Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/3410/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
19.4
Պատասխանող
Հարություն Ասլանյան Անդրանիկի
Հարություն Ասլանյան Անդրանիկի
Հարություն Ասլանյան
Հարություն Ասլանյան
Հարություն Ասլանյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
Քրեական վերաքննիչ
Աննա Մաթևոսյան
Լուսինե Ալավերդյան
Կարեն Հովհաննիսյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 396-րդ Մաս 1-ին
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 396-րդ Մաս 1-ին
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
Քրեական վերաքննիչ
Աննա Մաթևոսյան
Լուսինե Ալավերդյան
Կարեն Հովհաննիսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2026-01-21 | 15:00 | 1 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-07-24 | 12:00 | 6 | Կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-07-04 | 13:30 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-05-14 | 14:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-04-01 | 15:00 | 6 | Չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-03-25 | 11:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-03-07 | 17:00 | 6 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2025-02-14 | 12:30 | 6 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2024-12-25 | 10:00 | 6 | Նիստը չի կայացել | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2024-12-16 | 11:00 | 6 | Նիստը չի կայացել | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2024-12-06 | 16:15 | 6 | Նիստը կայացել է |
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/3410/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Վահե Սամսոնյանի,
մեղադրյալ՝ Հարություն Ասլանյանի,
2025թ. հուլիսի 24 ք.Երևան,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝
(ծնված՝ 24.05.1991թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Ավանեսովի փակուղու, 7/2 շենքի բնակարան 1 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16177724 քրեական վարույթը։
2. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16813724 քրեական վարույթը։
3. Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։
4. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին հսկող դատախազը որոշում է կայացրել թիվ 16177724 քրեական վարույթով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
5. 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
6. 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ի որոշմամբ թիվ 16177724 քրեական վարույթով Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց։
7. 2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ի որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։
8. 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։
9. 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։
10. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
11. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024թ․ նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։
12. 2024թ. նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
13․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
14․ 2025թ. հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է Երևան քաղաքի, Սեբաստիա փողոցի, 3/3Ա շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ:
Այսինքն՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը կատարել է հակաիրավական արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով: (...)»
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ (հատոր 1, վ/թ 17-20),
- փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց (հատոր 1, վ/թ 39-46),
- իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց (հատոր 1, վ/թ 118-120),
- վկա Սերյոժա Ասատրյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր «Քեմրի» մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները «99 999», Կենտրոն վարչական շրջանից վարել է դեպքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը:
ՀՀ Սահմանադրության 66-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղքն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
(...)»
Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար (…)»:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի սահմանում, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «(…) Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում: (…)» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա Սերյոժա Ասատրյանի ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։
Վկա Սերյոժա Ասատրյանը դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ Սերյոժա Ասատրյանը ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։
Վկա Սերյոժա Ասատրյանն իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ Սերյոժա Ասատրյանի մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով Սերյոժա Ասատրյանը հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ Սերյոժա Ասատրյանի կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։
Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Սերյոժա Ասատրյանը Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա Սերյոժա Ասատրյանի հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։
Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։
Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած Սերյոժա Ասատրյանը բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։
Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։
Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։
Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի ռեաբիլիտացիայի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում արդարացված մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 164-րդ հոդվածով նախատեսված որևէ պահանջ չի ներկայացրել:
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-13-րդ և 16-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը սույն քրեական գործով բացակայում է:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցի պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո այն պետք է կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։
Անդրադառնալով մյուս ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Անդրադառնալով Հարություն Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի՝ բացակայելու արգելքի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչել անմեղ։
2. Դատավճռի պատճառաբանական մասում նշված իրեղեն ապացույցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։
3. Մյուս ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/3410/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Վահե Սամսոնյանի,
մեղադրյալ՝ Հարություն Ասլանյանի,
2025թ. հուլիսի 24 ք.Երևան,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝
(ծնված՝ 24.05.1991թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Ավանեսովի փակուղու, 7/2 շենքի բնակարան 1 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16177724 քրեական վարույթը։
2. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16813724 քրեական վարույթը։
3. Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։
4. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին հսկող դատախազը որոշում է կայացրել թիվ 16177724 քրեական վարույթով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։
5. 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
6. 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ի որոշմամբ թիվ 16177724 քրեական վարույթով Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց։
7. 2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ի որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։
8. 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։
9. 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։
10. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
11. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024թ․ նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։
12. 2024թ. նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
13․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
14․ 2025թ. հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է Երևան քաղաքի, Սեբաստիա փողոցի, 3/3Ա շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ:
Այսինքն՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը կատարել է հակաիրավական արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով: (...)»
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ (հատոր 1, վ/թ 17-20),
- փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց (հատոր 1, վ/թ 39-46),
- իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց (հատոր 1, վ/թ 118-120),
- վկա Սերյոժա Ասատրյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր «Քեմրի» մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները «99 999», Կենտրոն վարչական շրջանից վարել է դեպքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը:
ՀՀ Սահմանադրության 66-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղքն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը:
3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ:
2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա:
3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը:
4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները:
5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ:
(...)»
Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար (…)»:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի սահմանում, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «(…) Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում: (…)» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա Սերյոժա Ասատրյանի ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։
Վկա Սերյոժա Ասատրյանը դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ Սերյոժա Ասատրյանը ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։
Վկա Սերյոժա Ասատրյանն իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ Սերյոժա Ասատրյանի մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով Սերյոժա Ասատրյանը հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ Սերյոժա Ասատրյանի կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։
Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Սերյոժա Ասատրյանը Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա Սերյոժա Ասատրյանի հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։
Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։
Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած Սերյոժա Ասատրյանը բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։
Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։
Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։
Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի ռեաբիլիտացիայի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում արդարացված մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 164-րդ հոդվածով նախատեսված որևէ պահանջ չի ներկայացրել:
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-13-րդ և 16-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը սույն քրեական գործով բացակայում է:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցի պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո այն պետք է կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։
Անդրադառնալով մյուս ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Անդրադառնալով Հարություն Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի՝ բացակայելու արգելքի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչել անմեղ։
2. Դատավճռի պատճառաբանական մասում նշված իրեղեն ապացույցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։
3. Մյուս ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
ԵԴ1/3410/01/24
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆԻ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ
Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք․ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
«21» հունվարի 2026թ. ք. Երևան
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) վերաքննիչ բողոքը․
ՊԱՐԶԵՑ՝
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16177724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16813724 քրեական վարույթը։
Նույն օրը որոշում է կայացվել 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել են 16177724 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։
2024 թվականի նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
2025 թվականի հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։
2025 թվականի հուլիսի 24-ին Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչվել է անմեղ
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ 2025 թվականի հոկտեմբերի 30-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի կողմից:
Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 19-ի որոշմամբ (կազմի դատավորներ Կ․Հովհաննիսյան, Լ․Ալավերդյան) Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել դատական քննություն:
2026 թվականի հունվարի 21-ին կազմի դատավոր Կ․Հովհաննիսյանի՝ ամենամյա հերթական արձակուրդում գտնվելու պատճառով վերջինիս դատական կազմում փոխարինել է դատավոր Մ․Կիրակոսյանը։
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում այն բանի համար, որ նա խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է *** շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ:
Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները» բաժնի համաձայն՝ « - դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ,
- փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց,
- իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ *** շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց,
- վկա *** ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր *** մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները ***, *** վարչական շրջանից վարել է դեպքի *** վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։»
Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը» պատճառաբանություններ համաձայն՝ «Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը:
(…)
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա *** ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։
Վկա *** դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ *** ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։
Վկա *** իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։
Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ *** Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա *** հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։
Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։
Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած *** բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։
Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։
Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։
Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: (…)»:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճիռը և Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու նրա նկատմամբ որպես պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի չափով:
Բողոքաբերի պնդմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանը, անդրադառնալով հետազոտված ապացույցներին ու հակասական կերպով վերլուծելով դրանք, հանգել ակնհայտ անհիմն հետևության: Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանի վերլուծությունները չեն բխում վկա *** հայտնած հանգամանքներից, մասնավորապես՝ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի հակասական են ցուցմունքում նշված այն հանգամանքները, որ ըստ վկա ***՝ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, մինչդեռ վկան հայտնել է, որ մոտենալով Հարություն Ասլանյանի ավտոմեքենային՝ բռնել է նրա ձեռքը և հայտնել, որ ոստիկանության աշխատակից է: Իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային, Հարությունի ձախ ձեռքն այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը, սակայն այս առումով ևս, Բողոքաբերի գնահատմամբ, Առաջին ատյանի դատարանի արձանագրումները չեն բխում վկայի ցուցմունքի բովանդակությունից, քանի որ վկան հայտնել է, որ Հարություն Ասլանյանին ձերբակալելիս եղել են 5-8 աշխատակիցներով, վերջինիս ձեռքից բռնել է ինքն անձամբ, իսկ վկայականը ցույց է տվել այլ աշխատակից, այլ ոչ գործով վկան:
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանն արժանահավատ չի համարել վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ վերջինս զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից, սակայն վկան իր ցուցմունքով հայտնել է, որ բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքերից, որոնք եղել են բռունցք արված վիճակում, սակայն վկան չի հայտնել, որ բռնել է նրա բռունցքներից, որպիսի հանգամանքն էականորեն տարբերվում է իրականում տեղի ունեցած իրավիճակից և արժանահավատ դարձնում վկայի ցուցմունքը:
Բողոքաբերը փաստել է, որ թմրամիջոցը հայտնաբերվել է ավտոմեքենայից 40-50 սմ հեռավորության վրա, և նրա գնահատմամբ՝ արժանահավատության խնդիր կառաջանար այն դեպքում, երբ որևէ կոնկրետ հատվածում Հարություն Ասլանյանի կողմից վարած ավտոմեքենան նրա կամքին հակառակ կանգնեցվեր ոստիկանության աշխատակիցների կողմից, որպիսի պայմաններում միայն վկայի ցուցմունքի արժանահավատությունը կլիներ նվազ և Առաջին ատյանի դատարանին թույլ կտար ողջամտորեն ենթադրել, որ նշված թմրամիջոցը եղել է հենց այդ հատվածում, մինչ Հարություն Ասլանյանի՝ դեպքի վայր հասնելը, մասնավորապես, այն դեպքում, երբ Հարություն Ասլանյանին հետապնդել են Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական տարածքից:
Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանում դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցել առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը, այնինչ, դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ թմրանյութը տարածված է շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, Բողոքաբերի գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառում դրա վրա մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու պայմաններում։
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «4.Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Դատական վերանայման արդյունքով բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե`
1) ճիշտ չի կիրառվել Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը.
2) ճիշտ չի կիրառվել նյութական օրենքը.
3) առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում.
4) առկա է որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, որի հետևանքով բողոքարկվող դատական ակտը դարձել է ոչ իրավաչափ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 370-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Բողոքը քննելու արդյունքով վերաքննիչ դատարանը կայացնում է եզրափակիչ դատական ակտ, որը՝
1) հաստատում կամ լրացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ մասամբ փոխարինում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտին.
3) ամբողջությամբ կամ մասամբ վերացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը:
2. Վերաքննիչ դատարանը եզրափակիչ դատական ակտը կայացնում է սույն օրենսգրքով սահմանված ընդհանուր կանոններով` հաշվի առնելով սույն հոդվածում շարադրված պահանջները:
3. Վերաքննիչ դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը.
1) հիմնավոր է արդյոք վերաքննիչ բողոքը (վերաքննիչ բողոքներից յուրաքանչյուրը).
2) հայտնաբերվել է արդյոք սույն օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված որևէ հանգամանք.
3) պետք է արդյոք փոխել սույն օրենսգրքի 348-րդ հոդվածով սահմանված որևէ հարցի առաջին ատյանի դատարանի տված պատասխանը.
4) բողոքարկվող դատական ակտը պետք է արդյոք բեկանվի կամ փոփոխվի.
5) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է բեկանման, ապա այն պետք է բեկանվի ամբողջությամբ, թե որոշակի մասով.
6) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանման, ապա պետք է կայացվի նոր դատական ակտ, թե վարույթը պետք է փոխանցվի առաջին ատյանի համապատասխան դատարան.
7) եթե վարույթը ենթակա է փոխանցման առաջին ատյանի համապատասխան դատարան, ապա ինչ ծավալով պետք է իրականացվի նոր վարույթը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Վերաքննության արդյունքով վերաքննիչ դատարանը`
1) դատական ակտը թողնում է անփոփոխ: Այն դեպքում, երբ վերաքննիչ դատարանը մերժում է վերաքննիչ բողոքը, սակայն գտնում է, որ գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտը թերի կամ մասնակի սխալ է հիմնավորված, ապա հիմնավորում է անփոփոխ թողնված դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը: Բեկանված մասով կայացնում է նոր դատական ակտ կամ վարույթը փոխանցում է առաջին ատյանի համապատասխան դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը.
3) փոփոխում է ստորադաս դատարանի դատական ակտը, եթե փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ, և եթե դա բխում է արդարադատության արդյունավետության շահերից.
2. Դատական ակտը բեկանելիս վերաքննիչ դատարանն իրավասու է վարույթը փոխանցելու առաջին ատյանի դատարան միայն այն դեպքում, երբ սույն օրենսգրքով իրեն վերապահված լիազորությունները և հնարավորությունները բավարար չեն իր կողմից կայացվելիք նոր դատական ակտի իրավաչափությունն ապահովելու համար:»:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերն ու հիմնավորումները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին պետք է արդարացնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում՝ իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումն ապացուցված չլինելու հիմքով․
Այսպես.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
2. Սույն օրենսգրքով նախատեսված վարույթի առանձին տեսակների համար կարող է սահմանվել ապացուցման ենթակա հանգամանքների այլ շրջանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։
Ընդհանրացնելով մեջբերված որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել, այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում (տե՛ս Ն.Ափոյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0009/01/13 որոշման 24-րդ կետը):
Սիրակ Սաքանյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Ա]պացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»:
Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը (…) վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
(…)
Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
(…)
[Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումներն արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն դրանք վերաբերելի մասով կիրառելի են նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքերի պայմաններում:
Վերոգրյալ իրավակարգավորումների, իրավական վերլուծությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները և ուսումնասիրելով Բողոքաբերի վերաքննիչ բողոքը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել է վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ եկել է իրավաչափ եզրահանգման այն մասին, որ մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանի արարքում բացակայում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշները:
Վերաքննիչ դատարանը ևս փաստում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալներ հայտնում է բացառապես դեպքի անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ սույն քրեական գործով վկա ***, ում ցուցմունքներն այլ ապացույցների հետ համադրության մեջ վերլուծության արդյունքում, արժանահավատ համարվել չեն կարող:
Այսպես՝ հիմնական դատալսումների ընթացքում վկա *** ի թիվս այլնի ցուցմունքն է տվել այն մասին, որ առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի, այն փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով, իսկ Հ.Ասլանյանի ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը նրան տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Մինչդեռ, հարկ է արձանագրել, որ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից պահպանված դեպքի վայրի զննության արձանագրության և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության համաձայն՝ *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել են միայն սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ, այսինքն՝ պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել:
Վերաքննիչ դատարանը, անդրադառնալով նաև Բողոքաբերի այն պնդմանը, որ թմրանյութերը տարածված է եղել շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, վերջինիս գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառվում դրա վրա Հ.Ասլանյանի մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու փաստը, հարկ է համարում արձանագրել, որ դեպքի վայրի զննություն կատարելու մասին արձանագրության համաձայն՝ Ս.Ասատրյանի մատնանշած վայրից հայտնաբերված սպիտակ գույնի դեղահաբերի փշուրները, եղել են 70սմ2 շառավիղով, որպիսի պայմաններում Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստը։ Վերաքննիչ դատարանի համոզմամբ՝ հակառակի մասին կարելի է ենթադրություն անել, կարծիք հայտնել, վարկած առաջադրել, սակայն արժանահավատորեն համարել ապացուցված, որպեսզի կասկած չմնա, հնարավոր չէ:
Այսպիսով, ստուգելով Առաջին ատյանի դատարանի կողմից գործի փաստական հանգամանքների բացահայտումը, նյութական օրենքի կիրառման ճշտությունը և քրեադատավարական խախտումների բացակայությունը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործում առկա չէ վերաբերելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար է մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար: Հետևաբար, հիմքեր չկան չհամաձայնվելու Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությանը, որ մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում պետք է ճանաչել անպարտ և արդարացնել` իրեն մեղսագրված արարքը կատարած չլինելու հիմքով:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ: Հետևաբար, Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ մերժել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-363-րդ, 367-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՝
Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Պարզաբանում՝ սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ ստորագրություն Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ ստորագրություն Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆ
ստորագրություն Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆ
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆԻ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ
Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք․ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ
«21» հունվարի 2026թ. ք. Երևան
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) վերաքննիչ բողոքը․
ՊԱՐԶԵՑ՝
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16177724 քրեական վարույթը։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16813724 քրեական վարույթը։
Նույն օրը որոշում է կայացվել 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։
2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել են 16177724 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։
2024 թվականի նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
2025 թվականի հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։
2025 թվականի հուլիսի 24-ին Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչվել է անմեղ
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ 2025 թվականի հոկտեմբերի 30-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի կողմից:
Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 19-ի որոշմամբ (կազմի դատավորներ Կ․Հովհաննիսյան, Լ․Ալավերդյան) Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել դատական քննություն:
2026 թվականի հունվարի 21-ին կազմի դատավոր Կ․Հովհաննիսյանի՝ ամենամյա հերթական արձակուրդում գտնվելու պատճառով վերջինիս դատական կազմում փոխարինել է դատավոր Մ․Կիրակոսյանը։
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում այն բանի համար, որ նա խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է *** շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ:
Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները» բաժնի համաձայն՝ « - դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ,
- փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց,
- իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ *** շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց,
- վկա *** ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր *** մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները ***, *** վարչական շրջանից վարել է դեպքի *** վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։»
Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը» պատճառաբանություններ համաձայն՝ «Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը:
(…)
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա *** ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։
Վկա *** դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ *** ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։
Վկա *** իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։
Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ *** Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա *** հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։
Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։
Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած *** բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։
Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։
Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։
Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: (…)»:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճիռը և Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու նրա նկատմամբ որպես պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի չափով:
Բողոքաբերի պնդմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանը, անդրադառնալով հետազոտված ապացույցներին ու հակասական կերպով վերլուծելով դրանք, հանգել ակնհայտ անհիմն հետևության: Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանի վերլուծությունները չեն բխում վկա *** հայտնած հանգամանքներից, մասնավորապես՝ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի հակասական են ցուցմունքում նշված այն հանգամանքները, որ ըստ վկա ***՝ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, մինչդեռ վկան հայտնել է, որ մոտենալով Հարություն Ասլանյանի ավտոմեքենային՝ բռնել է նրա ձեռքը և հայտնել, որ ոստիկանության աշխատակից է: Իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային, Հարությունի ձախ ձեռքն այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը, սակայն այս առումով ևս, Բողոքաբերի գնահատմամբ, Առաջին ատյանի դատարանի արձանագրումները չեն բխում վկայի ցուցմունքի բովանդակությունից, քանի որ վկան հայտնել է, որ Հարություն Ասլանյանին ձերբակալելիս եղել են 5-8 աշխատակիցներով, վերջինիս ձեռքից բռնել է ինքն անձամբ, իսկ վկայականը ցույց է տվել այլ աշխատակից, այլ ոչ գործով վկան:
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանն արժանահավատ չի համարել վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ վերջինս զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից, սակայն վկան իր ցուցմունքով հայտնել է, որ բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքերից, որոնք եղել են բռունցք արված վիճակում, սակայն վկան չի հայտնել, որ բռնել է նրա բռունցքներից, որպիսի հանգամանքն էականորեն տարբերվում է իրականում տեղի ունեցած իրավիճակից և արժանահավատ դարձնում վկայի ցուցմունքը:
Բողոքաբերը փաստել է, որ թմրամիջոցը հայտնաբերվել է ավտոմեքենայից 40-50 սմ հեռավորության վրա, և նրա գնահատմամբ՝ արժանահավատության խնդիր կառաջանար այն դեպքում, երբ որևէ կոնկրետ հատվածում Հարություն Ասլանյանի կողմից վարած ավտոմեքենան նրա կամքին հակառակ կանգնեցվեր ոստիկանության աշխատակիցների կողմից, որպիսի պայմաններում միայն վկայի ցուցմունքի արժանահավատությունը կլիներ նվազ և Առաջին ատյանի դատարանին թույլ կտար ողջամտորեն ենթադրել, որ նշված թմրամիջոցը եղել է հենց այդ հատվածում, մինչ Հարություն Ասլանյանի՝ դեպքի վայր հասնելը, մասնավորապես, այն դեպքում, երբ Հարություն Ասլանյանին հետապնդել են Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական տարածքից:
Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանում դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցել առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը, այնինչ, դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ թմրանյութը տարածված է շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, Բողոքաբերի գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառում դրա վրա մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու պայմաններում։
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «4.Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Դատական վերանայման արդյունքով բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե`
1) ճիշտ չի կիրառվել Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը.
2) ճիշտ չի կիրառվել նյութական օրենքը.
3) առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում.
4) առկա է որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, որի հետևանքով բողոքարկվող դատական ակտը դարձել է ոչ իրավաչափ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 370-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Բողոքը քննելու արդյունքով վերաքննիչ դատարանը կայացնում է եզրափակիչ դատական ակտ, որը՝
1) հաստատում կամ լրացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ մասամբ փոխարինում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտին.
3) ամբողջությամբ կամ մասամբ վերացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը:
2. Վերաքննիչ դատարանը եզրափակիչ դատական ակտը կայացնում է սույն օրենսգրքով սահմանված ընդհանուր կանոններով` հաշվի առնելով սույն հոդվածում շարադրված պահանջները:
3. Վերաքննիչ դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը.
1) հիմնավոր է արդյոք վերաքննիչ բողոքը (վերաքննիչ բողոքներից յուրաքանչյուրը).
2) հայտնաբերվել է արդյոք սույն օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված որևէ հանգամանք.
3) պետք է արդյոք փոխել սույն օրենսգրքի 348-րդ հոդվածով սահմանված որևէ հարցի առաջին ատյանի դատարանի տված պատասխանը.
4) բողոքարկվող դատական ակտը պետք է արդյոք բեկանվի կամ փոփոխվի.
5) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է բեկանման, ապա այն պետք է բեկանվի ամբողջությամբ, թե որոշակի մասով.
6) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանման, ապա պետք է կայացվի նոր դատական ակտ, թե վարույթը պետք է փոխանցվի առաջին ատյանի համապատասխան դատարան.
7) եթե վարույթը ենթակա է փոխանցման առաջին ատյանի համապատասխան դատարան, ապա ինչ ծավալով պետք է իրականացվի նոր վարույթը:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Վերաքննության արդյունքով վերաքննիչ դատարանը`
1) դատական ակտը թողնում է անփոփոխ: Այն դեպքում, երբ վերաքննիչ դատարանը մերժում է վերաքննիչ բողոքը, սակայն գտնում է, որ գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտը թերի կամ մասնակի սխալ է հիմնավորված, ապա հիմնավորում է անփոփոխ թողնված դատական ակտը.
2) ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը: Բեկանված մասով կայացնում է նոր դատական ակտ կամ վարույթը փոխանցում է առաջին ատյանի համապատասխան դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը.
3) փոփոխում է ստորադաս դատարանի դատական ակտը, եթե փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ, և եթե դա բխում է արդարադատության արդյունավետության շահերից.
2. Դատական ակտը բեկանելիս վերաքննիչ դատարանն իրավասու է վարույթը փոխանցելու առաջին ատյանի դատարան միայն այն դեպքում, երբ սույն օրենսգրքով իրեն վերապահված լիազորությունները և հնարավորությունները բավարար չեն իր կողմից կայացվելիք նոր դատական ակտի իրավաչափությունն ապահովելու համար:»:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերն ու հիմնավորումները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին պետք է արդարացնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում՝ իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումն ապացուցված չլինելու հիմքով․
Այսպես.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝
1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ.
5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները.
6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները.
7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը.
8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից.
9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները.
10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները:
2. Սույն օրենսգրքով նախատեսված վարույթի առանձին տեսակների համար կարող է սահմանվել ապացուցման ենթակա հանգամանքների այլ շրջանակ:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։
Ընդհանրացնելով մեջբերված որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել, այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում (տե՛ս Ն.Ափոյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0009/01/13 որոշման 24-րդ կետը):
Սիրակ Սաքանյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«[Ա]պացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»:
Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը (…) վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
(…)
Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
(…)
[Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումներն արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն դրանք վերաբերելի մասով կիրառելի են նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքերի պայմաններում:
Վերոգրյալ իրավակարգավորումների, իրավական վերլուծությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները և ուսումնասիրելով Բողոքաբերի վերաքննիչ բողոքը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել է վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ եկել է իրավաչափ եզրահանգման այն մասին, որ մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանի արարքում բացակայում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշները:
Վերաքննիչ դատարանը ևս փաստում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալներ հայտնում է բացառապես դեպքի անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ սույն քրեական գործով վկա ***, ում ցուցմունքներն այլ ապացույցների հետ համադրության մեջ վերլուծության արդյունքում, արժանահավատ համարվել չեն կարող:
Այսպես՝ հիմնական դատալսումների ընթացքում վկա *** ի թիվս այլնի ցուցմունքն է տվել այն մասին, որ առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի, այն փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով, իսկ Հ.Ասլանյանի ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը նրան տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Մինչդեռ, հարկ է արձանագրել, որ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից պահպանված դեպքի վայրի զննության արձանագրության և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության համաձայն՝ *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել են միայն սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ, այսինքն՝ պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել:
Վերաքննիչ դատարանը, անդրադառնալով նաև Բողոքաբերի այն պնդմանը, որ թմրանյութերը տարածված է եղել շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, վերջինիս գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառվում դրա վրա Հ.Ասլանյանի մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու փաստը, հարկ է համարում արձանագրել, որ դեպքի վայրի զննություն կատարելու մասին արձանագրության համաձայն՝ Ս.Ասատրյանի մատնանշած վայրից հայտնաբերված սպիտակ գույնի դեղահաբերի փշուրները, եղել են 70սմ2 շառավիղով, որպիսի պայմաններում Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։
Այսպիսով՝ Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստը։ Վերաքննիչ դատարանի համոզմամբ՝ հակառակի մասին կարելի է ենթադրություն անել, կարծիք հայտնել, վարկած առաջադրել, սակայն արժանահավատորեն համարել ապացուցված, որպեսզի կասկած չմնա, հնարավոր չէ:
Այսպիսով, ստուգելով Առաջին ատյանի դատարանի կողմից գործի փաստական հանգամանքների բացահայտումը, նյութական օրենքի կիրառման ճշտությունը և քրեադատավարական խախտումների բացակայությունը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործում առկա չէ վերաբերելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար է մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար: Հետևաբար, հիմքեր չկան չհամաձայնվելու Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությանը, որ մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում պետք է ճանաչել անպարտ և արդարացնել` իրեն մեղսագրված արարքը կատարած չլինելու հիմքով:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ: Հետևաբար, Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ մերժել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-363-րդ, 367-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՝
Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Պարզաբանում՝ սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ ստորագրություն Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ ստորագրություն Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆ
ստորագրություն Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3410/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 20-11-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 16177724 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Հարություն Ասլանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, խախտելով «Թմրամիջոցների և հոզեմետ /հեգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոզեմետ (հոզեներզործուն) նյութերի և դրանց պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՛ չպաըզված օրն ու ժամյւն, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՛ ընղհանուրը զգալի չափերով' 0,025 զրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՛ ժամը 20:00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է Երևան քաղաքի, Սեբաստիա փողոցի, 3/3Ա շենքի մոտակայքում և ոտքով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իըկանացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հայրանուն | Անդրանիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 396 Մաս 1 Կետ /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.2 |
| Չափահաս | Այո |
| Այլ նշումներ | 1 /մեկ/ լազերային սկավարակ կցված գործի կազմին |
Մակագրել
| Երբ | 20-11-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 25-11-2024 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 25-11-2024 |
|---|---|
| Որոշում | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Գործ թիվ ԵԴ1/3410/01/24 ՈՐՈՇՈՒՄ (վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը քննության առնելու մասին) 2024թ. նոյեմբերի 25 ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանս՝ քննելով թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը՝ ՊԱՐԶԵՑԻ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթի նյութերը՝ ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 2. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024թ․ նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է ինձ: 2. Դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Նախնական դատալսումները պարտադիր են բոլոր քրեական վարույթներով: 2. Ստանալով քրեական գործը` դատավորը եռօրյա ժամկետում որոշում է կայացնում վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին: 3. Եթե պահպանված չէ սույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված ժամկետը, ապա դատարանն առանց նախնական դատալսումներ անցկացնելու մասին որոշում կայացնելու քրեական գործը վերադարձնում է հսկող դատախազին խափանման միջոցի հարցը քննարկելու և գործը կրկին դատարան հանձնելու նպատակով: 4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը պետք է բովանդակի տեղեկություններ այն կայացրած դատարանի և դատավորի, քրեական գործը ստանալու և որոշումը կայացնելու օրվա, ինչպես նաև նախնական դատալսումների վայրի և ժամանակի մասին: 5. Նախնական դատալսումներով առաջին դատական նիստը նշանակվում է սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշման կայացումից հետո՝ երկշաբաթյա ժամկետում: 6. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը կայացնելուց հետո՝ երկօրյա ժամկետում, դատավորը դրա պատճենն ուղարկում է հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: Հուշաթերթը ներառում է նաև սույն օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում:» Նույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Եթե մեղադրյալը կալանավորված է, ապա մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատարան է հանձնվում ոչ ուշ, քան մեղադրյալի կալանքի ժամկետը լրանալուց 15 օր առաջ:» Քրեական գործի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ընտրվել է «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը, ուստի առկա չէ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված գործը մեղադրողին վերադարձնելու հիմքը։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 28-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 264-րդ և 310-րդ հոդվածներով՝ ՈՐՈՇԵՑԻ 1. Ստանձնել մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և նշանակել դռնբաց նախնական դատալսումներ 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ին` ժամը 16։15-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ-1» նստավայրում (հասցե՝ Երևան քաղաք, Նազարբեկյան 40)։ 2. Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: 3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և բողոքարկման ենթակա չէ: Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վ. |
| Ազգանուն | Սամսոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հայրանուն | Անդրանիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 16:15 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ |
| Որոշման բովանդակություն | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈՒՄ (մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին) Գործ թիվ ԵԴ1/3410/01/24 Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող՝ Վահե Սամսոնյանի, մեղադրյալ՝ Հարություն Ասլանյանի, 2024թ. դեկտեմբերի 6 ք.Երևան, դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով (քրեական վարույթ՝ 16177724) մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝ ՊԱՐԶԵՑ 1․ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթի նյութերը՝ ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 2. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024թ․ նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։ 3. 2024թ. նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 2․ Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները. 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ին՝ դատական նիստի ընթացքում հանրային մեղադրողը հայտնեց, որ մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը, հիմնավոր է, կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը և վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան: Մեղադրյալը չառարկեց հանրային մեղադրողի դիրքորոշման դեմ։ 3․ Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` (…) 5) բացակայելու արգելքը. (…)» Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (…)» Նույն օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:» Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը: Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում: Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերով նախնական կամ հիմնական դատալսումների ընթացքում խափանման միջոցի հարցի քննարկման ժամանակ հիմնավոր կասկածին անդրադարձ կատարելու սահմանները ողջամտորեն նեղ են մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում հիմնավոր կասկածի քննարկման սահմաններից։ Նախքան ներկայացված մեղադրանքի վերաբերյալ վերդիկտ կայացնելը դատարանը քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտության հարցին կարող է անդրադարձ կատարել բացառապես ՀՀ քրեական դատավարության 315-րդ հոդվածի շրջանակներում՝ առանց ապացույցների հետազոտման։ Այսինքն՝ բացառությամբ այդ փուլի՝ Դատարանը մեղադրանքի էությանն ու հիմնավորվածությանն անդրադարձ չի կատարում։ Անդրադառնալով «բացակայելու արգելք» խափանման միջոցի ընտրության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ խափանման միջոցի ընտրությունն ուղղված է բացառապես մեղադրյալի փախուստի ռիսկը չեզոքացնելուն։ Ընդ որում, «փախուստ» եզրույթի տակ դիտարկվում է ինչպես մեղադրյալի կողմից ուղղակի դիտավորությամբ վարույթն իրականացնող մարմնի տեսադաշտից՝ Հայաստանի Հանրապետությունից փախչելը, այնպես էլ ցանկացած այլ նպատակով Հայաստանի Հանրապետությունը լքելը։ Հիմք ընդունելով վերոնշյալը՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանի Հայաստանի Հանրապետությունից հեռանալու հնարավորությունը բացառելու նպատակով նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով՝ Դատարանը ՈՐՈՇԵՑ 1. Մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի (ծնված՝ 24.05.1991թ․, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Ավանեսովի փակուղի, 7/2 շենք, բնակարան 1 հասցեում) նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ: 2. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից և ենթակա չէ բողոքարկման։ Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 16:36 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 06-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 16-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 16-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալի չներկայանլու պատճառով: |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 25-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 25-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել վկայի չներկայանլու պատճառով: |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2024 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 14-02-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 14-02-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալի և վկայի չներկայանալու պատճառով: |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 07-03-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 07-03-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 25-03-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 25-03-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
| Որոշում | Դատարանի կողմից կայացվել է արձանագրային որոշում մեղադրյալին հարկադրաբար ներկայացնել վարույթ իրականացնող մարմին: |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը հետաձգվել է մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով: |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 01-04-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 01-04-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով: |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 14-05-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 14-05-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 04-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 13:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 04-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հայրանուն | Անդրանիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Արդարացման |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:20 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|
Արդարացման
| Ամսաթիվ | 24-07-2025 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ Գործ թիվ ԵԴ1/3410/01/24 ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող՝ Վահե Սամսոնյանի, մեղադրյալ՝ Հարություն Ասլանյանի, 2025թ. հուլիսի 24 ք.Երևան, դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ (ծնված՝ 24.05.1991թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Ավանեսովի փակուղու, 7/2 շենքի բնակարան 1 հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ ՊԱՐԶԵՑ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1․ 2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16177724 քրեական վարույթը։ 2. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 16813724 քրեական վարույթը։ 3. Նույն օրը որոշում է կայացվել թիվ 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։ 4. 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին հսկող դատախազը որոշում է կայացրել թիվ 16177724 քրեական վարույթով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին։ 5. 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։ 6. 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ի որոշմամբ թիվ 16177724 քրեական վարույթով Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց։ 7. 2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ի որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։ 8. 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։ 9. 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։ 10. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 16177724 քրեական վարույթի նյութերն՝ ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 11. 2024թ․ նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործի համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024թ․ նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։ 12. 2024թ. նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 13․ 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ի որոշմամբ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։ 14․ 2025թ. հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։ 2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում հանրորեն վտանգավոր այն արարքի կատարման համար, որ նա «(...) խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է Երևան քաղաքի, Սեբաստիա փողոցի, 3/3Ա շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ: Այսինքն՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը կատարել է հակաիրավական արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով: (...)» 3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները. - դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ (հատոր 1, վ/թ 17-20), - փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց (հատոր 1, վ/թ 39-46), - իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց (հատոր 1, վ/թ 118-120), - վկա Սերյոժա Ասատրյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր «Քեմրի» մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները «99 999», Կենտրոն վարչական շրջանից վարել է դեպքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։ 4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը: ՀՀ Սահմանադրության 66-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղքն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով: 2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը: 3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը: 4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի համար նշանակություն ունեցող ցանկացած հանգամանք պետք է հաստատվի պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ: 2. Եզրափակիչ դատավարական ակտը պետք է հիմնվի հետազոտված ապացույցների ազատ և բարեխիղճ գնահատման վրա: 3. Մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած: Դատավճիռ կայացնելիս պետք է հաշվի առնվի անհրաժեշտ և հնարավոր ապացույցների բացակայությունը: 4. Վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է հանգամանորեն ստուգել ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված և պատշաճ ձևակերպված փաստարկները: 5. Հանցագործության համար անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա. այն պետք է հաստատվի փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությամբ: (...)» Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: 3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:» «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում: Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ է պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար (…)»: Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի սահմանում, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը: Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը: Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար: Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա: Գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում: Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «(…) Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե` 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում: (…)» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը): Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա Սերյոժա Ասատրյանի ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։ Վկա Սերյոժա Ասատրյանը դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ Սերյոժա Ասատրյանը ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։ Վկա Սերյոժա Ասատրյանն իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ Սերյոժա Ասատրյանի մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով Սերյոժա Ասատրյանը հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ Սերյոժա Ասատրյանի կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։ Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Սերյոժա Ասատրյանը Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա Սերյոժա Ասատրյանի հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։ Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։ Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած Սերյոժա Ասատրյանը բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։ Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։ Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։ Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի ռեաբիլիտացիայի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում արդարացված մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 164-րդ հոդվածով նախատեսված որևէ պահանջ չի ներկայացրել: Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-13-րդ և 16-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը սույն քրեական գործով բացակայում է: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցի 3/3Ա շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցի պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո այն պետք է կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։ Անդրադառնալով մյուս ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: Անդրադառնալով Հարություն Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցի՝ բացակայելու արգելքի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը ՎՃՌԵՑ 1. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչել անմեղ։ 2. Դատավճռի պատճառաբանական մասում նշված իրեղեն ապացույցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո կցել թիվ 16816424 քրեական վարույթին։ 3. Մյուս ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: 4. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը՝ վերացնել: 5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 24-07-2025 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 07-11-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 101 թերթ։ |
| Այլ նշումներ | Դատական գործը բաղկացած 2 հատորից՝ 1-ին հատոր՝ «171» թերթ, 2-րդ հատոր՝ «101» թերթ: |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 31-10-2025 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 07-11-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-130515 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/3410/01/24
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 31-10-2025 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 29-10-2025 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Վահե |
| Ազգանուն | Սամսոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Հարություն Ասլանյան Բողոքն ընդունել վարույթ : Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Կենտրոն/ 24.07.2025թ. կայացված դատավճիռը և Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու որպես պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի չափով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 11-11-2025 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 19.4 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 11-11-2025 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Մաթևոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Լուսինե |
| Ազգանուն | Ալավերդյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 19-11-2025 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 02-12-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել դատական կազմի դատավորներ Կ․Հովհաննիսյանի և Լ․Ալավերդյանի՝ ամենամյա արձակուրդում գտնվելու պատճառաբանությամբ։ |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 21-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
Դատավորի փոխարինում
| Փոխարինման ամսաթիվ | 21-01-2026 |
|---|---|
| Բացակայող դատավոր | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Փոխարինող դատավոր | |
| Անուն | Մակար |
| Ազգանուն | Կիրակոսյան |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 21-01-2026 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 21-01-2026 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԴ1/3410/01/24 Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆԻ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ք․ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ «21» հունվարի 2026թ. ք. Երևան դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) վերաքննիչ բողոքը․ ՊԱՐԶԵՑ՝ Գործի դատավարական նախապատմությունը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16177724 քրեական վարույթը։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է 16813724 քրեական վարույթը։ Նույն օրը որոշում է կայացվել 16177724 և 16813724 քրեական վարույթները մեկ վարույթում միացնելու և նախաքննությունը 16177724 քրեական վարույթի ներքո շարունակելու մասին։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 29-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթից մաս անջատելու և անջատված մասին 16816424 համարը շնորհելու մասին։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը կասեցնելու մասին։ 2024 թվականի հոկտեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել 16177724 քրեական վարույթով հանրային քրեական հետապնդման ժամկետը վերսկսելու մասին։ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում ստացվել են 16177724 քրեական վարույթի նյութերն ըստ մեղադրանքի Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 2024 թվականի նոյեմբերի 20-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3410/01/24 համարը, որը նույն օրը մակագրվել և 2024 թվականի նոյեմբերի 21-ին հանձնվել է դատավոր Դավիթ Արղամանյանին։ 2024 թվականի նոյեմբերի 25-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանի կողմից որոշում է կայացվել ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կիրառված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։ 2025 թվականի հուլիսի 24-ին Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ կայացվել է արդարացման վերդիկտ։ 2025 թվականի հուլիսի 24-ին Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ճանաչվել է անմեղ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռի դեմ 2025 թվականի հոկտեմբերի 30-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի կողմից: Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 19-ի որոշմամբ (կազմի դատավորներ Կ․Հովհաննիսյան, Լ․Ալավերդյան) Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել դատական քննություն: 2026 թվականի հունվարի 21-ին կազմի դատավոր Կ․Հովհաննիսյանի՝ ամենամյա հերթական արձակուրդում գտնվելու պատճառով վերջինիս դատական կազմում փոխարինել է դատավոր Մ․Կիրակոսյանը։ Վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը. Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում այն բանի համար, որ նա խախտելով «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մասին» ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի և դրան պրեկուրսորների շրջանառության կանոնները սահմանելու մասին» թիվ 270-Ն որոշման պահանջները՝ չպարզված օրն ու ժամին, չպարզված անձից և հանգամանքներում առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և չպարզված կերպով փաթեթավորված վիճակում ապօրինի պահել ու տեղափոխել է, ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ ընդհանուր զգալի չափերով՝ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոց, որը 2024 թվականի հուլիսի 9-ին՝ ժամը 20։00-ի սահմաններում, նկատելով իրեն մոտեցող ոստիկանության ծառայողներին, իր մոտից նետել է *** շենքի մոտակայքում և ոտքերով տրորել այն, ինչն էլ հայտնաբերվել և առգրավվել է նույն օրը վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ: Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները» բաժնի համաձայն՝ « - դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությունը, համաձայն որի՝ Երևան քաղաքի *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել է սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ, - փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննությանը ներկայացված կնիքված թղթե փաթեթի մեջ գտնվող՝ փայլաթիթեղի հատվածի մեջ լցված սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածից ստացված 0.025 գրամ քաշով սպիտակավուն երանգի բեկորանման ու փոշենման մասնիկներից կազմված զանգվածը հանդիսանում է կոկաին տեսակի թմրամիջոց, - իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումը, համաձայն որի՝ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի ձեռքից նետած՝ *** շենքի մոտ կատարված դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված, վերցված և փորձագետի թիվ 24-1893 եզրակացությամբ ստացված՝ կոկաին տեսակի թմրամիջոցը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց, - վկա *** ցուցմունք տվեց այն մասին, որ անձին ձերբակալել են ապօրինի թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու և օգտագործելու անմիջականորեն ծագած կասկածի առկայության հիմքով՝ բացառապես օպերատիվ տվյալների հիման վրա։ Ձերբակալումը տեղի է ունեցել Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում։ Ձերբակալումն իրականացրել է գործընկերոջ հետ։ Դեպքի օրը Հարություն Ասլանյանը եղել է իր *** մակնիշի ավտոմեքենայով, համարները ***, *** վարչական շրջանից վարել է դեպքի *** վարչական շրջան, որտեղ էլ ձերբակալել են։ Նկատել են, որ Հարություն Ասլանյանը ձեռքից ինչ-որ բան է նետել, որից հետո ձերբակալել, տեղափոխել են բաժին, միաժամանակ իրականացրել են դեպքի վայր պահպանություն, դրանից հետո ժամանել է քննիչը և իրականացրել զննություն։ Ծառայություն իրականացնելիս եղել են 5-8 հոգով՝ քաղաքացիական հագուստներով։ Երբ մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել է մեքենային, պատուհանը եղել է բաց վիճակում, անմիջապես բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքը և ասել, որ ոստիկանության աշխատակից է։ Հարություն Ասլանյանը չի հավատացել, որ իրենք ոստիկանության աշխատակիցներ են, դրան ի պատասխան իրենց աշխատակիցներից մեկը ցույց է տվել վկայականը։ Երբ փորձել են իջեցնել մեքենայից անկանոն շարժումներ է կատարել, այդ ընթացքում էլ նետել է ձեռքի պարունակությունը։ Ձեռքերը եղել են փակ վիճակում։ Անկանոն շարժումներ անելով փորձել է ազատվել։ Թմրանյութերի նետելու պահը ինքն է նկատել, ինչը կապված է պրակտիկայում հաճախ կրկնվող դեպքերի հետ, ուստի հաճախ ուշադրություն է դարձնում, որ չնետեն պահվող թմրանյութը։ Առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի։ Փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով։ Ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը Հարություն Ասլանյանին տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Ձեռքից թմրանյութը նետելուց հետո Հարություն Ասլանյանը հասցրել է ոտքով տրորել այն՝ նշված գործողությունները հասցրել է կատարել, քանի որ ֆիզիկապես ավելի ուժեղ էր։ Հարություն Ասլանյանին իջեցրել են վարորդի նստատեղից, իսկ թմրանյութը գտնվել է մեքենայից մոտ 40-50 սանտիմետր հեռավորության վրա։ Վարորդի կողմից ի սկզբանե մոտեցել է ինքը, որից հետո արդեն մոտեցել են իրենց աշխատակիցները։ Հարություն Ասլանյանը բաժնում հերքել է իր կողմից թմրանյութ նետելու հանգամանքը։ Փոշենման զանգվածը ավելի մանրամասն տեսել են, երբ քննիչի հետ զննել են տարածքը։ Հարություն Ասլանյանի կողմից պոլիէթիլենային տոպրակը տրորելուց հետո այն պատռվել է։ Դեպքի վայրից Հարություն Ասլանյանին ոտքով տեղափոխել, նստեցրել են մեքենան, իսկ երբ հասել են բաժին ոտքով բարձրացել է 3-րդ հարկ։ Երբ ինքը մոտեցել է մեղադրյալի մեքենային, մեղադրյալի ձախ ձեռքը եղել է ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Պատուհանը համարյա ամբողջությամբ բաց է եղել։ Ինքը միաժամանակ բռնել է մեղադրյալի երկու ձեռքերը և բաց չի թողել նրա ձեռքերը։ Դուռը բացել է իրենց մյուս աշխատակիցը, այդկերպ առանց ձեռքերը բաց թողնելու իջեցրել են մեքենայից, երբ ցույց են տվել վկայականը՝ այդ ընթացքում նետել է պոլիէթիլենային տոպրակը, որից հետո ձեռնաշղթաներ են հագցրել և տեղափոխել բաժին։ Ձեռքերը եղել են կիսաբռունցք վիճակում, ենթադրաբար թմրանյութը եղել է ափի մեջ։ Երբ նետել է, իրենք հնարք են գործադրել և մեղադրյալին պառկեցրել են գետնին, որ թմրանյութը չփորձի ոչնչացնել։» Առաջին ատյանի դատարանի որոշման՝ «Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը» պատճառաբանություններ համաձայն՝ «Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում է ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքի՝ դրա փաստական հանգամանքների ապացուցված լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ապացուցված չէ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող արարքը նրա կողմից կատարելը: (…) Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից տվյալ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ դուրս նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալները ստացվել են բացառապես վիճարկվող իրադարձության անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ վկա *** ցուցմունքով, որը Դատարանն արժանահավատ չի համարում հետևյալ պատճառաբանությամբ։ Վկա *** դեպքի ժամանակ՝ Հարություն Ասլանյանին արգելանքի վերցնելուց աշխատել է ՀՀ ոստիկանության քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի վարչությունում՝ որպես օպեր։ Հարություն Ասլանյանը նրանց կողմից արգելանքի է վերցվել օպերատիվ տեղեկությունների հիման վրա։ Դատարանի գնահատմամբ նշվածը վկայում է այն մասին, որ մինչ այդ *** ունեցել է նախնական համոզմունք, որ Հարություն Ասլանյանի մոտ առկա է թմրամիջոց, բացի դա, ծառայողական պարտականություններից ելնելով ունեցել է շահագրգռվածություն բացահայտելու հանցավոր դեպքը։ Վկա *** իր ցուցմունքում նշել է, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, ինքը Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային՝ Հարությունի ձախ ձեռքը այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բացի այդ՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը։ Դատարանը արժանահավատ չի համարում վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ Հարություն Ասլանյանը զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից։ Նշված ցուցմունքը վերլուծելով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ *** Հարություն Ասլանյանի բռունցքի մեջ չի նկատել թմրանյութ։ Նշվածի համատեքստում՝ Դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ վկա *** հայտնած տեղեկությանն այն մասին, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ Հարություն Ասլանյանը նետել է պոլիէթիլենային տոպրակ, մինչդեռ դեպքի վայրի զննության ընթացքում պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել։ Բացի դա, բացակայում է նաև որևէ ուղղակի ապացույց առ այն, որ 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցը նետվել է Հարություն Ասլանյանի կողմից։ Դրա վերաբերյալ հայտնած տեղեկությունները հանդիսանում է վկայի ենթադրությունը, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ նա վստահ է եղել, որ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ իր մոտ պահել է թմրամիջոց։ Նշված թմրանյութը Հարություն Ասլանյանի կողմից նետված լինելու հանգամանքին հակասում է նաև վկայի հայտնած տեղեկությունը առ այն, որ Հարություն Ասլանյանի մեքենային մոտենալու պահին նրա ձախ ձեռքը գտնվել է մեքենային ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս, այդ պահից սկսած *** բռնել է Հարությունի ձեռքերից և մինչև նրան ձեռնաշղթաներ հագցնելը։ Բացի այդ՝ դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։ Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու վերաբերյալ ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար։ Վերը նշվածը հաշվի առնելով՝ Դատարանը 2025 թվականի հուլիսի 24-ին կայացված արդարացման վերդիկտի հիման վրա Հարություն Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով արդարացնում է՝ ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղություն այն փաստական հանգամանքներով, որոնք դրվել են մեղադրանքի հիմքում։ Հարություն Ասլանյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները ապացուցված չլինելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 348-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով նշված հարցերին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է: (…)»: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավճիռը և Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու նրա նկատմամբ որպես պատիժ նշանակել տուգանքը՝ նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի չափով: Բողոքաբերի պնդմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանը, անդրադառնալով հետազոտված ապացույցներին ու հակասական կերպով վերլուծելով դրանք, հանգել ակնհայտ անհիմն հետևության: Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ Առաջին ատյանի դատարանի վերլուծությունները չեն բխում վկա *** հայտնած հանգամանքներից, մասնավորապես՝ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի հակասական են ցուցմունքում նշված այն հանգամանքները, որ ըստ վկա ***՝ Հարություն Ասլանյանը բերման ենթարկվելու ժամանակ եղել է շատ ակտիվ, նշված գործողության ժամանակ, երբ *** մեքենան կանգնել է, ինքը մոտեցել և բռնել է նրա երկու ձեռքերը, մինչդեռ վկան հայտնել է, որ մոտենալով Հարություն Ասլանյանի ավտոմեքենային՝ բռնել է նրա ձեռքը և հայտնել, որ ոստիկանության աշխատակից է: Իջեցրել են մեքենայից, ձեռքերից փորձել են բռնել, այդ ժամանակ Հարություն Ասլանյանի ձեռքերը գտնվել են կիսաբռունցք վիճակում, Հարությունի ձեռքերի մեջ այդ պահին չի նկատել թմրանյութ, սակայն երբ փորձել են բերման ենթարկել վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, որի ժամանակ ձեռքերը մի փոքր ազատվել են և ենթադրաբար այդ ժամանակ էլ նետել է իր մոտ եղած թմրանյութը, որից հետո էլ ոտքով կանգնել և տրորել է այն։ Բողոքաբերի գնահատմամբ՝ նույն ցուցմունքով *** հայտնել է, որ երբ մոտեցել է Հարություն Ասլանյանի մեքենային, Հարությունի ձախ ձեռքն այդ պահին գտնվել է մեքենայի ղեկին, իսկ մյուս ձեռքում եղել է հեռախոս։ Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ ըստ Առաջին ատյանի դատարանի՝ վկայի հայտնած տեղեկություններում առկա են հակասություններ, այն մասով, որ ի սկզբանե ինքը բռնել է Հարություն Ասլանյանի երկու ձեռքերից և բաց չի թողել, մինչդեռ նաև հայտնել է, որ վկայականը ցույց տալու ժամանակ է Հարություն Ասլանյանը նետել իր մոտ եղած թմրանյութը, սակայն այս առումով ևս, Բողոքաբերի գնահատմամբ, Առաջին ատյանի դատարանի արձանագրումները չեն բխում վկայի ցուցմունքի բովանդակությունից, քանի որ վկան հայտնել է, որ Հարություն Ասլանյանին ձերբակալելիս եղել են 5-8 աշխատակիցներով, վերջինիս ձեռքից բռնել է ինքն անձամբ, իսկ վկայականը ցույց է տվել այլ աշխատակից, այլ ոչ գործով վկան: Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանն արժանահավատ չի համարել վկայի հայտնած տեղեկությունները՝ նկատի ունենալով, որ *** կողմից Հարություն Ասլանյանի երկու բռունցքները բռնելու պայմաններում՝ վերջինս զրկված կլիներ որևէ իր նետելու հնարավորությունից, սակայն վկան իր ցուցմունքով հայտնել է, որ բռնել է Հարություն Ասլանյանի ձեռքերից, որոնք եղել են բռունցք արված վիճակում, սակայն վկան չի հայտնել, որ բռնել է նրա բռունցքներից, որպիսի հանգամանքն էականորեն տարբերվում է իրականում տեղի ունեցած իրավիճակից և արժանահավատ դարձնում վկայի ցուցմունքը: Բողոքաբերը փաստել է, որ թմրամիջոցը հայտնաբերվել է ավտոմեքենայից 40-50 սմ հեռավորության վրա, և նրա գնահատմամբ՝ արժանահավատության խնդիր կառաջանար այն դեպքում, երբ որևէ կոնկրետ հատվածում Հարություն Ասլանյանի կողմից վարած ավտոմեքենան նրա կամքին հակառակ կանգնեցվեր ոստիկանության աշխատակիցների կողմից, որպիսի պայմաններում միայն վկայի ցուցմունքի արժանահավատությունը կլիներ նվազ և Առաջին ատյանի դատարանին թույլ կտար ողջամտորեն ենթադրել, որ նշված թմրամիջոցը եղել է հենց այդ հատվածում, մինչ Հարություն Ասլանյանի՝ դեպքի վայր հասնելը, մասնավորապես, այն դեպքում, երբ Հարություն Ասլանյանին հետապնդել են Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական տարածքից: Բողոքաբերը փաստել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանում դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրությամբ արձանագրվել է, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցել առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը, այնինչ, դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ թմրանյութը տարածված է շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, Բողոքաբերի գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառում դրա վրա մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու պայմաններում։ Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 355-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «4.Դատական վերանայման բողոքի հիմքերը և դրանք հաստատող փաստերը ներկայացվում են բացառապես բողոքում և չեն կարող փոփոխվել կամ լրացվել դատական վարույթի ընթացքում»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1.Դատական վերանայման արդյունքով բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե` 1) ճիշտ չի կիրառվել Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը. 2) ճիշտ չի կիրառվել նյութական օրենքը. 3) առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում. 4) առկա է որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, որի հետևանքով բողոքարկվող դատական ակտը դարձել է ոչ իրավաչափ:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 370-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Բողոքը քննելու արդյունքով վերաքննիչ դատարանը կայացնում է եզրափակիչ դատական ակտ, որը՝ 1) հաստատում կամ լրացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը. 2) ամբողջությամբ կամ մասամբ փոխարինում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտին. 3) ամբողջությամբ կամ մասամբ վերացնում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը: 2. Վերաքննիչ դատարանը եզրափակիչ դատական ակտը կայացնում է սույն օրենսգրքով սահմանված ընդհանուր կանոններով` հաշվի առնելով սույն հոդվածում շարադրված պահանջները: 3. Վերաքննիչ դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը. 1) հիմնավոր է արդյոք վերաքննիչ բողոքը (վերաքննիչ բողոքներից յուրաքանչյուրը). 2) հայտնաբերվել է արդյոք սույն օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված որևէ հանգամանք. 3) պետք է արդյոք փոխել սույն օրենսգրքի 348-րդ հոդվածով սահմանված որևէ հարցի առաջին ատյանի դատարանի տված պատասխանը. 4) բողոքարկվող դատական ակտը պետք է արդյոք բեկանվի կամ փոփոխվի. 5) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է բեկանման, ապա այն պետք է բեկանվի ամբողջությամբ, թե որոշակի մասով. 6) եթե բողոքարկվող դատական ակտը ենթակա է ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանման, ապա պետք է կայացվի նոր դատական ակտ, թե վարույթը պետք է փոխանցվի առաջին ատյանի համապատասխան դատարան. 7) եթե վարույթը ենթակա է փոխանցման առաջին ատյանի համապատասխան դատարան, ապա ինչ ծավալով պետք է իրականացվի նոր վարույթը:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Վերաքննության արդյունքով վերաքննիչ դատարանը` 1) դատական ակտը թողնում է անփոփոխ: Այն դեպքում, երբ վերաքննիչ դատարանը մերժում է վերաքննիչ բողոքը, սակայն գտնում է, որ գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտը թերի կամ մասնակի սխալ է հիմնավորված, ապա հիմնավորում է անփոփոխ թողնված դատական ակտը. 2) ամբողջությամբ կամ որոշակի մասով բեկանում է դատական ակտը: Բեկանված մասով կայացնում է նոր դատական ակտ կամ վարույթը փոխանցում է առաջին ատյանի համապատասխան դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը. 3) փոփոխում է ստորադաս դատարանի դատական ակտը, եթե փաստական հանգամանքները հնարավորություն են տալիս կայացնելու նման ակտ, և եթե դա բխում է արդարադատության արդյունավետության շահերից. 2. Դատական ակտը բեկանելիս վերաքննիչ դատարանն իրավասու է վարույթը փոխանցելու առաջին ատյանի դատարան միայն այն դեպքում, երբ սույն օրենսգրքով իրեն վերապահված լիազորությունները և հնարավորությունները բավարար չեն իր կողմից կայացվելիք նոր դատական ակտի իրավաչափությունն ապահովելու համար:»: Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքի հիմքերն ու հիմնավորումները՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին պետք է արդարացնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքում՝ իրեն մեղսագրվող արարքի կատարումն ապացուցված չլինելու հիմքով․ Այսպես. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝ 1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ. 5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները. 6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները. 7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը. 8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից. 9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները. 10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները: 2. Սույն օրենսգրքով նախատեսված վարույթի առանձին տեսակների համար կարող է սահմանվել ապացուցման ենթակա հանգամանքների այլ շրջանակ:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված ապացույցները ենթակա են պատշաճ ստուգման՝ ստացված ապացույցի ձևի և բովանդակության վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով:»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: 3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»: Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։ Ընդհանրացնելով մեջբերված որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել, այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում (տե՛ս Ն.Ափոյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0009/01/13 որոշման 24-րդ կետը): Սիրակ Սաքանյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «[Ա]պացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե` 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»: Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը (…) վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները. ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա), բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն), գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը, դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը, ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից: Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա: (…) Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում: (…) [Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»: Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ թեև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերոգրյալ իրավական դիրքորոշումներն արտահայտել է 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների համատեքստում, սակայն դրանք վերաբերելի մասով կիրառելի են նաև 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքերի պայմաններում: Վերոգրյալ իրավակարգավորումների, իրավական վերլուծությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները և ուսումնասիրելով Բողոքաբերի վերաքննիչ բողոքը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել է վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ եկել է իրավաչափ եզրահանգման այն մասին, որ մեղադրյալ Հարություն Ասլանյանի արարքում բացակայում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշները: Վերաքննիչ դատարանը ևս փաստում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից 0,025 գրամ քաշով «Կոկաին» տեսակի թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստի վերաբերյալ տվյալներ հայտնում է բացառապես դեպքի անմիջական մասնակից ոստիկանի՝ սույն քրեական գործով վկա ***, ում ցուցմունքներն այլ ապացույցների հետ համադրության մեջ վերլուծության արդյունքում, արժանահավատ համարվել չեն կարող: Այսպես՝ հիմնական դատալսումների ընթացքում վկա *** ի թիվս այլնի ցուցմունքն է տվել այն մասին, որ առաջին հայացքից թմրանյութը նման է եղել սուբոտեքս տեսակի թմրանյութի, այն փաթեթավորված է եղել պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, եղել է սպիտակ դեղահաբի՝ փոշենման զանգվածի տեսքով, իսկ Հ.Ասլանյանի ձերբակալումից հետո իրենց աշխատակիցների մի մասը նրան տեղափոխել են Մալաթիայի բաժին, իսկ մյուս մասն իրականացրել է դեպքի վայրի պահպանություն։ Մինչդեռ, հարկ է արձանագրել, որ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից պահպանված դեպքի վայրի զննության արձանագրության և դեպքի վայրի զննության տեսաձայնագրության համաձայն՝ *** շենքի դիմացի հատվածից՝ գետնից հայտնաբերվել և վերցվել են միայն սպիտակ գույնի դեղահաբի փշուրներ, այսինքն՝ պոլիէթիլենային տոպրակ չի հայտնաբերվել: Վերաքննիչ դատարանը, անդրադառնալով նաև Բողոքաբերի այն պնդմանը, որ թմրանյութերը տարածված է եղել շուրջ 10 սմ2 մակերեսի վրա, ինչը, վերջինիս գնահատմամբ, ողջամտորեն չի բացառվում դրա վրա Հ.Ասլանյանի մարմնի ծանրությամբ ներգործության ենթարկելու փաստը, հարկ է համարում արձանագրել, որ դեպքի վայրի զննություն կատարելու մասին արձանագրության համաձայն՝ Ս.Ասատրյանի մատնանշած վայրից հայտնաբերված սպիտակ գույնի դեղահաբերի փշուրները, եղել են 70սմ2 շառավիղով, որպիսի պայմաններում Վերաքննիչ դատարանի համար ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ հայտնաբերված թմրանյութը տարածված է եղել բավականին լայն շառավղով տարածքի վրա, ինչն օբյեկտիվ կասկած է հարուցում առ այն, որ Հարություն Ասլանյանը կանգնել է թմրանյութի փաթեթի վրա՝ նկատի ունենալով թմրանյութի բավական մեծ տարածքի վրա տարածված լինելու հանգամանքը։ Այսպիսով՝ Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Հարություն Ասլանյանի կողմից թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու հանգամանքների ապացուցվածությունը հարուցում է ողջամիտ կասկածներ, բացակայում է այլ ապացույց նշվածը խորապես պարզելու համար, առկա ապացույցները թույլ չեն տալիս ողջամիտ կասկածներն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ լուծված համարելու և Հարություն Ասլանյանի մեղավորությունը՝ թմրամիջոցն իր մոտ պահելու և այն բերման ենթարկելու ժամանակ նետելու փաստը։ Վերաքննիչ դատարանի համոզմամբ՝ հակառակի մասին կարելի է ենթադրություն անել, կարծիք հայտնել, վարկած առաջադրել, սակայն արժանահավատորեն համարել ապացուցված, որպեսզի կասկած չմնա, հնարավոր չէ: Այսպիսով, ստուգելով Առաջին ատյանի դատարանի կողմից գործի փաստական հանգամանքների բացահայտումը, նյութական օրենքի կիրառման ճշտությունը և քրեադատավարական խախտումների բացակայությունը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործում առկա չէ վերաբերելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար է մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար: Հետևաբար, հիմքեր չկան չհամաձայնվելու Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությանը, որ մեղադրյալ Հարություն Անդրանիկի Ասլանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում պետք է ճանաչել անպարտ և արդարացնել` իրեն մեղսագրված արարքը կատարած չլինելու հիմքով: Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու իրավաչափ հիմքեր առկա չեն, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ: Հետևաբար, Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ մերժել: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ, 362-363-րդ, 367-րդ, 370-371-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՝ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության ավագ դատախազ Վահե Սամսոնյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի ԵԴ1/3410/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճիռը թողնել անփոփոխ: Պարզաբանում՝ սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ ստորագրություն Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ ստորագրություն Լ․ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆ ստորագրություն Մ․ԿԻՐԱԿՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 21-01-2026 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 06-04-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 հատոր, 1-ին հատորը՝ 171 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 101 թերթ, 3-րդ հատորը՝ 69 թերթ: |
| Գործին կից նյութեր | Կից 2 փաթեթ սկավառակ: |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 06-04-2026 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 հատոր, 1-ին հատորը՝ 171 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 101 թերթ, 3-րդ հատորը՝ 69 թերթ: |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | 29374/26 |
Դատական գործ N: ԵԴ1/3410/01/24
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 30-03-2026 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Գլխավոր դատախազի տեղակալ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Արամ |
| Ազգանուն | Արամյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Ասլանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Այլ նշումներ | ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 21-01-2026թ․ որոշման դեմ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 09-04-2026 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Գործի տեսակ | Քրեական |
| Այլ նշումներ | Առդիր՝ 3 հատորից․ /171, 101, 69, երկու փաթեթով սկավառակներ/։/ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 09-04-2026 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պողոսյան |