Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/3629/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
60167223
Պատասխանող
Դավիթ Գաբոյան Բաբիկի
Դավիթ Գաբոյան Բաբիկի
Դավիթ Գաբոյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Ժորա Չիչոյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344-րդ Մաս 2-րդ /4 դրվագ/
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Ժորա Չիչոյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-02-20 | 15:30 | 5 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2024-12-25 | 17:30 | 5 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/3629/01/24
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
20.02.2025 թվական ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆԻ
ՆԻՍՏԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐ՝ Ա.ԱՍՏՎԱԾԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ռ.ԴՈԽՈՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Դ.ԳԱԲՈՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ծնված 13.05.1996 թվականին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքի Մեծ Մանթաշ 5-րդ փողոցի 7-րդ հասցեի տանը, որպես խափանման միջոց է ընտրված Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը, մեղադրվում է 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 30.02.2025 թվականին Դ.Գաբոյանի վերաբերյալ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ՝ 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով.
I.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի հունվարի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Դ.Խանաղյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60167223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
2023 թվականի ապրիլի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60885223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2023 թվականի ապրիլի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60885223 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60207823 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60207823 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60123024 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանը որոշում է կայացրել թիվ 60123024 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է.Ալեքսանյանը որոշում է կայացրել քրեական վարույթով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ․ «[ն]ա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:»
2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը:
2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 05-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը որոշում է կայացրել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 06-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել և 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին հանձնվել է դատավոր Ժ.Չիչոյանին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել Դ.Գաբոյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը անփոփոխ թողնելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել հիմնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ, նույն օրը որոշում է կայացվել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:
II. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Զննության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի' զննության են ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ստացված Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ նյութերը և համաձայն զննության արձանագրության' 06.12.2022 թվականին, ժամը 01:45-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Միշա Խաչատրյանի /08152/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., ՀԾՀ 2305960476, անձնագիր AN0304942,/ վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն (կից չլրացված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180168274 որոշումը. ) այն մասին, որ վերջինս 2022 թվականի դեկտեմբերի 6-ին' ժամը 01:30-ին, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 999 հաշվառման համարանիշի, գրանցված է Լյաշենկո Լյուբով, բնակվում է Արթիկի շրջան, տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում, սարքի համար 91101000, առկա է պարտավորագիր գրառումը, ծանուցվողի ստորագրությունը, «Համաձայն եմ գրառումը», ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ծանուցվողի / վարորդի/ ստորագրությունը, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը և խախտման ծածկագիր գրառման դիմաց առկա է 203.5 գրառումը։
Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարի 91101000, զննման համարը' 00144, զննման ամսաթիվը' 06.12.2022թ., վերջին ստուգումը կատարվել է նոյեմբերի 15-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, արտադրողը' Հնդկաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100919, զննման համարը' 01236, զննման ամսաթիվը' 26.03.2023թ., , ժամը 23:22:48, վերջին ստուգումը կատարվել է հուլիսի 11-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը 23:22:48, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.841mg/, վարորդի անունը' Դավիթ, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 20 993 Վ/Վ համարը AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Գրիգորյան, կրծքանշանի համար 10180, ստորաբաժանում 2գ 1 վ: Սթափության կտրոնի տակ և ալկոհոլի պարունակությունը տողի տակ առկա են ստորագրություններ:
24.07.2023 թվականին, ժամը 01:0-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արթուր Մխիթարի Սողոմոնյանի /04764/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05. 1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247, Նիսան 35 OF 038 գրանցված է Գաբոյան Սուսաննա, Շիրակ, Մեծ Մանթաշ, 3փ. 1-ին նրբ. 1: ք. Երևան, Թամանցիների փ. 01:10: վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: Սարքի համար 91100983, զննման համարը 00907, որի տակ առկա է ստորագրություն: Ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ստորագրություն և Գաբոյան գրառումը և արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որի դիմաց առկա է խախտման ծածկագիրը' 2025 գրառումը:
Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100983, զննման համարը' 00907, զննման ամսաթիվը' 24.07.2023թ., ժամը 01:15:43, վերջին ստուգումը կատարվել է մայիսի 5-ին, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.702 mg/. վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանումը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 35 OF 038, Վ/Վ համարը, Անձ, տվ. AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Սողոմոնյան, կրծքանշանի համար 04764, ստորաբաժանում 3/2: Սթափության կտրոնի տակ առկա է ստորագրություն: Առկա է նաև սթափության 91100983 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 095309 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .05.05թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .05.05թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100983 տեսակը' «Jupiter XIP», չափման տիրույթը (0.000-0.200մգ/1, ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի Վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. մարտի 26-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել:
24.10.2023 թվականին, ժամը 04:52-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արամ Մկրտչի Բարսեղյանի/ 08363/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247. /ոջ 37 GS 615, գրանցված է S/O, վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' ք. Երևան, Թամանցիների փողոցում, ժամը 04:40-ին տվյալ տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը տողում առկա է ստորագրություն և նույն ստորագրությունից առկա է ծանուցումը ստացա տողում, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Alcovizor Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100925, զննման համարը' 01267, զննման ամսաթիվը' 24.10.2023թ., , ժամը 04:46:18, վերջին ստուգումը կատարվել է 21. հուլիսի, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.867mg/l, վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 37 GS 615, Վ/Վ համարը AV0684247,, Անձ, ,վ. Պ/Ծ ազգանունը Բարսեղյան, կրծքանշանի համար 08363, ստորաբաժանում 3/2: Առկա է նաև սթափության 91100925 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 102351 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .07.21թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .07.21թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100925 տեսակը' «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը(0.000-0.200մգ/1), ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Առկա է ՀՀ անձնագրային և վիզաների վարչության էլ. տվյալների մուտքագրման արդյունքում ստացված Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձնագրային տվյալները' / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., Անձ AV0684247/:
ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. հոկտեմբերի 10-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել:
(հատոր 1-ին գ.թ. 55-58, դատական նիստի արձանագրություն)
2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի քննիչի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, Դավթի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենները:
(հատոր 1-ին գ.թ. 59-63, դատական նիստի արձանագրություն)
Մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչեց և օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն հրապարակվեց մեղադրյալի նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց և այդ կերպ կատարել է 4 դրվագ հանցավոր արարքներ։
(հատոր 1-ին գ.թ. 97-99, դատական նիստի արձանագրություն)
III. Լրացուցիչ դատալսումներ.
Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Դավթի Բաբիկի Գաբոյանը համարվում է դատվածություն չունեցող անձ:
(դատական նիստի արձանագրություն)
IV. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝
«4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա.
2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են:
(...)
7. Մեղադրական դատավճիռը կայացվում է մեղադրական վերդիկտի հիման վրա և բովանդակում է հանցանքի կատարման մեջ մեղադրյալին մեղավոր ճանաչելու և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելու, պատժից ազատելու, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում` պատիժ չնշանակելու մասին դատարանի որոշումը:»
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…)եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Անդրադառնալով «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ արձանագրել, որ այդպիսիք են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3)դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը:
Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները:
Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)» (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է: Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ):
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա:
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման:
Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին:
Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը): Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն:
Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 4-րդ մասի 3-րդ կետից՝ «4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝ 3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են»:
Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար:
(…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հանգեցնում է քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման:
(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներում՝ ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե՛ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Սkraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 7170/02)» (տե՛ս Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը):
Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի գործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները: Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհանգեցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտման՝ սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստուգելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը:
Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 01-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, Դատարանը հաստատված է համարում, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը։ Այլ խոսքով, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը կատարել է իրեն մեղսագրված արարքը, որի համար կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
§1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:¦
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
§1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:¦
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
§Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով (…)¦
Դատարանը հաստատված համարելով հանցագործության և դրա կատարման մեջ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի մեղքի ապացուցված լինելը, գտնում է, որ նա ենթակա է պատժի կատարածի համար:
Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշվելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, հանցագործության շարժառիթներն ու նպատակները, նրա անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ դատված չի եղել, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով և նույն հոդվածի 2-րդ մասով, որպես Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է իրեն առաջադրված մեղադրանքը և զղջացել կատարածի համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով արձանագրում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Դատարանը՝ հիմք ընդունելով մեղադրյալի կողմից կատարած հանցագործության եղանակը, տեղը, ժամանակը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակները, դիտավորության տեսակը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին, 55-րդ և 69-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի ձևով պատիժ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն.
§(…)
Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։ (…)¦
Քրեաիրավական նշված նորմի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է ոչ թե նվազագույն աշխատավարձը, այսինքն պետությունում սահմանված ֆիքսված որևէ գումար, այլ հանցանք կատարած անձի եկամուտը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն.
§(…)
Ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, (…)¦:
Հաշվի առնելով այն, որ քրեական նոր օրենսգրքում տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է հանցանք կատարած անձի եկամուտը, օրենսդիրը կարգավորել է նաև այն իրավիճակները, երբ անձը եկամուտ չունի կամ դրա չափը անհնարին է պարզել: Այդ դեպքերում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
Հաշվի առնելով, այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չի հանդիսանում վարձու աշխատող, ուստի վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվող տուգանքի չափը պետք է որոշվի ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
2022 թվականի դեկտեմբերի 7-ին ընդունված՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ին ՀՀ-ում որպես նվազագույն ամսական աշխատավարձ է սահմանվել 75.000 ՀՀ դրամը: Մինչև վերը նշված օրենսդրական փոփոխությունը ՀՀ-ում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանված էր 68.000 ՀՀ դրամ:
Նման պայմաններում հավի առնելով, որ մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը իրեն մեղսագրվող հանցանքներից մեկը կատարել է 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին, այսինքն՝ տվյալ պահին ՀՀ-ում ամսական նվազագույն աշխատավարձը հաշվարկվել է 68.000 ՀՀ դրամի չափով, ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս նկատմամբ տվյալ դրվագով կիրառելի է հանցանքի կատարման պահին գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը, հակառակ պարագայում 2023 թվականի հունվարի 1-ից գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը հաշվարկելով անհամեմատ կվատթարանա մեղադրյալի վիճակը:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև վերջինիս կողմից կատարված հանցանքի բնույթն ու նշանակությունը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ 1․ 465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դատարանը հաշվի առնելով, մեղադրյալի գույքային դրությունը գտնում է, որ վերջինս ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն.
«(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)»
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված տուգանքը վճարելու համար պետք է սահմանել 12 ամիս ժամանակ:
Քննության առնելով 2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքերի, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենների հարցը, Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսման ընթացքում ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսը բացակայում է:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-349-րդ հոդվածներով, Դատարանը՝
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին մեղավոր ճանաչել՝ 4 (չորս) դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներում։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում։
2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ տեղեկատվության քաղվածքների, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, սթափության վիճակի կտորնների, սթափության վիճակի վկայականների պատճենները, պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները, վերացնել:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
20.02.2025 թվական ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆԻ
ՆԻՍՏԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐ՝ Ա.ԱՍՏՎԱԾԱՏՐՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ռ.ԴՈԽՈՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Դ.ԳԱԲՈՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ծնված 13.05.1996 թվականին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքի Մեծ Մանթաշ 5-րդ փողոցի 7-րդ հասցեի տանը, որպես խափանման միջոց է ընտրված Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը, մեղադրվում է 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 30.02.2025 թվականին Դ.Գաբոյանի վերաբերյալ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ՝ 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով.
I.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի հունվարի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Դ.Խանաղյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60167223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
2023 թվականի ապրիլի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60885223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2023 թվականի ապրիլի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60885223 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60207823 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60207823 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60123024 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։
2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանը որոշում է կայացրել թիվ 60123024 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է.Ալեքսանյանը որոշում է կայացրել քրեական վարույթով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ․ «[ն]ա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:»
2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը:
2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2024 թվականի դեկտեմբերի 05-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը որոշում է կայացրել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 06-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել և 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին հանձնվել է դատավոր Ժ.Չիչոյանին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել Դ.Գաբոյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը անփոփոխ թողնելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել հիմնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
2025 թվականի փետրվարի 20-ին մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ, նույն օրը որոշում է կայացվել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:
II. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Զննության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի' զննության են ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ստացված Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ նյութերը և համաձայն զննության արձանագրության' 06.12.2022 թվականին, ժամը 01:45-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Միշա Խաչատրյանի /08152/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., ՀԾՀ 2305960476, անձնագիր AN0304942,/ վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն (կից չլրացված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180168274 որոշումը. ) այն մասին, որ վերջինս 2022 թվականի դեկտեմբերի 6-ին' ժամը 01:30-ին, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 999 հաշվառման համարանիշի, գրանցված է Լյաշենկո Լյուբով, բնակվում է Արթիկի շրջան, տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում, սարքի համար 91101000, առկա է պարտավորագիր գրառումը, ծանուցվողի ստորագրությունը, «Համաձայն եմ գրառումը», ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ծանուցվողի / վարորդի/ ստորագրությունը, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը և խախտման ծածկագիր գրառման դիմաց առկա է 203.5 գրառումը։
Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարի 91101000, զննման համարը' 00144, զննման ամսաթիվը' 06.12.2022թ., վերջին ստուգումը կատարվել է նոյեմբերի 15-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, արտադրողը' Հնդկաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100919, զննման համարը' 01236, զննման ամսաթիվը' 26.03.2023թ., , ժամը 23:22:48, վերջին ստուգումը կատարվել է հուլիսի 11-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը 23:22:48, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.841mg/, վարորդի անունը' Դավիթ, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 20 993 Վ/Վ համարը AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Գրիգորյան, կրծքանշանի համար 10180, ստորաբաժանում 2գ 1 վ: Սթափության կտրոնի տակ և ալկոհոլի պարունակությունը տողի տակ առկա են ստորագրություններ:
24.07.2023 թվականին, ժամը 01:0-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արթուր Մխիթարի Սողոմոնյանի /04764/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05. 1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247, Նիսան 35 OF 038 գրանցված է Գաբոյան Սուսաննա, Շիրակ, Մեծ Մանթաշ, 3փ. 1-ին նրբ. 1: ք. Երևան, Թամանցիների փ. 01:10: վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: Սարքի համար 91100983, զննման համարը 00907, որի տակ առկա է ստորագրություն: Ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ստորագրություն և Գաբոյան գրառումը և արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որի դիմաց առկա է խախտման ծածկագիրը' 2025 գրառումը:
Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100983, զննման համարը' 00907, զննման ամսաթիվը' 24.07.2023թ., ժամը 01:15:43, վերջին ստուգումը կատարվել է մայիսի 5-ին, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.702 mg/. վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանումը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 35 OF 038, Վ/Վ համարը, Անձ, տվ. AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Սողոմոնյան, կրծքանշանի համար 04764, ստորաբաժանում 3/2: Սթափության կտրոնի տակ առկա է ստորագրություն: Առկա է նաև սթափության 91100983 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 095309 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .05.05թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .05.05թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100983 տեսակը' «Jupiter XIP», չափման տիրույթը (0.000-0.200մգ/1, ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի Վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. մարտի 26-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել:
24.10.2023 թվականին, ժամը 04:52-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արամ Մկրտչի Բարսեղյանի/ 08363/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247. /ոջ 37 GS 615, գրանցված է S/O, վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' ք. Երևան, Թամանցիների փողոցում, ժամը 04:40-ին տվյալ տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը տողում առկա է ստորագրություն և նույն ստորագրությունից առկա է ծանուցումը ստացա տողում, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Alcovizor Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100925, զննման համարը' 01267, զննման ամսաթիվը' 24.10.2023թ., , ժամը 04:46:18, վերջին ստուգումը կատարվել է 21. հուլիսի, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.867mg/l, վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 37 GS 615, Վ/Վ համարը AV0684247,, Անձ, ,վ. Պ/Ծ ազգանունը Բարսեղյան, կրծքանշանի համար 08363, ստորաբաժանում 3/2: Առկա է նաև սթափության 91100925 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 102351 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .07.21թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .07.21թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100925 տեսակը' «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը(0.000-0.200մգ/1), ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Առկա է ՀՀ անձնագրային և վիզաների վարչության էլ. տվյալների մուտքագրման արդյունքում ստացված Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձնագրային տվյալները' / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., Անձ AV0684247/:
ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. հոկտեմբերի 10-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել:
(հատոր 1-ին գ.թ. 55-58, դատական նիստի արձանագրություն)
2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի քննիչի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, Դավթի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենները:
(հատոր 1-ին գ.թ. 59-63, դատական նիստի արձանագրություն)
Մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչեց և օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն հրապարակվեց մեղադրյալի նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց և այդ կերպ կատարել է 4 դրվագ հանցավոր արարքներ։
(հատոր 1-ին գ.թ. 97-99, դատական նիստի արձանագրություն)
III. Լրացուցիչ դատալսումներ.
Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Դավթի Բաբիկի Գաբոյանը համարվում է դատվածություն չունեցող անձ:
(դատական նիստի արձանագրություն)
IV. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝
«4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա.
2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են:
(...)
7. Մեղադրական դատավճիռը կայացվում է մեղադրական վերդիկտի հիման վրա և բովանդակում է հանցանքի կատարման մեջ մեղադրյալին մեղավոր ճանաչելու և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելու, պատժից ազատելու, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում` պատիժ չնշանակելու մասին դատարանի որոշումը:»
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…)եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Անդրադառնալով «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ արձանագրել, որ այդպիսիք են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3)դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը:
Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները:
Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)» (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է: Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ):
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա:
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման:
Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին:
Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը): Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն:
Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 4-րդ մասի 3-րդ կետից՝ «4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝ 3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են»:
Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար:
(…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հանգեցնում է քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման:
(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներում՝ ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե՛ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Սkraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 7170/02)» (տե՛ս Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը):
Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի գործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները: Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհանգեցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտման՝ սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստուգելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը:
Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը):
Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 01-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում:
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, Դատարանը հաստատված է համարում, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը։ Այլ խոսքով, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը կատարել է իրեն մեղսագրված արարքը, որի համար կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
§1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:¦
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
§1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:¦
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
§Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով (…)¦
Դատարանը հաստատված համարելով հանցագործության և դրա կատարման մեջ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի մեղքի ապացուցված լինելը, գտնում է, որ նա ենթակա է պատժի կատարածի համար:
Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշվելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, հանցագործության շարժառիթներն ու նպատակները, նրա անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ դատված չի եղել, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով և նույն հոդվածի 2-րդ մասով, որպես Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է իրեն առաջադրված մեղադրանքը և զղջացել կատարածի համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով արձանագրում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Դատարանը՝ հիմք ընդունելով մեղադրյալի կողմից կատարած հանցագործության եղանակը, տեղը, ժամանակը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակները, դիտավորության տեսակը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին, 55-րդ և 69-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի ձևով պատիժ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն.
§(…)
Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։ (…)¦
Քրեաիրավական նշված նորմի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է ոչ թե նվազագույն աշխատավարձը, այսինքն պետությունում սահմանված ֆիքսված որևէ գումար, այլ հանցանք կատարած անձի եկամուտը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն.
§(…)
Ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, (…)¦:
Հաշվի առնելով այն, որ քրեական նոր օրենսգրքում տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է հանցանք կատարած անձի եկամուտը, օրենսդիրը կարգավորել է նաև այն իրավիճակները, երբ անձը եկամուտ չունի կամ դրա չափը անհնարին է պարզել: Այդ դեպքերում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
Հաշվի առնելով, այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չի հանդիսանում վարձու աշխատող, ուստի վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվող տուգանքի չափը պետք է որոշվի ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
2022 թվականի դեկտեմբերի 7-ին ընդունված՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ին ՀՀ-ում որպես նվազագույն ամսական աշխատավարձ է սահմանվել 75.000 ՀՀ դրամը: Մինչև վերը նշված օրենսդրական փոփոխությունը ՀՀ-ում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանված էր 68.000 ՀՀ դրամ:
Նման պայմաններում հավի առնելով, որ մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը իրեն մեղսագրվող հանցանքներից մեկը կատարել է 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին, այսինքն՝ տվյալ պահին ՀՀ-ում ամսական նվազագույն աշխատավարձը հաշվարկվել է 68.000 ՀՀ դրամի չափով, ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս նկատմամբ տվյալ դրվագով կիրառելի է հանցանքի կատարման պահին գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը, հակառակ պարագայում 2023 թվականի հունվարի 1-ից գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը հաշվարկելով անհամեմատ կվատթարանա մեղադրյալի վիճակը:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև վերջինիս կողմից կատարված հանցանքի բնույթն ու նշանակությունը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ 1․ 465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դատարանը հաշվի առնելով, մեղադրյալի գույքային դրությունը գտնում է, որ վերջինս ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն.
«(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)»
Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված տուգանքը վճարելու համար պետք է սահմանել 12 ամիս ժամանակ:
Քննության առնելով 2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքերի, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենների հարցը, Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսման ընթացքում ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսը բացակայում է:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-349-րդ հոդվածներով, Դատարանը՝
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին մեղավոր ճանաչել՝ 4 (չորս) դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներում։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում։
2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ տեղեկատվության քաղվածքների, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, սթափության վիճակի կտորնների, սթափության վիճակի վկայականների պատճենները, պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները, վերացնել:
Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3629/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 06-12-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60167223 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունենալով, հարբած (ոչ սթափ վիճակում, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին, 2023 թվականի մարտի 26-ին, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին և 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին վարել է տրանսպորտային միջոցներ: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Գաբոյան |
| Հայրանուն | Բաբիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | Նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 60167223 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ժորա |
| Ազգանուն | Չիչոյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 11-12-2024 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 11-12-2024 |
|---|---|
| Որոշում | ՈՐՈՇՈՒՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 11 դեկտեմբերի 2024թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ժ.Չիչոյանս, ուսումնասիրելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/․ ՊԱՐԶԵՑԻ` 2024 թվականի դեկտեմբերի 06-ին ընդդատության հիմքով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազությունից ստացված նախաքննական 60167223 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/, քրեական գործին շնորհված է եղել ԵԴ1/3629/01/24 դատական գործի համարը և 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին այն հանձնվել է Դատարանին: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով, ՈՐՈՇԵՑԻ` ԵԴ1/3629/01/24 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/, ստանձնել վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ 2024 թվականի դեկտեմբերի 25-ին, ժամը 17:30-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի Կենտրոն նստավայրում (ք.Երևան, Տիգրան Մեծի պող., 23/1): Գործը վարույթ ընդունելու պահից երկու օրվա ընթացքում այդ մասին տեղյակ պահել հանրային մեղադրողին և վարույթի մասնավոր մասնակից՝ մեղադրյալ , ուղարկելով սահմանված ձևի հուշաթերթիկ` հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով սահմանված հարցերի կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի պարզաբանմամբ: Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և ենթակա չէ բողոքարկման: ԴԱՏԱՎՈՐ` Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Գաբոյան |
| Հայրանուն | Բաբիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ռ․ |
| Ազգանուն | Դոխոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 25-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 25-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվել է կողմերի չներկայանալու պատճառով։ |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2024 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:40 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Գաբոյան |
| Հայրանուն | Բաբիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Մեղադրական |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:50 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Գաբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 20-02-2025 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/3629/01/24 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ 20.02.2025 թվական ք.Երևան ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆԻ ՆԻՍՏԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐ՝ Ա.ԱՍՏՎԱԾԱՏՐՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ռ.ԴՈԽՈՅԱՆԻ ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Դ.ԳԱԲՈՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի՝ ծնված 13.05.1996 թվականին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, չդատապարտված, չամուսնացած, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքի Մեծ Մանթաշ 5-րդ փողոցի 7-րդ հասցեի տանը, որպես խափանման միջոց է ընտրված Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը, մեղադրվում է 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 30.02.2025 թվականին Դ.Գաբոյանի վերաբերյալ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ՝ 4 դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով. I.Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2023 թվականի հունվարի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Դ.Խանաղյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60167223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին: 2023 թվականի ապրիլի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60885223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։ 2023 թվականի ապրիլի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60885223 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։ 2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60207823 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։ 2023 թվականի օգոստոսի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի ՀԿԳ քննիչ՝ Ն.Ստեփանյանը որոշում է կայացրել թիվ 60207823 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։ 2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանն արձանագրություն է կազմել թիվ 60123024 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին։ 2024 թվականի ապրիլի 12-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ՝ Տ.Կարապետյանը որոշում է կայացրել թիվ 60123024 քրեական վարույթը թիվ 60167223 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 60167223 համարի ներքո շարունակելու մասին։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Է.Ալեքսանյանը որոշում է կայացրել քրեական վարույթով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով /4 դրվագ/ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ․ «[ն]ա, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:» 2024 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը: 2024 թվականի նոյեմբերի 28-ին կազմվել է մեղադրական եզրակացությունը: 2024 թվականի դեկտեմբերի 05-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազության դատախազ Ռ.Դոխոյանը որոշում է կայացրել մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին: 2024 թվականի դեկտեմբերի 06-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, էլեկտրոնային եղանակով մակագրվել և 2024 թվականի դեկտեմբերի 09-ին հանձնվել է դատավոր Ժ.Չիչոյանին: 2024 թվականի դեկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին: 2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել Դ.Գաբոյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը անփոփոխ թողնելու մասին: 2025 թվականի փետրվարի 20-ին որոշում է կայացվել հիմնական դատալսումներ նշանակելու մասին: 2025 թվականի փետրվարի 20-ին մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ, նույն օրը որոշում է կայացվել լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին: II. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները. Զննության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի' զննության են ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ստացված Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ նյութերը և համաձայն զննության արձանագրության' 06.12.2022 թվականին, ժամը 01:45-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ Միշա Խաչատրյանի /08152/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., ՀԾՀ 2305960476, անձնագիր AN0304942,/ վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն (կից չլրացված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180168274 որոշումը. ) այն մասին, որ վերջինս 2022 թվականի դեկտեմբերի 6-ին' ժամը 01:30-ին, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 999 հաշվառման համարանիշի, գրանցված է Լյաշենկո Լյուբով, բնակվում է Արթիկի շրջան, տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում, սարքի համար 91101000, առկա է պարտավորագիր գրառումը, ծանուցվողի ստորագրությունը, «Համաձայն եմ գրառումը», ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ծանուցվողի / վարորդի/ ստորագրությունը, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը և խախտման ծածկագիր գրառման դիմաց առկա է 203.5 գրառումը։ Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարի 91101000, զննման համարը' 00144, զննման ամսաթիվը' 06.12.2022թ., վերջին ստուգումը կատարվել է նոյեմբերի 15-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, արտադրողը' Հնդկաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի պատճենի զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100919, զննման համարը' 01236, զննման ամսաթիվը' 26.03.2023թ., , ժամը 23:22:48, վերջին ստուգումը կատարվել է հուլիսի 11-ին, 2022 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ժամը 23:22:48, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.841mg/, վարորդի անունը' Դավիթ, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 20 993 Վ/Վ համարը AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Գրիգորյան, կրծքանշանի համար 10180, ստորաբաժանում 2գ 1 վ: Սթափության կտրոնի տակ և ալկոհոլի պարունակությունը տողի տակ առկա են ստորագրություններ: 24.07.2023 թվականին, ժամը 01:0-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արթուր Մխիթարի Սողոմոնյանի /04764/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05. 1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247, Նիսան 35 OF 038 գրանցված է Գաբոյան Սուսաննա, Շիրակ, Մեծ Մանթաշ, 3փ. 1-ին նրբ. 1: ք. Երևան, Թամանցիների փ. 01:10: վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: Սարքի համար 91100983, զննման համարը 00907, որի տակ առկա է ստորագրություն: Ծանուցումը ստացա գրառման դիմաց առկա է ստորագրություն և Գաբոյան գրառումը և արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որի դիմաց առկա է խախտման ծածկագիրը' 2025 գրառումը: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100983, զննման համարը' 00907, զննման ամսաթիվը' 24.07.2023թ., ժամը 01:15:43, վերջին ստուգումը կատարվել է մայիսի 5-ին, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0. 000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.702 mg/. վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանումը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 35 OF 038, Վ/Վ համարը, Անձ, տվ. AV0684247, Պ/Ծ ազգանունը Սողոմոնյան, կրծքանշանի համար 04764, ստորաբաժանում 3/2: Սթափության կտրոնի տակ առկա է ստորագրություն: Առկա է նաև սթափության 91100983 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 095309 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .05.05թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .05.05թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100983 տեսակը' «Jupiter XIP», չափման տիրույթը (0.000-0.200մգ/1, ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի Վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. մարտի 26-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել: 24.10.2023 թվականին, ժամը 04:52-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Արամ Մկրտչի Բարսեղյանի/ 08363/ կողմից Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի / ծնված 13.05.1996թ Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., 093413440, Անձ AV0684247. /ոջ 37 GS 615, գրանցված է S/O, վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն' ք. Երևան, Թամանցիների փողոցում, ժամը 04:40-ին տվյալ տրանսպորտային միջոցը վարելու իրավունք չունեցող անձը տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում: վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը տողում առկա է ստորագրություն և նույն ստորագրությունից առկա է ծանուցումը ստացա տողում, առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը: Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ կտրոնի վրա առկա է Alcovizor Jupiter X/RP գրառումը: Զննությամբ պարզվել է, որ ստուգաչափման սարքի համարն է 91100925, զննման համարը' 01267, զննման ամսաթիվը' 24.10.2023թ., , ժամը 04:46:18, վերջին ստուգումը կատարվել է 21. հուլիսի, 2023 թ., դատարկ թեսթ 0.000mg/, ստուգումը կատարվել է ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը' 0.867mg/l, վարորդի անունը' Դավիթ, առկա է ստորագրություն, ազգանունը' Գաբոյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը' 37 GS 615, Վ/Վ համարը AV0684247,, Անձ, ,վ. Պ/Ծ ազգանունը Բարսեղյան, կրծքանշանի համար 08363, ստորաբաժանում 3/2: Առկա է նաև սթափության 91100925 համարի սարքի ստուգաչափման թիվ 102351 վկայականի պատճենը, որի զննությամբ պարզվեց, որ ստուգաչափման թվականն է 2023թ. .07.21թ. այն ուժի մեջ է մինչև 2024թ. .07.21թ.» Չափման միջոցի անվանումը և տեսակը' ալկոմետր, գործարանային համարը' 91100925 տեսակը' «Jupiter X/RP», չափման տիրույթը(0.000-0.200մգ/1), ճշտության կարգը և դասը (սխալանքը) +5++10%, արտադրողը' Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ՊԾ և ստուգաչափող Ա. Գուլքանյան: Առկա է ՀՀ անձնագրային և վիզաների վարչության էլ. տվյալների մուտքագրման արդյունքում ստացված Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձնագրային տվյալները' / ծնված 13.05.1996թ., Շիրակի մ. Մեծ Մանթաշ, 5փ. 7տ., Անձ AV0684247/: ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի տվյալների (սոցիալական քարտ 2305960476) մուտքագրման արդյունքում պարզվել է, որ վերջինիս վարորդական իրավունքի վկայական չունի: Այսինքն 2023թ. հոկտեմբերի 10-ին' արձանագրությունը կազմելու պահին Դավիթ Գաբոյանը տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չի ունեցել: (հատոր 1-ին գ.թ. 55-58, դատական նիստի արձանագրություն) 2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի քննիչի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, սթափության զննության սարքի ստուգաչափման վկայականի, Դավթի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենները: (հատոր 1-ին գ.թ. 59-63, դատական նիստի արձանագրություն) Մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչեց և օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի համաձայն հրապարակվեց մեղադրյալի նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ չունի և երբևէ չի ունեցել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց և այդ կերպ կատարել է 4 դրվագ հանցավոր արարքներ։ (հատոր 1-ին գ.թ. 97-99, դատական նիստի արձանագրություն) III. Լրացուցիչ դատալսումներ. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտվեց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Դավթի Բաբիկի Գաբոյանը համարվում է դատվածություն չունեցող անձ: (դատական նիստի արձանագրություն) IV. Դատարանի պատճառաբանությունը և եզրահանգումները. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով: 2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը: 3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը: 4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ: 2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա: 3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը: 4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները: 5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ: (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝ 1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ. 5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները. 6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները. 7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը. 8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից. 9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները. 10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները: (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: 3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝ «4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝ 1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա. 2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին. 3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են: (...) 7. Մեղադրական դատավճիռը կայացվում է մեղադրական վերդիկտի հիման վրա և բովանդակում է հանցանքի կատարման մեջ մեղադրյալին մեղավոր ճանաչելու և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելու, պատժից ազատելու, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում` պատիժ չնշանակելու մասին դատարանի որոշումը:» «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում: Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…)եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար: Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը: Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը: Անդրադառնալով «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ արձանագրել, որ այդպիսիք են. 1) անմեղության կանխավարկածը, 2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը, 3)դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը: Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության: Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)» (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը): Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ): Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար: Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ: Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը): Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է: Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ): Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա: Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման: Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին: Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները. ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա), բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն), գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը, դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը, ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից: Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա: Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը): Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն: Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի 4-րդ մասի 3-րդ կետից՝ «4. Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝ 3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են»: Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար: (…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հանգեցնում է քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման: (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներում՝ ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե՛ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Սkraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 7170/02)» (տե՛ս Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը): Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի գործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները: Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհանգեցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտման՝ սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստուգելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը: Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում: Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե` 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը): Այսպիսով, քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած (տե՛ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը): Թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումները արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն Դատարանն արձանագրում է, որ այն վերաբերելի մասով կիրառելի է նաև 2022 թվականի հուլիսի 01-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի պայմաններում: Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, Դատարանը հաստատված է համարում, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին՝ ժամը 01:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.918 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի մարտի 26-ին՝ ժամը 23:20-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.841 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Վազ» մակնիշի 20 OS 993 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հուլիսի 24-ին՝ ժամը 01:10-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.702 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Նիսան» մակնիշի 35 OF 038 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը: Բացի այդ, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 04:40-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թամանցիների փողոցում 0.867 մգ/լ պարունակությամբ ալկոհոլ օգտագործած, ինչը «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 9-րդ մասի հիմքով համարվում է ոչ սթափ վիճակ, վարել է «Դոջ» մակնիշի 37 GS 615 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, ինչի կապակցությամբ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը։ Այլ խոսքով, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը կատարել է իրեն մեղսագրված արարքը, որի համար կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. §1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:¦ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. §1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: 4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:¦ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. §Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով (…)¦ Դատարանը հաստատված համարելով հանցագործության և դրա կատարման մեջ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի մեղքի ապացուցված լինելը, գտնում է, որ նա ենթակա է պատժի կատարածի համար: Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի հոդվածների համապատասխան Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշվելիս հաշվի է առնում կատարված հանցագործության եղանակը, հանցագործության շարժառիթներն ու նպատակները, նրա անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ դատված չի եղել, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` մեղադրյալի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցության հանգամանքը: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով և նույն հոդվածի 2-րդ մասով, որպես Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է իրեն առաջադրված մեղադրանքը և զղջացել կատարածի համար: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով արձանագրում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի պատասխանատվությունը կամ պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան: Դատարանը՝ հիմք ընդունելով մեղադրյալի կողմից կատարած հանցագործության եղանակը, տեղը, ժամանակը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակները, դիտավորության տեսակը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին, 55-րդ և 69-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի ձևով պատիժ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն. §(…) Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։ (…)¦ Քրեաիրավական նշված նորմի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է ոչ թե նվազագույն աշխատավարձը, այսինքն պետությունում սահմանված ֆիքսված որևէ գումար, այլ հանցանք կատարած անձի եկամուտը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն. §(…) Ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, (…)¦: Հաշվի առնելով այն, որ քրեական նոր օրենսգրքում տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է հանցանք կատարած անձի եկամուտը, օրենսդիրը կարգավորել է նաև այն իրավիճակները, երբ անձը եկամուտ չունի կամ դրա չափը անհնարին է պարզել: Այդ դեպքերում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով: Հաշվի առնելով, այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանը չի հանդիսանում վարձու աշխատող, ուստի վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվող տուգանքի չափը պետք է որոշվի ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով: 2022 թվականի դեկտեմբերի 7-ին ընդունված՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ին ՀՀ-ում որպես նվազագույն ամսական աշխատավարձ է սահմանվել 75.000 ՀՀ դրամը: Մինչև վերը նշված օրենսդրական փոփոխությունը ՀՀ-ում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանված էր 68.000 ՀՀ դրամ: Նման պայմաններում հավի առնելով, որ մեղադրյալ Դավիթ Գաբոյանը իրեն մեղսագրվող հանցանքներից մեկը կատարել է 2022 թվականի դեկտեմբերի 06-ին, այսինքն՝ տվյալ պահին ՀՀ-ում ամսական նվազագույն աշխատավարձը հաշվարկվել է 68.000 ՀՀ դրամի չափով, ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ վերջինիս նկատմամբ տվյալ դրվագով կիրառելի է հանցանքի կատարման պահին գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը, հակառակ պարագայում 2023 թվականի հունվարի 1-ից գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը հաշվարկելով անհամեմատ կվատթարանա մեղադրյալի վիճակը: Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև վերջինիս կողմից կատարված հանցանքի բնույթն ու նշանակությունը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով, 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար), ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ պետք է նշանակել տուգանք՝ 1․ 465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Դատարանը հաշվի առնելով, մեղադրյալի գույքային դրությունը գտնում է, որ վերջինս ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն. «(…) 7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։ 8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը` 1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով, 2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)» Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված տուգանքը վճարելու համար պետք է սահմանել 12 ամիս ժամանակ: Քննության առնելով 2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի ծառայողների կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի սթափության զննության ենթարկելու վերաբերյալ զննման կտրոնների, սթափության զննության սարքերի, Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքների պատճենների հարցը, Դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում: Քննության առնելով մեղադրյալի նկատմամբ նախնական դատալսման ընթացքում ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածով նախատեսված վարույթային ծախսը բացակայում է: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-349-րդ հոդվածներով, Դատարանը՝ Վ Ճ Ռ Ե Ց Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին մեղավոր ճանաչել՝ 4 (չորս) դրվագ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներում։ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 340.000 (երեք հարյուր քառասուն հազար) ՀՀ դրամի չափով: Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 1․465.000 (մեկ միլիոն չորս հարյուր վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 05-ի որոշմամբ որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված և քրեական վարույթին կցված՝ ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրում Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի վերաբերյալ տեղեկատվության քաղվածքների, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունների, սթափության վիճակի կտորնների, սթափության վիճակի վկայականների պատճենները, պահել գործի հետ միասին՝ վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Դավիթ Բաբիկի Գաբոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը և դրանով պայմանավորված սահմանափակումները, վերացնել: Վարույթային ծախսերի հարցը համարել լուծված: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ժ.ՉԻՉՈՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 20-02-2025 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 31-03-2025 |
|---|
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 09-04-2025 |
|---|---|
| Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ | Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 20.02.2025թ.-ի թիվ ԵԴ1/3629/01/24 օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտը 09.04.2025թ.-ին ընդունվել է կատարման: |
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 30-04-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | Քրեական գործը 2 հատորից․ 1-ինը՝ 119, 2-րդը՝ 60 թերթից։ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 02-05-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատորից․ 1-ինը՝ 119, 2-րդը՝ 60 թերթից |