Հիմնական

Գործի համար: ԵԴ1/3638/01/24
Վիճակագրական տողի համար : 24.18

Պատասխանող

Հրայր Վարդանյան Հրաչիկի
Հրայր Վարդանյան
Հրայր Վարդանյան

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Արմինե Մելիքսեթյան

Քրեական վերաքննիչ

Ադրինե Ղուկասյան

Արսեն Նիկողոսյան

Մնացական Հարությունյան

Հոդվածներ

Երևանի քրեական դատարան

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածով, 344-րդ հոդված 4-րդ մաս

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Արմինե Մելիքսեթյան

Քրեական վերաքննիչ

Ադրինե Ղուկասյան

Արսեն Նիկողոսյան

Մնացական Հարությունյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 23.02.2024 թվականին քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը: 2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ' Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեկսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում' շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ' Մարինե էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն' Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ' փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2026-05-25 16:00 5
Երևանի քրեական դատարան 2025-12-26 13:00 3 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-11-21 14:00 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-11-04 12:30 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-10-30 11:00 3 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-10-28 11:30 3 Չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-09-25 13:00 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-09-18 14:00 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-07-30 11:30 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-06-10 14:30 3 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-04-23 12:30 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-04-16 12:00 3 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-03-12 12:00 3 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-03-06 14:30 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-01-29 14:30 3 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2024-12-17 16:30 3 Նիստը չի կայացել
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵԴ1/3638/01/24

«18» դեկտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝

նախագահությամբ՝ դատավոր
քարտուղարությամբ՝ Ա. Մելիքսեթյանի,
Ս. Ջավադյանի,

մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրողներ՝ Լ․ Քոչարյանի,
Ս․ Մնացականյանի,
պաշտպան՝ Լ․ Հովհաննիսյանի,
տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի,

դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված`***թ.,****, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնալուծված, նախկինում դատապարտված, հաշվառված է և բնակվում է ****/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․ Գործի դատավարական նախապատմություն․
1․1․ 2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
1․2․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
1․3․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
1․4․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
1․5․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
1․6․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձերբակալվել է։
1․7․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
1․8․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
1․9․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1․10․ 2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
1․11․ 2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։
1․12․ 2025 թվականի ապրիլի 23-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
1․13․ 2025 թվականի հուլիսի 30-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
1․14․ 2025 թվականի հոկտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ՝ Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեքսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում՝ շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ՝ Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն՝ Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ. Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ՝ փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:

3. Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1. 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ՀՀ ՆԳՆ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Էրեբունու բաժնի պետի ՊԺԿ ոստիկանության փոխգնդապետ Ս. Երանոսյանի հաղորդման արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:55-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՕԿԿ-ից ստացված թիվ 1046 հաղորդման կապակցությամբ, 033 081-976 հ/համարի օգտատեր Տարիել Սարիբեկի Քիշմիրյանը հեռախոսազրույցի արդյունքում հայտնել է, որ ս/թ-ի փետրվարի 23-ին Մասիսի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական նիստից հետո իր կնոջ հետ միասին «Յանդեքս» տաքսի ծառայության մեքենայով ուղևորվել են Երևան քաղաք։ Ճանապարհին նույն դատական նիստում որպես մեղադրյալ ներգրավված Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը հետապնդել է իրենց և Երևան քաղաքի Դավիթ-Բեկ և Նուբարաշեն փողոցների խաչմերուկում, երբ մեքենան կանգնած է եղել լուսացույցի կարմիր լույսի ազդեցության գոտում, Հ. Վարդանյանը Տ. Քիշմիրյանի կողմից բացել է մեքենայի դուռը և երկու անգամ բռունցքով հարվածել վերջինիս գլխին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, որից հետո հեռացել է։
3․2․ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների վարչության կողմից ներկայացված Տարիել Քիշմիրյանի կողմից կատարված ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:55-ին 033-08-19-76 հեռախոսահամարից զանգահարել է Տարիել Քիշմիրյանը և հայտնել, որ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՕԿԿ է զանգահարել, փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը և հանցագործության մասին, հաղորդում ներկայացրել հայտնելով, որ Արարատի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի Մասիսի նստավայրից դուրս գալուց, մեղադրյալը ով չի ներկայացրել դատական նիստին, նիստին ներկայացել է վերջինիս փաստաբան Մամիկոն Մանուկյանը, դատական նիստը հետաձգվել է դուրս է եկել յանդեքս տաքսիով, ուղևորվել է դեպի Երևան քաղաքի 5-րդ զանգված Արտյոմ Միկոյան 1-ին շենք բն 29, դուրս գալուց հետո, յանդեսքով իր օգնականի հետ հասել են Արտաշատ տանող ճանապարհը, մեղադրյալը Մամիկոն Մանկյանի հետ ով եղել է ղեկին, ընկել են հետևից, յանդեքս տաքսու վարորդը՝ Նորայր Ալեքսանյանը հայտնել է, որ իրենց հետևից ուզում են կանգնացնել, վարորդին վերջինս հայտնել է արագ վարել և չկանգնել, հասել են Գաջեգործարանի փողոցի և Դավիթ Բեկի փողոցի հատվածը, Էրեբունու շրջան: Ճանապարհին խաչմերուկին մեքենան կանգնել է և իր կողմի դուռը բացել է մեղադրյալը և բռունցքներով հարձակվել է իր վրա, երկու անգամ հարվածել է գլխի հատվածին, այնուհետև հայտնում է, որ մեղադրյալը հանդիսանում է Հրայր Վարդանյանը:
3․3․ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների վարչության կողմից ներկայացված և արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված Տարիել Քիշմիրյանի կողմից կատարված ահազանգի ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը:
3․4․ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամարդված տեղեկատվության զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 033-20-81-33 հեռախոսահամարը հաշվառված է Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի անունով, իսկ 099-67-00-55 հեռախոսահամարը Մամիկոն Մանուկյանի անունով:
Տեղեկատվության պահանջի զննության արդյունքում պարզ է դառնում, որ տվյալ ժամանակահատվածում Մամիկոն Մանուկյանի հեռախոսահամարը օգտագործվել է Գյուլիքեխվյան 14 հասցեից իսկ Հրայր Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է Մոլդովական 47 հասցեից, Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ից ստացվել է գրություն այն մասին, որ Մոլդովական 47 հասցեում տեղակայված կայանը քիչ հավանական է, որ կարող է սպասարկել Գյուլիքեխվյան 4 հասցեում:
3․5․ 30.11.2024 թվականին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը՝ թվով մեկ լազերային սկավառակով և Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամադրված գրությունով:
3․6․ Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ դեպքի վայր է հանդիսացել Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46 տան հարակից ճանապարհի երթևեկելի հատվածը: Զննության մասնակիցը հայտարարել է, որ յանդեքս տաքսի է վարում պատվեր է ստացել Մասիսի դատարանից կին և տղամարդ են նստել մեքենան և ուղևորվել են դեպի Երևան Մարմրաշենի կամուրջի վրա մեկ այլ մեքենա է մոտեցել և ձեռքով կանգնելու ազդանշան է տվել, հաճախորդները իրեն հորդորել են չկանգնել և շարունակել երթևեկությունը: Հասել են Դավիթ Բեկ փողոց վրա խաչմերուկին կանգնել են, այդ ժամանակ հետևի աջ դուռը տղամարդու կողմից բացել են հարվածել և հայհոյել, իսկ կինը մարմնով փորձել է պաշտպանել ամուսնուն այդ գործողությունները մի քանի վայրկյան է տևել, որից հետո փակել է դուռը և հեռացել: Հաճախորդները հայտնել են, որ հարվածող անձի տվյալները գիտեն, հանդիսանում է իրեն մեղադրյալը նրա բոլոր տվյալները գիտեն:
3․7․ Տուժող Տարիել Քիշմիրյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում, ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2022 թվականին Արտաշատի բնակիչներ՝ մայր և դուստր, եկել են Երևան և խնդրել, որ ինքը լինի իրենց փաստաբանը և ինքը համաձայնել է՝ դառնալով Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջ և կնոջ մոր ներկայացուցիչը։ Հերթական քրեական գործի շրջանակներում, որը տեղի էր ունենալու Մասիսի նստավայրում, Հրայր Վարդանյանն ունեցել է մեղադրյալի կարգավիճակ։ Հերթական դատական նիստը նշանակված է եղել 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, ժամը 15։00-ին։ Դատական նիստին ներկա են գտնվել, ինքը, իր կինը, տուժողը և Հրայր Վարդանյանի շահերի պաշտպան Մամիկոն Մանուկյանը։ Հրայր Վարդանյանի՝ դատական նիստին չներկայանու հիմքով դատական նիստը հետաձգվել է։ Դատական նիստը սկսվել է ուշացումով՝ մեղադրյալի պաշտպանի ուշ ներկայանալու հիմքով, և ժամը 15։30-ի սահմաններում իրենք մտել են դատական նիստերի դահլիճ, և մոտավորապես 5-10 րոպե հետո դատական նիստն ավարտվել է։ Դատական նիստի ավարտից հետո, իրենք կանչել են Յանդեքս ծառայության տաքսի ավտոմեքենա և 15։43 րոպեին դատարանի դիմացից շարժվել են դեպի իրենց՝ Նոր Նորքի 5-րդ զանգվածում գտնվող տուն։ Ինքը նստել է մեքենայի հետևի աջ հատվածում։ Մասիս քաղաքից դեպի մայրուղի անցնող հատված մտնելուց մոտ 4-5 րոպե հետո վարորդն ասել է, որ իրենց մեքենային ազդանշան են տալիս, որ կանգնի։ Իրենց ետևից եկող մուգ գույնի ավտոմեքենայի միջից մեկը ձեռքով պահանջել է ավտոմեքենան կանգնել։ Այդ ժամանակ իր կինը պտտվել է և ասել, որ իրենց հետապնդող մեքենայի մեջ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանն է, իսկ քիչ հետո նայելով, ասել է, որ մեքենայի ղեկին նստած է նրա պաշտպանը՝ Մամիկոն Մանուկյանը։ Վարորդին ասել է, որ չկանգնեցնի մեքենան և արագացնի մեքենայի ընթացքը։ Մինչ այդ բազմաթիվ անգամներ Հրայր Վարդանյանն իրեն պահանջել է, որ ինքն աջակցի նրան քրեական գործերով, համագործակցի նրանց հետ, սակայն ինքը հրաժարվել է, քանի որ ինքը հանցագործություն ներող անձ չէ։ Ինքն ասել է, որ, եթե Հրայրը դատարանի վճռով իր վրա դրված պարտականությունները՝ վճարները, կատարի, ապա ինքը պատրաստ է նույնիսկ պատճառ դառնալ նրա և կնոջ հաշտության։ Դավիթ Բեկ փողոցի վրա՝ Գաջի գործարանի տարածքում, ավտոմեքենաների գրանցման վայր չհասած մի խաչմերուկ է եղել, որտեղ լուսացույցը կարմիր է ցույց տվել, և վարորդը ստիպված կանգնել է։ Հենց այդ ժամաակ էլ, իրենց հետապնդող անձն անմիջապես իջել, բացել է ավտոմեքենայի հետևի աջ դուռը և հայհոյանքների տեղատարապի տակ սկսել է աջ ձեռքով հարվածներ հասցնել իրեն։ Երկու անգամ հարված զգացել է ձախ ականջի վերևի հատվածում։ Քանի որ մեքենայի մեջ շատ նեղ է եղել, ինքը չի կարողացել պաշտպանվել, և այդ ժամանակ կինը մարմնով եկել է իր կողմ և ձեռքերով պաշտպանել, հակառակ պարագայում հարվածներն ավելի շատ կարող էին լինել։ Ինքը հաստատապես իրեն հասցված երկու հարված է հիշում, իսկ դրանից հետո իրեն ուղղված հարվածները դիպել են իր կնոջ ձեռքերին, ով փորձել է պաշտպանել իրեն։ Երբ լուսացույցի գույնը փոխվել է, վարորդին հորդորել է շարժվել և իրենք արագ գնացել են։ Դրանից հետո իրենց հետապնդող մեքենան, ճանապարհային խախտում կատարելով, աջ կողմից վազանց է կատարել և իրենց անցել ու գնացել։ Իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդը հաստատապես եղել է Հրայր Վարդանյանի փաստաբանը՝ Մամիկոն Մանուկյանը։ Իրենց տաքսի մեքենայի վարորդը սարսափի մեջ է եղել, ով իրեն հարցրել է, թե ով է եղել հարվածողը, ինքը պատասխանել է, որ իր գործերով ամբաստանյալն է, և իրենք ուղևորվել են դեպի իրենց տուն։ Այդ հարձակումը տեղի է ունեցել 16։08-16։10-ի սահմաններում և տևել է 20-22 վայրկյան՝ այնքան, որքան լուսացույցը կարմիր է եղել։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 16։55 րոպեին, ինքն ուշքի գալով, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն և հաղորդում տվել։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե բացի տուժողի կնոջ խոսքից այն մասին, որ իրենց հետապնդողը եղել է Հրայր Վարդանյանը, արդյոք տուժողն անձամբ տեսել է իրեն հարվածող անձի դեմքը, պատասխանեց՝ այո, տեսել է, իրեն հարվածողը եղել է Հրայր Վարդանյանը։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայր Վարդանյանի հետ ծանոթացել է միայն գործի բերումով։ Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջը և կնոջ մորն իրավաբանական օգնություն է ցույց տվել և՛ քաղաքացիական, և՛ քրեական գործերով։ Քաղաքացիական գործերը վերաբերել են ոչ միայն ալիմենտի գործին, այլև՝ երեխաների տեսակցության հետ կապված հարցերին։ Ի պատասխան այն հարցին, թե տեղյակ է արդյոք, թե մեղադրյալն իր կնոջը գույք թողել է, թե ոչ, պատասխանեց՝ ոչ, մեղադրյալը նրան գույք չի թողել։ Ի պատասխան այն հարցին, թե այնքանով, որքանով տուժողը 2022 թվականից ի վեր դատական պրոցեսների մեջ է ներգրավված եղել Հրայր Վարդանյանի հետ, արդյոք այդ ժամանակահատվածում վերջինիս կողմից եղել են իր վրա հարձակման փորձեր, պատասխանեց, որ իրենք անընդհատ շփման մեջ չեն եղել, սակայն Հրայր Վարդանյանն Արտաշատի դատարանում իր նկատմամբ սանձարձակություն է ցույց տվել, բազմաթիվ անգամ հայհոյանքներ է հնչեցրել իր նկատմամբ հեռախոսազանգերով, սակայն ինքը միշտ խուսափել է կոնֆլիկտային իրավիճակներից։ Հանդիպման նպատակով իրեն մեկ անգամ զանգահարել է Հրայրի՝ կին փաստաբանը, որից նա հրաժարվել է, հետագայում այդ կնոջը փոխարինել է փաստաբան Մամիկոն Մանուկյանը, ում կողմից, որքանով, որ հիշում է հանդիպման առաջարկներ չի ստացել։ Հրայրի հետ մի անգամ զրույց է ունեցել քննչական բաժնի բակում, որտեղ Հրայրն իրեն խնդրել է, որ օգնի վերամիավորվել ընտանիքի հետ, ինքն ասել է, որ միայն ուրախ կլինի, որ նա միանա կնոջը, սակայն ինքը որևէ առնչություն չունի այդ հարցի հետ։ Ինչ վերաբերում է դեպքին, ապա իրենց հետապնդող մեքենան եղել է մուգ գույնի, և ըստ տաքսու վարորդի խոսքերի՝ այն եղել է Օպել մակնիշի։ Հայտնեց, որ ինքը չի տեսել Մամիկոն Մանուկյանի մեքենան, չգիտի, թե ինչ մակնիշի մեքենա է նա վարում, սակայն դեպքի օրը հստակ հիշում է, որ իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Իրեն հասցված հարվածի պահին ակնոցն իր աչքերին չի եղել։ Հարվածից հետո իր դեմքը կարմրել է, որոշակի այտուցվել է, և երբ հասել են տուն, կինը թրջոցներ է դրել։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե ինչը կարող էր լինել պատճառը, որ Հրայրն իրեն հարվածեր, պատասխանեց, որ ինքը հրաժարվել է կտրականապես օգնել Հրայրին, և նա վրեժից ելնելով է դա արել։
3․8․ Վկա Նվարդ Քիշմիրյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնել է, որ հանդիսանում է տուժող Տարիել Քիշմիրյանի կինը։ Մեղադրյալի նկատմամբ թշնամական վերաբերմունք չունի, վերջինս այլ դատավարական գործերի շրջանակում հանդիսացել է ամուսնու հետ հակադիր շահեր ունեցող անձ։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ մեկ այլ քրեական վարույթի շրջանակներում, որտեղ որպես մեղադրյալ է հանդիսացել Հրայր Քիշմիրյանը, հերթական դատական նիստ է նշանակված եղել 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, ժամը 15։00-ին։ Այդ օրը, ինչպես սովորաբար, դատական նիստին ամուսնուն ուղեկցել է ինքը, և իրենք պարտաճանաչ ներկայացել են դատական նիստին։ Նշված դատական դատական նիստը հետաձգվել է Հրայր Վարդանյանի պաշտպանի միջնորդությամբ, քանի որ մեղադրյալը դատական նիստին չէր ներկայացել, և դատավորը կայացրել է հարկադրաբար ներկայացնելու մասին որոշում, և իրենք դուրս են եկել դահլիճից։ Դրանից հետո իրենք տաքսի մեքենա են պատվիրել և ժամը 15։43-ին շարժվել են դեպի Միկոյան փողոցի վրա գտնվող իրենց տուն։ Որոշ ժամանակ անց տաքսի մեքենայի վարորդն իրենց ասել է, որ ինչ որ մեկը ձեռքով նշան է տալիս, որ մեքենան կանգնեցնի։ Քանի որ ինքը նստած է եղել վարորդի անմիջապես ետևի նստարանին, ինքը նայել է և տեսել, որ ձեռքը թափահարող անձնավորությունը եղել է Հրայր Վարդանյանը։ Իրենց հետապնդող մեքենան ճանապարհի ձախ եզրին, գրեթե իրենց հավասար ուղղության վրա է եղել, այլ կերպ՝ ինքը շատ պարզ տեսել է, թե ինչպես է Հրայր Վարդանյանը, ձեռքը թափահարելով, փորձել կանգնեցնել իրենց տաքսի ավտոմեքենան։ Այդ ժամանակ ինքը վարորդին անմիջապես ասել է, որ մեքենան չկանգնեցնի։ Տարիել Քիշմիրյանն իրեն հարցրել է, թե ով է իրենց հետապնդողը, ինքը պատասխանել է, որ դա Հրայրն է, և ամուսինը ևս վարորդին հրահանգել է չկանգնեցնել մեքենան։ Անցել է որոշ ժամանակ և վարորդը կրկին ասել է, որ իրենց միևնույն մեքենան հետապնդում է, և ինքը շրջվել է, ետ նայել և ամուսնոն ասել, որ նայի, որ իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին Հրայրի փաստաբանը՝ Մամիկոն Մանուկյանն է, իսկ ուղևոր նստարանին նստած է Հրայր Վարդանյանը։ Ամուսինը կրկին հորդորել է չկանգնել և մեքենան ավելի արագ վարել։ Մամիկոն Մանուկյանին ճանաչել է, քանի որ վերջինս տարբեր գործերի շրջանակում հանդիսացել է Հրայր Վարդանյանի ներկայացուցիչը, և հաճախակի է նրան հանդիպել դատական նիստերի ընթացքում։ Որոշ ժամանակ անց դեպի Դավիթ Բեկ տանող փողոցի վրա /փողոցի հստակ անունը մտաբերել չի կարող/ լուսացույցը կարմիր գույն է ցույց տվել, մեքենան կանգնել է, և այդ վայրկյանների ընթացքում մեքենայի դուռը միանգամից բացվել է, և իր աջ կողմի վրա նստած ամուսնուն բռունցքով հարվածել են։ Երբ Հրայրը հաջորդ հարվածն է ցանկացել ուղղել ամուսնուն, ինքն այդ պահին ձեռքերով պահել է, և մի քանի հարված էլ դիպել է իր ձեռքերին։ Հետո Հրայրը դուռը փակել է, լուսացույցը կանաչ է ցույց տվել, և իրենք վարորդին հորդորել են արագ վարել։ Ընթացքի մեջ ինքն արագ առաջին օգնություն է ցույց տվել ամուսնուն, որպեսզի այտուց չլինի։ Այդ ընթացքում ինքը տեսել է, թե ինչպես է այդ նույն մեքենան, իրենց աջ կողմով գնացել և առաջ անցել, և շատ պարզ երևացել է, որ ղեկին եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Երբ այդ մեքենան անցել է, ինքը վարորդին խնդրել է արագ նայել, թե ինչ մակնիշի է իրենց հետապնդող մեքենան, և վարորդն ասել է, որ մակնիշն Օպել Աստրա է։ Մինչ այդ մակնիշը չէր ֆիքսել, քանի որ այն գրեթե իրենց զուգահեռ է ընթացել։ Մեքենան եղել է կանաչ գույնի։ Ամուսնուն հարվածելիս Հրայրը նաև սպառնալիք է հնչեցրել ասելով՝ Կմորթեմ։ Ամուսնուն ուղղված երրորդ հարվածից արդեն ինքը միջամտել է և ձեռքերով պահել, և երրորդ, չորրորդ հարվածները դիպել են իր ձեռքերին։ Մինչ ամուսնու՝ Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջ հետ կապված դատավարական գործերով ներգրավվելը, իրենք Հրայր Վարդանյանին չեն ճանաչել։ Տարիել Քիշմիրյանը, որպես փաստաբան, իր գործունեության ընթացքում կատարել է իր մասնագիտական պարտքը, սակայն Հրայր Վարդանյանն իր խնդիրների, օրինակ՝ երեխաներին տեսնել չկարողանալու հարցում մեղադրել է ամուսնուն։ Դեպքից հետո և՛ իրենք, և՛ վարորդը եղել շոկի մեջ։ Վարորդն իրենց տարել է տուն, ինքն ամուսուն առաջարկել է շտապ օգնություն կանչել, սակայն նա ասել է, որ նախ պետք է հանցագործության մասին հաղորդում տա և զանգահարել է ոստիկանություն։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցի՝ հայտնեց, որ այդ պահի դրությամբ քննչական կոմիտեում քննվել է քրեական վարույթ, որտեղ որպես մեղադրյալ հանդես է եկել Հրայր Վարդանյանը, իսկ Տարիել Քիշմիրյանը հանդիսացել է տուժողի՝ Հրայրի կնոջ ներկայացուցիչը։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայր Վարդանյանին ճանաչում է 2022 թվականից՝ ամուսնու աշխատանքային գործունեության ընթացքում, Մամիկոն Մանուկյանին ևս հանդիպել է դատական նիստերի ընթացքում։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք մինչև դեպքի օրը, վկան տեսել է, թե ինչ մեքենա է վարում Մամիկոն Մանուկյանը, պատասխանեց՝ ոչ, սակայն դեպքի օրը իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին հաստատապես եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Ինչ վերաբերում է այն հարցի, թե դեպքի օրն ինչ հագուստով է եղել Մամիկոն Մանուկյանը, պատասխանեց, որ նա այդ հանգամանքի վրա չի կենտրոնացել, հետևաբար հիշել չի կարող։ Չի կարող հիշել նաև, թե իրենց հետապնդող մեքենան լուսացույցի տակ երթևեկության որ գոտում է կայանված եղել, քանի որ այդ պահին ինքը միայն նկատել է, թե ինչպես է Հրայր Վարդանյանը բացել մեքենայի դուռը և հարվածել ամուսնուն։ Հարվածները հասցվել են Տարիել Քիշմիրյանի ձախ կիսագնդին։ 4-5 հարված հաստատապես հասցվել են, որից երկուսը դիպել են ամուսնուն, իսկ մնացած հարվածները փորձել է ձեռքերով պահել։ Դեպքը մոտավորապես տեղի է ունեցել 16։08-16։10-ի սահմաններում, իսկ հետո, երբ արդեն գնացել են տուն և փորձել ուշքի գալ միջադեպից, 16։55-ին ամուսինը զանգահարել է ոստիկանություն և հանցագործության մասին հաղորդում ներկայացրել։ Հարվածներից հետո Տարիել Քիշմիրյանի դեմքին կապտուկներ չեն եղել, քանի որ ինքը ճիշտ առաջին բուժօգնություն է ցուցաբերել, սառը թրջոցներ դրել։ Հարվածից հետո ամուսնու աչքերին ակնոց չի եղել, իսկ մինչ հարվածը, հստակ չի կարող հիշել, սակայն պետք է, որ եղած լիներ ակնոց։
Հարցաքննությունից ավարտից հետո պաշտպանական կողմը, նկատի ունենալով, որ առկա է էական հակասություն վկայի նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքների միջև, մասնավորապես՝ մինչև հարվածը՝ տուժողի դեմքին ակնոցներ լինելու վերաբերյալ, միջնորդեց հրապարակել այն։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ հակասությունն էական է, վերաբերելի հատվածով հրապարակեց վկա Նվարդ Քիշմիրյանի՝ 2024 թվականի փետրվարի 26-ի ցուցմունքը հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Քիշմիրյանի դեմքին ակնոց կար, որը ընկել է աչքերից առաջին հարվածից, որը ստացավ Քիշմիրյանը։
Հրապարակումից հետո ի պատասխան պաշտպանի հարցի՝ հայտնեց, որ այժմ հստակ չի հիշել այդ հանգամանքը, սակայն նախաքննության ընթացքում հայտնել է, որ աչքերին ակնոց կարող է եղած լինել, քանի որ հարվածից հետո այն այլևս չեն գտել և կարծել է, որ այն հարվածի արդյունքում է ընկել և նույնիսկ քննիչին խնդրել է այն հայտնաբերելու պարագայում, ետ վերադարձնել։ Քննիչին ասել է, որ եթե դեպքի օրը ակնոցը դատական նիստերի դահլիճում չեն մոռացել, ապա հավանական է, որ այն մեքենայի մեջ կարող էր լինել։
3․9․ Վկա Նորայր Ալեքսանյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում ի պատասխան դատարանի այն հարցին, թե ճանաչում է արդյոք մեղադրյալին և տեղյակ է, թե ինչ վարույթի շրջանակներում է հարցաքննվելու, պատասխանեց՝ այո։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ նախորդ տարի որպես տաքսի ծառայության վարորդ աշխատել է Յանդեքս ընկերությունում։ Դեպքի օրը պատվեր է ստացել Մասիսի դատարանից, որտեղ իր մեքենան են նստել մի իրավաբան՝ տիկնոջ հետ։ Երբ հասել են Մարմարաշենի կամրջի մոտ, կողքից իրենց մի մեքենա է մոտեցել, ձեռքով արել, սակայն տուժողն իրեն ասել է, որ չկանգնեցնի մեքենան։ Ինքը շրջվել է, մեքենան վարել մինչև գրեթե Թոխմախի գերեզմանների մոտ, որից հետո կանգնել է, և մեղադրյալը մոտեցել է, բացել մեքենայի դուռն ու մեկ անգամ հարվածել։ Իրենց մեքենան կանգնեցնելու ազդանշաններ է տվել վարորդի կողքին նստած անձը, ով ձեռքով հորդորել է կանգնել։ Այդ ամենը տևել է մոտավորապես տաս րոպե, որից հետո ինքը կանգնեցրել է մեքենան, և մեղադրյալը մոտեցել է ու մեկ անգամ հարվածել։ Չի հիշում, թե հարվածելիս մեղադրյալը հայհոյել է, թե ոչ։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցերի՝ հայտնեց, որ հարվածից հետո տուժողի ակնոցները գտել են իր մեքենայի միջից։ Դրանից հետո դուռը փակել են և շարժվել, իսկ իրենց հետապնդող մեքենան որոշակի ժամանակ հետո անհետացել է ճանապարհից։ Ինքը հարցրել է ուղևորին, թե ով է եղել հարվածողը, իրեն պատասխանել է, որ նրա գործով անցնող կողմ է։ Իր տեսած այդ մի հարվածը հասցվել է տուժողի դեմքին։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք միջադեպից հետո նկատել է մարմնական վնասվածք տուժողի դեմքին, պատասխանեց՝ ոչ։ Որքանով, որ հիշում է իրենց հետապնդող մեքենան եղել է մոխրագույն գույնի, Օպել մակնիշի ավտոմեքենա։ Չի կարող ասել, թե արդյոք դա եղել տաքսի ավտոմեքենա կամ իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդն ու նույն մեքենայի ուղևորն իրար հետ կապ ունեցել են, թե՝ ոչ։ Հայտնեց, որ կանգնեցնելու նշաններ իրենց տվել է միայն մեքենայի ուղևորը, իսկ վարորդը լուսային ազդանշաններ չի տվել։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ դեպքից հետո ինքը տուժողին այլևս չի հանդիպել։ Ի պատասխան այն հարցին,թե արդյոք վկան տեսել է, թե տուժողին հարվածող անձի հագին կամ գլխին ինչ է եղել, պատասխանեց՝ ոչ։ Հարվածից հետո ուղևորի ակնոցն ընկել է, ման են եկել ակնոցը, հետո հարված հասցնողը դուռը ծածկել է, և իրենք շարժվել են։ Իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդին ևս տեսել է, սակայն դեմքը չի ֆիքսել, քանի որ իր ուշադրությունը եղել է այն անձի վրա, ով ձեռքով փորձել է կանգնեցնել ավտոմեքենան։
3․10․ Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ դատարանում հարցաքննված վկա Մամիկոն Մանուկյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ տեղյակ է, թե ինչ վարույթի շրջանակներում է հարցաքննվելու, շուրջ երկու տարի է, ինչ հանդիսանում է մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի ներկայացուցիչը քաղաքացիական և քրեական գործերով։ Տուժողին ևս ճանաչում է որպես փաստաբան։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանի վերաբերյալ նշանակված է եղել դատական նիստ, որի ընթացքում պետք է հնչեր պաշտպանակ ճառը, և գործը, ըստ էության, ավարտվեր։ Բոլոր դատական նիստերից առաջ ինքը Հրայր Վարդանյանին կանչել է իր աշխատավայր, որտեղ նախապատրաստվել են, նրան ուղղություն է ցույց տվել, և միասին գնացել են դատարան։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը մոտավորապես 14։10-ի սահմաններում, Հրայրն իր հեռախոսազանգերին չի պատասխանել, և ինքը դուրս է եկել աշխատավայրից, որպեսզի գնա դատական նիստի, երբ տեսել է, որ իր մեքենայի ետևում կայանել է արձաթագույն Մերսեդես մակնիշի ավտոմեքենա, որի միջից աշխատանքային հագուստով դուրս է եկել Հրայր Վարդանյանն ու իրեն մոտեցել։ Նստել են մեքենա, և Հրայրն իրեն ասել է, որ ամբողջ գիշեր աշխատանքի է եղել, բացի այդ ընմիջմանն ալկոհոլ է օգտագործել։ Քանի որ հասկացել է, որ նման վիճակով այլևս հնարավոր չէ ներկայանալ դատական նիստի, դուրս է եկել մեքենայից, զանգահարել է երկու պաշտպանների և ներկայացրել իրավիճակը, ովքեր ևս խորհուրդ են տվել նման վիճակով չգնալ դատական նիստին։ Երբ ետ է վերադարձել մեքենայի մոտ, տեսել է, որ Հրայրը քնած է, վարորդին ասել է, որ նրան տանի այդտեղից։ Ինքն այդ օրը գնացել է դատական նիստին, ներկայացրել է իրավիճակը, պատճառը, թե ինչու Հրայր Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ուստի դատական նիստը հետաձգվել և նշանակվել է 2024 թվականի մարտի 04-ին։ 2024 թվականի մարտի 04-ին կայացված դատական նիստի ընթացքում Տարիել Քիշմիրյանը հայտարարություն է կատարել՝ ասելով, որ իր մեքենայով Հրայրի հետ հետապնդել են նրան, հարվածել ու գնացել, և այդ պահին ինքը զարմացել է, թե ինչպես կարող է նման բան տեղի ունեցած լինել։ Այդ օրվանից մոտ մեկ ամիս հետո իրեն և Հրայր Վարդանյանին հրավիրել են քննչական մարմին, և իմացել են, որ Տարիել Քիշմիրյանը հաղորդում է ներկայացրել։ Հայտնեց, որ նախ և առաջ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին իր գրասենյակում միջոցառում է եղել, և ինքը ժամանակ չէր կարող ունենալ Տարիել Քիշմիրյանի ետևից գնալու համար, բացի այդ ինքը դրա անհրաժեշտությունը չի տեսել։ Բացի այդ, եթե Հրայրը ի վճակի չի եղել ներկայանալու դատական նիստին, ապա ինչու պետք է նույն ժամանակահատվածում գնար և որևէ անձի ծեծի ենթարկեր, հատկապես այն պայմաններում, երբ Հրայրն այդ օրը հազիվ է կարողացել ոտքի վրա կանգնել։ Բացի այդ, նշեց, որ որևէ լարվածություն չի եղել Հրայրի և Տարիել Քիշմիրյանի միջև։ Ինքը քննիչին առաջարկել է տեսախցիկների տեսագրությունները զննել և տեսնել, թե իրականում որևէ մեկը Տարիել Քիշմիրյանին հարվածել է, թե՝ ոչ։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 14։00-ի սահմաններում Հրայր Վարդանյանը մեքենայի մեջ քնած է եղել, ինքն էլ վարորդին ասել է, որ Հրայրին տանի տուն։ Հայտարարեց, որ սուտ է այն պնդումը, թե Տարիել Քիշմիրյանին հետապնդող մեքենայի ղեկին եղել է ինքը։ Այդ օրը դատական նիստից հետո այլևս Հրայրին չի զանգահարել, նրա հետ չի զրուցել, քանի որ նա շատ վատ վիճակում է եղել, իսկ 1-2 օր հետո արդեն զանգահարել է Հրայրին և ասել հաջորդ դատական նիստի օրը։
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի այն հարցին, թե վկան ինչպես կմենաբանի այն հանգամանքը, որ կապի օպերատորներից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ իր հեռախոսահամարը 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 14։45-ի սահմաններում իր բջջային հեռախոսահամարը օգտագործվել է Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցեից, իսկ Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարը՝ Մոլդովական 47 հասցեից, որը մեղադրանքի կողմը մեկնաբանում է, այնպես, որ այդ ժամանակահատվածում վկան չի եղել իր աշխատավայրում և Հրայր Վարդանյանն էլ չի գնացել այնտեղ, ապա վկան հայտնեց, որ իր աշխատավայրը գտնվում է Գյուլիքևխվյան 39 հասցեում, և ինքը հայտնել է, որ մոտավորապես ժամը 14։40-ի սահմաններում գնացել է դատարան, իր ձեռքի տակ 4 հեռախոսահամար է և 2 հեռախոս, ինչ վերաբերում է Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարին, ապա վարորդը նրան իր օֆիսից տարել է, և ճանապարհը կարող էր և՛ Մասիվով՝ Մոլդովական փողոցով անցնել, և՛ Ջրվեժով։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե վկան ինչպես կարող է մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ դեպքի օրն իր կողմից նշված ժամանակահատվածում՝ 14։45-ին վկայի հեռախոսահամարը սպասարկվել է Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցե կայանի կողմից, իսկ Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարը՝ Մոլդովական 47 հասցեի կայանի, և ըստ կապի օպերատորների կողմից տրված տեղեկատվության՝ նման պայմաններու քիչ հավանական է, որ երկու հեռախոսահամարները միևնույն վայրում կարող էին գտնվել, ապա պատասխանեց, որ այդ օրը՝ մոտավորապես 14։15-ի սահմաններում, Հրայր Վարդանյանի հետ մի քանի րոպե խոսակցություն ունենալուց հետո ինքը շարժվել է այդտեղից, և հավանական է, որ իր հեռախոսը 14։45-ին կարող էր սպասարկվել Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցեից, քանի որ իր գրասենյակը գտնվում է Հ․ Գյուլիքևխյան 39 հասցեում։ Հրայրի հետ խոսակցությունը տևել է առավելագույնը 5-10 րոպե։ Արդեն 14։40-14։45-ի սահմաններում ինքն իր մեքենայով գնալիս տարբեր հարցերով հեռախոսազրույցներ է ունեցել տարբեր մարդկանց հետ։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե վկան ինչպես կարող է մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ դատական նիստից հետո Հրայր Վարդանյանի և Տարիել Քիշմիրյանի երթուղին՝ ըստ կապի օպերատորներից ստացված տեղեկատվության, համկընկել է, ապա պատասխանեց, որ ինքը չի կարող այդ ամենը մեկնաբանել, գործի նյութերին չի ծանոթացել։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե արդյոք վկան այդ օրը տեսել է Հրայրին դատական նիստից հետո՝ դատարանի բակում կամ այլ տեղ, պատասխանեց՝ ոչ։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ից մինչև մարտի 04-նն ընկած ժամանակահատվածում նշված հնարավոր միջադեպի մասին որևէ խոսակցություն չի ունեցել Հրայրի հետ, առաջին անգամ նման հայտարարություն արել է Տարիել Քիշմիրյանը մարտի 04-ին կայացված դատական նիստի ընթացքում։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ի դատական նիստին ինքը գնացել է իրեն պատկանող Հյունդայի մակնիշի սպիտակ գույնի ավտոմեքենայով, և, եթե չի սխալվում, ապա մեքենան այդ օրը կայանել է Մասիսի դատարանի մուտքի առաջ։ Ինչպես այդ օրը, այնպես էլ մնացած բոլոր օրերին ինքը դատարան է գնացել իր մեքենայով։ Ինչ վերաբերում է այն հարցի, թե դատարանից ետ վերադառնալիս որևէ տեղ կանգնել է, պատասխանեց, որ ճանապարհին կանգնել է խանութի մոտ ջուր գնելու, սակայն խանութը փակ է եղել, և ինքը շարունակել է ճանապարհը։
Հանրային մեղադրողը, հաշվի առնելով, որ էական հակասություններ են առկա վկայի՝ նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքների միջև, միջնորդեց հրապարակել վկայի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև առերես հարցաքննությունը։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ առկա են էական հակասություններ, որոշեց բավարարել հանրային մեղադրողի միջնորդությունը և վերաբերելի մասով հրապարակել վկայի՝ 2024 թվականի ապրիլի 17-ի՝ վկայի դատավարական կարգավիճակով տված ցուցմունքը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Տեսնելով, որ նա ուշանում է՝ զանգահարեցի և ասեց, որ կգա, մոտ 2:45-ի սահմաններում նստել էի մեքենան, այդ ժամանակ բացեց մեքենայիս դուռը՝ բանվորական հագուստով և աչքերը ուռած վիճակում, քանի որ ամբողջ օրը գործի էր եղել, այդ ժամանակ նրան ասեցի, որ գնա, քանի որ պատշաճ շորերով չէր եկել։
Հրապարակվեց նաև 2024 թվականի մայիսի 18-ի՝ տուժող Տարել Քիշմիրյանի և վկա Մամիկոն Մանուկյանի առերես հարցաքննությունը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Դուրս եմ եկել դատարանից և գնացել եմ, հայտնեմ, որ իմ մեքենան սպիտակ գույնի ամենագնաց է, մուգ գույնի մեքենա չունեմ, ինչ նպատակ ուներ այն, որ եթե մեքենայի մեջ լիներ հետաձգեի նիստը, ես ցանկանում եմ հայտնել, որ մենակ գնացել եմ դատարան ու դատարանից մենակ գնացել եմ տուն, այդ օրը նաև հեռախոսը թողել էր մեքենայիս մեջ, չգիտեմ Հրայրը որտեղ է եղել, իմ ճանապարհը անցնում է Դավիթ Բեկի փողոցով:
Հրապարակումից հետո ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ և՛ նախաքննության, և՛ դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքներն ինքը պնդում է, իսկ ժամի առումով ինքն էական կարևություն չի տվել այդ հարցին։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչպես է ստացվել, որ վկան դատարանում դետալային ցուցմունք է տալիս, սակայն որևէ անդրադարձ չի կատարում այն հանգամանքին, որ, ինչպես ասել է նախաքննության ընթացքում, Հրայր Վարդանյանը հեռախոսը թողել է իր մեքենայի մեջ, ապա հայտնեց, որ իր համար դա արտառոց դեպք չի եղել, և անուշադրության արդյունքում այդ հարցին չի անդրադարձել, սակայն, ամեն դեպքում, հայտնում է, որ Հրայր Վարդանյանն անձայն ռեժիմի վրա թողնված հեռախոսը մոռացել է իր մեքենայի մեջ, և հավանաբար հաջորդ օրը Հրայրի ընկերներից որևէ մեկը մոտեցել է իրեն, հարցրել, թե արդյոք հնարավոր է Հրայրը հեռախոսը մոռացած լինի իր մոտ, ինքը նայել է մեքենայի մեջ և տեսել, որ այնտեղ է։ Հեռախոսը հավանաբար թողել է այն ժամանակ, երբ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին եկել է իր աշխատավայրի դիմաց, և իրենք նստել են մեքենան ու զրուցել։
3․11․ Մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ տուժող Տարիել Քիշմիրյանը առաջին դատական նիստից ի վեր ինչ ասել է, եղել է սուտ։ Ի պատասխան այն հարցին, թե սույն դրությամբ արդյոք ինչ-որ քաղաքացիական գործով ինքը և տուժողը հանդիսանում են կողմեր, պատասխանեց՝ ոչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրն ինքը չի կարող այնտեղ եղած լինել, բացի այդ, եթե ինքն իսկապես հարվածած լիներ, ապա շատ ավելի լուրջ վնասվածքներ կարող էին հասցվել, և դրա արդյունքում տուժողը ոչ թե տուն կգնար, այլ՝ հիվանդանոց։ Նշեց նաև, որ նշված հատվածում եղել են բազմաթիվ տեսախցիկներ, սակայն որևէ տեսագրություն առկա չէ։ Այս ամենը տուժողի հերթական վատությունն է, որ նա արել է իր նկատմամբ այնպես, ինչպես շատ այլ մարդկանց նկատմամբ է արել։ Հայտնեց, որ ինքը տուժողին, որպես տարեց մարդու, իրենց առաջին հանդիպման ժամանակ, որը եղել է Արտաշատ քաղաքի քննչական կոմիտեի դիմաց, ասել է, որ ինքն ուզում է ընտանիքի հետ միանալ, խնդրել է, որ իրեն որևէ հարցով օգնի։ Առաջարկել է նաև նրան երեք անգամ ավելի շատ գումար տալ, քան տվել է նրան իր կնոջ մայրը, միայն թե, նա կարողանա հաշտեցնի իրեն ընտանիքի հետ, սակայն տուժողն իրեն միայն ասել է՝ Կհանդիպենք դատարանում։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցի՝ նշեց, որ, եթե չի սխալվում, ապա նշված խոսակցությունը Տարիել Քիշմիրյանի հետ ունեցել է 2022 թվականին, սակայն չի կարող հիշել, թե կոնկրետ ինչ գործի շրջանակներում է հանդիպել, քանի որ չորս-հինգ անգամ խնդիր է ունեցել կնոջ մոր հետ։ Այդ օրն իր հետ է եղել իր փաստաբանը՝ Մելանյա Սարգսյանը, ով նաև իր լավ ընկերն է։ Նշեց, որ այդ ժամանակահատվածում ինքը շանսեր է ունեցել միանալու կնոջ հետ, և ուրախացել է, որ կնոջ մոր կողքին հայտնվել է մի տղամարդ, ով կարող է օգնել իրեն։ Ի պատասխան հանրային մեղադրղի այն հարցին, թե արդյոք մեղադրյալի մոտ որևէ վերաբերմունք է ձևավորվել տուժողի նկատմամբ, երբ վերջինս մերժել է իր առաջարկը, ապա պատասխանեց, որ այդ ժամանակ ինքը սկսել է հետաքրքրվել տուժողի անձով, և իրեն բոլորը, այդ թվում՝ այդ ժամանակահատվածի դրությամբ Արտաշատի միլպետը, նրա տեղակալը, քննչական կոմիտեի տղաները իրեն առանց հրավերի պարզապես կանչել են և ասել, որ հեռու մնա այդ մարդուց, զգուշացրել են, որ, եթե ուզում է միանալ ընտանիքին, ապա, պետք է նրա հետ առնչություն չունենա։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե կարելի է արդյոք արձանագրել, որ իր մոտ բացասական վերաբերմունք է առաջացել տուժողի նկատմամբ այն բանից հետո, երբ տուժողը մերժել է իր առաջարկը, ինչպես նաև հանդիսացել է իր կնոջ մոր ներկայացուցիչը, պատասխանեց՝ այո։ Հայտնեց, որ ինքը 2024 թվականի փետրվարի 22-23-ին գնացել է Մամիկոնի մոտ, և ասել, որ Արամուսում տեղի ունեցած վթարի պատճառով չի կարող ներկայանալ դատական նիստին, և փաստաբանն իր փոխարեն գնացել է նիստի, իսկ ինքը գնացել է Աբովյան։ Ի պատասխան հանարյին մեղադրողի հարցի՝ հայտնեց, որ այդ օրը, եթե չի սխալվում եղել է Մերսեդես մակնիշի ավտոմեքենայով, սակայն դա չի եղել իր մեքենան։ Նշեց, որ այդ օրը Մամիկոնի մոտ գնալու հստակ ժամը հիշել չի կարող, սակայն, ամեն դեպքում, դա եղել է դատական նիստից 3-5 ժամ առաջ։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչպես կարող է մեղադրյալը մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ նշված ժամանակահատվածում իր և Մամիկոն Մանուկյանի բջջային հեռախոսները տարբեր ալեհավաք կայանների կողմից են սպասարկվել, իսկ օպերատորը նշել է, որ միևնույն վայրում գտնվելու պայմաններում դա քիչ հավանական է, մեղադրյալը պատասխանեց, որ ինքը երեք բջջային հեռախոս ունի և տեղյակ չէ, թե օպերտորին որ հեռախոսահամարն է տրամադրվել։ Ինչ վերաբերում է տաքսի ավտոմեքենայի վարորդ Նորայր Ալեքսանյանին, պատասխանեց, որ նա իրեն անծանոթ է, սակայն իր համար տարօրինակ է, թե ինչպես կարող է նա իրեն հիշել այն պայմաններում, երբ այն ժամանակ, երբ նրան կանչել են քննչական կոմիտե, ասել է, որ իրեն չի կարող հիշել։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչ շահագրգռվածություն կարող էր ունենալ վարորդը, որպեսզի մեղադրյալի դեմ սուտ ցուցմունք տար, պատասխանց, որ այդ ամենը տուժողի ձեռքի գործն է, ով մարդկանց խոստումներ է տվել և բերել, որպեսզի սուտ ցուցմունք տան։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե այն բանից հետո, երբ Տարիել Քիշմիրյանը մերժել է օգնել իրեն, արդյոք ինքը հանդիպել է վերջինիս, պատասխանեց, որ հանդիպումները եղել են միայն դատական նիստերի ընթացքում, սակայն անձնապես նշված հարցով այլևս նրան չի մոտեցել։ Ինչ վերաբերում է Տարիել Քիշմիրյանի կնոջը, ապա նրան տեսել է միայն դատական նիստերի ընթացքում, երբ ուղեկցել է տուժողին։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե մեղադրյալն ինչպես կմեկնաբանի այն փաստը, որ Նվարդ Շիշմիրյանը ևս հայտնել է, որ տեսել է` ինչպես է ինքը հետապնդել մեքենային, բացել դուռը և հարվածել, ապա պատասխանեց, որ Նվարդ Քիշմիրյանի տուժողի կինն է, և բնական է, որ չպետք է իրեն պաշտպաներ։ Իրեն հարազատ մարդիկ ասել են, որ Տարիել Քիշմիրյանի ու իր կնոջ մոր հարաբերությունները սրվել են, քանի որ Տարիելը նրան անընդհատ խոսք է տվել ալիմենտի գումարը հետ ստանալ, սակայն դա չի կարողացել, և այդ պատճառով արդեն նման միջոցների է դիմել։ Իրեն տեղակցրել են նաև, որ Տարիել Քիշմիրյանը նպատակ ունի իր դեմ նման գործողություններ կատարել, և խորհուրդ են տվել հեռու մնալ նրանից։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե քաղաքացիական դատարանում ինչպիսի վճիռ է կայացվել, պատասխանեց, որ ի վնաս իրեն վճիռ է կայացվել, որն իրենց կողմից բողոքարկվել է։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, որ, այնքանով, որքանով վճռի բավարարմամբ Տարիել Քիշմիրյանի, որպես փաստաբանի, լիազորություններն ավարտվել են, ուստի վերջինս ինչպիսի շահագրգռվածություն կարող էր ունենալ մեղադրյալի դեմ գործողություն կատարելու, ապա պատասխանեց, որ բացի ալիմենտի հարցից, այլ պատճառներ ևս եղել են։ Շատ են եղել դեպքեր, երբ գնացել է երեխային տեսնելու, կնոջ մայրը խանգարել է, ինքն է բարկացել է նրա վրա, և նա զանգել է և հաղորդում է տվել ոստիկանություն, և ամեն անգամ ինքը Մամիկոնի հետ է գնացել, նա էլ՝ Տարիելի։ Տարիել Քիշմիրյանն արդեն չորս տարի է, ինչ տրամադրված է իր դեմ։ Ի պատասխան այն հարցին, որ, այնքանով, որքանով, իրեն խորհուրդ են տվել հեռու մնալ Տարիել Քիշմիրյանից ընտանիքին վերամիավորվելու համար և ասել, որ այդ մարդը խանգարում է իրեն, ուստի ինչ գործողություններ են կատարվել մեղադրյալի կողմից այդ խոչընդոտները վերացնելու ուղղությամբ, պատասխանեց, որ ոչինչ էլ չի արել, որովհետև նրանց հետ որևէ կերպ զրուցել հնարավոր չի եղել։ Ինքը մարդկային առումով փորձել է միշտ հաշտության եզրեր գտնել, բայց քանի որ Տարիելը եղել է ընտանիքի կողքին, ոչինչ չի ստացվել։
3.12. Հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, հետազոտվեց նաև վ/թ 36-39-րդ էջերում զետեղված՝ Տարիել Քիշմիրյանի վերաբերյալ ամբուլատոր քարտը, անաշխատունակության թերթիկը։
3.13. Հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, հետազոտվեց նաև վ/թ 95-րդ էջում զետեղված 2024 թվականի մայիսի 26-ի՝ զննում կատարելու մասին արձանագրությունը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ, երրորդ դասի խորհրդական՝ Ա.Ս.Գյուլասարյանս, պահպանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ, 41-րդ, 148-րդ, 210-րդ, 211, 214-րդ, 215-րդ, 216-րդ, 226-րդ հոդվածների պահանջները, վարույթումս քննվող թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթով զննության ենթարկեցի՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը։
Զննության արդյունքում պարզվեց, որ 033208133 հեռախոսհամարը գրանցված է Վարդանյան Հրայր Հրաչիկի անվամբ, դեպքի ժամանակահատվածում բջջային հեռախոսահամարը շահագործվել է 23.02.2024 թվականին ժամը 11:34:18 րոպեին և 23.02.2024 թվականին ժամը 12:12:27 րոպեին Երևան քաղաքի Նալբանդյան 98 հասցեում գտնվող ալեհավաքներից:
Շարունակելով զննության զննության ենթարկեցի 099670055 հեռախոսահամարի 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:40 րոպեից մինչ 17:15 րոպեն ընկած ժամանակահատվածը, զննության արդյունքում պարզվեց, որ վերոնշյալ հեռախոսահամարը հաշվառված է Մանուկյան Մամիկոնի անվամբ, համաձայն զննության՝ բջջային հեռախոսը 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:46 րոպեին շահագործվել է Արարատի մարզ գ. Ջրաշենում, իսկ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:40-ին շահագործվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 4-րդ հասցեում գտնվող ալեհավաք կայաներից։
Այնուհետև զննության ենթարկեցի Քիշմիրյան Նվարե Արամի անվամբ հաշվառված 033081976 բջջային հեռախոսի վերաբերյալ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 13:50-18:30 ընկած ժամանակահատվածում առկա տեղեկատվությունը, զննության արդյունքում պարզվեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:43 րոպեին համաձայն առկա տեղեկատվության սպասարկվել է Արարատի մարզ ք. Մասիսի, ԱՀԿ շենքի հարակից տարածքում գտնվող ալեհավաք կայարանից, դրանից հետո մինչ 18:32 րոպեն բջջային հեռախոսը սպասարկվել է Երևան քաղաքի Շոպրոնի փողոց 77 հասցեում գտնվող ալեհավաք կայանից:
3.14. Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, դատարանում հարցաքննված վկա Արտուշ Սարգսյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ ճանաչում է մեղադրյալին, նրա հետ ունի աշխատանքային հարաբերություններ, տուժող կողմին չի ճանաչում։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանն առավոտյան շատ վաղ է եկել աշխատանքի, երբ իրենք գնացել են, նա իր թողած կիսատ աշխատանքներն անելիս է եղել։ Իրենք սովորաբար ժամը 13։00-ի սահմաններում ընդմիջում են անում։ Այս օրը Հրայրն ընդմիջման ժամին դուրս է եկել աշխատանքից փաստաբանին հանդիպելու նպատակով, սակայն ուշ է ետ վերադարձել՝ մոտավորապես ժամը 15։00-15։30-ի սահմաններում, ինչի պատճառով իրենք վիճաբանել են, քանի որ նա պետք է իր հետ բերեր նաև իրենց անհրաժեշտ շինանյութը, իսկ ուշանալու պատճառով աշխատակիցները նրան են սպասել։ Երբ Հրայրը ետ է վերադարձել, հոգնած է եղել, տրամադրություն չի ունեցել, գնացել է իրենց հանգստի կետում պառկել ու քնել է։ Հետո արդեն սուրճ խմելու ժամին իրենք Հրայրին կանչել են, որ միասին սրճեն։ Ժամը 18։00-18։30-ի սահմաններում ավարտվել է իրենց աշխատանքը, և բոլորը գնացել են տուն։ Ի պատասխան պաշտպանի այն հարցին, թե կարող են արդյոք արձանագրել, որ այդ օրը Հրայրը ժամը 15։30-ից մինչև 18։30-ի սահմաններում գտնվել է աշխատավայրում, պատասխանեց՝ այո։ Փաստաբանի հետ հանդիպման գնալուց առաջ Հրայրն իրեն չի ասել, թե ինչ հարցով է գնում, տեղյակ չէ նաև, թե դատարանում ինչպիսի խնդիրներ է նա ունեցել։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ ինքը գրանցված աշխատող է, աշխատում է որպես աշխատակազմի ղեկավար։ Հայտնեց, որ մյուս աշխատակիցներն աշխատանքի վայրից դուրս գալիս իրեն կամ Հրայրին են տեղեկացրել։ Դեպքի օրը Հրայրը մոտավորապես ժամը 13։00-ի սահմաններում է իրեն տեղեկացրել, որ պետք է ընդմիջմանը դուրս գա աշխատավայրից։ Այդ օրն իրենք մինչև ընդմիջումը ալկոհոլ չեն օգտագործել։ Տեղյակ չէ, թե այդ օրը Հրայր Վարդանյանն ալկոհոլ օգտագործել է, թե ոչ, սակայն նրա վարքագիծն ադեկվատ է եղել։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք վկան նկատել է, որ այդ օրը՝ մինչև ժամը 13։00-ն աշխատավայրում որևէ միջոցառում տեղի ունեցած լիներ կամ ալկոհոլ օգտագործած լինեին, պատասխանեց՝ ոչ, իրենք աշխատանքի ընթացքում կամ ընդհանրապես չեն օգտագործում ալկոհոլ կամ, եթե օգտագործում են, ապա շատ քիչ քանակությամբ։ Երբ Հրայրը նախատեսված ժամից 30-40 րոպե ուշացել է, և նրա ներկայությունն անհրաժեշտ է եղել աշխատանքի համար, արդեն զանգահարել են նրան և կանչել։ Իրենց աշխատավայրը գտնվում է Արամուս գյուղում։ Չի նկատել, թե այդ օրը Հրայրն ինչ մեքենայով է գնացել, սակայն ընդհանրապես նա տաքսի մեքենաներով է շրջել։ Ընդմիջումից ետ վերադառնալիս Հրայրը պետք է նաև իր հետ որոշ շինանյութ բերեր, և քանի որ բերված շինանյութն անորակ է եղել, այդ հարցի շուրջ ևս վիճել են։ Հրայրի՝ ընդմիջումից մոտ մեկ ժամ հետո՝ մոտավորապես ժամը 16։00-ի սահմաններում, Հրայրին կանչել են սուրճ խմելու։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ նշեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 17։00-ի սահմաններում, ինքը գտնվել է աշխատավայրում, որտեղ եղել է նաև Հրայր Վարդանյանը, ով ևս աշխատել է, քանի որ նրա աշխատանքն առանցքային նշանակություն է ունեցել, ուստի, եթե նա չաշխատեր, իրենց գործը շարունակել չէր ստացվի։ Ի պատասխան այն հարցին, թե ում հետ է աշխատել 2024 թվականի փետրվարի 24-ին՝ ժամը 13։00-17։00-ի սահմաններում, պատասխանեց, որ նույն մարդկանց հետ, ում հետ ամեն օր աշխատել է։
Ի պատասխան Դատարանի հարցի՝ պատասխանեց, որ Հրայրն իրենց աշխատավայրում հանդիսացել է այն միակ աշխատակիցը, ով կատարել է զոդման վերջնական աշխատանքները։
3.15. Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, դատարանում հարցաքննված վկա Արմեն Ղահրամանյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ ճանաչում է մեղադրյալին, նրա հետ ունի աշխատանքային հարաբերություններ։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայրի հետ ծանոթացել է Արամուսում աշխատելուց, որտեղ վերջինս զոդման աշխատանքներ է կատարել։ Հայտնեց, որ ամեն օր իրենք միասին ժամը 08։00-ին գնացել են աշխատանքի և 18։00-ին վերադարձել են տուն։ Ինքը միայն մի անգամ է հիշում, որ Հրայրը պետք է գնար որևէ մարդու հանդիպելու, ինչպես նաև իր հետ բերեր շինանյութ, սակայն այդ օրը մի փոքր ալկոհոլի ազդեցության տակ է եղել, և ուշ է ետ վերադարձել, ինչպես նաև չի բերել անհրաժեշտ շինանյութը։ Այդ օրն ինքը ժամը 13։00-ի սահմաններում դուրս է եկել, որից մոտավորապես 1-1,5 ժամ հետո ետ է վերադարձել և գնացել է քնելու։ Այդ օրը Հրայրն ու Արթուրը վիճաբանություն են ունեցել։ Երբ Հրայրը ետ է վերադարձել, իրենք այդ ժամանակ աշխատում էին, իսկ Հրայրը քանի որ մի փոքր ալկոհոլի ազդեցության տակ է եղել, գնացել է քնելու։ Քիչ հետո իրենք գնացել են հաց ուտելու և Հրայրին ևս հանել են քնից, որպեսզի գա միանա իրենց, սակայն չի եկել, այլ ասել է, որ սուրճ դնեն, որ գա քնի։ Սուրճը խմելուց հետո Հրայրը նորից գնացել է քնելու։ Հրայրն այդ օրը՝ ժամը 13։00-ին, դուրս է եկել և մոտավորապես 0,5-1 ժամ հետո ետ է վերադարձել։ Քանի որ Հրայրն իր հետ անհրաժեշտ շինանյութը չի բերել, տեխնիկան մոտավորապես ժամը 15։00-ի սահմաններում գնացել է։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ պատասխանեց, որ ինքը որպես գրանցված աշխատող չի եղել, սակայն Հրայրի հետ միասին է աշխատել։ Իրենք աշխատավայրում սովորաբար ժամը 13։00-ից 14։00-նն ընկած ժամանակահատվածում են ընդմիջել։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանն աշխատավայր է վերադարձել մոտավորապես ժամը 14։30-ի սահմաններում, քանի որ մինչև ժամը 15։00-ը նա պետք է բերած լիներ անհրաժեշտ շինանյութը, որը չէր բերել, և տեխնիկան գնացել էր։ Ամեն դեպքում, հայտնեց, որ ժամը 15։00-ի սահմաններում Հրայրը գնացել է հանգստի սենյակ ու քնել։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայրը մշտապես պատշաճ աշխատանքի է եղել, և 2024 թվականի փետրվարի 23-ի օրն իր մոտ տպավորվել է, քանի որ այդ օրը նա պետք է գնար շինանյութ գնելու, որ տեխնիկան կարողանար աշխատել, սակայն չէր գնել։
Ի պատասխան Դատարանի այն հարցին, թե ինչով է պայմանավորված եղել Հրայր Վարդանյանի՝ աշխատանքային ժամին քնելու հանգամանքը, պատասխանեց, որ նա երկու բաժակ ալկոհոլ է օգտագործած եղել և քնել է։ Ինքն այդ օրը դեռևս ժամը 06։00-ից աշխատանքի է եղել, չի կարող ասել, թե ալկոհոլ օգտագործել է մինչև ընդմիջման դուրս գալը, թե՝ դրանից հետո։

4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանի կողմից հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները.
Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ՝ Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեկսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում՝ շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ՝ Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն՝ Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ՝ փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:

5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի, արժանահավատ, վերաբերելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները,
- ապացուցված է վերոգրյալ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված վերոգրյալ արարքը կատարելը.
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:

Նախ և առաջ անդրադառնալով ցուցմունքների արժանահավատությանը՝ Դատարանը գտնում է, որ արժանահավատ չեն ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ դատարանում հարցաքննված վկաների՝ Արտուշ Սարգսյանի և Արմեն Ղահրամանյանի ցուցմունքները՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ նշված անձանց ցուցմունքները, նախապես փաստաբանական հարցման ենթարկված լինելու պարագայում, ոչ միայն էական հարցերի վերաբերյալ ներքին հակասություններ են պարունակում, չեն հաստատվում դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցների համակցությամբ, այլև՝ դատարանում հետազոտվել են նշված ցուցմունքներին ուղղակիորեն հակասող այլ ապացույցներ։
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի դիտարկմանն առ այն, որ տուժողը շահագրգիռ անձ է, և հանդիսանալով Հրայր Վարդանյանի հետ այլ վարույթների շրջանակներում դատավարական հակառակորդ, նպատակ ունի ազատությունից զրկելու հետ կապված պատժի նշանակմամբ, վերջինիս մեկուսացնելու, ուստի պետք է տուժողի ցուցմունքն անարժանահավատ գնահատել, ապա Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Տիգրան Վրեժի Մարտիրոսյանի վերաբերյալ 2014 թվականի մայիսի 31-ի թիվ ԵՇԴ/0121/01/12 որոշմամբ արձանագրել է, որ՝ (…) Տուժողն այն անձն է, ում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով անմիջականորեն պատճառվել է կամ այդ արարքը կատարելն ավարտվելու դեպքում կարող էր պատճառվել բարոյական, ֆիզիկական կամ գույքային վնաս (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 58-րդ հոդվածի 1-ին մաս): Նա քրեական դատավարությանը մասնակցում է որպես մեղադրանքի կողմի սուբյեկտ և գործով օժտված է սեփական շահերով, որոնց ապահովման համար սահմանված են տուժողի մի շարք դատավարական իրավունքներ և պարտականություններ (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 59-րդ հոդված), որոնցից է նաև ցուցմունք տալու իրավունքը և պարտականությունը:
Հետևաբար տուժողի ցուցմունքն իր բնույթով ոչ միայն ապացույցի ինքնուրույն տեսակ է, այլև վերջինիս իրավունքների և շահերի պաշտպանության միջոց: Ընդ որում, վերջին հանգամանքն ինքնին չի նսեմացնում տուժողի ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի հատկանիշները (ապացուցողական ուժ, հավաստիություն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հիմք է ընդունում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 2-րդ մասի ուղղակի պահանջը, որի համաձայն` «(...) Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»(…)», ուստի, վերոգրյալի հաշվառմամբ, Դատարանը գտնում է, որ անձի՝ քրեական վարույթով տուժող ճանաչված լինելու հանգամանքն ինքնին չի կարող բերել վերջինիս ցուցմունքի անարժանահավատության։ Ինչ վերաբերում է՝ դատավարական հակառակորդ լինելով պայմանավորված, տուժողի՝ մեղադրյալի վերաբերյալ քննվող այլ քրեական վարույթներով վերջինիս մեկուսացնելու նպատակին, ապա, տուժողի կողմից, որպես փաստաբանի, այլ վարույթների շրջանակներում օրենքով իրեն վերապահված լիազորությունների իրականացումը և մասնագիտական պարտականությունների կատարումը, որտեղ վերջինս չունի որևէ անձնական շահագրգռվածություն, որևէ կերպ չի կարող վկայել տուժողի նմանօրինակ նպատակի մասին։ Ավելին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 470-րդ հոդվածի պարագայում խոսքը գնում է փաստաբանի մասնագիտական գործունեության կապակցությամբ բռնություն ենթակելուն, որտեղ գրեթե միշտ կարող է լինել այլ գործով դատավարական հակառակորդ, հետևաբար նման գործերով տուժողի ցուցմունքի արժանահավատությունը չի կարող գնահատվել միայն դատավարական հակառակորդ լինելու փաստով:
Անդրադառնալով պաշտպանի այն դիտարկմանը, որ, այնքանով, որքանով նախաքննության ընթացքում տուժողը և նրա կինը՝ Նվարդ Քիշմիրյանը, տվյալներ են ներկայացրել նաև Մամիկոն Մանուկյանի՝ ենթադրյալ հանցագորոծությանը հնարավոր մասնակից լինելու վերաբերյալ, մինչդեռ Մամիկոն Մանուկյանի վերաբերյալ քրեական հետապնդում չի հարուցվել, ուստի վերոգրյալը կարող է վկայել նշված անձանց ցուցմունքների անարժանահավատության մասին, ապա Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ Մամիկոն Մանուկյանի հնարավոր մասնակցության հարցը սույն քրեական վարույթի առարկա չէ և չի վերաբերում սույն գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքներին։ Բացի այդ, միայն այն հանգամանքը, որ տուժողի և նրա կնոջ ցուցմունքների հիման վրա Մամիկոն Մանուկյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի հարուցվել, ինքնին չի նշանակում, որ այդ ցուցմունքները կեղծ կամ անարժանահավատ են, քանզի քրեական հետապնդում հարուցելու կամ չհարուցելու հարցը որոշվում հավաքված ապացույցների ամբողջական գնահատման արդյունքում, այլ կերպ՝ վկայի կամ տուժողի կողմից տվյալներ ներկայացնելը այլ անձանց հնարավոր մասնակցության վերաբերյալ ինքնին չի նշանակում դրանց հիման վրա քրեական հետապնդման հարուցման պարտադիր անհրաժեշտություն, հետևաբար Մամիկոն Մանուկյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցվելու հանգամանքը չի կարող մեկնաբանվել որպես տուժողի և նրա կնոջ կողմից տրված ցուցմունքների անարժանահավատությունը փաստող հանգամանք։
Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ արժանահավատ է վկա Նորայր Ալեքսանյանի ցուցմունքը, քանզի վերջինս, հանդիսանալով քրեական վարույթի ելքով շահագրգռվածություն չունեցող, ինչպես պաշտպանական, այնպես էլ տուժող կողմի հետ անձնական բնույթի հարաբերություններ, ընդհանուր շահեր չունեցող անձ, և հանդիսանալով այն տաքսի ավտոմեքենայի վարորդը, ում մեքենայի մեջ, ըստ դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների՝ տուժող Տարիել Քիշմիրյանը բռնության է ենթարկվել, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում տվել է իրար չհակասող, այլ ապացույցներով հաստատվող ցուցմունք։
Այս համատեքստում անդրադառնալով պաշտպանի այն պնդմանը, որ վկա Նորայր Ալեքսանյանի ցուցմունքն անարժանահավատ է այն հանգամանքի հաշվառմամբ, որ վերջինս նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելիս չի ճանաչել մեղադրյալին, մինչդեռ դատարանում ցուցմունք տալիս, տեսնելով մեղադրյալին, ասել է, որ ճանաչում է նրան, իսկ մյուս կողմից վկան մեղադրյալին կարող էր ճանաչել միայն ճանաչում քննչական գործողության ընթացքում, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ այն հանգամանքը, որ նախաքննության ընթացքում վկա Նորայր Ալեքսանյանը հայտնել է, որ չի կարող ճանաչել մեղադրյալին, սակայն դատարանում, վերջինիս անմիջականորեն տեսնելով, հայտնել է, որ ճանաչում է, ինքնին չի կարող վկայել ցուցմունքի անարժանահավատության մասին, քանի որ անձին ճանաչելը կարող է տեղի ունենալ նաև անմիջական տեսողական ընկալման արդյունքում։
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ օրենքը չի սահմանում, որ մեղադրյալին նույնացնելը հնարավոր է բացառապես ճանաչում քննչական գործողության միջոցով, քանզի ճանաչում քննչական գործողությունը հանդիսանում է ապացույց ստանալու եղանակներից մեկը, իսկ սույն դեպքում մեղադյալի նույնացման վերաբրեյալ առկա են այլ ապացույցներ։
Ինչ վերաբերում է վկա Մամիկոն Մանուկյանի ցուցմունքի արժանահավատությանը, ապա, հաշվի առնելով, որ վերջինս տարբեր վարույթներով հանդիսացել է մեղադրյալի ներկայացուցիչը, ավելին՝ սույն քրեական վարույթի շրջանակներում հարցաքննվել է կասկածանքի շուրջ, իսկ մյուս կողմից վերջինիս ցուցմունքը չի հաստատվում դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցներով, ուստի Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս ցուցմունքն արժանահավատ գնահատելու համար բավարար հիմքեր առկա չեն։

5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»: հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատիժը լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
2. Դատավճիռների համակցությամբ վերջնական պատիժը, բացառությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատժի, չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասով պատժի տվյալ տեսակների համար սահմանված առավելագույն չափը:
3. Դատավճիռների համակցությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել 30 տարին, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ անձը կատարում է այնպիսի հանցագործություն, որի համար նախատեսված է նաև ցմահ ազատազրկում:
4. Դատավճիռների համակցությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատիժը պետք է ավելի մեծ լինի ինչպես նոր հանցագործության համար նշանակված պատժից, այնպես էլ նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասից:
(…):»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ կետի համաձայն`
«12. Եթե փորձաշրջանի ընթացքում անձը կատարում է նոր դիտավորյալ հանցանք, ապա նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը վերացվում է: Այդ դեպքում դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով սահմանված կարգով:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորի, դատախազի, քննիչի, քննչական մարմնի ղեկավարի, հետաքննության մարմնի, փաստաբանի, ներկայացուցչի, փորձագետի կամ հարկադիր կատարողի կամ նշված անձանց մերձավոր ազգականի կամ մերձավորի կամ նշված անձանց դաստիարակության, խնամքի կամ հսկողության տակ գտնվողի մասին արատավորող կամ նշված անձանց իրավունքներին ու օրինական շահերին այլ վնաս պատճառող տեղեկություն հրապարակելու կամ նրանց նկատմամբ բռնություն գործադրելու, գույքը ոչնչացնելու կամ վնասելու սպառնալիքը՝ կապված նշված անձանց օրինական ծառայողական կամ մասնագիտական գործունեության կամ բացառապես դատավոր, դատախազ, քննիչ, քննչական մարմնի ղեկավար, հետաքննության մարմին, փաստաբան, ներկայացուցիչ, փորձագետ կամ հարկադիր կատարող կամ նշված անձանց մերձավոր ազգական կամ մերձավոր կամ նշված անձանց դաստիարակության, խնամքի կամ հսկողության տակ գտնվող լինելու հանգամանքի հետ՝
պատժվում է տուգանքով՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված անձանց նկատմամբ բռնություն գործադրելը՝ կապված նշված անձանց օրինական ծառայողական կամ մասնագիտական գործունեության հետ՝
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ չորսից ութ տարի ժամկետով: (…)»:

5.3. Դատարանը որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնում վերջինիս խնամքին տարեց, առողջական խնդիրներ ունեցող ծնողների առկայությունը:
Որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի՝ դատվածություն ունենալու պայմաններում ՀՀ քրեական օրեսնգրքի հատուկ մասով սահմանված նոր հանրորեն վտագավոր արարք կատարելը։
5.4. Վերոգրյալ իրավանորմերի համատեքստում քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցագործության անմիջական օբյեկտի՝ առողջության դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանն իր կատարած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված արարքի համար ենթակա է ազատազրկման ձևով պատժի:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար մեղադրյալի նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակվի ազատազրկում՝ սանկցիայով նախատեսված նվազագույն չափով՝ 4 (չորս) տարի ժամկետով, որով կապահովվի ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին և բավարար կլինի սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու համար:
5․6․ Անդրադառնալով դատավճիռների համակցությամբ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին՝ Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ՀՀ Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 06․11․2023թ․-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով դատապարտվել է 4 (չորս) տարի ազատազրկման և ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել՝ սահմանվելով փորձաշրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։ Թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2023 թվականի դեկտեմբերի 29-ին, կատարման է ուղարկվել 2024 թվականի հունվարի 03-ին և 2024 թվականի հունվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանը հաշվառվել է Կոտայքի մարզային մարմնում։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ նկատի ունենալով, որ թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով նշանակված փորձաշրջանի ընթացքում, մասնավորապես՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, Հրայր Վարդանյանը կատարել է սույն վարույթի ընթացքում իրեն մեղսագրվող դիտավորյալ հանցանքը, ուստի, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ կետով, Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը ենթակա է վերացման։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում մեղադրյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով սահմանված կարգով։
Այսպիսով, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով նախատեսված դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոններով, Դատարանը գտնում է, որ սույն վարույթով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկանը պետք է մասնակի գումարել թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկում պատժից 1 (մեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի ժամկետով:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալը սույն վարույթի շրջանակներում 2025 թվականի հունվարի 31-ից անընդմեջ գտնվում է անազատության մեջ, ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի սկիզբ պետք է համարել 2025 թվականի հունվարի 31-ը:
5.5. Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատիժը կրելու հարցին և այս համատեքստում քննարկելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը՝ Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ պատժի պայմանականորեն չկիրառումը քրեաիրավական բառացիկ ինստիտու է, որի պարագայում դատարանը պետք է ունենա համոզվածություն այն մասին, որ մեղադրյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, որը պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս նշել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն նաև հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն:
Վերոգրյալի հաշվռամամբ՝ Դատարանը, հաշվի առնելով կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերությունների բնույթն ու կարևորությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ դատվածություն ունենալու պայմաններում, փորձաշրջանի ընթացքում նոր դիտավորյալ հանցանք կատարելու հանգամանքը, գտնում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պարագայում չի ապահովվի պատժի նպատակների իրացվելիությունը, հետևաբար Դատարանն արձանագրում է, որը մեղադրյալը պատիժը պետք է կրի:
5.6. Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով գույքային հայց չի հարուցվել, բռնագրավման ենթակա գույքի, ինչպես նաև գույքի արգելադրման վերաբերյալ տվյալներ գործում առկա չեն:
5.7. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ 30.11.2024 թվականին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը թվով մեկ լազերային սկավառակը և Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամադրված գրությունը պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
5․8․ Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցներ տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5.9. Անդրադառնալով վարութային ծախսերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք չկան:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և որպես պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ մասով՝ վերացնել Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2023 թվականի նոյեմբերի 06-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կիրառմամբ, դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելով, մասնակի գումարել թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկում պատժից 1 (մեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական հիմնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի ժամկետով՝ պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2025 թվականի հունվարի 31-ից։
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը պահպանել մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո այն վերացնել:
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Գործ ԵԴ1/3638/01/24

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ
դատարան) նախագահությամբ՝ դատավոր Հ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ

«19» սեպտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 30-ին կայացրել է որոշում․
<<Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված՝ 11.09.1981թ./ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 /երեք/ ամիս ժամկետով:
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին պարտավորեցնել չլքել իր բնակարանը /Կոտայքի մարզ, ք. Աբովյան, 4-րդ միկրոշրջան, 29 շենք, բնակարան 36/:
Տնային կալանքի կրման ողջ ընթացքում արգելել մեղադրյալին շփում ունենալ, իր հսկողության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից /նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, վերահսկողություն իրականացնող մարմնի և պաշտպանների հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, ինչպես նաև վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված հեռախոսային զանգերի վրա/՝ բացառությամբ մեղադրյալի մերձավոր ազգականների /նշված բացառությունը չի վերաբերում վարույթի համար նշանակություն ունեցող անձանց/:
Պաշտպանի միջնորդությունը մերժել։>>։
Առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2025թ. որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը:
Առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2025թ. որոշումը մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանին հասու է դարձել 20.08.2025թ., հատուկ վերանայման բողոքը փոստային առաքանուն է հանձնվել 26.08․2025թ․, որը Վերաքննիչ դատարանում մուտքագրվել է 27.08.2025թ.:
Վերաքննիչ դատարանում 2025 թվականի սեպտեմբերի 05-ին ստացվել է թիվ ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործը, որը դատավոր Հ. Պետրոսյանի աշխատակազմին է փոխանցվել 2025 թվականի սեպտեմբերի 08-ին:
Հատուկ վերանայման բողոքի վերաբերյալ պատասխան է ներկայացրել տուժող Տարիել Քիշմիրյանը:

Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.

Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա. << (...) 23.02.2024 թվականին քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ' Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեքսանյանի կողմից շահագործվող Օպել մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի Մասիս նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում' շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ. Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ' Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն' Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ' փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:>>:

Դատարանը՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշմամբ արձանագրել է հետևյալը.

<< (…) Քննարկելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը՝ Դատարանը գտնում է հետևյալը.
<<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով. (…)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…) >>:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝ յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
1) անձին իրավասու դատարանը դատապարտել է հանցանք կատարելու համար.
2) դատարանի իրավաչափ կարգադրությանը չենթարկվելու համար.
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
5) անչափահասին դաստիարակչական հսկողության հանձնելու կամ իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով.
6) հանրության համար վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների տարածումը, ինչպես նաև հոգեկան խանգարում ունեցող, հարբեցող կամ թմրամոլ անձանցից բխող վտանգը կանխելու նպատակով.
7) անձի անօրինական մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն կանխելու կամ անձին արտաքսելու կամ այլ պետության հանձնելու նպատակով: (…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:>>
Նախ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի վերաբերյալ քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի առնչությունը ենթադրյալ հանցանքների կատարմանն առկա է:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի իրավաչափության մյուս պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չպետք է ընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Այս իրավակարգավորումը իր ամրագրումն է գտել անձի ազատության և անձեռնմխելիության քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում, որի նպատակն է բացառել կալանքի կիրառումը բոլոր այն դեպքերում, երբ առկա է որոշակի հնարավորություն երաշխավորելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ առանց նրան ազատությունից զրկելու: Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման հիմքերին, ապա դրանք ձևակերպվել են որպես նպատակներ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դրանք որպես կանոն կանխատեսական, այլ ոչ թե փաստական բնույթ են կրում։
Խափանման միջոցի տեսակը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ օրենսդիրը շեշտը դնում է ոչ թե կոնկրետ հանգամանքների վրա, այլ մեղադրյալի հնարավոր վարքագծի տեսանկյունից դրական և բացասական գործոնների հակակշռման և հավասարակշռման գաղափարի վրա։ Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն օրենսդիրն ամրագրել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Անդրադառնալով տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Դատարանն արձանագրում է, որ նախորդիվ խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է՝ երկու հիմքերի առկայության պայմաններում, այն է՝
- խոչընդոտելու հիմքը, այնքանով, որքանով դեռևս կային չհարցաքննված վկաներ և
- նոր արարք կատարելու հիմքը։
Դատարանն արձանագրում է, որ, դատավարության սույն փուլում, ըստ էության, չկան հարցաքննվող վկաներ, իսկ ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի այն դիտարկմանն առ այն, որ հնարավոր է պաշտպանական կողմից վկաներ հրավիրվեն, ապա այն Դատարանի համար ընդունելի չէ։ Այլ կերպ, Դատարանն առնվազն սույն փուլում արձանագրում է, որ խոչընդոտելու հիմքն էապես նվազել է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, ալ կերպ՝ առկա է քննարկվող հիմքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը։
Բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա։
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք նման պայմաններում, հաշվի առնելով նաև մասնավոր շահը, Դատարանը հնարավոր համարում է առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ համակցված, կիրառումը, Դատարանն արձանագրում է, որ քննության սույն փուլում տնային կալանքն է այն պիտանի խափանման միջոցը, որը կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը։
Ինչ վերաբերվում է ծնողներին հոգ տանելու հետ կապված բարձրացված հարցին, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ դեռևս խափանման միջոցի նախորդ որոշմամբ Դատարանը հնարավոր համարել է սահմանափակումների մասով մեղմացում դիտարկել և հյուրընկալող անձանց շրջանակը լայնացնել՝ թուլ տալով, որ մեղադրյալի ծնողները, ինչպես նաև մերձավոր ազգականներն ունենան հյուրընկալումներ նշված հասցեում, միևնույն ժամանակ այդ շրջանակը պետք է բացառի վարույթով հետաքրքրություն ունեցող ներկայացնող անձանց /վկաներ, տուժող/։ (…) >>:

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, դրանք հաստատող փաստերը և պահանջը.

Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստերով.
Բողոք բերած անձը՝ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը մասնավորապես նշել է. << (…) Գտնում եմ, որ Դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումն օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված չէ, այն ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Հարկ չհամարելով անդրադառնալ կալանավորման պայմանին՝ հանցանքը կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությանը, գտնում ենք, որ դատարանը որոշումը կայացնելիս թույլ է տվել մի շարք նյութական իրավունքի խախտումներ, չի կիրառել Եվրոպական դատարանի, ՀՀ Սահմանադրական դատարանի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներ:

Կալանավորման հիմքերի վերաբերյալ.
Գտնում եմ, որ դատարանը որոշումը կայացնելիս թույլ է տվել մի շարք նյութական իրավունքի խախտումներ, չի կիրառել Եվրոպական դատարանի, ՀՀ Սահմանադրական դատարանի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներ:
(...)
Վերահաստատելով Ա. ճուղուրյանի և Ա. Ավետիսյանի գործերով որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները' ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա. Հովսեփյանի վերաբերյալ գործով 18.06.2015 թվականին կայացված որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. <<(...) կալանավորումը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է, հետևաբար մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելիս դատարանը պետք է ներկայացնի ծանրակշիռ, գործի նյութերից բխող փաստարկներ մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված գործողությունները կատարելու բարձր հավանականության վերաբերյալ: Այլ խոսքով' դատարանը պետք է կիրառի դատական ակտի պատճառաբանվածության ավելի բարձր չափանիշ և հիմնավորի, որ տվյալ դեպքում առկա են այնպիսի ծանրակշիռ փաստական տվյալներ, որոնք բացառում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագծի ապահովման հնարավորությունը:
Վերոշարադրյալը բխում է անձին ազատությունից զրկելու հետ կապված խափանման միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Հակառակ պարագայում կխախտվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռությունը, ինչն իր հերթին կարող է հանգեցնել անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի անհարկի սահմանափակման>> (տե'ս, Ա.Հովսեփյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2015 թվականի հունիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0386/06/15 որոշման 14-րդ կետը):
Տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ միջնորդության նախորդ քննության ժամանակ, անդրադառնալով կալանքի հիմքերին' Դատարանը նշել էր հետևյալը. <<... Դատարանն արձանագրում է, որ նախորդիվ խափանման միջոցի ժամկեւրը երկարաձգվել է երկու հիմքերի առկայության պայմաններում, այն է'
- խոչընդուրելու հիմքը, այնքանով, որքանով դեռևս կային չհարցաքննված վկաներ և
- նոր արարք կաւրարելու հիմքը:
Դաւրարանն արձանագրում է, որ դատավարության սույն փուլում, ըստ էության, չկան հարցաքննվող վկաներ, իսկ ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի այն դիտարկմանն առ այն, որ հնարավոր է պաշտպանական կողմից վկաներ հրավիրվեն, ապա այն Դատարանի համար ընդունելի չէ: Այլ կերպ, Դատարանն առնվազն սույն փուլում արձանագրում է, որ խոչընդոտելու հիմքն էապես նվազել է:
Միևնույն ժամանակ Դաւրարանը գտնում է, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, այլ կերպ' առկա է քննարկվող հիմքը: Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը:
Բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք նման պայմաններում, հաշվի առնելով նաև մասնավոր շահը, Դատարանը հնարավոր համարում է առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ համակցված, կիրառումը, Դատարանն արձանագրում է, որ քննության սույն փուլում տնային կալանքն է այն պիտանի խափանման միջոցը, որը կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը>>:
ՀՀ Սահմանադրական դատարանը իր ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արձանագրել է, որ ըստ Եվրոպական դատարանի կայուն հաստատված նախադեպային իրավունքի` <<կալանքի քվազի-մեխանիկական երկարաձգումը հակասում է Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետում ամրագրված երաշխիքներին>> (տես` ի թիվս այլ աղբյուրների1' <<Թեյսն ընդդեմ Ռումինիայի>> գործով, app. no. 29761/02, <<Tase v. Romania>>, 2008 թվականի հունիսի 10-ի վճիռը, կետ 40), իսկ 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետի 2-րդ նախադասությունը (<<Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով>>) հավասարապես պարտադիր է և' մեղադրյալին դատարան ներկայացնելու, և' դատաքննության ընթացքում անձին ազատ արձակելու համատեքստում, քանի որ անձը <<մինչև դատապարտումը պետք է համարվի անմեղ, իսկ խնդրո առարկա դրույթի նպատակը ըստ էության պահանջելն է, որպեսզի նա ազատ արձակվի այն պահից, երբ նրա շարունակական կալանքը դադարել է լինել ողջամիտ>> (տես վերը վկայակոչված՝ Բուզաջին ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճռի 89-րդ կետը)2:
Եվրոպական դատարանը ՙՙՋեյսուսն ընդդեմ Լիտվայի գործով (Jecius v. Lithuania, app. no. 34578/97) 2000 թվականի հուլիսի 31-ի որոշմամբ (կետ 56) արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ չնայած [Կոնվենցիայի] 5-րդ հոդվածի 1-ին կետում նշված' <<օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով>> ձևակերպումը, ըստ էության, <<հետադարձ հղում է անում ազգային օրենսդրությանը և պետության կողմից` այդ օրենսդրությամբ ամրագրված նյութական և դատավարական նորմերի պահպանմանը>>, <<այնուամենայնիվ, կալանքի' ներպետական օրենսդրության տեսանկյունից օրինական լինելը վճռորոշ գործոն չէ>>, իսկ նույն որոշման 93-րդ կետում, մեկ անգամ ևս ամրագրելով անմեղության և ազատության կանխավարկածների անքակտելի կապը նշել է, որ <<կալանքի տևողության ողջամտությունը պետք է գնահատվի յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով' ըստ վերջինիս ներհատուկ հատկանիշների: Շարունակական կալանքը կարող է արդարացված լինել որևէ կոնկրետ, դեպքում միայն այն ժամանակ, երբ առկա են իրական հանրային շահի պարզորոշ ցուցիչներ, որոնք չնայած անմեղության կանխավարկածին, գերակշռում են ազատության իրավունքը>>:
Դատարանի այն համոզմունքը, որ բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա>>: Ուղղակի անթույլատրելի է, քանի որ հիշյալ վարքագծի վերաբերյալ արդեն իսկ դատավարական սանկցիա է կիրառվել:
Բացի դրանից, Սահմանադրական դատարանն արձանագրում է, որ պատշաճ ջանասիրության ապահովման պարտականությունը քրեական վարույթի ամբողջ քննության վրա չտարածելը կարող է հանգեցնել մի իրավիճակի, երբ շարունակական կալանքը կիրառվի որպես քողարկված քրեական պատիժ:
Այս առումով Սահմանադրական դատարանը հարկ է համարում հիշեցնել, որ Օրենսգրքի' <<Անձի ազատությունը և անձնական անձեռնմխելիությունը>> վերտառությամբ 18-րդ հոդվածի 1-ին մասը նախատեսում է. <<1. (...) Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի>>: Նույնաբովանդակ նորմ նախատեսված էր նաև 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված և 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժը կորցրած Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի ՙՙԱնմեղության կանխավարկածը,, վերտառությամբ 18-րդ հոդվածի 5-րդ մասով, որը նախատեսում էր, որ <<կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվող խափանման միջոցները չեն կարող պարունակել պատժի տարրեր>>, որի առնչությամբ համապատասխան դիրքորոշում հայտնել է նաև Սահմանադրական դատարանը 2010 թվականի մարտի 30-ի ՍԴՈ-871 որոշմամբ' արձանագրելով, որ <<ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածում ամրագրված' անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը (...) պահանջում է նաև, որ անձի նկատմամբ կիրառվող դատավարական միջոցները պատժի տարրեր չպետք է պարունակեն>>, այսինքն' սահմանադրական մակարդակով արդեն իսկ արձանագրվել է հիշյալ սկզբունքի' անմեղության կանխավարկածի տարր լինելու հանգամանքը' անկախ դրա օրենսդրական ամրագրման տեղից:
Սահմանադրական դատարանն այսպիսով գտնում է, որ անկախ քրեական դատավարության փուլից կամ այլ կերպ' անկախ կալանքի երկարաձգման հարցը դատարանի կողմից օրենքի պահանջով ինքնուրույն կամ իրեն ներկայացրած միջնորդության շրջանակներում քննելուց' պատշաճ ջանասիրություն ապահովելը բխում է իրավունքի գերակայության սկզբունքից, Սահմանադրության 27, 63 և 66-րդ հոդվածներից, ինչպես նաև Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 24֊րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ մասերի, 118-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ մասերի պահանջներից
Այսպես, Դատարանն իրատեսական է համարել մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի կողմից նոր արարք կաւրարելու հիմքը, միայն այն պատճառաբանությամբ, որ շարունակում են պահպանվել մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի իրավաչափության պայմանները, իսկ նախորդ որոշմամբ նշել էր, որ քրեական գործը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում և դեռևս չեն հարցաքննվել դատակոչված անձինք, սակայն որևէ կերպ չի պարզաբանել, թե ինչպես, ինչ եղանակով մեղադրյալը կամ ինչ հիմքերի առկայությամբ է պայմանավորված նշված' նոր արարք կատարելու հիմքի մտավախությունը: Գտնում եմ, որ նշված մոտեցումը հակասում է դատական ակտի պատճառաբանվածության և հիմնավորվածության չափանիշներին:
Դատարանը կայացված ակտում չի նշել, թե որ փաստական տվյալներն են, որոնք հիմք են տալիս կարծելու, որ այլ խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել Հրայր Վարդանյանի պատշաճ վարքագիծը:
Բացի այդ, Եվրոպական դատարանի նախադեպային պրակտիկայի լույսի ներքո ենթադրյալ վտանգները ժամանակի հետ նվազում են կատարված քննչական գործողություններին, արձանագրված վկայություններին և իրականացված ստուգումներին զուգահեռ, այսինքն' խոսքը վերաբերում է վարույթին խոչընդոտելու վտանգի նվազման, այլ ոչ թե դրա իսպառ բացակայության մասին: Հակառակ պարագայում, դատարանի տրամաբանությամբ առաջնորդվելով, կստացվի այնպես, որ յուրաքանչյուր անձ, ով մեղադրվում է այս կամ այն ենթադրյալ հանցանքի կատարման մեջ, մինչև դատաքննության ավարտը անպայմանորեն պետք է գտնվի տնային կալանքի տակ, քանի որ մինչև դատաքննության ավարտը գործով անցնող անձանց հետ կատարվում են որոշակի գործողություններ: Բացի այդ, ներկայումս, երբ արդեն իսկ սույն դեպքի առթիվ նախաձեռնված է քրեական վարույթ, մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու հավանականությունն իրատեսական չէ:
Բացի այդ, այլընտրանքային միջոցը պետք է ընկալվի որպես ցանկացած միջոց, որն ավելի քիչ սահմանափակող է, քան որևէ պատճառաբանությամբ տնային կալանքի տակ պահելը: Այլընտրանքային միջոցները մնում են անձի վարքագծի հետ կապված և նպատակ ունեն շրջանցել անազատության մեջ պահելու անտեղի դեպքերը:
Հիմնական սկզբունքն այն է, որ ազատությունից զրկելը պետք է լինի որպես վերջին միջոց: Ազատության իրավունքը մարդու հիմնարար իրավունքներից մեկն է, և նրա զրկումը լուրջ և ծանր հետևանքներ է ունենում անհատների վրա:
Պաշտպանության կողմը դատարանին միջնորդել է մտավախության առկայության դեպքում Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային համակցված խափանման միջոցներ' Վարչական հսկողություն և Բացակայելու արգելք: Դատարանի կողմից ոչ միայն որևէ հիմնավորում չի ներկայացվել, թե ինչ պատճառաբանությամբ նշված խափանման միջոցները չեն կարող նախաքննության սույն փուլում' ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը գտնում եմ, որ Դատարանը չի հաստատել և համոզիչ կերպով չի ներկայացրել այնպիսի կոնկրետ փաստեր, որոնցով կարող էր հիմնավորվել իր կողմից արված հետևություններն առ այն, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը, գտնվելով ազատության մեջ կարող է կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով թվարկված' վերը նշված արարքները և փաստում եմ, որ առաջին ատյանի դատարանի որոշման հիմքում դրված հիմնավորումները իրենց բնույթով վերացական են և չեն կարող համարվել հստակ, որոշակի և համոզիչ դատողություններ:
Գտնում եմ, որ առկա մտավախությունների պայմաններում այլընտրանքային խափանման միջոցներ' Վարչական հսկողություն, բացակայելու արգելքի և 500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի համակցված կիրառումը քննության սույն փուլում լիովին բավարար է մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
Ամփոփելով վերոշարադրյալ բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ գտնում եմ, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված տնային կալանքի ժամկետը երեք ամիս ժամկետով երկարաձգելու վերաբերյալ Դատարանի որոշումն օրինական և հիմնավորված չէ, խափանման տվյալ միջոցի հիմքերի վերաբերյալ Դատարանը չի կիրառել դատական ակտի պատճառաբանվածության ավելի բարձր չափանիշ և չի հիմնավորել, ինչպես նաև չի ներկայացրել այնպիսի ծանրակշիռ փաստական տվյալներ, որոնք չեն կարող ապահովել ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագծի ապահովման հնարավորությունը:
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել օրինականության, ինչպես նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածով սահմանված՝ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սկզբունքի խախտում, ինչն էլ իր հերթին հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116 և 118-րդ հոդվածների պահանջներին չհամապատասխանող դատական ակտի կայացմանը, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի համաձայն, քրեադատավարական օրենքի էական խախտում է և հիմք է բողոքարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը, գտնում ենք, որ առկա չէ մի այնպիսի գերակա շահ, որը կարող է արդարացնել իմ' մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի շարունակական տնային կալանքի տակ պահելը և վստահ եմ, որ իմ նկատմամբ ավելի մեղմ տեսակի խափանման միջոցի կիրառումը կարող է ապահովել նշված հարկադրանքի միջոցի նպատակները:>>:
Մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը խնդրել է. <<1. Ամբողջությամբ բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանիս նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնել:
2. Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանիս նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ համակցված վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելքը և գրավը՝ 500.000 ՀՀ դրամի չափով:>>:

Տուժող Տ. Քիշմիրյանը բողոքի պատասխանով մասնավորապես հայտնել է. << (...) Այսօրվա դրությամբ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի փոփոխման հիմքեր չկան, առավել ևս ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործի շրջանակներում, ռեալ փորձ է կատարել մեղադրյալը դատական նիստի ժամանակ հարձակվել ինչպես ինձ վրա, դատարանը սանկցիա է կիրառել, այնպես էլ հուլիսի 30-ին կնոջս վրա և միայն այդ հարձակումները կանխվել են դատական դահլիճում գտնվող իրավապահ անձանց կողմից: Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքը միանշանակ պետք է թողնվի անփոփոխ՝ մինչև դատական վերջնական ակտի կայացումը, հակառակ դեպքում մեղադրյալը հնարավորություն կունենա կատարելու նոր ծանր հանցագործություն մեր նկատմամբ:>>:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում դատական վերանայման ենթարկելով վիճարկվող դատական ակտը, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` <<Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն` <<3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա>>:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն` <<Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (…)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (…) >>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
(...) 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով (…) :
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: (…)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: (...)
3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել`
(...)
3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս:
(...)
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
(...)
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարչական հսկողությունը մեղադրյալի տեղաշարժման և գործողությունների ազատության սահմանափակումն է, որի պայմաններում նա պարտավոր է ոչ հաճախ, քան շաբաթը երեք անգամ գրանցվել դատարանի որոշման մեջ նշված վայրի իրավասու մարմնում:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական կամ ժամանակավոր բնակության վայրը՝ համայնքը, իսկ Երևան քաղաքում՝ վարչական շրջանը.
2) այցելել որոշման մեջ նշված որոշակի վայրեր.
3) հաղորդակցվել որոշակի անձանց հետ.
4) օրվա որոշակի ժամերի լքել իր բնակության տարածքը, սակայն ոչ ավելի, քան 12 ժամը:
3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արգելքները սահմանելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի առողջական վիճակը, ինչպես նաև աշխատանքի և ուսման պայմանները:
4. Մեղադրյալի նկատմամբ վարչական հսկողություն կիրառելու մասին որոշման պատճենը կատարման նպատակով ուղարկվում է դատարանի կողմից սահմանված իրավասու մարմնին:
5. Իրավասու մարմինն անհապաղ գրանցում է մեղադրյալին և նրան հսկողության ընդունելու մասին տեղյակ պահում վարույթն իրականացնող մարմնին:
6. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
7. Վարչական հսկողության կիրառման կարգի և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին>>:
8. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։
Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, քանի որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր է ապահովել նաև այլ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ շարունակում է առկա լինել խափանման միջոց՝ տնային կալանքի երկրաձգման անհրաժեշտությունը:
Վերաքննիչ դատարանը հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումները և գնահատելով մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունն ու անհրաժեշտությունը, գտնում է, որ առավել նվազ խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չէ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը, նկատի ուենալով նաև, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, ալ կերպ՝ առկա է քննարկվող հիմքը։ Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչչ դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը։
Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ մեղադրյալի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան, ուստի Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ 15-օրյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3638/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 09-12-2024
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 12-0222-24
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 23.02.2024 թվականին քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ' Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեկսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում' շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ' Մարինե էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն' Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ' փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հայրանուն Հրաչիկի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 24.18
Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար Առկա չէ
Իրավական բարդության չափանիշ 1.2
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 09-12-2024
Նախագահող դատավոր
Անուն Արմինե
Ազգանուն Մելիքսեթյան
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Ամսաթիվ 01-07-2022
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
Որոշման ամսաթիվ 10-12-2024
Որոշում Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

ԵԴ1/3638/01/24

«10» դեկտեմբերի 2024թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ա. Մելիքսեթյանս, ուսումնասիրելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի`

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը, աշխատակազմին է հանձնվել 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով,

Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի`

Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ստանձնել վարույթ և նշանակել նախնական դատալսումներ 2024 թվականի դեկտեմբերի 17-ին, ժամը 16:30-ին, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Ավան նստավայրում (ք.Երևան, Գյուլիքևխվյան 20, դահլիճ N 2):
Գործը վարույթ ստանձնելու պահից երեք օրվա ընթացքում այդ մասին տեղյակ պահել հանրային մեղադրողին և վարույթի մասնավոր մասնակցին՝ նրան ուղարկելով սահմանված ձևի հուշաթերթիկ` հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով սահմանված հարցերի կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի պարզաբանմամբ:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Դատավարության կողմեր Հանրային մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Լ․
Ազգանուն Քոչարյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Լեռնիկ
Ազգանուն Հովհաննիսյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 17-12-2024
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Անավարտ գործեր
Հաշվետու ժամանակահատված 2024 թվական
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 17-12-2024
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացվել դատավորի կողմից գիտագործնական ծրագրին մասնակցելու հանգամանքով պայմանավորված
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 29-01-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 29-01-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի փոխելը
Որոշման բովանդակություն Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Խափանման միջոցը փոփոխելու մասին

ԵԴ1/3638/01/24

«29» հունվարի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի, քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանի, պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի, տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի, մեղադրյալ՝ Հ․ Վարդանյանի, քննելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու վերաբերյալ միջնորդությունները,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 07-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության Կոտայքի մարզային մարմնի գրությունն այն մասին, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի կողմից խախտվել է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանը։

Դատական նիստի մասնակիցների դիրքորոշումները խափանման միջոցի հարցի քննարկման վերաբերյալ․
Հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանը հայտնեց, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը նպատակին չի ծառայել, քանզի դատախազությունը բազմիցս գրություններ է ստացել պրոբացիայի ծառայության կողմից, ինչով արձանագրվել է որ մեղադրյալը մի շարք խախտումներ է թույլ տրվել, բացի այդ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության համայնքային ոստիկանության գլխավոր վարչության Արտաշատի բաժնից ստացվել է գրություն այն մասին, որ Արարատի մարզային քննչական վարչությունում մեղադրյալի վերաբերյալ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ /երկու դրվագ/, և սույն գործով տուժողը նշավծ նոր նախաձեռնված վարույթով ևս ճանաչվել է որպես տուժող։
Հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը խախտել է դատարանի որոշմամբ իր վրա դրված պարտականությունների կատարման պայմանները և շարունակական հակաիրավական վարքագիծ է դրսևորում, որի մասին է վկայում վերջինիս վերաբերյալ նախաձեռնված նոր վարույթը /երկու դրվագ/, ուստի առկա է մտավախություն նոր արարք կատարելու։
Չնայած, որ պրոբացիայի կողմից արձանագրված խախտումներից մեկի վերաբերյալ հետագայում տվյալներ ստացվեցին, որ դա պայմանավորված է եղել մեղադրյալի՝ ՁՊՎ-ում գտնվելու հանգամանքով, այնուամենայնիվ պետք է արձանագրել, որ մեղադրյալն ինքն է իրեն դրել նման իրավիճակում՝ դրևորելով հակաօրինական վարքագիծ։
Միջնորդեց Դատարանին փոխել մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը և որպես խափանման միջոց կիրառել կալանքը՝ երեք ամիս ժամկետով։
Տուժող Տ․ Քիշմիրյան իր գրավոր միջնորդությամբ հայտնել է․՝
«Պատվարժան դատարանի դատավոր Ա. Մելիքսեթյան, ՁԵր վարույթում գտնվող թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով ներգրավված ամբաստանյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով 06-11-2023թ դատավոր Գ. Մարգարյանի կողմից դատավճիռ է կայացվել, որով վճռվել է Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 290-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի կարգով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել սահմանելով փորձաշրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով, որի կատարումը հանձնարարել ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանմանը:
Պատվարժան դատարան, վերը նշված փորձաշրջանի ընթացքում Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը կատարել է նոր դիտավորյալ ծանր հանցագործություն` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով, հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում` քննվող թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթի շրջանակներում և քրեական վարույթի նյութերը ուղարկվել են դատարան և քրեական գործը կրում է թիվ ԵԴ1/3638/01/24 համարը, այն ներկայումս գտնվում է Ձեր վարույթում, որտեղ ես օրենքով հանդես եմ գալիս որպես տուժող:
Վերը շարադրվածներից ակնհայտ է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նախկինում նշանակված պատժատեսակը ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, չի ապահովվել պատժի նպատակները։ Փորձաշրջանի ընթացքում Հրայր Վարդանյանը միայն վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի դրսևարման հետ կապված վարքագիծ չի դրսևորել, այլ հակառակը վերջինիս կողմից հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը աճել է` կատարելով փորձաշրջանի ընթաքում նոր դիտավորյալ ծանր հանցագործություն:
Ներկա պահին ընտրված խափանման միջոցը՝ վարչական վերահսկողությունն է ։
Պատվարժան դատարան, կրկնում եմ նկատի ունենալով ներկա քրեական գործով ամբաստանյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը, որ ներկայաումս գտնվում է պայմանական փորձաշրջանի մեջ` կապված քրեական պատժի կրման հետ, նա թույլ է տվել ներկա քրեական գործով նոր ծանր հանցագործություն ` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 490 -րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով, որը այս անամ նախատեսում է չորսից ութ տարի ազատազրկում։
Վերոգրյալների հիման վրա և հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 118 հոդվածի պահանջները, ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 84 հոդվածի /12մասը/ դատարանին միջնորդում եմ` անհապաղ անրադառնալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ այս քրեական գործով ընտրված խափանման միջոցը փոփոխելուն և նրա նկատմամբ կիրառել կալանավորում` որպես խափանման միջոց։»
Պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյան հայտնեց, որ նոր նախաձեռնված վարույթի պատճառ է հանդիսացել այն հանգամանքը, որ կինը և կնոջ մայրը թույլ չեն տվել իր վստահորդին տեսակցել իր երեխաներին, և ամեն անգամ ստեղծում են այնպիսի իրավիճակ, որ իր վստահորդն ափերից դուրս գա։ Բացի այդ նախաձեռնված վարույթով դեռ չի փաստվում, որ անձը հանցանք է կատարել։
Անդրադառնալով իր վստահորդի ՁՊՎ-ում գտնվելու հանգամանքով պայմանավորված խախտում թույլ տալուն՝ նշեց, որ ՁՊՎ-ում գտնվելու ընթացքում անձը չի կարող պրոբացիային տեղյալ պահել իր գտնվելու վայրի վերաբերյալ, ինչպես նաև անձի՝ ՁՊՎ-ում հայտնվելու հանգամանքն ինքնին չի նշանակում, որ վերջինս կատարել է հանցանք։ Բացի այդ իր վստահորդի կողմից խախտումների պատճառ են հանդիսացել նաև առողջական խնդիրները, որի ընթացքում վերջինս գտնվել է հիվանդանոցում, ինչի մասին տեղեկացրել է պրոբացիայի ծառայությանը։
Գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը բավարար է վերջինիս վարքագիծն ապահովելու համար։
Մեղադրյալ Հ․ Վարդանյան հայտնեց, որ ամեն կիրակի, իրեն հասանելիք ժամին, երբ գնում է երեխաներին տեսնելու, նախկին կինն ու նրա մայրն իրեն այնպիսի իրավիճակի մեջ են դնում, որ բարկանա։ Նախաձեռնված վարույթի վերաբերյալ հայտնեց, որ այդ անգամ ևս գնացել է երեխաներին տեսակցելու և իրեն չեն թողել, սակայն որևէ սպանության սպառնալինքեր չեն եղել։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
18․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին:
(…)
3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար:
(…) :»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...)
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(...)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 272-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մեղադրյալի մաuնակցությունը դատական նիստին պարտադիր է, բացառությամբ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերի: Եթե այլ դեպքերում մեղադրյալը դատական նիստին չի ներկայանում, ապա դատալսումները հետաձգվում են:
2. Դատական նիստին առանց հարգելի պատճառի չներկայացած մեղադրյալի նկատմամբ դատարանի որոշմամբ կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքով նախատեսված հարկադրանքի միջոցներ հետագա դատական նիստերին նրա ներկայությունն ապահովելու նպատակով:
(...)։»
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը նրա` ՀՀ Սահմանադրությամբ երաշխավորված հիմնական և անքակտելի իրավունքներից է, ինչը սահմանափակելիս անհրաժեշտ է ելնել բացառապես նրա իրավունքները հարգելու, նրա հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից (տե՛ս, mutatis mutandis, Ա.Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշման 18-րդ կետը)։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի հիմնարար ու անօտարելի բնույթը և դրա կամայական ու անհիմն սահմանափակումները հնարավորինս բացառելու նպատակով գործուն երաշխիքների առկայության անհրաժեշտությունը։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել այն մասին, որ կալանավորման օրինականության և հիմնավորվածության ապահովման տեսանկյունից կարևոր է կալանավորման հիմքերից որևէ մեկի կամ մի քանիսի և կալանավորման պայմանների (հիմնավոր կասկած, քրեական գործի առկայություն, որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշման առկայություն և այլն) վերաբերյալ դատական ակտում ողջամիտ հետևությունների առկայությունը (ՎԲ-132/07, ԱՎԴ/0022/06/08, ԼԴ/0197/06/08, ԵԿԴ/0580/06/09, ԵԿԴ/0678/06/10, ՏԴ/0052/06/14 և այլն):
Դատարանն արձանագրում է, որ Դատարանի վարույթում գտնվող գործով կալանավորման իրավաչափության հարցը քննարկելիս Դատարանն իրավասու է դրա պայմանները, այդ թվում՝ հիմնավոր կասկածը, գնահատել առերևույթության մակարդակում։ Դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնավորվում է նրանով, որ հանցագործության դեպքի, դրան անձի առնչության, մեղավորության ապացուցվածության, արարքի որակման իրավաչափության գնահատումը, ի թիվս այլոց, կազմում է գործի ըստ էության քննության առարկան։ Գործի արդարացի քննության և մրցակցության սկզբունքներից ելնելով, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար պետք է ստեղծվի գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ՝ դրանով իսկ ապահովելով մրցակցության սկզբունքի կենսագործումը և հասնելով քրեական դատավարության առջև դրված խնդիրների իրագործմանը: Այսինքն՝ մինչև գործի ըստ էության լուծումը տվյալ վարույթի հանգուցային հարցերի, այդ թվում՝ հիմնավոր կասկածի շրջանակներում մեղադրյալի արարքի որակման իրավաչափության (ուռճացվածության), դրա հիմնավորվածության հարցերի վերաբերյալ վաղաժամ դատողություններ կատարելն օբյեկտիվ հիմքեր կտա պնդելու, որ դատարանը, ի սկզբանե, տվյալ գործով որոշակի նախատրամադրվածություն է ունեցել, ինչն անթույլատրելի է: Հետևաբար՝ դատարանի վարույթում գտնվող գործով, ի տարբերություն մինչդատական վարույթում գտնվող քրեկան վարույթի, կալանավորման իրավաչափության հարցը քննարկելիս հիմնավոր կասկածի առկայությունը ենթադրվում է, եթե այն չի բացառվում ակնհայտ փաստերով, որոնց առկայությունը հաստատելը չի պահանջում գործի հանգամանքների բազմակողմանի և խորը հետազոտում։
Կալանավորման իրավաչափության այլ պայմանների շարքում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հիմքերին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ։ Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռքբերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է կալանավորման կիրառման հիմնավորվածությունը։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերից բխող ողջամիտ կասկածների կամ ենթադրությունների վրա։ Դա նշանակում է, որ կալանավորման կիրառման հիմքում բոլոր դեպքերում պետք է դրվեն որոշ փաստական տվյալներ։
Միևնույն ժամանակ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։ Այսպիսով, կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի եզրահանգումը պետք է հիմնված լինի վերը նշված հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, ինչն իր հերթին պետք է արտացոլվի դատարանի կողմից կայացվող դատական ակտում։
Անդրադառնալով խափանման միջոցը փոփոխելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Անդրադառնալով տուժողի միջնորդությանը խափանման միջոցի փոփոխության վերաբերյալ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ անձի՝ փորձաշրջանի ընթացքում նոր դիտավորյալ առերևույթ ծանր հանցանք կատարելն ինքնին չի կարող խոսել խափանման միջոցի փոփոխության մասին, սա ընդամենը կարող է վկայել փորձաշրջանի վերացման և ռեալ պատժի նշանակման մասին, այլ կերպ՝ նման բովանդակությամբ միջնորդությունն անհիմն է, ուստի ենթակա է մերժման։
Ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի միջնորդությանը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի փոփոխության վերաբերյալ՝ այն հանգամանքով պայմանավորված, որ մեղադրյալը խախտել է իր նկատմամբ ընտրված վարչական հսկողության պայմանները, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ վարչական հսկողության պայմաններում մեղադրյալն ունեցել է պարտականություն շաբաթը մեկ անգամ ներկայանալ պրոբացիայի ծառայություն, սակայն թույլ է տվել սահմանված պարտականության խախտում։
Միևնույն ժամանակ պաշտպանական կողմը թեև վկայակոչեց, որ խախտումները պայմանավորված են եղել մեղադրյալի առողջական վիճակով, սակայն դրա վերաբերյալ փաստական տվյալներ չներկայացվեցին, այլ կերպ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարչական հսկողության պայմանների խախտման պարագայում, հետահսու սույն խափանման միջոցը չի կարող ապահովել անձի պատշաճ վարքագիծը։
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այնքանով, որքանով առկա է որոշակի հարաբերություններ սույն քրեական վարույթի դատակոչի անձանց և մեղադրյալի միջև, քննությունը դեռևս գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, ուստի առկա է ապացուցման գործընթացին միջամտելու ռիսկ։
Անդրադառնալով նոր արարքին, Դատարանն արձանագրում է, որ այս հիմքը ևս առկա է՝ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալի նկատմամբ նախաձեռնված վարույթները խոսում են բռնությամբ ուղեկցվող հանցանքների մասին, ինչը Դատարանի մոտ առաջացնում է ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ մեղադրյալը վարչական հսկողության պայմաններում կկատարի նոր արարք։
Նման պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը պետք է փոփոխել և հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալն ունի մշտական բնակության վայր, որպես խափանման միջոց ընտրել տնային կալանքը՝ 3 ամիս ժամկետով՝ նույն ժամանակահատվածով սահմանափակելով մեղադրյալի հաղորդակցության իրավունքը։
Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի միջնորդությանը՝ կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելուն, Դատարանի գնահատմամբ սույն դեպքում ազատությունից զրկելու ձևով ընտրված խափանման միջոցն ի զորու է չեզոքացնել մեղադրյալի հնարավոր ոչ պատշաճ վարքագիծը, ուստի առաջնորդվելով նվազագույն սկզբունքով սույն դեպքում բացառիկ խափանման միջոց կիրառելը կլինի անհամաչափ խիստ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 116-118-րդ, 270-րդ, 272-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Տուժող Տ․ Քիշմիրյանի միջնորդությունը մերժել։
Հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանի միջնորդությունը բավարարել մասնակի։
Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված 11.09.1981թ./ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխել։
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված 11.09.1981թ./ նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրել տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով։
Տնային կալանքի սկիզբը հաշվել՝ մեղադրյալի նկատմամբ էլեկտրոնային հսկողություն սահմանելու պահից:
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին պարտավորեցնել չլքել իր բնակության վայրը /Կոտայքի մարզ, ք․ Աբովյան, 4-րդ միկրոշրջան, 29 շենք, բն․ 36/:
Տնային կալանքի կրման ողջ ընթացքում արգելել մեղադրյալին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց /նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում բացառապես մեղադրյալի ընտանիքի անդամներին, ինչպես նաև շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, վերահսկողություն իրականացնող մարմնի և պաշտպանների հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, ինչպես նաև վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված հեռախոսային զանգերի վրա/:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու պահից տասնօրյա ժամկետում:



ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 06-03-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 06-03-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 06-03-2025
Ժամ 15:10
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 06-03-2025
Նիստը Կայացել է
Որոշում Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Խափանման միջոցը փոփոխելու մասին

ԵԴ1/3638/01/24

«06» մարտի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի, քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանի, պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի, տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի, մեղադրյալ՝ Հ․ Վարդանյանի, քննելով պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։


Դատական նիստի մասնակիցների դիրքորոշումները խափանման միջոցի հարցի քննարկման վերաբերյալ․
Պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանը նշեց, որ նախորդիվ Դատարանը՝ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված վարչական հսկողությունը տնային կալանք խափանման միջոցով փոխելիս, նշված որոշումն, ի թիվս այնի, հիմնավորել է մեղադրյալի՝ վարչական հսկողության պայմանը խախտելու հանգամանքով, ինչպես նաև այն հանգամանքով, որ դեռևս վկաները չէին հարցաքննվել, ուստի, վերագրյալի հաշվառմամբ, Դատարանը գտել էր, որ խոչընդոտման ռիսկը մեծ էր։
Դատարանին ներկայացրած իր վստահորդի առողջական վիճակի վերաբերյալ փաստաթուղթ և հայտնեց, որ նախկինում մեղադրյալն առողջական վիճակով պայմանավորված, չի կարողացել ներկայանալ պրոբացիայի ծառայություն, սակայն հեռախոսակապի միջոցով տեղյակ է պահել իր չներկայանալու պատճառների մասին։ Բացի առդ մեղադրյալն ունի որոշակի առողջական խնդիրներ, ինչով պայմանավորված վերջինս ժամանակ առ ժամանակ պետք է բժշկական ստուգումներ անցնի։
Ինչ վերաբերվում է դատակոչում ներառված անձանց և նրանց միջև առկա հարաբերություններին, ապա խոչընդոտման վերաբերյալ որևէ հանգամանք մինչ օրս ձեռք չի բերվել, նախաքննության ընթացքում խոչընդոտման թրևէ փորձ չի առվել, ուստի դատաքննության փուլում ևս խորընդոտման ռիսկ առկա չէ։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, գտնում է, որ տնային կալանք խափանման միջոցը խախտում է մեղադրյալի կենսական ապահովման իրավունքը, ինչպես նաև պետության կողմից վերջինիս վրա դրված պարտականությունների իրականացումը, մասնավորապես՝ քաղաքացիական դատարանի վճռով մեղադրյալի վրա դրված է ալիմենտ վճարելու պարտականություն, սակայն այժմ, երբ հնարավորություն չունի տնային կալանքի պայմաններում աշխտաել, չի կարողանում կատարել իր վրա դրված պարտականությունը։
Բացի այդ մեկ այլ վարույթի շրջանակներում մեղադրյալի վերաբերյալ կայացված դատավճռով կայացվել է գույքային հայցը բավարարելու մասին որոշում, որն այժմ մեղադրյալը պետք է վճարի, սակայն իր նկատմամբ կիրառած խափանման միջոցի պայմաններում չի կարողանում աշխատել և վճարել։
Մեղադրյալը բնակվում է ծնողների հետ, և ծնողները ոչ միայն թոշակառու են, այլև՝ ունեն հիվանդություններ, մեղադրյալը նույնպես ունի որոշակի հիվանդություններ։
Ելնելով վերոգրյալից միջնորդում է մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված տնային կալանք խափանման միջոցը փոխել վարչական հսկողությամբ՝ համակցված բացակայելու արգելք խափանման միջոցի հետ։
Անդրադառնալով տուժողի դիրքորոշմանը՝ հայտնեց, որ տուժողի հայտարարությունն առ այն, որ մեղադրյալը նախորդ դատական նիստին հայհոյանքներ և սպառնալիքներ է հնչեցրել նրա հասցեին, չի համապատասխանում իրականությանը։
Մեղադրյալ Հ․ Վարդանյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը։
Հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանն առարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ։ Հայտնեց, որ, թեև օրենսդրական արգելք ուղղակիորեն չկա նախնական դատալսումների փուլում պաշտպանական կողմից նման միջնորդությամբ հանդես գալու, սակայն առարկայազուրկ է համարում նախնական դատալսումների փուլում վերսին նույն հարցի քննարկումը։
Բացի այդ, մեղադրանքի կողմից համար, որպես նոր հանգամանք, ընդունելի չէ պաշտպանական կողմից վկայակոչված՝ ալիմենտ վճարելու վերաբերյալ հանգամանքը, քանզի, թեև ալիմենտ վճարելուց խուսափող անձը կարող է ենթարկվել քրեական պատասխանատվության, սակայն դա վերաբերում է միայն չարամտորեն խուսափելու դեպքերին, մինչդեռ սույն դեպքում այն չարամտորեն խուսափել չի կարող մեկնաբանվել։
Խափանման միջոցի պայմանի խախտման դեպքում իրավաչափ է անձի նկատմամբ կիրառված նոր խափանման միջոցը, և իրավաչափության պայմանները շարունակում են առկա լինել, ուստի այն փոփոխելու անհրաժեշտություն առկա չէ։
Տուժող Տ․ Քիշմիրյանը հայտնեց, որ նախորդ դատական նիստին դատարանի բակում հանկարծակի հանդիպել է մեղադրյալին, ով իր հասցեին հայհոյանքներ և սպառնալիքներ է հնչեցրել։ Մեղադրյալի նկատմամբ մի շարք վարույթներ են քննվում, վերջինս ոչիրավահպատակ վարքագիծ ունի և հասարակության համար ահռելի վտանգ է ներկայացնում, ուստի խնդրում է չքննարկել պաշտպանի միջնորդությունը։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
18․ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 117-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե խափանման միջոցի գործողության ընթացքում փոխվել կամ վերացել են դրա իրավաչափության պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն իր իրավասության սահմաններում որոշում է կայացնում խափանման միջոցը փոխելու կամ վերացնելու մասին:
(…)
3. Եթե մեղադրյալը խախտում է իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի պայմանները, վարույթն իրականացնող մարմինն անհրաժեշտության դեպքում իր իրավասության սահմաններում միջոցներ է ձեռնարկում այլ՝ առավել պիտանի խափանման միջոց կիրառելու համար:
(…) :»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(...)
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(...)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 272-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մեղադրյալի մաuնակցությունը դատական նիստին պարտադիր է, բացառությամբ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերի: Եթե այլ դեպքերում մեղադրյալը դատական նիստին չի ներկայանում, ապա դատալսումները հետաձգվում են:
2. Դատական նիստին առանց հարգելի պատճառի չներկայացած մեղադրյալի նկատմամբ դատարանի որոշմամբ կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքով նախատեսված հարկադրանքի միջոցներ հետագա դատական նիստերին նրա ներկայությունն ապահովելու նպատակով:
(...)։»
Անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքը նրա` ՀՀ Սահմանադրությամբ երաշխավորված հիմնական և անքակտելի իրավունքներից է, ինչը սահմանափակելիս անհրաժեշտ է ելնել բացառապես նրա իրավունքները հարգելու, նրա հիմնական իրավունքը բովանդակազրկելու անթույլատրելիության սկզբունքներից (տե՛ս, mutatis mutandis, Ա.Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2008 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԱՎԴ/0022/06/08 որոշման 18-րդ կետը)։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի հիմնարար ու անօտարելի բնույթը և դրա կամայական ու անհիմն սահմանափակումները հնարավորինս բացառելու նպատակով գործուն երաշխիքների առկայության անհրաժեշտությունը։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը կայուն նախադեպային իրավունք է ձևավորել այն մասին, որ կալանավորման օրինականության և հիմնավորվածության ապահովման տեսանկյունից կարևոր է կալանավորման հիմքերից որևէ մեկի կամ մի քանիսի և կալանավորման պայմանների (հիմնավոր կասկած, քրեական գործի առկայություն, որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշման առկայություն և այլն) վերաբերյալ դատական ակտում ողջամիտ հետևությունների առկայությունը (ՎԲ-132/07, ԱՎԴ/0022/06/08, ԼԴ/0197/06/08, ԵԿԴ/0580/06/09, ԵԿԴ/0678/06/10, ՏԴ/0052/06/14 և այլն):
Դատարանն արձանագրում է, որ Դատարանի վարույթում գտնվող գործով կալանավորման իրավաչափության հարցը քննարկելիս Դատարանն իրավասու է դրա պայմանները, այդ թվում՝ հիմնավոր կասկածը, գնահատել առերևույթության մակարդակում։ Դատարանի այս դիրքորոշումը հիմնավորվում է նրանով, որ հանցագործության դեպքի, դրան անձի առնչության, մեղավորության ապացուցվածության, արարքի որակման իրավաչափության գնահատումը, ի թիվս այլոց, կազմում է գործի ըստ էության քննության առարկան։ Գործի արդարացի քննության և մրցակցության սկզբունքներից ելնելով, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար պետք է ստեղծվի գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ՝ դրանով իսկ ապահովելով մրցակցության սկզբունքի կենսագործումը և հասնելով քրեական դատավարության առջև դրված խնդիրների իրագործմանը: Այսինքն՝ մինչև գործի ըստ էության լուծումը տվյալ վարույթի հանգուցային հարցերի, այդ թվում՝ հիմնավոր կասկածի շրջանակներում մեղադրյալի արարքի որակման իրավաչափության (ուռճացվածության), դրա հիմնավորվածության հարցերի վերաբերյալ վաղաժամ դատողություններ կատարելն օբյեկտիվ հիմքեր կտա պնդելու, որ դատարանը, ի սկզբանե, տվյալ գործով որոշակի նախատրամադրվածություն է ունեցել, ինչն անթույլատրելի է: Հետևաբար՝ դատարանի վարույթում գտնվող գործով, ի տարբերություն մինչդատական վարույթում գտնվող քրեկան վարույթի, կալանավորման իրավաչափության հարցը քննարկելիս հիմնավոր կասկածի առկայությունը ենթադրվում է, եթե այն չի բացառվում ակնհայտ փաստերով, որոնց առկայությունը հաստատելը չի պահանջում գործի հանգամանքների բազմակողմանի և խորը հետազոտում։
Կալանավորման իրավաչափության այլ պայմանների շարքում Օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հիմքերին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ունեն կանխատեսական, մոտավոր բնույթ, քանի որ ենթադրում են ապագային վերաբերող իրադարձություններ։ Ընդ որում, այդ կանխատեսող գործողություններն անհրաժեշտ է հիմնավորել քրեական գործով ձեռքբերված որոշակի նյութերով, որով էլ վերջին հաշվով որոշվում է կալանավորման կիրառման հիմնավորվածությունը։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով թվարկված մեղադրյալի հավանական գործողությունների մասին հետևությունները պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերից բխող ողջամիտ կասկածների կամ ենթադրությունների վրա։ Դա նշանակում է, որ կալանավորման կիրառման հիմքում բոլոր դեպքերում պետք է դրվեն որոշ փաստական տվյալներ։
Միևնույն ժամանակ կալանավորման հիմք(եր)ի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն ոչ թե այդ փաստական տվյալները մեկը մյուսից անջատ, ինքնավար հետազոտման ենթարկելու, այլ դրանք իրենց համակցության մեջ գնահատման ենթարկելու արդյունքում ձևավորվող փաստարկված դատողությունների վրա։ Համապատասխան փաստական տվյալներն իրենց ամբողջության մեջ չվերլուծելը, դրանք իրարից անջատ գնահատելը կարող է հանգեցնել կալանավորման հիմքի առկայության կամ բացակայության մասին չհիմնավորված եզրահանգման գալուն։ Հետևաբար խնդրո առարկա հարցը լուծելիս դատարանի հետևությունները յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հիմնված լինեն գործի նյութերում առկա ապացույցների, փաստերի կամ այլ տեղեկությունների, այդ թվում՝ քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ հանցանքի կատարման պահից ի վեր մեղադրյալի դրսևորած վարքագծի և նրա անձը բնութագրող այլ հատկանիշների՝ իրենց ամբողջության մեջ գնահատման վրա։ Այսպիսով, կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի եզրահանգումը պետք է հիմնված լինի վերը նշված հանգամանքների փոխազդեցության, հարաբերակցության բացահայտման, այդ հանգամանքների համակցված գնահատման արդյունքում ձևավորված համոզմունքի վրա, ինչն իր հերթին պետք է արտացոլվի դատարանի կողմից կայացվող դատական ակտում։
Անդրադառնալով խափանման միջոցը փոփոխելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Դատարանը քննելով պաշտպանի միջնորդությունը՝ արձանագրում է հետևյալը․
Ըստ էության դատաքննության նույն փուլում նույն բովանդակությամբ միջնորդություն չի կարող քննարկվել, սակայն պաշտպանական կողմը Դատարանին է ներկայացրել նոր հանգամանք, որը, ըստ պաշտպանական կողմի դիտարկման, փաստում է, որ նախորդիվ վարչական հսկողություն խափանման միջոցի պայմանի խախտումը պայմանավորված է եղել առողջական խնդրով։ Պաշտպանական կողմից ներկայացված երկրորդ նոր հանգամանքը վերաբերում էր անձի՝ գույքային պարտավորություններ ունենալուն։
Դատարանն արձանագրուևմ է, որ խափանման միջոցի վերաբերյալ կայացված նախորդ որոշման հիմքում Դատարանը դրել է երկու հանգամանք․
Առաջինը՝ անձը խախտել էր շաբաթը մեկ անգամ պրոբացիայի ծառայություն այցելելու պարտականությունը, որի վերաբերելի ժամանակահատվածն էր 23․12․2024-ից մինչև 28․12․2024 թվականն ընկած ժամանակահատվածը։ Ներկայացված նոր փաստական տվյալը՝ անձի առողջական խնդրով պայմանավորված պրոբացիայի ծառայություն չներկայանալու վերաբերյալ չի չեզոքացնում Դատարանի կողմից արձանագրված հանգամանաքը, այնքանով, որքանով շտապօգնության կանչը տեղի է ունեցել 02․01․2025 թվականին, այլ կերպ՝ վերաբերելի ժամանակահատվածում արձանագրված խախտումից հետո։
Ինչ վերաբերում է բերված մյուս նոր հանգամանքներին, մասնավորապես՝ ալիմենտի հետ կապված երեխայի լավագույն շահին, ինչպես նաև գույքային այլ հարաբերություններ ունենալուն, ապա Դատարանն արձանագրում է որ դրանք բնավ սույն խափանման միջոցի փոփոխության հիմքում չեն կարող դրվել՝ հաշվի առնելով, որ որևէ հիմք դրանցով չի չեզոքանում։
Դատարանն իր նախորդիվ կայացված խափանման միջոցի որոշման մեջ արձանագրել էր երկու հիմք, այն է՝ խոչընդոտման և նոր հանցանք կատարելու մտավախությունը, որոնք շարունակում են առկա լինել։
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ պաշտպանի կողմից միջնորդված նույն խափանման միջոցը՝ վարչական հսկողությունը, որն, ըստ էության Դատարանը փոփոխել էր մեղադրյալի ոչ պատշաճ վարքագիծն ապահովելու անհնարինության հիմքով, չի կարող ապահովել մեղադրյալի հնրավոր ոչ պատշաճ վարքագիծը, ուստի տնային կալանքը փոփոխելու մասին միջնորդությունը ենթակա է մերժման։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 116-118-րդ, 270-րդ, 272-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժել։
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված 11.09.1981թ./ նկատմամբ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը թողնել անփոփոխող։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու պահից տասնօրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 12-03-2025
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 12-03-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 16-04-2025
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 16-04-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացվել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կոտայքի բաժնի կողմից մեղդրյալ Հ. Վարդանյանին չներկայացնելու պատճառով
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 23-04-2025
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 23-04-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 23-04-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու
հարցը քննարկելու մասին


ԵԴ1/3638/01/24

«23» ապրիլի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի, քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի, մասնակցությամբ հանրային մեղադրող Ս․ Մնացականյանի, տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի, մեղադրյալ՝ Հ․ Վարդանյանի, քննելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։


Դատական նիստի մասնակիցների դիրքորոշումները խափանման միջոցի հարցի քննարկման վերաբերյալ․
Հանրային մեղադրող Ս․ Մնացականյանը հայտնեց, որ դատաքննության փուլում Դատարանըը մեղադրյոլի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը տնային կալանքով փոխարինելիս, ըստ էության, արձանագրել է, որ մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու ռիսնկ իրատեսական է, գտնում է, որ սույն պահին նշված հիմքը շարունակում է արդիական լինել, քանի որ փորձաշրջանի ընթացքում է մեղադրյալը կատարել է սույն վարույթովբ իրեն մեղսագրող արարքը, սույն վարույթի քննությւան ընթացքում Արարատի մարզային քննչական վարչությունում նախաձեռնվել են քրեական վարույթոներ, ուստի գտնում է, որ տնային կալանքի ժամկետի երկարացումը նման պայմաններում իրավաչափ է։
Ինչ վերաբերում է խոչընդոտելու հանգամանքին, ապա Դատարանն իր դատական ակտով այդ հիմքը նույնպես իրատեսական է համարել, և նշված հիմքը սուն փուլում ևս պահպանվում է։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ միջնորդում է մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը երկարաձգել երեք ամիս ժամկետով՝ նույն սահմանափակումներով, որոնք վերջինիս նկատմամբ կիրառած են եղել։
Տուժող Տ․ Քիշմիրյանը միացավ հանրային մեղադրողի միջնորդությանը։
Նշեց, որ 2025 թվականի մարտի 12-ին դատական նիստի ընթացքում Դատարանն ականատես է եղել իր նկատմամբ մեղադրյալի կողմից հերթական հարձակմանը։
Դատարանին ներկայացրեց նաև իր գրավոր դիրքորոշումը՝ խափանման միջոցի հարցի վերաբերյալ՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
(…)Պատվարժան դատարան հարգելի հանրային մեղադրող, 29.01.2025թ. սույն քրեական գործով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրվել է խափանման միջոց տնային կալանքը` երեք ամիս ժամկետով։
Վերը նշված 29.01.2025թ դատարանի կողմից կայացված խափանման միջոցի որոշման մեջ դատարանի կողմից անրադարձ է կատարվել խափանման միջոցի հիմքերին, այն է առկա որոշակի հարաբերությունները սույն քրեական վարույթով դատակոչի ենթարկված անձանց և մեղադրյալի միջև..., հաշվի է առնվել նաև, որ մեղադրյալի նկատմամբ նախաձեռնված վարույթները խոսում են բռնությամբ ուղեկցվող հանցանքների մասին, ինչը Դատարանի մոտ առաջացնում է ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ մեղադրյալը վարչական հսկողության պայմաններում կկատարի նոր արարք։
Պատվարժան դատարան, հարգելի հանրային մեղադրող, վերը նշված հիմքերին իմ կողմից ավելացվում է նաև 12.03.2025թ սույն քրեական գործով հերթական դատական նիստի ժամանակ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի կողմից ինձ վրա հարձակման ռեալ փորձը, որը կանխվեց դատարանի կարգադրիչների, պրոբացիայի ծառայության աշխատակցի և վերջինիս պաշտպանի ջանքերով։ Մեղադրյալը այսպիսի վարքագիծ դրսևորում է իմ նկատմամբ այն էլ այս խափանման միջոցի պայմաններում և դատարանի ու հանրային մեղադրյալի ներկայությամբ։ Այսինքն, պարզվում է, որ նույն ինքը մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը, ի ցույց Ձեզ բոլորիտ կատարեց մի նոր հանցագործություն որ անկախ մեղադրյալի կամքից, ավարտուն վիճակի չհասավ:
Պատվարժան դատարան, հարգելի հանրային մեղարող դատախազ, հաշվի առնելով վերոգրյալները, մեղադրյալի կողմից իմ նկատմամբ հերթական հարձակման կանխումը ապահովելու նպատակով և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 116 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ ենթակետի . այն է ՝ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար և նույն օրենսգրքի 3-րդ մասի, այն է` Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
Դատարանին միջնորդում եմ
29.01.2025թ. սույն քրեական գործով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը թողել անփոփոխ։ (…)
Դատական նիստի ընթացքում Դատարանը հրապարակեց պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի՝ 2025 թվականի ապրիլի 16-ի գրավոր դիրքորոշումը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
(…)Ձեր վարույթում է քննվում թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշով։
Հերթական դատական նիստը նշանակված է 2025 թվականի ապրիլի 23-ին՝ ժամը 12:30-ին։
ՌԴ-ում գտնվող որդուս առողջական խնդիրների հետ կապված 20 օրով շտապ մեկնում եմ Ռուսաստանի Դաշնություն և չեմ կարող ներկայանալ դատական նիստին, ուստի գրավոր ներկայացնում եմ դատական նիստի նշված օրը Հրայր Վարդանյանի ի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի երկարաձգման վերաբերյալ իմ դիրքորոշումը։
29.01.2025թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Ձեր կողմից որոշում մարա կայացվեց մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխել և որպես խափանման միջոց ընտրվեց տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, որը պետք է կրի Աբովյան քաղաքի 4-րդ միկրոշրջանի 29 շենքի բնակարան 36 հասցեում, որը պատկանում է նրա ծնողներին։
Ըստ որոշման՝ խափանման միջոցի փոփոխությունը պայմանավորված էր այն հանգամանքով, որ Հրայր Վարդանյանը խախտել է իր նկատմամբ ընտրված վարչական հսկողության պայմանները՝ չի ներկայացել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի պետական ծառայություն, ինչպես նաև, Դատարանը գտել է, որ առկա է որոշակի հարաբերություններ սույն քրեական վարույթի դատակոչի անձանց միջև, քննությունը դեռևս գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, ուստի առկա է ապացուցման գործընթացին միջամտելու ռիսկ։
Նախ, հարկ եմ համարում նշել, որ Պրոբացիայի պետական ծառայություն ժամանակին չներկայանալը պայմանավորված է եղել նրա ոստիկանությունում գտնվելու և վատառողջ լինելու հանգամանքներով, որի մասին հեռախոսով տեղեկացվել է Ծառայությանը, սակայն, ինչ-ինչ պատճառներով Ծառայությունը դրա մասին չի հայտնում։
Ինչ վերաբերվում է մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի և դատակոչի անձանց միջև հարաբերություններին և ապացուցման գործընթացին միջամտելու հանգամանքին, ապա նման ապացույց առկա չէ և դատարանին էլ չի ներկայացվել։
Ավելին, արդեն իսկ հարցաքննվել են տուժողը և վկա Նվարդ Քիշմիրյանը, ինչպես նաև հետազոտվել են գործում առկա ապացույցները։
Գտնում եմ, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց տնային կալանք կիրառելով խախտվում է ինչպես նրա կենսական ապահովման իրավունքը, այնպես էլ պետության կողմից նրա վրա դրված պարտականությունները կատարելու գործընթացը։
Մասնավորապես.
Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 02.03.2021թ.-ի թիվ ԱՎԴ/2319/02/20 վճռով Հ.Վարդանյանը որպես իր երեխաների ապրուստի միջոց պարտավոր է վճարել ալիմենտ: Իր հիմնադրած «Վարդանյան ՇԻՆ» ՍՊԸ-ն սնանկ ճանաչվելու ժամանակահատվածում Հ.Վարդանյանի կողմից ալիմենտի չվճարելը դատարանը դիտարկել է որպես ալիմենտի վճարումից չարամտորեն խուսափում և 13.02.2024թ.-ի դատավճռով նրա նկատմամբ որպես պատիժ է նշանակել տուգանք՝ 100.000 (մեկ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Երեխաներին հասանելիք ալիմենտի վճարումը դադարեցված չէ և շարունակվում է։ Սակայն, Հրայր Վարդանյանը գտնվելով տնային կալանքի տակ չի կարող աշխատել և կատարել իր պարտականությունները՝ վճարել երեխաների ալիմենտը։
Բացի այդ, Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 06.11.2023թ.-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով Հ.Վարդանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օենսգրքի 290-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվել է ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օենսգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Դատախազության կողմից ներկայացրած քաղաքացիական հայցը բավարարվել է՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 19,948.988 (տասնինը միլիոն ինը հարյուր քառասունութ հազար ինը հարյուր ութսունութ) ՀՀ դրամ գումար, որպես պետությանը պատճառված գույքային վնաս:
Հրայր Վարդանյանը բնակվում է իր թոշակառու ծնողների հետ, ովքեր նույնպես գտնվում են իր խնամքին, նա ինքն էլ չի կարող այլ անձի հույսին մնալ, ուստի ինչպես իր, այնպես էլ ծնողների առօրյա կենսապայմաններն ապահովելու համար պետք է աշխատի։
Բացի այդ, թոշակառու և հիվանդ ծնողներին բարեկամներն ու հարազատները ցանկանում են տեսակցել, սակայն Հրայր Վարդանյանի տնային կալանքի հարցը խոչընդոտ է այդ հանգամանքին։
Նման պայմաններում Հրայր Վարդանյանի տնային կալանքի տակ գտնվելն անհնարին է դարձնում ինչպես վերոհիշյալ դատական ակտերի պահանջների կատարումն, այնպես էլ իր, իր երեխաների ու ծնողների ապրուստը հոգալը։
Ներկայումս, նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ գտնվելով տնային կալանքի տակ Հրայր Վարդանյանը ոչ միայն չի կարողանում հոգալ իր ծնողների խնամքը, այլև ինքն է բեռ դարձել նրանց համար,
Խ Ն Դ Ր Ու Մ Ե Ն Ք
Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված տնային կալանքը փոխել և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրել վարչական հսկողությունը՝ համակցված բացակայելու արգելքով։ (…)
Դատարանը հրապարակեց նաև 2025 թվականի մարտի 21-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան ստացված միջնորդությունը՝ մեղադրյալ տնային կալանքի կրման հասցեի փոփոխության վերաբերյալ՝ արձանագրելով, որ թեև պաշտպանական կողմի միջնորդությունը բավարարվել էր, սակայն ՀՀ ԱՆ պրոբացյիայի կողմից՝ նշված հասցեում տնային կալանք խափանման միջոցի պայմանների անհնարինության հիմքով, մեղադրյալը շարունակում է տնային կալանքը կրել այն հասցեում, որտեղ ի սկզբանե որոշվել էր Դատարանի կողմից։
Մեղադրյալ Հ․ Վարդանյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը։

Քննարկելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը՝ Դատարանը գտնում է հետևյալը.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով. (…)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝ յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
1) անձին իրավասու դատարանը դատապարտել է հանցանք կատարելու համար.
2) դատարանի իրավաչափ կարգադրությանը չենթարկվելու համար.
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
5) անչափահասին դաստիարակչական հսկողության հանձնելու կամ իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով.
6) հանրության համար վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների տարածումը, ինչպես նաև հոգեկան խանգարում ունեցող, հարբեցող կամ թմրամոլ անձանցից բխող վտանգը կանխելու նպատակով.
7) անձի անօրինական մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն կանխելու կամ անձին արտաքսելու կամ այլ պետության հանձնելու նպատակով: (…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»

Նախ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի վերաբերյալ քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի առնչությունը ենթադրյալ հանցանքների կատարմանն առկա է:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի իրավաչափության մյուս պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չպետք է ընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Այս իրավակարգավորումը իր ամրագրումն է գտել անձի ազատության և անձեռնմխելիության քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում, որի նպատակն է բացառել կալանքի կիրառումը բոլոր այն դեպքերում, երբ առկա է որոշակի հնարավորություն երաշխավորելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ առանց նրան ազատությունից զրկելու: Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման հիմքերին, ապա դրանք ձևակերպվել են որպես նպատակներ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դրանք որպես կանոն կանխատեսական, այլ ոչ թե փաստական բնույթ են կրում։
Խափանման միջոցի տեսակը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ օրենսդիրը շեշտը դնում է ոչ թե կոնկրետ հանգամանքների վրա, այլ մեղադրյալի հնարավոր վարքագծի տեսանկյունից դրական և բացասական գործոնների հակակշռման և հավասարակշռման գաղափարի վրա։ Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն օրենսդիրն ամրագրել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:

Անդրադառնալով տնային կալանք ժամկետը երկարաձգելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրավծ խափանմն միջոց վարչական հսկողությունը դեռկս 2025 թվականի հունվարի 25-ի որոշմամբ փոխարինվել է տնային կալանաք խափանման միջոցով՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալի նկատմամբ արդեն իսկ ընտրված է եղել ազատությունից զրկելու հետ չկապված խափանման միջոցը, այն է ՝ վարչական հսկոզությունը, որև փաստացի չէր ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, քանզի ոչ միայն մեղադրյալը խախտել է խափանման միջոցի պայմանները, այլև՝ դրանից հետո Դատարանին ներկայացվել են տվյալներ մեղադրյալի կողմից առերևույթ նոր հանցանք կատարելու մասին։
2025 թվականի մարտի 06-ին պաշտպանի կողմից ներկայացվել է միջնորդություն՝ խափանման միջոցը փոխելու վերաբերյալ և բերվել էին այն նույն հիմնավորումները, որոնք, որ բերվեցին սույն միջոնրդության քննության ընթացքում, այն է՝ այլ վարույթների շրջանակներում որոշակի պարտավորություններով ծանրաբեռնված լինելը, աշխատելու, ծնողներին բեռ չդառնալու պատճառաբանությունները, որը Դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 06-ի որոշմամբ մերժվել էր։
Դատարանի գնահատմամբ այս ընթացքում որևէ էական փաստական հանգամանքներ չեն փոփոխվել և նախորդիվ արդեն իսկ Դատարանն արձանագրել էր, որ այլ դատարանների վարույթում գտնվող քաղաքացիական որոշակի պարտավորություններ ունենալը չի կարող փոխել սույն խափանման միջոցի կիրառման հիմքերը։
Անդրադառնալով խոչընդոտման հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այնքանով, որքանով առկա են որոշակի հարաբերություններ սույն քրեական վարույթի դատակոչի անձանց և մեղադրյալի միջև, բացի այդ դեռևս կան չհարցաքննված չկաներ, ուստի խոչընդոտման հիմքը շարունակում է առկա լինել։
Անդրադառնալով նոր արարքին, Դատարանն արձանագրում է, որ այս հիմքը ևս առկա է՝ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալի նկատմամբ նախաձեռնված վարույթները խոսում են բռնությամբ ուղեկցվող հանցանքների մասին, ինչը Դատարանի մոտ առաջացնում է ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ մեղադրյալը վարչական հսկողության պայմաններում կկատարի նոր արարք:
Ինչ վերաբերում է տուժողի դիրքորոշմանը՝ դատական նիստի ընթացքում տեղի ունեցած միջադեպի վերաբերյալ, որը պետք է գնահատել խափանման միջոցի փոփոխության համատեքստում, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ միջադեպի արդյունքում Դատարանի կողմից դատավարական սանկցիա է կիրառվել մեղադրյալի նկատմամբ, այլ կերպ՝ վարքագիծն անհետևանք չի մնացել, մինչդեռ նշված վարքագիծն ինքնին չի կարող հիմք հանդիսանալ, որպիսի մեղադրյալի նկատմամբ բացառիկ խափանման միջոցի ընտրության համար։
Անդրադառնալով ազատություն զրկելու հետ չկապված այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալ պատճառաբանությամբ քննության սույն փուլում տնային կալանքն այն խափանման միջոցն է, որն ի զորու է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը և դրա ժամկետը ենթակա է երկարաձգման առավելագույն ժամկետով։
Ինչ վերաբերվում է ծնողներին հոգ տանելու հետ կապված բարձրացված հարցին, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ սահմանափակումների մասով դատարանը հնարովոր համարում մեղմացում դիտարկելը և գտնում է, որ հյուրընկալող անձանց շրջանակը պետք էլայնացնել՝ թուլ տալով, որ մեղադրյալի ծնողները, ինչպես նաև մերձավոր ազգականներն ունենան հյուրնկալումներ նշված հասցեում, միևնույն ժամանակ այդ շրջանակը պետք է բացառի վարույթով հետաքրքրություն ունեցող ներկայացնող անձանց /վկաներ, տուժող/։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-118-րդ, 122-րդ, 125-րդ, 127-րդ, 311-312-րդ, 316-րդ, 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված 11.09.1981թ./ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 /երեք/ ամիս ժամկետով:
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին պարտավորեցնել չլքել իր բնակարանը /Կոտայքի մարզ, ք․ Աբովյան, 4-րդ միկրոշրջան, 29 շենք, բն․ 36/:
Տնային կալանքի կրման ողջ ընթացքում արգելել մեղադրյալին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից /նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, վերահսկողություն իրականացնող մարմնի և պաշտպանների հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, ինչպես նաև վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված հեռախոսային զանգերի վրա/՝ բացառությամբ մեղադրյալի մերձավոր ազգանների /նշված բացառությունը չի վերաբերում վարույթի համար նշանակություն ունեցող անձանց/:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու պահից տասնօրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 10-06-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 10-06-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացվել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՀՈԳՎ Կոտայքի բաժնի կողմից մեղադրյալ Հ. Վարդանյանին չներկայացնելու պատճառով
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 30-07-2025
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 30-07-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 18-09-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 18-09-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 25-09-2025
Ժամ 13:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 25-09-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 28-10-2025
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 28-10-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը դատական նիստը չի կայացվել դատավորի անաշխատունակության մեջ գտնվելու հանգամանքով պայմանավորված
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 30-10-2025
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 30-10-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 30-10-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Խափանման միջոցը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու
հարցը քննարկելու մասին


ԵԴ1/3638/01/24

«30» հոկտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝ նախագահությամբ՝ դատավոր Ա. Մելիքսեթյանի, քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանի, պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի, տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի, մեղադրյալ՝ Հ․ Վարդանյանի, քննելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը․
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
2025 թվականի հուլիսի 30-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։

Դատական նիստի մասնակիցների դիրքորոշումները խափանման միջոցի հարցի քննարկման վերաբերյալ․
Հանրային մեղադրող Լ․ Քոչարյանը միջնորդեց երկարաձգել տնային կալանքի ժամկետը, քանզի իրավաչափության պայմանները պահպանվում են :
Տուժող Տ․ Քիշմիրյանը միացավ հանրային մեղադրողի միջնորդությանը։
Պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանն առարկեց միջնորդության դեմ՝ նշելով, որ խոչընդոտելու ռիսկը վերացել է, քանզի վկաները հարցաքննվել են: Միջնորդեց կիառել վարչական հսկողություն՝ հաշվի առնելով նյութական վիճակը, ալեմինետի վճարման հանգամանքը:
Մեղադրյալ Հ․ Վարդանյանը միացավ պաշտպանի դիրքորոշմանը:

Քննարկելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը՝ Դատարանը գտնում է հետևյալը.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով. (…)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…)»:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
1) անձին իրավասու դատարանը դատապարտել է հանցանք կատարելու համար.
2) դատարանի իրավաչափ կարգադրությանը չենթարկվելու համար.
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
5) անչափահասին դաստիարակչական հսկողության հանձնելու կամ իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով.
6) հանրության համար վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների տարածումը, ինչպես նաև հոգեկան խանգարում ունեցող, հարբեցող կամ թմրամոլ անձանցից բխող վտանգը կանխելու նպատակով.
7) անձի անօրինական մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն կանխելու կամ անձին արտաքսելու կամ այլ պետության հանձնելու նպատակով: (…):»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։(…):»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: (…):»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…)
2. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
(…)
4. Կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ փաստական հանգամանքների բավարար ամբողջությամբ քննիչի կամ դատախազի կողմից հիմնավորվել և դատարանի կողմից պատճառաբանված հաստատվել են սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածով նախատեսված իրավաչափության համապատասխան պայմանները: Դատական վարույթում կալանքի կիրառման համար բավարար է դատարանի կողմից նշված պայմանների պատճառաբանված հաստատումը։
(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:»

Նախ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի վերաբերյալ քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի առնչությունը ենթադրյալ հանցանքների կատարմանն առկա է:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի իրավաչափության մյուս պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չպետք է ընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Այս իրավակարգավորումը իր ամրագրումն է գտել անձի ազատության և անձեռնմխելիության քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում, որի նպատակն է բացառել կալանքի կիրառումը բոլոր այն դեպքերում, երբ առկա է որոշակի հնարավորություն երաշխավորելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ առանց նրան ազատությունից զրկելու: Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման հիմքերին, ապա դրանք ձևակերպվել են որպես նպատակներ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դրանք որպես կանոն կանխատեսական, այլ ոչ թե փաստական բնույթ են կրում։
Խափանման միջոցի տեսակը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ օրենսդիրը շեշտը դնում է ոչ թե կոնկրետ հանգամանքների վրա, այլ մեղադրյալի հնարավոր վարքագծի տեսանկյունից դրական և բացասական գործոնների հակակշռման և հավասարակշռման գաղափարի վրա։ Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն օրենսդիրն ամրագրել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:

Անդրադառնալով տնային կալանք ժամկետը երկարաձգելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Նախ հաշվի առնելով այն, որ կողմերը դատարանի ջանասիրությունը չվիճարկեցին, ուստի Դատարանն այդ հարցին չի անդրադառնում:
Դատարանն արձանագրում է, որ նախորդիվ խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է՝ երկու հիմքերի առկայության պայմաններում, այն է՝
-խոչընդոտելու հիմքը, այնքանով, որքանով դեռևս կային չհարցաքննված վկաներ և
-նոր արարք կատարելու հիմքը։
Դատարանն արձանագրում է, որ, դատավարության սույն փուլում, ըստ էության, չկան հարցաքննվող վկաներ: Այլ կերպ, Դատարանն արձանագրում է, որ խոչընդոտելու հիմքի բացակայություն ։
Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, ալ կերպ՝ առկա է քննարկվող հիմքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը։
Բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա։
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք նման պայմաններում, հաշվի առնելով նաև մասնավոր շահը, Դատարանը հնարավոր համարում է առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ համակցված, կիրառումը, Դատարանն արձանագրում է, որ քննության սույն փուլում տնային կալանքն է այն պիտանի խափանման միջոցը, որը կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 115-118-րդ, 122-րդ, 125-րդ, 127-րդ, 311-312-րդ, 316-րդ, 389-390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված 11.09.1981թ./ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 /երեք/ ամիս ժամկետով:
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին պարտավորեցնել չլքել իր բնակարանը /Կոտայքի մարզ, ք․ Աբովյան, 4-րդ միկրոշրջան, 29 շենք, բն․ 36/:
Տնային կալանքի կրման ողջ ընթացքում արգելել մեղադրյալին շփում ունենալ, իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից /նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, վերահսկողություն իրականացնող մարմնի և պաշտպանների հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, ինչպես նաև վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված հեռախոսային զանգերի վրա/՝ բացառությամբ մեղադրյալի մերձավոր ազգանների /նշված բացառությունը չի վերաբերում վարույթի համար նշանակություն ունեցող անձանց/:
Պաշտպանի միջնորդությունը մերժել:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ ստանալու պահից տասնօրյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 04-11-2025
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 04-11-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 21-11-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 21-11-2025
Նիստը Կայացել է
Վերդիկտ
Ամսաթիվ 21-11-2025
Ամբաստանյալ
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Կայացվել է վերդիկտ Մեղադրական
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 21-11-2025
Ժամ 14:20
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 21-11-2025
Նիստը Կայացել է
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 26-12-2025
Ժամ 13:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 26-12-2025
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 26-12-2025
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 26-12-2025
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Հիմնական պատիժ Ազատազրկում
Այլ նշումներ Վ Ճ Ռ Ե Ց

Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և որպես պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ մասով՝ վերացնել Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2023 թվականի նոյեմբերի 06-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կիրառմամբ, դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելով, մասնակի գումարել թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկում պատժից 1 (մեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական հիմնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի ժամկետով՝ պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2025 թվականի հունվարի 31-ից։
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը պահպանել մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո այն վերացնել:
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 18-12-2025
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

ԵԴ1/3638/01/24

«18» դեկտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝

նախագահությամբ՝ դատավոր
քարտուղարությամբ՝ Ա. Մելիքսեթյանի,
Ս. Ջավադյանի,

մասնակցությամբ`
հանրային մեղադրողներ՝ Լ․ Քոչարյանի,
Ս․ Մնացականյանի,
պաշտպան՝ Լ․ Հովհաննիսյանի,
տուժող՝ Տ․ Քիշմիրյանի,

դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված`***թ.,****, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնալուծված, նախկինում դատապարտված, հաշվառված է և բնակվում է ****/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․ Գործի դատավարական նախապատմություն․
1․1․ 2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
1․2․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
1․3․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
1․4․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
1․5․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
1․6․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձերբակալվել է։
1․7․ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
1․8․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
1․9․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1․10․ 2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
1․11․ 2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։
1․12․ 2025 թվականի ապրիլի 23-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
1․13․ 2025 թվականի հուլիսի 30-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
1․14․ 2025 թվականի հոկտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։

2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ՝ Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեքսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում՝ շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ՝ Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն՝ Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ. Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ՝ փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:

3. Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1. 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ՀՀ ՆԳՆ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Էրեբունու բաժնի պետի ՊԺԿ ոստիկանության փոխգնդապետ Ս. Երանոսյանի հաղորդման արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:55-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՕԿԿ-ից ստացված թիվ 1046 հաղորդման կապակցությամբ, 033 081-976 հ/համարի օգտատեր Տարիել Սարիբեկի Քիշմիրյանը հեռախոսազրույցի արդյունքում հայտնել է, որ ս/թ-ի փետրվարի 23-ին Մասիսի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական նիստից հետո իր կնոջ հետ միասին «Յանդեքս» տաքսի ծառայության մեքենայով ուղևորվել են Երևան քաղաք։ Ճանապարհին նույն դատական նիստում որպես մեղադրյալ ներգրավված Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը հետապնդել է իրենց և Երևան քաղաքի Դավիթ-Բեկ և Նուբարաշեն փողոցների խաչմերուկում, երբ մեքենան կանգնած է եղել լուսացույցի կարմիր լույսի ազդեցության գոտում, Հ. Վարդանյանը Տ. Քիշմիրյանի կողմից բացել է մեքենայի դուռը և երկու անգամ բռունցքով հարվածել վերջինիս գլխին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, որից հետո հեռացել է։
3․2․ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների վարչության կողմից ներկայացված Տարիել Քիշմիրյանի կողմից կատարված ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:55-ին 033-08-19-76 հեռախոսահամարից զանգահարել է Տարիել Քիշմիրյանը և հայտնել, որ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ՕԿԿ է զանգահարել, փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը և հանցագործության մասին, հաղորդում ներկայացրել հայտնելով, որ Արարատի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի Մասիսի նստավայրից դուրս գալուց, մեղադրյալը ով չի ներկայացրել դատական նիստին, նիստին ներկայացել է վերջինիս փաստաբան Մամիկոն Մանուկյանը, դատական նիստը հետաձգվել է դուրս է եկել յանդեքս տաքսիով, ուղևորվել է դեպի Երևան քաղաքի 5-րդ զանգված Արտյոմ Միկոյան 1-ին շենք բն 29, դուրս գալուց հետո, յանդեսքով իր օգնականի հետ հասել են Արտաշատ տանող ճանապարհը, մեղադրյալը Մամիկոն Մանկյանի հետ ով եղել է ղեկին, ընկել են հետևից, յանդեքս տաքսու վարորդը՝ Նորայր Ալեքսանյանը հայտնել է, որ իրենց հետևից ուզում են կանգնացնել, վարորդին վերջինս հայտնել է արագ վարել և չկանգնել, հասել են Գաջեգործարանի փողոցի և Դավիթ Բեկի փողոցի հատվածը, Էրեբունու շրջան: Ճանապարհին խաչմերուկին մեքենան կանգնել է և իր կողմի դուռը բացել է մեղադրյալը և բռունցքներով հարձակվել է իր վրա, երկու անգամ հարվածել է գլխի հատվածին, այնուհետև հայտնում է, որ մեղադրյալը հանդիսանում է Հրայր Վարդանյանը:
3․3․ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների վարչության կողմից ներկայացված և արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված Տարիել Քիշմիրյանի կողմից կատարված ահազանգի ձայնագրություն պարունակող լազերային սկավառակը:
3․4․ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամարդված տեղեկատվության զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 033-20-81-33 հեռախոսահամարը հաշվառված է Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի անունով, իսկ 099-67-00-55 հեռախոսահամարը Մամիկոն Մանուկյանի անունով:
Տեղեկատվության պահանջի զննության արդյունքում պարզ է դառնում, որ տվյալ ժամանակահատվածում Մամիկոն Մանուկյանի հեռախոսահամարը օգտագործվել է Գյուլիքեխվյան 14 հասցեից իսկ Հրայր Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է Մոլդովական 47 հասցեից, Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ից ստացվել է գրություն այն մասին, որ Մոլդովական 47 հասցեում տեղակայված կայանը քիչ հավանական է, որ կարող է սպասարկել Գյուլիքեխվյան 4 հասցեում:
3․5․ 30.11.2024 թվականին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը՝ թվով մեկ լազերային սկավառակով և Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամադրված գրությունով:
3․6․ Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ դեպքի վայր է հանդիսացել Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46 տան հարակից ճանապարհի երթևեկելի հատվածը: Զննության մասնակիցը հայտարարել է, որ յանդեքս տաքսի է վարում պատվեր է ստացել Մասիսի դատարանից կին և տղամարդ են նստել մեքենան և ուղևորվել են դեպի Երևան Մարմրաշենի կամուրջի վրա մեկ այլ մեքենա է մոտեցել և ձեռքով կանգնելու ազդանշան է տվել, հաճախորդները իրեն հորդորել են չկանգնել և շարունակել երթևեկությունը: Հասել են Դավիթ Բեկ փողոց վրա խաչմերուկին կանգնել են, այդ ժամանակ հետևի աջ դուռը տղամարդու կողմից բացել են հարվածել և հայհոյել, իսկ կինը մարմնով փորձել է պաշտպանել ամուսնուն այդ գործողությունները մի քանի վայրկյան է տևել, որից հետո փակել է դուռը և հեռացել: Հաճախորդները հայտնել են, որ հարվածող անձի տվյալները գիտեն, հանդիսանում է իրեն մեղադրյալը նրա բոլոր տվյալները գիտեն:
3․7․ Տուժող Տարիել Քիշմիրյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում, ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2022 թվականին Արտաշատի բնակիչներ՝ մայր և դուստր, եկել են Երևան և խնդրել, որ ինքը լինի իրենց փաստաբանը և ինքը համաձայնել է՝ դառնալով Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջ և կնոջ մոր ներկայացուցիչը։ Հերթական քրեական գործի շրջանակներում, որը տեղի էր ունենալու Մասիսի նստավայրում, Հրայր Վարդանյանն ունեցել է մեղադրյալի կարգավիճակ։ Հերթական դատական նիստը նշանակված է եղել 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, ժամը 15։00-ին։ Դատական նիստին ներկա են գտնվել, ինքը, իր կինը, տուժողը և Հրայր Վարդանյանի շահերի պաշտպան Մամիկոն Մանուկյանը։ Հրայր Վարդանյանի՝ դատական նիստին չներկայանու հիմքով դատական նիստը հետաձգվել է։ Դատական նիստը սկսվել է ուշացումով՝ մեղադրյալի պաշտպանի ուշ ներկայանալու հիմքով, և ժամը 15։30-ի սահմաններում իրենք մտել են դատական նիստերի դահլիճ, և մոտավորապես 5-10 րոպե հետո դատական նիստն ավարտվել է։ Դատական նիստի ավարտից հետո, իրենք կանչել են Յանդեքս ծառայության տաքսի ավտոմեքենա և 15։43 րոպեին դատարանի դիմացից շարժվել են դեպի իրենց՝ Նոր Նորքի 5-րդ զանգվածում գտնվող տուն։ Ինքը նստել է մեքենայի հետևի աջ հատվածում։ Մասիս քաղաքից դեպի մայրուղի անցնող հատված մտնելուց մոտ 4-5 րոպե հետո վարորդն ասել է, որ իրենց մեքենային ազդանշան են տալիս, որ կանգնի։ Իրենց ետևից եկող մուգ գույնի ավտոմեքենայի միջից մեկը ձեռքով պահանջել է ավտոմեքենան կանգնել։ Այդ ժամանակ իր կինը պտտվել է և ասել, որ իրենց հետապնդող մեքենայի մեջ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանն է, իսկ քիչ հետո նայելով, ասել է, որ մեքենայի ղեկին նստած է նրա պաշտպանը՝ Մամիկոն Մանուկյանը։ Վարորդին ասել է, որ չկանգնեցնի մեքենան և արագացնի մեքենայի ընթացքը։ Մինչ այդ բազմաթիվ անգամներ Հրայր Վարդանյանն իրեն պահանջել է, որ ինքն աջակցի նրան քրեական գործերով, համագործակցի նրանց հետ, սակայն ինքը հրաժարվել է, քանի որ ինքը հանցագործություն ներող անձ չէ։ Ինքն ասել է, որ, եթե Հրայրը դատարանի վճռով իր վրա դրված պարտականությունները՝ վճարները, կատարի, ապա ինքը պատրաստ է նույնիսկ պատճառ դառնալ նրա և կնոջ հաշտության։ Դավիթ Բեկ փողոցի վրա՝ Գաջի գործարանի տարածքում, ավտոմեքենաների գրանցման վայր չհասած մի խաչմերուկ է եղել, որտեղ լուսացույցը կարմիր է ցույց տվել, և վարորդը ստիպված կանգնել է։ Հենց այդ ժամաակ էլ, իրենց հետապնդող անձն անմիջապես իջել, բացել է ավտոմեքենայի հետևի աջ դուռը և հայհոյանքների տեղատարապի տակ սկսել է աջ ձեռքով հարվածներ հասցնել իրեն։ Երկու անգամ հարված զգացել է ձախ ականջի վերևի հատվածում։ Քանի որ մեքենայի մեջ շատ նեղ է եղել, ինքը չի կարողացել պաշտպանվել, և այդ ժամանակ կինը մարմնով եկել է իր կողմ և ձեռքերով պաշտպանել, հակառակ պարագայում հարվածներն ավելի շատ կարող էին լինել։ Ինքը հաստատապես իրեն հասցված երկու հարված է հիշում, իսկ դրանից հետո իրեն ուղղված հարվածները դիպել են իր կնոջ ձեռքերին, ով փորձել է պաշտպանել իրեն։ Երբ լուսացույցի գույնը փոխվել է, վարորդին հորդորել է շարժվել և իրենք արագ գնացել են։ Դրանից հետո իրենց հետապնդող մեքենան, ճանապարհային խախտում կատարելով, աջ կողմից վազանց է կատարել և իրենց անցել ու գնացել։ Իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդը հաստատապես եղել է Հրայր Վարդանյանի փաստաբանը՝ Մամիկոն Մանուկյանը։ Իրենց տաքսի մեքենայի վարորդը սարսափի մեջ է եղել, ով իրեն հարցրել է, թե ով է եղել հարվածողը, ինքը պատասխանել է, որ իր գործերով ամբաստանյալն է, և իրենք ուղևորվել են դեպի իրենց տուն։ Այդ հարձակումը տեղի է ունեցել 16։08-16։10-ի սահմաններում և տևել է 20-22 վայրկյան՝ այնքան, որքան լուսացույցը կարմիր է եղել։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 16։55 րոպեին, ինքն ուշքի գալով, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն և հաղորդում տվել։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե բացի տուժողի կնոջ խոսքից այն մասին, որ իրենց հետապնդողը եղել է Հրայր Վարդանյանը, արդյոք տուժողն անձամբ տեսել է իրեն հարվածող անձի դեմքը, պատասխանեց՝ այո, տեսել է, իրեն հարվածողը եղել է Հրայր Վարդանյանը։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայր Վարդանյանի հետ ծանոթացել է միայն գործի բերումով։ Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջը և կնոջ մորն իրավաբանական օգնություն է ցույց տվել և՛ քաղաքացիական, և՛ քրեական գործերով։ Քաղաքացիական գործերը վերաբերել են ոչ միայն ալիմենտի գործին, այլև՝ երեխաների տեսակցության հետ կապված հարցերին։ Ի պատասխան այն հարցին, թե տեղյակ է արդյոք, թե մեղադրյալն իր կնոջը գույք թողել է, թե ոչ, պատասխանեց՝ ոչ, մեղադրյալը նրան գույք չի թողել։ Ի պատասխան այն հարցին, թե այնքանով, որքանով տուժողը 2022 թվականից ի վեր դատական պրոցեսների մեջ է ներգրավված եղել Հրայր Վարդանյանի հետ, արդյոք այդ ժամանակահատվածում վերջինիս կողմից եղել են իր վրա հարձակման փորձեր, պատասխանեց, որ իրենք անընդհատ շփման մեջ չեն եղել, սակայն Հրայր Վարդանյանն Արտաշատի դատարանում իր նկատմամբ սանձարձակություն է ցույց տվել, բազմաթիվ անգամ հայհոյանքներ է հնչեցրել իր նկատմամբ հեռախոսազանգերով, սակայն ինքը միշտ խուսափել է կոնֆլիկտային իրավիճակներից։ Հանդիպման նպատակով իրեն մեկ անգամ զանգահարել է Հրայրի՝ կին փաստաբանը, որից նա հրաժարվել է, հետագայում այդ կնոջը փոխարինել է փաստաբան Մամիկոն Մանուկյանը, ում կողմից, որքանով, որ հիշում է հանդիպման առաջարկներ չի ստացել։ Հրայրի հետ մի անգամ զրույց է ունեցել քննչական բաժնի բակում, որտեղ Հրայրն իրեն խնդրել է, որ օգնի վերամիավորվել ընտանիքի հետ, ինքն ասել է, որ միայն ուրախ կլինի, որ նա միանա կնոջը, սակայն ինքը որևէ առնչություն չունի այդ հարցի հետ։ Ինչ վերաբերում է դեպքին, ապա իրենց հետապնդող մեքենան եղել է մուգ գույնի, և ըստ տաքսու վարորդի խոսքերի՝ այն եղել է Օպել մակնիշի։ Հայտնեց, որ ինքը չի տեսել Մամիկոն Մանուկյանի մեքենան, չգիտի, թե ինչ մակնիշի մեքենա է նա վարում, սակայն դեպքի օրը հստակ հիշում է, որ իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Իրեն հասցված հարվածի պահին ակնոցն իր աչքերին չի եղել։ Հարվածից հետո իր դեմքը կարմրել է, որոշակի այտուցվել է, և երբ հասել են տուն, կինը թրջոցներ է դրել։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե ինչը կարող էր լինել պատճառը, որ Հրայրն իրեն հարվածեր, պատասխանեց, որ ինքը հրաժարվել է կտրականապես օգնել Հրայրին, և նա վրեժից ելնելով է դա արել։
3․8․ Վկա Նվարդ Քիշմիրյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնել է, որ հանդիսանում է տուժող Տարիել Քիշմիրյանի կինը։ Մեղադրյալի նկատմամբ թշնամական վերաբերմունք չունի, վերջինս այլ դատավարական գործերի շրջանակում հանդիսացել է ամուսնու հետ հակադիր շահեր ունեցող անձ։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ մեկ այլ քրեական վարույթի շրջանակներում, որտեղ որպես մեղադրյալ է հանդիսացել Հրայր Քիշմիրյանը, հերթական դատական նիստ է նշանակված եղել 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, ժամը 15։00-ին։ Այդ օրը, ինչպես սովորաբար, դատական նիստին ամուսնուն ուղեկցել է ինքը, և իրենք պարտաճանաչ ներկայացել են դատական նիստին։ Նշված դատական դատական նիստը հետաձգվել է Հրայր Վարդանյանի պաշտպանի միջնորդությամբ, քանի որ մեղադրյալը դատական նիստին չէր ներկայացել, և դատավորը կայացրել է հարկադրաբար ներկայացնելու մասին որոշում, և իրենք դուրս են եկել դահլիճից։ Դրանից հետո իրենք տաքսի մեքենա են պատվիրել և ժամը 15։43-ին շարժվել են դեպի Միկոյան փողոցի վրա գտնվող իրենց տուն։ Որոշ ժամանակ անց տաքսի մեքենայի վարորդն իրենց ասել է, որ ինչ որ մեկը ձեռքով նշան է տալիս, որ մեքենան կանգնեցնի։ Քանի որ ինքը նստած է եղել վարորդի անմիջապես ետևի նստարանին, ինքը նայել է և տեսել, որ ձեռքը թափահարող անձնավորությունը եղել է Հրայր Վարդանյանը։ Իրենց հետապնդող մեքենան ճանապարհի ձախ եզրին, գրեթե իրենց հավասար ուղղության վրա է եղել, այլ կերպ՝ ինքը շատ պարզ տեսել է, թե ինչպես է Հրայր Վարդանյանը, ձեռքը թափահարելով, փորձել կանգնեցնել իրենց տաքսի ավտոմեքենան։ Այդ ժամանակ ինքը վարորդին անմիջապես ասել է, որ մեքենան չկանգնեցնի։ Տարիել Քիշմիրյանն իրեն հարցրել է, թե ով է իրենց հետապնդողը, ինքը պատասխանել է, որ դա Հրայրն է, և ամուսինը ևս վարորդին հրահանգել է չկանգնեցնել մեքենան։ Անցել է որոշ ժամանակ և վարորդը կրկին ասել է, որ իրենց միևնույն մեքենան հետապնդում է, և ինքը շրջվել է, ետ նայել և ամուսնոն ասել, որ նայի, որ իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին Հրայրի փաստաբանը՝ Մամիկոն Մանուկյանն է, իսկ ուղևոր նստարանին նստած է Հրայր Վարդանյանը։ Ամուսինը կրկին հորդորել է չկանգնել և մեքենան ավելի արագ վարել։ Մամիկոն Մանուկյանին ճանաչել է, քանի որ վերջինս տարբեր գործերի շրջանակում հանդիսացել է Հրայր Վարդանյանի ներկայացուցիչը, և հաճախակի է նրան հանդիպել դատական նիստերի ընթացքում։ Որոշ ժամանակ անց դեպի Դավիթ Բեկ տանող փողոցի վրա /փողոցի հստակ անունը մտաբերել չի կարող/ լուսացույցը կարմիր գույն է ցույց տվել, մեքենան կանգնել է, և այդ վայրկյանների ընթացքում մեքենայի դուռը միանգամից բացվել է, և իր աջ կողմի վրա նստած ամուսնուն բռունցքով հարվածել են։ Երբ Հրայրը հաջորդ հարվածն է ցանկացել ուղղել ամուսնուն, ինքն այդ պահին ձեռքերով պահել է, և մի քանի հարված էլ դիպել է իր ձեռքերին։ Հետո Հրայրը դուռը փակել է, լուսացույցը կանաչ է ցույց տվել, և իրենք վարորդին հորդորել են արագ վարել։ Ընթացքի մեջ ինքն արագ առաջին օգնություն է ցույց տվել ամուսնուն, որպեսզի այտուց չլինի։ Այդ ընթացքում ինքը տեսել է, թե ինչպես է այդ նույն մեքենան, իրենց աջ կողմով գնացել և առաջ անցել, և շատ պարզ երևացել է, որ ղեկին եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Երբ այդ մեքենան անցել է, ինքը վարորդին խնդրել է արագ նայել, թե ինչ մակնիշի է իրենց հետապնդող մեքենան, և վարորդն ասել է, որ մակնիշն Օպել Աստրա է։ Մինչ այդ մակնիշը չէր ֆիքսել, քանի որ այն գրեթե իրենց զուգահեռ է ընթացել։ Մեքենան եղել է կանաչ գույնի։ Ամուսնուն հարվածելիս Հրայրը նաև սպառնալիք է հնչեցրել ասելով՝ Կմորթեմ։ Ամուսնուն ուղղված երրորդ հարվածից արդեն ինքը միջամտել է և ձեռքերով պահել, և երրորդ, չորրորդ հարվածները դիպել են իր ձեռքերին։ Մինչ ամուսնու՝ Հրայր Վարդանյանի նախկին կնոջ հետ կապված դատավարական գործերով ներգրավվելը, իրենք Հրայր Վարդանյանին չեն ճանաչել։ Տարիել Քիշմիրյանը, որպես փաստաբան, իր գործունեության ընթացքում կատարել է իր մասնագիտական պարտքը, սակայն Հրայր Վարդանյանն իր խնդիրների, օրինակ՝ երեխաներին տեսնել չկարողանալու հարցում մեղադրել է ամուսնուն։ Դեպքից հետո և՛ իրենք, և՛ վարորդը եղել շոկի մեջ։ Վարորդն իրենց տարել է տուն, ինքն ամուսուն առաջարկել է շտապ օգնություն կանչել, սակայն նա ասել է, որ նախ պետք է հանցագործության մասին հաղորդում տա և զանգահարել է ոստիկանություն։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցի՝ հայտնեց, որ այդ պահի դրությամբ քննչական կոմիտեում քննվել է քրեական վարույթ, որտեղ որպես մեղադրյալ հանդես է եկել Հրայր Վարդանյանը, իսկ Տարիել Քիշմիրյանը հանդիսացել է տուժողի՝ Հրայրի կնոջ ներկայացուցիչը։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայր Վարդանյանին ճանաչում է 2022 թվականից՝ ամուսնու աշխատանքային գործունեության ընթացքում, Մամիկոն Մանուկյանին ևս հանդիպել է դատական նիստերի ընթացքում։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք մինչև դեպքի օրը, վկան տեսել է, թե ինչ մեքենա է վարում Մամիկոն Մանուկյանը, պատասխանեց՝ ոչ, սակայն դեպքի օրը իրենց հետապնդող մեքենայի ղեկին հաստատապես եղել է Մամիկոն Մանուկյանը։ Ինչ վերաբերում է այն հարցի, թե դեպքի օրն ինչ հագուստով է եղել Մամիկոն Մանուկյանը, պատասխանեց, որ նա այդ հանգամանքի վրա չի կենտրոնացել, հետևաբար հիշել չի կարող։ Չի կարող հիշել նաև, թե իրենց հետապնդող մեքենան լուսացույցի տակ երթևեկության որ գոտում է կայանված եղել, քանի որ այդ պահին ինքը միայն նկատել է, թե ինչպես է Հրայր Վարդանյանը բացել մեքենայի դուռը և հարվածել ամուսնուն։ Հարվածները հասցվել են Տարիել Քիշմիրյանի ձախ կիսագնդին։ 4-5 հարված հաստատապես հասցվել են, որից երկուսը դիպել են ամուսնուն, իսկ մնացած հարվածները փորձել է ձեռքերով պահել։ Դեպքը մոտավորապես տեղի է ունեցել 16։08-16։10-ի սահմաններում, իսկ հետո, երբ արդեն գնացել են տուն և փորձել ուշքի գալ միջադեպից, 16։55-ին ամուսինը զանգահարել է ոստիկանություն և հանցագործության մասին հաղորդում ներկայացրել։ Հարվածներից հետո Տարիել Քիշմիրյանի դեմքին կապտուկներ չեն եղել, քանի որ ինքը ճիշտ առաջին բուժօգնություն է ցուցաբերել, սառը թրջոցներ դրել։ Հարվածից հետո ամուսնու աչքերին ակնոց չի եղել, իսկ մինչ հարվածը, հստակ չի կարող հիշել, սակայն պետք է, որ եղած լիներ ակնոց։
Հարցաքննությունից ավարտից հետո պաշտպանական կողմը, նկատի ունենալով, որ առկա է էական հակասություն վկայի նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքների միջև, մասնավորապես՝ մինչև հարվածը՝ տուժողի դեմքին ակնոցներ լինելու վերաբերյալ, միջնորդեց հրապարակել այն։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ հակասությունն էական է, վերաբերելի հատվածով հրապարակեց վկա Նվարդ Քիշմիրյանի՝ 2024 թվականի փետրվարի 26-ի ցուցմունքը հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Քիշմիրյանի դեմքին ակնոց կար, որը ընկել է աչքերից առաջին հարվածից, որը ստացավ Քիշմիրյանը։
Հրապարակումից հետո ի պատասխան պաշտպանի հարցի՝ հայտնեց, որ այժմ հստակ չի հիշել այդ հանգամանքը, սակայն նախաքննության ընթացքում հայտնել է, որ աչքերին ակնոց կարող է եղած լինել, քանի որ հարվածից հետո այն այլևս չեն գտել և կարծել է, որ այն հարվածի արդյունքում է ընկել և նույնիսկ քննիչին խնդրել է այն հայտնաբերելու պարագայում, ետ վերադարձնել։ Քննիչին ասել է, որ եթե դեպքի օրը ակնոցը դատական նիստերի դահլիճում չեն մոռացել, ապա հավանական է, որ այն մեքենայի մեջ կարող էր լինել։
3․9․ Վկա Նորայր Ալեքսանյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում ի պատասխան դատարանի այն հարցին, թե ճանաչում է արդյոք մեղադրյալին և տեղյակ է, թե ինչ վարույթի շրջանակներում է հարցաքննվելու, պատասխանեց՝ այո։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ նախորդ տարի որպես տաքսի ծառայության վարորդ աշխատել է Յանդեքս ընկերությունում։ Դեպքի օրը պատվեր է ստացել Մասիսի դատարանից, որտեղ իր մեքենան են նստել մի իրավաբան՝ տիկնոջ հետ։ Երբ հասել են Մարմարաշենի կամրջի մոտ, կողքից իրենց մի մեքենա է մոտեցել, ձեռքով արել, սակայն տուժողն իրեն ասել է, որ չկանգնեցնի մեքենան։ Ինքը շրջվել է, մեքենան վարել մինչև գրեթե Թոխմախի գերեզմանների մոտ, որից հետո կանգնել է, և մեղադրյալը մոտեցել է, բացել մեքենայի դուռն ու մեկ անգամ հարվածել։ Իրենց մեքենան կանգնեցնելու ազդանշաններ է տվել վարորդի կողքին նստած անձը, ով ձեռքով հորդորել է կանգնել։ Այդ ամենը տևել է մոտավորապես տաս րոպե, որից հետո ինքը կանգնեցրել է մեքենան, և մեղադրյալը մոտեցել է ու մեկ անգամ հարվածել։ Չի հիշում, թե հարվածելիս մեղադրյալը հայհոյել է, թե ոչ։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցերի՝ հայտնեց, որ հարվածից հետո տուժողի ակնոցները գտել են իր մեքենայի միջից։ Դրանից հետո դուռը փակել են և շարժվել, իսկ իրենց հետապնդող մեքենան որոշակի ժամանակ հետո անհետացել է ճանապարհից։ Ինքը հարցրել է ուղևորին, թե ով է եղել հարվածողը, իրեն պատասխանել է, որ նրա գործով անցնող կողմ է։ Իր տեսած այդ մի հարվածը հասցվել է տուժողի դեմքին։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք միջադեպից հետո նկատել է մարմնական վնասվածք տուժողի դեմքին, պատասխանեց՝ ոչ։ Որքանով, որ հիշում է իրենց հետապնդող մեքենան եղել է մոխրագույն գույնի, Օպել մակնիշի ավտոմեքենա։ Չի կարող ասել, թե արդյոք դա եղել տաքսի ավտոմեքենա կամ իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդն ու նույն մեքենայի ուղևորն իրար հետ կապ ունեցել են, թե՝ ոչ։ Հայտնեց, որ կանգնեցնելու նշաններ իրենց տվել է միայն մեքենայի ուղևորը, իսկ վարորդը լուսային ազդանշաններ չի տվել։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ դեպքից հետո ինքը տուժողին այլևս չի հանդիպել։ Ի պատասխան այն հարցին,թե արդյոք վկան տեսել է, թե տուժողին հարվածող անձի հագին կամ գլխին ինչ է եղել, պատասխանեց՝ ոչ։ Հարվածից հետո ուղևորի ակնոցն ընկել է, ման են եկել ակնոցը, հետո հարված հասցնողը դուռը ծածկել է, և իրենք շարժվել են։ Իրենց հետապնդող մեքենայի վարորդին ևս տեսել է, սակայն դեմքը չի ֆիքսել, քանի որ իր ուշադրությունը եղել է այն անձի վրա, ով ձեռքով փորձել է կանգնեցնել ավտոմեքենան։
3․10․ Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ դատարանում հարցաքննված վկա Մամիկոն Մանուկյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ տեղյակ է, թե ինչ վարույթի շրջանակներում է հարցաքննվելու, շուրջ երկու տարի է, ինչ հանդիսանում է մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի ներկայացուցիչը քաղաքացիական և քրեական գործերով։ Տուժողին ևս ճանաչում է որպես փաստաբան։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանի վերաբերյալ նշանակված է եղել դատական նիստ, որի ընթացքում պետք է հնչեր պաշտպանակ ճառը, և գործը, ըստ էության, ավարտվեր։ Բոլոր դատական նիստերից առաջ ինքը Հրայր Վարդանյանին կանչել է իր աշխատավայր, որտեղ նախապատրաստվել են, նրան ուղղություն է ցույց տվել, և միասին գնացել են դատարան։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը մոտավորապես 14։10-ի սահմաններում, Հրայրն իր հեռախոսազանգերին չի պատասխանել, և ինքը դուրս է եկել աշխատավայրից, որպեսզի գնա դատական նիստի, երբ տեսել է, որ իր մեքենայի ետևում կայանել է արձաթագույն Մերսեդես մակնիշի ավտոմեքենա, որի միջից աշխատանքային հագուստով դուրս է եկել Հրայր Վարդանյանն ու իրեն մոտեցել։ Նստել են մեքենա, և Հրայրն իրեն ասել է, որ ամբողջ գիշեր աշխատանքի է եղել, բացի այդ ընմիջմանն ալկոհոլ է օգտագործել։ Քանի որ հասկացել է, որ նման վիճակով այլևս հնարավոր չէ ներկայանալ դատական նիստի, դուրս է եկել մեքենայից, զանգահարել է երկու պաշտպանների և ներկայացրել իրավիճակը, ովքեր ևս խորհուրդ են տվել նման վիճակով չգնալ դատական նիստին։ Երբ ետ է վերադարձել մեքենայի մոտ, տեսել է, որ Հրայրը քնած է, վարորդին ասել է, որ նրան տանի այդտեղից։ Ինքն այդ օրը գնացել է դատական նիստին, ներկայացրել է իրավիճակը, պատճառը, թե ինչու Հրայր Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ուստի դատական նիստը հետաձգվել և նշանակվել է 2024 թվականի մարտի 04-ին։ 2024 թվականի մարտի 04-ին կայացված դատական նիստի ընթացքում Տարիել Քիշմիրյանը հայտարարություն է կատարել՝ ասելով, որ իր մեքենայով Հրայրի հետ հետապնդել են նրան, հարվածել ու գնացել, և այդ պահին ինքը զարմացել է, թե ինչպես կարող է նման բան տեղի ունեցած լինել։ Այդ օրվանից մոտ մեկ ամիս հետո իրեն և Հրայր Վարդանյանին հրավիրել են քննչական մարմին, և իմացել են, որ Տարիել Քիշմիրյանը հաղորդում է ներկայացրել։ Հայտնեց, որ նախ և առաջ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին իր գրասենյակում միջոցառում է եղել, և ինքը ժամանակ չէր կարող ունենալ Տարիել Քիշմիրյանի ետևից գնալու համար, բացի այդ ինքը դրա անհրաժեշտությունը չի տեսել։ Բացի այդ, եթե Հրայրը ի վճակի չի եղել ներկայանալու դատական նիստին, ապա ինչու պետք է նույն ժամանակահատվածում գնար և որևէ անձի ծեծի ենթարկեր, հատկապես այն պայմաններում, երբ Հրայրն այդ օրը հազիվ է կարողացել ոտքի վրա կանգնել։ Բացի այդ, նշեց, որ որևէ լարվածություն չի եղել Հրայրի և Տարիել Քիշմիրյանի միջև։ Ինքը քննիչին առաջարկել է տեսախցիկների տեսագրությունները զննել և տեսնել, թե իրականում որևէ մեկը Տարիել Քիշմիրյանին հարվածել է, թե՝ ոչ։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 14։00-ի սահմաններում Հրայր Վարդանյանը մեքենայի մեջ քնած է եղել, ինքն էլ վարորդին ասել է, որ Հրայրին տանի տուն։ Հայտարարեց, որ սուտ է այն պնդումը, թե Տարիել Քիշմիրյանին հետապնդող մեքենայի ղեկին եղել է ինքը։ Այդ օրը դատական նիստից հետո այլևս Հրայրին չի զանգահարել, նրա հետ չի զրուցել, քանի որ նա շատ վատ վիճակում է եղել, իսկ 1-2 օր հետո արդեն զանգահարել է Հրայրին և ասել հաջորդ դատական նիստի օրը։
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի այն հարցին, թե վկան ինչպես կմենաբանի այն հանգամանքը, որ կապի օպերատորներից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ իր հեռախոսահամարը 2024 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ժամը 14։45-ի սահմաններում իր բջջային հեռախոսահամարը օգտագործվել է Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցեից, իսկ Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարը՝ Մոլդովական 47 հասցեից, որը մեղադրանքի կողմը մեկնաբանում է, այնպես, որ այդ ժամանակահատվածում վկան չի եղել իր աշխատավայրում և Հրայր Վարդանյանն էլ չի գնացել այնտեղ, ապա վկան հայտնեց, որ իր աշխատավայրը գտնվում է Գյուլիքևխվյան 39 հասցեում, և ինքը հայտնել է, որ մոտավորապես ժամը 14։40-ի սահմաններում գնացել է դատարան, իր ձեռքի տակ 4 հեռախոսահամար է և 2 հեռախոս, ինչ վերաբերում է Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարին, ապա վարորդը նրան իր օֆիսից տարել է, և ճանապարհը կարող էր և՛ Մասիվով՝ Մոլդովական փողոցով անցնել, և՛ Ջրվեժով։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե վկան ինչպես կարող է մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ դեպքի օրն իր կողմից նշված ժամանակահատվածում՝ 14։45-ին վկայի հեռախոսահամարը սպասարկվել է Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցե կայանի կողմից, իսկ Հրայր Վարդանյանի հեռախոսահամարը՝ Մոլդովական 47 հասցեի կայանի, և ըստ կապի օպերատորների կողմից տրված տեղեկատվության՝ նման պայմաններու քիչ հավանական է, որ երկու հեռախոսահամարները միևնույն վայրում կարող էին գտնվել, ապա պատասխանեց, որ այդ օրը՝ մոտավորապես 14։15-ի սահմաններում, Հրայր Վարդանյանի հետ մի քանի րոպե խոսակցություն ունենալուց հետո ինքը շարժվել է այդտեղից, և հավանական է, որ իր հեռախոսը 14։45-ին կարող էր սպասարկվել Հ․ Գյուլիքևխյան 14 հասցեից, քանի որ իր գրասենյակը գտնվում է Հ․ Գյուլիքևխյան 39 հասցեում։ Հրայրի հետ խոսակցությունը տևել է առավելագույնը 5-10 րոպե։ Արդեն 14։40-14։45-ի սահմաններում ինքն իր մեքենայով գնալիս տարբեր հարցերով հեռախոսազրույցներ է ունեցել տարբեր մարդկանց հետ։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե վկան ինչպես կարող է մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ դատական նիստից հետո Հրայր Վարդանյանի և Տարիել Քիշմիրյանի երթուղին՝ ըստ կապի օպերատորներից ստացված տեղեկատվության, համկընկել է, ապա պատասխանեց, որ ինքը չի կարող այդ ամենը մեկնաբանել, գործի նյութերին չի ծանոթացել։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե արդյոք վկան այդ օրը տեսել է Հրայրին դատական նիստից հետո՝ դատարանի բակում կամ այլ տեղ, պատասխանեց՝ ոչ։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ից մինչև մարտի 04-նն ընկած ժամանակահատվածում նշված հնարավոր միջադեպի մասին որևէ խոսակցություն չի ունեցել Հրայրի հետ, առաջին անգամ նման հայտարարություն արել է Տարիել Քիշմիրյանը մարտի 04-ին կայացված դատական նիստի ընթացքում։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ի դատական նիստին ինքը գնացել է իրեն պատկանող Հյունդայի մակնիշի սպիտակ գույնի ավտոմեքենայով, և, եթե չի սխալվում, ապա մեքենան այդ օրը կայանել է Մասիսի դատարանի մուտքի առաջ։ Ինչպես այդ օրը, այնպես էլ մնացած բոլոր օրերին ինքը դատարան է գնացել իր մեքենայով։ Ինչ վերաբերում է այն հարցի, թե դատարանից ետ վերադառնալիս որևէ տեղ կանգնել է, պատասխանեց, որ ճանապարհին կանգնել է խանութի մոտ ջուր գնելու, սակայն խանութը փակ է եղել, և ինքը շարունակել է ճանապարհը։
Հանրային մեղադրողը, հաշվի առնելով, որ էական հակասություններ են առկա վկայի՝ նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքների միջև, միջնորդեց հրապարակել վկայի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև առերես հարցաքննությունը։
Դատարանը, հաշվի առնելով, որ առկա են էական հակասություններ, որոշեց բավարարել հանրային մեղադրողի միջնորդությունը և վերաբերելի մասով հրապարակել վկայի՝ 2024 թվականի ապրիլի 17-ի՝ վկայի դատավարական կարգավիճակով տված ցուցմունքը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Տեսնելով, որ նա ուշանում է՝ զանգահարեցի և ասեց, որ կգա, մոտ 2:45-ի սահմաններում նստել էի մեքենան, այդ ժամանակ բացեց մեքենայիս դուռը՝ բանվորական հագուստով և աչքերը ուռած վիճակում, քանի որ ամբողջ օրը գործի էր եղել, այդ ժամանակ նրան ասեցի, որ գնա, քանի որ պատշաճ շորերով չէր եկել։
Հրապարակվեց նաև 2024 թվականի մայիսի 18-ի՝ տուժող Տարել Քիշմիրյանի և վկա Մամիկոն Մանուկյանի առերես հարցաքննությունը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
Դուրս եմ եկել դատարանից և գնացել եմ, հայտնեմ, որ իմ մեքենան սպիտակ գույնի ամենագնաց է, մուգ գույնի մեքենա չունեմ, ինչ նպատակ ուներ այն, որ եթե մեքենայի մեջ լիներ հետաձգեի նիստը, ես ցանկանում եմ հայտնել, որ մենակ գնացել եմ դատարան ու դատարանից մենակ գնացել եմ տուն, այդ օրը նաև հեռախոսը թողել էր մեքենայիս մեջ, չգիտեմ Հրայրը որտեղ է եղել, իմ ճանապարհը անցնում է Դավիթ Բեկի փողոցով:
Հրապարակումից հետո ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ և՛ նախաքննության, և՛ դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքներն ինքը պնդում է, իսկ ժամի առումով ինքն էական կարևություն չի տվել այդ հարցին։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչպես է ստացվել, որ վկան դատարանում դետալային ցուցմունք է տալիս, սակայն որևէ անդրադարձ չի կատարում այն հանգամանքին, որ, ինչպես ասել է նախաքննության ընթացքում, Հրայր Վարդանյանը հեռախոսը թողել է իր մեքենայի մեջ, ապա հայտնեց, որ իր համար դա արտառոց դեպք չի եղել, և անուշադրության արդյունքում այդ հարցին չի անդրադարձել, սակայն, ամեն դեպքում, հայտնում է, որ Հրայր Վարդանյանն անձայն ռեժիմի վրա թողնված հեռախոսը մոռացել է իր մեքենայի մեջ, և հավանաբար հաջորդ օրը Հրայրի ընկերներից որևէ մեկը մոտեցել է իրեն, հարցրել, թե արդյոք հնարավոր է Հրայրը հեռախոսը մոռացած լինի իր մոտ, ինքը նայել է մեքենայի մեջ և տեսել, որ այնտեղ է։ Հեռախոսը հավանաբար թողել է այն ժամանակ, երբ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին եկել է իր աշխատավայրի դիմաց, և իրենք նստել են մեքենան ու զրուցել։
3․11․ Մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի դատարանում տված ցուցմունքը, որի ընթացքում ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ տուժող Տարիել Քիշմիրյանը առաջին դատական նիստից ի վեր ինչ ասել է, եղել է սուտ։ Ի պատասխան այն հարցին, թե սույն դրությամբ արդյոք ինչ-որ քաղաքացիական գործով ինքը և տուժողը հանդիսանում են կողմեր, պատասխանեց՝ ոչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրն ինքը չի կարող այնտեղ եղած լինել, բացի այդ, եթե ինքն իսկապես հարվածած լիներ, ապա շատ ավելի լուրջ վնասվածքներ կարող էին հասցվել, և դրա արդյունքում տուժողը ոչ թե տուն կգնար, այլ՝ հիվանդանոց։ Նշեց նաև, որ նշված հատվածում եղել են բազմաթիվ տեսախցիկներ, սակայն որևէ տեսագրություն առկա չէ։ Այս ամենը տուժողի հերթական վատությունն է, որ նա արել է իր նկատմամբ այնպես, ինչպես շատ այլ մարդկանց նկատմամբ է արել։ Հայտնեց, որ ինքը տուժողին, որպես տարեց մարդու, իրենց առաջին հանդիպման ժամանակ, որը եղել է Արտաշատ քաղաքի քննչական կոմիտեի դիմաց, ասել է, որ ինքն ուզում է ընտանիքի հետ միանալ, խնդրել է, որ իրեն որևէ հարցով օգնի։ Առաջարկել է նաև նրան երեք անգամ ավելի շատ գումար տալ, քան տվել է նրան իր կնոջ մայրը, միայն թե, նա կարողանա հաշտեցնի իրեն ընտանիքի հետ, սակայն տուժողն իրեն միայն ասել է՝ Կհանդիպենք դատարանում։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցի՝ նշեց, որ, եթե չի սխալվում, ապա նշված խոսակցությունը Տարիել Քիշմիրյանի հետ ունեցել է 2022 թվականին, սակայն չի կարող հիշել, թե կոնկրետ ինչ գործի շրջանակներում է հանդիպել, քանի որ չորս-հինգ անգամ խնդիր է ունեցել կնոջ մոր հետ։ Այդ օրն իր հետ է եղել իր փաստաբանը՝ Մելանյա Սարգսյանը, ով նաև իր լավ ընկերն է։ Նշեց, որ այդ ժամանակահատվածում ինքը շանսեր է ունեցել միանալու կնոջ հետ, և ուրախացել է, որ կնոջ մոր կողքին հայտնվել է մի տղամարդ, ով կարող է օգնել իրեն։ Ի պատասխան հանրային մեղադրղի այն հարցին, թե արդյոք մեղադրյալի մոտ որևէ վերաբերմունք է ձևավորվել տուժողի նկատմամբ, երբ վերջինս մերժել է իր առաջարկը, ապա պատասխանեց, որ այդ ժամանակ ինքը սկսել է հետաքրքրվել տուժողի անձով, և իրեն բոլորը, այդ թվում՝ այդ ժամանակահատվածի դրությամբ Արտաշատի միլպետը, նրա տեղակալը, քննչական կոմիտեի տղաները իրեն առանց հրավերի պարզապես կանչել են և ասել, որ հեռու մնա այդ մարդուց, զգուշացրել են, որ, եթե ուզում է միանալ ընտանիքին, ապա, պետք է նրա հետ առնչություն չունենա։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե կարելի է արդյոք արձանագրել, որ իր մոտ բացասական վերաբերմունք է առաջացել տուժողի նկատմամբ այն բանից հետո, երբ տուժողը մերժել է իր առաջարկը, ինչպես նաև հանդիսացել է իր կնոջ մոր ներկայացուցիչը, պատասխանեց՝ այո։ Հայտնեց, որ ինքը 2024 թվականի փետրվարի 22-23-ին գնացել է Մամիկոնի մոտ, և ասել, որ Արամուսում տեղի ունեցած վթարի պատճառով չի կարող ներկայանալ դատական նիստին, և փաստաբանն իր փոխարեն գնացել է նիստի, իսկ ինքը գնացել է Աբովյան։ Ի պատասխան հանարյին մեղադրողի հարցի՝ հայտնեց, որ այդ օրը, եթե չի սխալվում եղել է Մերսեդես մակնիշի ավտոմեքենայով, սակայն դա չի եղել իր մեքենան։ Նշեց, որ այդ օրը Մամիկոնի մոտ գնալու հստակ ժամը հիշել չի կարող, սակայն, ամեն դեպքում, դա եղել է դատական նիստից 3-5 ժամ առաջ։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչպես կարող է մեղադրյալը մեկնաբանել այն հանգամանքը, որ նշված ժամանակահատվածում իր և Մամիկոն Մանուկյանի բջջային հեռախոսները տարբեր ալեհավաք կայանների կողմից են սպասարկվել, իսկ օպերատորը նշել է, որ միևնույն վայրում գտնվելու պայմաններում դա քիչ հավանական է, մեղադրյալը պատասխանեց, որ ինքը երեք բջջային հեռախոս ունի և տեղյակ չէ, թե օպերտորին որ հեռախոսահամարն է տրամադրվել։ Ինչ վերաբերում է տաքսի ավտոմեքենայի վարորդ Նորայր Ալեքսանյանին, պատասխանեց, որ նա իրեն անծանոթ է, սակայն իր համար տարօրինակ է, թե ինչպես կարող է նա իրեն հիշել այն պայմաններում, երբ այն ժամանակ, երբ նրան կանչել են քննչական կոմիտե, ասել է, որ իրեն չի կարող հիշել։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե ինչ շահագրգռվածություն կարող էր ունենալ վարորդը, որպեսզի մեղադրյալի դեմ սուտ ցուցմունք տար, պատասխանց, որ այդ ամենը տուժողի ձեռքի գործն է, ով մարդկանց խոստումներ է տվել և բերել, որպեսզի սուտ ցուցմունք տան։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե այն բանից հետո, երբ Տարիել Քիշմիրյանը մերժել է օգնել իրեն, արդյոք ինքը հանդիպել է վերջինիս, պատասխանեց, որ հանդիպումները եղել են միայն դատական նիստերի ընթացքում, սակայն անձնապես նշված հարցով այլևս նրան չի մոտեցել։ Ինչ վերաբերում է Տարիել Քիշմիրյանի կնոջը, ապա նրան տեսել է միայն դատական նիստերի ընթացքում, երբ ուղեկցել է տուժողին։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե մեղադրյալն ինչպես կմեկնաբանի այն փաստը, որ Նվարդ Շիշմիրյանը ևս հայտնել է, որ տեսել է` ինչպես է ինքը հետապնդել մեքենային, բացել դուռը և հարվածել, ապա պատասխանեց, որ Նվարդ Քիշմիրյանի տուժողի կինն է, և բնական է, որ չպետք է իրեն պաշտպաներ։ Իրեն հարազատ մարդիկ ասել են, որ Տարիել Քիշմիրյանի ու իր կնոջ մոր հարաբերությունները սրվել են, քանի որ Տարիելը նրան անընդհատ խոսք է տվել ալիմենտի գումարը հետ ստանալ, սակայն դա չի կարողացել, և այդ պատճառով արդեն նման միջոցների է դիմել։ Իրեն տեղակցրել են նաև, որ Տարիել Քիշմիրյանը նպատակ ունի իր դեմ նման գործողություններ կատարել, և խորհուրդ են տվել հեռու մնալ նրանից։ Ի պատասխան հանրային մեղադրողի այն հարցին, թե քաղաքացիական դատարանում ինչպիսի վճիռ է կայացվել, պատասխանեց, որ ի վնաս իրեն վճիռ է կայացվել, որն իրենց կողմից բողոքարկվել է։ Ինչ վերաբերում է այն հարցին, որ, այնքանով, որքանով վճռի բավարարմամբ Տարիել Քիշմիրյանի, որպես փաստաբանի, լիազորություններն ավարտվել են, ուստի վերջինս ինչպիսի շահագրգռվածություն կարող էր ունենալ մեղադրյալի դեմ գործողություն կատարելու, ապա պատասխանեց, որ բացի ալիմենտի հարցից, այլ պատճառներ ևս եղել են։ Շատ են եղել դեպքեր, երբ գնացել է երեխային տեսնելու, կնոջ մայրը խանգարել է, ինքն է բարկացել է նրա վրա, և նա զանգել է և հաղորդում է տվել ոստիկանություն, և ամեն անգամ ինքը Մամիկոնի հետ է գնացել, նա էլ՝ Տարիելի։ Տարիել Քիշմիրյանն արդեն չորս տարի է, ինչ տրամադրված է իր դեմ։ Ի պատասխան այն հարցին, որ, այնքանով, որքանով, իրեն խորհուրդ են տվել հեռու մնալ Տարիել Քիշմիրյանից ընտանիքին վերամիավորվելու համար և ասել, որ այդ մարդը խանգարում է իրեն, ուստի ինչ գործողություններ են կատարվել մեղադրյալի կողմից այդ խոչընդոտները վերացնելու ուղղությամբ, պատասխանեց, որ ոչինչ էլ չի արել, որովհետև նրանց հետ որևէ կերպ զրուցել հնարավոր չի եղել։ Ինքը մարդկային առումով փորձել է միշտ հաշտության եզրեր գտնել, բայց քանի որ Տարիելը եղել է ընտանիքի կողքին, ոչինչ չի ստացվել։
3.12. Հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, հետազոտվեց նաև վ/թ 36-39-րդ էջերում զետեղված՝ Տարիել Քիշմիրյանի վերաբերյալ ամբուլատոր քարտը, անաշխատունակության թերթիկը։
3.13. Հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, հետազոտվեց նաև վ/թ 95-րդ էջում զետեղված 2024 թվականի մայիսի 26-ի՝ զննում կատարելու մասին արձանագրությունը՝ հետևյալ բովանդակությամբ․՝
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ, երրորդ դասի խորհրդական՝ Ա.Ս.Գյուլասարյանս, պահպանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ, 41-րդ, 148-րդ, 210-րդ, 211, 214-րդ, 215-րդ, 216-րդ, 226-րդ հոդվածների պահանջները, վարույթումս քննվող թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթով զննության ենթարկեցի՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը։
Զննության արդյունքում պարզվեց, որ 033208133 հեռախոսհամարը գրանցված է Վարդանյան Հրայր Հրաչիկի անվամբ, դեպքի ժամանակահատվածում բջջային հեռախոսահամարը շահագործվել է 23.02.2024 թվականին ժամը 11:34:18 րոպեին և 23.02.2024 թվականին ժամը 12:12:27 րոպեին Երևան քաղաքի Նալբանդյան 98 հասցեում գտնվող ալեհավաքներից:
Շարունակելով զննության զննության ենթարկեցի 099670055 հեռախոսահամարի 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:40 րոպեից մինչ 17:15 րոպեն ընկած ժամանակահատվածը, զննության արդյունքում պարզվեց, որ վերոնշյալ հեռախոսահամարը հաշվառված է Մանուկյան Մամիկոնի անվամբ, համաձայն զննության՝ բջջային հեռախոսը 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:46 րոպեին շահագործվել է Արարատի մարզ գ. Ջրաշենում, իսկ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 16:40-ին շահագործվել է Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 4-րդ հասցեում գտնվող ալեհավաք կայաներից։
Այնուհետև զննության ենթարկեցի Քիշմիրյան Նվարե Արամի անվամբ հաշվառված 033081976 բջջային հեռախոսի վերաբերյալ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 13:50-18:30 ընկած ժամանակահատվածում առկա տեղեկատվությունը, զննության արդյունքում պարզվեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին ժամը 15:43 րոպեին համաձայն առկա տեղեկատվության սպասարկվել է Արարատի մարզ ք. Մասիսի, ԱՀԿ շենքի հարակից տարածքում գտնվող ալեհավաք կայարանից, դրանից հետո մինչ 18:32 րոպեն բջջային հեռախոսը սպասարկվել է Երևան քաղաքի Շոպրոնի փողոց 77 հասցեում գտնվող ալեհավաք կայանից:
3.14. Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, դատարանում հարցաքննված վկա Արտուշ Սարգսյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ ճանաչում է մեղադրյալին, նրա հետ ունի աշխատանքային հարաբերություններ, տուժող կողմին չի ճանաչում։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանն առավոտյան շատ վաղ է եկել աշխատանքի, երբ իրենք գնացել են, նա իր թողած կիսատ աշխատանքներն անելիս է եղել։ Իրենք սովորաբար ժամը 13։00-ի սահմաններում ընդմիջում են անում։ Այս օրը Հրայրն ընդմիջման ժամին դուրս է եկել աշխատանքից փաստաբանին հանդիպելու նպատակով, սակայն ուշ է ետ վերադարձել՝ մոտավորապես ժամը 15։00-15։30-ի սահմաններում, ինչի պատճառով իրենք վիճաբանել են, քանի որ նա պետք է իր հետ բերեր նաև իրենց անհրաժեշտ շինանյութը, իսկ ուշանալու պատճառով աշխատակիցները նրան են սպասել։ Երբ Հրայրը ետ է վերադարձել, հոգնած է եղել, տրամադրություն չի ունեցել, գնացել է իրենց հանգստի կետում պառկել ու քնել է։ Հետո արդեն սուրճ խմելու ժամին իրենք Հրայրին կանչել են, որ միասին սրճեն։ Ժամը 18։00-18։30-ի սահմաններում ավարտվել է իրենց աշխատանքը, և բոլորը գնացել են տուն։ Ի պատասխան պաշտպանի այն հարցին, թե կարող են արդյոք արձանագրել, որ այդ օրը Հրայրը ժամը 15։30-ից մինչև 18։30-ի սահմաններում գտնվել է աշխատավայրում, պատասխանեց՝ այո։ Փաստաբանի հետ հանդիպման գնալուց առաջ Հրայրն իրեն չի ասել, թե ինչ հարցով է գնում, տեղյակ չէ նաև, թե դատարանում ինչպիսի խնդիրներ է նա ունեցել։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ հայտնեց, որ ինքը գրանցված աշխատող է, աշխատում է որպես աշխատակազմի ղեկավար։ Հայտնեց, որ մյուս աշխատակիցներն աշխատանքի վայրից դուրս գալիս իրեն կամ Հրայրին են տեղեկացրել։ Դեպքի օրը Հրայրը մոտավորապես ժամը 13։00-ի սահմաններում է իրեն տեղեկացրել, որ պետք է ընդմիջմանը դուրս գա աշխատավայրից։ Այդ օրն իրենք մինչև ընդմիջումը ալկոհոլ չեն օգտագործել։ Տեղյակ չէ, թե այդ օրը Հրայր Վարդանյանն ալկոհոլ օգտագործել է, թե ոչ, սակայն նրա վարքագիծն ադեկվատ է եղել։ Ի պատասխան այն հարցին, թե արդյոք վկան նկատել է, որ այդ օրը՝ մինչև ժամը 13։00-ն աշխատավայրում որևէ միջոցառում տեղի ունեցած լիներ կամ ալկոհոլ օգտագործած լինեին, պատասխանեց՝ ոչ, իրենք աշխատանքի ընթացքում կամ ընդհանրապես չեն օգտագործում ալկոհոլ կամ, եթե օգտագործում են, ապա շատ քիչ քանակությամբ։ Երբ Հրայրը նախատեսված ժամից 30-40 րոպե ուշացել է, և նրա ներկայությունն անհրաժեշտ է եղել աշխատանքի համար, արդեն զանգահարել են նրան և կանչել։ Իրենց աշխատավայրը գտնվում է Արամուս գյուղում։ Չի նկատել, թե այդ օրը Հրայրն ինչ մեքենայով է գնացել, սակայն ընդհանրապես նա տաքսի մեքենաներով է շրջել։ Ընդմիջումից ետ վերադառնալիս Հրայրը պետք է նաև իր հետ որոշ շինանյութ բերեր, և քանի որ բերված շինանյութն անորակ է եղել, այդ հարցի շուրջ ևս վիճել են։ Հրայրի՝ ընդմիջումից մոտ մեկ ժամ հետո՝ մոտավորապես ժամը 16։00-ի սահմաններում, Հրայրին կանչել են սուրճ խմելու։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ նշեց, որ 2024 թվականի փետրվարի 22-ին՝ ժամը 17։00-ի սահմաններում, ինքը գտնվել է աշխատավայրում, որտեղ եղել է նաև Հրայր Վարդանյանը, ով ևս աշխատել է, քանի որ նրա աշխատանքն առանցքային նշանակություն է ունեցել, ուստի, եթե նա չաշխատեր, իրենց գործը շարունակել չէր ստացվի։ Ի պատասխան այն հարցին, թե ում հետ է աշխատել 2024 թվականի փետրվարի 24-ին՝ ժամը 13։00-17։00-ի սահմաններում, պատասխանեց, որ նույն մարդկանց հետ, ում հետ ամեն օր աշխատել է։
Ի պատասխան Դատարանի հարցի՝ պատասխանեց, որ Հրայրն իրենց աշխատավայրում հանդիսացել է այն միակ աշխատակիցը, ով կատարել է զոդման վերջնական աշխատանքները։
3.15. Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ, հիմնական դատալսումնեը լրացնելու ձևաչափով, դատարանում հարցաքննված վկա Արմեն Ղահրամանյանի ցուցմունքը, որի ընթացքում հայտնեց, որ ճանաչում է մեղադրյալին, նրա հետ ունի աշխատանքային հարաբերություններ։
Ի պատասխան պաշտպանի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայրի հետ ծանոթացել է Արամուսում աշխատելուց, որտեղ վերջինս զոդման աշխատանքներ է կատարել։ Հայտնեց, որ ամեն օր իրենք միասին ժամը 08։00-ին գնացել են աշխատանքի և 18։00-ին վերադարձել են տուն։ Ինքը միայն մի անգամ է հիշում, որ Հրայրը պետք է գնար որևէ մարդու հանդիպելու, ինչպես նաև իր հետ բերեր շինանյութ, սակայն այդ օրը մի փոքր ալկոհոլի ազդեցության տակ է եղել, և ուշ է ետ վերադարձել, ինչպես նաև չի բերել անհրաժեշտ շինանյութը։ Այդ օրն ինքը ժամը 13։00-ի սահմաններում դուրս է եկել, որից մոտավորապես 1-1,5 ժամ հետո ետ է վերադարձել և գնացել է քնելու։ Այդ օրը Հրայրն ու Արթուրը վիճաբանություն են ունեցել։ Երբ Հրայրը ետ է վերադարձել, իրենք այդ ժամանակ աշխատում էին, իսկ Հրայրը քանի որ մի փոքր ալկոհոլի ազդեցության տակ է եղել, գնացել է քնելու։ Քիչ հետո իրենք գնացել են հաց ուտելու և Հրայրին ևս հանել են քնից, որպեսզի գա միանա իրենց, սակայն չի եկել, այլ ասել է, որ սուրճ դնեն, որ գա քնի։ Սուրճը խմելուց հետո Հրայրը նորից գնացել է քնելու։ Հրայրն այդ օրը՝ ժամը 13։00-ին, դուրս է եկել և մոտավորապես 0,5-1 ժամ հետո ետ է վերադարձել։ Քանի որ Հրայրն իր հետ անհրաժեշտ շինանյութը չի բերել, տեխնիկան մոտավորապես ժամը 15։00-ի սահմաններում գնացել է։
Ի պատասխան հանրային մեղադրողի հարցերի՝ պատասխանեց, որ ինքը որպես գրանցված աշխատող չի եղել, սակայն Հրայրի հետ միասին է աշխատել։ Իրենք աշխատավայրում սովորաբար ժամը 13։00-ից 14։00-նն ընկած ժամանակահատվածում են ընդմիջել։ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանն աշխատավայր է վերադարձել մոտավորապես ժամը 14։30-ի սահմաններում, քանի որ մինչև ժամը 15։00-ը նա պետք է բերած լիներ անհրաժեշտ շինանյութը, որը չէր բերել, և տեխնիկան գնացել էր։ Ամեն դեպքում, հայտնեց, որ ժամը 15։00-ի սահմաններում Հրայրը գնացել է հանգստի սենյակ ու քնել։
Ի պատասխան տուժողի հարցերի՝ հայտնեց, որ Հրայրը մշտապես պատշաճ աշխատանքի է եղել, և 2024 թվականի փետրվարի 23-ի օրն իր մոտ տպավորվել է, քանի որ այդ օրը նա պետք է գնար շինանյութ գնելու, որ տեխնիկան կարողանար աշխատել, սակայն չէր գնել։
Ի պատասխան Դատարանի այն հարցին, թե ինչով է պայմանավորված եղել Հրայր Վարդանյանի՝ աշխատանքային ժամին քնելու հանգամանքը, պատասխանեց, որ նա երկու բաժակ ալկոհոլ է օգտագործած եղել և քնել է։ Ինքն այդ օրը դեռևս ժամը 06։00-ից աշխատանքի է եղել, չի կարող ասել, թե ալկոհոլ օգտագործել է մինչև ընդմիջման դուրս գալը, թե՝ դրանից հետո։

4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանի կողմից հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները.
Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ՝ Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեկսանյանի կողմից շահագործվող «Օպել» մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի «Մասիս» նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում՝ շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ.Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ՝ Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն՝ Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ՝ փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:

5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի, արժանահավատ, վերաբերելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները,
- ապացուցված է վերոգրյալ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված վերոգրյալ արարքը կատարելը.
- ապացուցված է մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:

Նախ և առաջ անդրադառնալով ցուցմունքների արժանահավատությանը՝ Դատարանը գտնում է, որ արժանահավատ չեն ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ դատարանում հարցաքննված վկաների՝ Արտուշ Սարգսյանի և Արմեն Ղահրամանյանի ցուցմունքները՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ նշված անձանց ցուցմունքները, նախապես փաստաբանական հարցման ենթարկված լինելու պարագայում, ոչ միայն էական հարցերի վերաբերյալ ներքին հակասություններ են պարունակում, չեն հաստատվում դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցների համակցությամբ, այլև՝ դատարանում հետազոտվել են նշված ցուցմունքներին ուղղակիորեն հակասող այլ ապացույցներ։
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի դիտարկմանն առ այն, որ տուժողը շահագրգիռ անձ է, և հանդիսանալով Հրայր Վարդանյանի հետ այլ վարույթների շրջանակներում դատավարական հակառակորդ, նպատակ ունի ազատությունից զրկելու հետ կապված պատժի նշանակմամբ, վերջինիս մեկուսացնելու, ուստի պետք է տուժողի ցուցմունքն անարժանահավատ գնահատել, ապա Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Տիգրան Վրեժի Մարտիրոսյանի վերաբերյալ 2014 թվականի մայիսի 31-ի թիվ ԵՇԴ/0121/01/12 որոշմամբ արձանագրել է, որ՝ (…) Տուժողն այն անձն է, ում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով անմիջականորեն պատճառվել է կամ այդ արարքը կատարելն ավարտվելու դեպքում կարող էր պատճառվել բարոյական, ֆիզիկական կամ գույքային վնաս (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 58-րդ հոդվածի 1-ին մաս): Նա քրեական դատավարությանը մասնակցում է որպես մեղադրանքի կողմի սուբյեկտ և գործով օժտված է սեփական շահերով, որոնց ապահովման համար սահմանված են տուժողի մի շարք դատավարական իրավունքներ և պարտականություններ (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 59-րդ հոդված), որոնցից է նաև ցուցմունք տալու իրավունքը և պարտականությունը:
Հետևաբար տուժողի ցուցմունքն իր բնույթով ոչ միայն ապացույցի ինքնուրույն տեսակ է, այլև վերջինիս իրավունքների և շահերի պաշտպանության միջոց: Ընդ որում, վերջին հանգամանքն ինքնին չի նսեմացնում տուժողի ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի հատկանիշները (ապացուցողական ուժ, հավաստիություն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հիմք է ընդունում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 2-րդ մասի ուղղակի պահանջը, որի համաձայն` «(...) Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»(…)», ուստի, վերոգրյալի հաշվառմամբ, Դատարանը գտնում է, որ անձի՝ քրեական վարույթով տուժող ճանաչված լինելու հանգամանքն ինքնին չի կարող բերել վերջինիս ցուցմունքի անարժանահավատության։ Ինչ վերաբերում է՝ դատավարական հակառակորդ լինելով պայմանավորված, տուժողի՝ մեղադրյալի վերաբերյալ քննվող այլ քրեական վարույթներով վերջինիս մեկուսացնելու նպատակին, ապա, տուժողի կողմից, որպես փաստաբանի, այլ վարույթների շրջանակներում օրենքով իրեն վերապահված լիազորությունների իրականացումը և մասնագիտական պարտականությունների կատարումը, որտեղ վերջինս չունի որևէ անձնական շահագրգռվածություն, որևէ կերպ չի կարող վկայել տուժողի նմանօրինակ նպատակի մասին։ Ավելին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 470-րդ հոդվածի պարագայում խոսքը գնում է փաստաբանի մասնագիտական գործունեության կապակցությամբ բռնություն ենթակելուն, որտեղ գրեթե միշտ կարող է լինել այլ գործով դատավարական հակառակորդ, հետևաբար նման գործերով տուժողի ցուցմունքի արժանահավատությունը չի կարող գնահատվել միայն դատավարական հակառակորդ լինելու փաստով:
Անդրադառնալով պաշտպանի այն դիտարկմանը, որ, այնքանով, որքանով նախաքննության ընթացքում տուժողը և նրա կինը՝ Նվարդ Քիշմիրյանը, տվյալներ են ներկայացրել նաև Մամիկոն Մանուկյանի՝ ենթադրյալ հանցագորոծությանը հնարավոր մասնակից լինելու վերաբերյալ, մինչդեռ Մամիկոն Մանուկյանի վերաբերյալ քրեական հետապնդում չի հարուցվել, ուստի վերոգրյալը կարող է վկայել նշված անձանց ցուցմունքների անարժանահավատության մասին, ապա Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ Մամիկոն Մանուկյանի հնարավոր մասնակցության հարցը սույն քրեական վարույթի առարկա չէ և չի վերաբերում սույն գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքներին։ Բացի այդ, միայն այն հանգամանքը, որ տուժողի և նրա կնոջ ցուցմունքների հիման վրա Մամիկոն Մանուկյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի հարուցվել, ինքնին չի նշանակում, որ այդ ցուցմունքները կեղծ կամ անարժանահավատ են, քանզի քրեական հետապնդում հարուցելու կամ չհարուցելու հարցը որոշվում հավաքված ապացույցների ամբողջական գնահատման արդյունքում, այլ կերպ՝ վկայի կամ տուժողի կողմից տվյալներ ներկայացնելը այլ անձանց հնարավոր մասնակցության վերաբերյալ ինքնին չի նշանակում դրանց հիման վրա քրեական հետապնդման հարուցման պարտադիր անհրաժեշտություն, հետևաբար Մամիկոն Մանուկյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցվելու հանգամանքը չի կարող մեկնաբանվել որպես տուժողի և նրա կնոջ կողմից տրված ցուցմունքների անարժանահավատությունը փաստող հանգամանք։
Դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ արժանահավատ է վկա Նորայր Ալեքսանյանի ցուցմունքը, քանզի վերջինս, հանդիսանալով քրեական վարույթի ելքով շահագրգռվածություն չունեցող, ինչպես պաշտպանական, այնպես էլ տուժող կողմի հետ անձնական բնույթի հարաբերություններ, ընդհանուր շահեր չունեցող անձ, և հանդիսանալով այն տաքսի ավտոմեքենայի վարորդը, ում մեքենայի մեջ, ըստ դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների՝ տուժող Տարիել Քիշմիրյանը բռնության է ենթարկվել, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում տվել է իրար չհակասող, այլ ապացույցներով հաստատվող ցուցմունք։
Այս համատեքստում անդրադառնալով պաշտպանի այն պնդմանը, որ վկա Նորայր Ալեքսանյանի ցուցմունքն անարժանահավատ է այն հանգամանքի հաշվառմամբ, որ վերջինս նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելիս չի ճանաչել մեղադրյալին, մինչդեռ դատարանում ցուցմունք տալիս, տեսնելով մեղադրյալին, ասել է, որ ճանաչում է նրան, իսկ մյուս կողմից վկան մեղադրյալին կարող էր ճանաչել միայն ճանաչում քննչական գործողության ընթացքում, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ այն հանգամանքը, որ նախաքննության ընթացքում վկա Նորայր Ալեքսանյանը հայտնել է, որ չի կարող ճանաչել մեղադրյալին, սակայն դատարանում, վերջինիս անմիջականորեն տեսնելով, հայտնել է, որ ճանաչում է, ինքնին չի կարող վկայել ցուցմունքի անարժանահավատության մասին, քանի որ անձին ճանաչելը կարող է տեղի ունենալ նաև անմիջական տեսողական ընկալման արդյունքում։
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ օրենքը չի սահմանում, որ մեղադրյալին նույնացնելը հնարավոր է բացառապես ճանաչում քննչական գործողության միջոցով, քանզի ճանաչում քննչական գործողությունը հանդիսանում է ապացույց ստանալու եղանակներից մեկը, իսկ սույն դեպքում մեղադյալի նույնացման վերաբրեյալ առկա են այլ ապացույցներ։
Ինչ վերաբերում է վկա Մամիկոն Մանուկյանի ցուցմունքի արժանահավատությանը, ապա, հաշվի առնելով, որ վերջինս տարբեր վարույթներով հանդիսացել է մեղադրյալի ներկայացուցիչը, ավելին՝ սույն քրեական վարույթի շրջանակներում հարցաքննվել է կասկածանքի շուրջ, իսկ մյուս կողմից վերջինիս ցուցմունքը չի հաստատվում դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցներով, ուստի Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս ցուցմունքն արժանահավատ գնահատելու համար բավարար հիմքեր առկա չեն։

5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»: հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատիժը լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
2. Դատավճիռների համակցությամբ վերջնական պատիժը, բացառությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատժի, չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասով պատժի տվյալ տեսակների համար սահմանված առավելագույն չափը:
3. Դատավճիռների համակցությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել 30 տարին, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ անձը կատարում է այնպիսի հանցագործություն, որի համար նախատեսված է նաև ցմահ ազատազրկում:
4. Դատավճիռների համակցությամբ ազատազրկման ձևով վերջնական պատիժը պետք է ավելի մեծ լինի ինչպես նոր հանցագործության համար նշանակված պատժից, այնպես էլ նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասից:
(…):»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ կետի համաձայն`
«12. Եթե փորձաշրջանի ընթացքում անձը կատարում է նոր դիտավորյալ հանցանք, ապա նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը վերացվում է: Այդ դեպքում դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ է նշանակում սույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով սահմանված կարգով:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորի, դատախազի, քննիչի, քննչական մարմնի ղեկավարի, հետաքննության մարմնի, փաստաբանի, ներկայացուցչի, փորձագետի կամ հարկադիր կատարողի կամ նշված անձանց մերձավոր ազգականի կամ մերձավորի կամ նշված անձանց դաստիարակության, խնամքի կամ հսկողության տակ գտնվողի մասին արատավորող կամ նշված անձանց իրավունքներին ու օրինական շահերին այլ վնաս պատճառող տեղեկություն հրապարակելու կամ նրանց նկատմամբ բռնություն գործադրելու, գույքը ոչնչացնելու կամ վնասելու սպառնալիքը՝ կապված նշված անձանց օրինական ծառայողական կամ մասնագիտական գործունեության կամ բացառապես դատավոր, դատախազ, քննիչ, քննչական մարմնի ղեկավար, հետաքննության մարմին, փաստաբան, ներկայացուցիչ, փորձագետ կամ հարկադիր կատարող կամ նշված անձանց մերձավոր ազգական կամ մերձավոր կամ նշված անձանց դաստիարակության, խնամքի կամ հսկողության տակ գտնվող լինելու հանգամանքի հետ՝
պատժվում է տուգանքով՝ տասնապատիկից երեսնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ հարյուրից երկու հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ ազատության սահմանափակմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված անձանց նկատմամբ բռնություն գործադրելը՝ կապված նշված անձանց օրինական ծառայողական կամ մասնագիտական գործունեության հետ՝
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ չորսից ութ տարի ժամկետով: (…)»:

5.3. Դատարանը որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնում վերջինիս խնամքին տարեց, առողջական խնդիրներ ունեցող ծնողների առկայությունը:
Որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալի՝ դատվածություն ունենալու պայմաններում ՀՀ քրեական օրեսնգրքի հատուկ մասով սահմանված նոր հանրորեն վտագավոր արարք կատարելը։
5.4. Վերոգրյալ իրավանորմերի համատեքստում քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցագործության անմիջական օբյեկտի՝ առողջության դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանն իր կատարած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված արարքի համար ենթակա է ազատազրկման ձևով պատժի:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար մեղադրյալի նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակվի ազատազրկում՝ սանկցիայով նախատեսված նվազագույն չափով՝ 4 (չորս) տարի ժամկետով, որով կապահովվի ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին և բավարար կլինի սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու համար:
5․6․ Անդրադառնալով դատավճիռների համակցությամբ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին՝ Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ՀՀ Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 06․11․2023թ․-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով դատապարտվել է 4 (չորս) տարի ազատազրկման և ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 84-րդ հոդվածի կիրառմամբ՝ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել՝ սահմանվելով փորձաշրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։ Թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2023 թվականի դեկտեմբերի 29-ին, կատարման է ուղարկվել 2024 թվականի հունվարի 03-ին և 2024 թվականի հունվարի 23-ին Հրայր Վարդանյանը հաշվառվել է Կոտայքի մարզային մարմնում։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ՝ նկատի ունենալով, որ թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով նշանակված փորձաշրջանի ընթացքում, մասնավորապես՝ 2024 թվականի փետրվարի 23-ին, Հրայր Վարդանյանը կատարել է սույն վարույթի ընթացքում իրեն մեղսագրվող դիտավորյալ հանցանքը, ուստի, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ կետով, Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը ենթակա է վերացման։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում մեղադրյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով սահմանված կարգով։
Այսպիսով, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածով նախատեսված դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոններով, Դատարանը գտնում է, որ սույն վարույթով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկանը պետք է մասնակի գումարել թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկում պատժից 1 (մեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի ժամկետով:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալը սույն վարույթի շրջանակներում 2025 թվականի հունվարի 31-ից անընդմեջ գտնվում է անազատության մեջ, ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի սկիզբ պետք է համարել 2025 թվականի հունվարի 31-ը:
5.5. Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատիժը կրելու հարցին և այս համատեքստում քննարկելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը՝ Դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ պատժի պայմանականորեն չկիրառումը քրեաիրավական բառացիկ ինստիտու է, որի պարագայում դատարանը պետք է ունենա համոզվածություն այն մասին, որ մեղադրյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, որը պետք է հիմնվի օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս նշել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն նաև հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն:
Վերոգրյալի հաշվռամամբ՝ Դատարանը, հաշվի առնելով կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերությունների բնույթն ու կարևորությունը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ դատվածություն ունենալու պայմաններում, փորձաշրջանի ընթացքում նոր դիտավորյալ հանցանք կատարելու հանգամանքը, գտնում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պարագայում չի ապահովվի պատժի նպատակների իրացվելիությունը, հետևաբար Դատարանն արձանագրում է, որը մեղադրյալը պատիժը պետք է կրի:
5.6. Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով գույքային հայց չի հարուցվել, բռնագրավման ենթակա գույքի, ինչպես նաև գույքի արգելադրման վերաբերյալ տվյալներ գործում առկա չեն:
5.7. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ 30.11.2024 թվականին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ կողմից տրամադրված տեղեկատվությունը թվով մեկ լազերային սկավառակը և Տելեկոմ Արմենիա ԲԲԸ-ի կողմից տրամադրված գրությունը պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
5․8․ Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցներ տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5.9. Անդրադառնալով վարութային ծախսերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այդպիսիք չկան:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և որպես պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 84-րդ հոդվածի 12-րդ մասով՝ վերացնել Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2023 թվականի նոյեմբերի 06-ի թիվ ԿԴ/0178/01/22 դատավճռով Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ որոշումը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի կիրառմամբ, դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելով, մասնակի գումարել թիվ ԿԴ/0178/01/22 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված 4 (չորս) տարի ժամկետով ազատազրկում պատժից 1 (մեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական հիմնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի ժամկետով՝ պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2025 թվականի հունվարի 31-ից։
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը և բացակայելու արգելքը պահպանել մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո այն վերացնել:
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 18-12-2025
Գործը քննվել է Դռնբաց
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 27-03-2026
Էջերի քանակ 1-ին հատոր՝ <<245>> թերթ, 2-րդ հատոր՝ <<179>> թերթ, 3-րդ հատոր՝ <<188>> թերթ:
Այլ նշումներ քրեական գործի հավելվածը՝ 2 հատորից, 1-ին հատորը <<49>> թերթից, 2-րդ հատորը <<53>> թերթից:
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 02-03-2026
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 27-03-2026
Էջերի քանակը 1-ին հատոր՝ <<245>> թերթ, 2-րդ հատոր՝ <<179>> թերթ, 3-րդ հատոր՝ <<188>> թերթ:
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
ՈՒր ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան
Ելքի գրության համարը ԴԴԱ-8.1-Ե-36620/26
Դատական գործ N: ԵԴ1/3638/01/24
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 27-08-2025
Ամսաթիվ 25-08-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Ամբաստանյալ
Բողոքը բերող անձը
Անուն Հրայր
Ազգանուն Վարդանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Հրայր Վարդանյան Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/ 30.07.2025թ. որոշումը՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված տնային կալանքը վերացնել և կիրառել համակցված վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելքը և գրավը՝ 500.000 ՀՀ դրամի չափով :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 05-09-2025
Վիճակագրական տողի համարը 24.18
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 05-09-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Հարություն
Ազգանուն Պետրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 11-09-2025
Գրավոր ընթացակարգ
Ամսաթիվ 19-09-2025
Դատական ակտ
Դատական ակտ Գործ ԵԴ1/3638/01/24

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ
դատարան) նախագահությամբ՝ դատավոր Հ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ

«19» սեպտեմբերի 2025թ. ք. Երևան

մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի հատուկ վերանայման բողոքի հիման վրա գրավոր ընթացակարգով դատական վերանայման ենթարկելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Հատուկ վերանայման վարույթի ընթացքը
2024 թվականի փետրվարի 24-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 12180424 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 04-ին որոշում է կայացվել թիվ 12180424 քրեական վարույթը թիվ 12-0222-24 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 12-0222-24 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշում է կայացվել ազատության մեջ գտնվող մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին դատարան ներկայացնելու համար ձերբակալելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը ձեբակալվել է։
2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ տնային կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, որը Դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ի որոշմամբ մասնակի է բավարարվել և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց համակցված կիրառվել է վարչական հսկողությունը և բացակայելու արգելքը։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 12-0222-24 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործի համարը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց վարչական հսկողությունը փոփոխելու և վերջինիս նկատմամբ տնային կալանքը՝ 3 /երեք/ ամիս ժամկետով, ընտրելու մասին։
2025 թվականի մարտի 06-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի պաշտպան Լ․ Հովհաննիսյանի միջնորդությունը՝ մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վարչական հսկողությամբ փոփոխելու վերաբերյալ, մերժելու մասին։
2025 թվականի ապրիլի 23-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը 3 /երեք/ ամիս ժամկետով երկարաձգելու մասին։
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 30-ին կայացրել է որոշում․
<<Թիվ ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի /ծնված՝ 11.09.1981թ./ նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգել 3 /երեք/ ամիս ժամկետով:
Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանին պարտավորեցնել չլքել իր բնակարանը /Կոտայքի մարզ, ք. Աբովյան, 4-րդ միկրոշրջան, 29 շենք, բնակարան 36/:
Տնային կալանքի կրման ողջ ընթացքում արգելել մեղադրյալին շփում ունենալ, իր հսկողության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց, նրանց հետ ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից /նշված սահմանափակումները չեն վերաբերում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, վերահսկողություն իրականացնող մարմնի և պաշտպանների հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա, ինչպես նաև վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված հեռախոսային զանգերի վրա/՝ բացառությամբ մեղադրյալի մերձավոր ազգականների /նշված բացառությունը չի վերաբերում վարույթի համար նշանակություն ունեցող անձանց/:
Պաշտպանի միջնորդությունը մերժել։>>։
Առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2025թ. որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք է ներկայացրել մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը:
Առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2025թ. որոշումը մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանին հասու է դարձել 20.08.2025թ., հատուկ վերանայման բողոքը փոստային առաքանուն է հանձնվել 26.08․2025թ․, որը Վերաքննիչ դատարանում մուտքագրվել է 27.08.2025թ.:
Վերաքննիչ դատարանում 2025 թվականի սեպտեմբերի 05-ին ստացվել է թիվ ԵԴ1/3638/01/24 դատական գործը, որը դատավոր Հ. Պետրոսյանի աշխատակազմին է փոխանցվել 2025 թվականի սեպտեմբերի 08-ին:
Հատուկ վերանայման բողոքի վերաբերյալ պատասխան է ներկայացրել տուժող Տարիել Քիշմիրյանը:

Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.

Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 490-րդ հոդվածի 3-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա. << (...) 23.02.2024 թվականին քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանում քննվող թիվ ԱՎԴ/0075/01/23 քրեական գործով Հրայր Վարդանյանը ունեցել է մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ և նրան մեղսագրվել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում, իսկ նշված գործով տուժողների լիազոր ներկայացուցիչ է հանդիսացել է ՀՀ փաստաբանների պալատի փաստաբան Տարիել Քիշմիրյանը:
2024 թվականի փետրվարի 23-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանը չի ներկայացել դատական նիստին, ինչպիսի հիմնավորմամբ էլ դատական նիստը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի: Դրանից հետո Տարիել Քիշմիրյանը իր կնոջ' Նվարդ Քիշմիրյանի, ուղեկցությամբ Նորայր Ալեքսանյանի կողմից շահագործվող Օպել մակնիշի տաքսի ավտոմեքենայով Արարատի և Վայոց Ձորի մարզերի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի Մասիս նստավայրից ուղևորվել են Երևան քաղաքի Միկոյան փողոցի 1 հասցե: Ուղևորության ընթացքում' շուրջ 5-ից 10 րոպե անց, Նորայր Ալեքսանյանը իրենց հայտնել է, որ անմիջապես նախորդող ավտոմեքենան կանգնելու ազդանշան է տալիս, սակայն իրենք շարունակել են ուղևորվել դեպի նշված հասցե: Հասնելով Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկ փողոցի 46-րդ հասցեի դիմացի երթևեկելի գոտում գտնվող լուսացույցի մոտ, Հրայր Վարդանյանը իջել է քննությամբ չպարզված ավտոմեքենայից, մոտեցել Տարիել և Նվարդ Քիշմիրյաններին փոխադրող տաքսի ավտոմեքենային, բացել հետևի աջ դուռը և 3 անգամ հարվածել է մեքենայի սրահում գտնվող Տ. Քիշմիրյանի գլխին, քանի որ Դատարանում քննվող վերը նշված գործով Տարիել Քիշմիրյանը ներկայացրել է տուժողներ' Մարինե Էվանյանի և Գոհար Մինասյանի շահերը, այսինքն' Հրայր Վարդանյանի կողմից Տ.Քիշմիրյանի նկատմամբ գործադրած բռնությունը կապված է եղել փաստաբանի օրինական ծառայողական և մասնագիտական գործունեության, ինչպես նաև բացառապես նրա լիազոր ներկայացուցիչ' փաստաբան, լինելու հանգամանքի հետ:>>:

Դատարանը՝ 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշմամբ արձանագրել է հետևյալը.

<< (…) Քննարկելով մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնելու, փոխելու, դրա ժամկետը երկարաձգելու հարցը՝ Դատարանը գտնում է հետևյալը.
<<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով. (…)
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար. (…) >>:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն՝ յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
1) անձին իրավասու դատարանը դատապարտել է հանցանք կատարելու համար.
2) դատարանի իրավաչափ կարգադրությանը չենթարկվելու համար.
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
5) անչափահասին դաստիարակչական հսկողության հանձնելու կամ իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով.
6) հանրության համար վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների տարածումը, ինչպես նաև հոգեկան խանգարում ունեցող, հարբեցող կամ թմրամոլ անձանցից բխող վտանգը կանխելու նպատակով.
7) անձի անօրինական մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն կանխելու կամ անձին արտաքսելու կամ այլ պետության հանձնելու նպատակով: (…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 118-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ կալանքը կարող է կիրառվել միայն այն դեպքում, երբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
3. Տնային կալանք կիրառելու մասին դատարանի որոշման մեջ նշվում են այն կոնկրետ սահմանափակումները, որոնք տարածվում են մեղադրյալի վրա, ինչպես նաև իրավասու այն մարմինը, որին հանձնարարվում է այդ սահմանափակումների պահպանման նկատմամբ վերահսկողությունը: Հեռախոսային խոսակցություններ ունենալու արգելքը չի տարածվում շտապ բժշկական օգնություն, իրավապահ մարմիններ կամ արտակարգ իրավիճակներում փրկարար ծառայություն կանչելու, ինչպես նաև վերահսկողություն իրականացնող մարմնի հետ կապ հաստատելու դեպքերի վրա։ Այդ մասին մեղադրյալն անհապաղ տեղեկացնում է վերահսկողություն իրականացնող մարմնին։
4. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան:>>
Նախ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի վերաբերյալ քրեական վարույթը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ուղարկվել է Դատարան, հիմք ընդունելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի առաջնայնությունը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի առնչությունը ենթադրյալ հանցանքների կատարմանն առկա է:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի իրավաչափության մյուս պայմաններին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չպետք է ընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը: Այս իրավակարգավորումը իր ամրագրումն է գտել անձի ազատության և անձեռնմխելիության քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում, որի նպատակն է բացառել կալանքի կիրառումը բոլոր այն դեպքերում, երբ առկա է որոշակի հնարավորություն երաշխավորելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը՝ առանց նրան ազատությունից զրկելու: Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցի կիրառման հիմքերին, ապա դրանք ձևակերպվել են որպես նպատակներ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դրանք որպես կանոն կանխատեսական, այլ ոչ թե փաստական բնույթ են կրում։
Խափանման միջոցի տեսակը որոշելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: Այլ կերպ՝ օրենսդիրը շեշտը դնում է ոչ թե կոնկրետ հանգամանքների վրա, այլ մեղադրյալի հնարավոր վարքագծի տեսանկյունից դրական և բացասական գործոնների հակակշռման և հավասարակշռման գաղափարի վրա։ Խափանման միջոցներ կիրառելու, այդ թվում՝ դրանց տեսակներն ընտրելու, հետագայում դրանք փոխելու մեխանիզմի հիմքում դրված կարևոր գաղափարը խափանման միջոցի պիտանիությունն է՝ դրված նպատակին։ Այս չափանիշն օրենսդիրն ամրագրել է սկզբունքի մակարդակով՝ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու նպատակով ոչ միայն հնարավորություն տալով կիրառել խափանման միջոց, այլ կիրառել այն խափանման միջոցը, որն առավել պիտանի կլինի հետապնդվող նպատակին հասնելու համար:
Անդրադառնալով տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, հետևյալը.
Դատարանն արձանագրում է, որ նախորդիվ խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է՝ երկու հիմքերի առկայության պայմաններում, այն է՝
- խոչընդոտելու հիմքը, այնքանով, որքանով դեռևս կային չհարցաքննված վկաներ և
- նոր արարք կատարելու հիմքը։
Դատարանն արձանագրում է, որ, դատավարության սույն փուլում, ըստ էության, չկան հարցաքննվող վկաներ, իսկ ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի այն դիտարկմանն առ այն, որ հնարավոր է պաշտպանական կողմից վկաներ հրավիրվեն, ապա այն Դատարանի համար ընդունելի չէ։ Այլ կերպ, Դատարանն առնվազն սույն փուլում արձանագրում է, որ խոչընդոտելու հիմքն էապես նվազել է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանը գտնում է, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, ալ կերպ՝ առկա է քննարկվող հիմքը։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը։
Բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա։
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք նման պայմաններում, հաշվի առնելով նաև մասնավոր շահը, Դատարանը հնարավոր համարում է առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ համակցված, կիրառումը, Դատարանն արձանագրում է, որ քննության սույն փուլում տնային կալանքն է այն պիտանի խափանման միջոցը, որը կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը։
Ինչ վերաբերվում է ծնողներին հոգ տանելու հետ կապված բարձրացված հարցին, ապա Դատարանն արձանագրում է, որ դեռևս խափանման միջոցի նախորդ որոշմամբ Դատարանը հնարավոր համարել է սահմանափակումների մասով մեղմացում դիտարկել և հյուրընկալող անձանց շրջանակը լայնացնել՝ թուլ տալով, որ մեղադրյալի ծնողները, ինչպես նաև մերձավոր ազգականներն ունենան հյուրընկալումներ նշված հասցեում, միևնույն ժամանակ այդ շրջանակը պետք է բացառի վարույթով հետաքրքրություն ունեցող ներկայացնող անձանց /վկաներ, տուժող/։ (…) >>:

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, դրանք հաստատող փաստերը և պահանջը.

Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստերով.
Բողոք բերած անձը՝ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը մասնավորապես նշել է. << (…) Գտնում եմ, որ Դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումն օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված չէ, այն ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Հարկ չհամարելով անդրադառնալ կալանավորման պայմանին՝ հանցանքը կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայությանը, գտնում ենք, որ դատարանը որոշումը կայացնելիս թույլ է տվել մի շարք նյութական իրավունքի խախտումներ, չի կիրառել Եվրոպական դատարանի, ՀՀ Սահմանադրական դատարանի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներ:

Կալանավորման հիմքերի վերաբերյալ.
Գտնում եմ, որ դատարանը որոշումը կայացնելիս թույլ է տվել մի շարք նյութական իրավունքի խախտումներ, չի կիրառել Եվրոպական դատարանի, ՀՀ Սահմանադրական դատարանի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներ:
(...)
Վերահաստատելով Ա. ճուղուրյանի և Ա. Ավետիսյանի գործերով որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները' ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա. Հովսեփյանի վերաբերյալ գործով 18.06.2015 թվականին կայացված որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. <<(...) կալանավորումը քրեական գործի քննության ընթացքում կիրառվող խափանման միջոցներից ամենախիստն է, հետևաբար մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելիս դատարանը պետք է ներկայացնի ծանրակշիռ, գործի նյութերից բխող փաստարկներ մեղադրյալի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված գործողությունները կատարելու բարձր հավանականության վերաբերյալ: Այլ խոսքով' դատարանը պետք է կիրառի դատական ակտի պատճառաբանվածության ավելի բարձր չափանիշ և հիմնավորի, որ տվյալ դեպքում առկա են այնպիսի ծանրակշիռ փաստական տվյալներ, որոնք բացառում են ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագծի ապահովման հնարավորությունը:
Վերոշարադրյալը բխում է անձին ազատությունից զրկելու հետ կապված խափանման միջոցի և հետապնդվող նպատակների միջև համամասնության ողջամիտ հարաբերակցության անհրաժեշտությունից: Հակառակ պարագայում կխախտվի հասարակության ընդհանուր շահի և անհատի հիմնարար իրավունքների միջև արդարացի հավասարակշռությունը, ինչն իր հերթին կարող է հանգեցնել անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի անհարկի սահմանափակման>> (տե'ս, Ա.Հովսեփյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2015 թվականի հունիսի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0386/06/15 որոշման 14-րդ կետը):
Տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ միջնորդության նախորդ քննության ժամանակ, անդրադառնալով կալանքի հիմքերին' Դատարանը նշել էր հետևյալը. <<... Դատարանն արձանագրում է, որ նախորդիվ խափանման միջոցի ժամկեւրը երկարաձգվել է երկու հիմքերի առկայության պայմաններում, այն է'
- խոչընդուրելու հիմքը, այնքանով, որքանով դեռևս կային չհարցաքննված վկաներ և
- նոր արարք կաւրարելու հիմքը:
Դաւրարանն արձանագրում է, որ դատավարության սույն փուլում, ըստ էության, չկան հարցաքննվող վկաներ, իսկ ինչ վերաբերում է հանրային մեղադրողի այն դիտարկմանն առ այն, որ հնարավոր է պաշտպանական կողմից վկաներ հրավիրվեն, ապա այն Դատարանի համար ընդունելի չէ: Այլ կերպ, Դատարանն առնվազն սույն փուլում արձանագրում է, որ խոչընդոտելու հիմքն էապես նվազել է:
Միևնույն ժամանակ Դաւրարանը գտնում է, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, այլ կերպ' առկա է քննարկվող հիմքը: Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը:
Բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք նման պայմաններում, հաշվի առնելով նաև մասնավոր շահը, Դատարանը հնարավոր համարում է առավել մեղմ խափանման միջոցների, այդ թվում՝ համակցված, կիրառումը, Դատարանն արձանագրում է, որ քննության սույն փուլում տնային կալանքն է այն պիտանի խափանման միջոցը, որը կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը>>:
ՀՀ Սահմանադրական դատարանը իր ՍԴՈ-1792 որոշմամբ արձանագրել է, որ ըստ Եվրոպական դատարանի կայուն հաստատված նախադեպային իրավունքի` <<կալանքի քվազի-մեխանիկական երկարաձգումը հակասում է Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետում ամրագրված երաշխիքներին>> (տես` ի թիվս այլ աղբյուրների1' <<Թեյսն ընդդեմ Ռումինիայի>> գործով, app. no. 29761/02, <<Tase v. Romania>>, 2008 թվականի հունիսի 10-ի վճիռը, կետ 40), իսկ 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետի 2-րդ նախադասությունը (<<Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով>>) հավասարապես պարտադիր է և' մեղադրյալին դատարան ներկայացնելու, և' դատաքննության ընթացքում անձին ազատ արձակելու համատեքստում, քանի որ անձը <<մինչև դատապարտումը պետք է համարվի անմեղ, իսկ խնդրո առարկա դրույթի նպատակը ըստ էության պահանջելն է, որպեսզի նա ազատ արձակվի այն պահից, երբ նրա շարունակական կալանքը դադարել է լինել ողջամիտ>> (տես վերը վկայակոչված՝ Բուզաջին ընդդեմ Մոլդովայի գործով վճռի 89-րդ կետը)2:
Եվրոպական դատարանը ՙՙՋեյսուսն ընդդեմ Լիտվայի գործով (Jecius v. Lithuania, app. no. 34578/97) 2000 թվականի հուլիսի 31-ի որոշմամբ (կետ 56) արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ չնայած [Կոնվենցիայի] 5-րդ հոդվածի 1-ին կետում նշված' <<օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով>> ձևակերպումը, ըստ էության, <<հետադարձ հղում է անում ազգային օրենսդրությանը և պետության կողմից` այդ օրենսդրությամբ ամրագրված նյութական և դատավարական նորմերի պահպանմանը>>, <<այնուամենայնիվ, կալանքի' ներպետական օրենսդրության տեսանկյունից օրինական լինելը վճռորոշ գործոն չէ>>, իսկ նույն որոշման 93-րդ կետում, մեկ անգամ ևս ամրագրելով անմեղության և ազատության կանխավարկածների անքակտելի կապը նշել է, որ <<կալանքի տևողության ողջամտությունը պետք է գնահատվի յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով' ըստ վերջինիս ներհատուկ հատկանիշների: Շարունակական կալանքը կարող է արդարացված լինել որևէ կոնկրետ, դեպքում միայն այն ժամանակ, երբ առկա են իրական հանրային շահի պարզորոշ ցուցիչներ, որոնք չնայած անմեղության կանխավարկածին, գերակշռում են ազատության իրավունքը>>:
Դատարանի այն համոզմունքը, որ բացի այդ, չի կարող չգնահատվել նաև մեղադրյալի կողմից դրևորված վարքագիծը դատական նիստի ընթացքում, որի արդյունքում վերջինիս նկատմամբ կիրառվել է դատավարական սանկցիա>>: Ուղղակի անթույլատրելի է, քանի որ հիշյալ վարքագծի վերաբերյալ արդեն իսկ դատավարական սանկցիա է կիրառվել:
Բացի դրանից, Սահմանադրական դատարանն արձանագրում է, որ պատշաճ ջանասիրության ապահովման պարտականությունը քրեական վարույթի ամբողջ քննության վրա չտարածելը կարող է հանգեցնել մի իրավիճակի, երբ շարունակական կալանքը կիրառվի որպես քողարկված քրեական պատիժ:
Այս առումով Սահմանադրական դատարանը հարկ է համարում հիշեցնել, որ Օրենսգրքի' <<Անձի ազատությունը և անձնական անձեռնմխելիությունը>> վերտառությամբ 18-րդ հոդվածի 1-ին մասը նախատեսում է. <<1. (...) Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի>>: Նույնաբովանդակ նորմ նախատեսված էր նաև 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված և 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժը կորցրած Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի ՙՙԱնմեղության կանխավարկածը,, վերտառությամբ 18-րդ հոդվածի 5-րդ մասով, որը նախատեսում էր, որ <<կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվող խափանման միջոցները չեն կարող պարունակել պատժի տարրեր>>, որի առնչությամբ համապատասխան դիրքորոշում հայտնել է նաև Սահմանադրական դատարանը 2010 թվականի մարտի 30-ի ՍԴՈ-871 որոշմամբ' արձանագրելով, որ <<ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածում ամրագրված' անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը (...) պահանջում է նաև, որ անձի նկատմամբ կիրառվող դատավարական միջոցները պատժի տարրեր չպետք է պարունակեն>>, այսինքն' սահմանադրական մակարդակով արդեն իսկ արձանագրվել է հիշյալ սկզբունքի' անմեղության կանխավարկածի տարր լինելու հանգամանքը' անկախ դրա օրենսդրական ամրագրման տեղից:
Սահմանադրական դատարանն այսպիսով գտնում է, որ անկախ քրեական դատավարության փուլից կամ այլ կերպ' անկախ կալանքի երկարաձգման հարցը դատարանի կողմից օրենքի պահանջով ինքնուրույն կամ իրեն ներկայացրած միջնորդության շրջանակներում քննելուց' պատշաճ ջանասիրություն ապահովելը բխում է իրավունքի գերակայության սկզբունքից, Սահմանադրության 27, 63 և 66-րդ հոդվածներից, ինչպես նաև Օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 24֊րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ մասերի, 118-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ մասերի պահանջներից
Այսպես, Դատարանն իրատեսական է համարել մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի կողմից նոր արարք կաւրարելու հիմքը, միայն այն պատճառաբանությամբ, որ շարունակում են պահպանվել մեղադրյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքի իրավաչափության պայմանները, իսկ նախորդ որոշմամբ նշել էր, որ քրեական գործը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում և դեռևս չեն հարցաքննվել դատակոչված անձինք, սակայն որևէ կերպ չի պարզաբանել, թե ինչպես, ինչ եղանակով մեղադրյալը կամ ինչ հիմքերի առկայությամբ է պայմանավորված նշված' նոր արարք կատարելու հիմքի մտավախությունը: Գտնում եմ, որ նշված մոտեցումը հակասում է դատական ակտի պատճառաբանվածության և հիմնավորվածության չափանիշներին:
Դատարանը կայացված ակտում չի նշել, թե որ փաստական տվյալներն են, որոնք հիմք են տալիս կարծելու, որ այլ խափանման միջոցները չեն կարող ապահովել Հրայր Վարդանյանի պատշաճ վարքագիծը:
Բացի այդ, Եվրոպական դատարանի նախադեպային պրակտիկայի լույսի ներքո ենթադրյալ վտանգները ժամանակի հետ նվազում են կատարված քննչական գործողություններին, արձանագրված վկայություններին և իրականացված ստուգումներին զուգահեռ, այսինքն' խոսքը վերաբերում է վարույթին խոչընդոտելու վտանգի նվազման, այլ ոչ թե դրա իսպառ բացակայության մասին: Հակառակ պարագայում, դատարանի տրամաբանությամբ առաջնորդվելով, կստացվի այնպես, որ յուրաքանչյուր անձ, ով մեղադրվում է այս կամ այն ենթադրյալ հանցանքի կատարման մեջ, մինչև դատաքննության ավարտը անպայմանորեն պետք է գտնվի տնային կալանքի տակ, քանի որ մինչև դատաքննության ավարտը գործով անցնող անձանց հետ կատարվում են որոշակի գործողություններ: Բացի այդ, ներկայումս, երբ արդեն իսկ սույն դեպքի առթիվ նախաձեռնված է քրեական վարույթ, մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու հավանականությունն իրատեսական չէ:
Բացի այդ, այլընտրանքային միջոցը պետք է ընկալվի որպես ցանկացած միջոց, որն ավելի քիչ սահմանափակող է, քան որևէ պատճառաբանությամբ տնային կալանքի տակ պահելը: Այլընտրանքային միջոցները մնում են անձի վարքագծի հետ կապված և նպատակ ունեն շրջանցել անազատության մեջ պահելու անտեղի դեպքերը:
Հիմնական սկզբունքն այն է, որ ազատությունից զրկելը պետք է լինի որպես վերջին միջոց: Ազատության իրավունքը մարդու հիմնարար իրավունքներից մեկն է, և նրա զրկումը լուրջ և ծանր հետևանքներ է ունենում անհատների վրա:
Պաշտպանության կողմը դատարանին միջնորդել է մտավախության առկայության դեպքում Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային համակցված խափանման միջոցներ' Վարչական հսկողություն և Բացակայելու արգելք: Դատարանի կողմից ոչ միայն որևէ հիմնավորում չի ներկայացվել, թե ինչ պատճառաբանությամբ նշված խափանման միջոցները չեն կարող նախաքննության սույն փուլում' ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը գտնում եմ, որ Դատարանը չի հաստատել և համոզիչ կերպով չի ներկայացրել այնպիսի կոնկրետ փաստեր, որոնցով կարող էր հիմնավորվել իր կողմից արված հետևություններն առ այն, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը, գտնվելով ազատության մեջ կարող է կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով թվարկված' վերը նշված արարքները և փաստում եմ, որ առաջին ատյանի դատարանի որոշման հիմքում դրված հիմնավորումները իրենց բնույթով վերացական են և չեն կարող համարվել հստակ, որոշակի և համոզիչ դատողություններ:
Գտնում եմ, որ առկա մտավախությունների պայմաններում այլընտրանքային խափանման միջոցներ' Վարչական հսկողություն, բացակայելու արգելքի և 500.000 ՀՀ դրամի չափով գրավի համակցված կիրառումը քննության սույն փուլում լիովին բավարար է մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու համար:
Ամփոփելով վերոշարադրյալ բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ գտնում եմ, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված տնային կալանքի ժամկետը երեք ամիս ժամկետով երկարաձգելու վերաբերյալ Դատարանի որոշումն օրինական և հիմնավորված չէ, խափանման տվյալ միջոցի հիմքերի վերաբերյալ Դատարանը չի կիրառել դատական ակտի պատճառաբանվածության ավելի բարձր չափանիշ և չի հիմնավորել, ինչպես նաև չի ներկայացրել այնպիսի ծանրակշիռ փաստական տվյալներ, որոնք չեն կարող ապահովել ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագծի ապահովման հնարավորությունը:
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել օրինականության, ինչպես նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածով սահմանված՝ անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության սկզբունքի խախտում, ինչն էլ իր հերթին հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116 և 118-րդ հոդվածների պահանջներին չհամապատասխանող դատական ակտի կայացմանը, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի համաձայն, քրեադատավարական օրենքի էական խախտում է և հիմք է բողոքարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը, գտնում ենք, որ առկա չէ մի այնպիսի գերակա շահ, որը կարող է արդարացնել իմ' մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի շարունակական տնային կալանքի տակ պահելը և վստահ եմ, որ իմ նկատմամբ ավելի մեղմ տեսակի խափանման միջոցի կիրառումը կարող է ապահովել նշված հարկադրանքի միջոցի նպատակները:>>:
Մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանը խնդրել է. <<1. Ամբողջությամբ բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը՝ մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանիս նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց տնային կալանքը վերացնել:
2. Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանիս նկատմամբ կիրառել այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ համակցված վարչական հսկողությունը, բացակայելու արգելքը և գրավը՝ 500.000 ՀՀ դրամի չափով:>>:

Տուժող Տ. Քիշմիրյանը բողոքի պատասխանով մասնավորապես հայտնել է. << (...) Այսօրվա դրությամբ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի փոփոխման հիմքեր չկան, առավել ևս ԵԴ1/3638/01/24 քրեական գործի շրջանակներում, ռեալ փորձ է կատարել մեղադրյալը դատական նիստի ժամանակ հարձակվել ինչպես ինձ վրա, դատարանը սանկցիա է կիրառել, այնպես էլ հուլիսի 30-ին կնոջս վրա և միայն այդ հարձակումները կանխվել են դատական դահլիճում գտնվող իրավապահ անձանց կողմից: Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանքը միանշանակ պետք է թողնվի անփոփոխ՝ մինչև դատական վերջնական ակտի կայացումը, հակառակ դեպքում մեղադրյալը հնարավորություն կունենա կատարելու նոր ծանր հանցագործություն մեր նկատմամբ:>>:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում դատական վերանայման ենթարկելով վիճարկվող դատական ակտը, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` <<Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի համաձայն` <<3. Հատուկ վերանայումն իրականացվում է բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
4. Հատուկ վերանայման կարգով դատական ակտ կայացնելիս վերադաս դատարանը հիմնվում է միայն ստորադաս դատարանում հետազոտված ապացույցների կամ նյութերի և վարույթի մասնակիցների արած պնդումների վրա>>:
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն` <<Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք: Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով` (…)
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով. (…) >>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
(...) 4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով (…) :
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները: (…)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցված, եթե հնարավոր է ապահովել դրանց պայմանների միաժամանակյա պահպանումը:
2. Սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված խափանման միջոցները կարող է կիրառել միայն դատարանը: (...)
3. Մինչդատական վարույթում սույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-8-րդ կետերով նախատեսված այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող է կիրառել`
(...)
3) դատարանը` խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությունը լուծելիս:
(...)
5. Այլընտրանքային խափանման միջոցները կարող են կիրառվել սույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված հանգամանքների վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության առկայության դեպքում>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 123-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տնային կալանքը մեղադրյալի ազատության այնպիսի սահմանափակում է, որի ընթացքում նա պարտավոր է չլքել դատարանի որոշման մեջ նշված բնակության տարածքը:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) ունենալ նամակագրություն, հեռախոսային խոսակցություններ, օգտվել հաղորդակցության այլ ձևերից, այդ թվում՝ փոստային առաքանուց.
2) շփում ունենալ որոշակի անձանց հետ կամ իր բնակության վայրում հյուրընկալել այլ անձանց:
(...)
5. Տնային կալանքի կիրառման կարգի, ժամկետների և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները:
6. Տնային կալանքի մեկ օրը հավասար է կալանքի մեկ օրվան>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարչական հսկողությունը մեղադրյալի տեղաշարժման և գործողությունների ազատության սահմանափակումն է, որի պայմաններում նա պարտավոր է ոչ հաճախ, քան շաբաթը երեք անգամ գրանցվել դատարանի որոշման մեջ նշված վայրի իրավասու մարմնում:
2. Դատարանի որոշմամբ մեղադրյալին կարող է արգելվել նաև`
1) առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության փոխել մշտական կամ ժամանակավոր բնակության վայրը՝ համայնքը, իսկ Երևան քաղաքում՝ վարչական շրջանը.
2) այցելել որոշման մեջ նշված որոշակի վայրեր.
3) հաղորդակցվել որոշակի անձանց հետ.
4) օրվա որոշակի ժամերի լքել իր բնակության տարածքը, սակայն ոչ ավելի, քան 12 ժամը:
3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արգելքները սահմանելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի առողջական վիճակը, ինչպես նաև աշխատանքի և ուսման պայմանները:
4. Մեղադրյալի նկատմամբ վարչական հսկողություն կիրառելու մասին որոշման պատճենը կատարման նպատակով ուղարկվում է դատարանի կողմից սահմանված իրավասու մարմնին:
5. Իրավասու մարմինն անհապաղ գրանցում է մեղադրյալին և նրան հսկողության ընդունելու մասին տեղյակ պահում վարույթն իրականացնող մարմնին:
6. Մեղադրյալի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դատարանի որոշմամբ իրականացվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված հատուկ էլեկտրոնային միջոցներով: Մեղադրյալը պարտավոր է իր վրա մշտապես կրել նշված էլեկտրոնային հսկողության միջոցները, չվնասել դրանք, ինչպես նաև արձագանքել իրավասու մարմնի հսկողության ազդանշաններին:
7. Վարչական հսկողության կիրառման կարգի և բողոքարկման վրա տարածվում են կալանքի համար սույն օրենսգրքով սահմանված դրույթները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:
2. Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին որոշումն անհապաղ ուղարկվում է սահմանային վերահսկողություն իրականացնող լիազոր մարմին>>:
8. Կալանքի այլընտրանքների օգտագործման կարևորության մասին են վկայում ՀՀ Սահմանադրության կարգավորումները անձնական ազատության սահմանափակման մասին։ Մասնավորապես, անձնական ազատությունից զրկել կարելի է միայն Սահմանադրությամբ նախատեսված դեպքերում և օրենքով նախատեսված կարգով։ Այսինքն, բարձրագույն իրավական ակտով սահմանվել և որոշակիացվել են այն դեպքերը, երբ հնարավոր է անձի ազատությունից զրկումը և/կամ սահմանափակումը և երբ հնարավոր չէ: Այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառումը կարևոր է ոչ միայն բանտերի գերբնակեցումից խուսափելու համար, այլև նվազագույնի հասցնելու համար կալանքի բացասական ազդեցությունն այն անձանց վրա, ովքեր մեծ վտանգ չեն ներկայացնում իրենք իրենց կամ ուրիշների համար, փախուստի դիմելու տեսանկյունից վտանգ չեն ներկայացնում կամ այլ պատճառներով նրանց կալանավորելու անհրաժեշտություն չկա։
Անդրադառնալով Բողոքաբերի հատուկ վերանայման բողոքում վկայակոչված փաստարկներին այն մասին, որ սխալ են Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները՝ խափանման միջոցի կիրառման նպատակների մասով, քանի որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը հնարավոր է ապահովել նաև այլ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավորված են Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն այն մասով, որ մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ շարունակում է առկա լինել խափանման միջոց՝ տնային կալանքի երկրաձգման անհրաժեշտությունը:
Վերաքննիչ դատարանը հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումները և գնահատելով մեղադրյալ Հրայր Վարդանյանի նկատմամբ այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունն ու անհրաժեշտությունը, գտնում է, որ առավել նվազ խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր չէ ապահովել վերջինիս պատշաճ վարքագիծը, նկատի ուենալով նաև, որ նոր արարք կատարելու մասով որևէ հանգամանք չի փոփոխվել, ալ կերպ՝ առկա է քննարկվող հիմքը։ Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչչ դատարանն արձանագրում է, որ նախկինում մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված եղել է վարչական հսկողություն խափանման միջոցը, և դրա պայմանը խախտելու արդյունքում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել տնային կալանքը։
Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ մեղադրյալի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել դատական սխալ, այն է՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում և գործով ըստ էության կայացրել է ճիշտ լուծող դատական ակտ, որը բեկանելու իրավաչափ հիմքեր չկան, ուստի Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-րդ և 393-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը՝

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի հատուկ վերանայման բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հուլիսի 30-ի թիվ ԵԴ1/3638/01/24 որոշումը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու օրվանից հետո՝ 15-օրյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 19-09-2025
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 08-12-2025
Էջերի քանակը 49, 51
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 08-12-2025
Էջերի քանակը 49, 51
Ուր Երևանի քրեական դատարան
Գրության համարը 104174/25
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 02-03-2026
Ամսաթիվ 28-02-2026
Ում կողմից է բերվել բողոքը Տուժող
Բողոքը բերող անձը
Անուն Տարիել
Ազգանուն Քիշմիրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Հրայր Վարդանյան Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան՝ Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ 18.12.2025թ. կայացված դատավճիռը , նրա նկատմամբ նշանակված 4 տարի ժամկետով ազատազրկումը փոխարինել 6 տարի ժամկետով և վերջնական հիմնական պատիժ նշանակել 7 տարի ժամկետով ազատազրկում :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 18-03-2026
Ամսաթիվ 16-03-2026
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Լեռնիկ
Ազգանուն Հովհաննիսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Հրայր Վարդանյան Բողոքն ընդունել վարույթ և բավարարել : Ամբողջությամբ բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Ավան/՝ 18.12.2025թ. կայացված դատավճիռը , Հրայր Հրաչիկի Վարդանյանի նկատմամբ կայացնել արդարացման դատական ակտ կամ նշանակել նվազագույն պատիժ և կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածը :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 31-03-2026
Վիճակագրական տողի համարը 24.18
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 31-03-2026
Նախագահող դատավոր
Անուն Ադրինե
Ազգանուն Ղուկասյան
Դատավոր
Անուն Արսեն
Ազգանուն Նիկողոսյան
Դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Հարությունյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 10-04-2026
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 16-04-2026
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 25-05-2026
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5