ԵԴ1/3641/01/24

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«15» հուլիսի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան), նախագահությամբ՝ դատավոր Մասիս Մելքոնյանի, քարտուղարությամբ՝ Ք.Հովհաննիսյանի, հանրային մեղադրող Դ.Կյուրեղյանի, մեղադրյալ Լ.Ավագյանի, քննության առնելով թիվ ԵԴ1/3641/01/24 վարույթն ըստ մեղադրանքի Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի՝ (ծնված՝ 17.11.1984թ., ք. Վանաձոր, հայ, ՀՀ, չդատված, ամուսնացած, հաշվառված Լոռի Վանաձոր 122 շենք 60 բնակարան, բնակվող՝ ք. Երևան Բ2 թաղ. 133 շենք 15 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Վարույթի փաստական հանգամանքները.
1.1. 2024 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60-1570-24 քրեական վարույթը: Նույն օրը նախաձեռնվել է թիվ 60-1571-24 քրեական վարույթը:
1.2. 2024 թվականի հունիսի 07-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՏՀ քննության բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 60157124 քրեական վարույթը թիվ 60157024 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60157024 քրեական վարույթով շարունակելու մասին:
1.3. 2024 թվականի նոյեմբերի 27-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ա.Ոսկանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60157024 քրեական վարույթով Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
1.4. 2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ա.Ոսկանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60157024 քրեական վարույթով Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին:
1.5. 2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում թիվ 60157024 քրեական վարույթով որոշում է կայացվել վարույթում առկա զննության ենթարկված՝ ՀՀ ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից տեղեկատվություն պարունակող, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների և որոշումների, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայությունից ստացված փաստաթղթերի պատճենները որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին:
1.6. 2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 60157024 քրեական վարույթով մեղադրյալ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին:
1.7. Թիվ 60157024 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 2024 թվականի դեկտեմբերի 06-ի գրությամբ Երևանի քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազությունից ուղարկվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, մուտքագրվել է 09․12․2024 թվականին, համակարգչային ծրագրի միջոցով իրականացվող գործերի բաշխմամբ վարույթը մակագրվել և 09․12․2024 թվականին հանձնվել է դատավոր Մասիս Մելքոնյանի աշխատակազմին: Քրեական վարույթին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3641/01/24 համարը:
1.8. 2024 թվականի դեկտեմբերի 10-ին դատավոր Մ.Մելքոնյանի կողմից որոշում է կայացվել ըստ մեղադրանքի Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ ԵԴ1/3641/01/24 քրեական վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.9. 2025 թվականի հուլիսի 15-ին մեղադրյալ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով Դատարանը կայացրել է մեղադրական վերդիկտ և նշանակել լրացուցիչ դատալսումներ։ Վերդիկտ կայացնելիս Դատարանը քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ մեղադրյալ Լ.Ավագյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողել է անփոփոխ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել պատժի սպառնալիքով արգելված, մեղավորությամբ կատարված հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա, 2023թ. հուլիսի 15-ին՝ ժամը՝ 05:55-ին Իսակովի պողոտայում ստորագրելով և ստանալով ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի պարեկ, Արամ Ազատյանի կողմից կազմված թիվ 880259039 արձանագրությունը և հայտարարելով, որ տեղյակ չի եղել նախկինում՝ ՀՀ ՆԳՆ ՃՈ ծառայության տեխնիկական միջոցներով հայտնաբերված իրավավախատումների վերաբերյալ գործերի քննության բաժնի կողմից 17.01.2023թ. կայացված վարչական տույժ նշանակելու մասին թիվ 2315789491 որոշմամբ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով զրկված լինելու մասին, և այդ եղանակով պատշաճ կերպով ծանուցված լինելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով՝ մինչև 15.07.2024թ. զրկված լինելու մասին, 2023թ. հուլիսի 24-ին՝ ժամը 03:15-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Իսահակ Գասպարյան փողոցում վարել է «Հունդայի» մակնիշի 7249DZ հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Ղ.Պետրոսյանի կողմից 24.07.2023թ.՝ ժամը 03:21-ին կազմվել է թիվ 880261600 արձանագրությունը: Վերոգրյալի հաշվառմամբ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանին մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարում:
3. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1. Մեղադրյալ Լաերտ Ավագյանը հիմնական դատալսումների ժամանակ պատասխանելով Դատարանի հարցերին՝ հայտնել է, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում և ընդունում է իրեն մեղսագրվող արարքը, չի ցանկանում ցուցմունք տալ՝ օգտվելով իր լռելու իրավունքից, ուստի հրապարակվել է Լաերտ Ավագյանի վկայի կաևգավիճակով տրված նախաքննական ցուցմունքը հետևյալ բովանդակությամբ՝ «Անցած տարի վարել եմ Ֆորդ 4089 տրանսպորտային միջոցը: Օգտագործում եմ 033-50-33-99 հեռախոսահամարը, 2022 թվականից 099-09-66-00 հեռախոսահամարը չկա, չեմ օգտագործում: 093-84-34-06 համարը կնոջս կողմից է օգտագործվել, նաև օգտագործում է 033-40-33-99 համարը մշտական, իսկ 093-84-34-06 համարը դրված է հեռախոսի մեջ, բայց չի օգտագործում: Ծանուցում թղթային չեմ ստացել տրանսպորտային միջոցի իրավունքից զրկվելու վերաբերյալ, նաև ՍՄՍ հաղորդագրության մասին տեղյակ չեմ եղել, կինս եթե տեսած լիներ նման հաղորդագրություն ինձ կասեր: Լոռի Վանաձոր 122 շենք 60 բնակարանում 2015 թվականից չեմ բնակվում: Ընդունում եմ, որ 24.07.2023թ. կազմված արձանագրության ժամանակ տեղյակ եղել եմ, որ վարորդական վկայանից զրկված եմ եղել և զրկված վիճակում վարել եմ, դա ընդունում եմ, իսկ 15.07.2023թ. կազմված արձանագրության ժամանակ տեղյակ չեմ եղել» (Վ.Թ. 60-61 տե´ս դատական նիստի արձանագրությունը: Լաերտ Ավագյանը մեղադրյալի կարգավիճակով նախաքննության ընթացքում հրաժարվել է ցուցմունք տալուց՝ ըստ էության պնդել է վկայի կարգավիճակով տված ցուցմունքը: Միաժամանակ հայտնել է, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում ներկայացված մեղադրանքում:
3.2. Հիմնական դատալսումների ժամանակ հետազոտվել են արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված հետևյալ փաստաթղթերը՝
ՀՀ ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված տեղեկատվությունը, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունները և որոշումները, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայությունից ստացված փաստաթղթերի պատճենները, համաձայն որոնց՝ ըստ ՀՀ ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրի վարորդական վկայականների որոնման արդյունքի՝ Լաերտ Գառնիկի Ավագյան տվյալներով անձի վարորդական իրավունքի վկայականի կարգավիճակը զրկված է, իսկ զրկման սկիզբ նշված է 20.02.2023թ., ավարտը՝ 20.02.2024թ.: Վարչական տույժ նշանակելու մասին 17.01.2023թ. կայացված թիվ 2315789491 որոշումով՝ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանը զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով: Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հանձնված համարվելու հաջորդ օրը: Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը, այդ թվում էլեկտրոնային արձանագրությունը կազմվել է 24.07.2023թ. ժամը 03:21-ին, ք. Երևան, Ի.Գասպարյան փողոցում ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի կրտսեր պարեկ Ղազար Ղազարյանի կողմից, նրա համար, որ Լաերտ Գառնիկի Ավագյան /բնակվող Լոռու մարզ ք. Վանաձոր 122շ., 60բն./ տվյալներով անձը նույն օրը ժամը 03:15-ին ք. Երևան Ի. Գասպարյան փողոցում «Հյունդայի» մակնիշի 7249 DZ հաշվառման համարանիշով տրանսպորտային միջոցը վարել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված վիճակում: «Արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստացա» վերտառությամբ հատվածում գրառված է «հրաժարվեց ստորագրել» և նշված է. «տեղեկացված չեմ եղել զրկվելու մասին»: Արձանագրությանը կցված է վարչական իրավախախտման մասին թիվ 8180261600 որոշումը՝ կայացված 26.07.2023թ., որի «որոշման պատճենը ստացա» հատվածում նշված է հրաժարվել է ստանալ որոշման իր օրինակը, ամսաթիվը նշված է 26.07.2023թ.: 15.07.2023թ. կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություններով կազմված ձեռագիր և էլեկտրոնային եղանակով նույն բովանդակությամբ գրառված է, որ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանը «Ֆորդ» մակնիշի 4089EJ հաշվառման համարանիշերով տրանսպորտային միջոցը վարել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված վիճակում: «Արձանագրությանը ծանոթացա, իմ իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստացա» վերտառությամբ հատվածում գրառված է «հրաժարվեց ստորագրել»: Էլեկտրոնային արձանագրությանը կցված է վարչական իրավախախտման մասին թիվ 8180259039 որոշումը՝ կայացված 20.07.2023թ., որի «որոշման պատճենը ստացա» հատվածում նշված է հրաժարվել է ստանալ որոշման իր օրինակը, ամսաթիվը նշված է 15.07.2023թ.: (Վ.Թ. 63-64, 3, 5, 6, 18, 27, 29, 83-85, տե´ս դատական նիստի արձանագրությունը:
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները․
4.1. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է քրեական պատասխանատվություն տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելու համար և պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
4.2. Հաստատված համարելով մեղադրյալ Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հետ կապված հետևյալ հարցերին.
 Դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող հանգամանքներին:
 Դատարանը, որպես մեղադրյալ Լաերտ Ավագյանի պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտարկում առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը և հանցանքի կատարման համար զղջալը (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշումը), ինչպես նաև խնամքին անչափահաս երեխաների առկայության փաստը:
 Դատարանն արձանագրում է, որ գործում պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքները բացակայում են:
4.3. Անդրադառնալով պատժի հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալ Լաերտ Ավագյանին պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար վերջինս ենթակա է պատժի՝ իր կատարած արարքի համար:
4.4. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (…):
4.5. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակներն են՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
4.6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ մասերի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: Մեջբերված իրավական նորմերը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Նշված դատական ակտերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար, կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս՝ դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
4.7. Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են՝ ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը,դ)մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) Պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ՝ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)»:
4.8. Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)։
4.9. Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում, անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն: (…)»:
4.10. Արարքի բնույթի ու հանրային վտանգավորության աստիճանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է արտահայտել Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի՝ «(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը: (…)»:
4.11. Վերը մեջբերված իրավական նորմերի և դիրքորոշումների լույսի ներքո մեղադրյալ Լաերտ Ավագյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելիս՝ Դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, մասնավորապես այն, որ նա կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, հանցանքը կատարելուց հետո մեղադրյալի դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը:
4.12. Դատարանն արձանագրում է նաև, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց չի ներկայացվել, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, գույքի բռնագրավման և արգելադրման հետ կապված հարցեր առկա չեն:
4.13. Անդրադառնալով մեղադրյալ Լաերտ Ավագյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելքի մասին խափանման միջոցին՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը:
4.14. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված փաստաթղթերի պատճենները պետք է պահվեն քրեական գործի նյութերում:
4.15. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ նույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մաuով նախատեսված վարութային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման (քրեական գործով այդպիսիք առկա չեն), իսկ քրեական վարույթի ընթացքում հատուցման ենթակա՝ մեղադրյալին վերագրվող արարքի հետևանքով պատճառված այլ վնաս/ներ/ առկա չէ/են/:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 346-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը․

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Լաերտ Գառնիկի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ:
2. Լաերտ Գառնիկի Ավագյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու համար դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
3. Լաերտ Գառնիկի Ավագյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում:
4. Լաերտ Գառնիկի Ավագյանի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճռի օրինակները տրամադրել վարույթի հանրային և մասնավոր մասնակիցներին:
6. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ