքարի պատճառով վերքը չի ապաքինվել, ախտորոշվել է «Հեպատիտ C, լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա», ոտքերի վրա առկա են բազմաթիվ վերքեր: Արայիկ Հակոբյանն Աշտարակ քաղաքի Սուրբ Սարգսի փողոցի 5 հասցեում ունի առանձնատուն, այսինքն՝ ունի հաշվառման և մշտական բնակության վայր, ամուսնացած է, ունի 2 որդի, աշխատում էր որպես տաքսու վարորդ, նրա նկատմամբ խափանման միջոց է կիրառվել այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցություն և առ այս օր նրա կողմից որևէ հակաիրավական գործողություն չի կատարվել, արատավորված չի եղել որևէ արարքով, նույնիսկ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները չի խախտել: Գտնում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու և փորձաշրջան սահմանելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին, մինչդեռ, ստորադաս դատարանը, խախտելով պատժի նշանակման սկզբունքները, մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ պատիժ:
3.2. Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը խնդրել է ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025թ. փետրվարի 26-ի դատավճիռը պատժի մասով բեկանել՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղսագրվող արարքի համար վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան:

4. Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արձանագրված դիրքորոշումները.
4.1. Մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը և նրա պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը պնդել են ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել են այն բավարարել։

5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
5.1. Սույն վարույթով Վերաքննիչ դատարանի առջև բարձրացված իրավական հարցը հետևյալն է. հիմնավորված և պատճառաբանվա՞ծ են արդյոք մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը վերջինիս կողմից փաստացի կրելով՝ պատժի նպատակների իրացվելիության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները:
5.2. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում կատարված հանցանքների քանակը, բնույթը և ծանրությունը, այն հանգամանքները, որոնց հետևանքով նախկինում նշանակված պատիժը բավարար չի եղել անձի վերասոցիալականացման համար, ինչպես նաև նոր հանցանքի բնույթը, ծանրությունը և հետևանքները:
1.1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները:
2. Եթե դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձը կատարել է դիտավորյալ հանցանք, ապա նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը կամ չափը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի կամ չափի երկու երրորդից: Ցանկացած դեպքում նշանակվող պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի նվազագույն ժամկետից կամ չափից: (...)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...) 4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։ (...)»:
5.3. Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս, դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա` ելնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից։
5.4. Հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հիման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության, այնպես էլ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որոշումը: Դատական որոշման որակը մեծապես կախված է դրա պատճառաբանական մասից, հետևաբար դատական որոշումները սկզբունքորեն պետք է պատճառաբանված լինեն: Պատժի տեսակի և չափի ընտրության, ինչպես նաև պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող պատճառների մատնանշումը ոչ միայն ավելի հասկանալի և ընդունելի է դարձնում դատավճիռը վարույթի մասնակիցների համար, այլև բացառում է կամայականությունը: Նախևառաջ, դա նշանակում է, որ դատարանը պարտավորված է լինում արձագանքել կողմերի ներկայացրած փաստարկներին և մատնանշել տվյալ որոշումը հիմնավորող և իրավաչափ դարձնող փաստարկները: Եվ երկրորդ` պատշաճ պատճառաբանությունը հասարակությանը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես է գործում դատական համակարգը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս:
Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի պահանջները պահպանված լինելու առումով ընդունելի չի կարող համարվել ոչ միայն այն դատական ակտը, որտեղ պատժի վերաբերյալ դատարանի հետևությունները հիմնված չեն դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա, այլև այնպիսին, որում բացակայում են պատժատեսակի, պատժաչափի կամ պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող հետևողական, հստակ և ոչ հակասական պատճառաբանությունները:
5.5. Ռեցիդիվի կանոնների կիրառմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված օրենսդրական կարգավորումների ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձի կողմից դիտավորյալ հանցանք կատարելու դեպքում նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը չի կարող պակաս լինել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետի երկու երրորդից: Ընդ որում՝ հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից: Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված ռեցիդիվի առկայությանը, ապա արագացված վարույթի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու դեպքում ռեցիդիվի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու կանոնները կիրառելի են:
5.6. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ.
- Արայիկ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն արարքի կատարման համար, որ նա 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս,
- մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է 2024 թվականի մարտի 13-ին՝ այն լրիվ կրելու արդյունքում,
- Առաջին ատյանի դատարանը, արագացված վարույթի կիրառմամբ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելով ներկայացված մեղադրանքում և հաշվի առնելով նրա անձը բնութագրող տվյալները՝ նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով՝ արձանագրել է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ինչի արդյունքում գտել է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, որին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 (երկու) ամիս 1 (մեկ) օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս 29 (քսանինը) օր ժամկետով,
- անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին՝ Առաջին ատյանի դատարանը, հաշվի առնելով, որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, գտել է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.7. Նախորդ կետում շարադրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշմամբ վկայակոչված և արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո` Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, պատշաճ կերպով վերլուծելով և գնահատման ենթարկելով գործում առկա՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մեղսագրվող արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցում հանգել է ճիշտ հետևության՝ հաշվի առնելով, որ նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներին:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանն իրեն մեղսագրվող դիտավորյալ հանցանքը կատարել է նույն օբյեկտի՝ սեփականության դեմ ուղղված դիտավորյալ և ծանր հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և դատվածություն ունենալու պայմաններում, այսինքն` առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ինչով պայմանավորված՝ Առաջին ատյանի դատարանը հանցագործությունների ռեցիդիվի և արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժ նշանակելու կանոնների միաժամանակյա կիրառման վերաբերյալ օրենսդրական կարգավորումների գործադրմամբ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է օրենքով նախատեսված նվազագույն՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ:
5.8. Ինչ վերաբերում է բողոքաբերի՝ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու կապակցությամբ վերաքննիչ բողոքում բերված հիմնավորումներին, մասնավորապես՝ մեղադրյալի առողջական խնդիրներ ունենալուն, հանցագործության հետևանքով տուժողին պատճառված վնասը հատուցելուն, ապա դրանք չեն կարող ողջամտորեն նվազեցնել մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի և նրա կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և վերջինիս նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք հանդիսանալ:
Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի առողջական վիճակը՝ որպես նրա անձը բնութագրող տվյալ, ինչպես նաև հանցագործության հետևանքով տուժողին պատճառված վնասը հատուցելը՝ որպես քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, պատշաճ գնահատման է ենթարկել մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ արդարացի պատիժ նշանակելու և այն կրելու նպատակահարմարության հացը որոշելու դիտակետից:
5.9. Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը վերջինիս կողմից փաստացի կրելով՝ պատժի նպատակների իրացվելիության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր են։
5.10. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը կայացրել է գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտ, թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ, ուստի մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր առկա չեն։
Հետևաբար, մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճիռը պետք է թողնել անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 361-363-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել՝ ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ․ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ

Ա․ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3909/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 26-12-2024
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 11186124
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին' ժամը'
14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս' Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում' Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշե-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն և դիմել փախուստի' Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Հակոբյան
Հայրանուն Արամայիսի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Լրացուցիչ ինֆորմացիա Ներկայումս ՀՀ Ան Արմավիր ՔԿՀ-ի կալանավոր
Վիճակագրական տողի համարը 9.2
Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար Առկա չէ
Իրավական բարդության չափանիշ 1.3
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 26-12-2024
Նախագահող դատավոր
Անուն Սամվել
Ազգանուն Յուզբաշյան
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Ամսաթիվ 01-07-2022
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
Որոշման ամսաթիվ 27-12-2024
Որոշում Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«27» դեկտեմբերի 2024թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ս.Յուզբաշյանս, ուսումնասիրելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի

2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազությունից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 11186124 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որը թիվ ԵԴ1/3909/01/24 համարի ներքո նույն օրը մակագրվել և 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով,

Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի

1. Թիվ ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ստանձնել վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ 2025 թվականի հունվարի 07-ին, ժամը 15:00-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Շենգավիթ նստավայրում (ք.Երևան, Արշակունյաց պող., 24/1, դահլիճ համար 6):
2. Գործը վարույթ ընդունելու պահից երկու օրվա ընթացքում այդ մասին տեղյակ պահել հանրային մեղադրողին, վարույթի մասնավոր մասնակցներին՝ ուղարկելով սահմանված ձևի հուշաթերթ հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների, ինչպես նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով սահմանված հարցերի կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի պարզաբանմամբ:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և ենթակա չէ բողոքարկման:


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Հանրային մեղադրող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Հակոբյան
Հայրանուն Արամայիսի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ՄԱՐԻԱՄ
Ազգանուն ԱՄԻՐԽԱՆՅԱՆ
Հայրանուն ՄԱՆՈՒԿԻ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ՄՀԵՐ
Ազգանուն ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն ՌՈԶԱ
Ազգանուն ԲԱԽՇՅԱՆ
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 07-01-2025
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Անավարտ գործեր
Հաշվետու ժամանակահատված 2024 թվական
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 07-01-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 07-01-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի փոխելը
Որոշման բովանդակություն ԵԴ1/3909/01/24






Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԿԻՐԱՌՎԱԾ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԻ ՀԱՐՑԸ ՔՆՆԱՐԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«07» հունվարի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը` (այսուհետ նաև` Դատարան) նախագահությամբ դատավոր Ս.Յուզբաշյանի, քարտուղարությամբ Լ.Ղազարյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Ռ.Բախշյանի, պաշտպան Մ.Մանգասարյանի, մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործով, ըստ մեղադրանքի՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցը.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ.թ. 2/:
Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Մարիամ Ամիրխանյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 9/:
Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արամ Պետրոսյանին որպես տուժող Մարիամ Ամիրխանյանի լիազոր ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 17/:
Նույն օրը որոշում է կայացվել Արամ Պետրոսյանի որպես տուժող Մարիամ Ամիրխանյանի լիազոր ներկայացուցչի դատավարական կարգավիճակը դադարեցնելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 28/:
2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ին Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում և հոկտեմբերի 09-ին նրան մեղադրանք է ներկայացվել /հատոր 1-ին, գ.թ. 70-71, 129-132/:
2024 թվականի հոկտեմբերի 03-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Ա.Հակոբյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին /հատոր 1-ին, գ.թ. 73-76/:
2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին ձերբակալվել է Արայիկ Հակոբյանը /հատոր 1-ին, գ.թ. 119-120/:
2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը /հատոր 1-ին, գ.թ. 163-172/:
2024 թվականի նոյեմբերի 07-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը /հատոր 1-ին, գ.թ. 191-213/:
2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին կազմվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը /հատոր 1-ին, գ.թ. 244-253/։
2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 11186124 քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով նույն օրը թիվ ԵԴ1/3909/01/24 համարի ներքո մակագրվել և հաջորդ հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։

2. Դատալսումների ընթացքում հայտնած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրող Ռ.Բախշյանը հայտնեց, որ մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը փոփոխելու, վերացնելու հիմքեր չկան, իսկ կալանքի ժամկետը անհրաժեշտ է երկարաձգել, նկատի ունենալով, որ պահպանվում են դրա իրավաչափության և անհրաժեշտության պայմանները:
Պաշտպան Մ.Մանգասարյանն առարկեց հանրային մեղադրողի դիրքորոշման դեմ: Նշեց, որ նոր հանցանք կատարելու ռիսկը վարույթի քննության սույն փուլում նվազել է: Ինչ վերաբերվում է վարույթի քննությանը խոչընդոտելու ռիսկին, գտնում է, որ այն առկա չէ, քանի որ մեղադրյալը վերականգնվել է տուժողին հասցված վնասը և մեղադրյալն ու տուժողը հաշտվել են է: Միաժամանակ մեղադրյալն ունի առողջական խնդիրներ, հետևաբար այլընտրանքային խափանման միջոցների տնային կալանքի կամ վարչական հսկողության և գրավի ու բացակայելու արգելքի համակցված կիրառմամբ հնարավոր կլինի զսպել առկա ռիսկերը: Ներկայացրեց մեղադրյալի առողջական վիճակի վերաբերյալ լրացուցիչ փաստաթղթեր:
Մեղադրյալ Ա.Հակոբյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը: Նշեց, որ իր մոտ առկա են լուրջ առողջական խնդիրներ և խնդրեց իր նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոց, որպեսզի հնարավորություն ունենա պատշաճ բուժում ստանալ:

3. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Դատարանը, հաշվի առնելով դատական վարույթի մասնակիցների դիրքորոշումները, հետազոտելով վարույթի նյութերը, հանգում է հետևյալ հետևության.
ՀՀ քրեական դատավարության 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
3. /…/»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
/.../
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
/.../
5) բացակայելու արգելքը.
/.../»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին:
2. Մինչդատական վարույթում դատարանի կիրառած խափանման միջոցը կարող է փոխել կամ վերացնել հսկող դատախազը, իսկ հսկող դատախազի համաձայնությամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ քննիչը՝ հսկող դատախազի համաձայնությամբ:
3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար:
4. Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին որոշումն անհապաղ հանձնվում է խափանման միջոցի կիրառումն ապահովող մարմնին կամ պաշտոնատար անձին, իսկ դրա պատճենը` այն անձին, որի նկատմամբ կիրառվում է խափանման միջոցը: Խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին քննիչի որոշման պատճենը հանձնվում է նաև հսկող դատախազին:
5. Եթե խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ բողոքի քննարկման արդյունքով կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է, ապա այդ կամ այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կարող է կիրառվել նույն վարույթով միայն նոր հանգամանքի առկայության դեպքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
3. Եթե մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի համար ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ նախատեսված չէ, ապա կալանքը կարող է կիրառվել միայն մեղադրյալի կողմից իր նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի պայմանները խախտելու դեպքում:
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
5. Կալանքի ժամկետը երկարաձգելիս դատարանի առջև անհրաժեշտ է հիմնավորել նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները բացահայտելու նպատակով վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գործադրված պատշաճ ջանասիրությունը (due diligence), ինչպես նաև տվյալ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտությունը:
6. Կալանք կիրառելու կամ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին դատարանի որոշմամբ կարող է սահմանափակվել մեղադրյալի՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու իրավունքը, եթե փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել է այդպիսի սահմանափակման անհրաժեշտությունը, ներառյալ ժամկետին և անձանց շրջանակին վերաբերող պայմանները»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝
1) վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը.
2) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը.
3) մեղադրյալի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ.
4) դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ.
5) լրացել է դատարանի կողմից սահմանված կալանքի ժամկետը, և չի ստացվել այն երկարաձգելու մասին դատարանի որոշումը.
6) լրացել է անձին կալանքի տակ պահելու՝ սույն օրենսգրքով սահմանված առավելագույն ժամկետը.
7) սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով կալանքը որպես խափանման միջոց փոխվել կամ վերացվել է:
2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-4-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում մեղադրյալին դատարանը կալանքից ազատում է անմիջապես դատական նիստի դահլիճում:
3. Սույն հոդվածի 1-ին մասի 5-7-րդ կետերով նախատեսված դեպքերում կալանքի տակ պահելու վայրի վարչակազմի ղեկավարը մեղադրյալին անմիջապես ազատում է կալանքից»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները:
3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել`
1) քննիչը` մինչև մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատախազին հանձնելը.
2) հսկող դատախազը` մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին քննիչից ստանալու պահից մինչև դրանք դատարան հանձնելը.
3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս:
4. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները քննիչը կարող է կիրառել բացառապես հսկող դատախազի համաձայնությամբ:
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարչական հսկողությունը մեղադրյալի տեղաշարժման և գործողությունների ազատության սահմանափակումն է, որի պայմաններում նա պարտավոր է ոչ հաճախ, քան շաբաթը երեք անգամ գրանցվել դատարանի որոշման մեջ նշված վայրի իրավասու մարմնում:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական կամ ժամանակավոր բնակության վայրը՝ համայնքը, իսկ Երևան քաղաքում՝ վարչական շրջանը.
2) այցելել որոշման մեջ նշված որոշակի վայրեր.
3) հաղորդակցվել որոշակի անձանց հետ.
4) օրվա որոշակի ժամերի լքել իր բնակության տարածքը, սակայն ոչ ավելի, քան 12 ժամը:
3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արգելքները սահմանելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի առողջական վիճակը, ինչպես նաև աշխատանքի և ուսման պայմանները:
4. Մեղադրյալի նկատմամբ վարչական հսկողություն կիրառելու մասին որոշման պատճենը կատարման նպատակով ուղարկվում է դատարանի կողմից սահմանված իրավասու մարմնին:
5. Իրավասու մարմինն անհապաղ գրանցում է մեղադրյալին և նրան հսկողության ընդունելու մասին տեղյակ պահում վարույթն իրականացնող մարմնին:
6. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
7. Վարչական հսկողության կիրառման կարգի և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 125-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Գրավը իրավասու մարմնի որոշմամբ սահմանված դրամական գումար է, որը մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովելու նպատակով շարժական գույքի, արժեթղթերի կամ այլ արժեքների ձևով պահատվության է փոխանցվում համապատասխան որոշմամբ նշված բանկի կամ այլ վարկային կազմակերպության դեպոզիտ, իսկ Հայաստանի Հանրապետության դրամի ձևով՝ մինչդատական վարույթի փուլում պահատվության է փոխանցվում դատախազության դեպոզիտային հաշվին, դատական վարույթի փուլում՝ դատարանի դեպոզիտային հաշվին: Որպես գրավ կարող է ընդունվել անշարժ գույք, եթե գրավ կիրառելու մասին որոշմամբ հատուկ նշվել է դրա հնարավորության մասին:
2. Գրավի չափը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալին վերագրվող հանցանքի ծանրության աստիճանը և մեղադրյալի գույքային դրությունը: Գրավի արժեքի ապացուցման պարտականությունը կրում է գրավատուն:
3. Գրավը կարող է մուծել մեղադրյալը կամ ցանկացած այլ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ: Եթե գրավը մուծում է այլ անձ, ապա նրան բացատրվում է մեղադրյալին ներկայացված մեղադրանքի էությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի կողմից անօրինական վարքագիծ դրսևորվելու դեպքում՝ վրա հասնող հնարավոր հետևանքները:
4. Գրավատուն վարույթն իրականացնող մարմնի համապատասխան որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում ներկայացնում է գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ, որը կցվում է վարույթի նյութերին: Գրավը կիրառված է համարվում գրավի մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացնելու պահից:
4.1. Սույն հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։
5. Եթե մեղադրյալը թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, պարբերաբար չի ներկայացել վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով կամ էապես խոչընդոտել է վարույթին, ապա հսկող դատախազը կայացնում է գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշում և դրա պատճենը եռօրյա ժամկետում ուղարկում է մեղադրյալին և գրավը մուծած անձին` նրանց պարզաբանելով այդ որոշման բողոքարկման` սույն օրենսգրքի 299-301-րդ հոդվածներով սահմանված կարգը: Եթե որպես գրավ ընդունվել է անշարժ կամ շարժական գույք, ապա խափանման միջոցի պայմանները խախտելու հիմքով այդ գույքի վաճառքից մնացած գումարի այն մասը, որը գերազանցում է գրավի չափը, ենթակա է վերադարձման:
6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում դատական վարույթում գրավը պետության եկամուտ դարձնելու մասին որոշումը կայացնում է դատարանը։ Այդ որոշումը կարող է բողոքարկվել սույն օրենսգրքով սահմանված հատուկ վերանայման կարգով։
7. Գրավը վերադարձվում է գրավատուին բոլոր դեպքերում, երբ չեն ապացուցվել սույն հոդվածի 5-րդ մասով նախատեսված խախտումները, կամ գրավը որպես խափանման միջոց վերացվել կամ փոխվել է: Գրավը վերադարձնելու մասին որոշումն ընդունվում է համապատասխան խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոխելու մասին որոշում կայացնելու հետ միաժամանակ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին»:
Ալեքսանդր Մակարովն ընդդեմ Ռուսաստանի (Aleksandr Makarov v. Russia) գործով 2009 թվականի մարտի 12-ի վճռով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն՝ գործի քննությանը խոչընդոտելու ռիսկը գնահատելիս անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև անձի վարքագիծը ազատությունից զրկվելուց առաջ և հետո, ինչպես նաև այլ հատուկ հանգամանքներ, որոնք արդարացնում են մտավախությունը, որ նա կարող է չարաշահել իր ազատության մեջ հայտնվելը՝ կատարելով ապացույցների կեղծմանը, ոչնչացմանը կամ վկաներին մոլորեցնելուն ուղղված գործողություններ (տե՛ս նշված վճռի 130-րդ կետը)։
Միևնույն ժամանակ, քննությանը խոչընդոտելու ենթադրյալ դեպքերի մասին տեղեկությունները պետք է համակողմանիորեն ստուգման ենթարկվեն և շահագրգիռ անձանց պետք է հնարավորություն ընձեռվի դիրքորոշում արտահայտել ձեռք բերված տեղեկությունների մասին, հակառակ դեպքում՝ ստացված տեղեկությունները սույն հիմքի հավանականությունը գնահատելիս հետագայում կարող են այլևս բավարար չլինել: Այս դատողությունը բխում է վերը նշված վճռով արտահայտված իրավական այն դիրքորոշումից, որ քննությանը խոչընդոտելու մասին տեղեկություններ ստացված լինելու պայմաններում վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է միջոցներ ձեռնարկի նշված տեղեկությունների ճշմարտացիությունը ստուգելու ուղղությամբ (տե՛ս նշված վճռի 132-րդ կետը)։
Եվրոպական դատարանի՝ Մյուլլերն ընդդեմ Ֆրանսիայի (Muller v. France) գործով 1997 թվականի մարտի 17-ի թիվ 21802/93 գանգատի վերաբերյալ վճռով արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն՝ անձի անցյալին հղում անելը բավարար չի կարող համարվել արդարացնելու նրան ազատ չարձակելը (տե՛ս նշված վճռի կետ 44):
Եվրոպական դատարանի՝ Քլուզն ընդդեմ Բելգիայի (Clooth v. Belgium) գործով 1991 թվականի դեկտեմբերի 12-ի վճռով արտահայտած իրավական դիրքորոշման համաձայն՝ ինչքան առաջ է գնում քննությունը, այնքան ավելի քիչ է քննությանը խոչընդոտելու հավանականության հիմքով անձին անազատության մեջ պահելու անհրաժեշտությունը (տե՛ս նշված վճռի 43-րդ կետը)։
Եվրոպական դատարանի՝ Փիրուզյանն ընդդեմ Հայաստանի (Piruzyan v. Armenia) գործով 2012 թվականի սեպտեմբերի 26-ի վճռով արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն՝ հետագա քննություն իրականացնելու անհրաժեշտությունը կամ այն փաստը, որ քննությունը դեռ չի ավարտվել, չեն կարող հիմք հանդիսանալ անձին շարունակական կալանքի տակ պահելու համար (տե՛ս նշված վճռի 98-րդ կետը):
Վկայակոչված իրավական նորմերի բովանդակային վերլուծությունից հետևում է, որ կալանքը և դրա այլընտրանքային խափանման միջոցները մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվում են քրեական վարույթի ընթացքում նրա ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխելու նպատակով: Մասնավորապես՝ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է․
- մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
- մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
Վերը նշված հիմքերի կապակցությամբ հարկ է արձանագրել, որ մեղադրյալի կողմից պատշաճ վարքագիծ ապահովելու նպատակով կարող է կիրառվել խափանման միջոց, այդ թվում՝ այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցված կիրառում։
Վերը շարադրված իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով սույն քրեական գործի փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան և ստանձնվել է քրեական գործի վարույթը, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը, Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն առերևույթ առկա են:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի անհրաժեշտությանը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2024 թվականի նոյեմբերի 07-ի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը և դրա հիմքում փաստվել է, որ առկա է մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և նոր հանցանք կատարելու ռիսկերը:
Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի նոյեմբերի 07-ի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ արձանագրված հիմքերի բարձր հավանականության վերաբերյալ կանխատեսումներն անխուսափելիորեն նվազել են: Այսպես, նշված որոշմամբ որպես նոր հանցանք կատարելու ռիսկը հիմնավորող հանգամանք արձանագրվել է Արայիկ Հակոբյանի դատվածություն ունենալը և այլ քրեական վարույթով մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ ունենալը: Այս առումով Դատարանը փաստում է, որ սույն հիմք վերաբերյալ նախորդ որոշմամբ արձանագրված հանգամանքները չեն կարող անվերջ վկայել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու հավանականության մասին, և հաշվի առնելով ներկայումս այլ հանգամանքների բացակայությունը և մեղադրյալի առողջական խնդիրներ ունենալը (տե՛ս մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի վերաբերյալ բժշկական փաստաթղթերը), Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու հավանականությունը նվազել է: Ինչ վերաբերվում է դատաքննության փուլում գտնվող մեկ այլ քրեական գործի առկայությանը և այն որպես նոր հանցանք կատարելու փաստական տվյալ կիրառելու հնարավորությայնը, Դատարանը հաշվի է առնում Եվրոպական դատարանի՝ Պերիցա Օրեբն ընդդեմ Խորվաթիայի (Perica Oreb v. Croatia) գործով 2014 թվականի հունվարի 31-ի թիվ 20824/09 վճռով իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ միայն նախկինում կատարված հանցագործության պաշտոնական բացահայտումը, այն է՝ վերջնական դատվածությունը, կարող է հիմք հանդիսանալ նախկինում դատապարտված լինելու հիմքով անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու համար։ Միայն այն փաստը հիմք ընդունելը, որ առկա են առանձին և դեռևս ընթացքի մեջ գտնվող քրեական գործեր, որոնցով անձը մեղադրվում է հանցավոր արարքներ կատարելու մեջ, անխուսափելիորեն կվկայի այդ արարքների կատարման մեջ անձի մեղավորության մասին։ Նշվածը կհանգեցնի միաժամանակ քննվող քրեական գործերով անձի անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի խախտման (տե՛ս նշված վճռի 147-րդ կետը)։ Այլ կերպ՝ Դատարանը փաստում է, որ միաժամանակյա քննվող այլ քրեական գործերի առկայությունը չի կարող հիմք հանդիսանալ արձանագրելու, որ առկա է նոր հանցանք կատարելու բարձր հավանականություն:
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալի իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությանը Դատարանը փաստում է, որ նախաքննության ընթացում ի հայտ եկած խնդրո առարկա հավանականությունը հիմնավորող հանգամանքները ներկայումս չեն վկայում մեղադրյալի ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելը: Նշածն արձանագրելիս Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի կողմից տուժողին հասցված վնասը վերականգնելու և վերջինիս հետ հաշտված լինելու հանգամանքները: Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու ռիսկը վարույթի քննության սույն փուլում էապես նվազել է:
Վերոշարադրվածի լույսի ներքո՝ նկատի ունենալով, որ թեև մեղադրյալն ունենալով դատվածություն մեղադրվում է նոր ենթադրյալ հանցանք կատարելու մեջ, բացի այդ, մեղսագրվող ենթադրյալ արարքը կատարվել է մեկ այլ քրեական գործով նրա նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք խափանման միջոցի պայմաններում, այնուամենայնիվ, Դատարանը գտնում է, որ նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի հետագա վարքագծի, տուժողի հետ հաշտվելու, մինչդատական վարույթի ավարտված լինելու և առողջական խնդիրներ ունենալու հանգամանքները նվազեցնում են հիմքերի հավանականությունը ու հնարավորություն տալիս այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցությամբ զսպել բոլոր մտավախությունները: Մասնավորապես, վարչական հսկողություն, գրավ և բացակայելու արգելք խափանման միջոցների համակցված կիրառումը ի զորու է ընձեռել երաշխիքներ, որոնք բավարար են սույն փուլում մեղադրյալի ազատությունն այլևս չսահմանափակելու համար:
Դատարանի վերոնշված մոտեցումը պատճառաբանվում է նաև այն հանգամանքով, որ վարչական հսկողության կիրառմամբ հնարավոր է նախատեսել մեղադրյալի այնպիսի պարտականություններ՝ տեղաշարժման ու գործողությունների ազատության սահմանափակումներ, որոնք էականորեն կնվազեցնեն վերոնշյալ ռիսկերը: Մասնավորապես, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը 2025 թվականի հունվարի 11-ից պարտավոր է շաբաթը երեք անգամ գրանցվել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանումում, վերջինիս արգելվում է առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական բնակության վայրը՝ Արագածոտնի մարզ, ք.Աշտարակ, Ս.Սարգսի 5 տուն հասցեն, 22:00-ից մինչև 08:00-ը լքել այն, հաղորդակցվել թիվ 11186124 քրեական վարույթի մասնավոր մասնակիցների և վարույթին օժանդակող անձանց հետ՝ բացառությամբ սույն քրեական վարույթով պայմանավորված: Այսպես, թիվ 11186124 քրեական վարույթի մասնավոր մասնակիցները և վարույթին օժանդակող անձինք են.
1. տուժող Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյան /բնակվող՝ ք.Երևան, Ս.Տարունցի փողոց, 26 շենք, 13 բնակարան/,
2. վկա Մարիամ Սերյոժայի Պետրոսյան /բնակվող՝ ք.Երևան, Ս.Տարունցի փողոց, 26 շենք, 13 բնակարան/,
3. վկա Մանուկ Անդրիկի Դանիելյան /բնակվող՝ ք.Երևան, Ն.Զարյան փողոց, 49 տուն/:
Միաժամանակ, Արայիկ Հակոբյանը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը անհրաժեշտ է դնել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Արագածոտնի մարզային մարմնի վրա:
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ վարչական հսկողության հետ համակցված 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ չափով գրավ և բացակայելու արգելք խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր կլինի չեզոքացնել վերոնշյալ ռիսկերը: Ինչ վերաբերվում է 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավին, ապա այն պետք է վճարվի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 900013298014 դեպոզիտ հաշվին և որոշման կայացման պահից եռօրյա ժամկետում վարույթն իրականացնող մարմին ներկայացվի գրավը մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթ: Դատարանը հարկ է համարում պարզաբանել նաև, որ վերոնշյալ պարտականությունը չկատարելը հիմք է մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելու հարցը վերստին քննարկելու համար։
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ վարույթի քննության սույն փուլում այլընտրանքային խափանման միջոց վարչական հսկողության, գրավի և բացակայելու արգելքի համակցված կիրառմամբ հնարավոր է հասնել մեղադրյալի պատշաճ վարքագծի ապահովմանը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 18-րդ, 33-րդ, 115-117-րդ, 120-րդ, 124-125-րդ, 127-րդ, 270-րդ, 311-րդ, 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով հոդվածներով՝ Դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքը 2025 թվականի հունվարի 11-ից փոխել ու նրա նկատմամբ համակցված կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավը և բացակայելու արգելքը:
2. Մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը պարտավոր է շաբաթը երեք անգամ գրանցվել ՀՀ արդարադատության նախարարության պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանումում, վերջինիս արգելվում է առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական բնակության վայրը՝ Արագածոտնի մարզ, ք.Աշտարակ, Ս.Սարգսի 5 տուն հասցեն, 22:00-ից մինչև 08:00-ը լքել այն, հաղորդակցվել թիվ 11186124 քրեական վարույթի մասնավոր մասնակիցների և վարույթին օժանդակող անձանց հետ՝ բացառությամբ սույն քրեական վարույթով պայմանավորված (ցանկը տե՛ս պատճառաբանական մասում): Միաժամանակ, Ա.Հակոբյանը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
3. Գրավը ենթակա է մուծման Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 900013298014 դեպոզիտ հաշվին, իսկ մուծված լինելը հավաստող փաստաթուղթը եռօրյա ժամկետում պետք է ներկայացնել վարույթն իրականացնող մարմնին:
4. Որոշման կատարումը հանձնարարել ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկի պետին, ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայությանը և սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին:
5. Որոշումը հատուկ վերանայման կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան՝ դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո՝ 10-օրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 12-02-2025
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 12-02-2025
Նիստը Կայացել է
Արագացված վարույթ
Ամսաթիվ 12-02-2025
Այո/Ոչ Այո
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 26-02-2025
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 26-02-2025
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 26-02-2025
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Հակոբյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 26-02-2025
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ ԵԴ1/3909/01/24





Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

նախագահությամբ՝ դատավոր Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Լ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրող Երևան քաղաքի Շենգավիթ
վարչական շրջանի
դատախազության դատախազ
Ռ.ԲԱԽՇՅԱՆԻ
պաշտպան Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալ Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

2025 թվականի փետրվարի 26-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում դատաքննության հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ծնված՝ 01.05.1968թ. ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, միջնակարգ կրթությամբ, աշխատում է որպես տաքսու վարորդ, նախկինում դատապարտված, հաշվառված և բնակվում է՝ Արարատի մարզ, ք.Աշտարակ, Սուրբ Սարգիսի փող., 5-րդ տուն հասցեում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որպես խափանման միջոց համակցված կիրառված են վարչական հսկողությունը, գրավը և բացակայելու արգելքը:

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթը /հատոր 1-ին, գ․թ․ 2/։
1.2 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին և նույն օրը որոշում է կայացվել Արամ Հայկարամի Պետրոսյանին որպես տուժողի ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին/հատոր 1-ին, գ․թ․ 9, 17-19/։
1.3 Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արամ Հայկարամի Պետրոսյանի՝ որպես տուժողի ներկայացուցչի դատավարական կարգավիճակը դադարեցնելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 28/։
1.4 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 70-71/։
1.5 2024 թվականի հոկտեմբերի 03 որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Ա.Հակոբյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին /հատոր 1-ին, գ․թ․ 73-74, 119-120/։
1.6 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին Արայիկ Հակոբյանին մեղադրանք է ներկայացվել /հատոր 1-ին, գ․թ․ 119-120, 129-132/:
1.7 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը, որը նույն թվականի նոյեմբերի 07-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից բեկանվել է և որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանք՝ 2 /երկու/ ամիս ժամկետով /հատոր 1-ին, գ․թ․ 163-172, 191-213/։
1.8 2024 թվականի նոյեմբերի 11-ին մեղադրյալ Ա.Հակոբյանը տեղափոխվել է քրեակատարողական հիմնարկ:
1.9 2024 թվականի դեկտեմբերի 24-ին կազմվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը /հատոր 1-րդ, գ.թ. 244-253/։
1.10 2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին:
1.11 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով թիվ ԵԴ1/3909/01/24 համարի ներքո նույն օրը մակագրվել, և 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին հանձնվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին:
1.12 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին դատավոր Ս․Յուզբաշյանը որոշում է կայացրել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.13 2024 թվականի հունվարի 07-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված կալանքը փոփոխելու ու նրա նկատմամբ համակցված կիրառվել են այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողությունը, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավը և բացակայելու արգելքը:

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
2.1 Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված այն արարքի կատարման համար, որ նա «կատարել է կողոպուտ՝ բացահայտ հափշտակություն՝ գիտակցելով, որ այդ արարքը կատարում է բացահայտ:
Այսպես.
Արայիկ Հակոբյանը 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս՝ Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»:

3. Արագացված վարույթ.
3.1 Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է պաշտպան Մ.Մանգասարյանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
3.2 Հանրային մեղադրող Ռ.Բախշյանը և տուժող Մարիամ Ամիրխանյանը արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չեն առարկել:
3.3 Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը համաձայն է մեղադրանքի հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր և գիտակցում է իր միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:

4. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար և ունի դատվածություն /հատոր 1-ին, գ.թ 50-52, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ ԱՆ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 01.06.2023թ.-ի տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Հակոբյանի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ, տիպ 2, ինսուլինապահանջ ձև: Հիպոթիրեոզ: Հետվիրահատական կպումային հիվանդություն:»,
- «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի եզրակացություն, ըստ որի՝ Ա.Հակոբյանի մոտ «Լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա-Գ պատկեր»:

5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
5.2 Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.3 Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 54-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, որը դատվածություն ունի դիտավորյալ հանցագործության կատարման համար:
/.../»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում կատարված հանցանքների քանակը, բնույթը և ծանրությունը, այն հանգամանքները, որոնց հետևանքով նախկինում նշանակված պատիժը բավարար չի եղել անձի վերասոցիալականացման համար, ինչպես նաև նոր հանցանքի բնույթը, ծանրությունը և հետևանքները:
1.1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները:
2. Եթե դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձը կատարել է դիտավորյալ հանցանք, ապա նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը կամ չափը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի կամ չափի երկու երրորդից: Ցանկացած դեպքում նշանակվող պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի նվազագույն ժամկետից կամ չափից:
/.../»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝
«Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կողոպուտը՝ բացահայտ հափշտակությունը, երբ հանցավորը գիտակցում է, որ արարքը կատարում է բացահայտ՝
պատժվում է տուգանքով՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
/.../»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464․4-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
5.4 Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն՝ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար: Վերոգրյալից հետևում է, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից:
5.5 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով և 2-րդ մասով, որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը /հատոր 1-ին, գ.թ. 189/, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում արագացված վարույթի կիրառմամբ պայմանավորված մեղադրյալի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, արձանագրում է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ուստի նույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետը, որպես ծանրացնող հանգամանք, հաշվի չի առնվում: Այսպես, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով Արայիկ Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է ժամկետին՝ 2024 թվականի մարտի 13-ին, և քանի որ արարքը կատարվել է Ա․Հակոբյանի վերաբերյալ կայացված դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո և մինչև դատվածությունը մարվելը, ուստի Ա․Հակոբյանի արարքում առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
Որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտարկվում նաև նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը:
5.6 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1 և 5.5 կետերում արձանագրված հանգամանքները և ղեկավարվելով 5.3 և 5.4 կետերում մեջբերված նորմերով ու իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկում, ինչն անհրաժեշտ և բավարար է պատժի նպատակների իրագործումն ապահովելու համար:
5.7 ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի համաձայն՝
«/.../
3. Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը հաշվակցվում է կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին` 1 օրը հաշվելով 1 օրվա դիմաց, ազատության սահմանափակման ձևով նշանակված պատժին՝ 1 օրը հաշվելով 2 օրվա դիմաց, իսկ հանրային աշխատանքների դեպքում՝ 1 օրը 8 ժամի դիմաց:
/.../»:
Վերոնշյալի նորմի կիրառմամբ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
5.8 Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին, հաշվի առնելով որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.9 Քննության առնելով որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ մետաղյա բռնակով թելի տնօրինման հարցը, նկատի ունենալով դրա արժեք չունենալու և տուժողի կողմից իրեն հանձնելու միջնորդության բացակայությունը, Դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է ոչնչացման:
5.10 Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսումների ընթացքում կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողության, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավի և բացակայելու արգելքի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո համակցված կիրառված խափանման միջոցները և դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները պետք է վերացնել, իսկ գրավի գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին:
5.11 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4–րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 100-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում և պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված մետաղյա բռնակով թելը՝ ոչնչացնել:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները՝ վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելը և գրավը, ինչպես նաև դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները՝ վերացնել, իսկ գրավի գումարը վերադարձնել գրավատուին:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս.ՅՈՒԶԲԱՇՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 26-02-2025
Գործը քննվել է Դռնբաց
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 09-04-2025
Էջերի քանակ 2 հատորից, 1-ին հատորը՝ 254 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 134 թերթ
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 25-03-2025
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 09-04-2025
Էջերի քանակը 2 հատոր 1-254, 2-134
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-42180/25
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 08-10-2025
Այլ նշումներ 3 հատորից, 1-ին հատորը՝ 254 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 134 թերթ, 3-րդ հատորը՝151 թերթ
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 09-10-2025
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 30-10-2025
Էջերի քանակ 3 հատորից, 1-ին հատոր՝ 254 թերթ, 2-րդ հատոր՝ 134 թերթ և 3-րդ հատոր՝ 174 թերթ:
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 13-11-2025
Էջերի քանակը 3 հատորից, 1-ին հատոր՝ 254 թերթ, 2-րդ հատոր՝ 134 թերթ, 3-րդ հատոր՝ 174 թերթ:
Դատական գործ N: ԵԴ1/3909/01/24
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 01-04-2025
Ամսաթիվ 01-04-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Մհեր
Ազգանուն Մանգասարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Արայիկ Հակոբյան Բողոքն ընդունել վարույթ : Պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Շենգավիթ/՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ 26.02.2025թ. կայացված դատավճիռը՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան :
Բողոքի ստացման կարգը Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 11-04-2025
Վիճակագրական տողի համարը 9.2
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 11-04-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Տաթևիկ
Ազգանուն Գրիգորյան
Դատավոր
Անուն Վազգեն
Ազգանուն Ռշտունի
Դատավոր
Անուն Արսեն
Ազգանուն Նիկողոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 18-04-2025
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 29-04-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Դատավոր Վ. Ռշտունու վատառողջ լինելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 13-05-2025
Ժամ 13:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Չկայացման պատճառը 13.05.2025թ. զեկուցագրի հիման վրա դատարանի նախագահի կողմից կազմի դատավոր Վ.Ռշտունու փոխարեն կազմում ընդգրկվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանը:
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 13-05-2025
Ամբաստանյալ
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Հակոբյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ ԵԴ1/3909/01/24





Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք.ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ՝ Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ

2025թ. մայիսի 13-ին Երևան քաղաքում

քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի ԵԴ1/3909/01/24 դատավճռի դեմ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը.

ՊԱՐԶԵՑ

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1.1. 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 11186124 քրեական վարույթը։
1.2. 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանին տուժող ճանաչելու մասին և նույն օրը որոշում է կայացվել Արամ Հայկարամի Պետրոսյանին որպես տուժողի ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին:
1.3. Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արամ Հայկարամի Պետրոսյանի տուժողի ներկայացուցչի դատավարական կարգավիճակը դադարեցնելու մասին:
1.4. 2024 թվականի հոկտեմբերի 02-ին որոշում է կայացվել թիվ 11186124 քրեական վարույթով Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ հետևյալ արարքի համար. «որ նա կատարել է կողոպուտ՝ բացահայտ հափշտակություն՝ գիտակցելով, որ այդ արարքը կատարում է բացահայտ:
Այսպես.
Արայիկ Հակոբյանը 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս՝ Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
1.5. 2024 թվականի հոկտեմբերի 03-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Ա.Հակոբյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին:
1.6. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 9-ի թիվ ԵԴ1/1856/06/24 որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել վարչական հսկողությունը, որը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 7-ի որոշմամբ բեկանվել է և մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով:
1.7. 2024 թվականի նոյեմբերի 11-ին մեղադրյալ Ա.Հակոբյանը տեղափոխվել է քրեակատարողական հիմնարկ:
1.8. 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 11186124 քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3909/01/24 համարը և մակագրվել է դատավոր Ս.Յուզբաշյանին:
1.9. 2024 թվականի դեկտեմբերի 27-ին դատավոր Ս․Յուզբաշյանը որոշում է կայացրել քրեական գործի վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.10. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, փոխվել է և նրա նկատմամբ համակցված որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ են կիրառվել վարչական հսկողությունը, 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով գրավը և բացակայելու արգելքը:
1.11. Առաջին ատյանի դատարանը, դատաքննության արագացված վարույթի կարգով քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճռով վճռել է.
«Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում և պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 (երկու) ամիս 1 (մեկ) օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս 29 (քսանինը) օր ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված մետաղյա բռնակով թելը ոչնչացնել:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները՝ վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելը և գրավը, ինչպես նաև դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները՝ վերացնել, իսկ գրավի գումարը վերադարձնել գրավատուին:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում»։
1.12. Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ 2025 թվականի ապրիլի 1-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը, որը նույն օրը մուտքագրվել է Վերաքննիչ դատարանում։ Բողոքի հիման վրա ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 2025 թվականի ապրիլի 11-ին, իսկ նախագահող դատավոր Տ․Գրիգորյանի աշխատակազմին՝ վերաքննիչ բողոքի հետ միասին փոխանցվել 2025 թվականի ապրիլի 14-ին:
1.13. Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի ապրիլի 18-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, քրեական գործը նշանակվել է դատաքննության, իսկ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ համակցված կիրառված խափանման միջոցները` վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելքը և գրավը, թողնվել են անփոփոխ:
1.14. Դատական կազմի դատավոր Վ.Ռշտունու՝ արձակուրդում լինելու պատճառով դատական կազմում 2025թ. մայիսի 13-ին ընդգրկվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ա.Մաթևոսյանը:


2. Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2.1. ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի փետրվարի 26-ին կայացված դատավճռի համաձայն. «(…) 4.1 Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեցին.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար և ունի դատվածություն /հատոր 1-ին, գ.թ 50-52, դատական նիստի արձանագրություն/,
- ՀՀ ԱՆ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի կողմից 01.06.2023թ.-ի տեղեկանքը, որի համաձայն՝ Արայիկ Հակոբյանի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ, տիպ 2, ինսուլինապահանջ ձև: Հիպոթիրեոզ: Հետվիրահատական կպումային հիվանդություն:»,
- «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի եզրակացություն, ըստ որի՝ Ա.Հակոբյանի մոտ «Լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա-Գ պատկեր»:
5. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
5.1 Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, այն ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
5.2 Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
5.3 Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. (…)
5.5 Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, շարժառիթն ու նպատակը, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 12-րդ կետով և 2-րդ մասով, որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է արձանագրում հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը /հատոր 1-ին, գ.թ. 189/, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը:
Մեղքն ընդունելը որպես մեղմացնող հանգամանք դիտարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում արագացված վարույթի կիրառմամբ պայմանավորված մեղադրյալի դիրքորոշումը, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մոտեցումն, ըստ որի՝ «/.../ մեղքն ընդունելը կամ չընդունելն անձի սուբյեկտիվ իրավունքն է, որը նախատեսված և երաշխավորված է ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ և 22-րդ հոդվածներով։ Հետևաբար, մեղքը չընդունելը չի կարող պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվել և հակառակը` մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը ՀՀ քրեական օրենսգրքի շրջանակներում բարենպաստ քրեաիրավական նշանակություն ունեցող հանգամանք է և կարող է կատարել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի դեր։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ մեղքն ընդունելը և կատարածի համար անկեղծորեն զղջալը, որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքի հանրային վտանգավորությունը, զղջացել է դրա համար։ Մեղքն ընդունելու պարագայում քրեական պատժի նպատակների իրացումը, այդ թվում` պատժի ենթարկված անձին ուղղելու հավանականությունը, զգալիորեն բարձրանում է /.../ (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 01-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 27 կետը):
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, արձանագրում է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ուստի նույն հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետը, որպես ծանրացնող հանգամանք, հաշվի չի առնվում: Այսպես, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով Արայիկ Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է ժամկետին՝ 2024 թվականի մարտի 13-ին, և քանի որ արարքը կատարվել է Ա․Հակոբյանի վերաբերյալ կայացված դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո և մինչև դատվածությունը մարվելը, ուստի Ա․Հակոբյանի արարքում առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
Որպես Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտարկվում նաև նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը:
5.6 Դատարանը, հիմք ընդունելով 4.1 և 5.5 կետերում արձանագրված հանգամանքները և ղեկավարվելով 5.3 և 5.4 կետերում մեջբերված նորմերով ու իրավական դիրքորոշումներով, գտնում է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկում, ինչն անհրաժեշտ և բավարար է պատժի նպատակների իրագործումն ապահովելու համար: (…)
Վերոնշյալի նորմի կիրառմամբ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 /երկու/ ամիս 1 /մեկ/ օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 /մեկ/ տարի 9 /ինը/ ամիս 29 /քսանինը/ օր ժամկետով:
5.8 Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին, հաշվի առնելով, որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.9 Քննության առնելով որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ մետաղյա բռնակով թելի տնօրինման հարցը, նկատի ունենալով դրա արժեք չունենալու և տուժողի կողմից իրեն հանձնելու միջնորդության բացակայությունը, Դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է ոչնչացման:
5.10 Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսումների ընթացքում կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ վարչական հսկողության, 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով գրավի և բացակայելու արգելքի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո համակցված կիրառված խափանման միջոցները և դրանցով պայմանավորված սահմանափակումները պետք է վերացնել, իսկ գրավի գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին:
5.11 Դատարանը գտնում է նաև, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4–րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման: (…)»:


3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
3.1. Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը, ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, առաջին ատյանի դատարանի իրավական դիրքորոշումները, վկայակոչելով օրենսդրության վերաբերելի դրույթները, որպես վերաքննիչ բողոքի հիմքեր և հիմնավորումներ՝ նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտում թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է՝ ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը և դրա սխալ մեկնաբանության արդյունքում մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվել է խիստ պատիժ, մասնավորապես՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ, 69-70-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների խախտումներ, դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և մեղադրյալի անձին, դատարանի հետևություննները չեն բխում գործի փաստական հանգամանքներից,
Ըստ բողոքաբերի՝ Արայիկ Հակոբյանը քրեական վարույթի ընթացքում ամբողջությամբ հատուցել է տուժողին պատճառած գույքային վնասը և վարույթն իրականացնող մարմնին դիմում ներկայացրել, որ հաշտվել է տուժողի հետ: Միևնույն ժամանակ, տուժող Մարիամ Մանուկի Ամիրխանյանը վարույթն իրականացնող մարմնին դիմում է ներկայացրել, որ Արայիկ Հակոբյանը վերականգնել է իրեն պատճառված՝ 50.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով վնասը, հաշտվել են, բողոք չունի նրա դեմ: Նշված հանգամանքները բնութագրում են Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի կատարած հանցանքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցանքը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, նրա արարքի սոցիալական հետևանքները:
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանն ի սկզբանե ամբողջությամբ հատուցել է տուժողին պատճառած գույքային վնասը, նրա ու տուժողի միջև առկա է հաշտության վերաբերյալ ինքնուրույն և ազատ կամարտահայտության վրա հիմնված փոխադարձ համաձայնություն, ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար, չի վիճարկել իրեն առաջադրված մեղադրանքը, ունի առողջական լուրջ խնդիրներ և արձանագրվել է բացասական դինամիկա: Ռեալ ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու պայմաններում առանց մասնագիտացված և բոլոր բժշկական հնարավորություններով ապահովված հիվանդանոցում պատշաճ բուժում ստանալու կարող է նրա կյանքին վտանգավոր հետևանքներ առաջացնել, ավելին՝ միջնորդելով արագացված վարույթ և չվիճարկելով առաջադրված մեղադրանքը՝ զգալիորեն խնայվել են պետական ռեսուրսները: Միջին ծանրության հանցանք կատարած լինելու, առաջադրված մեղադրանքը չվիճարկելու հանգամանքները կարևոր գործոններ են խախտված հասարակական հարաբերությամբ պայմանավորված պետության կողմից հակազդման աստիճանը որոշելու, այն է՝ պատիժ նշանակելու, դրա տեսակն ու պատժաչափն ընտրելու, ազատազրկման պարագայում դրա ռեալ կրման հարցը որոշելու համար: Հետևաբար, այսպիսի փաստական տվյալների առկայության, առավել ևս՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արձանագրված քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պարագայում, գտնում է, որ ստորադաս դատարանի կողմից նման պատժի կիրառմամբ խախտվել են պատիժ նշանակելու սկզբունքները՝ նկատի ունենալով, որ «հանցավորի անձնավորություն» եզրույթն ի տարբերություն «հանցագործության սուբյեկտ» եզրույթի, ավելի ընդարձակ է և օժտված է սոցիալ-ժողովրդագրական, բարոյահոգեբանական և քրեաիրավական բնութագրերով: ՀՀ գործող քրեական օրենսդրության իմաստով «հանցավորի անձնավորություն» եզրույթը դիտարկվում է որպես քրեական պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք, հանցավորի անձը բնութագրող առանձին հատկանիշները և վարքագիծը օրենքում նախատեսված են որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ, ինչպես նաև դատապարտյալին պատժից ազատելու նախապայման:
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ քննարկման առարկա չի դարձրել այն հանգամանքը, համաձայն որի՝ Արայիկ Հակոբյանն ունի մի շարք հիվանդություններ, մասնավորապես՝ «Շաքարային դիաբետ», օրական երկու անգամ սրսկում է «Ինսուլին» տեսակի դեղամիջոց, մեկ տարի առաջ իրականացված վիրահատությունից հետո շաքարի պատճառով վերքը չի ապաքինվել, ախտորոշվել է «Հեպատիտ C, լյարդի և երիկամների դիֆուզ փոփոխություններ, լեղապարկի քարեր, շագանակագեղձի ադենոմա», ոտքերի վրա առկա են բազմաթիվ վերքեր: Արայիկ Հակոբյանն Աշտարակ քաղաքի Սուրբ Սարգսի փողոցի 5 հասցեում ունի առանձնատուն, այսինքն՝ ունի հաշվառման և մշտական բնակության վայր, ամուսնացած է, ունի 2 որդի, աշխատում էր որպես տաքսու վարորդ, նրա նկատմամբ խափանման միջոց է կիրառվել այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցություն և առ այս օր նրա կողմից որևէ հակաիրավական գործողություն չի կատարվել, արատավորված չի եղել որևէ արարքով, նույնիսկ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները չի խախտել: Գտնում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու և փորձաշրջան սահմանելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին, մինչդեռ, ստորադաս դատարանը, խախտելով պատժի նշանակման սկզբունքները, մեղադրյալի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ պատիժ:
3.2. Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը խնդրել է ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025թ. փետրվարի 26-ի դատավճիռը պատժի մասով բեկանել՝ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանին մեղսագրվող արարքի համար վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան:

4. Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արձանագրված դիրքորոշումները.
4.1. Մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը և նրա պաշտպան Մհեր Մանգասարյանը պնդել են ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել են այն բավարարել։

5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
5.1. Սույն վարույթով Վերաքննիչ դատարանի առջև բարձրացված իրավական հարցը հետևյալն է. հիմնավորված և պատճառաբանվա՞ծ են արդյոք մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը վերջինիս կողմից փաստացի կրելով՝ պատժի նպատակների իրացվելիության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները:
5.2. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում կատարված հանցանքների քանակը, բնույթը և ծանրությունը, այն հանգամանքները, որոնց հետևանքով նախկինում նշանակված պատիժը բավարար չի եղել անձի վերասոցիալականացման համար, ինչպես նաև նոր հանցանքի բնույթը, ծանրությունը և հետևանքները:
1.1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները:
2. Եթե դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձը կատարել է դիտավորյալ հանցանք, ապա նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը կամ չափը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի կամ չափի երկու երրորդից: Ցանկացած դեպքում նշանակվող պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժի նվազագույն ժամկետից կամ չափից: (...)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...) 4. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։ (...)»:
5.3. Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս, դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա` ելնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից։
5.4. Հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հիման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության, այնպես էլ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որոշումը: Դատական որոշման որակը մեծապես կախված է դրա պատճառաբանական մասից, հետևաբար դատական որոշումները սկզբունքորեն պետք է պատճառաբանված լինեն: Պատժի տեսակի և չափի ընտրության, ինչպես նաև պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող պատճառների մատնանշումը ոչ միայն ավելի հասկանալի և ընդունելի է դարձնում դատավճիռը վարույթի մասնակիցների համար, այլև բացառում է կամայականությունը: Նախևառաջ, դա նշանակում է, որ դատարանը պարտավորված է լինում արձագանքել կողմերի ներկայացրած փաստարկներին և մատնանշել տվյալ որոշումը հիմնավորող և իրավաչափ դարձնող փաստարկները: Եվ երկրորդ` պատշաճ պատճառաբանությունը հասարակությանը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես է գործում դատական համակարգը հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս:
Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի պահանջները պահպանված լինելու առումով ընդունելի չի կարող համարվել ոչ միայն այն դատական ակտը, որտեղ պատժի վերաբերյալ դատարանի հետևությունները հիմնված չեն դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա, այլև այնպիսին, որում բացակայում են պատժատեսակի, պատժաչափի կամ պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները հիմնավորող հետևողական, հստակ և ոչ հակասական պատճառաբանությունները:
5.5. Ռեցիդիվի կանոնների կիրառմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված օրենսդրական կարգավորումների ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ դիտավորյալ հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման կամ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրած կամ կրող, դատվածություն ունեցող անձի կողմից դիտավորյալ հանցանք կատարելու դեպքում նշանակվող պատժի նվազագույն ժամկետը չի կարող պակաս լինել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետի երկու երրորդից: Ընդ որում՝ հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում նշանակվում է ազատազրկում կամ ցմահ ազատազրկում պատժատեսակը, եթե կատարված հանցանքի համար պատասխանատվություն նախատեսող հոդվածի սանկցիայով նախատեսված են այդ պատժատեսակները: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել, որ մեղադրյալի կողմից արագացված վարույթ կիրառելուն համաձայնություն տալու և ներկայացված մեղադրանքի հետ համաձայն լինելու պարագայում պատժաչափի նշանակման հարցում օրենսդիրը արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մասնավորապես՝ արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից: Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 76-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված ռեցիդիվի առկայությանը, ապա արագացված վարույթի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու դեպքում ռեցիդիվի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու կանոնները կիրառելի են:
5.6. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ.
- Արայիկ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն արարքի կատարման համար, որ նա 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 14:00-ի սահմաններում, մոտեցել է Երևան քաղաքի Բագրատունյաց փողոցի 20 շենքի հասցեի կանգառում երթուղային տրանսպորտ սպասող 92-ամյա Մարիամ Ամիրխանյանին և առաջարկել իր «Օպել» մակնիշի, 37 BX 416 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով տեղափոխել վերջինիս Նոր Խարբերդում գտնվող ամառանոց: Երթևեկության ընթացքում՝ Երևան քաղաքի Նոր Խարբերդ 32 փողոցի սկզբնամասում, Արայիկ Հակոբյանը կանգնեցրել է ավտոմեքենան, բացել Մարիամ Ամիրխանյանի դուռը և ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, քաշել-պոկելու եղանակով բացահայտ հափշտակել է Մարիամ Ամիրխանյանի պարանոցից թելով կախված դրամապանակը և դրա մեջ առկա 50.000 ՀՀ դրամ գումարն ու դիմել փախուստի՝ Մարիամ Ամիրխանյանին պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս,
- մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանը Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1․1-ին կետով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 5 (հինգ) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, իսկ պատժի կրումից վերջինս ազատվել է 2024 թվականի մարտի 13-ին՝ այն լրիվ կրելու արդյունքում,
- Առաջին ատյանի դատարանը, արագացված վարույթի կիրառմամբ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելով ներկայացված մեղադրանքում և հաշվի առնելով նրա անձը բնութագրող տվյալները՝ նախկինում նույնաբնույթ արարքի կատարման համար դատվածություն և առողջական խնդիրներ ունենալը, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելը, մեղքն ընդունելն ու անկեղծորեն զղջալը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 4-րդ մասով՝ արձանագրել է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ինչի արդյունքում գտել է, որ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով, որին պետք է հաշվակցել վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 (երկու) ամիս 1 (մեկ) օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս 29 (քսանինը) օր ժամկետով,
- անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու հարցին՝ Առաջին ատյանի դատարանը, հաշվի առնելով, որ հանցանքը ներառված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում և հանդիսանում է միջին ծանրության հանցանք, դրա վտանգավորության աստիճանը, այն, որ Ա.Հակոբյանը կատարել է բացահայտ հափշտակություն, ինչն ընդգծում է վերջինիս հանդուգն վերաբերմունքը, նրա կողմից նախկինում նույնաբնույթ արարքներ կատարելու, դրանց համար ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և ուղղված չլինելու, ինչպես նաև դատվածություն ունենալու պայմաններում նոր հանցանք կատարելու հանգամանքները, գտել է, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր չէ առանց մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի կողմից պատիժը կրելու:
5.7. Նախորդ կետում շարադրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշմամբ վկայակոչված և արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո` Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, պատշաճ կերպով վերլուծելով և գնահատման ենթարկելով գործում առկա՝ մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, քրեական պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մեղսագրվող արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցում հանգել է ճիշտ հետևության՝ հաշվի առնելով, որ նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներին:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանն իրեն մեղսագրվող դիտավորյալ հանցանքը կատարել է նույն օբյեկտի՝ սեփականության դեմ ուղղված դիտավորյալ և ծանր հանցագործության համար նախկինում ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու և դատվածություն ունենալու պայմաններում, այսինքն` առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, ինչով պայմանավորված՝ Առաջին ատյանի դատարանը հանցագործությունների ռեցիդիվի և արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժ նշանակելու կանոնների միաժամանակյա կիրառման վերաբերյալ օրենսդրական կարգավորումների գործադրմամբ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է օրենքով նախատեսված նվազագույն՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ:
5.8. Ինչ վերաբերում է բողոքաբերի՝ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու կապակցությամբ վերաքննիչ բողոքում բերված հիմնավորումներին, մասնավորապես՝ մեղադրյալի առողջական խնդիրներ ունենալուն, հանցագործության հետևանքով տուժողին պատճառված վնասը հատուցելուն, ապա դրանք չեն կարող ողջամտորեն նվազեցնել մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի և նրա կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և վերջինիս նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք հանդիսանալ:
Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի առողջական վիճակը՝ որպես նրա անձը բնութագրող տվյալ, ինչպես նաև հանցագործության հետևանքով տուժողին պատճառված վնասը հատուցելը՝ որպես քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, պատշաճ գնահատման է ենթարկել մեղադրյալ Ա.Հակոբյանի նկատմամբ արդարացի պատիժ նշանակելու և այն կրելու նպատակահարմարության հացը որոշելու դիտակետից:
5.9. Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը վերջինիս կողմից փաստացի կրելով՝ պատժի նպատակների իրացվելիության վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները հիմնավոր են։
5.10. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը կայացրել է գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտ, թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ, ուստի մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող դատավճիռը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր առկա չեն։
Հետևաբար, մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճիռը պետք է թողնել անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 361-363-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մհեր Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել՝ ԵԴ1/3909/01/24 քրեական գործով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Տ․ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ

Ա․ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 13-05-2025
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 24-07-2025
Էջերի քանակը 254, 134, 113
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 24-07-2025
Էջերի քանակը 254, 134, 113
Ուր Վճռաբեկ
Գրության համարը 61271/25
Դատական գործ N: ԵԴ1/3909/01/24
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
Բողոքի ստացման ամսաթիվ 18-07-2025
Բողոք բերող անձինք Մեղադրյալի պաշտպան
Բողոք բերող անձինք
Անուն Մհեր
Ազգանուն Մանգասարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Հակոբյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքը ստացվել է Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Կայացվել է որոշում Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է
Որոշման ամսաթիվ 23-09-2025
Որոշման բովանդակություն ԵԴ1/3909/01/24





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

23 սեպտեմբերի 2025 թվական ք.Երևան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

Քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մ.Մանգասարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.
1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի փետրվարի 26-ի դատավճռով Արայիկ Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 253-րդ հոդվածի 1-ին մասով, և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ Արայիկ Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժին հաշվակցվել է վերջինիս փաստացի անազատության մեջ գտնվելու՝ 2 (երկու) ամիս 1 (մեկ) օր ժամանակահատվածը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս 29 (քսանինը) օր ժամկետով:
Մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի պաշտպան Մ.Մանգասարյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան) 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ։
Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել մեղադրյալ Արայիկ Հակոբյանի պաշտպան Մ.Մանգասարյանը։

Վճռաբեկ բողոքի փաստարկները և պահանջը.
2. Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված՝ վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու պայմանը, այն է` վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը կարող էր խաթարել արդարադատության բուն էությունը:
Ի հիմնավորումն վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերոնշյալ պայմանների առկայության՝ բողոքի հեղինակը, ի թիվս այլնի, նշել է, որ բողոքարկվող որոշումը օրինական և հիմնավորված չէ, Վերաքննիչ դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ նյութական իրավունքի այնպիսի խախտում, որն ազդել է գործի ելքի վրա, այն է՝ ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը և դրա սխալ մեկնաբանության արդյունքում մեղադրյալի նկատմամբ կիառվել է խիստ պատիժ, մասնավորապես Վերաքննիչ դատարանը թույլ է տվել «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ, ՀՀ Սահմանադրության 63-րդ հոդվածների, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ, 69-րդ և 70-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների խախտումներ, նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և մեղադրյալի անձին։
Բացի այդ, բողոք բերած անձը նշել է, որ ստորադաս դատարանի որոշումը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Նարեկ Սարգսյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11, Սերոբ Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 և բողոքաբերի կողմից վկայակոչված այլ որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին:
Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշումը, փոփոխել այն՝ կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ՝ Արայիկ Հակոբյանին մեղսագրվող արարքի համար վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան:

Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները և եզրահանգումը.
3. Վճռաբեկ դատարանը, քննարկելով վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, գտնում է, որ այն ենթակա է մերժման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վճռաբեկ դատարանը բողոքն ընդունում է վարույթ, եթե գալիս է հետևության, որ՝
1) վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, կամ առերևույթ առկա է բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, կամ
2) առերևույթ լուրջ դատական սխալ թույլ տալու հետևանքով կամ առերևույթ որևէ լուրջ փաստական կամ իրավական հանգամանք ի հայտ գալու ուժով կայացված դատական ակտը կարող է խաթարել արդարադատության բուն էությունը:
2. Սույն հոդվածի իմաստով` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, եթե`
(…)
4) բողոքարկվող դատական ակտում կոնկրետ նորմին տրված մեկնաբանությունը (հիմնավորումը) հակասում է մեկ այլ վարույթով Վճռաբեկ դատարանի որոշման մեջ տվյալ նորմին տրված մեկնաբանությանը (հիմնավորումներին) (…)»:
Նույն օրենսգրքի 383-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե Վճռաբեկ դատարանը գալիս է հետևության, որ վարույթ ընդունելու պայմանների հիմնավորումները բավարար չեն: Եթե վճռաբեկ բողոքում վկայակոչված է վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու` սույն օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-4-րդ կետերով նախատեսված որևէ պայման, ապա վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժելու մասին որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը պետք է հիմնավորի վկայակոչված պայմանի բացակայությունը»։
Վճռաբեկ դատարանը, բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն վարույթի նյութերի, Վերաքննիչ դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա գալիս է հետևության, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական կամ քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին ազդել վարույթի ելքի վրա կամ խաթարել արդարադատության բուն էությունը, իսկ հակառակի մասին բողոք բերած անձի փաստարկները հերքվում են Վերաքննիչ դատարանի որոշման պատճառաբանություններով և եզրահանգումներով:
Միևնույն ժամանակ, համեմատական վերլուծության ենթարկելով բողոքարկվող դատական ակտում և Վճռաբեկ դատարանի՝ Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի, Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի և բողոքաբերի կողմից վկայակոչված այլ որոշումներով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքարկվող դատական ակտը չի հակասում վկայակոչված որոշումներին։
Այսպիսով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չեն բերվել բավարար հիմնավորումներ, որ վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նաև առերևույթ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում թույլ տալու հետևանքով կայացված դատական ակտը խաթարել է արդարադատության բուն էությունը։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և նկատի ունենալով, որ բողոքում ներկայացված հիմնավորումները բավարար չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանած պայմաններով բողոքը վարույթ ընդունելու հետևության հանգելու համար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 383-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման:
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 281-րդ և 383-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի մայիսի 13-ի որոշման դեմ մեղադրյալ Արայիկ Արամայիսի Հակոբյանի պաշտպան Մ.Մանգասարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը:

Նախագահող` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Այլ նշումներ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 13-05-2025 թվականի որոշման դեմ։
Գործը ստացվել է
Ամսաթիվ 25-07-2025
Գործը ստացվել է Քրեական վերաքննիչ
Գործի տեսակ Քրեական
Այլ նշումներ 3 հատորից՝ 254, 134, 113 թերթ։
Զեկուցող դատավոր
Ամսաթիվ 25-07-2025
Զեկուցող դատավոր
Անուն Համլետ
Ազգանուն Ասատրյան
Գործի առաքում
Գործի առաքման ամսաթիվ 03-10-2025
Դատարան Երևանի քրեական դատարան
Այլ նշումներ 3 հատորից՝ 254, 134, 151 թերթ։