Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/3328/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Տարոն Մկրտչյան Մարտիկի
Տարոն Մկրտչյան
Տարոն Մկրտչյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Արմինե Մելիքսեթյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344 Մաս 2
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Արմինե Մելիքսեթյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2024-11-19 | 17:30 | 3 | Կայացել է | Դատական նիստը կայացվել է նշանակված ժամից շուտ՝ ժամը 16։00 |
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ԵԴ1/3328/01/24
«19» նոյեմբերի 2024թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը
նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի,
քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի,
մասնակցությամբ.
հանրային մեղադրող՝ Ա․ Երիցյանի,
դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի /ծնված՝ 22.11.2000թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում դատված, չամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, հաշվառված՝ Գեղարքունիքի մարզ, գ․ Զորաբեր, 3-րդ փողոց, 40-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ ք․ Երևան, Քանաքեռ 2-րդ փող․, 7-րդ տուն հասցեում/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական պատմությունը.
1.1․ 2024թ. սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60584124 քրեական վարույթը:
1.2․ 2024թ. հոկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
1.3․ 2024թ. հոկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին:
1.4․ 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Արաբկկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 60584124 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3328/01/24 դատական գործի համարը:
1.5․ 2024թ. նոյեմբերի 15-ին Դատարանը կայացրել է քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալասումներ նշանակելու մասին որոշում:
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։
3. Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1․ Որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված, քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված քաղվածքի համաձայն Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը վարորդական վկայական չունի։
3․2․ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:27-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունն այն մասին, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:15-ի սահմաններում, Ֆորդ մակնիշի 87 AM 788 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երեւան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում: Ստուգմամբ պարզվել է, որ Տարոն Մկրտչյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում։
Արձանագրության ստորադիր հատվածում առկա է արձանագրությունը ստացողի ստորագրությունը։
3․3․ Ալկոտեստեր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ Տարոն Մկրտչյանի մոտ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:21:40-ին, հայտնաբերվել է 0,275 մգ/լ ալկոհոլի պարունակություն:
3․4․ Ստուգաչափման թիվ 121942 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ ալկոտեստեր սարքի ստուգաչափման արդյունքների հիման վրա չափման միջոցը բավարարում է սահմանված պահանջներին:
3.5․ Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը դատարանում հրաժարվեց ցուցմունք տալ, սակայն չհրաժարվեց իր՝ նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքից, ուստի հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ «(…)հայտնեց, որ ներկայացված մեղադրանքի էությունը և բովանդակությունը լիովին պարզ է,հասկանալի։ Ներկայացված մեղադրանքում ընդունում է իր մեղավորությունը և, օգտվելով լռելու իր իրավունից, չի ցանկանում ցուցմունք տալ։ Տարոն Մկրտչյանը հայտարարեց, որ հեռախոսակապի միջոցով ծանուցվել է որպես մեղադրյալ հարցաքննվելու նպատակով քննչական բաժին ներկայանալու անհրաժեշտության մասին, սակայն ընտանեկան պատճառներից ելնելով, չի կարողացել նշանակված օրը և ժամին ներկայանալ։ (…)»
4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանի կողմից հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները.
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, մասնավորապես մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի կողմից չունենալով տվյալ կարգի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը,
- ապացուցված է վերոգրյալ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանիկողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված վերոգրյալ արարքը կատարելը.
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործությունների համակցությամբ յուրաքանչյուր հանցագործության համար առանձին պատիժ (հիմնական և լրացուցիչ) նշանակելով` դատարանը վերջնական պատիժը որոշում է նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով: Մասնակի գումարման դեպքում վերջնական պատիժը պետք է ավելի լինի, քան համակցության մեջ մտնող հանցագործությունների համար նշանակված առավել խիստ պատիժը: Հանցագործությունների համակցությամբ վերջնական պատիժը որոշելիս մասնակի գումարվող պատիժը չի կարող պակաս լինել տվյալ պատժատեսակի համար սույն օրենսգրքով նախատեսված նվազագույն չափից կամ ժամկետից, սակայն վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ, 6-րդ և 9-րդ մասերով նախատեսված առավելագույն չափը կամ ժամկետը:»:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար:
5.3. Դատարանը որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք, արձանագրում է վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը:
5.4. Վերոգրյալ իրավանորմերի համատեքստում քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցագործության անմիջական օբյեկտի՝ հասարակության անվտանգության դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող վերոգրյալ հանգամանքների առկայությունը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանն իր կատարած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, իսկ առավել խիստ պատիժ նշանակելու հիմքերը բացակայում են:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը չի աշխատում /չունի եկամուտներ/, ուստի ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 5-րդ մասով Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատժի չափը որոշելիս պետք է հաշվի առնել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, որը «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն սահմանված է 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի օգոստոսի 23-ին կատարված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար մեղադրյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի՝ 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով, որով կապահովվի ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին և բավարար կլինի սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու համար:
Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի միջնորդությանը մեղադրյալի նկատմամբ նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկի չափով տուգանք նշանակելուն՝ վերջինիս կողմից դատվածությունը մարված չլինելու պայմաններում , Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակելով նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի չափով տուգանք, Դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը և գտնում է, որ նշված պատիժը բավարար է պատժի նպատակների իրացվելիության տեսանկյունից, ուստի առավել խիստ պատիժ նշանակելու անհրաժեշտություն Դատարանը չի տեսնում։
Անդրադառնալով դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու օրենսդրական պահանջին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը․
- Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1827/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14829422/ 2023 թվականի նոյեմբերի 21-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 14-ին և 2024 թվականի հոկտեմբերի 31-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։
- Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1270/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14110222/ 2024 թվականի փետրվարի 05-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 22-ին և 2024 թվականի նոյեմբերի 01-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։
Արդյունքում ստացվում է, որ թեև օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռների կայացումից հետո մինչև մեղադրյալի կողմից պատժի կրումը մեղադրյալը 2024թ. օգոստոսի 23-ին կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասով նախատեսված նոր հանցանք, ուստի փաստացի առկա է դատավճիռների համակցության իրավիճակ, սակայն, այնքանով, որքանով երկու դատավճիռներով տուգանքը պատժատեսակն ամբողջությամբ վճարվել է, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առարկայազուրկ է դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոնի կիրառումը:
5.5. Անդրադառնալով պատիժը մեղադրյալի կողմից կրելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որը մեղադրյալը պատիժը պետք է կրի: Միևնույն ժամանակ հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալը չունի բավարար ֆինանսական միջոցներ, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ուստի արձանագրում է, որ անհրաժեշտ է դատավճռով նրա նկատմամբ նշանակվող տուգանքը տարաժամկետել 12 /տասներկու/ ամիս ժամկետով՝ թույլատրելով վերջինիս յուրաքանչյուր ամիս վճարել առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար:
5.6. Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, որ միայն հիմնական պատիժը՝ տուգանքը, բավարար է պատժի նպատակներին հասնելու համար, ուստի մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատժատեսակ նշանակելն աննպատակահարմար է:
5.7. Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով գույքային հայց չի հարուցվել, բռնագրավման ենթակա գույքի, ինչպես նաև գույքի արգելադրման վերաբերյալ տվյալներ գործում առկա չեն:
5.8. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի վերաբերյալ էլեկտրոնային ռեգիստրի քաղվածքի, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության, ալկոտեստր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի և ստուգաչափման վկայականի պատճենները պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
5.9. Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5.10. Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթով դատական ծախսեր առկա չեն:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի` 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով:
Թույլատրել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին դատավճռով նշանակված 750.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս, 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար:
Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պահպանել՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ԵԴ1/3328/01/24
«19» նոյեմբերի 2024թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը
նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի,
քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի,
մասնակցությամբ.
հանրային մեղադրող՝ Ա․ Երիցյանի,
դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի /ծնված՝ 22.11.2000թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում դատված, չամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, հաշվառված՝ Գեղարքունիքի մարզ, գ․ Զորաբեր, 3-րդ փողոց, 40-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ ք․ Երևան, Քանաքեռ 2-րդ փող․, 7-րդ տուն հասցեում/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական պատմությունը.
1.1․ 2024թ. սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60584124 քրեական վարույթը:
1.2․ 2024թ. հոկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
1.3․ 2024թ. հոկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին:
1.4․ 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Արաբկկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 60584124 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3328/01/24 դատական գործի համարը:
1.5․ 2024թ. նոյեմբերի 15-ին Դատարանը կայացրել է քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալասումներ նշանակելու մասին որոշում:
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։
3. Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1․ Որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված, քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված քաղվածքի համաձայն Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը վարորդական վկայական չունի։
3․2․ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:27-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունն այն մասին, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:15-ի սահմաններում, Ֆորդ մակնիշի 87 AM 788 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երեւան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում: Ստուգմամբ պարզվել է, որ Տարոն Մկրտչյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում։
Արձանագրության ստորադիր հատվածում առկա է արձանագրությունը ստացողի ստորագրությունը։
3․3․ Ալկոտեստեր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ Տարոն Մկրտչյանի մոտ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:21:40-ին, հայտնաբերվել է 0,275 մգ/լ ալկոհոլի պարունակություն:
3․4․ Ստուգաչափման թիվ 121942 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ ալկոտեստեր սարքի ստուգաչափման արդյունքների հիման վրա չափման միջոցը բավարարում է սահմանված պահանջներին:
3.5․ Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը դատարանում հրաժարվեց ցուցմունք տալ, սակայն չհրաժարվեց իր՝ նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքից, ուստի հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ «(…)հայտնեց, որ ներկայացված մեղադրանքի էությունը և բովանդակությունը լիովին պարզ է,հասկանալի։ Ներկայացված մեղադրանքում ընդունում է իր մեղավորությունը և, օգտվելով լռելու իր իրավունից, չի ցանկանում ցուցմունք տալ։ Տարոն Մկրտչյանը հայտարարեց, որ հեռախոսակապի միջոցով ծանուցվել է որպես մեղադրյալ հարցաքննվելու նպատակով քննչական բաժին ներկայանալու անհրաժեշտության մասին, սակայն ընտանեկան պատճառներից ելնելով, չի կարողացել նշանակված օրը և ժամին ներկայանալ։ (…)»
4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանի կողմից հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները.
Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ.
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, մասնավորապես մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի կողմից չունենալով տվյալ կարգի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը,
- ապացուցված է վերոգրյալ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանիկողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված վերոգրյալ արարքը կատարելը.
- ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործությունների համակցությամբ յուրաքանչյուր հանցագործության համար առանձին պատիժ (հիմնական և լրացուցիչ) նշանակելով` դատարանը վերջնական պատիժը որոշում է նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով: Մասնակի գումարման դեպքում վերջնական պատիժը պետք է ավելի լինի, քան համակցության մեջ մտնող հանցագործությունների համար նշանակված առավել խիստ պատիժը: Հանցագործությունների համակցությամբ վերջնական պատիժը որոշելիս մասնակի գումարվող պատիժը չի կարող պակաս լինել տվյալ պատժատեսակի համար սույն օրենսգրքով նախատեսված նվազագույն չափից կամ ժամկետից, սակայն վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ, 6-րդ և 9-րդ մասերով նախատեսված առավելագույն չափը կամ ժամկետը:»:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար:
5.3. Դատարանը որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք, արձանագրում է վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը:
5.4. Վերոգրյալ իրավանորմերի համատեքստում քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցագործության անմիջական օբյեկտի՝ հասարակության անվտանգության դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող վերոգրյալ հանգամանքների առկայությունը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանն իր կատարած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, իսկ առավել խիստ պատիժ նշանակելու հիմքերը բացակայում են:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը չի աշխատում /չունի եկամուտներ/, ուստի ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 5-րդ մասով Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատժի չափը որոշելիս պետք է հաշվի առնել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, որը «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն սահմանված է 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի օգոստոսի 23-ին կատարված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար մեղադրյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի՝ 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով, որով կապահովվի ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին և բավարար կլինի սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու համար:
Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի միջնորդությանը մեղադրյալի նկատմամբ նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկի չափով տուգանք նշանակելուն՝ վերջինիս կողմից դատվածությունը մարված չլինելու պայմաններում , Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակելով նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի չափով տուգանք, Դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը և գտնում է, որ նշված պատիժը բավարար է պատժի նպատակների իրացվելիության տեսանկյունից, ուստի առավել խիստ պատիժ նշանակելու անհրաժեշտություն Դատարանը չի տեսնում։
Անդրադառնալով դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու օրենսդրական պահանջին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը․
- Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1827/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14829422/ 2023 թվականի նոյեմբերի 21-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 14-ին և 2024 թվականի հոկտեմբերի 31-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։
- Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1270/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14110222/ 2024 թվականի փետրվարի 05-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 22-ին և 2024 թվականի նոյեմբերի 01-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։
Արդյունքում ստացվում է, որ թեև օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռների կայացումից հետո մինչև մեղադրյալի կողմից պատժի կրումը մեղադրյալը 2024թ. օգոստոսի 23-ին կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասով նախատեսված նոր հանցանք, ուստի փաստացի առկա է դատավճիռների համակցության իրավիճակ, սակայն, այնքանով, որքանով երկու դատավճիռներով տուգանքը պատժատեսակն ամբողջությամբ վճարվել է, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առարկայազուրկ է դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոնի կիրառումը:
5.5. Անդրադառնալով պատիժը մեղադրյալի կողմից կրելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որը մեղադրյալը պատիժը պետք է կրի: Միևնույն ժամանակ հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալը չունի բավարար ֆինանսական միջոցներ, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ուստի արձանագրում է, որ անհրաժեշտ է դատավճռով նրա նկատմամբ նշանակվող տուգանքը տարաժամկետել 12 /տասներկու/ ամիս ժամկետով՝ թույլատրելով վերջինիս յուրաքանչյուր ամիս վճարել առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար:
5.6. Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, որ միայն հիմնական պատիժը՝ տուգանքը, բավարար է պատժի նպատակներին հասնելու համար, ուստի մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատժատեսակ նշանակելն աննպատակահարմար է:
5.7. Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով գույքային հայց չի հարուցվել, բռնագրավման ենթակա գույքի, ինչպես նաև գույքի արգելադրման վերաբերյալ տվյալներ գործում առկա չեն:
5.8. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի վերաբերյալ էլեկտրոնային ռեգիստրի քաղվածքի, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության, ալկոտեստր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի և ստուգաչափման վկայականի պատճենները պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
5.9. Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5.10. Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթով դատական ծախսեր առկա չեն:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի` 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով:
Թույլատրել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին դատավճռով նշանակված 750.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս, 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար:
Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պահպանել՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/3328/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 14-11-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60584124 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, չունենալով մեխանիկական փոխհադորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին' ժամը 00:00֊ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել Լ՝ 0.275մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Տարոն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հայրանուն | Մարտիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | Դատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 14-11-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմինե |
| Ազգանուն | Մելիքսեթյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 01-07-2022 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 15-11-2024 |
|---|---|
| Որոշում | Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՎ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ ԵԴ1/3328/01/24 «15» նոյեմբերի 2024թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ա. Մելիքսեթյանս, ուսումնասիրելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի` Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ին մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Արաբկկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 60584124 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3328/01/24 դատական գործի համարը, աշխատակազմին է հանձնվել 2024 թվականի նոյեմբերի 15-ին: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով, Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի` Թիվ ԵԴ1/3328/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ստանձնել վարույթ և նշանակել նախնական դատալսումներ 2024 թվականի նոյեմբերի 19-ին, ժամը 17:30-ին, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Ավան նստավայրում (ք. Երևան, Գյուլիքևխվյան 20, դահլիճ N 3): Գործը վարույթ ստանձնելու պահից երկու օրվա ընթացքում այդ մասին տեղյակ պահել հանրային մեղադրողին և վարույթի մասնավոր մասնակցին՝ նրան ուղարկելով սահմանված ձևի հուշաթերթիկ` հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 311-րդ հոդվածով սահմանված հարցերի կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի պարզաբանմամբ: ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Կազմակերպության անուն | ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ տիկին Ա․ Երիցյան |
| Կազմակերպության հասցե | ք. Երևան, Նաիրի Զարյան 33ա |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Տարոն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստը կայացվել է նշանակված ժամից շուտ՝ ժամը 16։00 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Տարոն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Մեղադրական |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 16:50 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Տարոն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 19-11-2024 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ԵԴ1/3328/01/24 «19» նոյեմբերի 2024թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը նախագահությամբ դատավոր՝ Ա. Մելիքսեթյանի, քարտուղարությամբ՝ Ս. Ջավադյանի, մասնակցությամբ. հանրային մեղադրող՝ Ա․ Երիցյանի, դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի /ծնված՝ 22.11.2000թ., ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում դատված, չամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, հաշվառված՝ Գեղարքունիքի մարզ, գ․ Զորաբեր, 3-րդ փողոց, 40-րդ տուն հասցեում, բնակվող՝ ք․ Երևան, Քանաքեռ 2-րդ փող․, 7-րդ տուն հասցեում/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական պատմությունը. 1.1․ 2024թ. սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60584124 քրեական վարույթը: 1.2․ 2024թ. հոկտեմբերի 11-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին: 1.3․ 2024թ. հոկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքը կիրառելու մասին: 1.4․ 2024 թվականի նոյեմբերի 14-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան մուտք է եղել ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Արաբկկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված նախաքննական 60584124 համարով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/3328/01/24 դատական գործի համարը: 1.5․ 2024թ. նոյեմբերի 15-ին Դատարանը կայացրել է քրեական գործով վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալասումներ նշանակելու մասին որոշում: 2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը. Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։ 3. Դատաքննությամբ հետազոտված թույլատրելի ապացույցները. 3.1․ Որպես արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված, քրեական վարույթին կցված փաստաթղթերի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված քաղվածքի համաձայն Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը վարորդական վկայական չունի։ 3․2․ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:27-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունն այն մասին, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:15-ի սահմաններում, Ֆորդ մակնիշի 87 AM 788 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երեւան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում: Ստուգմամբ պարզվել է, որ Տարոն Մկրտչյանը, չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում։ Արձանագրության ստորադիր հատվածում առկա է արձանագրությունը ստացողի ստորագրությունը։ 3․3․ Ալկոտեստեր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի պատճենը, համաձայն որի՝ Տարոն Մկրտչյանի մոտ 2024թ. օգոստոսի 23-ին՝ ժամը 00:21:40-ին, հայտնաբերվել է 0,275 մգ/լ ալկոհոլի պարունակություն: 3․4․ Ստուգաչափման թիվ 121942 վկայականի պատճենը, համաձայն որի՝ ալկոտեստեր սարքի ստուգաչափման արդյունքների հիման վրա չափման միջոցը բավարարում է սահմանված պահանջներին: 3.5․ Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը դատարանում հրաժարվեց ցուցմունք տալ, սակայն չհրաժարվեց իր՝ նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքից, ուստի հանրային մեղադրողի միջնորդությամբ հրապարակվեց վերջինիս նախաքննական ցուցմունքը, համաձայն որի՝ «(…)հայտնեց, որ ներկայացված մեղադրանքի էությունը և բովանդակությունը լիովին պարզ է,հասկանալի։ Ներկայացված մեղադրանքում ընդունում է իր մեղավորությունը և, օգտվելով լռելու իր իրավունից, չի ցանկանում ցուցմունք տալ։ Տարոն Մկրտչյանը հայտարարեց, որ հեռախոսակապի միջոցով ծանուցվել է որպես մեղադրյալ հարցաքննվելու նպատակով քննչական բաժին ներկայանալու անհրաժեշտության մասին, սակայն ընտանեկան պատճառներից ելնելով, չի կարողացել նշանակված օրը և ժամին ներկայանալ։ (…)» 4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները. Հետազոտված ապացույցների հիման վրա Դատարանի կողմից հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները. Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանը, չունենալով մեխանիկական փոխհաղորդակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, 2024թ. օգոստոսի 23-ին, ժամը 00:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղիում վարել է Ֆորդ մակնիշի 87 AM 978 հաշվառման համարանիշի տրասպորտային միջոցը, որը կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակիցների կողմից, ինչից հետո «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» ՀՀ օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի 9-րդ մասով սահմանված կարգով ստուգվել է վարորդի սթափությունը և պարզվել է, որ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի արտաշնչած 1 լիտր օդում մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.275 մլ/գ, ինչի վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180418096 արձանագրությունը։ 5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները. 5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին առաջադրված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ. - ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները, մասնավորապես մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի կողմից չունենալով տվյալ կարգի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք, ոչ սթափ վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը, - ապացուցված է վերոգրյալ արարքի քրեական հակաիրավականությունը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, - ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանիկողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված վերոգրյալ արարքը կատարելը. - ապացուցված է մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ: 5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` Դատարանը գտնում է հետևյալը. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն «1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է: 2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: 4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործությունների համակցությամբ յուրաքանչյուր հանցագործության համար առանձին պատիժ (հիմնական և լրացուցիչ) նշանակելով` դատարանը վերջնական պատիժը որոշում է նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով: Մասնակի գումարման դեպքում վերջնական պատիժը պետք է ավելի լինի, քան համակցության մեջ մտնող հանցագործությունների համար նշանակված առավել խիստ պատիժը: Հանցագործությունների համակցությամբ վերջնական պատիժը որոշելիս մասնակի գումարվող պատիժը չի կարող պակաս լինել տվյալ պատժատեսակի համար սույն օրենսգրքով նախատեսված նվազագույն չափից կամ ժամկետից, սակայն վերջնական պատիժը չի կարող գերազանցել սույն հոդվածի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ, 6-րդ և 9-րդ մասերով նախատեսված առավելագույն չափը կամ ժամկետը:»: Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար: 5.3. Դատարանը որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել: Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք, արձանագրում է վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը: 5.4. Վերոգրյալ իրավանորմերի համատեքստում քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցագործության անմիջական օբյեկտի՝ հասարակության անվտանգության դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող վերոգրյալ հանգամանքների առկայությունը, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանն իր կատարած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, իսկ առավել խիստ պատիժ նշանակելու հիմքերը բացակայում են: Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը չի աշխատում /չունի եկամուտներ/, ուստի ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 5-րդ մասով Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատժի չափը որոշելիս պետք է հաշվի առնել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափը, որը «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն սահմանված է 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամ: Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի օգոստոսի 23-ին կատարված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար մեղադրյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի՝ 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով, որով կապահովվի ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին և բավարար կլինի սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու համար: Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի միջնորդությանը մեղադրյալի նկատմամբ նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկի չափով տուգանք նշանակելուն՝ վերջինիս կողմից դատվածությունը մարված չլինելու պայմաններում , Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակելով նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի չափով տուգանք, Դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերջինիս դատվածություն ունենալու հանգամանքը և գտնում է, որ նշված պատիժը բավարար է պատժի նպատակների իրացվելիության տեսանկյունից, ուստի առավել խիստ պատիժ նշանակելու անհրաժեշտություն Դատարանը չի տեսնում։ Անդրադառնալով դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու օրենսդրական պահանջին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը․ - Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1827/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14829422/ 2023 թվականի նոյեմբերի 21-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 14-ին և 2024 թվականի հոկտեմբերի 31-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։ - Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչանի վերաբերյալ թիվ ԵԴ1/1270/01/23 քրեական գործով /նախաքննական համարը՝ 14110222/ 2024 թվականի փետրվարի 05-ին կայացվել է դատավճիռ, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի մարտի 22-ին և 2024 թվականի նոյեմբերի 01-ին դատավճռով նշանակված տուգանքը վճարվել է։ Արդյունքում ստացվում է, որ թեև օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռների կայացումից հետո մինչև մեղադրյալի կողմից պատժի կրումը մեղադրյալը 2024թ. օգոստոսի 23-ին կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասով նախատեսված նոր հանցանք, ուստի փաստացի առկա է դատավճիռների համակցության իրավիճակ, սակայն, այնքանով, որքանով երկու դատավճիռներով տուգանքը պատժատեսակն ամբողջությամբ վճարվել է, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առարկայազուրկ է դատավճիռների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոնի կիրառումը: 5.5. Անդրադառնալով պատիժը մեղադրյալի կողմից կրելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որը մեղադրյալը պատիժը պետք է կրի: Միևնույն ժամանակ հաշվի առնելով այն, որ մեղադրյալը չունի բավարար ֆինանսական միջոցներ, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ուստի արձանագրում է, որ անհրաժեշտ է դատավճռով նրա նկատմամբ նշանակվող տուգանքը տարաժամկետել 12 /տասներկու/ ամիս ժամկետով՝ թույլատրելով վերջինիս յուրաքանչյուր ամիս վճարել առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար: 5.6. Անդրադառնալով մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցին, Դատարանն արձանագրում է, որ միայն հիմնական պատիժը՝ տուգանքը, բավարար է պատժի նպատակներին հասնելու համար, ուստի մեղադրյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատժատեսակ նշանակելն աննպատակահարմար է: 5.7. Դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով գույքային հայց չի հարուցվել, բռնագրավման ենթակա գույքի, ինչպես նաև գույքի արգելադրման վերաբերյալ տվյալներ գործում առկա չեն: 5.8. Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ 2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի վերաբերյալ էլեկտրոնային ռեգիստրի քաղվածքի, վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության, ալկոտեստր սարքի թիվ 91101012 կտրոնի և ստուգաչափման վկայականի պատճենները պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում: 5.9. Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: 5.10. Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթով դատական ծախսեր առկա չեն: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը` Վ Ճ Ռ Ե Ց Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի` 750.000 /յոթ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով: Թույլատրել Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանին դատավճռով նշանակված 750.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս, 12 /տասներկու/ ամսվա ընթացքում՝ յուրաքանչյուր ամիս վճարելով առնվազն 62 500 /վաթսուներկու հազար հինգ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար: Մեղադրյալ Տարոն Մարտիկի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը պահպանել՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։ Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա. ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-11-2024 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 13-01-2025 |
|---|
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 30-01-2025 |
|---|---|
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 03-12-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | քրեական գործի ՝ 1-ին հատորը <<41>> թերթից, 2-րդ հատորը <<41>> թերթից |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 03-12-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-ին հատորը <<41>> թերթից, 2-րդ հատորը <<41>> թերթից |