ԵԴ1/2985/01/24

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն Ա Ն Ու Ն Ի Ց

27.01.2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ՝ Ա. ԳԱՐՍԵՎԱՆՅԱՆԻ

Մասնակցությամբ՝

ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Վ. ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
ՄԵՂԱԴՐՅԱԼ՝ Վ. ԱՎԱԳՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Վարդան Գևորգի Ավագյանի, ծնված՝ 24.12.1974թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում չդատված, չի աշխատում, ըստ իր հայտարարության՝ բարձրագույն կրթությամբ և ամուսնացած, հաշվառված և բնակվում է՝ Երևան քաղաքի Արարատյան փողոցի 10-րդ բարակի 68/23 տանը:
Մեղադրվում է 3(երեք) դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Վ.Բաղդասարյանի կողմից 30.08.2023թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60250423 քրեական վարույթը:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչի պաշտոնակատար Վ.Բաղդասարյանի կողմից 22.12.2023թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60291923 քրեական վարույթը:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչի պաշտոնակատար Վ.Բաղդասարյանի կողմից 03.05.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60511824 քրեական վարույթը:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչի պաշտոնակատար Վ.Բաղդասարյանի կողմից 03.05.2024թ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախաձեռնվել է թիվ 60512124 քրեական վարույթը:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնի քննիչ Վ.Բաղդասարյանի 08.08.2024թ որոշմամբ՝ թիվ 60512124, թիվ 60511824 և թիվ 60291923 քրեական վարույթները միացվել են թիվ 60250423 քրեական վարույթին:
Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Հ.Ավալյանի 11.09.2025թ. որոշմամբ՝ Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ 3 դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնի քննիչ Մ.Աբաջյանի կողմից 18.09.2024թ. Վարդան Գևորգի Ավագյանին հանձնվել է հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու մասին՝ 11.09.2024թ. որոշման պատճենը, պարզաբանվել մեղադրանքի փաստական հիմքը և իրավական գնահատականն ու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածով նախատեսված՝ նրա իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև նրան է հանձնվել դրանց ցանկը, որի մասին կազմվել է արձանագրություն:
Թիվ 60250423 քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ 23.10.2024թ. մուտքագրվել է Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանում:
Վարդան Գևորգի Ավագյանին 3 դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է ներկայացվել այն բանի համար, որ նա 6(վեց) ամիս ժամկետով՝ 30.01.2023թ. մինչև 30.07.2023թ., տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023թ. մարտի 28-ին, ժամը՝ 1212-ի սահմաններում, «Զվարթնոց» օդանավակայանում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտուին միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180246417 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Վարդան Գևորգի Ավագյանը 6(վեց) ամիս ժամկետով՝ 30.01.2023թ. մինչև 30.07.2023թ., տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023թ. մայիսի 14-ին, ժամը՝ 0510-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Առնո Բաբաջանյան փողոցում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180252506 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Բացի այդ, Վարդան Գևորգի Ավագյանը 6(վեց) ամիս ժամկետով՝ 30.01.2023թ. մինչև 30.07.2023թ., տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու պայմաններում, 2023թ. հունիսի 14-ին, ժամը՝ 0605-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը, որը ստուգման նպատակով կանգնեցվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից և Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ կազմվել է թիվ 8180257067 վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրությունը:
Սահմանված հերթականությամբ և հաջորդականությամբ հետազոտվեցին հետևյալ ապացույցները.
Ներկայացված մեղադրանքում Վարդան Ավագյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց մասնակիորեն, մասնավորապես՝ մեղսագրված առաջին դրվագում իրեն մեղավոր չճանաչեց, իսկ մյուս երկու դրվագներով իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ վարում է «Յանդեքս» տաքսի ծառայության ավտոմեքենաներ: Առաջին դրվագի ժամանակ տեղեկացված չի եղել իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու մասին, իսկ հաջորդ երկու դրվագներով ստիպված է վարել, քանի որ ուսանող երեխաներ ունի:
Զննություն կատարելու մասին 10.09.2024թ. արձանագրությունը, համաձայն որի.
• ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «ՃՈ» ծառայությունից հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանը 2023թ. փետրվարի 12-ին, ժամը՝ 1011-ին, իր կողմից շահագործվող «Տոյոտա» մակնիշի «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան Երևան քաղաքի Աճառյան և Ծ.Աղբյուր փողոցների խաչմերուկի հատվածում երթևեկել է «Երթևեկության ուղղությունները գոտիներով» ճանապարհային նշանով տվյալ գոտու համար չթույլատրված ուղղությամբ:
• Բացի այդ, Վարդան Գևորգի Ավագյանը 2023թ. փետրվարի 12-ին, ժամը՝ 1134-ին, իր կողմից շահագործվող «Տոյոտա» մակնիշի «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան Վերին Պտղնի գյուղում վարել է՝ գերազանցելով երթևեկության սահմանված արագությունը 9կմ/ժ-ով:
• Հաղորդման առթիվ 2023թ. օգոստոսի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60250423 քրեական վարույթը և կատարվում է նախաքննություն:
• ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանը 6 ամիս ժամանակով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում՝ 2023թ. մայիսի 14-ին, ժամը՝ 0510-ին, «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվասոման համարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Առնո Բաբաջանյան փողոցում, որի համար նրա վերաբերյալ կազմվել է վարչական իրավախախտման արձանագրություն:
• Հաղորդման առթիվ 2023թ. դեկտեմբերի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60291923 քրեական վարույթը և կատարվում է նախաքննություն:
• 2024թ. մայիսի 3-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանը 2023թ. մարտի 28-ին, ժամը՝ 1212-ին, Երևան քաղաքի «Զվարթնոց» օդանավակայանում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված: Հաղորդման առթիվ 2024թ. մայիսի 3-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60511824 քրեական վարույթը և կատարվում է նախաքննություն:
• 2024թ. մայիսի 3-ին ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանը 2023թ. հունիսի 14-ին, ժամը՝ 0605-ին, Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված վիճակում:
• Հաղորդման առթիվ 2024թ. մայիսի 3-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60512124 քրեական վարույթը և կատարվում է նախաքննություն:
• 2024թ. օգոստոսի 8-ին կայացված որոշմամբ՝ թիվ 60512224, թիվ 60511824 և թիվ 60291923 քրեական վարույթները միացվել են թիվ 60250423 քրեական վարույթին և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 60250423 քրեական վարույթով:
• ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «ՃՈ» ծառայությունից ստացված նյութերի զննությամբ պարզվել է, որ 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացվել թիվ 2315998616 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումն այն մասին, որ 2023թ. փետրվարի 12-ին, ժամը՝ 1134-ին կատարած իրավախախտման համար Յուրիկ Արուստաի Չիլինգարյանը տուգանվել է 9.000 ՀՀ դրամ:
• 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացվել է թիվ 2315998277 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումն այն մասին, որ 2023թ. փետրվարի 12-ին, ժամը՝ 1011-ին կատարած իրավախախտման համար Յուրիկ Արուստաի Չիլինգարյանը տուգանվել է 5.000 ՀՀ դրամ:
• «Լեգալ Սփորթ» ՍՊ ընկերության փաստաբանական գրասենյակի տնօրեն Տաթևիկ Հարությունյանի կողմից, որպես «Յուրիկ 10» ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ, դիմում է ներկայացվել ՀՀ ՃՈ, որով խնդրել է «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով կատարած թիվ 2315998616 և թիվ 23159982277 վարչական տույժ նշանակելու որոշումները վերահասցեագրել Վարդան Գևորգի Ավագյանին: Կից ներկայացրել է «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցի հանձնման-ընդունման ակտը:
• ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Շենգավիթի բաժնի կողմից ներկայացված տեղեկանքի համաձայն՝ Վարդան Գևորգի Ավագյանին 14.02.2023թ. առձեռն հանձնվել է ՃՈ-ի կողմից 26.12.2022թ. կայացված թիվ 2215696332 որոշումը:
• Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180252506 արձանագրությունն այն մասին, որ Վարդան Ավագյանը կասեցված տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայականով կասեցված 2023թ. մայիսի 14-ին, ժամը՝ 0510-ին, «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Առնո Բաբաջանյան փողոցում:
• Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180246417 արձանագրությունն այն մասին, որ Վարդան Ավագյանը կասեցված տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայականով 2023թ. մարտի 28-ին, ժամը՝ 1212-ին, Երևան քաղաքի «Զվարթնոց» օդանավակայանում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «897 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան:
• Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180257067 արձանագրությունն այն մասին, որ Վարդան Ավագյանը կասեցված տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայականով 2023թ. հունիսի 14-ին, ժամը՝ 0605-ին, Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայում վարել է «Տոյոտա» մակնիշի «904 CG 61» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան:
• ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից կատարված քաղվածքի պատճենի համաձայն՝ Վարդան Ավագյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայականը կասեցված է 30.01.2023թ. մինչև 30.07.2023թ.:
• Թվով 8՝ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ կայացված 2215292002, 2215292006, 2215344119, 22153344121, 2215344122, 2215348743, 2215696332 և 2215260789 որոշումները:
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ 2023թ. մայիսի 14-ին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180252506 արձանագրությունը, 2023թ. մարտի 28-ին, ժամը՝ 1212-ին, կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180246417 արձանագրությունը, 2023թ. հունիսի 14-ին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180257067 արձանագրությունը, 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացված թիվ 2315998616 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումը, 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացված թիվ 2315998277 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումը, «Լեգալ Սփորթ» ՍՊ ընկերության փաստաբանական գրասենյակի տնօրեն Տաթևիկ Հարությունյանի կողմից, որպես «Յուրիկ 10» ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ՝ ՀՀ ՃՈ ներկայացրած դիմումը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Շենգավիթի բաժնի կողմից ներկայացված տեղեկանքը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային դեգիստրից կատարված քաղվածքի պատճենը և վարչական տույժ նշանակելու մասին թվով 8՝ 2215292002, 2215292006, 2215344119, 22153344121, 2215344122, 2215348743, 2215696332 և 2215260789 որոշումներն ու կից նյութերի պատճենները:
Դատարանը, քրեական վարույթի ընթացքում հավաքված և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ձևի և բովանդակության վերլուծության, միմյանց հետ համադրելու և ապացույցների ստացման աղբյուրները վերհանելու միջոցով, դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ստուգման ենթարկեց և հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատեց վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, հետևաբար՝ ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով և հիմնվելով պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ հանգում է հետևության, որ ապացուցված է մեղադրյալ Վարդան Գևորգի Ավագյանին վերագրվող փաստական հանգամանքները (արարքը) և այդ արարքների քրեական հակաիրավականությունը, այդ արարքները կատարվել է նրա կողմից և ապացուցված է վերջինիս մեղավորությունը տվյալ արարքները կատարելու մեջ:
Դատարանը այդպիսի հետևության է հանգում, քանի որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատվեց «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան:
Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի այն պատճառաբանությանը, որ առաջին դրվագի ժամանակ տեղեկացված չի եղել իր տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված լինելու մասին, ապա դատարանն այն անհիմն է համարում, քանի որ բերված պատճառաբանությունը չի բխում գործով ձեռք բերված փաստական տվյալներից, մասնավորապես՝ վարչական տույժ նշանակելու մասին 26.12.2022թ. թիվ 2215696322 որոշմամբ՝ Վարդան Գևորգի Ավագյանի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցվել է 6(վեց) ամիս ժամկետով: Նշված որոշումը վերջինս առձեռն ստացել է 14.02.2023թ. (վ.թ. 27):
Անդրադառնալով ապացուցված արարքի նկատմամբ քրեական օրենսգրքի կիրառման ենթակա հոդվածի, հոդվածի մասի կամ կետի հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Վարդան Ավագյանին մեղսագրված արարքները համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որոնցով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցանքների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, մեղադրյալի անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներն ու նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը:
Դատարանը մեղադրյալ Վարդան Ավագյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում՝ նախկինում դատապարտված չլինելը :
Դատարանը մեղադրյալ Վարդան Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է համարում այն, որ զղջացել է կատարած արարքների համար և ընդունել մեղքը, ինչը որպես մեղավոր անձի հետհանցավոր դրական վարքագիծ, վկայում է այն մասին, որ նա լրիվ գիտակցել է իր արարքների հանրային վտանգավորությունը և զղջացել է դրանց համար:
Դատարանը մեղադրյալ Վարդան Ավագյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չհայտնաբերեց:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի՝ օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակներն են.
«(…) վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները» (Տե՛ս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասը):
Շարադրված հոդվածների վերլուծությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի բովանդակությունից: Մասնավորապես՝ նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի՝ հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը (Արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի ու «Պատիժ» հասկացությանը և դրա նպատակների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-201/07 և թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»:
Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Հետևաբար՝ կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա (Տե՛ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի՝ Գառնիկ Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Էդվարդ Ադամյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵԷԴ/0048/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով` 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13, Արմեն Շահբազյանի գործով` 15.08.2014թ., թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Նարեկ Սարգսյանի գործով` 22.12.2011թ., թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 և Գարուշ Մադաթյանի գործով՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումները):
Մեղադրյալին մեղսագրվող հանցանքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի՝ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության վտանգավորության վրա՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 17.02.2009թ., թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Ավելին՝ Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի` Գառնիկ Սեյրանի Գալստյանի գործով` 16.12.2014թ., թիվ ԵՄԴ/0027/01/14, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով՝ 31.10.2014թ., թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 և այլ որոշումներ):
Ինչ վերաբերում է հանցագործության կատարման հանգամանքներին, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ դրանք յուրաքանչյուր քրեական գործով պետք է գնահատման ենթարկվեն հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի համատեքստում: Գնահատման արդյունքում դատարանը պետք է պարզի հանցավոր վարքագծի դրսևորմանը նախորդող և ուղեկցող հանգամանքները, հանցավոր վարքագծի դրսևորման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը և այլն:
Դրանից բացի, դատարանի հետևությունները, ի թիվս այլոց, պետք է հիմնված լինեն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի կողմից արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին (տե՛ս թիվ ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԵԿԴ/0042/01/11, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ/0082/01/12, ԵԱՔԴ/0091/01/14 և ՎԲ-50/70 գործերով որոշումները):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից և Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատժատեսակի և պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Այսպիսով՝ դատարանը, հաշվի առնելով Վ.Ավագյանի կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության շարժառիթը և նպատակը, գործի հանգամանքները, քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և հանցագործության ծանրությունը, վերջինիս անձը բնութագրող, ինչպես նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակվող պատժի` վերջինիս վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությունը, հանցանքի սանկցիայով նախատեսված՝ նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանների շրջանակում, իր հայեցողության շրջանակներում ղեկավարվելով պատժի նշանակման օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, օրենքով և ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ 3 դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով պատիժ պետք է նշանակել այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի՝ տուգանքի ձևով, քանի որ այն կարող է ապահովել պատժի նպատակները:
Տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանն ուշադրություն է դարձնում նաև մեղադրյալի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությանը, ինչպես նաև մեղադրյալի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությանը(նրա վաստակի չափը, ընտանիքի ապահովվածությունը և այլն), մասնավորապես՝ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից ստացված տեղեկատվության համաձայն՝ մեղադրյալ Վարդան Ավագյանը սույն գործով իրեն մեղսագրվող հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում չի հանդիսացել վարձու աշխատող , հետևաբար՝ դատարանը գտնում է, որ տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի՝ 75.000(յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Ընդ որում, թեպետ իրավահպատակ վարքագիծը բնորոշ է հասարակության լայն շրջանակներին և յուրաքանչյուր քաղաքացու հասարակական պարտքն է, հետևապես անձի կողմից նախկինում հանցանք կատարած կամ դատապարտված չլինելը, ինչպես նաև նոր հանցանք չկատարելը չեն կարող դիտարկվել որպես անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, այդուհանդերձ՝ մեղադրյալ Վ.Ավագյանի՝ նախկինում դատապարտված չլինելու և առաջին անգամ ոչ մեծ ծանրության հանցանքներ կատարած լինելու հանգամանքը գնահատելով վերջինիս կողմից դրանց հետևանքները նախատեսելու բնույթի և աստիճանի կոնտեքստում, և ելնելով նաև մարդասիրության սկզբունքից, նրա դրսևորած հետհանցավոր դրական վարքագծից, ընտանեկան և սոցիալական դրությունից, սոցիալական միջավայրում մեղադրյալի զբաղեցրած տեղից և սոցիալական միջավայրում նրա բնութագրերից ու բոլոր այս հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ՝ դատարանը հանգում է հետևության, որ տուգանքի նվազագույն չափը նշանակելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանն ու հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 69-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Նկատի ունենալով, որ Վարդան Գևորգի Ավագյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված երեք հանցանք, որոնցից ոչ մեկի համար քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել՝ դատարանը գտնում է, որ հանցագործությունների համակցությամբ յուրաքանչյուր հանցագործության համար առանձին պատիժ նշանակելով` վերջնական պատիժը պետք է որոշել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին և 9-րդ մասերով սահմանված կարգով՝ նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով:
Դատարանը նաև պարզեց, որ մեղադրյալ Վ.Ավագյանը չի կարող անհապաղ և ամբողջությամբ վճարել նշանակված տուգանքը, սակայն պատրաստակամ է այն վճարել մաս առ մաս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Նկատի ունենալով, որ մեղադրյալ Վ.Ավագյանը, նյութական դրությունից ելնելով, ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու տուգանքը, այսինքն՝ տուգանքի անհապաղ վճարումն անհնար է՝ դատարանը գտնում է, որ նրան պետք է թույլատրել նշանակվող տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1 տարվա ընթացքում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը՝ դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը վերացնելու կամ փոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար՝ այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով վարութային ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարութային ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են:
Անդրադառնալով ապացույցների տնօրինման հարցին՝ դատարանը գտնում է, որ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված և վարույթի նյութերին կցված՝ 2023թ. մայիսի 14-ին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180252506 արձանագրությունը, 2023թ. մարտի 28-ին, ժամը՝ 1212-ին, կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180246417 արձանագրությունը, 2023թ. հունիսի 14-ին կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180257067 արձանագրությունը, 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացված թիվ 2315998616 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումը, 2023թ. փետրվարի 27-ին կայացված թիվ 2315998277 վարչական տույժ նշանակելու մասին որոշումը, «Լեգալ Սփորթ» ՍՊ ընկերության փաստաբանական գրասենյակի տնօրեն Տաթևիկ Հարությունյանի կողմից, որպես «Յուրիկ 10» ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ՝ ՀՀ ՃՈ ներկայացրած դիմումը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Շենգավիթի բաժնի կողմից ներկայացված տեղեկանքը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային դեգիստրից կատարված քաղվածքի պատճենը և վարչական տույժ նշանակելու մասին թվով 8՝ 2215292002, 2215292006, 2215344119, 22153344121, 2215344122, 2215348743, 2215696332 և 2215260789 որոշումներն ու կից նյութերի պատճենները պետք է պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները պետք է վերացնել:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 347-350-րդ և 364-րդ հոդվածներով՝ դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Վարդան Գևորգի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել 3(երեք) դրվագ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքով՝ յուրաքանչյուր դրվագով նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկի՝ 375.000(երեք հարյուր յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին և 9-րդ մասերի կիրառմամբ՝ նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք՝ 1.125.000(մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Վարդան Գևորգի Ավագյանին թույլատրել նշանակված՝ 1.125.000(մեկ միլիոն հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը մաս առ մաս վճարել 1(մեկ) տարվա ընթացքում:
Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Վարույթի նյութերին կցված արտավարութային փաստաթղթերը պահել վարույթի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, Վարդան Գևորգի Ավագյանի նկատմամբ սույն քրեական գործի շրջանակներում կիրառված սահմանափակումները վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ. ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆ