ԵԴ1/3104/01/24





Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈւԹՅԱՆ ԱՆՈւՆԻՑ


«13» դեկտեմբերի 2024թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)
նախագահող դատավոր՝ Ռազմիկ Մարիկյան
դատական նիստերի քարտուղար՝ Էդուարդ Սարգսյան

մասնակցությամբ`

հանրային մեղադրող Բագրատ Ղազինյանի
մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանի

դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի Արմեն Սամվելի Ղևենյանի (ծնված՝ 02.04.1985թ., ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխաներ, չի աշխատում, դատվածություն ունեցող, հաշվառված և փաստացի բնակվում է Երևան քաղաքի Նորագավիթ 7 փողոցի 34/1 տուն հասցեում), մեղադրանք է ներկայացվել դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը,
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի ապրիլի 20-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով նախատեսված հանցագործության դեպքով ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 60-1533-24 քրեական վարույթը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 21-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով Արմեն Սամվելի Ղևենյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2024 թվականի նոյեմբերի 4-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների դատախազությունից մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60153324 նախաքննական համարով քրեական գործը, որին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/3104/01/24 համարը։
2024 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ռազմիկ Մարիկյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ ԵԴ1/3104/01/24 քրեական գործով վարույթը ստանձնելու մասին:
2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ին Դատարանը թիվ ԵԴ1/3104/01/24 քրեական գործով կայացրել է մեղադրական վերդիկտ՝ Արմեն Սամվելի Ղևենյանին մեղավոր ճանաչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ:
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արեն Սամվելի Ղևենյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` այն բանի համար, որ «որ նա, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից 2023 թվականի մարտի 23-ին կայացված՝ վարչական տույժ նշանակելու մասին թիվ 8180248811 որոշմամբ ենթարկված լինելով վարչական պատասխանատվության՝ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով զրկելու ձևով, պատշաճ ծանուցված և տեղեկացված լինելով այդ մասին, 2023 թվականի հունիսի 23-ին, ժամը 22:50-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղում հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ արտաշնչած մեկ լիտր օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.309 մգ/լ, վարել է Օպել մակնիշի 35QL194 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որպիսի փաստն արձանագրվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի ծառայողների կողմից նույն օրը կազմված՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180251951 արձանագրությամբ:»։
3. Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- Մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ընդունում է մեղքը և համաձայն է մեղադրանքի հետ: Ավելացրել է, որ դեպքի օրը մեքենան վարել է զուտ կայանելու նպատակով:
- Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180251951 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ այն կազմվել 2023 թվականի հունիսի 23-ին՝ ժամը 23:30-ին Երևան քաղաքի Թաիրով 14 հասցեում՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ԵՔԳ 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի պարեկ, ոստիկանության լեյտենանտ՝ Միշա Արմանի Խաչատրյանի կողմից, ըստ որի Արմեն Ղևենյանը իր անվամբ գրանցված Օպել մակնիշի 35QL194 համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղով: Որպես իրավախախտման նկարագրություն՝ նշված է, որ Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղով ժամը 22:50-ին տ/մ վարելու իրավունքից զրկված անձը վարել է Տ/Մ՝ ոչ սթափ վիճակում: Սթափության վիճակը զննվել է 91100993 համարի սարքով և զննման կտրոնի համարն է՝ 00663: Արձանագրության «Վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը» հատվածում առկա է ստորագրություն: Ծանուցման բաժնում նույնպես առկա է ստորագրություն: Արձանագրությունը ստորագրված է նաև այն կազմող անձի կողմից:
- Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180248811 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ այն կազմվել 2023 թվականի մարտի 23-ին՝ ժամը 02:15-ին Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ փողոցում՝ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ, Հովհաննես Հակոբի Սարգսյանի կողմից, համաձայն որի՝ Արմեն Ղևենյանը իր անվամբ գրանցված «Օպել» մակնիշի 35QL194 համարանիշի ավտոմեքենայով խախտել է ՃԵԱԱ մասին օրենքի 24-րդ հոդվածի 7-րդ մասի ա կետը, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում, ժամը 02:10 տրանսպորտային միջոցը վարել է ոչ սթափ վիճակում (վարորդի մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը գերազանցում է 0,5 միլիգրամը), որը նախատեսված է ՀՀ ՎԻՎ օր.-ի 126 –րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Արձանագրության «Վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը, դիտողությունը, ստորագրությունը» հատվածում առկա է ստորագրություն: Ծանուցման բաժնում առկա է ստորագրություն: Արձանագրությունը ստորագրված է նաև այն կազմող անձի կողմից: Արձանագրությանը զուգակցված որոշման մասում նշված է խախտման իրավանորմը՝ ՃԵԱԱ մասին օրենքի 24-րդ հոդվածի 7-րդ մասի ա. կետ: Որպես խախտում նկարագրված է Տ/Մ վարել է ոչ սթափ վիճակում (վարորդի մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը 0,803մ/գ): Որոշման մասում նշված է «ՀՀ ՎԻՎ օրենսգրքի 126 հոդվածի 2 մասի համաձայն Արմեն Ղևենյանին զրկել Տ/Մ վարելու իրավունքից 1(մեկ) տարի ժամկետով»: Որոշումը ընդունվել է ՊԾ 2-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի պարեկ Սարգսյանի կողմից: Առկա է որոշումը ընդունող անձի ստորագրությունը և ամսաթիվը՝ 23.03.2023թ.: Որոշման պատճենը ստանալու և կատարման կարգի մասին քաղվածի բաժնում առկա է ստորագրություն և ամսաթիվ՝ 23.03.2023թ.:
- Վարորդի սթափության վիճակի զննության թիվ 00663 կտրոնը, համաձայն որի՝ այն կազմվել է 91100993 սարքի միջոցով 2023 թվականի հունիսի 23-ին՝ ժամը 23:07-ին: Վերջին ստուգաչափման օրն է 2023 թվականի մայիսի 8-ը: ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակից Խաչատրյանի կողմից ստուգվել 35QL194 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցի վարորդ Արմեն Ղևենյանի սթափության վիճակը և պարզվել է, որ վերջինիս մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը կազմում է 0.309 մգ/լ:
- Թիվ 91100993 ստուգաչափման սարքի թիվ 083673 վկայականը, համաձայն որի՝ ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից 16.11.2022թ-ին ստուգաչափվել է 91100993 գործարանային համարի, «Jupiter X/RP» տեսակի ալկոտեստերը, որը ուժի մեջ է մինչև 16.11.2023թ.-ը: Չափման տիրույթը՝ 0.000-0.200 մգ/լ, պատկանում է ՀՀ ՊԾ-ին: Ստուգաչափման վկայականի վերջնամասում առկա են ստորագրություններ:
- Վարորդի սթափության վիճակի զննության թիվ 00172 կտրոնը, համաձայն որի՝ այն կազմվել է 91101227 սարքի միջոցով 2023 թվականի մարտի 23-ին՝ ժամը 02:09-ին: Վերջին ստուգաչափման օրն է 2022 թվականի նոյեմբերի 09-ը: ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակից Սարգսյանի կողմից ստուգվել 35QL194 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցի վարորդ Արմեն Ղևենյանի սթափության վիճակը և պարզվել է, որ վերջինիս մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը կազմում է 0.803 մգ/լ:
- Թիվ 91101227 ստուգաչափման սարքի թիվ 083552 վկայականը, համաձայն որի՝ ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ի կողմից 09.11.2022թ-ին ստուգաչափվել է 91101227 գործարանային համարի, «Jupiter X/RP» տեսակի ալկոտեստերը, որը ուժի մեջ է մինչև 09.11.2023թ.-ը: Չափման տիրույթը՝ 0.000-0.200 մգ/լ, պատկանում է ՀՀ ՊԾ-ին: Ստուգաչափման վկայականի վերջնամասում առկա են ստորագրություններ:
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրում» առկա վարորդական վկայականի արտատպած տվյալները, համաձայն որի՝ Արմեն Սամվելի Ղևենյանի RJ290395 վարորդական վկայականի կարգավիճակը դաշտում նշված է «Զրկված»: Զրկումներ բաժնում առկա է հետևյալ նշումները՝ սկիզբը 23-03-2023, ավարտը՝ 25-03-2024:
- Վերոնշյալ փաստաթղթերը զննության ենթարկելու մասին արձանագրությունը:
- Վերոնշյալ փաստաթղթերը արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչելու մասին որոշումը:
Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
 ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի օպերատիվ տեղեկատու քարտադարանից ստացված տեղեկանքի համաձայն՝ Արմեն Ղևենյանը Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով դատապարտվել է տուգանքի 375.000 ՀՀ դրամի չափով:
 ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանից արտատպված տեղեկատվության համաձայն՝ Արմեն Ղևենյանն ունի երկու անչափահաս երեխաներ՝ Սամվել Արմենի Ղևենյան, ծնված՝ 05.08.2016թ., և Նանե Արմենի Ղևենյան, ծնված՝ 04.01.2021թ.:
 ՊԵԿ տվյալների շտեմարանից արտատպված տեղեկատվության համաձայն՝ դեպքին նախորդող 12 ամիսների ընթացքում Արմեն Ղևենյանի եկամուտը բացակայում է:
4. Դատարանի փաստական վերլուծությունները և հաստատված կամ հերքված փաստական հանգամանքները.
Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Դատարանը գտնում է, որ առկա է փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջություն, որը թույլ է տալիս հաստատված համարելու, որ Արմեն Ղևենյանը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից 2023 թվականի մարտի 23-ին կայացված՝ վարչական տույժ նշանակելու մասին թիվ 8180248811 որոշմամբ ենթարկված լինելով վարչական պատասխանատվության՝ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով զրկելու ձևով, պատշաճ ծանուցված և տեղեկացված լինելով այդ մասին, 2023 թվականի հունիսի 23-ին, ժամը 22:50-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղում հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ արտաշնչած մեկ լիտր օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.309 մգ/լ, վարել է Օպել մակնիշի 35QL194 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որպիսի փաստն արձանագրվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի ծառայողների կողմից նույն օրը կազմված՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180251951 արձանագրությամբ:
Դատարանը գտնում է, որ դատավճռի հիմքում դրված՝ փոխկապակցված վերաբերելի, թույլատրելի, հավաստի ապացույցների ամբողջությունը բացառում է Արմեն Ղևենյանին ներկայացված մեղադրանքի (տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք զրկված պայմաններում հարբած վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը) ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած հիմնավոր կասկած։
Հիմնական և լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները ստուգելու և գնահատելու արդյունքում Դատարանը հաստատված է համարում նաև սույն քրեական գործի լուծման համար նշանակություն ունեցող հետևյալ փաստական հանգամանքը.
- Արմեն Ղևենյանը հանցանքի կատարման պահին դատվածություն չի ունեցել, ներկայում ունի դատվածություն:
5. Դատարանի իրավական վերլուծությունները, հետևությունները և որոշումները.
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքների և 2024 թվականի դեկտեմբերի 13-ին կայացված մեղադրական վերդիկտի հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է մեղադրյալ Արմեն Սամվելի Ղևենյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (Արմեն Սամվելի Ղևենյանը, զրկված լինելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, ոչ սթափ (հարբած) վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց):
Այսպես.
Արմեն Ղևենյանը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության ծառայողի կողմից 2023 թվականի մարտի 23-ին կայացված՝ վարչական տույժ նշանակելու մասին թիվ 8180248811 որոշմամբ ենթարկված լինելով վարչական պատասխանատվության՝ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից 1 տարի ժամկետով զրկելու ձևով, պատշաճ ծանուցված և տեղեկացված լինելով այդ մասին, 2023 թվականի հունիսի 23-ին, ժամը 22:50-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղում հարբած (ոչ սթափ) վիճակում՝ արտաշնչած մեկ լիտր օդի մեջ ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.309 մգ/լ, վարել է Օպել մակնիշի 35QL194 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որպիսի փաստն արձանագրվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 1-ին գումարտակի 3-րդ վաշտի ծառայողների կողմից նույն օրը կազմված՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180251951 արձանագրությամբ:
Դատարանը որպես մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտարկում՝
- առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը (տե՛ս Սերոբ Ֆրունզիկի Սարգսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշումը),
- խնամքին երկու անչափահաս երեխաների առկայությունը (Սամվել Արմենի Ղևենյան, ծնված՝ 05.08.2016թ., և Նանե Արմենի Ղևենյան, ծնված՝ 04.01.2021թ.):
Դատարանն արձանագրում է, որ բացակայում են Արմեն Ղևենյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածներով նախատեսված հանգամանքները:
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքների հիման վրա Դատարանը գտնում է, որ Արմեն Ղևենյանի անձը բնութագրող հանգամանք է ներկայում դատվածություն ունենալը:
Դատարանը, դրական պատասխանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերին, գտնում է, որ կատարած արարքի համար Արմեն Ղևենյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
2. Ոչ մեծ ծանրության հանցանքներ են համարվում սույն օրենսգրքով նախատեսված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում 2 տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ:
(…)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 53-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Հանցագործությունների համակցություն է համարվում միևնույն անձի կողմից մեկ կամ մեկից ավելի արարքներով սույն օրենսգրքով նախատեսված երկու կամ ավելի հանցանք կատարելը, եթե նա դրանցից ոչ մեկի համար քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել:
(…)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե Դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով (…)¦
(…):
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրյալի կողմից կատարած հանցագործության եղանակը, տեղը, ժամանակը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակները, դիտավորության տեսակը, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին, 55-րդ և 69-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ Արմեն Ղևենյանի նկատմամբ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի ձևով պատիժ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…):
Քրեաիրավական նշված նորմի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է ոչ թե նվազագույն աշխատավարձը, այսինքն պետությունում սահմանված ֆիքսված որևէ գումար, այլ հանցանք կատարած անձի եկամուտը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
Ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները,
(…):
Հաշվի առնելով այն, որ քրեական նոր օրենսգրքում տուգանքի հաշվարկման հիմքում դրվում է հանցանք կատարած անձի եկամուտը, օրենսդիրը կարգավորել է նաև այն իրավիճակները, երբ անձը եկամուտ չունի կամ դրա չափը անհնարին է պարզել: Այդ դեպքերում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
Հաշվի առնելով, այն հանգամանքը, որ «Էկենգ» ՓԲԸ փոխգործելիության հարթակի միջոցով ստացված տեղեկանքի համաձայն՝ դեպքին նախորդող 12 ամիսների ընթացքում մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանի եկամուտը բացակայել է, ուստի վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվող տուգանքի չափը պետք է որոշվի ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափով:
«Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» ՀՀ օրենքի՝ 2022 թվականի դեկտեմբերի 7-ի փոփոխության համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ին ՀՀ-ում որպես նվազագույն ամսական աշխատավարձ է սահմանվել 75.000 ՀՀ դրամը:
Նման պայմաններում, հաշվի առնելով, որ մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանն իրեն մեղսագրվող հանցանքը կատարել է 2023 թվականի հունիսի 23-ին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ նրա նկատմամբ կիրառելի է ներկայում գործող նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Արմեն Ղևենյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը և պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև վերջինիս կողմից կատարված հանցանքի բնույթն ու նշանակությունը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես պատիժ պետք Է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
11. Պատիժը նշանակվում է սույն հոդվածի կանոններով, եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո պարզվի, որ դատապարտյալը մեղավոր է նաև մեկ այլ հանցանքի համար, որը նա կատարել է նախքան առաջին գործով դատավճիռ կայացնելը: Այս դեպքում վերջնական պատժի ժամկետին հաշվակցվում է առաջին դատավճռով նշանակված պատժի կրած մասը և պատժի կրման սկիզբ է համարվում առաջին դատավճռով նշանակված պատժի կրման սկիզբը:
Հետևաբար, նկատի ունենալով, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ ԵԴ1/1575/01/24 դատավճռով Արմեն Ղևենյանի նկատմամբ որպես պատիժ նշանակվել է տուգանք 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով, որից վճարում չի կատարվել՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասի կիրառմամբ՝ հանցանքների համակցությամբ վերը նշված դատավճռով նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը պետք է լրիվ գումարել սույն դատավճռով նշանակված տուգանքի ձևով պատժին, և Արմեն Սամվելի Ղևենյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք 825.000 (ութ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Դատարանը հաշվի առնելով, մեղադրյալի գույքային դրությունը գտնում է, որ վերջինս ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել տուգանքը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…):
Հետևաբար, Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 825.000 (ութ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ամսական նվազագույնը 68.750 (վաթսունութ հազար յոթ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ նրա և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Դատարանը գտնում է, որ Արմեն Ղևենյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու և տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելու պայմաններում առկա է ողջամիտ ենթադրություն առ այն, որ մեղադրյալը, օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, կարող է հեռանալ Հայաստանի Հանրապետությունից՝ այդպիսով դիմելով փախուստի կամ չկատարելով իր վրա դրված պարտականությունները, իսկ բացակայելու արգելքի կիրառումը բավարար է մեղադրյալի փախուստը կանխելու և նրա վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար։
Բացի այդ, Դատարանը գտնում է, որ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արմեն Ղևենյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Անդրադառնալով արտավարութային փաստաթղթերի տնօրինման և պահպանման հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ վարույթն իրականացնող մարմնի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշմամբ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված փաստաթղթերը պետք է պահել գործի հետ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Անդրադառնալով վարութային ծախսերի հարցին՝ Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-6-րդ կետերով նախատեսված վարութային ծախսեր չկան, իսկ 7-րդ կետով նախատեսված ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են: Ավելին` այդ վարութային ծախսերի հատուցման պահանջ Դատարանին չի ներկայացվել։ Հետևաբար՝ Դատարանը գտնում է, որ վարութային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ, 276-րդ և 347-349-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արմեն Սամվելի Ղևենյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման մեջ, և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 11-րդ մասի կիրառմամբ՝ հանցանքների համակցությամբ սույն դատավճռով նշանակված տուգանքին ամբողջությամբ գումարել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ ԵԴ1/1575/01/24 դատավճռով որպես տուգանք նշանակված 375.000 (երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, և Արմեն Սամվելի Ղևենյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք 825.000 (ութ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Արմեն Սամվելի Ղևենյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 825.000 (ութ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ ամսական նվազագույնը 68.750 (վաթսունութ հազար յոթ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ նրա և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Արմեն Սամվելի Ղևենյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արմեն Ղևենյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները վերացնել:
Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ ՌԱԶՄԻԿ ՄԱՐԻԿՅԱՆ