Գործ հ.ԵԴ1/3876/01/24
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
22 մայիսի 2025թ. ք.Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ` նաև Վերաքննիչ դատարան/

ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ Ս. ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆԻ
մեղադրյալ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի պաշտպան Հ․Մուրադյանի հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով <<Խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելու մասին>> Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /դատավոր Ա․Կարապետյան/ 2025թ․ ապրիլի 15-ի թիվ ԵԴ1/3876/01/24 որոշումը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ քննվում է թիվ ԵԴ1/3876/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 181-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ 2 դրվագով /համապատասխանում է ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 257-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետին՝ 2 դրվագով/։
Առաջին ատյանի դատարանի 2025թ․ ապրիլի 15-ի որոշմամբ թիվ ԵԴ1/3876/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է երեք ամիս ժամկետով:
Խափանման միջոց կալանքը վերացնելու և այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի միջնորդությունը մերժվել է:
Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ փոստի միջոցով 28․04․2025թ. հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել պաշտպան Հ․Մուրադյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 2025թ․ մայիսի 12-ի որոշմամբ հատուկ վերանայման բողոքն ընդունվել է վարույթ, որոշվել է հատուկ վերանայման բողոքի քննությունն անցկացնել գրավոր ընթացակարգով և դատական ակտի կայացման օր է նշանակվել 22․05․2025թ․:
Հատուկ վերանայման բողոքի կապակցությամբ վերանայման վարույթի մասնակիցների կողմից պատասխան, բացատրություն, նյութեր և միջնորդություններ չեն ներկայացվել։
2․Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 181-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ 2 դրվագով /համապատասխանում է ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 257-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետին՝ 2 դրվագով/ մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ <<․․․ նա Էդգար Ալեքսանի Հարությունյանի և քննությամբ ինքնությունները դեռևս չպարզված այլ անձանց հետ, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ, մեկը մյուսի գործողությունները փոխլրացնելով, տևական՝ 2021թ․ հուլիսի 30-ից մինչև 2021թ․ օգոստոսի 28-ն ընկած ժամանակահատվածում բազմաթիվ նույնաբնույթ գործողություններով համակարգչային հափշտակությամբ ձեռք են բերել ուրիշի գույք հանդիսացող առանձնապես խոշոր չափերի՝ 5.032.000 ՀՀ դրամ գումարը։
Մասնավորապես, Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանը և նրա հանցակիցները, տեղյակ լինելով <<Արարատբանկ>> ԲԲ և <<Էվոկաբանկ>> ՓԲ ընկերությունների համակարգչային համակարգերի կողմից խաղային օգտահաշիվներից նշված ընկերությունների ավտոմատ կանխիկացման մեքենաներով /այսուհետ նաև՝ բանկոմատ/ գումար կանխիկացնելու բնականոն ընթացքն ապահովող ծրագրային ապահովման թերությունից՝ <<Արարատբանկ>> ԲԲ և <<Էվոկաբանկ>> ՓԲ ընկերությունների բանկոմատների միջոցով գումարի կանխիկացման հարցմամբ խաղային օգտահաշիվներին կցված բջջային հեռախոսահամարին՝ յուրաքանչյուր կանխիկացման նպատակով ստացված թվերի տեսքով մեկանգամյա կանխիկացման գաղտնաբառը երկու տարբեր բանկոմատներում մուտքագրելու և նույն խաղային հաշվից միևնույն գումարը միաժամանակ ստանալու հնարավորության մասին, <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> և <<Դիջիթեյն>> ՍՊ ընկերության <<totogaming.am>> բուքմեյքերական կայքերում, խաղադրույթներ կատարելու պատրվակով, իր և այլ անձանց անվամբ գրանցված խաղային հաշիվներին մուտքագրել են դրամական միջոցներ: Այնուհետև, իրենց նախնական հանցավոր մտադրությունն ավարտին հասցնելու՝ խաղային օգտահաշիվներին՝ մուտքագրված դրամական միջոցները կրկնակի կանխիկացնելու և հափշտակելու նպատակով, ապահովել են դրամական միջոցները կանխիկացնելու հնարավորությունը, մասնավորապես, մուտքագրված դրամական միջոցների արհեստական շրջանառությունն ապահովելու նկատառումով, կատարել են պարտության ցածր հավանականություն ունեցող խաղադրույքներ, որի արդյունքում խաղային օգտահաշվին գոյացած դրամական միջոցները 31 կանխիկացման գործարքներով՝ <<Արարատբանկ>> ԲԲ և <<Էվոկաբանկ>> ՓԲ ընկերությունների բանկոմատների միջոցով գումարի կանխիկացման հարցմամբ խաղային օգտահաշիվներին կցված բջջային հեռախոսահամարին յուրաքանչյուր կանխիկացման նպատակով ստացված թվերի տեսքով մեկանգամյա կանխիկացման գաղտնաբառը և այդ խաղային օգտահաշվի նույնականացման համարը /user կամ unique ID-ին/ առանց իրավաչափ հիմքով նախատեսված թույլտվության երկու տարբեր բանկոմատների ծրագրերում մուտքագրելով՝ բանկոմատների բնականոն աշխատանքին ներգործելով, Երևան և Գյումրի քաղաքներում գտնվող երկու տարբեր բանկոմատներից միևնույն խաղային օգտահաշվից միաժամանակ կատարել են միևնույն գումարի կանխիկացում, այդ կերպ հափշտակել առանձնապես խոշոր չափի՝ 5.032.000 ՀՀ դրամ գումար՝ <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերությանը պատճառելով խոշոր չափի՝ 4.686.000 ՀՀ դրամ գումարի գույքային վնաս, իսկ <<Դիջիթեյն>> ՍՊ ընկերությանը՝ մանր չափի՝ 346.000 ՀՀ դրամ գումարի գույքային վնաս:
Այսպես.
Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանը հանցավոր խմբի, քննությամբ դեռևս ինքնությունը չպարզված անդամի՝ հանցակցի հետ միասին <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում <<ՊԱՎԵԼ ՌԱԶՄԻԿԻ ԲԱՐՍԵՂՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 151235580>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
1. 24.08.2021թ․ն՝ ժամը 01:57:26-ին, Երևան քաղաքի Գարեգին Նժդեհի 9/45 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020839>> համարի և Երևան քաղաքի Գարեգին Նժդեհի 10 30 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020535>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 90.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
2. 26.08.2021թ․ն՝ ժամը 01:39:00-ին, Երևան քաղաքի Գայի պող. 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի և Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 187.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ։
3. 28.08.2021թ․ն՝ ժամը 03:32:58-ին, Երևան քաղաքի Գայի պող. 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի և Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 280.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.bet.am>> բուքմեյքերական կայքում հանցանքներ կատարելու համար ստեղծված կայուն խմբի անդամ հանդիսացող <<ԼԵՆՑԻԿ ԱՐՄԵՆԻ ՍՈՒՔԻԱՍՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 2146029 նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
4. 21.08.2021թ․ն՝ ժամը 22:51:37-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 40.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
5. 22.08.2021թ․ն՝ ժամը 21:23:55-ին, Երևան քաղաքի Րաֆֆի 39 տարածք 39/1 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020297 համարի և Երևան քաղաքի Անդրանիկի 134/8 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020868>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 100.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
6. 27.08.2021թ․ն՝ ժամը 05:04:39-ին, Երևան քաղաքի Գայի պող. 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի և Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032 համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 278.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում հանցանքներ կատարելու համար ստեղծված կայուն խմբի անդամ հանդիսացող <<ՇՈՒՌԱ ԱՆԴՐԱՆԻԿԻ ԳԱԼՈՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 278376043>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
7. 23.08.2021թ․ն՝ ժամը 02:35:39-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Բյուզանդի 17/233 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020864>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 195.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
Հանցավոր խմբի անդամ հանդիսացող Էդգար Ալեքսանի Հարությունյանի անվամբ <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում գրանցված թիվ <<ID 354213644>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
8. 24.08.2021թ․ն՝ ժամը 04:20:51-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 125.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
9. 26.08.2021թ․ն՝ ժամը 23:57:49-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի և Տիգրան Մեծ Խանջյան խաչմերուկ գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 245.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
10. 27.08.2021թ․ն՝ ժամը 00:49:14-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի և Տիգրան Մեծ Խանջյան խաչմերուկ գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 293.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում հանցանքներ կատարելու համար ստեղծված կայուն խմբի անդամ հանդիսացող <<ԱՐՏԱՇԵՍ ԶՈԼՈՏԱՅԻ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 377201574>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
11. 22.08.2021թ․ն՝ ժամը 19:09:06-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 165.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
12. 27.08.2021թ․ն՝ ժամը 02:09:15-ին, Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032 համարի և Գայի պողոտա 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 150.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
Իր՝ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի անվամբ <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում գրանցված թիվ ID 437001809>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից
Հանցանքներ կատարելու համար ստեղծված խմբի, որում եղել է ներգրավված նաև ինքը, անդամներին տրամադրել է իր անվամբ <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում գրանցված թիվ <<ID 437001809>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից գումար կանխիկացնելու տվյալները որոնց օգտագործմամբ՝
13. 24.08.2021թ․ն՝ ժամը 04:06:39-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 160.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
14. 25.08.2021թ․ն՝ ժամը 03:51:48-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 273.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
15. 25.08.2021թ․ն՝ ժամը 06:31:45-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 247.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
16. 26.08.2021թ․ն՝ ժամը 23:57:53-ին, Երևան քաղաքի Գարեգին Նժդեհի 9/45 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020839>> համարի և Երևան քաղաքի Գարեգին Նժդեհի 10 30 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020535>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 235.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
17. 27.08.2021թ․ն՝ ժամը 04:32:11-ին, Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032>> համարի և Գայի պողոտա 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 180.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
18. 28.08.2021թ․ն՝ ժամը 00:59:26-ին, Երևան քաղաքի Գայի պողոտա 15/5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020032>> համարի և Գայի պողոտա 14 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020878>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 185.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
19. 28.08.2021թ․ն՝ ժամը 02:44:26-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի և Գարեգին Նժդեհ 19 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020895>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 396.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ: <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում <<ՄՆԱՑԱԿԱՆ ՌՈՒԲԵՆԻ ՔՈՉԱՐՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ ID 437759502>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
20. 25.08.2021թ․ն՝ ժամը 02:49:46-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի և Տիգրան Մեծ Խանջյան խաչմերուկ գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 286.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում <<ԳԱՐԻԿ ԱՇՈՏԻ ԲՈՅԱԽՉՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 56373080 նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
21. 24.08.2021թ․ն՝ ժամը 01:24:05-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 261.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<sport.vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում <<ԳՈՌ ԳԱԳԻԿԻ ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ>> անվամբ գրանցված թիվ <<ID 91373182 նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
22. 21.08.2021թ․ն՝ ժամը 20:51:51-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ Խանջյան փողոցների խաչմերուկում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի և Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 63.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
23. 21.08.2021թ․ն՝ ժամը 21:38:26-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ Խանջյան փողոցների խաչմերուկում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի և Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 104.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
24. 22.08.2021թ․ն՝ ժամը 19:41:02-ին, Երևան քաղաքի Պուշկինի 19 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020009>> համարի և Հյուսիսային պողոտա 10 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020871>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 148․000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
<<Դիջիթեյն>> ՍՊ ընկերության <<totogaming.am>> բուքմեյքերական կայքում Ռաֆիկ Անդրանիկի Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ <<ID 101059053>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից՝
25. 02.08.2021թ․ն՝ ժամը 20:31:17-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ Խանջյան փողոցների խաչմերուկում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի և Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 60.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
26. 02.08.2021թ․ն՝ ժամը 21:00:52-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ Խանջյան փողոցների խաչմերուկում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի և Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 40.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
Իր՝ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի անվամբ <<<<Դիջիթեյն>> ՍՊ ընկերության <<totogaming.am>> բուքմեյքերական կայքում գրանցված թիվ <<ID 100740534>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից Հանցանքներ կատարելու համար ստեղծված խմբի, որում եղել է ներգրավված նաև ինքը, անդամներին տրամադրել է իր անվամբ <<Դիջիթեյն>> ՍՊ ընկերության <<totogaming.am>> բուքմեյքերական կայքում գրանցված թիվ ID 100740534>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից գումար կանխիկացնելու տվյալները, որոնց օգտագործմամբ՝
27. 30.07.2021թվականին՝ ժամը 21:23:42-ին, Գյումրի քաղաքի Ռուստավելի փողոցի 63/1 հացեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020849>> համարի և Գյումրի քաղաքի Շիրակացի 63 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020248>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 61.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
28. 31.07.2021թվականին` ժամը 04:12:07-ին, Գյումրի քաղաքի Սպանդարյան փողողոցի 19/8 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020853>> համարի և Գյումրի քաղաքի Շիրակացի 63 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020248>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 44.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
29. 01.08.2021թվականին՝ ժամը 04:26:07-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ Խանջյան փողոցների խաչմերուկում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020916>> համարի և Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 36.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
30. 02.08.2021թվականին` ժամը 07:14:46-ին, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 31/Ա հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020874>> համարի և Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 33 1/1 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020150>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 55.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ
31. 02.08.2021թվականին՝ ժամը 12:21:32-ին, Երևան քաղաքի Պարույր Սևակի փողոցի 55/2 հասցեում գտնվող Էվոկաբանկի <<22020854>> համարի և Երևան քաղաքի Պարույր Սևակ փողոց 51/1 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020073>> համարի բանկոմատներից կանխիկացրել են 50.000-ական ՀՀ դրամ գումարներ:
Բացի այդ, Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանը 2022 թվականի փետրվարի 25-ին և 26-ին համակարգչային հափշտակությամբ ձեռք է բերել ուրիշի գույք հանդիսացող առանձնապես խոշոր չափերի՝ առնվազն 6.051.000 ՀՀ դրամ գումար:
Մասնավորապես, Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանը տեղյակ լինելով <<Արդշինբանկ>> Փբ և <<Արարատբանկ>> ԲԲ ընկերությունների համակարգչային համակարգերի, ծրագրերի կողմից խաղային օգտահաշիվներից նույն ընկերության բանկոմատներից գումար կանխիկացնելու բնականոն ընթացքն ապահովող ծրագրային ապահովման թերությունից՝ <<Արդշինբանկ>> ՓԲ և և <<Արարատբանկ>> ԲԲ ընկերությունների բանկոմատների միջոցով <<Սոֆթ կոնստրակտ>> ընկերության խաղային օգտահաշվից գումարի կանխիկացման դեպքում կանխիկացման նպատակով թվերի տեսքով հեռախոսահամարին ստացված մեկանգամյա՝ 24 ժամ ակտիվ, կանխիկացման գաղտնաբառը և այդ խաղային օգտահաշվի նույնականացման համարը՝ /user ID/-ին, մուտքագրելու դեպքում բանկոմատի կողմից տրամադրվող թղթադրամները՝ բացառությամբ մեկի վերցնելու և բանկոմատում մեկ թղթադրամ թողնելու դեպքում բանկոմատը այն հետ տանելով արձանագրում է ամբողջ գումարի չստացման հնարավորության մասին, 2022 թվականի փետրվարի 25-ին և 26-ին բազմաթիվ նույնաբնույթ գործողություններով՝ համակարգչային հափշտակությամբ ձեռք է բերել ուրիշի գույք հանդիսացող առանձնապես խոշոր չափերի՝ առնվազն 6.051.000 ՀՀ դրամ գումար, <<Արդշինբանկ>> ՓԲ ընկերությանը պատճառելով խոշոր չափերի՝ առնվազն 3.556.000 ՀՀ դրամ գումարի գույքային վնաս, իսկ <<Արարատբանկ>> ԲԲ ընկերությանը պատճառելով խոշոր չափերի՝ առնվազն 2.495.000 ՀՀ դրամ գումարի գույքային վնաս:
Այսպես.
Հովհաննես Խաչատրյանն իր կողմից կառավարվող <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում մոր՝ Գայանե Կարուշի Խաչատրյանի անվամբ գրանցված թիվ <<ID 439365817>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից բանկոմատների միջոցով գումար կանխիկացնելու տվյալները տրամադրել է հանցավոր խմբի անդամներին, որում եղել է ներգրավված նաև ինքը, որոնց օգտագործմամբ խաղային հաշվից՝
1. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 23:17:10-ին, Երևան քաղաքի Բագրատունյաց 44 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020505>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 1.000 ՀՀ դրամ գումար:
2. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 23:50:26-ին, Երևան քաղաքի Գ.Նժդեհի հրապարակում գտնվող Արդշինբանկի <<15020308>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 316.000 ՀՀ դրամ գումար:
3. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 23:54:08-ին, Երևան քաղաքի Գ.Նժդեհի հրապարակում գտնվող Արդշինբանկի <<15020308>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 316.000 ՀՀ դրամ գումար:
4. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 23:57:45-ին, Երևան քաղաքի Գ.Նժդեհի հրապարակում գտնվող Արդշինբանկի <<15020308>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 316.000 ՀՀ դրամ գումար:
5. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:01:20-ին, Երևան քաղաքի Գ.Նժդեհի հրապարակում գտնվող Արդշինբանկի <<15020308>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 316.000 ՀՀ դրամ գումար:
6. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:17:40-ին, Երևան քաղաքի Մուրացան 123 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020670>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 331.000 ՀՀ դրամ գումար:
7. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:21:01-ին, Երևան քաղաքի Մուրացան 123 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020670>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 335.000 ՀՀ դրամ գումար:
8. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:24:44-ին, Երևան քաղաքի Մուրացան 123 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020670>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 335.000 ՀՀ դրամ գումար:
9. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:39:39-ին, Երևան քաղաքի Ա.Մանուկյան 23/1 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020452>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 331.000 ՀՀ դրամ գումար:
10. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 00:50:33-ին, Երևան քաղաքի Ա.Մանուկյան 23/1 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020452>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 331.000 ՀՀ դրամ գումար։
11. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 15:54:24-ին, Երևան քաղաքի 2.Քանաքեռցու 27/5 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020454 համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 314,000 ՀՀ դրամ գումար:
12. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 17:23:27-ին, Երևան քաղաքի Տ.Մեծի 16 հասցեում գտնվող Արդշինբանկի <<15020532 համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 314.000 ՀՀ դրամ գումար:
Հովհաննես Խաչատրյանը իր կողմից կառավարվող <<Սոֆթ Կոնստրակտ>> ՓԲ ընկերության <<vbet.am>> բուքմեյքերական կայքում մոր՝ Գայանե Կարուշի Խաչատրյանի անվամբ գրանցված թիվ ID 439365817>> նույնականացման համարի խաղային հաշվից բանկոմատների միջոցով գումար կանխիկացնելու տվյալները տրամադրել է հանցավոր խմբի անդամներին, որում եղել է ներգրավված նաև ինքը, որոնց օգտագործմամբ խաղային հաշվից՝
13. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 19:05:07-ին, Գյումրի քաղաքի Գ.Նժդեհի 3/3 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020250>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 250.000 ՀՀ դրամ գումար:
14. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 21:26:12-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020087>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 290.000 ՀՀ դրամ գումար:
15. 2022 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ժամը 22:05:59-ին, Երևան քաղաքի, Նալբանդյան 43-24 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020529>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 290.000 ՀՀ դրամ գումար:
16. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 16:35:48-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020231>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 333.000 ՀՀ դրամ գումար:
17. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 16:33:41-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020231>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 333.000 ՀՀ դրամ գումար:
18. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 16:24:13-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020231>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 333.000 ՀՀ դրամ գումար:
19. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 16:18:40-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020231>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 333.000 ՀՀ դրամ գումար:
20. 2022 թվականի փետրվարի 26-ին՝ ժամը 16:05:04-ին, Երևան քաղաքի Խանջյան 5 հասցեում գտնվող Արարատբանկի <<18020231>> համարի բանկոմատից կանխիկացրել են առնվազն 333.000 ՀՀ դրամ գումար>>։

3․Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստարկներով։
Պաշտպան Հ․Մուրադյանը իր ներկայացրած հատուկ վերանայման բողոքում նշում է, թե արդյոք իրավաչափ է դատարանի այն եզրահանգումը, որ Հովհաննես Խաչատրյանի կալանքի ժամկետը պետք է երկարացվի, քանի որ ազատության մեջ գտնվելով՝ հնարավոր է վերջինս խոչընդոտի քրեական վարույթի ընթացքին կամ դիմի փախուստի այն պայմաններում, երբ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ համակցված կարող էր կիրառվել նաև տնային կալանք և գրավ խափանման միջոցները, ինչը պաշտպանական կողմը միջնորդել է։
Անդրադառնալով դատարանի եզրահանգումներին՝ կապված շարունակական կալանքի հիմքերի վերաբերյալ՝ հարկ է համարում նշել հետևյալը՝
Դատարանի որոշմամբ չի նշվել որևէ իրավական հիմնավորում այն մասին, թե տնային կալանքի, գրավի, բացակայելու արգելք խափանման միջոցների համակցված կիրառման պարագայում ինչու չի ապահովվի Հովհաննես Խաչատրյանի օրինական վարքագիծը: Քանի որ առկա է հստակ օրենսդրական կարգավորումներ և գործիքակազմ, որի կիրառման պարագայում Հովհաննես Խաչատրյանը չի կարող լքել իր բնակության վայրը, շփում ունենալ այլ անձանց հետ, այսինքն կչեզոքացվեր ռիսկերը:
Հարկ է նաև արձանագրել, որ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալը մոտ 5 ամիս է, ինչ գտնվում է կալանքի տակ, նախորդ տարվա դեկտեմբեր ամսից քրեական գործը գտնվում է դատարանում, սակայն մինչ այժմ նախնական դատալասումների փուլում ենք, քանի որ մեղադրյալին դատարան չներկայացնելու հիմքով հետաձգվել են բազմաթիվ դատական նիստեր, այսինքն ստացվում է մի իրավիճակ, երբ մեղադրյալի, պատշպանական կողմի կամքից անկախ հետաձգվում են նշանակված դատական նիստերը և դա ի վնաս մեկնաբանվում է մեղադրյալի, այն հիմնավորմամբ, որ քրեական գործով դեռևս դինամիկա առկա չէ: Այս համատեքստում նշվել է, որ ժամանակի գործոնը կարևոր նշանակություն ունի խափանման միջոցներ կիրառելու հարցում:
Դատարանը հաշվի չի առել մեղադրյալի անձը բնութագրող հանագամանքները, մասնավոապես այն, որ նա մասնակցել է 2020 թվականի Արցախյան պատերազմին, նշված փաստաթղթերը գտնվում են քրեական վարույթում, ունի մշտական բնակության վայր, նախկինում հանցանք չի կատարել:
Վերոգրյալի պայմաններում՝ բողոք ներկայացրած անձը գտնում է, որ դատարանը չի ղեկավարվել նվազագույնի սկզբունքով, մասնավորապես առկա են եղել այլընտրանքային արդյունավետ միջոցներ՝ զսպելու մեղադրյալի հնարավոր ոչ պատշաճ վարքագիծը, մասնավորապես՝ <<Տնային կալանքը>>՝ մինչև 1.000․000 ՀՀ դրամի չափով գրավի և բացակայելու արգելք խափանման միջոցների համակցությունն արդյունավետ միջոց է, ինչը բխում է, ինչպես <<տնային կալանքի>> էությունից, այնպես էլ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 2-րդ մասի այն սահմանումից, ըստ որի վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ բողոք ներկայացրած անձը գտնում է, բողոքարկվող որոշումը հիմնված չէ անձի իրավունքների և ազատությունների երաշխավորման համատեքստում, իսկ այն կայացնելիս՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետի, 81-րդ հոդվածի 1-ին մասի, Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի, Դատական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին և 4-րդ մասերի, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 9-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի, 16-րդ, 18-րդ, 21-րդ հոդվածների խախտումներ։
Այս խախտումները նույնպես հիմք են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 354-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի, 362-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 3-րդ կետերի, նույն հոդվածի 2-րդ և 4-րդ մասերի հիման վրա Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մայիսի 27-ի որոշումը բեկանելու համար։
Ելնելով վերոգրյալից, բողոք ներկայացրած անձը խնդրում է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2025թ-ի ապրիլի 15-ի՝ ԵԴ1/3876/01/24 քրեական գործով կայացված՝ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին որոշումը բեկանել, կայացնել փոխարինող դատական ակտ, այն է՝ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառել առավել մեղմ խափանման միջոցների համակցություն՝ տնային կալանքի, գրավի /մինչև 1․000․000 ՀՀ դրամի չափով/ և բացակայելու արգելքի։

4․Վերաքննիչ դատարանի հիմնավորումները ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում` ներկայացված նյութերի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով <<Խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելու մասին>> Առաջին ատյանի դատարանի 2025թ․ ապրիլի 15-ի որոշումը, հանգում է այն հետևության, որ պաշտպան Հ․Մուրադյանի հատուկ վերանայման բողոքը ենթակա է մերժման, իսկ դատարանի որոշումը պետք է թողնել անփոփոխ` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
<<Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` /…/
4/ անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով./…/>>:
Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովի 2077 /2015/ հանձնարարականի 1-ին կետում ամրագրված է, որ կալանավորումը պետք է օգտագործվի բացառության կարգով, որպես վերջին միջոց, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցները բավարար չեն քրեական վարույթի անվտանգությունն ապահովելու համար։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
/.../
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով /…/>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<2. Մեղադրյալը պարտավոր է՝ /…/
3/ չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին. /…/>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1/ մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2/ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3/ մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: /…/>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին /…/>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Կալանքը դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին օրենքով նախատեսված դեպքերում և կարգով ազատությունից զրկելն է` օրենքով և դատարանի այդ որոշմամբ սահմանված ժամկետով:
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
/…/
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները։ Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։ /…/>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Անձին կարելի է կալանքի տակ պահել այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար, և քանի դեռ առկա են անձին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, սակայն ամեն դեպքում այդ ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածով կալանքի տակ պահելու համար սահմանված առավելագույն ժամկետները։
/…/
4. Դատական վարույթում կալանքը կարող է կիրառվել կամ դրա ժամկետը կարող է երկարաձգվել յուրաքանչյուր դեպքում երեք ամսից ոչ ավելի ժամկետով: /…/>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Իրավասու անձը մեղադրյալին ազատում է կալանքից, եթե՝
1/ վերացել է անձին կալանքի տակ պահելու հիմքը կամ անհրաժեշտությունը. /…/>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: Դատական վարույթում դատարանն իրավասու է կիրառելու նաև սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Նախնական դատալսումների ընթացքում դատարանը քննարկման առարկա է դարձնում մինչդատական վարույթում մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու, իսկ եթե խափանման միջոց կիրառված չի եղել` այն կիրառելու հարցը>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն`
<<Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն`
<<3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման արդյունքում վերաքննիչ դատարանը`
1/ դատական ակտը թողնում է անփոփոխ.
2/ փոփոխում է ստորադաս դատարանի դատական ակտը, եթե փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ.
3/ ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը՝ բեկանված մասով կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ:
2. Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման արդյունքով կայացված դատական ակտն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից, իսկ գրավոր ընթացակարգով վարույթի դեպքում՝ կայացնելու օրը: Դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ ոչ ուշ, քան երեք օրվա ընթացքում, ուղարկվում է դատական վարույթի մասնակիցներին և համապատասխան առաջին ատյանի դատարան:
3. Եթե վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայումն իրականացվում է առաջին ատյանի դատարանում ընթացող վարույթի պայմաններում, ապա վերանայման արդյունքով վերաքննիչ դատարանի կայացրած եզրափակիչ դատական ակտը հայտարարվում է առաջին ատյանի դատարանի առաջիկա նիստում>>։
Տիգրան Պետրոսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել առ այն, որ <</…/ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածում թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները բոլոր դեպքերում պետք է պայմանավորված լինեն գործի նյութերից բխող որոշ փաստական տվյալներով։ Սակայն միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կալանավորման հիմք/եր/ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։ /…/>>:
Դատական քննության փուլում մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու հարցերի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումները վերադաս ատյանի կողմից վերանայելու սահմանների կապակցությամբ՝ Վճռաբեկ դատարանը Ն.Հարությունյանի գործով որոշմամբ արձանագրել է. <</.../ [Գ]ործի ըստ էության քննության ընթացքում դատարանի կողմից մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու հարցերի լուծումը գտնվում են նրա` արդարադատության իրականացման պատշաճ կազմակերպման լիազորության ոլորտում։
/…/ Վերոնշյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մրցակցող արժեքների` մի կողմից արդարադատության իրականացման դատարանի լիազորության, իսկ մյուս կողմից անձի ազատության իրավունքի և դրան հակակշռող հանրային շահի համարժեք ապահովման անհրաժեշտությունից ելնելով` քննարկվող որոշումների վերաքննիչ վերանայման սահմանները ողջամտորեն պետք է նեղ լինեն մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողության շրջանակներում կալանքի կապակցությամբ կայացվող որոշումների վերանայման սահմաններից։ Մասնավորապես` քննարկվող որոշումների վերանայման շրջանակներում չեն կարող քննարկվել այնպիսի հարցեր, որոնք այս կամ այն չափով առնչվում են գործի ըստ էության լուծմանը։ Այդպիսիք են, օրինակ, հիմնավոր կասկածի առկայության, արարքի որակման, որոշման հիմքում դրված ապացույցների թույլատրելիության հետ կապված հարցերը և այլն։/…/>>:
Անդրադառնալով դատական ակտ կայացնելիս որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի՝ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքն անփոփոխ թողնելու մասին որոշման օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման առանձնահատկություններին՝ Վճռաբեկ դատարանը Արման Մադաթյանի և Արքա Մադաթյանի վերաբերյալ գործով 2020թ․ մայիսի 26-ի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19 որոշման մեջ արձանագրել է, որ <<․․․որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս Վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լիներ ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա և ունենար պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ։ Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննության բնականոն ընթացքի վրա` դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունը։ /…/>> ։
Սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանը, քննության առնելով մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգման հարցը, գնահատելով մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանին շարունակական կալանքի տակ պահելու համար անհրաժեշտ հիմնավոր կասկածի առկայության հարցը, ներկայացված նյութերից բխող արձանագրում է կատարել այն մասին, որ սույն գործով այն առկա է:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի կիրառման իրավաչափության պայմաններին՝ Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ 2025թ․ հունվարի 10-ին երկարացնելով մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի ժամկետը, կայացված որոշմամբ արձանագրել է հետևյալը․ <<Դեռևս գործի մինչդատական վարույթի փուլում մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելիս՝ դատարաններն արձանագրել են, որ, ըստ էության, առկա է Հովհաննես Խաչատրյանի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունը՝ պայմանավորված այն հանգամանքով, որ մեղադրյալը կարող է միջամտություն ունենալ ապացուցման գործընթացին՝ ապօրինի ազդեցություն գործադրելով գործով անցնող անձանց վրա, ինչպես նաև առկա է մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու հավանականությունը։
Սույն փուլում Դատարանն արձանագրում է, որ թեև պայմանավորված քրեական գործը դատարանի վարույթում գտնվելու հանգամանքով՝ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքում դրված ռիսկերի աստիճանը նվազել է, սակայն ոչ այն աստիճանի, որը հնարավորություն կտա Դատարանին պատճառաբանված որոշում կայացնելու կիրառված կալանքը փոխելու և Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց և/կամ միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ: Նշվածի համատեքստում Դատարանը գնահատման է արժանացնում այն, որ գործի քննությունը նոր է սկսվել, դեռևս չի հետազոտվել որևէ ապացույց, չեն հարցաքննվել գործով անցնող անձինք: Ըստ այդմ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հովհաննես Խաչատրյանի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու, այն է՝ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը շարունակում է պահպանվել, և Դատարանը մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելուն ուղղված բավարար երաշխիքների կիրառմամբ պետք է հնարավորություն ունենա գործը քննելու:
Ինչ վերաբերում է փախուստի դիմելու հավանականությանը, ապա Դատարանն այդ հավանականության բարձր լինելը պայմանավորում է ենթադրաբար կատարված արարքների համար նախատեսված պատժի խստությամբ, ինչպես նաև այդ արարքները կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագծով՝ նրանով, որ Հովհաննես Խաչատրյանին միայն հետախուզման արդյունքում է հնարավոր եղել հայտնաբերել>>:
Տվյալ փուլում Առաջին ատյանի դատարանն իրավաչափորեն արձանագրել է, որ նախորդող ժամանակահատվածում տեղի չի ունեցել գործի քննության այնպիսի որակական տեղաշարժ, որը հնարավորություն կտար ասելու, թե մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքում դրված ռիսկերը նվազել են, և հնարավոր է Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ։ Այլ կերպ, մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու և վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու հավանականությունը շարունակում են մնալ արդիական։
Նշվածով պայմանավորված՝ Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն փաստել է, որ դատարանը չի կարող պատճառաբանված որոշում կայացնել կիրառված կալանքը փոխելու և Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոց և/կամ միջոցներ կիրառելու վերաբերյալ: Այդ համատեքստում Առաջին ատյանի դատարանն իրավաչափորեն գնահատման է արժանացրել նաև այն, որ դեռևս չի սկսվել անգամ ապացույցների հետազոտումը, որպիսի պարագայում արձանագրել է, որ Հովհաննես Խաչատրյանին կալանքի տակ պահելու հիմքերը շարունակում են պահպանվել։
Միևնույն ժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավորված կերպով հաշվի է առել նաև այն, որ մեղադրյալն ունի մշտական բնակության վայր, երիտասարդ է, ունի առողջական խնդիրներ, սակայն նշված հանգամանքները վերը հիշատակված՝ գործի քննությանը խոչընդոտելու և վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու հավանականության առկայության վերաբերյալ հիմնավորումների պայմաններում չեն կարող կանխորոշող և էական նշանակություն ունենալ, իսկ կալանքի անհրաժեշտությունը հնարավոր չէ սույն փուլում չեզոքացնել առավել մեղմ խափանման միջոցի կամ խափանման միջոցների համակցության կիրառմամբ։
Վերը նշված հիմնավորումներով Առաջին ատյանի դատարանը իրավաչափ կերպով եկել է հետևության, որ մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը չի կարող փոփոխվել և վերջինիս նկատմամբ չեն կարող կիրառվել այլընտրանքային խափանման միջոցներ, քանի որ դրանց կիրառումն անբավարար է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտի և ներկայացված հատուկ վերանայման բողոքի ուսումնասիրությունից հետևում է, որ խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու հարցը լուծելիս՝ Առաջին ատյանի դատարանը հանդես գալով որպես գործով վարույթն իրականացնող մարմին, պատշաճ գնահատման է ենթարկել մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանին մեղսագրվող արարքի հակաիրավականությունը, նրա անձի հանրային վտանգավորության աստիճանը, եկել է իրավաչափ հետևության, որ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի բնույթը՝ դրա կատարման եղանակը, առանձնահատկությունները և ժամանակագրությունը թույլ են տվել պատկերացում կազմել վերջինիս հետագա ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման վերաբերյալ ու բացահայտել մեղադրյալի անձնային այն հատկանիշները, որոնք բացասական են բնութագրում վերջինիս ու էապես բարձրացնում են ազատության մեջ մնալու դեպքում փախուստի դիմելու, ինչպես նաև գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը, և այդ համատեքստում իրավացիորեն գտել է, որ մեղադրյալի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու հիմքերը բացակայում են, իսկ հակառակի մասին բողոքաբերի դիրքորոշումները հիմնված չեն ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա:
Ինչ վերաբերում է Հովհաննես Խաչատրյանի անձի և ընտանեկան դրության վերաբերյալ պաշտպանի ներկայացրած փաստարկներին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ինքնին, սույն որոշմամբ արված վերլուծության համատեքստում, բավարար չեն այլընտրանքային այլ խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի կողմից ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսևորելու մտահոգությունները չեզոքացնելու համար:
Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է իրավաչափ և հիմնավոր եզրահանգման առ այն, որ Հովհաննես Խաչատրյանին անազատության մեջ պահելու տեսանկյունից հիմնավորված կալանավորման հիմքերի չեզոքացման և վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից իր լիազորություններն անարգել իրականացնելն ապահովելու համար օրենքով նախատեսված երաշխիք այլընտրանքային խափանման միջոցները չեն կարող հանդիսանալ, հաշվի առնելով, որ դրանք բավարար և պիտանի միջոց չեն հանդիսանում բացառելու մեղադրյալի ոչ իրավաչափ վարքագիծը։
Ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը` Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում Է, որ մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ խափանման միջոց կալանավորումն այլընտրանքային խափանման միջոցով փոխարինելու հարցը քննարկելիս՝ Առաջին ատյանի դատարանն արել է իրավաչափ հետևություններ, որոնք ընդունելի են նաև Վերաքննիչ դատարանի համար: Ուստի, նման պայմաններում հատուկ վերանայման բողոքի փաստարկները բավարար չեն որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող և գործի լրիվ, օբյեկտիվ, բազմակողմանի և ողջամիտ ժամկետում քննության պարտավորություն կրող Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու համար։
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանին կալանքի տակ գտնվելու տևողության վերաբերյալ հատուկ վերանայման բողոքում բերված փաստարկին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Վճռաբեկ դատարանը նախադեպային որոշումներով բազմիցս արձանագրել է, որ խափանման միջոցի կիրառման տևողությունը դրա համաչափության գնահատման ինքնավար գործոն չէ և պետք է գնահատման ենթարկվի` հաշվի առնելով նաև գործի բնույթն ու բարդության աստիճանը: Անձի ոչ իրավաչափ վարքագիծը կանխարգելող միջոցների կիրառման համատեքստում այսպիսի մոտեցում ունի նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը՝ նշելով, որ ինքնին կանխարգելիչ միջոցների կիրառման տևողությունը բավարար չէ եզրահանգելու համար, որ այն համաչափ չէ։ Տվյալ դեպքում՝ սույն գործի փաստական հանգամանքների համատեքստում, Հովհաննես Խաչատրյանի կալանքի տակ գտնվելու ժամանակահատվածը չի կարող համարվել վերջինիս ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսևորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոն:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ հատուկ վերանայման բողոքում բարձրացված մյուս հարցերին Առաջին ատյանի դատարանն արդեն իսկ անդրադարձել է իր կողմից կայացված որոշման մեջ, որի հետևություններին Վերաքննիչ դատարանը համաձայն է և այդ պատճառով նպատակահարմար չի գտնում նորից մեկ առ մեկ անդրադառնալ դրանց:
Անդրադառնալով հատուկ վերանայման բողոքում նշված՝ դատական ակտի պատճառաբանվածության խնդրին, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ <<…չնայած <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը պարտավորեցնում է դատարաններին պատճառաբանել իրենց դատական ակտերը, սակայն դա չի կարող մեկնաբանվել որպես ցանկացած փաստարկի առնչությամբ պատճառաբանված պատասխան ներկայացնելու պահանջ /տե՛ս Van de Hurk v. the Netherlands գործով Եվրոպական դատարանի` 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61/ և Դատարանի որոշումից պետք է պարզ դառնա, որ գործի համար էական նշանակություն ունեցող հարցերը քննարկվել են>> /տե՛ս Boldea v. Romania գործով Եվրոպական դատարանի` 2007 թվականի փետրվարի 15-ի վճիռը, գանգատ թիվ 19997/02, կետ 30/:
Վերոշարադրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Հովհաննես Խաչատրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելով՝ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այդ թվում նաև՝ քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր ազդեցություն ունենալ գործի ելքի վրա, և գործով կայացրել է ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բխում է ինչպես Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի, այնպես էլ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած նախադեպային իրավունքից:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Հովհաննես Աշոտի Խաչատրյանի պաշտպան Հ․Մուրադյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել, իսկ <<Խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը քննարկելու մասին>> Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025թ․ ապրիլի 15-ի թիվ ԵԴ1/3876/01/24 որոշումը՝ թողնել անփոփոխ:
Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` ստանալու օրվանից 15-օրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Ս․ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ