ԵԴ1/3042/01/24

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

27 հունվարի 2025 թվական ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան),

Նախագահությամբ՝ դատավոր Մ.Մելքոնյանի,
քարտուղարությամբ` Ա.Մանասյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Համբարձումյանի,
մեղադրյալ Ռ.Գրիգորյանի,

Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի (ծնված` 03.04.1957թ.-ին ՀՀ-ում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, թոշակառու, նախկինում դատված, դատվածությունը մարված, ամուսնացած, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Սարի Թաղի 6փ., 51-րդ տուն հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով.Դատարանը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1․ Քրեական գործի դատավարական նախապատմությունը․
1․1․ ՀՀ ՆԳՆ ՈՍ պարեկային ծառայությունից ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՏՀ քննության բաժին հաղորդում է ստացվել առ այն, որ 2023 թվականի հունվարի 11-ին ժամը 17։43-ին Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ կազմվել է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ թիվ 8180243343 արձանագրությունը՝ նույն օրը ժամը 17։35-ին Երևան քաղաքի Շիրազի փողոցում «Վոլկսվագեն» մակնիշի 34MO878 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան վարելու համար, իսկ համապատասխան ստուգմամբ պարզվել է, որ վերջինս այդ ժամանակ նշված ավտոմեքենան վարել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում։
1.2. 2023 թվականի հուլիսի 30-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ ՃՏՀ քննության բաժՆՈՒՄ կազմՎել է արձանագրություն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 60831323 քրեական վարույթը նախաձեռնելու մասին:
1.3. 2024 թվականի օգոստոսի 12-ին թիվ 60831323 քրեական վարույթը փոխանցվել է ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժին, իսկ նախաքննության իրականացումը հանձնարարվել է քննիչ Մ․ Ազդարիդիսին։
1.4. 2024 2024 թվականի հոկտեմբերի 15-ին ՀՀ դատախազության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավիթաշեն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա․Համբարձումյանը որոշում է կայացրել թիվ 60831323 քրեական վարույթով Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
1.5. 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ին ՀՀ ՔԿ ԵՔՔՎ Աջափնյակ և Դավիթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Մ․Ազդարիդիսի կողմից որոշում է կայացվել մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ բացակայելու արգելք խափանման միջոցը կիրառելու վերաբերյալ։
1.6.2024 թվականի հոկտեմբերի 30-ին թիվ 60831323 քրեական վարույթը, հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, ստացվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում, որը ստանալով թիվ ԵԴ1/3042/01/24 դատական համարը, մակագրվել և ստացվել է նույն դատարանի դատավոր Մասիս Մելքոնյանի աշխատակազմում:
1.7. 2024 թվականի հոկտեմբերի 01-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը, նախագահությամբ դատավոր Մասիս Մելքոնյանի, որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/3042/01/24 քրեական գործը վարույթ ընդունելու և նախնական դատալսումներ անցկացնելու մասին:
1.8. 2025 թվականի հունվարի 27-ին Դատարանը թիվ ԵԴ1/3042/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով կայացրել է մեղադրական վերդիկտ։
2.Մեղադրանքի փաստացի նկարագրությունը.
Ռազմիկ ԶԱվենի Գրիգորյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այն հանցանքի կատարման համար, որ նա, 01․11․2022թ․ պատշաճ ծանուցված լինելով ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից կայացված վարչական տույժ նշանակելու մասին 2022 թվականի հոկտեմբերի 27-ի թիվ 2215407391 որոշման, այն է՝ 6 ամիս ժամկետով՝ 2022 թվականի նոյեմբերի 1-ից մինչև 2023 թվականի մայիսի 1-ն ընկած ժամանակահատվածում, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու մասին, կասեցման ժամկետը չլրացած՝ 2023 թվականի հունվարի 11-ին՝ ժամը 17։35-ին, Երևան քաղաքի Շիրազի փողոցում վարել է «ՎՈԼԿՍՎԱԳԵՆ» մակնիշի 34 MO 878 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի կրտսեր պարեկի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման մասին թիվ 8180243343 արձանագրությունը։ Այսինքն, Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
3.Դատաքննության ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
3.1. Մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանը հիմնական դատալսումների ժամանակ հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց՝ միաժամանակ պնդելով նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
3.2. Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 330-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, որոշել է հրապարակել մեղադրյալի նախաքննական ցուցմունքները: Ներկայացված մեղադրանքում մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանը իրեն մեղավոր է ճանաչել ամբողջությամբ և ցուցմունքներով հայտնել է, որ 27․10․2022 թվականի թիվ 2215407391 վարչական տույժ նշանակելու որոշման հիման վրա իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը 6 ամսով կասեցնելու մասին ծանուցված է եղել փոստային առաքման միջոցով և գիտակցել է, որ իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված է։ Նշել է, որ 11․01․2023 թվականին Երևան քաղաքի Շիրազի փողոցում տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելու վերաբերյալ թիվ 8180243343 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրության կազմման ժամանակ մեքենան ինքն է վարել և գիտակցել է, որ իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը դեռևս կասեցված է, քանի որ փոստային առաքմամբ կասեցման վերաբերյալ որոշումը ստացել է մինչ այդ։ Հայտնել է, որ զղջում է կատարվածի համար, բացի այդ դեպքից այլ դեպքեր, որ կասեցված վարորդական իրավունքով մեքենա վարի չեն եղել, իսկ տվյալ մեկ դեպքը բացառություն է եղել։ Նշել է, որ զղջում է իր արարքի համար Վ․Թ․ 50-51,74-76 տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
3.3. Հիմնական դատալսումների ժամանակ հետազոտվել է արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության Պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից 11․01․2023 թվականին կազմված թիվ 8180243343 արձանագրության զննությունը, համաձայն որի՝ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանը 11․01․2023թ., ժամը 17։35-ին «Վոլցվագեն» մակնիշի 34MO878 հ/հ ավտոմեքենան Երևան քաղաքի Շիրազի փողոցում վարել է տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում Վ․Թ․ 4,45,57-58 տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
3.4. Հիմնական դատալսումների ժամանակ հետազոտվել է արտավարույթային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Ճանապարհային ոստիկանության էլեկտրոնային ռեգիստրից արտատպված քաղվածքի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի վարորդական իրավունքը կասեցված է եղել 01․11․2022-01․05․2023թթ․ ժամանակահատվածում Վ․Թ․ 19,45,57-58 տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
3.5. Հիմնական դատալսումների ժամանակ հետազոտվել է արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ 27․10․2022 թվականի թիվ 2215407391 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումը զննելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 6 ամիս ժամկետով, իսկ որոշումն ուժի մեջ է մտել հանձնելու օրվան հաջորդող օրը Վ․Թ․ 19,45,57-58 տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
3.6. Հիմնական դատալսումների ժամանակ հետազոտվել է արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Հայփոստ ՓԲԸ 28․10․2022 թվականի AD152650239AM ծանուցագիրը զննելու արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին հասցեագրված 2215407391 որոշումը հանձնվել է Ռադիկ Գրիգորյանին։ Ծանուցագրի ստորին հատվածում առկա է առաքանու հանձնման ամսաթվի վերաբերյալ գրառում՝ 01․11, ստորագրություն, ինչպես նաև «Ռադիկ Գրիգորյան» ձեռագիր գրառում Վ․Թ․ 20,45,57-58 տե´ս 27․01․2025 թ․ դատական նիստի արձանագրությունը:
4.Դատարանի իրավափաստական վերլուծությունները և հաստատված փաստական հանգամանքները.
4.1. «1. Հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով: 2. Չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղությանը: 3. Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ցույց տալ որևէ աջակցություն: Մեղադրյալի անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել նաև նրա պաշտպանի, օրինական ներկայացուցչի, գույքային պատասխանողի և նրա ներկայացուցչի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և ի պաշտպանություն մեղադրյալի բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը հանրային քրեական հետապնդման դեպքում կրում է դատախազը, իսկ մինչդատական վարույթում` նաև քննիչը: Մասնավոր քրեական հետապնդման դեպքում այդ պարտականությունը կրում են տուժողը և նրա ներկայացուցիչը: 4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ կասկածները, որոնք չեն փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»:
4.2. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի այսուհետ՝ օրենսգիրք) 102-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Քրեական վարույթի ընթացքում ապացուցման ենթակա են՝ 1) դեպքը և դրա հանգամանքները (ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) ենթադրյալ հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) մեղադրյալի մեղավորությունը ենթադրյալ հանցանքը կատարելու մեջ. 5) քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները. 6) մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները. 7) ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասը. 8) այն հանգամանքները, որոնք թույլ են տալիս անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից. 9) այն հանգամանքները, որոնցով անձը հիմնավորում է վարույթի ընթացքում իր գույքային պահանջները. 10) այն հանգամանքները, որոնցով վարույթի մասնակիցը կամ այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները (...)»:
4.3. Օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով քրեադատավարական օրենսդրությամբ, ներառյալ ապացուցման չափանիշների մասին վերաբերելի կանոններով, ապացույցները գնահատում են դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: 3. Ոչ մի տվյալ նախապես հավաստի ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև քննիչը և դատախազը չպետք է կանխակալ վերաբերմունք դրսևորեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան, քանի դեռ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դրանք չեն գնահատվել:»:
4.4. Օրենսգրքի 347-րդ հոդվածի համաձայն՝ «4.Դատավճիռը հիմնավոր է, եթե՝
1) դատարանի հետևությունները հիմնված են միայն հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա. 2) դատարանի կողմից հաստատված կամ հերքված համարված փաստական հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին.3) դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները պատշաճ պատճառաբանված են (...)7. Մեղադրական դատավճիռը կայացվում է մեղադրական վերդիկտի հիման վրա և բովանդակում է հանցանքի կատարման մեջ մեղադրյալին մեղավոր ճանաչելու և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելու, պատժից ազատելու, իսկ սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում` պատիժ չնշանակելու մասին դատարանի որոշումը:»:
4.5. «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում: Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…)եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես, այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար: Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
4.6. Հետազոտված ապացույցների հիման վրա՝ դատարանի կողմից հաստատված են համարվում հետևյալ փաստական հանգամանքները. Ռազմիկ Զավենի Գրիգորյանը, 01․11․2022թ․ պատշաճ ծանուցված լինելով ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության կողմից կայացված վարչական տույժ նշանակելու մասին 2022 թվականի հոկտեմբերի 27-ի թիվ 2215407391 որոշման, այն է՝ 6 ամիս ժամկետով՝ 2022 թվականի նոյեմբերի 1-ից մինչև 2023 թվականի մայիսի 1-ն ընկած ժամանակահատվածում, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու մասին, կասեցման ժամկետը չլրացած՝ 2023 թվականի հունվարի 11-ին՝ ժամը 17։35-ին, Երևան քաղաքի Շիրազի փողոցում վարել է «ՎՈԼԿՍՎԱԳԵՆ» մակնիշի 34 MO 878 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայության Երևան քաղաքի գնդի 3-րդ գումարտակի 1-ին վաշտի կրտսեր պարեկի կողմից կազմվել է վարչական իրավախախտման մասին թիվ 8180243343 արձանագրությունը։
5.Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
5.1. Վերլուծելով մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին ներկայացված մեղադրանքը և հիմնվելով հետազոտված թույլատրելի ապացույցների վրա` Դատարանը գտնում է, որ. 1) ապացուցված է Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները: 2) Ապացուցված է, որ մեղադրյալի կատարած արարքը հակաիրավական է և նրա կատարած արարքի համար նախատեսվում է քրեական պատասխանատվություն:3) Ապացուցված է տվյալ արարքը մեղադրյալի կողմից կատարելը։4) Ապացուցված է մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
5.2. Մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
5.3. ՀՀ Սահմանադրության 71-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է: 2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաև նշանակված պատժատեսակը և պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին:
5.4. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության «պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:
5.5. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: 4. Պատժի կատարման կարգը և պայմանները սահմանվում են Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությամբ: Պատիժ նշանակելը քրեական գործով արդարադատության իրականացման վճռական պահն է, որը պետք է դառնա կատարված հանցանքի հասարակական վտանգավորության գնահատման լիարժեք չափանիշ, պատժի ենթարկվող անձին վերասոցիալականացնելու, ինչպես մեղադրյալի, այնպես էլ այլ անձանց կողմից հանցագործությունները կանխելու գործուն միջոց: Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը պատժի տեսակը և չափը որոշելու բազմաթիվ դրույթների ու չափանիշների հետ մեկտեղ անխզելիորեն կապված է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները հետազոտելու և հաշվի առնելու հետ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածում թվարկված են յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման ենթակա փաստական հանգամանքները: Այդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն՝ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա: Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակների իրականացման համար:
5.7. Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում, ուսումնասիրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մեղադրյալ Արմեն Աշոտի Աղաբեկյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցանքի համար պատիժ նշանակելիս` Դատարանը հաշվի է առնում հանցանքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող հանգամանքները:
5.8. Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնում այն, որ նա ներկայացված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և տվել է խոստովանական ցուցմունք, իսկ որպես մեղադրյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք՝ նախկինում դատվածություն ունենալը:
5.9. Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ կարող է նշանակվել արարքի պահին գործող Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որով սահմանված է՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝ պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
5.10. Քննարկելով այն հարցը, թե ինչ պատժատեսակ և պատժաչափ պետք է նշանակվի մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ, հաշվի առնելով մեղադրյալի կատարած հանցանքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, մեղքի ձևը, հանցանքը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, նրա արարքի սոցիալական հետևանքները, ինչպես նաև հանցանքի անմիջական օբյեկտի երթևեկության անվտանգության և տրանսպորտի շահագործման սահմանված կարգի դեմ ուղղված ոտնձգության բնույթը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով մեղադրյալի անձը բնութագրող տվյալների հետ, հաշվի առնելով նաև մեղադրյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոգրյալ հանգամանքների առկայությունը և որպես ծանրացնող հանգամանք՝ նախկինում դատվածություն ունենալը, դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Աշոտի Աղաբեկյանն իր կատարած` 2021 թվականի մայիսի 05-ին ընդունված Հայաստանի Հանրապետության 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար ենթակա է պատժի այդ հանցանքի համար նախատեսված պատիժներից նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
5.11. Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ կարող է նշանակվել արարքի պահին գործող Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որով սահմանված է՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված անձի կողմից տրանսպորտային միջոց վարելը՝ պատժվում է տուգանքով` առավելագույնը տասնապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով` առավելագույնը հարյուր ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով:
5.12. ՀՀ քրեական դատավարության 348-րդ հոդվածի համաձայն դատավճռում պետք է շարադրվեն նաև հետևյալ հարցերի պատասխանները.
• գույքային հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով, ինչպես նաև պատճառված գույքային վնասը ենթակա է արդյոք հատուցման, եթե գույքային հայց չի հարուցվել.
• որ գույքն է ենթակա բռնագրավման, ինչ չափով և ինչպիսի հիմքով,
վերացվելու է արդյոք կիրառված գույքի արգելադրումը, իսկ եթե այդպիսին կիրառված չէ, ապա ենթակա է արդյոք կիրառման,
• ինչպես պետք է պահպանվեն և տնօրինվեն ապացույցները,
• դատապարտված մեղադրյալի նկատմամբ վերացվելու, փոխվելու կամ կիրառվելու է արդյոք որևէ խափանման միջոց.
• ում վրա և ինչ չափով պետք է դրվեն վարութային ծախսերը։
5.13. Քննարկելով մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը՝ Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5.14. Նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք, վարույթային ծախսեր առկա չեն Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
5.15. Քննարկելով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 99-րդ հոդվածով՝ Դատարանը գտնում է, որ որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված բոլոր փաստաթղթերը պետք է պահվեն վարութային նյութերի հետ դրանց ամբողջ ընթացքում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 30-31-րդ, 167-րդ, 347-350-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով, Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Մեղադրյալ Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու համար:
2. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի չափով՝ 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
3. Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանին թույլատրել դատավճռով նշանակված 375.000 /երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամիս ժամկետում:
4. Ռադիկ Զավենի Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
5. Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ապացույցները թողնել կցված քրեական գործի նյութերին:
6. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալուց հետո մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ ՄԱՍԻՍ ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ