ԵԴ1/3822/01/24




Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Լ.ՊՐԱԶՅԱՆԻ,
Մասնակցությամբ`
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ռ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ,
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ` Վ.ՂՈՒԿԱՍՅԱՆԻ

2025 թվականի հունվարի 07-ին Երևան քաղաքում` դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի` ծնված 1987թ. սեպտեմբերի 10-ին՝ Վրաստանի Հանրապետությունում, ազգությամբ՝ հայ, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, միջին մասնագիտական կրթությամբ, ամուսնացած, ըստ իր հայտարարության՝ խնամքին երկու անչափահաս երեխա, դատվածություն չունեցող, բնակվող՝ ք.Երևան, Ռոստոմի փողոց, 30 շենք, բն. 107 հասցեում: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի օգոստոսի 22-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ.Աբաջյանը կազմել է արձանագրություն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առերևույթ հանցանքի փաստական նկարագրություն պարունակող հաղորդման հիման վրա թիվ 60607924 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
2024 թվականի հոկտեմբերի 13-ին քննիչ Մ.Աբաջյանը որոշում է կայացրել Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 և 8180061571 արձանագրությունները, ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրի, Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի սթափության վիճակի թիվ 01402 և 04181 կտրոնի և սթափության 91100840 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականի և սթափության 93000752 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 043813 վկայականի պատճեները որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին:
2024 թվականի նոյեմբերի 26-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ռ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 60607924 քրեական վարույթով Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին այն հանցանքի կատարման համար, որ նա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, այն է 28.11.2021թ.-ից մինչև 28.11.2022թ. օրենքով սահմանված կարգով զրկված լինելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից և զրկման ժամկետը լրանալուց հետո սահմանված կարգով վերականգնած չինելով իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը, 2024 թվականի սեպտեմբերի 12-ին՝ ժամը 01:40-ին, «Պորշե» մանիշի OI 001 OV հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը Երևան քաղաքի Քաջազնունի փողոցում վարել է ոչ սթափ վիճակում՝ մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ 0.831 մգ/լ մաքուր ալկոհոլի պարունակությամբ, (ստուգաչափող սարքի չափման առավելագույն տոկոսային շեղումների հաշվանցմամբ կազմում է 0.7479 մգ/լ), ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասի համաձայն համարվում է անձի ոչ սթափ վիճակում գտնվել, որը հայտնաբերվել է ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից, և այդ մասին կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 արձանագրությունը:
2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին քննիչ Մ.Աբաջյանը որոշում է կայացրել թիվ 60607924 քրեական վարույթով Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 20-ին թիվ 60607924 քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը ստացել է թիվ ԵԴ1/3822/01/24 դատական համարը:

Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
2025 թվականի հունվարի 07-ին տեղի ունեցած դատական նիստի ընթացքում մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանը հայտնեց, որ օգտվելով իր իրավունքից՝ հրաժարվում է ցուցմունք տալուց:
/դատական նիստի արձանագրություն՝ 07.01.2025թ./
Նախաքննության ընթացքում որպես մեղադրյալ հարցաքննվելիս Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2024 թվականի սեպտեմբերի 12-ին՝ ժամը 01:40-ին, Երևան քաղաքի Քաջազնունի փողոցում ինքն է վարել «Պորշե» մանիշի OI 001 OV հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում: Միաժամանակ հայտնել է, որ չունի ՀՀ վարորդական իրավունքի վկայական, քանի որ 1 տարի ժամկետով զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, որից հետո ժամկետը լրացել է, սակայն նոր վարորդական իրավունքի վկայական ձեռք չի բերել, սակայն 2022 թվականից սկսած ունի Վրացական վարորդական իրավունքի վկայական: Միաժամանակ հայտնել է, որ երկքաղաքացի է, ունի Հայաստանի և Վրաստանի քաղաքացիություն: Հայտնել է նաև, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում, ինչի համար զղջում է:
/Հատոր 1, գ.թ. 34-35/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 արձանագրության համաձայն՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 12-ին ՀՀ ոստիկանության Պարեկային ծառայության պարեկի կողմից Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 արձանագրությունն այն մասին, որ վերջինս նույն օրը՝ ժամը 01:40-ին, Երևան քաղաքի Քաջազնունի փողոցում, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ալկոհոլային խմիչք օգտագործած՝ ոչ սթափ վիճակում, վարել է «Պորշե» մակնիշի OI 001 OV հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը:
/Հատոր 1, գ.թ. 2/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180061571 արձանագրության համաձայն՝ 2021 թվականի նոյեմբերի 28-ին ՀՀ ոստիկանության Պարեկային ծառայության պարեկի կողմից Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180061571 արձանագրությունն այն մասին, որ վերջինս նույն օրը՝ ժամը 02:45-ին, Երևան քաղաքի Կորյունի փողոցում գտնվելով ալկոհոլոյին խմիչք օգտագործած՝ ոչ սթափ վիճակում, վարել է «Պորշե» մակնիշի OI 001 VA հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, և նույն արձանագրության համաձայն՝ 1 տարի ժամկետով զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից:
/Հատոր 1, գ.թ. 6/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի սթափության զննության կտրոնի համաձայն՝ ստուգաչափման սարքի համարը՝ 93000752, զննման համարը՝ 01402, զննման ամսաթիվը՝ 28.11.2021թ., ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը՝ 02:50:44-ին, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.582 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Վաղարշակ, ազգանունը՝ Ղուկասյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ oi0001-va, տեսուչի ազգանունը՝ Կարապետյան, կրծքանշանի համար՝ 05104, առկա են նաև ծանուցվող վարորդի և պարեկային ծառայողի ստորագրությունները:
/Հատոր 1, գ.թ. 7/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ սթափության 93000752 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 043813 վկայականի համաձայն՝ ստուգաչափման թվականն է 26-ը փետրվարի 2021թ., այն ուժի մեջ է մինչև 26-ը փետրվարի 2022թ.: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը՝ ալկոմետր, գործարանային համարը՝ 93000752, տեսակը՝ «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը՝ (0.000-2,500 մգ/լ), ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +-10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՃՈ:
/Հատոր 1, գ.թ. 8/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի սթափության զննության կտրոնի համաձայն՝ ստուգաչափման սարքի համարը՝ 91100840, զննման համարը՝ 04181, զննման ամսաթիվը՝ 12.09.2024թ., ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը՝ 01:59:14-ին, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.831 մգ/լ, վարորդի անունը՝ Վաղարշակ, ազգանունը՝ Ղուկասյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ Ol 011 OV, տեսուչի ազգանունը՝ Սարգսյան, կրծքանշանի համար՝ 06276, առկա են նաև ծանուցվող վարորդի և պարեկային ծառայողի ստորագրությունները:
/Հատոր 1, գ.թ. 3/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ սթափության թիվ 91100840 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականի համաձայն՝ ստուգաչափման թվականն է 26-ը հունիսի 2024թ., այն ուժի մեջ է մինչև 26-ը հունիսի 2025թ.: Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը՝ ալկոմետր, գործարանային համարը՝ 91100840 տեսակը՝ «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը՝ (0.000-2,000 մգ/լ), ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) 0:0,1+-5%, 0,1-0,15+-8%, > 0,15+-10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանություն:
/Հատոր 1, գ.թ. 5/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրի համաձայն՝ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայականի կարգավիճակը՝ զրկված, զրկման սկիզբը՝ 28.11.2021թ., ավարտը՝ 28.11.2022թ.:
/Հատոր 1, գ.թ. 4/
Զննում կատարելու մասին արձանագրության համաձայն՝ զննության է ենթարկվել վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 և թիվ 8180061571 արձանագրությունների, Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի 28.11.2021թ-ի և 12.09.2024թ-ի սթափության զննության կտրոնների, սթափության 93000752 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 043813 վկայականի, սթափության թիվ 91100840 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականի պատճենները և Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրի տվյալները:
/Հատոր 1, գ.թ. 14-15/
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշման համաձայն՝ որպես արտավարութային փաստաթուղթ ապացույց են ճանաչվել Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 և 8180061571 արձանագրությունները, ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրի, Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի սթափության վիճակի թիվ 01402 և 04181 կտրոնի և սթափության 91100840 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականի և սթափության 93000752 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 043813 վկայականի պատճեները:
/Հատոր 1, գ.թ. 16-17/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 14-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական պատասխանատվության հիմքն ինչպես ավարտված, այնպես էլ չավարտված հանցանք կատարելն է:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 16-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցանք է համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարքը:
(...)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն`
«(...)
2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
(...)
5. Սույն օրենսգրքի իմաստով՝ անձը համարվում է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող, եթե նա սահմանված կարգով չի ստացել տվյալ կարգի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի վարորդական վկայական կամ սահմանված կարգով ստացել է վարորդական վկայական, սակայն օրենքով սահմանված կարգով զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, և զրկման ժամկետը լրանալուց հետո սահմանված կարգով չի վերականգնել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը, բացառությամբ ուսումնական վարման դեպքերի:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
6. Խոստովանական ցուցմունքը չի կարող անձին դատապարտելու հիմք հանդիսանալ, եթե այն չի հիմնավորվել պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված բավարար ապացույցներով:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 101-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ապացուցումը սույն օրենսգրքով նախատեսված` ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև վարույթի համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ հաստատելու կամ հերքելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
2. Սույն օրենսգրքով նախատեսված վարույթի առանձին տեսակների համար կարող է սահմանվել ապացուցման ենթակա հանգամանքների այլ շրջանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
Վերլուծելով մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը),
- ապացուցված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի քրեական հակաիրավականությունը,
- ապացուցված է մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի կողմից այդ արարքը կատարելը,
- ապացուցված է մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
Անդրադառնալով մեղադրյալի այն հայտարարությանը, որ ինքն ունեցել է Վրաստանի Հանրապետությունում տրված տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի վկայական, ապա հարկ է նկատել, որ վերջինս զրկվել է ոչ թե Հայաստանի Հանրապետությունում ստացած տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի վկայականից, այլ առհասարակ զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից՝ անկախ այդպիսի իրավունքը տրամադրելու երկրից, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344 հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ անձը համարվում է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող, եթե նա սահմանված կարգով ստացել է վարորդական վկայական, սակայն օրենքով սահմանված կարգով զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, և զրկման ժամկետը լրանալուց հետո սահմանված կարգով չի վերականգնել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը:
Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ՝ հանրային աշխատանքների, կարճաժամկետ ազատազրկման և ազատազրկման ձևով:
Ուսումնասիրելով մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի անձը` նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս Դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն որ վերջինս ըստ էության ընդունել է իրեն առաջադրված մեղադրանքի փաստական հանգամանքները, ոչ սթափ վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելու համար իրեն մեղավոր է ճանաչել և զղջացել է կատարածի համար:
Հաշվի առնելով մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը` Դատարանը գտնում է, որ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է տուգանքի ձևով նախատեսված պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»:
Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանը չի աշխատում, Դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել արարքը կատարելու պահի նվազագույն աշխատավարձի չափով: Անդրադառնալով պատժաչափի հարցին և հաշվի առնելով, որ Վ.Ղուկասյանը դատվածություն չունի, ուստի Դատարանը գտնում է, որ նվազագույն չափով պատիժ նշանակելով հնարավոր է հասնել պատժի նպատակների իրագործմանը:
Միաժամանակ հաշվի առնելով մեղադրյալի հայտարարությունը՝ խնամքին երկու անչափահաս երեխաների առկայության և հոր վատառողջ լինելու մասին, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանին պետք է թույլատրել նշանակված տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքից զրկելը՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելը, իսկ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը՝ կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է:
(…)
5. Որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը որպես լրացուցիչ պատիժ կարող է նշանակվել այն դեպքում, երբ դատարանը, ելնելով հանցավորի պաշտոնավարության կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու ժամանակ նրա կատարած հանցանքի բնույթից, հնարավոր չի համարում անձի կողմից հետագա ժամանակահատվածում որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելը կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելը:
(…)»:
Քննարկելով մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` Դատարանը փաստում է, որ վերջինս չունի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք: Ուստի Դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ չի կարող նշանակվել լրացուցիչ պատիժ:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ «Բացակայելու արգելք» խափանման միջոցն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180415655 և 8180061571 արձանագրությունների, ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրի, Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի սթափության վիճակի թիվ 01402 և 04181 կտրոնի և սթափության 91100840 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 128159 վկայականի և սթափության 93000752 համարի սարքի, ստուգաչափման թիվ 043813 վկայականի պատճեների պահպանման հարցը, Դատարանը գտնում է, որ դրանք անհրաժեշտ է թողնել կցված քրեական գործին:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո թույլատրել Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանին դատավճռով նշանակված 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամը վճարել մաս առ մաս` 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում, յուրաքանչյուր ամիս նվազագույնը 31.250 /երեսունմեկ հազար երկու հարյուր հիսուն/ ՀՀ դրամի չափով:
Վաղարշակ Վանիկի Ղուկասյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթղթերը թողնել կցված քրեական գործին:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան` ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Վ.Լ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ