Հիմնական

Գործի համար: ԵԴ1/2835/01/24
Վիճակագրական տողի համար : 9.1

Պատասխանող

Զազա Դոլաբերիձե Ռեզոյի
Զազա Դոլաբերիձե Ռեզոյի
Զազա Դոլաբերիձե

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Դավիթ Արղամանյան

Քրեական վերաքննիչ

Էդգար Մանասյան

Նարինե Հովակիմյան

Արմեն Բեկթաշյան

Հոդվածներ

Երևանի քրեական դատարան

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 252-րդ Մաս 3-րդ

Դատավոր

Երևանի քրեական դատարան

Դավիթ Արղամանյան

Քրեական վերաքննիչ

Էդգար Մանասյան

Նարինե Հովակիմյան

Արմեն Բեկթաշյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի հետ, խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, ապօրինի մուտք են գործել Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի բնակարան և բռնություն գործադրելով կատարել ավազակություն:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Երևանի քրեական դատարան 2026-02-11 15:00 8 Կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2026-02-02 17:00 8 Չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-12-22 14:00 8 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-12-09 17:00 8 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2025-11-13 15:00 8 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-10-15 14:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-08-22 16:30 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-08-04 15:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-07-09 14:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-06-23 16:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-05-05 14:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-04-25 14:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2025-04-11 14:00 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-03-28 14:30 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-02-13 14:30 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-02-03 16:30 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2025-01-24 17:30 6 Նիստը կայացել է
Երևանի քրեական դատարան 2024-12-24 14:00 6 Նիստը կայացել է
Տվյալների կենտրոն 2024-12-10 14:00 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2024-11-28 16:00 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2024-11-11 15:30 6 Նիստը չի կայացել
Տվյալների կենտրոն 2024-10-24 14:00 6 Նիստը կայացել է
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
Խանետա Ֆթոյանի,
Անուշ Հովսեփյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
տուժողներ՝ Ալիսա Ասլանյանի,
Գրիգոր Գրիգորյանի,
Կարինե Պետրոսյանի
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,
թարգմանիչներ՝ Լիանա Կարապետյանի,
Գրիգորի Գրիգորյանի,
Գագիկ Միրզոյանի,
Գայանե Կասյանի,


2026թ. փետրվարի 11 ք. Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի՝
(ծնված 09.02.1977 թվականին, Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, ՎՀ քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառման վայրը՝ Վրաստանի Հանրապետություն, քաղաք Ծղալտուբո, գյուղ Խոմուլի, 36-րդ տուն)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024թ. օգոստոսի 27-ին՝ ժամը 12։50-ին, բնակարան ապօրինի մուտք գործելով գողություն կատարելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն։
2. 2024թ. օգոստոսի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 44-254-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
3. 2024թ. օգոստոսի 28-ին քրեական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի հանձնարարությամբ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնում նախաձեռնված թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթի նախաձեռնման արձանագրության մեջ կատարվել է շտկում և քննության առարկա դեպքին տրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատական։
4․ 2024թ. օգոստոսի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի որոշմամբ թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթով Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
5․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) 2024թ. օգոստոսի 29-ի որոշմամբ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամանակով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024թ. օգոստոսի 27-ից։
6․ 2024թ․ հոկտեմբերի 7-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի որոշմամբ թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթով Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետերով հարուցվել է նոր հանրային քրեական հետապնդում։
7․ 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթից անջատվել է թիվ 17141924 քրեական վարույթը՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբարիձեի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի կապակցությամբ։
8․ 2024թ. հոկտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի քրեական դատարան է ստացվել Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի կողմից թիվ 17141924 քրեական վարույթով հաստատված մեղադրական եզրակացությունը ըստ մեղադրանքի Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
9․ 2024թ. հոկտեմբերի 14-ին Դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
10․ Դատարանի 2024թ. հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. հունվարի 27-ը։
11․ Դատարանի 2025թ. հունվարի 24-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. ապրիլի 27-ը։
12․ Դատարանի 2025թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 1 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. մայիսի 27-ը։
13․ Դատարանի 2025թ. մայիսի 5-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. օգոստոսի 27-ը։
14․ Դատարանի 2025թ. օգոստոսի 22-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. նոյեմբերի 27-ը։
15․ 2025թ. նոյեմբերի 13-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը կայացրել է մեղադրական վերդիկտ, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեն մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ։ Վերջինիս նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճռով դրան անդրադառնալը։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա «(…) նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն:
Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան, որտեղ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան, որտեղ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող 100,000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող 77,564 ՀՀ դրամ արժողությամբ զարդերը:
Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվինաշվիլիի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ բնակարանի ներսում տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց: Հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Իվանե Գվինաշվիլին, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի: Գարիկ Մովսիսյանը հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Իվանե Գվինաշվիլիին բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
Այսինքն՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղսագրվում է մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:
(...)»։
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնում Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանը ներկայացրել է հաղորդում այն մասին, որ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին անհայտ անձինք, կոտրելով մուտքի դռան փականը, մուտք են գործել Ավան, Չարենց թաղամասի 14-րդ շենք, 3-րդ բնակարան և բնակարանից փորձել են կատարել գողություն: Նշել է, որ ներկա պահին չգիտի տանից ինչ-որ բան գողացել են, թե ոչ, նշել է նաև, որ հանցագործության պահը ֆիքսվել է բնակարանում գտնվող տեսանկարահանող սարքի միջոցով (հատոր 1, վ/թ 13),
- 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկ, ինչպես նաև հայտնաբերվել է սև, կապույտ և սպիտակ գույների բռնակով մեկ պտուտակահան (հատոր 1, վ/թ 17),
- 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականացված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի մուտքի դռան կողպեքները վնասված են, ինչպես նաև հայտնաբերվել է տեսաձայնագրող սարք: Դեպքի վայրից առգրավվել են թվով երկու գուլպաներ, թվով երկու ժամացույցի տուփեր (հատոր 1, վ/թ 40-43),
- Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «(․ ․ ․) Առաջին տեսագրության ընդհանուր տևողությունը կազմում է 10 վայրկյան: Տեսագրության մեջ երևում է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն, հագին մոխրագույն տաբատ, սև կարճաթև շապիկ և մոխրագույն արևային գլխարկ, իրենից ավելի փոքրամարմին տղամարդու հետ, ըստ տեսաձայնագրության տվյալների 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին, մուտք է գործում Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան: Երկրորդ տղամարդու հագին առկա է բաց կապույտ ջինսե կիսատաբատ, սպիտակ կարճաթև շապիկ, սև գույնի պայուսակ, բաց գույնի արևային գլխարկ և մուգ գույնի կոշիկներ: Մուտք գործելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն փակում է բնակարանի մուտքի դուռը, իսկ մյուս տղամարդը բացում է մուտքի դռան դիմացի սենյակի դուռը: Զազա Դոլաբերիձեի ձեռքին երևում է երկար սայրով գործիք և լապտեր:
Երկրորդ տեսագրության ընդհանուր տևողությունը կազմում է 16 վայրկյան: Տեսագրության զննությամբ երևում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն տեսագրության համաձայն 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:49-ին, բացում է մուտքից դեպի աջ գտնվող ննջասենյակի դուռը և փակում է: Զննության ընթացքում Ալիսա Ասլանյանը հայտարարել է, որ տեսագրության մեջ երևացող հաղթանդամ, մոխրագույն տաբատով և սև շապիկով տղամարդը այն տղամարդն է, ում նա տեսել է իրենց հարևան Գոքորի բնակարանում: Այդ նույն տղամարդը իրեն հարվածներ է հասցրել, ինչից հետո նրա հետ եղած երկրորդ փոքրամարմին տղամարդու հետ փախուստի են դիմել:
Գրիգոր Մովսիսյանը հայտնել է, որ տեսագրության մեջ երևացող մոխրագույն տաբատով, արևային գլխարկով, սև շապիկով տղամարդը այն տղամարդն է, ում ինքը 27.08.2024 թվականին հետապնդել և բռնել է (․ ․ ․)» (հատոր 1, վ/թ 75-76ա),
- Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների պատմության զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեն՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին, ժամը՝ 14:46-ին, Բագրատաշենի անցակետով, «Մերսեդես Բենս» մակնիշի «DC820DC» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով մուտք է գործել Հայաստանի Հանրապետություն, նույն օրը, ժամը՝ 14:47-ին, նույն ավտոմեքենայով Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Իվանե Գվինիաշվիլին: 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին, ժամը՝ 00:43-ին, Զազա Դոլաբերիձեն դուրս է եկել Հայաստանի Հանրապետությունից, նույն օրը՝ նույն ժամին, նույն անցակետից Հայաստանի Հանրապետության տարածքը լքել է Իվանե Գվինիաշվիլին: 2024 թվականի մայիսի 20-ին, ժամը՝ 13:07-ին, Բագրատաշեն անցակետից Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Իվանե Գվինիաշվիլին, նույն օրը, ժամը՝ 13:08-ին, Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Զազա Դոլաբերիձեն: Դեպքից մեկ օր առաջ՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին, ժամը՝ 21:43-ին, Բագրատաշեն անցակետից և՛ Զազա Դոլաբերիձեն, և՛ Իվանե Գվինիաշվիլին մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք (վ.թ. 2-րդ հատոր, 70-72),
- 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննության ներկայացված գլանաձև մեխանիզմը կոտրված է և պիտանի չէ հետագա նպատակային օգտագործման համար: Գլանաձև մեխանիզմով աշխատող ներդիր փականի արտաքին և ներքին մակերեսների հետազոտությամբ բացի տևական օգտագործման բնորոշ հետքերից, այլ մեխանիկական բնույթի հետքեր և վնասվածքներ չեն հայտնաբերվել: Վերը նկարագրված ներդիր փականը, ամենայն հավանականությամբ, բացվել է դրա մեջ գտնվող գլանաձև մեխանիզմը կոտրելով, այնուհետև օտար պինդ առարկայով կամ գործիքով, հնարավոր է նաև ներկայացված պտուտակահանով տարիչը պտտեցնելու միջոցով
Սուվալդային մեխանիզմով ներդիր՝ փականի արտաքին և ներքին մակերեսներին հայտնաբերված վերը նկարագրված հետքերը մեխանիկական բնույթի են, պատճառվել են օտար, պինդ առարկայի կամ գործիքի հնարավոր է հարմարեցված բանալու և օժանդակող այլ առարկայի /ների/ ներգործության՝ բանալու համար նախատեսված անցքի մեջ մտցնելու և սուվալդների վրա ներգործելու արդյունքում, ինչի հետևանքով հնարավոր է, որ աշխատեցվել է մեխանիզմը, և բացվել է այն:
Փորձաքննության ներկայացված գլանաձև մեխանիզմը մեջտեղից /որտեղից այն հեղյուսով ձգվում է փականին/ կոտրված է, դրա վրա մեխանիկական ներգործության հետքեր առկա չեն, ինչից կարելի է եզրակացնել, որ այն, ամենայն հավանականությամբ, կոտրվել է դրսի հատվածի վրա տեխնիկական միջոցներով, այդ թվում հարթաշուրթով, կարգավորվող մանեկադարձակով կամ նմանատիպ այլ գործիքով ներգործելու արդյունքում:
Փորձաքննության ներկայացված փականների արտաքին և ներքին մակերեսներին առկա են նաև տևական շահագործմանը բնորոշ հետքեր։
Ներկայացված սուվալդային ներդիր փականը բացվել է օտար պինդ հարմարեցված առարկաների կամ գործիքների ներգործությամբ, իսկ գլանաձև մեխանիզմով աշխատող ներդիր փականը բացվել է դրա գլանաձև մեխանիզմը կոտրելու միջոցով (հատոր 2, վ/թ 63-68),
- 2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ Ալիսա Ասլանյանի մարմնական վնասվածքները՝ աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաների ներգործությամբ, հնարավոր է նշված ժամանակին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում (հատոր 2, վ/թ 89-90),
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ ոստիկանության ՕԿԿ-ի աշխատակից պատասխանում է զանգին, ասում է «ոստիկանություն», ահազանգող անձը ասում է «մենակ շուտ էլի, Չարենց 14-ի 3-րդ բնակարանը մարդ ա մտել, ուղղակի մենք ընդեղ չենք», ոստիկանության ՕԿԿ-ի աշխատակիցը հստակեցնող հարց է տալիս, ասելով «քաղաք Երևան», ահազանգ կատարողը պատասխանում է «այո քաղաք Երևան, Ավանի Չարենց թաղամաս 14-րդ շենք 3-րդ բնակարան» (հատոր 2, վ/թ 51ա, 73-74),
- ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթուղթ հանդիսացող թվով մեկ դեպքի հանգամանքները տեսանկարահանած տեսագրությունը պարունակող լազերային սկավառակը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիայի և կապի վարչությունից ստացված 27․08․24 թվականին կատարված ահազանգի բովանդակությունը պարունակող լազերային սկավառակը, Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների վերաբերյալ ստացված փաստաթղթերը (հատոր 1, վ/թ 76ա, 109-110, 179, հատոր 2, վ/թ 77-84),
- իրեղեն ապացույց ճանաչված մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկը, պտուտակահանը, մուտքի դռան երկու կողպեքները, սև գույնի կարճաթև շապիկը և կտորից մոխրագույն տաբատը (հատոր 2, վ/թ 85-86),
- տուժող Գրիգոր Գրիգորյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է ք․ Երևան, Ավան, Չարենց թաղամաս, 14 շենք, 3 բնակարան հասցեում։
Դեպքի օրը ինքը և իր ընտանիքը քաղաքում չեն գտնվել և եղել են Ծաղկաձորում՝ ընկերներով և ընտանիքներով։ Դեպքի կոնկրետ օրը չի հիշում։ Առավոտյան մոտավորապես 09։30-10։00-ի սահմաններում տեսախցիկի միջոցով նկատվել է, որ իրենց բնակարան մարդ է մուտք գործել։ Առաջինը զանգահարել է հորեղբոր որդուն, որպեսզի գնա այնտեղ, քանի որ գտնվել է մոտակայքում։ Տեսախցիկը միացված է եղել բարձրախոսի վրա, և ինքը սկսել է գոռալ, ինչից հետո ներս մտած անձինք փախել են։ Հետագայում հորեղբոր որդին ճանապարհին մեկ անձի բռնել է։
Բնակարանում տեղադրված է եղել տեսանկարահանող սարք՝ միջանցքում, որը շարժի դեպքում հաղորդագրություն է ուղարկել։ Տեսել են, որ բնակարանի դուռը բացվել է պտուտակահանի միջոցով և մուտք են գործել ներս։ Ներսում արդեն տեսել են, որ տվյալ անձը ձեռքին ունեցել է պտուտակահան։
Տեսախցիկի միջոցով անձանց հստակ ճանաչել հնարավոր չի եղել, և դեպքը պարզ չի երևացել։
Դեպքի մասին տեղեկացրել է հորեղբոր որդուն, այլ անձանց չի հայտնել։ Նրա կինը զանգահարել է Ալիսային՝ օգնություն խնդրելու նպատակով։ Այլ օգնության եկող անձ չի եղել, և Ալիսան ինքն է իջել, որտեղ հանդիպել է տվյալ անձանց։
Տուժողի խոսքով՝ Ալիսան նրանց հանդիպել է բնակարանի դռան մոտ։ Երբ Ալիսան հասել է, նրանք փորձել են դուրս գալ, նրանք հրել են և փախել։ Այլ մանրամասների վերաբերյալ ինքը տեղեկացված չի եղել։
Դեպքի արդյունքում բնակարանից հափշտակվել են մանր զարդեր և ժամացույց։ Զարդերը եղել են բիժուտերիա, ոսկեգույն գույնի, «Արմանի» ապրանքանիշի, մոտավորապես 250 դոլար արժողությամբ։ Դեպքից հետո նկատել է, որ բնակարանի դռան փականներից մեկը ջարդված է եղել, իսկ մյուսը, իր ենթադրությամբ, բացվել է գործիքի միջոցով առանց կոտրելու։
Հայտնեց, որ գույքային պահանջ չի ներկայացրել։
- Տուժող Ալիսա Ասլանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ գտնվում է Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի հետ ջերմ հարաբերությունների մեջ և հանդիսանում է նրանց հարևանը։
Օգոստոսի 26-ին նրանք ընտանիքներով գնացել են Ծաղկաձոր՝ իր թոռնիկի ծննդյան օրը նշելու նպատակով, որտեղ ներկա են եղել նաև հարևանները։ Գրիգոր Գրիգորյանի ընտանիքը մնացել է գիշերելու, սակայն ինքը չի մնացել և վերադարձել է Երևան։ Առավոտյան հարսը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ Կարինեի հետ սուրճ խմելիս ինչ-որ կերպ տեղեկացվել են, որ նրանց տուն մարդ է մտել, և խնդրել է իջնել ներքև։ Նրանք ապրում են նույն շենքում՝ ինքը 8-րդ հարկում, իսկ նրանք՝ 1-ին հարկում։
Նա իջել է ներքև, փորձել է հարևանների դռները թակել, սակայն ոչ ոք չի արձագանքել։ Վերադառնալուց հետո մոտեցել է բնակարանի դռանը և նկատել, որ այն կիսաբաց է։ Ինքը իջել է տնային հագուստով և մտել է բնակարան։ Ննջասենյակում տեսել է փոքր մարմնով մի տղայի՝ սպիտակ գլխարկով, որի ձեռքերին եղել են երեխայի գուլպաներ։ Ներս մտած անձինք ձեռնոց չեն ունեցել և գուլպաները օգտագործել են որպես ձեռնոցներ։ Նշեց, որ մեկը հագել էր Գրիգորի գուլպաները, իսկ մյուսը՝ երեխայի։
Ներս մտնելով տեսել է, թե ինչպես նշված անձանցից մեկը բիժուտերիան հավաքում էր պայուսակի մեջ։ Այդ պահին մեղադրյալը գտնվել է պահարանի ներսում և դժվարությամբ է դուրս եկել այնտեղից։ Մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել է իրեն և փախել՝ դուրս գալիս գուլպաները նետելով շքամուտքում։
Տանը մնացած անձի հետ տեղի է ունեցել քաշքշուկ, որի ընթացքում վերջինս իրեն ձեռքով հարվածել է մոտավորապես 3-4 անգամ՝ տարբեր հատվածներում՝ պատճառելով նաև կապտուկներ, այդ թվում՝ աջ կրծքի և աջ սրունքի շրջանում։ Հարվածները հասցվել են ձեռքով, որևէ գործիք չի կիրառվել, և այդ գործողությունների նպատակը եղել է փախուստը։ Այդ ընթացքում ինքը փորձել է կանգնել դռան մոտ և չթողնել, որ վերջինս դուրս գա, սակայն նա իրեն հրելով և հարվածելով դուրս է եկել։
Հայտնեց, որ մինչ այդ փոքր մարմնով անձը արդեն փախել էր։ Ինքը ներս է մտել այն ժամանակ, երբ նրանք գտնվել են ննջասենյակում։ Բնակարանի մուտքից անմիջապես դիմաց գտնվում է ննջասենյակը, որտեղ էլ տեղի են ունեցել նշված գործողությունները։ Մահճակալի վրա լցված են եղել իրերը, իսկ մեծ մարմնով անձը գտնվել է պահարանի մեջ՝ մեջքով դեպի մահճակալը։
Դուրս եկող անձին տեսնելուց հետո դիմել է օգնության և Գոհարի որդուն ուղղություն է ցույց տվել, թե ուր է փախել տվյալ անձը։
Ինքը պտուտակահան չի տեսել, սակայն նկատել է, որ դռան փականներից մեկը բացակայել է և անցք է առաջացել, ինչից հետո որոշել է մտնել ներս և ստուգել՝ արդյոք գողություն է կատարվում։
Չի տեղեկացել, թե կոնկրետ ինչ է հափշտակվել, միայն տեսել է, որ անձանցից մեկը բիժուտերիա է լցրել պայուսակի մեջ և փախել։
Իր նկատմամբ կիրառված հարվածների արդյունքում ստացել է վնասվածքներ, որոնք առաջացել են տվյալ անձի գործողությունների հետևանքով։
Փախուստի դիմած փոքր մարմնով անձը իրեն չի հարվածել, այլ պարզապես հրել է և փախել։ Մյուս անձը՝ մեղադրյալը իրեն հրել և հարվածել է, որպեսզի կարողանա դուրս գալ բնակարանից։
Դատավորի հարցերին պատասխանելով՝ տուժողը հայտնեց, որ պահարանը եղել է երկդռնանի, բաց վիճակում, իսկ ներսի հագուստները թափված են եղել։ Պահարանում գտնվող անձը, ըստ երևույթին, տեսել է մյուսի գործողությունները, քանի որ գտնվել է այնպիսի դիրքում, որ կարող էր տեսնել։ Պահարանում գտնվող անձը որևէ բան իր հետ չի տարել։
Ինքը կանգնած է եղել ննջասենյակի դռան մոտ և փորձել է խոչընդոտել անձանց դուրս գալուն, սակայն վերջիններս հրելով անցել են իր կողքով և փախել։ Նա նաև նշել է, որ դրսի դուռը բաց է թողել՝ հույս ունենալով, որ մարդիկ կլսեն և օգնության կհասնեն։
Պաշտպանության կողմի միջնորդությամբ հրապարակվեց տուժող Ալիսա Ասլանյանի նախաքննական ցուցմունքից հետևյալ հատվածը՝ «էնտեղ փոքրիկ աստիճաններ կան, որն իջնում է դեպի քաղմաս, դեպի սիթի։ Հենց էտ աստիճանների մոտ չի կարացել վազի մեծ մարմնով տղան, էտեղ բռնել են: Էնտեղ բռնել էին, Գարիկին էլ ասում էի, հենա, գրպանից հանելա էս չափսի ատվյորկա, ասելա՝ եթե մոտիկանաս, ես քեզ կխփեմ սրանով (ռուսերենով)։ Երևի բախտս բերելա, որ իմ վախտ չի հանել, չի օգտագործել։»
Նախաքննական ցուցմունքի հակասության հետ կապված հայտնեց, որ անձամբ պտուտակահան չի տեսել, սակայն հետագայում այլ անձանց կողմից ասվել է, որ նման առարկա եղել է։
- Տուժող Կարինե Պետրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է Ավան, Չարենց թաղամաս, 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարանում։
Դեպքի ժամանակ ընտանիքով բացակայել են քաղաքից և գտնվել են Ծաղկաձորում։ Առավոտյան, երբ պատրաստվել են վերադառնալ, իր հեռախոսին հաղորդագրություն է ստացվել, որ տեսախցիկը մարդ է հայտնաբերել։ Ինքը դիտել է տեսագրությունը և տեսել, որ երկու անծանոթ տղամարդ մուտք են գործել իրենց բնակարան։ Դրանից հետո անմիջապես իջել է ներքև, որտեղ ամուսինն է գտնվել և զբաղված է եղել ճամպրուկը հավաքելով, և հայտնել է նրան, որ բնակարան օտար մարդիկ են մտել և գողություն են կատարում։
Ինքը զանգահարել է ոստիկանություն, իսկ ամուսինը տեղեկացրել է իր բարեկամներին և Ալիսային, որպեսզի հավաքվեն և կանխեն գողությունը։
Ինքը տեսախցիկի միջոցով տեսել է, թե ինչպես են անհայտ անձինք գործիքի միջոցով բացել դուռը և մուտք գործել բնակարան։ Տեսանկարահանող սարքը տեղադրված է եղել միջանցքում՝ անմիջապես մուտքի դռան մոտ, ինչպես նաև բնակարանի ներսում։
Բնակարանում ամեն ինչ թափթփված է եղել, հատկապես սենյակում՝ զարդատուփերը և հագուստները։ Հափշտակվել են իր բիժուտերիա զարդերը և ամուսնու «Արմանի» բրենդի ժամացույցը։ Նշված իրերը գտնվել են ննջասենյակում, որը գտնվում է անմիջապես մուտքի դռան դիմաց։ Ննջասենյակում տեսանելի վայրում թանկարժեք իրեր կամ գումար չի եղել։
Հափշտակված բիժուտերիայի և ժամացույցի ընդհանուր արժեքը կազմել է մոտավորապես 500 ԱՄՆ դոլար։
- Վկա Գարիկ Մովսիսյան ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի մասին տեղեկացել է եղբոր զանգից։ Դեպքը տեղի է ունեցել մոտավորապես երկու տարի առաջ, ամռանը։
Եղբայրը հայտնել է, որ տեսախցիկով նկատել են, որ իրենց բնակարանում մարդ կա, ինչպես նաև արդեն զանգահարել էին հարևանուհուն։ Ինքն անմիջապես իջել է ավտոմեքենայից և մոտեցել է դեպքի վայրին, որտեղ այդ պահին անձինք արդեն փախուստի էին դիմում։ Ալիսան հայտնել է, որ նրանք փախել են, և պետք է հետապնդել։ Ինքը վազել է նրանց հետևից և մոտավորապես մեկ փողոց ներքև բռնել է մեղադրյալին։
Մեղադրյալը փորձել է սպառնալ, ասել է, որ եթե մոտենա՝ կհարվածի, սակայն ինքը կարողացել է հարմարեցնել և ծալել նրա ձեռքը՝ վնասազերծելով նրան։ Այնուհետև նրան ուղեկցել է դեպի ներքև՝ դպրոցի կողմ, փորձելով հասկանալ, թե մյուս անձը որտեղ է գտնվում, սակայն վերջինս որևէ տեղեկություն չի հայտնել։ Ինքը կանգնեցրել է նրան պատի մոտ և սպասել մինչև ոստիկանների ժամանումը։
Սկզբում տեսել է երկու անձի՝ մեկը նիհար և գլխարկով, մյուսը՝ մեղադրյալը։ Նրանց նկատել է շենքից որոշ հեռավորության վրա՝ մոտավորապես 200 մետր հեռու, երբ նրանք վազել են աստիճաններով դեպի ներքև։
Ինքը ենթադրել է, որ հենց այդ անձինք են ներխուժել եղբոր բնակարան, քանի որ տեսել է, թե ինչպես են նրանք փախչում դեպքի վայրից, ինչպես նաև հետապնդման ընթացքում ուրիշ մարդկանցից հարցրել է, ովքեր նշել են, որ նման անձինք վազել են այդ ուղղությամբ։
Բռնելու ընթացքում մեղադրյալը ձեռքին որևէ առարկա չի օգտագործել, սակայն սպառնացել է, որ կհարվածի։ Զրույցը տեղի է ունեցել ռուսերեն լեզվով։ Մեղադրյալը դիմադրություն է ցուցաբերել միայն խոսքերով՝ սպառնալով, սակայն ֆիզիկական ակտիվ դիմադրություն չի ցուցաբերել։ Ինքը ծալել է նրա ձեռքը և այդ կերպ պահել մինչև ոստիկանների ժամանումը։
Մեղադրյալը փախուստի հնարավորություն չի ունեցել։ Որոշ ժամանակ անց դեպքի վայր են ժամանել եղբայրը, ծանոթները և ոստիկանները։
Մեղադրյալը խոսակցության ընթացքում ասել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն։ Ինքը նրան տվել է հեռախոս՝ առաջարկելով զանգահարել, որպեսզի իր ընկերը գա, ոչ թե որևէ իր բերի։ Նրա խոսքով՝ այդ պահին ինքը չգիտեր, թե կոնկրետ ինչ է գողացվել։
Ինքը որևէ անձի մոտ որևէ հափշտակված առարկա չի տեսել, սակայն նկատել է, որ մեղադրյալը գրպանից ինչ-որ բան է հանել և նետել։ Այդ մասին հայտնել է ոստիկաններին։ Նետվածը նմանվել է թղթի կամ անձեռոցիկի, սպիտակ գույնի, և նետումը տեղի է ունեցել մոտավորապես 20 մետր հեռավորության վրա, մեկ կամ երկու անգամ։ Թե արդյոք դրանց մեջ եղել են այլ իրեր՝ չի կարող ասել։
Բռնելու պահին միայնակ է եղել, իսկ մոտավորապես 5 րոպե անց դեպքի վայր է ժամանել եղբայրը։ Այդ ընթացքում մեղադրյալը հանգստացել է և այլևս ակտիվ դիմադրություն չի ցուցաբերել։
Մեղադրյալը փորձել է համոզել իրեն, որպեսզի թույլ տա գնալ՝ խոստանալով, որ կվերադառնա, սակայն ինքը չի թույլատրել։
Հետապնդումը տևել է մոտավորապես 2 րոպե և իրականացվել է մոտ 100 մետր հեռավորության վրա՝ աստիճաններով և խաչմերուկների հատվածում։
Ալիսային ճանաչում է որպես հարևան և տեղեկացել է, որ վերջինս է բացել բնակարանի դուռը, սակայն մանրամասների վերաբերյալ իրենք չեն զրուցել։ Պտուտակահանի վերաբերյալ նույնպես Ալիսայի հետ զրույց չի ունեցել և նշել է, որ այդ մասին կարող էր լսած լինել այլ անձանցից։
Երբ մեղադրյալը սպառնացել է պտուտակահանով հարվածել, ինքը եղել է միայնակ, սակայն այդ առարկան չի օգտագործվել, և տվյալ անձը ֆիզիկական հարվածներ չի հասցրել, չի կծել և այլ գործողություններ չի կատարել։ Մեղադրյալը հետագայում հանգիստ վարքագիծ է դրսևորել։
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ընդունում է գողության փաստը և իրեն մեղավոր է ճանաչում այդ մասով։
Ավազակության վերաբերյալ ներկայացվածը չի համապատասխանում իրականությանը և կնոջ խոսքերը սուտ են։ Բնակարան մուտք գործելիս ինքը վստահ է եղել, որ տանը մարդ չկա։ Սկզբում գտնվել է միջանցքում, այնուհետև մտել է մյուս սենյակ, ինչպես նաև եղել է զուգարանի սենյակում։ Դուռը բացելու պահին ձայն է լսել, ինչից հետո լսել է, որ մյուս տղամարդն ասում է փախանք։ Այդ պահին, իր խոսքով, Արթուրը փախել է, իսկ նրա հետևից շարժվել է կինը։
Դուրս գալուց հետո սկսել է վազել, սակայն ձայն լսելով շրջվել է, փորձել է տարբեր ուղղություններով փախչել, սակայն բռնվել է։ Պնդեց, որ տվյալ կնոջը չի հարվածել։ Եթե ցանկանար որևէ գործողություն կատարել, կարող էր փակել դուռը և հեռանալ։ Կինն իրեն հետապնդել է մինչև շքամուտք, որտեղ աստիճանների մոտ շարունակել է վազել իր հետևից։
Ինքը ճանապարհը չի իմացել, իսկ իր հետևից վազել է նաև Գարիկը։ Հետո տարբեր կողմերից մոտեցել են իրեն, և ինքը որևէ դիմադրություն չի ցուցաբերել։ Մոտեցողներին հայտնել է, թե իր մոտ որևէ բան չկա, միայն պտուտակահան, որը ցույց է տվել, ապա գցել և փոխանցել է։ Ինքը նաև ասել է՝ իր մոտ միայն անձնագիր կա և որևէ բան չի գողացել։
Ինքը չի իմացել, թե ինչ է գողացվել, և առաջարկել է, որ եթե որևէ բան գողացվել է, ապա հնարավոր է վերադարձնեն։
Հետո մարդիկ հավաքվել են, և ինքը որևէ մեկին չի սպառնացել, իսկ սպառնալիքներ հնչել են այլ անձանց կողմից։ Վերջում դեպքի վայր է ժամանել ոստիկանությունը, և իրեն տեղափոխել են ոստիկանություն։
3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- ծննդյան վկայականը համաձայն որի՝
«(․ ․ ․ ) Անունը – Էլենե
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Ծննդյան ամսաթիվը - Ապրիլի 1, 2015թ.
Ծննդավայրը – Վրաստան, ք. Քութայիսի
Անձնական համարը - 60150039583
Ծննդյան գրանցման ամսաթիվը – Ապրիլի 6, 2015թ.
Սեռը - Իզական
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Ակտի գրանցման համարը - 68151001571
№ 01156070571
Ծնողները՝
Հայրը
Անունը – Զազա
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Անձնական համարը – 53001004427
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Մայրը
Անունը – Մարինե
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Անձնական համարը – 53001036609
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Վկայաքանը տրման ամսաթիվը - Օգոստոսի 21-ին, 2015թ.
Վկայաքանը տրման մարմինը – ԲԾԶԳ Թբիլիսիի քաղաքացիական ռեգիստրի գրասենյակ
Լիազորված անձի ստորագրությունը - / ստորագրված է/
Կնիքը – առկա է ստորագրութունը և կնիքը»,
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի հարևանների կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի՝
«(. . .) Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի բնակիչները, ովքեր Զազա Դոլաբերիձեի հարևաններն են, Զազա Դոլաբերիձեին բնութագրում են որպես վստահելի, բարի, անխոնջ ու հավատարիմ մարդ։
Նրանց պարզաբանմամբ՝ Զազա Դոլաբերիձեն ծնվել և մեծացել է Խոմուլի գյուղում՝ հենց իրենց աչքի առաջ և նրա հետ ամենօրյա շփում ունեն։ Նա միշտ աչքի էր ընկնում պատասխանատվության բարձր զգացումով, հավատարմությամբ և բարի մարդասիրությամբ։ Նա եղել և մնում է ընտանիքի կերակրողներից։ Հայրը մահացել է կաթվածից։ Մայրը տարիներ շարունակ գամված էր անկողնուն, որը տառապում էր Ալցհեյմերի հիվանդությամբ, չէր կարողանում շարժվել։ Տարիների ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն առանձնահատուկ ջերմությամբ ու հոգատարությամբ է խնամել և տերն է եղել նրան: Նա ունի մեկ եղբայր, ով մահացել է, իսկ Զազա Դոլաբերիձեն դեռ շարունակում է հոգ տանել նրա ընտանիքի մասին։ Երկրորդ եղբայրը հաշմանդամ է, իսկ Զազան հոգում է եղբոր առողջության, դեղորայքնի ու ընտանիքի համար։
Խումուլի գյուղի հարևաններից Զազա Դոլարբերիձեն բարձր հեղինակություն և առանձնահատուկ հարգանք է վայելում։ Նա բարի անձնավորություն է՝ բոլորին օգնող, ալարկոտ չի, հավատարիմ և աշխատասեր։ Զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ, մեղվաբուծությամբ: Նա առանձնահատուկ հոգատար ամուսին է և հրաշալի ջերմության հայր է։
Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի հարևանները Զազա Դոլարբերիձեյին դրական են բնութագրում, ինչը ստորագրում են՝
Բոլոր հարևանների ստորագրությունները՝ /ստորագրված է /»,
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի ընտանեկան կարգավիճակի մասին տեղեկանքը, համաձայն որի՝
«(. . .) Զազա Դոլաբերիձեն ծնվել է փետրվարի 9-ին, 1977թ. ք. Ծկալտուբոյում: Ապրում է Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղում։ Ավարտել է Ծկալտուբոյի № 4 ռուսալեզու ավագ դպրոցը: 1994 թվականին ընդունվել է Քութաիսիի Ակակի Ծերեթելիի անվան պետական համալսարանը, որն ավարտել է 1999 թվականին՝ ստանալով ինժեներ-տնտեսագետի որակավորումով։ Ամուսնացած է, ունի կին՝ Մարինե Դոլաբերիձե, որը մասնագիտությամբ բժիշկ թերապետ է և ունի փոքր որդի Էլենե Դոլաբերիձե՝ 4-րդ դասարանի աշակերտուհի է: Նրա ծնողները մահացած են։ Նա նաև ունի մեկ մահացած եղբայր։ Մյուս եղբայրը, ով նախկինում, ստացել է աշխատանքային վնասվածք և այժմ հաշմանդամ է։ Նա ունի 87-ամյա զոքանչ՝ Ռուսիկո Սվինտրաձե: Զազա Դոլաբերիձեն ընտանիքի կերակրողներից մեկն է: Նա զբաղվում է փոքր բիզնեսով և գյուղատնտեսությամբ»։
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի առողջական վիճակի վերաբերյալ փաստաթղթերը, համաձայն որոնց՝ Զազա Դոլաբերիձեի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ 2-րդ տիպ, միջին ծանրության, դիաբետիկ անգիոպաթիա» և նշանակվել է դիետիկ սննդակարգ և դինամիկ հսկողություն, «Ռեֆլյուքս գաստրիտ» և նշանակվել է դեղորայքային բուժում, «Զույգ աչքի պրեսբիոպիա» և նշանակվել է դեղորայքային բուժում, «Կոմբինացված թութք II-III փուլ» և նշանակվել է բուժում՝ դինամիկ հսկողությամբ։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից հակասական տվյալներ պարունակում է մեղադրյալի ցուցմունքը մյուս ապացույցների համակցության դեմ, որոնք կգնահատվեն ստորև։
4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Զազա Դոլաբերիձեն նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի (այսուհետ նաև՝ Ի․ Գ․) հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն:
Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան, որտեղ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան, որտեղ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող զարդերը՝ ընդհանուր 250 ԱՄՆ դոլար արժողությամբ։
Զազա Դոլաբերիձեի և Ի․ Գ․-ի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ բնակարանի ներսում տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց: Հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Ի․ Գ․-ն, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի: Գարիկ Մովսիսյանը հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Ի․ Գ․-ն բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի համաձայն՝
«1. Ավազակությունը՝ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված հափշտակությունը՝
(. . .)
3. Ավազակությունը, որը կատարվել է՝
(. . .)
2) բնակարան ապօրինի մուտք գործելով,
(. . .)
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ ութից տասնհինգ տարի ժամկետով:»
Սույն քրեական վարույթի շրջանակներում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ արարքը, ապացուցվում է տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականացված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ, տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Ալիսա Ասլանյանի, Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով, 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությամբ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրություններով, վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումներով, իրեղեն ապացույցներով, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի ցուցմունքով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 50-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Հանցանքը համարվում է մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարված, եթե հանցագործությանը մասնակցել են այնպիսի համակատարողներ, որոնք նախքան հանցանքն սկսելը պայմանավորվել են հանցանքը համատեղ կատարելու մասին:»
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների պատմության զննության արձանագրությամբ հիմնավորվում է, որ դեպքից մեկ օր առաջ՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին, ժամը՝ 21:43-ին, Բագրատաշեն անցակետից Զազա Դոլաբերիձեն և Ի․ Գ․-ն մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք։
Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ հիմնավորվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն իրենից ավելի փոքրամարմին տղամարդու հետ, ըստ տեսաձայնագրության տվյալների 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին, մուտք է գործում Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան: Մուտք գործելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն փակում է բնակարանի մուտքի դուռը, իսկ մյուս տղամարդը բացում է մուտքի դռան դիմացի սենյակի դուռը: Զազա Դոլաբերիձեի ձեռքին երևում է երկար սայրով գործիք և լապտեր:
Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով ևս հաստատվում է, որ իրենց բնակարան մուտք են գործել երկու անձ։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ բնակարան մուտք գործելուց հետո մեղադրյալը և մյուս անձը գործել են համատեղ՝ երկուսն էլ ձեռքերին հագած են եղել գուլպաներ, տուժողին նկատելուց հետո փախուստի են դիմել, վերջինը հաստատվում է նաև վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով։
Վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հիմնավորվում է, որ նա հետապնդել է երկու անձի, իսկ մեղադրյալին հասնելուց հետո վերջինն ասել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն, ինչն, ըստ էության, իր ցուցմունքով հաստատել է նաև մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն։
Վերոգրյալ ապացույցների համադրությունը հաստատում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն նախնական համաձայնության գալով Ի․ Գ․-ի հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն: Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան։
Դատարանն արձանագրում է, որ «բնակարան ապօրինի մուտք գործելով» հափշտակության հատկանիշները մեկնաբանված են ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ Արայիկ Հակոբյանի և Արտակ Գրիգորյանի վերաբերյալ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 որոշմամբ, որում, ի թիվս այլնի, ընդգծվել է հետևյալը․ «(...) [Բ]նակարան մուտք գործելը կարող է կատարվել հանցավորի կողմից ինչպես ֆիզիկական, այնպես էլ տեխնիկական միջոցներով կամ տարատեսակ սարքերով, գաղտնի կամ բացահայտ եղանակով բնակարան ներթափանցելով: Ինչ վերաբերում է բնակարան մուտք գործելու ապօրինությանը, ապա այն ենթադրում է, որ հանցավորը հայտնվում է ուրիշի բնակարանում առանց համապատասխան իրավական հիմքերի, բնակարանի տիրոջ կամքին հակառակ, մասնավորապես` առանց նրա թույլտվությունը կամ համաձայնությունը ստանալու կամ նրա կամքն ընդհանրապես անտեսելով: Այսպես` ներթափանցումը կարող է իրականացվել ինչպես գաղտնի, այնպես էլ բռնություն գործադրելով, դրա սպառնալիքով կամ խաբեության միջոցով, այն է` հանցավորի կողմից բնակարանի սեփականատիրոջ կամ այլ օրինական տիրապետողի` բնակարան մուտք գործելու թույլտվությունը կամ համաձայնությունը ձեռք բերելը՝ վերջինիս մոլորության մեջ գցելու արդյունքում (օրինակ՝ ներկայանում է որպես իշխանության կամ սպասարկման ծառայության ներկայացուցիչ, էլեկտրաէներգիայի կամ գազի մատակարարման կազմակերպության աշխատակից, վերանորոգող-փականագործ և այլն): Ընդ որում, բնակարան ապօրինի մուտք գործելու վերոնշյալ եղանակներն արարքի քրեաիրավական որակման վրա որևէ կերպ չեն ազդում: (…)»։
Տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականցված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, իրեղեն ապացույցներով, տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Կարինե Պետրոսյանի, Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքներով, վկա Գարիկ Մովսիսյանի՝ մեղադրյալի մոտ առկա պտուտակահանի վերաբերյալ ցուցմունքով, ինչպես նաև մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի՝ պտուտակահանի վերաբերյալ ցուցմունքով հաստատվում է, որ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան։
Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր ներս մտնելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեի հետ բնակարան մուտք գործած անձը զարդերը վերցնելով դիմել է փախուստի։ Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով հիմնավորվում է, որ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող զարդերը: Անդրադառնալով հափշտակված իրերի արժեքի ապացուցվածության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տուժող Գրիգոր Գրիգորյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հափշտակված զարդերի արժեքը կազմել է մոտավորապես 250 դոլար, իսկ տուժող Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքով հափշտակված իրերի արժեք նշվում է մոտավորապես 500 ԱՄՆ դոլար։ Առաջնորդվելով մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ չփարատված կասկածները հօգուտ մեղադրյալի մեկնաբանելու սկզբունքով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ հափշտակված իրերի արժեքը կազմում է 250 ԱՄՆ դոլար։
Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Կարինե Պետրոսյանի, Ալիսա Ասլանյանի և վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքներով ապացուցվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի և Ի․ Գ․-ի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց:
Տուժող Ալիսա Ասլանյանը դատարանում տված իր ցուցմունքում հայտնել է, որ բնակարան ներս մտնելուց հետո մեղադրյալը գտնվել է պահարանի ներսում, մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել է իրեն և փախել, իսկ տանը մնացած անձի հետ տեղի է ունեցել քաշքշուկ, որի ընթացքում վերջինս իրեն ձեռքով հարվածել է մոտավորապես 3-4 անգամ՝ տարբեր հատվածներում՝ պատճառելով նաև կապտուկներ, այդ թվում՝ աջ կրծքի և աջ սրունքի շրջանում։ Նշված ցուցմունքի արժանահավատությունը հաստատվում է նաև օբյեկտիվ ապացույցի՝ ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությամբ, ըստ որի Ալիսա Ասլանյանի մարմնի վրա առկա են մարմնական վնասվածքները՝ աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, որոնք պատճառվել են բութ առարկաների ներգործությամբ։
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի կողմից տուժողին հարվածներ հասցնելու հանգամանքը մեղադրյալը դատարանում հերքել է, սակայն փորձաքննության եզրակացությամբ հաստատվում է տուժողի մարմնական վնասվածքների առկայությունը, որպիսի պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի ցուցմունքը նշված մասով արժանահավատ չէ։
Վերոգրյալ ապացույցների համադրությունը հաստատում է մեղադրանքի հիմքում ընկած այն փաստական հանգամանքները, որ հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Ի․ Գ․-ն, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի:
Վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ նա հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Ի․ Գ․-ն բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
Դատարանն արձանագրում է, որ իր կողմից վկա Գարիկ Մովսիսյանի նկատմամբ սպառնալիքներ հնչեցնելու հանգամանքը մեղադրյալը դատարանում հերքել է, սակայն մեղադրյալն իր ցուցմունքում նշել է, որ իր մոտ որևէ բան չկա, միայն պտուտակահան, որը ցույց է տվել, ապա գցել և փոխանցել է, սակայն նշված հանգամանքը հերքվում է 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ նրա անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է սև, կապույտ և սպիտակ գույների բռնակով մեկ պտուտակահան, որպիսի պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի ցուցմունքը նշված մասով արժանահավատ չէ։
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն ընդգծում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։
Վերոգրյալի հիման վրա՝ հետազոտված ապացույցների և դատաքննության արդյունքում դրանց հիման վրա հաստատված հանգամանքների համատեքստում Դատարանը, առանձին սենյակում գնահատելով դրանք իրենց համակցության մեջ, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքով և հիմնվելով հիմնական դատալսումներում իրականացված պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող փաստական հանգամանքներն ապացուցված են Դատարանի կողմից նշված ծավալով, ապացուցված է արարքի քրեական հակաիրավականությունը, և մեղադրյալի կողմից նշված արարքը մեղավորությամբ կատարելը։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող արարքի որակման հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է հետևյալը․
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«3. Դիտավորյալ հանցագործությունը համարվում է ավարտված, եթե պարունակում է հանցավորի դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 45-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցակցություն է համարվում քրեական պատասխանատվության ենթակա երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Կատարող է համարվում այն անձը, որն անմիջականորեն կատարել է հանցանքը կամ դրա կատարմանը մասնակցել է այլ անձի (համակատարողի) հետ համատեղ, ինչպես նաև հանցանքը կատարել է այնպիսի անձի օգտագործելու միջոցով, որն օրենքի ուժով ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության կամ ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության տվյալ հանցագործության համար որպես կատարող կամ հանցանքը կատարել է անզգուշությամբ:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 47-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Համակատարողները ենթակա են քրեական պատասխանատվության սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի նույն հոդվածով: Վտանգավոր հետևանքները մեղսագրվում են բոլոր համակատարողներին, եթե նրանց դիտավորության մեջ ընդգրկված է եղել այդ հետևանքների առաջացումը՝ անկախ նրանից, թե կոնկրետ ում արարքից են առաջացել այդ հետևանքները։»
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ալիկ Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Հարությունյանի վերաբերյալ 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշմամբ արձանագրել է որ. «(․ ․ ․) Եթե կատարողները երկու կամ ավելի անձինք են, ապա այդպիսի հանցակցությունը կոչվում է համակատարում, որի դեպքում հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրը պետք է կատարի հանցագործության օբյեկտիվ կողմը: Համակատարում նշանակում է, որ երկու կամ ավելի անձինք անմիջականորեն կատարում են հանցագործության օբյեկտիվ կողմը (․ ․ ․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 16-րդ կետի համաձայն ՝ հափշտակություն է համարվում ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց հանցավորինը կամ այլ անձինը դարձնելը: Հափշտակությունն ավարտված է համարվում, եթե հանցավորն այդ գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ունեցել։
Վերոգրյալ հոդվածների համադրյալ վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ ՀՀ քրեական օրենսգիրքը հափշտակության ավարտը կապում է վտանգավոր հետևանքի, այն է՝ հանցավորի՝ հափշտակված գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն ունենալու հետ։ Դատարանն արձանագրում է, որ համակատարմամբ կատարված հափշտակությունն ավարտված է համարվում այն դեպքում, երբ համակատարողներից թեկուզ մեկի մոտ ծագել է հափշտակված գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն (հանցագործության իրավաբանական ավարտ)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ ավազակությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հափշտակության տեսակ է, որի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է հափշտակությունը բռնության գործադրմամբ կամ դրա գործադրման սպառնալիքով կատարելը։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի՝ բռնություն է համարվում այլ մարդու նկատմամբ նրա կամքին հակառակ կամ կամքն անտեսելով, դիտավորյալ ֆիզիկական ներգործություն գործադրելը կամ այդ եղանակով նրան ֆիզիկական վնաս պատճառելը։
Վերոգրյալ հոդվածից բովանդակությունից բխում է, որ բռնության սպառնալիք է համարվում այլ մարդու նկատմամբ նրա կամքին հակառակ կամ կամքն անտեսելով, դիտավորյալ ֆիզիկական ներգործություն գործադրելու կամ այդ եղանակով նրան ֆիզիկական վնաս պատճառելու սպառնալիքը, այլ կերպ ասած՝ դրա մոտալուտ հնարավորության կապակցությամբ վախ, երկյուղ ներշնչելը:
Միաժամանակ, Դատարանը ընդգծում է, որ հափշտակության ժամանակ գործադրված բռնության կամ դրա սպառնալիքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը որևէ նշանակություն չունեն՝ արարքը որպես ավազակություն որակելու համար:
Մեղադրյալի կողմից բռնություն գործադրած լինելու հանգամանքի ապացուցվածության հարցին Դատարանն արդեն անդրադարձ կատարել է։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից կատարված արարքում՝ հափշտակության կոնկրետ տեսակի՝ ավազակության հանցակազմի առկայությանը՝ Դատարանը արձանագրում է հետևյալը․
Հանցավորի դիտավորության վերափոխման արդյունքում մի հանցագործությունը կատարման ընթացքում կարող է վերաճել մեկ այլ, որպես կանոն, առավել ծանր հանցագործության: Վերաճած հանցագործության կատարումը սկզբնական դիտավորության բովանդակության և ուղղվածության փոփոխության արդյունք է: Վերաճող հանցագործությունների դեպքում դիտավորության բովանդակության փոփոխությունը շարունակում է մնալ միասնական, ինչը վկայում է սկզբնական և վերջնական հանցավոր արարքների միջև սերտ փոխկապակցվածության մասին։ Միաժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հանցավոր գործունեության շարժընթացում անձի կողմից մեկ հանցագործություն սկսելով այլ հանցանք կատարելը կարող է գնահատվել որպես «վերաճում» միայն որոշակի նախապայմանների առկայության պարագայում: Այդ նախապայմաններն են՝
1․ ինչպես սկզբնական, այնպես էլ հետագա հանցավոր գործունեության դիտավորյալ բնույթը,
2․ սկզբնական և հետագա հանցագործության միջև ժամանակային խզման բացակայությունը կամ աննշան լինելը,
3․ հանցագործության միևնույն անմիջական օբյեկտը,
4. դիտավորությունը վերափոխվել է մինչև սկզբնական հանցագործության փաստացի ավարտի պահը,
5․ նվազ ծանր հանցագործության վերաճելը առավել ծանր հանցագործության:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը արձանագրում է, որ վերաճող հանցագործությունը առաջ է գալիս, երբ մի հանցագործությունը կատարման ընթացքում՝ մինչև դրա փաստացի ավարտը, վերաճում է մեկ այլ, որպես կանոն, առավել ծանր հանցագործության, որոնց միջև ժամանակային խզումը բացակայում է կամ լինում է աննշան: Այդ հանցագործությունները կատարվում են մեկ միասնական դիտավորությամբ, ոտնձգում են, որպես կանոն, միևնույն անմիջական օբյեկտի դեմ և որակվում են որպես մեկ ամբողջական եզակի հանցագործություն: Ինչպես երևում է վերոգրյալից՝ վերաճող հանցագործությունների դեպքում կարևորվում է հանցագործության ոչ թե իրավաբանական ավարտը՝ երբ առկա են հանցավորի դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները, այլ փաստացի ավարտը՝ երբ հանցավորը, ըստ իր սուբյեկտիվ ընկալման, հասել է իր նպատակին և ստացել իր համար ցանկալի արդյունք։
Ելնելով վերոգրյալից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ թեև սույն գործով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն իր ցուցմունքով հայտնել է, որ ի սկզբանե՝ բնակարան մտնելիս և հափշտակություն կատարելիս համոզված է եղել, որ բնակարանում ոչ ոք չկա, այլ կերպ ասած՝ վերջինս ապօրինի բնակարան է մուտք գործել գողություն կատարելու դիտավորությամբ, սակայն իրադրության փոփոխության, ավելի կոնկրետ՝ տուժող Ալիսա Ասլանյանի՝ բնակարանում հայտնվելու և մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից վերջինիս նկատմամբ դիտավորությամբ բռնություն գործադրելու արդյունքում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի դիտավորության մեջ ընդգրկված սկզբնական հանցագործությունը՝ գողությունը, վերաճել է միևնույն անմիջական օբյեկտի դեմ ուղղված ավելի ծանր հանցագործության՝ ավազակության։ Ընդ որում՝ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի դիտավորությունը փոխվել է մինչև սկզբնական հանցագործության փաստացի և իրավաբանական ավարտը։
Այսպես, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնության գործադրման պահին սկզբնական հանցագործության փաստացի չավարտված լինելու մասին է վկայում այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն չի հասել իր նպատակին և չի ստացել իր համար ցանկալի արդյունք՝ չի ստացել հափշտակված գույքի տնօրինման և օգտագործման իրական հնարավորություն։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ ննջասենյակ մտնելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն պահարանից դուրս է եկել, իսկ մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել նրան և դուրս փախել։ Այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը գիտակցել է իր հանցանկցի կողմից հափշտակված առարկաներ վերցրած լինելու հանգամանքը հաստատվում է ոչ միայն տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով, այլ նաև վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով, համաձայն որի՝ մեղադրյալը նրան բռնվելուց հետո հայտնել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն։ Միևնույն ժամանակ, թե Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով և թե վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ մյուս անձի կողմից բնակարանը լքելը և մեղադրյալի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնություն գործադրելու միջև ժամանակային խզումը եղել է աննշան։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն բռնությունը գործադրել է մյուս հանցակցի փախուստից հետո, միևնույն ժամանակ Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ երբ վերջինս մոտեցել է դեպքի վայր տեսել է փախուստի դիմող երկու անձանց, որպիսի տվյալները հաստատում են, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից բռնություն գործադրելու ժամանակ հափշտակության փաստացի և իրավաբանական ավարտը վրա հասած չի եղել։
Այլ կերպ ասած՝ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնության գործադրման պահին բացակայել է սկզբնական հանցագործության ավարտված լինելու մասին մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի սուբյեկտիվ ընկալումը, ինչպես նաև օբյեկտիվ իրականության մեջ հափշտակություն ավարտված չի եղել, որպիսի պայմաններում, Դատարանը հաստատված է համարում, բռնությունը գործադրվել է դիմադրությունը հաղթահարվել է հափշտակությունն ավարտին հասցնելու և հափշտակված գույքի նկատմամբ վերահսկողությունը պահպանելու նպատակով։
Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցների և դատաքննության արդյունքում դրանց հիման վրա հաստատված հանգամանքների համատեքստում Զազա Դոլաբերիձեի կողմից, մեղավորությամբ իրեն վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ քրեական հակաիրավական կատարած արարքը որակված է ճիշտ՝ Զազա Դոլաբերիձեն մեղավոր է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝
(...)
4) պատիժ նշանակելու պահին հանցանք կատարած անձի խնամքի տակ անչափահասի կամ հաշմանդամություն ունեցող անձի առկայությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ հանցանքը կատարվել է խնամքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ, (...)»
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որպես քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի խնամքին մեկ անչափահաս երեխայի առկայության փաստը, ինչն ապացուցված է Էլենե Դոլաբերիձեի (ծնված՝ 01.04.2015թ.) ծննդյան վկայականով։ Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալի խնամքին անչափահաս անձի առկայությունը, այն է՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետը։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով սահմանված հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի անձը բնութագրող հանգամանքներին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի հարևանների կողմից բնութագրվել է դրական։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(․ ․ ․)»։
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակման ենթակա պատժատեսակի ընտրության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով սահմանված պատժատեսակը մեկն է՝ ազատազրկում։
Հաշվի առնելով վերոնշյալը, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հիմքերը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկում պատժատեսակը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ազատազրկումը դատապարտյալին քրեակատարողական հիմնարկում անազատության մեջ պահելու ձևով հասարակությունից որոշակի ժամկետով մեկուսացնելն է, որը կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում:
2. Ազատազրկումը նշանակվում է 3 ամսից 20 տարի ժամկետով:
3. Ազատազրկման նվազագույն ժամկետը սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում կարող է պակաս լինել 3 ամսից:
(․ ․ ․)»։
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակված ազատազրկում պատժատեսակին՝ Դատարանը, հաշվի առնելով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կատարած հանցանքի հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, փաստացի գործադրած բռնության բնույթը՝ նվազ վտանգավորությունը և հետևանքները՝ գտնում է, որ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել նվազագույն՝ 8 տարի ժամկետով ազատազրկում պատժատեսակի նշանակմամբ։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու նպատակները կարող են իրագործվել բացառապես այն պայմաններում, երբ մեղադրյալը կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից կատարված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի բարձր հանրային վտանգավորությունը՝ առանձնապես ծանր հանցանք հանդիսանալը, դրա կատարման եղանակը և հետևանքների ծանրությունը՝ տուժողների առկայությունը և նրանց պատճառված վնասները, բացառում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը, քանի որ նման մեղմ իրավական արձագանքը ակնհայտորեն անհամաչափ կլինի կատարված արարքին և չի ապահովի ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված պատժի նպատակները՝ արդարության վերականգնումը, անձին վերասոցիալականացումը և նոր հանցագործությունների կանխումը, ուստի դատապարտված մեղադրյալը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«3. Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը հաշվակցվում է կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին` 1 օրը հաշվելով 1 օրվա դիմաց, ազատության սահմանափակման ձևով նշանակված պատժին՝ 1 օրը հաշվելով 2 օրվա դիմաց, իսկ հանրային աշխատանքների դեպքում՝ 1 օրը 8 ժամի դիմաց:»
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն սույն քրեական վարույթով փաստացի անազատության մեջ է գտնվում 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից առ այսօր և շարունակում է կալանքի տակ մնալ, ուստի Զազա Դոլաբերիձեի պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվել փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից։
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույց ճանաչված մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկի, պտուտակահանի, մուտքի դռան երկու կողպեքների, սև գույնի կարճաթև շապիկի և կտորից մոխրագույն տաբատի տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթից անջատվել է թիվ 17141924 քրեական վարույթը՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբարիձեի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի կապակցությամբ, ուստի վերոնշյալ իրեղեն ապացույցները կարող են առանցքային նշանակություն ունենալ թիվ 12-1027-24 քերական վարույթով էական հանգամանքների ապացուցման գործընթացի համար։ Ելնելով վերոգրյալից՝ Դատարանը գտնում է, որ նշված իրեղեն ապացույցները դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո անհրաժեշտ է կցել թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթի նյութերին։
Անդրադառնալով մյուս ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կալանք խափանման միջոցի շարունակական կիրառման անհրաժեշտության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված պատժատեսակներից ամենախիստը՝ ազատազրկումը, ընդ որում՝ 8 տարի ժամկետով, ինչն ինքնին թույլ է տալիս Դատարանին գալ այն եզրահանգման, որ հայտնվելով ազատության մեջ Զազա Դոլաբերիձեն կփորձի դիմել փախուստի, ուստի, հաշվի առնելով ընտրված պատժատեսակի ծանրությունը և մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկի առկայությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո վերացնել:
Անդրադառնալով վարութային ծախսերի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ պայմանագրի կամ դրա մի մասի կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման մասին թիվ 1171 արձանագրության համաձայն՝ կատարված փորձաքննության համար վճարման ենթակա գումարը կազմում է 180․000 ՀՀ դրամ, պայմանագրի կամ դրա մի մասի կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման մասին թիվ 1134 արձանագրության համաձայն՝ կատարված փորձաքննության համար վճարման ենթակա գումարը կազմում է 180․000 ՀՀ դրամ, կենդանի անձի դատաբժշկական փորձաքննության արժեքը կազմում է 8․000 ՀՀ դրամ, ընդհանուր՝ 368․000 ՀՀ դրամ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ որպես վարութային ծախս՝ հօգուտ պետության, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեից պետք է բռնագանձել ընդհանուր 368․000 ՀՀ դրամ գումար։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՎՃՌԵՑ
1. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և որպես պատիժ նշանակել՝ ազատազրկում՝ 8 (ութ) տարի ժամկետով։
2. Պատժի կրման սկիզբը հաշվել փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից։
3. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատժի կատարումը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկի վրա։
4. Իրեղեն ապացույցները տնօրինել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգով՝ դատավճռի պատճառաբանական մասում նշված եղանակով։
5. Սույն քրեական վարույթով մյուս ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
6. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո վերացնել։
7. Որպես վարութային ծախս՝ հօգուտ պետության, Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեից բռնագանձել 368.000 (երեք հարյուր վաթսունութ հազար) ՀՀ դրամ։
8. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:

Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Դատական գործ N: ԵԴ1/2835/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 11-10-2024
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 17141924
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի հետ, խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, ապօրինի մուտք են գործել Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի բնակարան և բռնություն գործադրելով կատարել ավազակություն:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Զազա
Ազգանուն Դոլաբերիձե
Հայրանուն Ռեզոյի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 252 Մաս 3 Կետ 2/2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/
Պաշտպան
Անուն Ա
Ազգանուն Պապիկյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 9.1
Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար Առկա չէ
Իրավական բարդության չափանիշ 1.4
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 11-10-2024
Նախագահող դատավոր
Անուն Դավիթ
Ազգանուն Արղամանյան
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Ամսաթիվ 14-10-2024
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
Որոշման ամսաթիվ 14-10-2024
Որոշում ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

ՈՐՈՇՈՒՄ
(վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը քննության առնելու մասին)

2024թ. հոկտեմբերի 14 ք.Երևան,

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանս՝ քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը՝
ՊԱՐԶԵՑԻ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2024թ․ հոկտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 17141924 քրեական գործը՝ ըստ մեղադրանքի Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
2․ Նշված քրեական գործին շնորհվել է թիվ ԵԴ1/2583/01/24 համարը, որը մակագրվել և 2024թ. հոկտեմբերի 4-ին հանձնվել է ինձ։
2. Դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նախնական դատալսումները պարտադիր են բոլոր քրեական վարույթներով:
2. Ստանալով քրեական գործը` դատավորը եռօրյա ժամկետում որոշում է կայացնում վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
3. Եթե պահպանված չէ սույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված ժամկետը, ապա դատարանն առանց նախնական դատալսումներ անցկացնելու մասին որոշում կայացնելու քրեական գործը վերադարձնում է հսկող դատախազին խափանման միջոցի հարցը քննարկելու և գործը կրկին դատարան հանձնելու նպատակով:
4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը պետք է բովանդակի տեղեկություններ այն կայացրած դատարանի և դատավորի, քրեական գործը ստանալու և որոշումը կայացնելու օրվա, ինչպես նաև նախնական դատալսումների վայրի և ժամանակի մասին:
5. Նախնական դատալսումներով առաջին դատական նիստը նշանակվում է սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշման կայացումից հետո՝ երկշաբաթյա ժամկետում:
6. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը կայացնելուց հետո՝ երկօրյա ժամկետում, դատավորը դրա պատճենն ուղարկում է հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: Հուշաթերթը ներառում է նաև սույն օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում:»
Նույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Եթե մեղադրյալը կալանավորված է, ապա մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատարան է հանձնվում ոչ ուշ, քան մեղադրյալի կալանքի ժամկետը լրանալուց 15 օր առաջ:»
Նույն օրենսգրքի 171-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքով սահմանված ժամկետները հաշվվում են ժամերով, օրերով, ամիսներով և տարիներով:
2. Ժամկետները հաշվելիս նկատի չի առնվում այն ժամը կամ օրը, որից սկսվում է ժամկետների ընթացքը:
3. Ժամկետն օրերով հաշվելիս ժամկետի ընթացքն սկսվում է առաջին օրվա գիշերվա զրո ժամից և վերջանում վերջին օրվա գիշերվա ժամը 24․00-ին: Ժամկետն ամիսներով կամ տարիներով հաշվելիս ժամկետը վերջանում է վերջին ամսվա համապատասխան օրը, իսկ եթե տվյալ ամիսը չունի համապատասխան ամսաթիվ, ապա ժամկետն ավարտվում է այդ ամսվա վերջին օրը: Եթե ժամկետը լրանալու օրը ոչ աշխատանքային է, ապա ժամկետի վերջին օր է համարվում դրան հաջորդող առաջին աշխատանքային օրը, սակայն այս կանոնը չի կիրառվում անձի ազատության սահմանափակման հետ կապված ժամկետները հաշվելիս:
(...)»
Քրեական գործի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ ընտրված «կալանք» խափանման միջոցի ժամկետը լրանում է 2024 թվականի հոկտեմբերի 27-ին, ուստի առկա չէ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված գործը մեղադրողին վերադարձնելու հիմքը։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 28-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 264-րդ և 310-րդ հոդվածներով՝

ՈՐՈՇԵՑԻ

1. Ստանձնել մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և նշանակել դռնբաց նախնական դատալսումներ 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 14։00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ-1» նստավայրում (հասցե՝ Երևան քաղաք, Նազարբեկյան 40)։
2. Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և բողոքարկման ենթակա չէ:



Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան
Դատավարության կողմեր Հանրային մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր
Անուն Ա.
Ազգանուն Գրիգորյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Զազա
Ազգանուն Դոլաբերիձե
Հայրանուն Ռեզոյի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Պապիկյան
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Գրիգոր
Ազգանուն Գրիգորյանին
Հայրանուն Գուրգենի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Կարինե
Ազգանուն Պետրոսյանին
Հայրանուն Արամի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Դատավարության կողմեր
Անուն Ալիսա
Ազգանուն Ասլանյան
Հայրանուն Հայդուկի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 24-10-2024
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 24-10-2024
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 24-10-2024
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
(մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին)
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը

Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
տուժողներ՝ Ալիսա Ասլանյանի,
Կարինե Պետրոսյանի,
Գրիգոր Գրիգորյանի,
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,
թարգմանիչ՝ Լիանա Կարապետյանի,

2024թ. հոկտեմբերի 24 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի
(ծնված՝ 09.02.1977թ., Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղի տուն 36 հասցեում)
նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը,

ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի օգոստոսի 29-ի որոշմամբ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը 2 (երկու) ամիս ժամկետով։ Կալանքի սկիզբը հաշվվել է Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից։
2. Հարցի քննության համար էական փաստական հանգամանքները.
2024 թվականի օգոստոսի 29-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ «կալանք» խափանման միջոցի կիրառումը անհրաժեշտ է վերջինիս կողմից փախուստի դիմելը, հանցանք կատարելը կանխելու, ինչպես նաև իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումը ապահովելու համար: Ինչ վերաբերում է այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը ապահովելու հնարավորությանը, ապա Դատարանը արձանագրել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցները ի զորու չեն ապահովել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատշաճ վարքագիծը:
3. Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը նախնական դատալսումների ընթացքում ներկայացված միջնորդությամբ հայտնեց, որ առկա են Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի երկարաձգման հիմքերը և պայմանները:
Պաշտպանական կողմը առարկեց կալանքի տակ պահելու անհրաժեշտության դեմ և նշեց, որ բացակայում են մեղադրյալին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, ռիսկերը կարող են չեզոքացվել նվազ խիստ խափանման միջոցի պայմաններում։
4. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
(…)
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
(…)»
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(…)
բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով,
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
4. Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունի վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը, որի կապակցությամբ դատարանն անհապաղ որոշում է կայացնում և կարգադրում է նրան ազատ արձակել, եթե կալանավորումն անօրինական է
(…)»
Հռչակելով անձի անձնական ազատության իրավունքը՝ Սահմանադրությունը երաշխավորում է անձի ֆիզիկական ազատությունը՝ նպատակ ունենալով, որ ոչ ոք կամայականորեն չզրկվի ազատությունից: Նշված իրավունքի հռչակմամբ ամրագրվում է պետության պոզիտիվ պարտավորությունը՝ ոչ միայն ձեռնպահ մնալ սահմանված իրավունքը որոշակի գործողությունների կատարմամբ խախտելուց, այլ նաև պատշաճ միջոցներ ձեռնարկել իր իրավասությունում գտնվող յուրաքանչյուր անձի այդ իրավունքների նկատմամբ ապօրինի միջամտությունները պաշտպանելու ուղղությամբ:
ՀՀ Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը համապատասխանում է Կոնվենցիայի՝ անձի ազատության իրավունքին: Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի հիմնական նպատակն է կանխել ազատությունից կամայականորեն կամ անհիմն կերպով զրկելը: Ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն ամենամեծ կարևորությունն ունի Կոնվենցիայի իմաստով նախատեսված «ժողովրդավարական հասարակությունում»:
Ի ապահովումն Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը պաշտպանելու պոզիտիվ պարտականության՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը սահմանել է անձի անձնական ազատության իրավունքի սահմանափակման կանոններ և մեխանիզմներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»
Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը:
Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Ընդ որում, պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար: Կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում` անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր` եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է։
Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում:
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- մեղադրյալի փախուստի վտանգը չի կարող պայմանավորվել բացառապես հնարավոր պատժի ծանրության սպառնալիքով: Թեպետ հնարավոր պատժի խստությունը վերաբերելի գործոն է, սակայն փախուստի վտանգը պետք է գնահատվի՝ հաշվի առնելով այն վերաբերելի հանգամանքները, որոնք կհաստատեն այդ վտանգի առկայությունը և աստիճանը, որը թույլ կտա որոշել անձի նկատմամբ որևէ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը: Փախուստի վտանգը պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք գործոններ, որոնք վերաբերելի են անձի կերպարին, բարոյականությանը, մշտական բնակության վայրին, մասնագիտության, ունեցվածքին, ընտանեկան կամ այլ անձնական կապերին, կապվածությանը երկրին և այլն: Փախուստի վտանգի հիմքի կիրառելիությունը չի պարտադրում վարույթի ընթացքում արդեն իսկ փախուստի դիմելու փորձ, կամ փախուստի դիմած լինելու փաստի պարտադիր առկայություն, այլ այն գնահատվում է որպես մեղադրյալի՝ վարույթի հետագա ընթացքում հնարավոր վարքագիծը կանխորոշող ենթադրությունն: Ընդ որում, նշված գործոնները սպառիչ չեն և ենթակա են գնահատման յուրաքանչյուր դեպքում:
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելը գնահատվում է այն սանդղակով, որ հանցանք կատարելու վտանգը պետք է իրատեսական լինի՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, անձի կերպարը, անցյալը: Նախկինում դատված լինելը կարող է հիմք լինել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք գործելու ողջամիտ մտավախության համար: Նման մտավախություն կարող է լինել նաև կախված մեղսագրվող արարքի բնույթից: Հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելիս կարող է հաշվի առնվել ինչպես մեղսագրվող արարքի հանցագործության չավարտված փուլում՝ նախապատրաստության, հանցափորձի փուլերում գտնվելը, մեղադրյալի հետհանցավոր վարքագիծը, կամ հանցագործության տևող կամ շարունակվող լինելը:
- մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար խափանման միջոց կիրառելու հիմք սահմանելով՝ օրենսդիրը, ըստ էության, ներպետական օրենսդրության մակարդակում կյանքի է կոչել Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը: Մեղադրյալի պարտականությունները թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի վրա դրված պարտավորությունների կատարման ապահովմանը, ապա յուրաքանչյուր պարտականության ապահովումը գնահատվում է տարբեր չափանիշներով: Եթե որոշակի պարտականությունների կատարման ապահովումը կարող է պայմանավորված լինել արդեն իսկ չկատարված պարտականության փաստով, ապա որոշների դեպքում չկատարված պարտականության փաստի առկայություն պարտադիր չէ, այլ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել այդ պարտավորությունների ապագայում չկատարելուն վտանգը չեզոքացնելու նպատակով:
Համադրելով վերոգրյալը և միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերով նախնական կամ հիմնական դատալսումների ընթացքում խափանման միջոցի հարցի քննարկման ժամանակ հիմնավոր կասկածին անդրադարձ կատարելու սահմանները ողջամտորեն նեղ են մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում հիմնավոր կասկածի քննարկման սահմաններից։
Նախքան ներկայացված մեղադրանքի վերաբերյալ վերդիկտ կայացնելը դատարանը քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտության հարցին կարող է անդրադարձ կատարել բացառապես ՀՀ քրեական դատավարության 315-րդ հոդվածի շրջանակներում՝ առանց ապացույցների հետազոտման։ Այսինքն՝ բացառությամբ այդ փուլի՝ Դատարանը մեղադրանքի էությանն ու հիմնավորվածությանն անդրադարձ չի կատարում։
Խափանման միջոցի հիմքերի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերից հանցանք կատարելը կանխելու անհրաժեշտությանը, Դատարանը փաստում է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն նախկինում դատապարտված չի եղել։ Ինչ վերաբերում է սույն քրեական վարույթի շրջանակում ենթադրաբար կատարված արարքին, ապա Դատարանը դրա վերաբերյալ կարծիք չի հայտնում, քանի որ նախքան ներկայացված մեղադրանքի վերաբերյալ վերդիկտ կայացնելը դատարանը մեղադրանքի հիմնավորվածության հարցին չի կարող անդրադառնալ։ Ուստի Դատարանն արձանագրում է, որ բացակայում է հանցանք կատարելը կանխելու անհրաժեշտությունը։
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերից փախուստը կանխելու անհրաժեշտությանը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն հանդիսանում է ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, հաշվառման և մշտական բնակության վայրը գտնվում է Վրաստանի Հանրապետությունում, ամուսնացած է, ունի մեկ անչափահաս երեխա, վերջիններս նույնպես գտնվում է Վրաստանի Հանրապետությունում, այսինքն այնտեղ ունի ամուր սոցիալական կապեր։ Դատարանն գտնում է, որ նշված ռիսկի բարձր լինելու հավանականությունը պայմանավորված է նաև սպառնացող պատժի խստությամբ։ Հաշվի առնելով վերոգրյալը Դատարանն արձանագրում է, որ բարձր է հավանականությունն առ այն, որ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն, օգտագործելով արտասահմանում ունեցած կապերը՝ կփորձի լքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը՝ այդկերպ փորձելով դիմել փախուստի։
Ինչ վերաբերում է օրենքով իր վրա դրված պարտականությունների չկատարման հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դատավարական փուլում, երբ դեռ Դատարանի կողմից հարցաքննված չեն գործով այլ անձիք, մասնավորապես՝ գործով առկա վկաները, տուժողները, ուստի առերևույթ առկա է վտանգը առ այն, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն կարող է ապօրինի ազդեցություն գործադրել սույն գործով ներգրավված վերոնշյալ անձանց վրա:
Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորության վերաբերյալ.
Քննելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունը հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալ կարևոր հանգամանքները.
- Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:
- շարունակվում է պահպանվել մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությունը,
- առկա է մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու բարձր վտանգ,
- քրեական գործը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում։
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրական եզրակացությունը կազմելուց առաջ վարույթի նյութերը տրամադրվում են մեղադրյալին և նրա պաշտպաններին, այսինքն՝ բացահայտված են բոլոր հնարավոր ապացույցները այդ թվում՝ դատակոչի ենթակա անձինք, որպիսի պայմաններում գործի քննությանը խոչընդոտելու վտանգն էապես աճում է:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը վարույթի քննության տվյալ փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների կիրառման պայմաններում ապահովվել չի կարող, և նրա նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Այսպիսով՝ ամփոփելով ողջ վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ առկա են խափանման միջոց կիրառելու հիմքերը` մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունը չկատարելու վտանգը և փախուստի դիմելու բարձր վտանգը, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, հիմնավորված է մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի երկարաձգման երեքամսյա ժամկետը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ
1. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամանակով` մինչև 2025 թվականի հունվարի 27-ը:
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից:
4․ Որոշման դեմ կարող է ներկայացվել հատուկ վերանայման բողոք ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ որոշումը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 11-11-2024
Ժամ 15:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 11-11-2024
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին, ինչի մասին Դատավորի աշխատակազմը տեղեկացել է հեռախոսազանգի միջոցով:
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 28-11-2024
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 28-11-2024
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին, ինչի մասին Դատավորի աշխատակազմը տեղեկացել է հեռախոսազանգի միջոցով:
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 10-12-2024
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 10-12-2024
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին:
Նախնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 24-12-2024
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 24-12-2024
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 24-12-2024
Ժամ 15:13
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 24-12-2024
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր
Հաշվետու ժամանակահատված 2024 թվական
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 24-01-2025
Ժամ 17:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 24-01-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 24-01-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
(մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին)
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը

Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
թարգմանիչ՝ Գրիգորի Գրիգորյանի,
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,

2025թ. հունվարի 24 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի
(ծնված՝ 09.02.1977թ., Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղի տուն 36 հասցեում)
նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝






ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի հունվարի 27-ը։
2. Հարցի քննության համար էական փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ «կալանք» խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգումն անհրաժեշտ է նրա կողմից փախուստի դիմելը և իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: Ինչ վերաբերում է այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորությանը, ապա Դատարանն արձանագրել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատշաճ վարքագիծը:
3. Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը ներկայացված միջնորդությամբ հայտնեց, որ առկա են Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի երկարաձգման հիմքերը և պայմանները:
Պաշտպանական կողմն առարկեց կալանքի տակ պահելու անհրաժեշտության դեմ և նշեց, որ բացակայում են մեղադրյալին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, ռիսկերը կարող են չեզոքացվել նվազ խիստ խափանման միջոցի պայմաններում։
4. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
(…)
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
(…)»
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(…)
բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով,
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
4. Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունի վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը, որի կապակցությամբ դատարանն անհապաղ որոշում է կայացնում և կարգադրում է նրան ազատ արձակել, եթե կալանավորումն անօրինական է
(…)»
Հռչակելով անձի անձնական ազատության իրավունքը՝ Սահմանադրությունը երաշխավորում է անձի ֆիզիկական ազատությունը՝ նպատակ ունենալով, որ ոչ ոք կամայականորեն չզրկվի ազատությունից: Նշված իրավունքի հռչակմամբ ամրագրվում է պետության պոզիտիվ պարտավորությունը՝ ոչ միայն ձեռնպահ մնալ սահմանված իրավունքը որոշակի գործողությունների կատարմամբ խախտելուց, այլ նաև պատշաճ միջոցներ ձեռնարկել իր իրավասությունում գտնվող յուրաքանչյուր անձի այդ իրավունքների նկատմամբ ապօրինի միջամտությունները պաշտպանելու ուղղությամբ:
ՀՀ Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը համապատասխանում է Կոնվենցիայի՝ անձի ազատության իրավունքին: Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի հիմնական նպատակն է կանխել ազատությունից կամայականորեն կամ անհիմն կերպով զրկելը: Ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն ամենամեծ կարևորությունն ունի Կոնվենցիայի իմաստով նախատեսված «ժողովրդավարական հասարակությունում»:
Ի ապահովումն Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը պաշտպանելու պոզիտիվ պարտականության՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը սահմանել է անձի անձնական ազատության իրավունքի սահմանափակման կանոններ և մեխանիզմներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»
Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը:
Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Ընդ որում, պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար: Կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում` անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր` եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է։
Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում:
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- մեղադրյալի փախուստի վտանգը չի կարող պայմանավորվել բացառապես հնարավոր պատժի ծանրության սպառնալիքով: Թեպետ հնարավոր պատժի խստությունը վերաբերելի գործոն է, սակայն փախուստի վտանգը պետք է գնահատվի՝ հաշվի առնելով այն վերաբերելի հանգամանքները, որոնք կհաստատեն այդ վտանգի առկայությունը և աստիճանը, որը թույլ կտա որոշել անձի նկատմամբ որևէ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը: Փախուստի վտանգը պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք գործոններ, որոնք վերաբերելի են անձի կերպարին, բարոյականությանը, մշտական բնակության վայրին, մասնագիտության, ունեցվածքին, ընտանեկան կամ այլ անձնական կապերին, կապվածությանը երկրին և այլն: Փախուստի վտանգի հիմքի կիրառելիությունը չի պարտադրում վարույթի ընթացքում արդեն իսկ փախուստի դիմելու փորձ, կամ փախուստի դիմած լինելու փաստի պարտադիր առկայություն, այլ այն գնահատվում է որպես մեղադրյալի՝ վարույթի հետագա ընթացքում հնարավոր վարքագիծը կանխորոշող ենթադրությունն: Ընդ որում, նշված գործոնները սպառիչ չեն և ենթակա են գնահատման յուրաքանչյուր դեպքում:
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելը գնահատվում է այն սանդղակով, որ հանցանք կատարելու վտանգը պետք է իրատեսական լինի՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, անձի կերպարը, անցյալը: Նախկինում դատված լինելը կարող է հիմք լինել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք գործելու ողջամիտ մտավախության համար: Նման մտավախություն կարող է լինել նաև կախված մեղսագրվող արարքի բնույթից: Հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելիս կարող է հաշվի առնվել ինչպես մեղսագրվող արարքի հանցագործության չավարտված փուլում՝ նախապատրաստության, հանցափորձի փուլերում գտնվելը, մեղադրյալի հետհանցավոր վարքագիծը, կամ հանցագործության տևող կամ շարունակվող լինելը:
- մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար խափանման միջոց կիրառելու հիմք սահմանելով՝ օրենսդիրը, ըստ էության, ներպետական օրենսդրության մակարդակում կյանքի է կոչել Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը: Մեղադրյալի պարտականությունները թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի վրա դրված պարտավորությունների կատարման ապահովմանը, ապա յուրաքանչյուր պարտականության ապահովումը գնահատվում է տարբեր չափանիշներով: Եթե որոշակի պարտականությունների կատարման ապահովումը կարող է պայմանավորված լինել արդեն իսկ չկատարված պարտականության փաստով, ապա որոշների դեպքում չկատարված պարտականության փաստի առկայություն պարտադիր չէ, այլ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել այդ պարտավորությունների ապագայում չկատարելուն վտանգը չեզոքացնելու նպատակով:
Համադրելով վերոգրյալը և միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերով նախնական կամ հիմնական դատալսումների ընթացքում խափանման միջոցի հարցի քննարկման ժամանակ հիմնավոր կասկածին անդրադարձ կատարելու սահմանները ողջամտորեն նեղ են մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում հիմնավոր կասկածի քննարկման սահմաններից։
Նախքան ներկայացված մեղադրանքի վերաբերյալ վերդիկտ կայացնելը դատարանը քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտության հարցին կարող է անդրադարձ կատարել բացառապես ՀՀ քրեական դատավարության 315-րդ հոդվածի շրջանակներում՝ առանց ապացույցների հետազոտման։ Այսինքն՝ բացառությամբ այդ փուլի՝ Դատարանը մեղադրանքի էությանն ու հիմնավորվածությանն անդրադարձ չի կատարում։
Խափանման միջոցի հիմքերի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերից հանցանք կատարելը կանխելու անհրաժեշտությանը՝ Դատարանը փաստում է, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ բացակայում է մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու վտանգը։ Վերոնշյալ որոշումից հետո նշված հիմքի վերաբերյալ որևէ նոր հանգամանք ի հայտ չի եկել։
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերից փախուստը կանխելու անհրաժեշտությանը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն հանդիսանում է ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, հաշվառման և մշտական բնակության վայրը գտնվում է Վրաստանի Հանրապետությունում, ամուսնացած է, ունի մեկ անչափահաս երեխա, վերջիններս նույնպես գտնվում են Վրաստանի Հանրապետությունում, այսինքն այնտեղ ունի ամուր սոցիալական կապեր, ինչով պայմանավորված Դատարանը բարձր է գնահատել մեղադրյալի փախուստի դիմելու հավանականությունը։ Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ շարունակում է բարձր մնալ հավանականությունն առ այն, որ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն, օգտագործելով արտասահմանում ունեցած կապերը՝ կփորձի լքել Հայաստանի Հանրապետության տարածքը՝ այդկերպ փորձելով դիմել փախուստի։
Ինչ վերաբերում է օրենքով իր վրա դրված պարտականությունների չկատարման հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դատավարական փուլում, երբ դեռ հարցաքննված չեն գործով այլ անձիք, մասնավորապես՝ գործով առկա վկաները, տուժողները, առերևույթ առկա է վտանգն առ այն, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն կարող է ապօրինի ազդեցություն գործադրել սույն գործով ներգրավված վերոնշյալ անձանց վրա:
Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորության վերաբերյալ.
Քննելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունը հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալ կարևոր հանգամանքները.
- Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով,
- շարունակվում է պահպանվել մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությունը,
- շարունակում է առկա լինել մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու բարձր վտանգ։
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրական եզրակացությունը կազմելուց առաջ վարույթի նյութերը տրամադրվում են մեղադրյալին և նրա պաշտպաններին, այսինքն՝ բացահայտված են բոլոր հնարավոր ապացույցները այդ թվում՝ դատակոչի ենթակա անձինք, որպիսի պայմաններում գործի քննությանը խոչընդոտելու վտանգն էապես աճում է:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը վարույթի քննության տվյալ փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների կիրառման պայմաններում ապահովվել չի կարող, և նրա նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Այսպիսով՝ ամփոփելով ողջ վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ առկա են խափանման միջոց կիրառելու հիմքերը` մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունը չկատարելու վտանգը և փախուստի դիմելու բարձր վտանգը, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, հիմնավորված է մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի երկարաձգման եռամսյա ժամկետը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ
1. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամանակով` մինչև 2025 թվականի ապրիլի 27-ը:
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից:
4․ Որոշման դեմ կարող է ներկայացվել հատուկ վերանայման բողոք ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ որոշումը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 03-02-2025
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 03-02-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին:
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 13-02-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 13-02-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին, ինչի վերաբերյալ ստացվել է գրություն:
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 28-03-2025
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 28-03-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի դիմումի հիման վրա:
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 11-04-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 11-04-2025
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել, քանի որ Երևան քաղաքի ուղեկցող գումարտակը չի կարողացել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը դատական նիստին, ինչի վերաբերյալ ստացվել է գրություն:
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 25-04-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 25-04-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 25-04-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
(մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին)
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը

Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,

2025թ. ապրիլի 25 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի
(ծնված՝ 09.02.1977թ., Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղի տուն 36 հասցեում)
նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝





ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 24-ի որոշմամբ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի ապրիլի 27-ը։
2. Հարցի քննության համար էական փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի հունվարի 24-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ «կալանք» խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգումն անհրաժեշտ է նրա կողմից փախուստի դիմելը և իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: Ինչ վերաբերում է այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորությանը, ապա Դատարանն արձանագրել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատշաճ վարքագիծը:
3. Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը ներկայացված միջնորդությամբ հայտնեց, որ առկա են Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի երկարաձգման հիմքերը և պայմանները:
Պաշտպանական կողմը դիրքորոշում չհայտնեց, նշելով, որ մեղադրյալը պատշաճ ծանուցված չի եղել դատական նիստի օրվա և ժամի վերաբերյալ, պաշտպանը չի քննարկել նվազ խիստ խափանման միջոցների կիրառելիության հարցը իր պաշտպանյալի հետ, որպիսի պայմաններում տվյալ հարցն առհասարակ չի կարող քննարկվել։
4. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
(…)
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
(…)»
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(…)
բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով,
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
4. Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունի վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը, որի կապակցությամբ դատարանն անհապաղ որոշում է կայացնում և կարգադրում է նրան ազատ արձակել, եթե կալանավորումն անօրինական է
(…)»
Հռչակելով անձի անձնական ազատության իրավունքը՝ Սահմանադրությունը երաշխավորում է անձի ֆիզիկական ազատությունը՝ նպատակ ունենալով, որ ոչ ոք կամայականորեն չզրկվի ազատությունից: Նշված իրավունքի հռչակմամբ ամրագրվում է պետության պոզիտիվ պարտավորությունը՝ ոչ միայն ձեռնպահ մնալ սահմանված իրավունքը որոշակի գործողությունների կատարմամբ խախտելուց, այլ նաև պատշաճ միջոցներ ձեռնարկել իր իրավասությունում գտնվող յուրաքանչյուր անձի այդ իրավունքների նկատմամբ ապօրինի միջամտությունները պաշտպանելու ուղղությամբ:
ՀՀ Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը համապատասխանում է Կոնվենցիայի՝ անձի ազատության իրավունքին: Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի հիմնական նպատակն է կանխել ազատությունից կամայականորեն կամ անհիմն կերպով զրկելը: Ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն ամենամեծ կարևորությունն ունի Կոնվենցիայի իմաստով նախատեսված «ժողովրդավարական հասարակությունում»:
Ի ապահովումն Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը պաշտպանելու պոզիտիվ պարտականության՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը սահմանել է անձի անձնական ազատության իրավունքի սահմանափակման կանոններ և մեխանիզմներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»
Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը:
Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Ընդ որում, պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար: Կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում` անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր` եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է։
Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում:
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- մեղադրյալի փախուստի վտանգը չի կարող պայմանավորվել բացառապես հնարավոր պատժի ծանրության սպառնալիքով: Թեպետ հնարավոր պատժի խստությունը վերաբերելի գործոն է, սակայն փախուստի վտանգը պետք է գնահատվի՝ հաշվի առնելով այն վերաբերելի հանգամանքները, որոնք կհաստատեն այդ վտանգի առկայությունը և աստիճանը, որը թույլ կտա որոշել անձի նկատմամբ որևէ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը: Փախուստի վտանգը պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք գործոններ, որոնք վերաբերելի են անձի կերպարին, բարոյականությանը, մշտական բնակության վայրին, մասնագիտության, ունեցվածքին, ընտանեկան կամ այլ անձնական կապերին, կապվածությանը երկրին և այլն: Փախուստի վտանգի հիմքի կիրառելիությունը չի պարտադրում վարույթի ընթացքում արդեն իսկ փախուստի դիմելու փորձ, կամ փախուստի դիմած լինելու փաստի պարտադիր առկայություն, այլ այն գնահատվում է որպես մեղադրյալի՝ վարույթի հետագա ընթացքում հնարավոր վարքագիծը կանխորոշող ենթադրությունն: Ընդ որում, նշված գործոնները սպառիչ չեն և ենթակա են գնահատման յուրաքանչյուր դեպքում:
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելը գնահատվում է այն սանդղակով, որ հանցանք կատարելու վտանգը պետք է իրատեսական լինի՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, անձի կերպարը, անցյալը: Նախկինում դատված լինելը կարող է հիմք լինել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք գործելու ողջամիտ մտավախության համար: Նման մտավախություն կարող է լինել նաև կախված մեղսագրվող արարքի բնույթից: Հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելիս կարող է հաշվի առնվել ինչպես մեղսագրվող արարքի հանցագործության չավարտված փուլում՝ նախապատրաստության, հանցափորձի փուլերում գտնվելը, մեղադրյալի հետհանցավոր վարքագիծը, կամ հանցագործության տևող կամ շարունակվող լինելը:
- մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար խափանման միջոց կիրառելու հիմք սահմանելով՝ օրենսդիրը, ըստ էության, ներպետական օրենսդրության մակարդակում կյանքի է կոչել Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը: Մեղադրյալի պարտականությունները թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի վրա դրված պարտավորությունների կատարման ապահովմանը, ապա յուրաքանչյուր պարտականության ապահովումը գնահատվում է տարբեր չափանիշներով: Եթե որոշակի պարտականությունների կատարման ապահովումը կարող է պայմանավորված լինել արդեն իսկ չկատարված պարտականության փաստով, ապա որոշների դեպքում չկատարված պարտականության փաստի առկայություն պարտադիր չէ, այլ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել այդ պարտավորությունների ապագայում չկատարելուն վտանգը չեզոքացնելու նպատակով:
Համադրելով վերոգրյալը և միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատաքննության փուլում խափանման միջոց կիրառելու հարցը լուծելիս մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու հիմնավոր կասկածին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է։
Խափանման միջոցի հիմքերի վերաբերյալ.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը 2025 թվականի հունվարի 24-ի որոշմամբ արձանագրել է, որ առկա են փախուստի դիմելու և վարույթին խոչընդոտելու հիմքերը։ Վերոնշյալ որոշումից հետո նշված հիմքերի վերաբերյալ որևէ նոր հանգամանք ի հայտ չի եկել։
Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորության վերաբերյալ.
Քննելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունը հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալ կարևոր հանգամանքները.
- Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով,
- շարունակվում է պահպանվել մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությունը,
- շարունակում է առկա լինել մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու վտանգ։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը վարույթի քննության տվյալ փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների կիրառման պայմաններում ապահովվել չի կարող, և նրա նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Անդրադառնալով կալանք խափանման միջոցի ժամկետին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ կալանքի ժամկետը անհրաժեշտ է երկարաձգել մեկ ամիս ժամկետով, հաշվի առնելով, որ հնարավոր չի եղել ապահովել մեղադրյալի ներկայությունը, բացի այդ՝ վերոնշյալ մեկ ամսվա ընթացքում նախատեսվում են որոշակի վարութային գործողություններ, որպիսի պայմաններում խափանման միջոցի հարցը կրկին քննարկման առարկա դարձնելու անհրաժեշտություն է առաջանալու, ուստի կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը մեկ ամսով երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Այսպիսով՝ ամփոփելով ողջ վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ առկա են խափանման միջոց կիրառելու հիմքերը` մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունը չկատարելու վտանգը և փախուստի դիմելու վտանգը, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, հիմնավորված է մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի երկարաձգման մեկամսյա ժամկետը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ
1. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 1 (մեկ) ամիս ժամանակով` մինչև 2025 թվականի մայիսի 27-ը:
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից:
4․ Որոշման դեմ կարող է ներկայացվել հատուկ վերանայման բողոք ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ որոշումը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 05-05-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 05-05-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 05-05-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
(մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին)
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը

Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
թարգմանիչ՝ Գրիգորի Գրիգորյանի,
տուժողներ՝ Ալիսա Ասլանյանի,
Կարինե Պետրոսյանի,
Գրիգոր Գրիգորյանի,
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,

2025թ. մայիսի 5 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի
(ծնված՝ 09.02.1977թ., Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղի տուն 36 հասցեում)
նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝



ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի ապրիլի 25-ի որոշմամբ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 1 ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 27-ը։
2. Հարցի քննության համար էական փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի ապրիլի 25-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ «կալանք» խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգումն անհրաժեշտ է նրա կողմից փախուստի դիմելը կանխելու և իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: Ինչ վերաբերում է այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորությանը, ապա Դատարանն արձանագրել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատշաճ վարքագիծը:
3. Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը ներկայացված միջնորդությամբ հայտնեց, որ առկա են Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի երկարաձգման հիմքերը և պայմանները:
Պաշտպանական կողմն առարկեց կալանքի տակ պահելու անհրաժեշտության դեմ և նշեց, որ բացակայում են մեղադրյալին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, ռիսկերը կարող են չեզոքացվել նվազ խիստ խափանման միջոցի պայմաններում, մասնավորապես՝ միջնորդեց մեղադրյալի նկատմամբ համակցված կիրառել տնային կալանք՝ Լոռու մարզի Սպիտակ քաղաքի Թորոսյան փողոցի 6-րդ շենքի բնակարան 8 հասցեում, գրավ՝ մինչև 1.500.000 ՀՀ դրամի չափով, և բացակայելու արգելք։
4. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
(…)
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
(…)»
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(…)
բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով,
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
4. Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունի վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը, որի կապակցությամբ դատարանն անհապաղ որոշում է կայացնում և կարգադրում է նրան ազատ արձակել, եթե կալանավորումն անօրինական է
(…)»
Հռչակելով անձի անձնական ազատության իրավունքը՝ Սահմանադրությունը երաշխավորում է անձի ֆիզիկական ազատությունը՝ նպատակ ունենալով, որ ոչ ոք կամայականորեն չզրկվի ազատությունից: Նշված իրավունքի հռչակմամբ ամրագրվում է պետության պոզիտիվ պարտավորությունը՝ ոչ միայն ձեռնպահ մնալ սահմանված իրավունքը որոշակի գործողությունների կատարմամբ խախտելուց, այլ նաև պատշաճ միջոցներ ձեռնարկել իր իրավասությունում գտնվող յուրաքանչյուր անձի այդ իրավունքների նկատմամբ ապօրինի միջամտությունները պաշտպանելու ուղղությամբ:
ՀՀ Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը համապատասխանում է Կոնվենցիայի՝ անձի ազատության իրավունքին: Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի հիմնական նպատակն է կանխել ազատությունից կամայականորեն կամ անհիմն կերպով զրկելը: Ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն ամենամեծ կարևորությունն ունի Կոնվենցիայի իմաստով նախատեսված «ժողովրդավարական հասարակությունում»:
Ի ապահովումն Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը պաշտպանելու պոզիտիվ պարտականության՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը սահմանել է անձի անձնական ազատության իրավունքի սահմանափակման կանոններ և մեխանիզմներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»
Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը:
Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Ընդ որում, պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար: Կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում` անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր` եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է։
Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում:
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- մեղադրյալի փախուստի վտանգը չի կարող պայմանավորվել բացառապես հնարավոր պատժի ծանրության սպառնալիքով: Թեպետ հնարավոր պատժի խստությունը վերաբերելի գործոն է, սակայն փախուստի վտանգը պետք է գնահատվի՝ հաշվի առնելով այն վերաբերելի հանգամանքները, որոնք կհաստատեն այդ վտանգի առկայությունը և աստիճանը, որը թույլ կտա որոշել անձի նկատմամբ որևէ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը: Փախուստի վտանգը պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք գործոններ, որոնք վերաբերելի են անձի կերպարին, բարոյականությանը, մշտական բնակության վայրին, մասնագիտության, ունեցվածքին, ընտանեկան կամ այլ անձնական կապերին, կապվածությանը երկրին և այլն: Փախուստի վտանգի հիմքի կիրառելիությունը չի պարտադրում վարույթի ընթացքում արդեն իսկ փախուստի դիմելու փորձ, կամ փախուստի դիմած լինելու փաստի պարտադիր առկայություն, այլ այն գնահատվում է որպես մեղադրյալի՝ վարույթի հետագա ընթացքում հնարավոր վարքագիծը կանխորոշող ենթադրությունն: Ընդ որում, նշված գործոնները սպառիչ չեն և ենթակա են գնահատման յուրաքանչյուր դեպքում:
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելը գնահատվում է այն սանդղակով, որ հանցանք կատարելու վտանգը պետք է իրատեսական լինի՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, անձի կերպարը, անցյալը: Նախկինում դատված լինելը կարող է հիմք լինել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք գործելու ողջամիտ մտավախության համար: Նման մտավախություն կարող է լինել նաև կախված մեղսագրվող արարքի բնույթից: Հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելիս կարող է հաշվի առնվել ինչպես մեղսագրվող արարքի հանցագործության չավարտված փուլում՝ նախապատրաստության, հանցափորձի փուլերում գտնվելը, մեղադրյալի հետհանցավոր վարքագիծը, կամ հանցագործության տևող կամ շարունակվող լինելը:
- մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար խափանման միջոց կիրառելու հիմք սահմանելով՝ օրենսդիրը, ըստ էության, ներպետական օրենսդրության մակարդակում կյանքի է կոչել Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը: Մեղադրյալի պարտականությունները թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի վրա դրված պարտավորությունների կատարման ապահովմանը, ապա յուրաքանչյուր պարտականության ապահովումը գնահատվում է տարբեր չափանիշներով: Եթե որոշակի պարտականությունների կատարման ապահովումը կարող է պայմանավորված լինել արդեն իսկ չկատարված պարտականության փաստով, ապա որոշների դեպքում չկատարված պարտականության փաստի առկայություն պարտադիր չէ, այլ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել այդ պարտավորությունների ապագայում չկատարելուն վտանգը չեզոքացնելու նպատակով:
Համադրելով վերոգրյալը և միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատաքննության փուլում խափանման միջոց կիրառելու հարցը լուծելիս մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու հիմնավոր կասկածին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է։
Խափանման միջոցի հիմքերի վերաբերյալ.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը 2025 թվականի ապրիլի 25-ի որոշմամբ արձանագրել է, որ առկա են փախուստի դիմելու և վարույթին խոչընդոտելու հիմքերը։ Վերոնշյալ որոշումից հետո նշված հիմքերի վերաբերյալ որևէ նոր հանգամանք ի հայտ չի եկել։
Միևնույն ժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ թեև հարցաքննվել է տուժող Գրիգոր Գրիգորյանը, այնուամենայնիվ դեռևս չեն հարցաքննվել մյուս երկու տուժողները՝ Ալիսա Ասլանյանը, Կարինե Պետրոսյանը, վկան, չեն հետազոտվել գրավոր ապացույցները, ուստի շարունակում է առկա լինել վարույթին խոչընդոտելու վտանգը, սակայն այն նվազել է։
Ինչ վերաբերում է փախուստի դիմելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ նշված հիմքի շարունակական առկայությունը պայմանավորված է նրանով, որ մեղադրյալը ազգության վրացի է, հանդիսանում է Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, չունի ամուր սոցիալական կապեր Հայաստանի Հանրապետության հետ։

Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորության վերաբերյալ.
Քննելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունը հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալ կարևոր հանգամանքները.
- Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով,
- շարունակվում է պահպանվել մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությունը,
- շարունակում է առկա լինել մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու վտանգ։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը վարույթի քննության տվյալ փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների կիրառման պայմաններում ապահովվել չի կարող, և նրա նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երեք ամսով երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Այսպիսով՝ ամփոփելով ողջ վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ առկա են խափանման միջոց կիրառելու հիմքերը` մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունը չկատարելու և փախուստի դիմելու վտանգը, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, հիմնավորված է մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի երկարաձգման եռամսյա ժամկետը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ
1. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամանակով` մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 27-ը:
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից:
4․ Որոշման դեմ կարող է ներկայացվել հատուկ վերանայման բողոք ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ որոշումը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 23-06-2025
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 23-06-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 09-07-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 09-07-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 04-08-2025
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 04-08-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 22-08-2025
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 22-08-2025
Նիստը Կայացել է
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
Ամսաթիվ 22-08-2025
Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում Խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգելը
Որոշման բովանդակություն ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
(մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին)
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը

Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Խանետա Ֆթոյանի,

մասնակցությամբ՝

հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
թարգմանիչ՝ Գրիգորի Գրիգորյանի,
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,

2025թ. օգոստոսի 22 ք.Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի
(ծնված՝ 09.02.1977թ., Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված՝ Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղի տուն 36 հասցեում)
նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝


ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 5-ի որոշմամբ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամկետով՝ մինչև 2025 թվականի օգոստոսի 27-ը։
2. Հարցի քննության համար էական փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025 թվականի մայիսի 5-ի որոշմամբ արձանագրվել է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ «կալանք» խափանման միջոցի ժամկետի երկարաձգումն անհրաժեշտ է նրա կողմից փախուստի դիմելը կանխելու և իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: Ինչ վերաբերում է այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորությանը, ապա Դատարանն արձանագրել է, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատշաճ վարքագիծը:
3. Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Հանրային մեղադրողը ներկայացված միջնորդությամբ հայտնեց, որ առկա են Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի երկարաձգման հիմքերը և պայմանները:
Պաշտպանական կողմն առարկեց կալանքի տակ պահելու անհրաժեշտության դեմ և նշեց, որ բացակայում են մեղադրյալին կալանքի տակ պահելու հիմքերը, ռիսկերը կարող են չեզոքացվել նվազ խիստ խափանման միջոցի պայմաններում, մասնավորապես՝ միջնորդեց մեղադրյալի նկատմամբ համակցված կիրառել տնային կալանք՝ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի Օհանովի 16-րդ փողոցի տուն 6 հասցեում, գրավ՝ մինչև 1.000.000 ՀՀ դրամի չափով, և բացակայելու արգելք։
4. Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անձնական ազատության իրավունք։ Ոչ ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և օրենքով սահմանված կարգով`
(…)
3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.
4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով.
(…)»
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետևյալ դեպքերում և oրենքով uահմանված կարգով.
(…)
բ) անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատակով,
գ) անձի oրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը` իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կաuկածի առկայության դեպքում նրան իրավաuու oրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուuտը կանխելու համար.
(…)
3. Սույն հոդվածի 1-ին կետի «գ» ենթակետի դրույթներին համապատասխան ձերբակալված կամ կալանավորված յուրաքանչյուր ոք անհապաղ տարվում է դատավորի կամ այլ պաշտոնատար անձի մոտ, որն օրենքով լիազորված է իրականացնելու դատական իշխանություն և ունի ողջամիտ ժամկետում դատաքննության իրավունք կամ մինչև դատաքննությունն ազատ արձակելու իրավունք: Ազատ արձակումը կարող է պայմանավորվել դատաքննության ներկայանալու երաշխիքներով:
4. Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունի վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը, որի կապակցությամբ դատարանն անհապաղ որոշում է կայացնում և կարգադրում է նրան ազատ արձակել, եթե կալանավորումն անօրինական է
(…)»
Հռչակելով անձի անձնական ազատության իրավունքը՝ Սահմանադրությունը երաշխավորում է անձի ֆիզիկական ազատությունը՝ նպատակ ունենալով, որ ոչ ոք կամայականորեն չզրկվի ազատությունից: Նշված իրավունքի հռչակմամբ ամրագրվում է պետության պոզիտիվ պարտավորությունը՝ ոչ միայն ձեռնպահ մնալ սահմանված իրավունքը որոշակի գործողությունների կատարմամբ խախտելուց, այլ նաև պատշաճ միջոցներ ձեռնարկել իր իրավասությունում գտնվող յուրաքանչյուր անձի այդ իրավունքների նկատմամբ ապօրինի միջամտությունները պաշտպանելու ուղղությամբ:
ՀՀ Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը համապատասխանում է Կոնվենցիայի՝ անձի ազատության իրավունքին: Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի հիմնական նպատակն է կանխել ազատությունից կամայականորեն կամ անհիմն կերպով զրկելը: Ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքն ամենամեծ կարևորությունն ունի Կոնվենցիայի իմաստով նախատեսված «ժողովրդավարական հասարակությունում»:
Ի ապահովումն Սահմանադրությամբ հռչակված անձի անձնական ազատության իրավունքը պաշտպանելու պոզիտիվ պարտականության՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը սահմանել է անձի անձնական ազատության իրավունքի սահմանափակման կանոններ և մեխանիզմներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Վարույթի ընթացքում անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոցները կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով և կարգով: Վարույթի ընթացքում անձին ազատությունից զրկելը չպետք է պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով։ Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիստ հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը։
(…)
4. Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաստատությունում հարկադրաբար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դատարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երբ անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոցներն են կալանքը և այլընտրանքային խափանման միջոցները։
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են`
1) տնային կալանքը.
2) վարչական հսկողությունը.
3) գրավը.
4) պաշտոնավարման կասեցումը.
5) բացակայելու արգելքը.
6) երաշխավորությունը.
7) դաստիարակչական հսկողությունը.
8) զինվորական հսկողությունը:»
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը:
2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝
1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ
2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ
3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար:
3. Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող և դրան խոչընդոտող բոլոր հնարավոր հանգամանքները:
4. Խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ որոշման պատճենը մեղադրյալին հնարավորության դեպքում հանձնվում է անհապաղ:»
Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը:
Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Ընդ որում, պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտումը կամ նրա նկատմամբ մեղադրանք առաջադրելը հիմնավորելու համար: Կասկածը հիմնավոր կհամարվի նաև ենթադրյալ հանցագործության հետ կասկածվող անձի օբյեկտիվ կապը հաստատող որոշակի տեղեկությունների ու փաստերի առկայության դեպքում, ընդ որում` անհրաժեշտ է ունենալ նաև բավարար հիմքեր` եզրակացնելու, որ դեպքը, իրադարձությունը համընկնում է այն ենթադրյալ հանցանքին, որի կատարման մեջ անձը կասկածվում է։
Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում:
Անդրադառնալով խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- մեղադրյալի փախուստի վտանգը չի կարող պայմանավորվել բացառապես հնարավոր պատժի ծանրության սպառնալիքով: Թեպետ հնարավոր պատժի խստությունը վերաբերելի գործոն է, սակայն փախուստի վտանգը պետք է գնահատվի՝ հաշվի առնելով այն վերաբերելի հանգամանքները, որոնք կհաստատեն այդ վտանգի առկայությունը և աստիճանը, որը թույլ կտա որոշել անձի նկատմամբ որևէ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը: Փախուստի վտանգը պետք է գնահատել՝ հաշվի առնելով մի շարք գործոններ, որոնք վերաբերելի են անձի կերպարին, բարոյականությանը, մշտական բնակության վայրին, մասնագիտության, ունեցվածքին, ընտանեկան կամ այլ անձնական կապերին, կապվածությանը երկրին և այլն: Փախուստի վտանգի հիմքի կիրառելիությունը չի պարտադրում վարույթի ընթացքում արդեն իսկ փախուստի դիմելու փորձ, կամ փախուստի դիմած լինելու փաստի պարտադիր առկայություն, այլ այն գնահատվում է որպես մեղադրյալի՝ վարույթի հետագա ընթացքում հնարավոր վարքագիծը կանխորոշող ենթադրությունն: Ընդ որում, նշված գործոնները սպառիչ չեն և ենթակա են գնահատման յուրաքանչյուր դեպքում:
- մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելը գնահատվում է այն սանդղակով, որ հանցանք կատարելու վտանգը պետք է իրատեսական լինի՝ հաշվի առնելով գործի հանգամանքները, անձի կերպարը, անցյալը: Նախկինում դատված լինելը կարող է հիմք լինել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք գործելու ողջամիտ մտավախության համար: Նման մտավախություն կարող է լինել նաև կախված մեղսագրվող արարքի բնույթից: Հանցանք կատարելու ռիսկը գնահատելիս կարող է հաշվի առնվել ինչպես մեղսագրվող արարքի հանցագործության չավարտված փուլում՝ նախապատրաստության, հանցափորձի փուլերում գտնվելը, մեղադրյալի հետհանցավոր վարքագիծը, կամ հանցագործության տևող կամ շարունակվող լինելը:
- մեղադրյալի կողմից իր վրա քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար խափանման միջոց կիրառելու հիմք սահմանելով՝ օրենսդիրը, ըստ էության, ներպետական օրենսդրության մակարդակում կյանքի է կոչել Կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը: Մեղադրյալի պարտականությունները թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն մեղադրյալը պարտավոր է՝
1) ներկայանալ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով.
2) վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով ենթարկվել բժշկական զննման, մատնադրոշմման, անձնական խուզարկության, քննման և փորձաքննության, լուսանկարվել կամ փորձաքննության համար հանձնել սույն օրենսգրքով նախատեսված նմուշներ.
3) չխոչընդոտել քրեական վարույթին, այդ թվում` ապօրինի չմիջամտել ապացուցման գործընթացին.
4) այլ վայր մեկնելիս վարույթն իրականացնող մարմնին նախապես տեղեկացնել իր գտնվելու նոր վայրի և իր հետ հաղորդակցվելու միջոցների մասին.
5) ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններին և դատական նիստի կարգին:
Անդրադառնալով մեղադրյալի վրա դրված պարտավորությունների կատարման ապահովմանը, ապա յուրաքանչյուր պարտականության ապահովումը գնահատվում է տարբեր չափանիշներով: Եթե որոշակի պարտականությունների կատարման ապահովումը կարող է պայմանավորված լինել արդեն իսկ չկատարված պարտականության փաստով, ապա որոշների դեպքում չկատարված պարտականության փաստի առկայություն պարտադիր չէ, այլ խափանման միջոցը կարող է կիրառվել այդ պարտավորությունների ապագայում չկատարելուն վտանգը չեզոքացնելու նպատակով:
Համադրելով վերոգրյալը և միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Հիմնավոր կասկածի վերաբերյալ.
Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատաքննության փուլում խափանման միջոց կիրառելու հարցը լուծելիս մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու հիմնավոր կասկածին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը բացակայում է։
Խափանման միջոցի հիմքերի վերաբերյալ.
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը 2025 թվականի մայիսի 5-ի որոշմամբ արձանագրել է, որ առկա են փախուստի դիմելու և վարույթին խոչընդոտելու հիմքերը։
Միևնույն ժամանակ՝ Դատարանն արձանագրում է, որ հարցաքննվել են սույն քրեական վարույթով բոլոր տուժողները, վկան, հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները, դատաքննությունը գտնվում է եզրափակիչ ելույթների փուլում, ուստի, հաշվի առնելով նաև դատական նիստերի ընթացքում մեղադրյալի դրսևորած պատշաճ դատավարական վարքագիծը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ բացակայում է մեղադրյալի կողմից վարույթին խոչընդոտելու վտանգը։
Ինչ վերաբերում է փախուստի դիմելու հիմքին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ նշված հիմքի շարունակական առկայությունը պայմանավորված է նրանով, որ մեղադրյալը ազգությամբ վրացի է, հանդիսանում է Վրաստանի Հանրապետության քաղաքացի, ՀՀ-ում չունի ընտանիք, մշտական աշխատանք, մշտական բնակության վայր՝ չունի ամուր սոցիալական կապեր Հայաստանի Հանրապետության հետ։ Միևնույն ժամանակ՝ նկատի ունենալով, որ քրեական գործի վարույթը գտնվում է եզրափակիչ փուլում՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու վտանգը շարունակում է մնալ իրատեսական։
Անդրադառնալով մեղսագրվող ենթադրյալ արարքի հնարավոր վերավորակման վերաբերյալ պաշտպանական կողմի դիրքորոշմանը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ նույնիսկ վերավորակամն դեպքում մեղադրյալին սպառնում է ազատազրկման ձևով պատիժ, ինչը ինքնին չի նվազեցնում մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու վտանգը։
Պատշաճ ջանասիրության վերաբերյալ.
Անդրադառնալով դատաքննության ընթացքում Դատարանի կողմից դրսևորած պատշաճ ջանասիրության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 2025թ. մայիսի 5-ի որոշումից հետո՝ առ այսօր Դատարանը դրսևորել է պատշաճ ջանասիրություն։ Մասնավորապես՝ հարցաքննվել են գործով տուժողները, վկան, հետազոտվել են բոլոր գրավոր ապացույցները, գործը գտնվում է եզրափակիչ փուլում։
Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորության վերաբերյալ.
Քննելով այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառման հնարավորությունը հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալ կարևոր հանգամանքները.
- Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով,
- շարունակում է առկա լինել մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու վտանգ՝ բարձր մակարդակով։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը վարույթի քննության տվյալ փուլում այլընտրանքային խափանման միջոցի կամ միջոցների կիրառման պայմաններում ապահովվել չի կարող, և նրա նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երեք ամսով երկարաձգելու անհրաժեշտությունը հիմնավորված է, բխում է քրեական դատավարության ոլորտում հանրային և մասնավոր շահերի հավասարակշռված պաշտպանության անհրաժեշտությունից, մասնավորապես` մի կողմից` վարույթի մասնավոր մասնակիցների և այլ անձանց իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մյուս կողմից` վարույթի հանրային մասնակիցների գործառույթների արդյունավետ իրականացման, հանրային շահերի պաշտպանության անհրաժեշտության սկզբունքների էությունից:
Այսպիսով՝ ամփոփելով ողջ վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ առկա է խափանման միջոց կիրառելու հիմքը` մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու բարձր վտանգը, այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, հիմնավորված է մեղադրյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի երկարաձգման եռամսյա ժամկետը:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ, 389-րդ և 390-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը




ՈՐՈՇԵՑ
1. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգել 3 (երեք) ամիս ժամանակով` մինչև 2025 թվականի նոյեմբերի 27-ը:
2. Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար:
3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից:
4․ Որոշման դեմ կարող է ներկայացվել հատուկ վերանայման բողոք ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ որոշումը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:


Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 15-10-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 15-10-2025
Նիստը Կայացել է
Հիմնական դատալսումներ
Ամսաթիվ 13-11-2025
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 13-11-2025
Նիստը Կայացել է
Վերդիկտ
Ամսաթիվ 13-11-2025
Ամբաստանյալ
Անուն Զազա
Ազգանուն Դոլաբերիձե
Հայրանուն Ռեզոյի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Կայացվել է վերդիկտ Մեղադրական
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 13-11-2025
Ժամ 17:25
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 13-11-2025
Նիստը Կայացել է
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 09-12-2025
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 09-12-2025
Նիստը Կայացել է
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 22-12-2025
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 22-12-2025
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր
Հաշվետու ժամանակահատված 2025 թվական
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 02-02-2026
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը չի կայացել
Նիստի ամսաթիվ 02-02-2026
Նիստը Չի կայացել
Պատճառը Դատական նիստը չի կայացել թարգմանի բացակայության պատճառով։
Լրացուցիչ դատալսումներ
Ամսաթիվ 11-02-2026
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 8
Նիստը կայացել է
Նիստի ամսաթիվ 11-02-2026
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 11-02-2026
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Զազա
Ազգանուն Դոլաբերիձե
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 11-02-2026
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/2835/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
Խանետա Ֆթոյանի,
Անուշ Հովսեփյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Արմեն Գրիգորյանի,
տուժողներ՝ Ալիսա Ասլանյանի,
Գրիգոր Գրիգորյանի,
Կարինե Պետրոսյանի
պաշտպան՝ Արայիկ Պապիկյանի,
մեղադրյալ՝ Զազա Դոլաբերիձեի,
թարգմանիչներ՝ Լիանա Կարապետյանի,
Գրիգորի Գրիգորյանի,
Գագիկ Միրզոյանի,
Գայանե Կասյանի,


2026թ. փետրվարի 11 ք. Երևան,

դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի՝
(ծնված 09.02.1977 թվականին, Վրաստանի Հանրապետության Ծղալտուբո քաղաքի Խոմուլի գյուղում, ազգությամբ վրացի, ՎՀ քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառման վայրը՝ Վրաստանի Հանրապետություն, քաղաք Ծղալտուբո, գյուղ Խոմուլի, 36-րդ տուն)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024թ. օգոստոսի 27-ին՝ ժամը 12։50-ին, բնակարան ապօրինի մուտք գործելով գողություն կատարելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն։
2. 2024թ. օգոստոսի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 44-254-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
3. 2024թ. օգոստոսի 28-ին քրեական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի հանձնարարությամբ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների քննչական բաժնում նախաձեռնված թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթի նախաձեռնման արձանագրության մեջ կատարվել է շտկում և քննության առարկա դեպքին տրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով իրավական գնահատական։
4․ 2024թ. օգոստոսի 28-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի որոշմամբ թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթով Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
5․ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Դատարան) 2024թ. օգոստոսի 29-ի որոշմամբ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը երկու ամիս ժամանակով՝ կալանքի սկիզբը հաշվելով փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024թ. օգոստոսի 27-ից։
6․ 2024թ․ հոկտեմբերի 7-ին Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի որոշմամբ թիվ 17-1027-24 քրեական վարույթով Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետերով հարուցվել է նոր հանրային քրեական հետապնդում։
7․ 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթից անջատվել է թիվ 17141924 քրեական վարույթը՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբարիձեի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի կապակցությամբ։
8․ 2024թ. հոկտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի քրեական դատարան է ստացվել Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Արմեն Գրիգորյանի կողմից թիվ 17141924 քրեական վարույթով հաստատված մեղադրական եզրակացությունը ըստ մեղադրանքի Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
9․ 2024թ. հոկտեմբերի 14-ին Դատարանը որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
10․ Դատարանի 2024թ. հոկտեմբերի 24-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. հունվարի 27-ը։
11․ Դատարանի 2025թ. հունվարի 24-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. ապրիլի 27-ը։
12․ Դատարանի 2025թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 1 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. մայիսի 27-ը։
13․ Դատարանի 2025թ. մայիսի 5-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. օգոստոսի 27-ը։
14․ Դատարանի 2025թ. օգոստոսի 22-ի որոշմամբ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգվել է 3 ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025թ. նոյեմբերի 27-ը։
15․ 2025թ. նոյեմբերի 13-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը կայացրել է մեղադրական վերդիկտ, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեն մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ։ Վերջինիս նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճռով դրան անդրադառնալը։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով՝ այն արարքի կատարման համար, որ նա «(…) նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն:
Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան, որտեղ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան, որտեղ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող 100,000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող 77,564 ՀՀ դրամ արժողությամբ զարդերը:
Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվինաշվիլիի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ բնակարանի ներսում տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց: Հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Իվանե Գվինաշվիլին, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի: Գարիկ Մովսիսյանը հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Իվանե Գվինաշվիլիին բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
Այսինքն՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղսագրվում է մեղավորությամբ կատարված արարք՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:
(...)»։
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնում Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանը ներկայացրել է հաղորդում այն մասին, որ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին անհայտ անձինք, կոտրելով մուտքի դռան փականը, մուտք են գործել Ավան, Չարենց թաղամասի 14-րդ շենք, 3-րդ բնակարան և բնակարանից փորձել են կատարել գողություն: Նշել է, որ ներկա պահին չգիտի տանից ինչ-որ բան գողացել են, թե ոչ, նշել է նաև, որ հանցագործության պահը ֆիքսվել է բնակարանում գտնվող տեսանկարահանող սարքի միջոցով (հատոր 1, վ/թ 13),
- 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել է մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկ, ինչպես նաև հայտնաբերվել է սև, կապույտ և սպիտակ գույների բռնակով մեկ պտուտակահան (հատոր 1, վ/թ 17),
- 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականացված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի մուտքի դռան կողպեքները վնասված են, ինչպես նաև հայտնաբերվել է տեսաձայնագրող սարք: Դեպքի վայրից առգրավվել են թվով երկու գուլպաներ, թվով երկու ժամացույցի տուփեր (հատոր 1, վ/թ 40-43),
- Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «(․ ․ ․) Առաջին տեսագրության ընդհանուր տևողությունը կազմում է 10 վայրկյան: Տեսագրության մեջ երևում է, որ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն, հագին մոխրագույն տաբատ, սև կարճաթև շապիկ և մոխրագույն արևային գլխարկ, իրենից ավելի փոքրամարմին տղամարդու հետ, ըստ տեսաձայնագրության տվյալների 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին, մուտք է գործում Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան: Երկրորդ տղամարդու հագին առկա է բաց կապույտ ջինսե կիսատաբատ, սպիտակ կարճաթև շապիկ, սև գույնի պայուսակ, բաց գույնի արևային գլխարկ և մուգ գույնի կոշիկներ: Մուտք գործելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն փակում է բնակարանի մուտքի դուռը, իսկ մյուս տղամարդը բացում է մուտքի դռան դիմացի սենյակի դուռը: Զազա Դոլաբերիձեի ձեռքին երևում է երկար սայրով գործիք և լապտեր:
Երկրորդ տեսագրության ընդհանուր տևողությունը կազմում է 16 վայրկյան: Տեսագրության զննությամբ երևում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն տեսագրության համաձայն 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:49-ին, բացում է մուտքից դեպի աջ գտնվող ննջասենյակի դուռը և փակում է: Զննության ընթացքում Ալիսա Ասլանյանը հայտարարել է, որ տեսագրության մեջ երևացող հաղթանդամ, մոխրագույն տաբատով և սև շապիկով տղամարդը այն տղամարդն է, ում նա տեսել է իրենց հարևան Գոքորի բնակարանում: Այդ նույն տղամարդը իրեն հարվածներ է հասցրել, ինչից հետո նրա հետ եղած երկրորդ փոքրամարմին տղամարդու հետ փախուստի են դիմել:
Գրիգոր Մովսիսյանը հայտնել է, որ տեսագրության մեջ երևացող մոխրագույն տաբատով, արևային գլխարկով, սև շապիկով տղամարդը այն տղամարդն է, ում ինքը 27.08.2024 թվականին հետապնդել և բռնել է (․ ․ ․)» (հատոր 1, վ/թ 75-76ա),
- Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների պատմության զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Զազա Դոլաբերիձեն՝ 2024 թվականի դեկտեմբերի 26-ին, ժամը՝ 14:46-ին, Բագրատաշենի անցակետով, «Մերսեդես Բենս» մակնիշի «DC820DC» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով մուտք է գործել Հայաստանի Հանրապետություն, նույն օրը, ժամը՝ 14:47-ին, նույն ավտոմեքենայով Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Իվանե Գվինիաշվիլին: 2024 թվականի դեկտեմբերի 30-ին, ժամը՝ 00:43-ին, Զազա Դոլաբերիձեն դուրս է եկել Հայաստանի Հանրապետությունից, նույն օրը՝ նույն ժամին, նույն անցակետից Հայաստանի Հանրապետության տարածքը լքել է Իվանե Գվինիաշվիլին: 2024 թվականի մայիսի 20-ին, ժամը՝ 13:07-ին, Բագրատաշեն անցակետից Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Իվանե Գվինիաշվիլին, նույն օրը, ժամը՝ 13:08-ին, Հայաստանի Հանրապետություն մուտք է գործել Զազա Դոլաբերիձեն: Դեպքից մեկ օր առաջ՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին, ժամը՝ 21:43-ին, Բագրատաշեն անցակետից և՛ Զազա Դոլաբերիձեն, և՛ Իվանե Գվինիաշվիլին մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք (վ.թ. 2-րդ հատոր, 70-72),
- 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությունը, համաձայն որի՝ փորձաքննության ներկայացված գլանաձև մեխանիզմը կոտրված է և պիտանի չէ հետագա նպատակային օգտագործման համար: Գլանաձև մեխանիզմով աշխատող ներդիր փականի արտաքին և ներքին մակերեսների հետազոտությամբ բացի տևական օգտագործման բնորոշ հետքերից, այլ մեխանիկական բնույթի հետքեր և վնասվածքներ չեն հայտնաբերվել: Վերը նկարագրված ներդիր փականը, ամենայն հավանականությամբ, բացվել է դրա մեջ գտնվող գլանաձև մեխանիզմը կոտրելով, այնուհետև օտար պինդ առարկայով կամ գործիքով, հնարավոր է նաև ներկայացված պտուտակահանով տարիչը պտտեցնելու միջոցով
Սուվալդային մեխանիզմով ներդիր՝ փականի արտաքին և ներքին մակերեսներին հայտնաբերված վերը նկարագրված հետքերը մեխանիկական բնույթի են, պատճառվել են օտար, պինդ առարկայի կամ գործիքի հնարավոր է հարմարեցված բանալու և օժանդակող այլ առարկայի /ների/ ներգործության՝ բանալու համար նախատեսված անցքի մեջ մտցնելու և սուվալդների վրա ներգործելու արդյունքում, ինչի հետևանքով հնարավոր է, որ աշխատեցվել է մեխանիզմը, և բացվել է այն:
Փորձաքննության ներկայացված գլանաձև մեխանիզմը մեջտեղից /որտեղից այն հեղյուսով ձգվում է փականին/ կոտրված է, դրա վրա մեխանիկական ներգործության հետքեր առկա չեն, ինչից կարելի է եզրակացնել, որ այն, ամենայն հավանականությամբ, կոտրվել է դրսի հատվածի վրա տեխնիկական միջոցներով, այդ թվում հարթաշուրթով, կարգավորվող մանեկադարձակով կամ նմանատիպ այլ գործիքով ներգործելու արդյունքում:
Փորձաքննության ներկայացված փականների արտաքին և ներքին մակերեսներին առկա են նաև տևական շահագործմանը բնորոշ հետքեր։
Ներկայացված սուվալդային ներդիր փականը բացվել է օտար պինդ հարմարեցված առարկաների կամ գործիքների ներգործությամբ, իսկ գլանաձև մեխանիզմով աշխատող ներդիր փականը բացվել է դրա գլանաձև մեխանիզմը կոտրելու միջոցով (հատոր 2, վ/թ 63-68),
- 2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ Ալիսա Ասլանյանի մարմնական վնասվածքները՝ աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաների ներգործությամբ, հնարավոր է նշված ժամանակին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում (հատոր 2, վ/թ 89-90),
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ ոստիկանության ՕԿԿ-ի աշխատակից պատասխանում է զանգին, ասում է «ոստիկանություն», ահազանգող անձը ասում է «մենակ շուտ էլի, Չարենց 14-ի 3-րդ բնակարանը մարդ ա մտել, ուղղակի մենք ընդեղ չենք», ոստիկանության ՕԿԿ-ի աշխատակիցը հստակեցնող հարց է տալիս, ասելով «քաղաք Երևան», ահազանգ կատարողը պատասխանում է «այո քաղաք Երևան, Ավանի Չարենց թաղամաս 14-րդ շենք 3-րդ բնակարան» (հատոր 2, վ/թ 51ա, 73-74),
- ապացույց ճանաչված արտավարութային փաստաթուղթ հանդիսացող թվով մեկ դեպքի հանգամանքները տեսանկարահանած տեսագրությունը պարունակող լազերային սկավառակը, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիայի և կապի վարչությունից ստացված 27․08․24 թվականին կատարված ահազանգի բովանդակությունը պարունակող լազերային սկավառակը, Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների վերաբերյալ ստացված փաստաթղթերը (հատոր 1, վ/թ 76ա, 109-110, 179, հատոր 2, վ/թ 77-84),
- իրեղեն ապացույց ճանաչված մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկը, պտուտակահանը, մուտքի դռան երկու կողպեքները, սև գույնի կարճաթև շապիկը և կտորից մոխրագույն տաբատը (հատոր 2, վ/թ 85-86),
- տուժող Գրիգոր Գրիգորյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է ք․ Երևան, Ավան, Չարենց թաղամաս, 14 շենք, 3 բնակարան հասցեում։
Դեպքի օրը ինքը և իր ընտանիքը քաղաքում չեն գտնվել և եղել են Ծաղկաձորում՝ ընկերներով և ընտանիքներով։ Դեպքի կոնկրետ օրը չի հիշում։ Առավոտյան մոտավորապես 09։30-10։00-ի սահմաններում տեսախցիկի միջոցով նկատվել է, որ իրենց բնակարան մարդ է մուտք գործել։ Առաջինը զանգահարել է հորեղբոր որդուն, որպեսզի գնա այնտեղ, քանի որ գտնվել է մոտակայքում։ Տեսախցիկը միացված է եղել բարձրախոսի վրա, և ինքը սկսել է գոռալ, ինչից հետո ներս մտած անձինք փախել են։ Հետագայում հորեղբոր որդին ճանապարհին մեկ անձի բռնել է։
Բնակարանում տեղադրված է եղել տեսանկարահանող սարք՝ միջանցքում, որը շարժի դեպքում հաղորդագրություն է ուղարկել։ Տեսել են, որ բնակարանի դուռը բացվել է պտուտակահանի միջոցով և մուտք են գործել ներս։ Ներսում արդեն տեսել են, որ տվյալ անձը ձեռքին ունեցել է պտուտակահան։
Տեսախցիկի միջոցով անձանց հստակ ճանաչել հնարավոր չի եղել, և դեպքը պարզ չի երևացել։
Դեպքի մասին տեղեկացրել է հորեղբոր որդուն, այլ անձանց չի հայտնել։ Նրա կինը զանգահարել է Ալիսային՝ օգնություն խնդրելու նպատակով։ Այլ օգնության եկող անձ չի եղել, և Ալիսան ինքն է իջել, որտեղ հանդիպել է տվյալ անձանց։
Տուժողի խոսքով՝ Ալիսան նրանց հանդիպել է բնակարանի դռան մոտ։ Երբ Ալիսան հասել է, նրանք փորձել են դուրս գալ, նրանք հրել են և փախել։ Այլ մանրամասների վերաբերյալ ինքը տեղեկացված չի եղել։
Դեպքի արդյունքում բնակարանից հափշտակվել են մանր զարդեր և ժամացույց։ Զարդերը եղել են բիժուտերիա, ոսկեգույն գույնի, «Արմանի» ապրանքանիշի, մոտավորապես 250 դոլար արժողությամբ։ Դեպքից հետո նկատել է, որ բնակարանի դռան փականներից մեկը ջարդված է եղել, իսկ մյուսը, իր ենթադրությամբ, բացվել է գործիքի միջոցով առանց կոտրելու։
Հայտնեց, որ գույքային պահանջ չի ներկայացրել։
- Տուժող Ալիսա Ասլանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ գտնվում է Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի հետ ջերմ հարաբերությունների մեջ և հանդիսանում է նրանց հարևանը։
Օգոստոսի 26-ին նրանք ընտանիքներով գնացել են Ծաղկաձոր՝ իր թոռնիկի ծննդյան օրը նշելու նպատակով, որտեղ ներկա են եղել նաև հարևանները։ Գրիգոր Գրիգորյանի ընտանիքը մնացել է գիշերելու, սակայն ինքը չի մնացել և վերադարձել է Երևան։ Առավոտյան հարսը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ Կարինեի հետ սուրճ խմելիս ինչ-որ կերպ տեղեկացվել են, որ նրանց տուն մարդ է մտել, և խնդրել է իջնել ներքև։ Նրանք ապրում են նույն շենքում՝ ինքը 8-րդ հարկում, իսկ նրանք՝ 1-ին հարկում։
Նա իջել է ներքև, փորձել է հարևանների դռները թակել, սակայն ոչ ոք չի արձագանքել։ Վերադառնալուց հետո մոտեցել է բնակարանի դռանը և նկատել, որ այն կիսաբաց է։ Ինքը իջել է տնային հագուստով և մտել է բնակարան։ Ննջասենյակում տեսել է փոքր մարմնով մի տղայի՝ սպիտակ գլխարկով, որի ձեռքերին եղել են երեխայի գուլպաներ։ Ներս մտած անձինք ձեռնոց չեն ունեցել և գուլպաները օգտագործել են որպես ձեռնոցներ։ Նշեց, որ մեկը հագել էր Գրիգորի գուլպաները, իսկ մյուսը՝ երեխայի։
Ներս մտնելով տեսել է, թե ինչպես նշված անձանցից մեկը բիժուտերիան հավաքում էր պայուսակի մեջ։ Այդ պահին մեղադրյալը գտնվել է պահարանի ներսում և դժվարությամբ է դուրս եկել այնտեղից։ Մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել է իրեն և փախել՝ դուրս գալիս գուլպաները նետելով շքամուտքում։
Տանը մնացած անձի հետ տեղի է ունեցել քաշքշուկ, որի ընթացքում վերջինս իրեն ձեռքով հարվածել է մոտավորապես 3-4 անգամ՝ տարբեր հատվածներում՝ պատճառելով նաև կապտուկներ, այդ թվում՝ աջ կրծքի և աջ սրունքի շրջանում։ Հարվածները հասցվել են ձեռքով, որևէ գործիք չի կիրառվել, և այդ գործողությունների նպատակը եղել է փախուստը։ Այդ ընթացքում ինքը փորձել է կանգնել դռան մոտ և չթողնել, որ վերջինս դուրս գա, սակայն նա իրեն հրելով և հարվածելով դուրս է եկել։
Հայտնեց, որ մինչ այդ փոքր մարմնով անձը արդեն փախել էր։ Ինքը ներս է մտել այն ժամանակ, երբ նրանք գտնվել են ննջասենյակում։ Բնակարանի մուտքից անմիջապես դիմաց գտնվում է ննջասենյակը, որտեղ էլ տեղի են ունեցել նշված գործողությունները։ Մահճակալի վրա լցված են եղել իրերը, իսկ մեծ մարմնով անձը գտնվել է պահարանի մեջ՝ մեջքով դեպի մահճակալը։
Դուրս եկող անձին տեսնելուց հետո դիմել է օգնության և Գոհարի որդուն ուղղություն է ցույց տվել, թե ուր է փախել տվյալ անձը։
Ինքը պտուտակահան չի տեսել, սակայն նկատել է, որ դռան փականներից մեկը բացակայել է և անցք է առաջացել, ինչից հետո որոշել է մտնել ներս և ստուգել՝ արդյոք գողություն է կատարվում։
Չի տեղեկացել, թե կոնկրետ ինչ է հափշտակվել, միայն տեսել է, որ անձանցից մեկը բիժուտերիա է լցրել պայուսակի մեջ և փախել։
Իր նկատմամբ կիրառված հարվածների արդյունքում ստացել է վնասվածքներ, որոնք առաջացել են տվյալ անձի գործողությունների հետևանքով։
Փախուստի դիմած փոքր մարմնով անձը իրեն չի հարվածել, այլ պարզապես հրել է և փախել։ Մյուս անձը՝ մեղադրյալը իրեն հրել և հարվածել է, որպեսզի կարողանա դուրս գալ բնակարանից։
Դատավորի հարցերին պատասխանելով՝ տուժողը հայտնեց, որ պահարանը եղել է երկդռնանի, բաց վիճակում, իսկ ներսի հագուստները թափված են եղել։ Պահարանում գտնվող անձը, ըստ երևույթին, տեսել է մյուսի գործողությունները, քանի որ գտնվել է այնպիսի դիրքում, որ կարող էր տեսնել։ Պահարանում գտնվող անձը որևէ բան իր հետ չի տարել։
Ինքը կանգնած է եղել ննջասենյակի դռան մոտ և փորձել է խոչընդոտել անձանց դուրս գալուն, սակայն վերջիններս հրելով անցել են իր կողքով և փախել։ Նա նաև նշել է, որ դրսի դուռը բաց է թողել՝ հույս ունենալով, որ մարդիկ կլսեն և օգնության կհասնեն։
Պաշտպանության կողմի միջնորդությամբ հրապարակվեց տուժող Ալիսա Ասլանյանի նախաքննական ցուցմունքից հետևյալ հատվածը՝ «էնտեղ փոքրիկ աստիճաններ կան, որն իջնում է դեպի քաղմաս, դեպի սիթի։ Հենց էտ աստիճանների մոտ չի կարացել վազի մեծ մարմնով տղան, էտեղ բռնել են: Էնտեղ բռնել էին, Գարիկին էլ ասում էի, հենա, գրպանից հանելա էս չափսի ատվյորկա, ասելա՝ եթե մոտիկանաս, ես քեզ կխփեմ սրանով (ռուսերենով)։ Երևի բախտս բերելա, որ իմ վախտ չի հանել, չի օգտագործել։»
Նախաքննական ցուցմունքի հակասության հետ կապված հայտնեց, որ անձամբ պտուտակահան չի տեսել, սակայն հետագայում այլ անձանց կողմից ասվել է, որ նման առարկա եղել է։
- Տուժող Կարինե Պետրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է Ավան, Չարենց թաղամաս, 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարանում։
Դեպքի ժամանակ ընտանիքով բացակայել են քաղաքից և գտնվել են Ծաղկաձորում։ Առավոտյան, երբ պատրաստվել են վերադառնալ, իր հեռախոսին հաղորդագրություն է ստացվել, որ տեսախցիկը մարդ է հայտնաբերել։ Ինքը դիտել է տեսագրությունը և տեսել, որ երկու անծանոթ տղամարդ մուտք են գործել իրենց բնակարան։ Դրանից հետո անմիջապես իջել է ներքև, որտեղ ամուսինն է գտնվել և զբաղված է եղել ճամպրուկը հավաքելով, և հայտնել է նրան, որ բնակարան օտար մարդիկ են մտել և գողություն են կատարում։
Ինքը զանգահարել է ոստիկանություն, իսկ ամուսինը տեղեկացրել է իր բարեկամներին և Ալիսային, որպեսզի հավաքվեն և կանխեն գողությունը։
Ինքը տեսախցիկի միջոցով տեսել է, թե ինչպես են անհայտ անձինք գործիքի միջոցով բացել դուռը և մուտք գործել բնակարան։ Տեսանկարահանող սարքը տեղադրված է եղել միջանցքում՝ անմիջապես մուտքի դռան մոտ, ինչպես նաև բնակարանի ներսում։
Բնակարանում ամեն ինչ թափթփված է եղել, հատկապես սենյակում՝ զարդատուփերը և հագուստները։ Հափշտակվել են իր բիժուտերիա զարդերը և ամուսնու «Արմանի» բրենդի ժամացույցը։ Նշված իրերը գտնվել են ննջասենյակում, որը գտնվում է անմիջապես մուտքի դռան դիմաց։ Ննջասենյակում տեսանելի վայրում թանկարժեք իրեր կամ գումար չի եղել։
Հափշտակված բիժուտերիայի և ժամացույցի ընդհանուր արժեքը կազմել է մոտավորապես 500 ԱՄՆ դոլար։
- Վկա Գարիկ Մովսիսյան ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի մասին տեղեկացել է եղբոր զանգից։ Դեպքը տեղի է ունեցել մոտավորապես երկու տարի առաջ, ամռանը։
Եղբայրը հայտնել է, որ տեսախցիկով նկատել են, որ իրենց բնակարանում մարդ կա, ինչպես նաև արդեն զանգահարել էին հարևանուհուն։ Ինքն անմիջապես իջել է ավտոմեքենայից և մոտեցել է դեպքի վայրին, որտեղ այդ պահին անձինք արդեն փախուստի էին դիմում։ Ալիսան հայտնել է, որ նրանք փախել են, և պետք է հետապնդել։ Ինքը վազել է նրանց հետևից և մոտավորապես մեկ փողոց ներքև բռնել է մեղադրյալին։
Մեղադրյալը փորձել է սպառնալ, ասել է, որ եթե մոտենա՝ կհարվածի, սակայն ինքը կարողացել է հարմարեցնել և ծալել նրա ձեռքը՝ վնասազերծելով նրան։ Այնուհետև նրան ուղեկցել է դեպի ներքև՝ դպրոցի կողմ, փորձելով հասկանալ, թե մյուս անձը որտեղ է գտնվում, սակայն վերջինս որևէ տեղեկություն չի հայտնել։ Ինքը կանգնեցրել է նրան պատի մոտ և սպասել մինչև ոստիկանների ժամանումը։
Սկզբում տեսել է երկու անձի՝ մեկը նիհար և գլխարկով, մյուսը՝ մեղադրյալը։ Նրանց նկատել է շենքից որոշ հեռավորության վրա՝ մոտավորապես 200 մետր հեռու, երբ նրանք վազել են աստիճաններով դեպի ներքև։
Ինքը ենթադրել է, որ հենց այդ անձինք են ներխուժել եղբոր բնակարան, քանի որ տեսել է, թե ինչպես են նրանք փախչում դեպքի վայրից, ինչպես նաև հետապնդման ընթացքում ուրիշ մարդկանցից հարցրել է, ովքեր նշել են, որ նման անձինք վազել են այդ ուղղությամբ։
Բռնելու ընթացքում մեղադրյալը ձեռքին որևէ առարկա չի օգտագործել, սակայն սպառնացել է, որ կհարվածի։ Զրույցը տեղի է ունեցել ռուսերեն լեզվով։ Մեղադրյալը դիմադրություն է ցուցաբերել միայն խոսքերով՝ սպառնալով, սակայն ֆիզիկական ակտիվ դիմադրություն չի ցուցաբերել։ Ինքը ծալել է նրա ձեռքը և այդ կերպ պահել մինչև ոստիկանների ժամանումը։
Մեղադրյալը փախուստի հնարավորություն չի ունեցել։ Որոշ ժամանակ անց դեպքի վայր են ժամանել եղբայրը, ծանոթները և ոստիկանները։
Մեղադրյալը խոսակցության ընթացքում ասել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն։ Ինքը նրան տվել է հեռախոս՝ առաջարկելով զանգահարել, որպեսզի իր ընկերը գա, ոչ թե որևէ իր բերի։ Նրա խոսքով՝ այդ պահին ինքը չգիտեր, թե կոնկրետ ինչ է գողացվել։
Ինքը որևէ անձի մոտ որևէ հափշտակված առարկա չի տեսել, սակայն նկատել է, որ մեղադրյալը գրպանից ինչ-որ բան է հանել և նետել։ Այդ մասին հայտնել է ոստիկաններին։ Նետվածը նմանվել է թղթի կամ անձեռոցիկի, սպիտակ գույնի, և նետումը տեղի է ունեցել մոտավորապես 20 մետր հեռավորության վրա, մեկ կամ երկու անգամ։ Թե արդյոք դրանց մեջ եղել են այլ իրեր՝ չի կարող ասել։
Բռնելու պահին միայնակ է եղել, իսկ մոտավորապես 5 րոպե անց դեպքի վայր է ժամանել եղբայրը։ Այդ ընթացքում մեղադրյալը հանգստացել է և այլևս ակտիվ դիմադրություն չի ցուցաբերել։
Մեղադրյալը փորձել է համոզել իրեն, որպեսզի թույլ տա գնալ՝ խոստանալով, որ կվերադառնա, սակայն ինքը չի թույլատրել։
Հետապնդումը տևել է մոտավորապես 2 րոպե և իրականացվել է մոտ 100 մետր հեռավորության վրա՝ աստիճաններով և խաչմերուկների հատվածում։
Ալիսային ճանաչում է որպես հարևան և տեղեկացել է, որ վերջինս է բացել բնակարանի դուռը, սակայն մանրամասների վերաբերյալ իրենք չեն զրուցել։ Պտուտակահանի վերաբերյալ նույնպես Ալիսայի հետ զրույց չի ունեցել և նշել է, որ այդ մասին կարող էր լսած լինել այլ անձանցից։
Երբ մեղադրյալը սպառնացել է պտուտակահանով հարվածել, ինքը եղել է միայնակ, սակայն այդ առարկան չի օգտագործվել, և տվյալ անձը ֆիզիկական հարվածներ չի հասցրել, չի կծել և այլ գործողություններ չի կատարել։ Մեղադրյալը հետագայում հանգիստ վարքագիծ է դրսևորել։
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ընդունում է գողության փաստը և իրեն մեղավոր է ճանաչում այդ մասով։
Ավազակության վերաբերյալ ներկայացվածը չի համապատասխանում իրականությանը և կնոջ խոսքերը սուտ են։ Բնակարան մուտք գործելիս ինքը վստահ է եղել, որ տանը մարդ չկա։ Սկզբում գտնվել է միջանցքում, այնուհետև մտել է մյուս սենյակ, ինչպես նաև եղել է զուգարանի սենյակում։ Դուռը բացելու պահին ձայն է լսել, ինչից հետո լսել է, որ մյուս տղամարդն ասում է փախանք։ Այդ պահին, իր խոսքով, Արթուրը փախել է, իսկ նրա հետևից շարժվել է կինը։
Դուրս գալուց հետո սկսել է վազել, սակայն ձայն լսելով շրջվել է, փորձել է տարբեր ուղղություններով փախչել, սակայն բռնվել է։ Պնդեց, որ տվյալ կնոջը չի հարվածել։ Եթե ցանկանար որևէ գործողություն կատարել, կարող էր փակել դուռը և հեռանալ։ Կինն իրեն հետապնդել է մինչև շքամուտք, որտեղ աստիճանների մոտ շարունակել է վազել իր հետևից։
Ինքը ճանապարհը չի իմացել, իսկ իր հետևից վազել է նաև Գարիկը։ Հետո տարբեր կողմերից մոտեցել են իրեն, և ինքը որևէ դիմադրություն չի ցուցաբերել։ Մոտեցողներին հայտնել է, թե իր մոտ որևէ բան չկա, միայն պտուտակահան, որը ցույց է տվել, ապա գցել և փոխանցել է։ Ինքը նաև ասել է՝ իր մոտ միայն անձնագիր կա և որևէ բան չի գողացել։
Ինքը չի իմացել, թե ինչ է գողացվել, և առաջարկել է, որ եթե որևէ բան գողացվել է, ապա հնարավոր է վերադարձնեն։
Հետո մարդիկ հավաքվել են, և ինքը որևէ մեկին չի սպառնացել, իսկ սպառնալիքներ հնչել են այլ անձանց կողմից։ Վերջում դեպքի վայր է ժամանել ոստիկանությունը, և իրեն տեղափոխել են ոստիկանություն։
3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- ծննդյան վկայականը համաձայն որի՝
«(․ ․ ․ ) Անունը – Էլենե
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Ծննդյան ամսաթիվը - Ապրիլի 1, 2015թ.
Ծննդավայրը – Վրաստան, ք. Քութայիսի
Անձնական համարը - 60150039583
Ծննդյան գրանցման ամսաթիվը – Ապրիլի 6, 2015թ.
Սեռը - Իզական
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Ակտի գրանցման համարը - 68151001571
№ 01156070571
Ծնողները՝
Հայրը
Անունը – Զազա
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Անձնական համարը – 53001004427
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Մայրը
Անունը – Մարինե
Ազգանունը – Դոլաբերիձե
Անձնական համարը – 53001036609
Քաղաքացիություն – Վրաստան
Վկայաքանը տրման ամսաթիվը - Օգոստոսի 21-ին, 2015թ.
Վկայաքանը տրման մարմինը – ԲԾԶԳ Թբիլիսիի քաղաքացիական ռեգիստրի գրասենյակ
Լիազորված անձի ստորագրությունը - / ստորագրված է/
Կնիքը – առկա է ստորագրութունը և կնիքը»,
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի հարևանների կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի՝
«(. . .) Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի բնակիչները, ովքեր Զազա Դոլաբերիձեի հարևաններն են, Զազա Դոլաբերիձեին բնութագրում են որպես վստահելի, բարի, անխոնջ ու հավատարիմ մարդ։
Նրանց պարզաբանմամբ՝ Զազա Դոլաբերիձեն ծնվել և մեծացել է Խոմուլի գյուղում՝ հենց իրենց աչքի առաջ և նրա հետ ամենօրյա շփում ունեն։ Նա միշտ աչքի էր ընկնում պատասխանատվության բարձր զգացումով, հավատարմությամբ և բարի մարդասիրությամբ։ Նա եղել և մնում է ընտանիքի կերակրողներից։ Հայրը մահացել է կաթվածից։ Մայրը տարիներ շարունակ գամված էր անկողնուն, որը տառապում էր Ալցհեյմերի հիվանդությամբ, չէր կարողանում շարժվել։ Տարիների ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն առանձնահատուկ ջերմությամբ ու հոգատարությամբ է խնամել և տերն է եղել նրան: Նա ունի մեկ եղբայր, ով մահացել է, իսկ Զազա Դոլաբերիձեն դեռ շարունակում է հոգ տանել նրա ընտանիքի մասին։ Երկրորդ եղբայրը հաշմանդամ է, իսկ Զազան հոգում է եղբոր առողջության, դեղորայքնի ու ընտանիքի համար։
Խումուլի գյուղի հարևաններից Զազա Դոլարբերիձեն բարձր հեղինակություն և առանձնահատուկ հարգանք է վայելում։ Նա բարի անձնավորություն է՝ բոլորին օգնող, ալարկոտ չի, հավատարիմ և աշխատասեր։ Զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ, մեղվաբուծությամբ: Նա առանձնահատուկ հոգատար ամուսին է և հրաշալի ջերմության հայր է։
Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի հարևանները Զազա Դոլարբերիձեյին դրական են բնութագրում, ինչը ստորագրում են՝
Բոլոր հարևանների ստորագրությունները՝ /ստորագրված է /»,
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի ընտանեկան կարգավիճակի մասին տեղեկանքը, համաձայն որի՝
«(. . .) Զազա Դոլաբերիձեն ծնվել է փետրվարի 9-ին, 1977թ. ք. Ծկալտուբոյում: Ապրում է Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղում։ Ավարտել է Ծկալտուբոյի № 4 ռուսալեզու ավագ դպրոցը: 1994 թվականին ընդունվել է Քութաիսիի Ակակի Ծերեթելիի անվան պետական համալսարանը, որն ավարտել է 1999 թվականին՝ ստանալով ինժեներ-տնտեսագետի որակավորումով։ Ամուսնացած է, ունի կին՝ Մարինե Դոլաբերիձե, որը մասնագիտությամբ բժիշկ թերապետ է և ունի փոքր որդի Էլենե Դոլաբերիձե՝ 4-րդ դասարանի աշակերտուհի է: Նրա ծնողները մահացած են։ Նա նաև ունի մեկ մահացած եղբայր։ Մյուս եղբայրը, ով նախկինում, ստացել է աշխատանքային վնասվածք և այժմ հաշմանդամ է։ Նա ունի 87-ամյա զոքանչ՝ Ռուսիկո Սվինտրաձե: Զազա Դոլաբերիձեն ընտանիքի կերակրողներից մեկն է: Նա զբաղվում է փոքր բիզնեսով և գյուղատնտեսությամբ»։
- մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի առողջական վիճակի վերաբերյալ փաստաթղթերը, համաձայն որոնց՝ Զազա Դոլաբերիձեի մոտ ախտորոշվել է «Շաքարային դիաբետ 2-րդ տիպ, միջին ծանրության, դիաբետիկ անգիոպաթիա» և նշանակվել է դիետիկ սննդակարգ և դինամիկ հսկողություն, «Ռեֆլյուքս գաստրիտ» և նշանակվել է դեղորայքային բուժում, «Զույգ աչքի պրեսբիոպիա» և նշանակվել է դեղորայքային բուժում, «Կոմբինացված թութք II-III փուլ» և նշանակվել է բուժում՝ դինամիկ հսկողությամբ։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից հակասական տվյալներ պարունակում է մեղադրյալի ցուցմունքը մյուս ապացույցների համակցության դեմ, որոնք կգնահատվեն ստորև։
4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Զազա Դոլաբերիձեն նախնական համաձայնության գալով Իվանե Գվինաշվիլիի (այսուհետ նաև՝ Ի․ Գ․) հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն:
Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան, որտեղ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան, որտեղ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող զարդերը՝ ընդհանուր 250 ԱՄՆ դոլար արժողությամբ։
Զազա Դոլաբերիձեի և Ի․ Գ․-ի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ բնակարանի ներսում տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց: Հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Ի․ Գ․-ն, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի: Գարիկ Մովսիսյանը հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Ի․ Գ․-ն բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի համաձայն՝
«1. Ավազակությունը՝ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված հափշտակությունը՝
(. . .)
3. Ավազակությունը, որը կատարվել է՝
(. . .)
2) բնակարան ապօրինի մուտք գործելով,
(. . .)
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ ութից տասնհինգ տարի ժամկետով:»
Սույն քրեական վարույթի շրջանակներում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ արարքը, ապացուցվում է տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականացված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ, տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Ալիսա Ասլանյանի, Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով, 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությամբ, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրություններով, վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումներով, իրեղեն ապացույցներով, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի ցուցմունքով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 50-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Հանցանքը համարվում է մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարված, եթե հանցագործությանը մասնակցել են այնպիսի համակատարողներ, որոնք նախքան հանցանքն սկսելը պայմանավորվել են հանցանքը համատեղ կատարելու մասին:»
Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված Զազա Դոլաբերիձեի և Իվանե Գվանիաշվիլիի սահմանահատումների պատմության զննության արձանագրությամբ հիմնավորվում է, որ դեպքից մեկ օր առաջ՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին, ժամը՝ 21:43-ին, Բագրատաշեն անցակետից Զազա Դոլաբերիձեն և Ի․ Գ․-ն մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք։
Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ հիմնավորվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն իրենից ավելի փոքրամարմին տղամարդու հետ, ըստ տեսաձայնագրության տվյալների 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին, ժամը՝ 09:46-ին, մուտք է գործում Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան: Մուտք գործելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն փակում է բնակարանի մուտքի դուռը, իսկ մյուս տղամարդը բացում է մուտքի դռան դիմացի սենյակի դուռը: Զազա Դոլաբերիձեի ձեռքին երևում է երկար սայրով գործիք և լապտեր:
Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով ևս հաստատվում է, որ իրենց բնակարան մուտք են գործել երկու անձ։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ բնակարան մուտք գործելուց հետո մեղադրյալը և մյուս անձը գործել են համատեղ՝ երկուսն էլ ձեռքերին հագած են եղել գուլպաներ, տուժողին նկատելուց հետո փախուստի են դիմել, վերջինը հաստատվում է նաև վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով։
Վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հիմնավորվում է, որ նա հետապնդել է երկու անձի, իսկ մեղադրյալին հասնելուց հետո վերջինն ասել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն, ինչն, ըստ էության, իր ցուցմունքով հաստատել է նաև մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն։
Վերոգրյալ ապացույցների համադրությունը հաստատում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն նախնական համաձայնության գալով Ի․ Գ․-ի հետ, նպատակադրվել են միասին, խմբի կազմում կատարել ուրիշի գույքի հափշտակություն: Համաձայնություն ձեռք բերելուց հետո հափշտակություն կատարելու նախնական դիտավորությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ ժամը 21:43-ին միասին Վրաստանի Հանրապետության պետական սահմանով Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի Բագրատաշեն ցամաքային անցակետով մուտք են գործել Հայաստանի Հանրապետության տարածք: Այնուհետև խմբի կազմով, ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց ձեռք բերելու ուղղակի դիտավորությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին` ժամը 09:46-ի սահմաններում, գնացել են Երևան քաղաքի Ավան վարչական շրջանի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ հասցեի բնակարան։
Դատարանն արձանագրում է, որ «բնակարան ապօրինի մուտք գործելով» հափշտակության հատկանիշները մեկնաբանված են ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ Արայիկ Հակոբյանի և Արտակ Գրիգորյանի վերաբերյալ 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ի թիվ ԵԱՔԴ/0063/01/17 որոշմամբ, որում, ի թիվս այլնի, ընդգծվել է հետևյալը․ «(...) [Բ]նակարան մուտք գործելը կարող է կատարվել հանցավորի կողմից ինչպես ֆիզիկական, այնպես էլ տեխնիկական միջոցներով կամ տարատեսակ սարքերով, գաղտնի կամ բացահայտ եղանակով բնակարան ներթափանցելով: Ինչ վերաբերում է բնակարան մուտք գործելու ապօրինությանը, ապա այն ենթադրում է, որ հանցավորը հայտնվում է ուրիշի բնակարանում առանց համապատասխան իրավական հիմքերի, բնակարանի տիրոջ կամքին հակառակ, մասնավորապես` առանց նրա թույլտվությունը կամ համաձայնությունը ստանալու կամ նրա կամքն ընդհանրապես անտեսելով: Այսպես` ներթափանցումը կարող է իրականացվել ինչպես գաղտնի, այնպես էլ բռնություն գործադրելով, դրա սպառնալիքով կամ խաբեության միջոցով, այն է` հանցավորի կողմից բնակարանի սեփականատիրոջ կամ այլ օրինական տիրապետողի` բնակարան մուտք գործելու թույլտվությունը կամ համաձայնությունը ձեռք բերելը՝ վերջինիս մոլորության մեջ գցելու արդյունքում (օրինակ՝ ներկայանում է որպես իշխանության կամ սպասարկման ծառայության ներկայացուցիչ, էլեկտրաէներգիայի կամ գազի մատակարարման կազմակերպության աշխատակից, վերանորոգող-փականագործ և այլն): Ընդ որում, բնակարան ապօրինի մուտք գործելու վերոնշյալ եղանակներն արարքի քրեաիրավական որակման վրա որևէ կերպ չեն ազդում: (…)»։
Տուժող Գրիգոր Գուրգենի Գրիգորյանի կողմից ներկայացված, հանցագործության մասին թիվ 013300 հաղորդման արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Երևան քաղաքի Չարենց թաղամասի 14-րդ շենքի 3-րդ բնակարան հասցեում իրականցված դեպքի վայր հանդիսացող բնակարանի սկզբնական զննության արձանագրությամբ, Ալիսա Ասլանյանի և Գարիկ Մովսիսյանի մասնակցությամբ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված դեպքի վայրից վերցված տեսագրությունների զննության արձանագրությամբ, 2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին ՀՀ ՔԿ ՓՔԿ ՊՈԱԿ-ից ստացված թիվ 1029-24 դատահետքաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և կապի վարչության կողմից 25/14/172763-24 գրության համաձայն տրամադրված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, իրեղեն ապացույցներով, տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Կարինե Պետրոսյանի, Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքներով, վկա Գարիկ Մովսիսյանի՝ մեղադրյալի մոտ առկա պտուտակահանի վերաբերյալ ցուցմունքով, ինչպես նաև մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի՝ պտուտակահանի վերաբերյալ ցուցմունքով հաստատվում է, որ իրենց դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցագործությունը ի կատար ածելու նպատակով խմբի անդամ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեն իր հետ նախապես վերցրած պտուտակահանի գործադրմամբ բացել է Գրիգոր Գրիգորյանի բնակարանի մուտքի դուռը, այնուհետև, փոխլրացնելով միմյանց գործողությունները, ապօրինի մուտք են գործել բնակարան։
Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր ներս մտնելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեի հետ բնակարան մուտք գործած անձը զարդերը վերցնելով դիմել է փախուստի։ Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի և Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքներով հիմնավորվում է, որ բնակարանի ննջասենյակի պահարանից հափշտակել են Գրիգոր Գրիգորյանին պատկանող «ARMANI» ապրանքանիշի ձեռքի ժամացույցը և Կարինե Արամի Պետրոսյանին պատկանող զարդերը: Անդրադառնալով հափշտակված իրերի արժեքի ապացուցվածության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տուժող Գրիգոր Գրիգորյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հափշտակված զարդերի արժեքը կազմել է մոտավորապես 250 դոլար, իսկ տուժող Կարինե Պետրոսյանի ցուցմունքով հափշտակված իրերի արժեք նշվում է մոտավորապես 500 ԱՄՆ դոլար։ Առաջնորդվելով մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր ողջամիտ չփարատված կասկածները հօգուտ մեղադրյալի մեկնաբանելու սկզբունքով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ հափշտակված իրերի արժեքը կազմում է 250 ԱՄՆ դոլար։
Տուժողներ Գրիգոր Գրիգորյանի, Կարինե Պետրոսյանի, Ալիսա Ասլանյանի և վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքներով ապացուցվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի և Ի․ Գ․-ի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելու ընթացքում վերջիններս նկատվել են Գրիգոր Գրիգորյանի կողմից՝ բնակարանի ներսում առկա տեսախցիկների միջոցով: Վերջինս զանգահարել է իր եղբորը՝ Գարիկ Մովսիսյանին և հայտնել բնակարանում գտնվող երկու օտար անձանց մասին, ինչից հետո Գարիկ Մովսիսյանը գնացել է բնակարան: Այդ ընթացքում դեպքի մասին տեղեկացել է նաև հարևանուհի Ալիսա Ասլանյանը, ով ևս գնացել է նշված բնակարան, որտեղ տեսել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց:
Տուժող Ալիսա Ասլանյանը դատարանում տված իր ցուցմունքում հայտնել է, որ բնակարան ներս մտնելուց հետո մեղադրյալը գտնվել է պահարանի ներսում, մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել է իրեն և փախել, իսկ տանը մնացած անձի հետ տեղի է ունեցել քաշքշուկ, որի ընթացքում վերջինս իրեն ձեռքով հարվածել է մոտավորապես 3-4 անգամ՝ տարբեր հատվածներում՝ պատճառելով նաև կապտուկներ, այդ թվում՝ աջ կրծքի և աջ սրունքի շրջանում։ Նշված ցուցմունքի արժանահավատությունը հաստատվում է նաև օբյեկտիվ ապացույցի՝ ՀՀ ԱՆ ԴԲԳԳԿ-ից ստացված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1372 եզրակացությամբ, ըստ որի Ալիսա Ասլանյանի մարմնի վրա առկա են մարմնական վնասվածքները՝ աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, որոնք պատճառվել են բութ առարկաների ներգործությամբ։
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի կողմից տուժողին հարվածներ հասցնելու հանգամանքը մեղադրյալը դատարանում հերքել է, սակայն փորձաքննության եզրակացությամբ հաստատվում է տուժողի մարմնական վնասվածքների առկայությունը, որպիսի պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի ցուցմունքը նշված մասով արժանահավատ չէ։
Վերոգրյալ ապացույցների համադրությունը հաստատում է մեղադրանքի հիմքում ընկած այն փաստական հանգամանքները, որ հասկանալով, որ նկատվել են Ալիսա Ասլանյանի կողմից և իրենց գործողությունները բացահայտվել են, Զազա Դոլաբերիձեն իր վճռականությունը ցուցադրելու, հափշտակված իրերը իրենց մոտ պահելու նպատակով հարվածներ է հասցրել Ալիսա Ասլանյանի մարմնի տարբեր հատվածներին՝ գլխին և կրծքավանդակին պատճառելով աջ կրծքի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ, որի ընթացքում խմբում ընդգրկված Ի․ Գ․-ն, բնակարանից հափշտակված իրերն իր հետ վերցնելով, հասցրել է դիմել փախուստի, որի ժամանակ Զազա Դոլաբերիձեն, նկատելով իր հանցակցի գործողությունները, լրացնելով այն և հանցավոր դիտավորությունն ավարտին հասցնելու նպատակով հրել է Ալիսա Ասլանյանին և ևս դիմել փախուստի:
Վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ նա հետապնդել է ենթադրյալ հանցանք կատարած անձանց, որի ընթացքում Զազա Դոլաբերիձեն իր մոտ գտնվող մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված պտուտակահանով բռնություն գործադրելու սպառնալիք է հնչեցրել Գարիկ Մովսիսյանի հասցեին, սակայն նրան հաջողվել է բռնել Զազա Դոլաբերիձեին, որից հետո ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Նոր Նորքի բաժնի Ավանի բաժանմունքի ծառայողների կողմից հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով վերջինս ձերբակալվել և տեղափոխվել է բաժին, իսկ Ի․ Գ․-ն բնակարանից հափշտակված իրերով դիմել է փախուստի:
Դատարանն արձանագրում է, որ իր կողմից վկա Գարիկ Մովսիսյանի նկատմամբ սպառնալիքներ հնչեցնելու հանգամանքը մեղադրյալը դատարանում հերքել է, սակայն մեղադրյալն իր ցուցմունքում նշել է, որ իր մոտ որևէ բան չկա, միայն պտուտակահան, որը ցույց է տվել, ապա գցել և փոխանցել է, սակայն նշված հանգամանքը հերքվում է 2024 թվականի օգոստոսի 27-ին իրականացված Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ նրա անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է սև, կապույտ և սպիտակ գույների բռնակով մեկ պտուտակահան, որպիսի պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի ցուցմունքը նշված մասով արժանահավատ չէ։
Վերոգրյալի համատեքստում Դատարանն ընդգծում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։
Վերոգրյալի հիման վրա՝ հետազոտված ապացույցների և դատաքննության արդյունքում դրանց հիման վրա հաստատված հանգամանքների համատեքստում Դատարանը, առանձին սենյակում գնահատելով դրանք իրենց համակցության մեջ, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքով և հիմնվելով հիմնական դատալսումներում իրականացված պատշաճ ապացուցման արդյունքների վրա՝ արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող փաստական հանգամանքներն ապացուցված են Դատարանի կողմից նշված ծավալով, ապացուցված է արարքի քրեական հակաիրավականությունը, և մեղադրյալի կողմից նշված արարքը մեղավորությամբ կատարելը։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին վերագրվող արարքի որակման հարցին՝ Դատարանը արձանագրում է հետևյալը․
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«3. Դիտավորյալ հանցագործությունը համարվում է ավարտված, եթե պարունակում է հանցավորի դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 45-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցակցություն է համարվում քրեական պատասխանատվության ենթակա երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Կատարող է համարվում այն անձը, որն անմիջականորեն կատարել է հանցանքը կամ դրա կատարմանը մասնակցել է այլ անձի (համակատարողի) հետ համատեղ, ինչպես նաև հանցանքը կատարել է այնպիսի անձի օգտագործելու միջոցով, որն օրենքի ուժով ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության կամ ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության տվյալ հանցագործության համար որպես կատարող կամ հանցանքը կատարել է անզգուշությամբ:»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 47-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Համակատարողները ենթակա են քրեական պատասխանատվության սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի նույն հոդվածով: Վտանգավոր հետևանքները մեղսագրվում են բոլոր համակատարողներին, եթե նրանց դիտավորության մեջ ընդգրկված է եղել այդ հետևանքների առաջացումը՝ անկախ նրանից, թե կոնկրետ ում արարքից են առաջացել այդ հետևանքները։»
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ալիկ Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Հարությունյանի վերաբերյալ 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշմամբ արձանագրել է որ. «(․ ․ ․) Եթե կատարողները երկու կամ ավելի անձինք են, ապա այդպիսի հանցակցությունը կոչվում է համակատարում, որի դեպքում հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրը պետք է կատարի հանցագործության օբյեկտիվ կողմը: Համակատարում նշանակում է, որ երկու կամ ավելի անձինք անմիջականորեն կատարում են հանցագործության օբյեկտիվ կողմը (․ ․ ․)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 16-րդ կետի համաձայն ՝ հափշտակություն է համարվում ուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց հանցավորինը կամ այլ անձինը դարձնելը: Հափշտակությունն ավարտված է համարվում, եթե հանցավորն այդ գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ունեցել։
Վերոգրյալ հոդվածների համադրյալ վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ ՀՀ քրեական օրենսգիրքը հափշտակության ավարտը կապում է վտանգավոր հետևանքի, այն է՝ հանցավորի՝ հափշտակված գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն ունենալու հետ։ Դատարանն արձանագրում է, որ համակատարմամբ կատարված հափշտակությունն ավարտված է համարվում այն դեպքում, երբ համակատարողներից թեկուզ մեկի մոտ ծագել է հափշտակված գույքն ապօրինաբար տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն (հանցագործության իրավաբանական ավարտ)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ ավազակությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հափշտակության տեսակ է, որի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է հափշտակությունը բռնության գործադրմամբ կամ դրա գործադրման սպառնալիքով կատարելը։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի՝ բռնություն է համարվում այլ մարդու նկատմամբ նրա կամքին հակառակ կամ կամքն անտեսելով, դիտավորյալ ֆիզիկական ներգործություն գործադրելը կամ այդ եղանակով նրան ֆիզիկական վնաս պատճառելը։
Վերոգրյալ հոդվածից բովանդակությունից բխում է, որ բռնության սպառնալիք է համարվում այլ մարդու նկատմամբ նրա կամքին հակառակ կամ կամքն անտեսելով, դիտավորյալ ֆիզիկական ներգործություն գործադրելու կամ այդ եղանակով նրան ֆիզիկական վնաս պատճառելու սպառնալիքը, այլ կերպ ասած՝ դրա մոտալուտ հնարավորության կապակցությամբ վախ, երկյուղ ներշնչելը:
Միաժամանակ, Դատարանը ընդգծում է, որ հափշտակության ժամանակ գործադրված բռնության կամ դրա սպառնալիքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը որևէ նշանակություն չունեն՝ արարքը որպես ավազակություն որակելու համար:
Մեղադրյալի կողմից բռնություն գործադրած լինելու հանգամանքի ապացուցվածության հարցին Դատարանն արդեն անդրադարձ կատարել է։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից կատարված արարքում՝ հափշտակության կոնկրետ տեսակի՝ ավազակության հանցակազմի առկայությանը՝ Դատարանը արձանագրում է հետևյալը․
Հանցավորի դիտավորության վերափոխման արդյունքում մի հանցագործությունը կատարման ընթացքում կարող է վերաճել մեկ այլ, որպես կանոն, առավել ծանր հանցագործության: Վերաճած հանցագործության կատարումը սկզբնական դիտավորության բովանդակության և ուղղվածության փոփոխության արդյունք է: Վերաճող հանցագործությունների դեպքում դիտավորության բովանդակության փոփոխությունը շարունակում է մնալ միասնական, ինչը վկայում է սկզբնական և վերջնական հանցավոր արարքների միջև սերտ փոխկապակցվածության մասին։ Միաժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հանցավոր գործունեության շարժընթացում անձի կողմից մեկ հանցագործություն սկսելով այլ հանցանք կատարելը կարող է գնահատվել որպես «վերաճում» միայն որոշակի նախապայմանների առկայության պարագայում: Այդ նախապայմաններն են՝
1․ ինչպես սկզբնական, այնպես էլ հետագա հանցավոր գործունեության դիտավորյալ բնույթը,
2․ սկզբնական և հետագա հանցագործության միջև ժամանակային խզման բացակայությունը կամ աննշան լինելը,
3․ հանցագործության միևնույն անմիջական օբյեկտը,
4. դիտավորությունը վերափոխվել է մինչև սկզբնական հանցագործության փաստացի ավարտի պահը,
5․ նվազ ծանր հանցագործության վերաճելը առավել ծանր հանցագործության:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը արձանագրում է, որ վերաճող հանցագործությունը առաջ է գալիս, երբ մի հանցագործությունը կատարման ընթացքում՝ մինչև դրա փաստացի ավարտը, վերաճում է մեկ այլ, որպես կանոն, առավել ծանր հանցագործության, որոնց միջև ժամանակային խզումը բացակայում է կամ լինում է աննշան: Այդ հանցագործությունները կատարվում են մեկ միասնական դիտավորությամբ, ոտնձգում են, որպես կանոն, միևնույն անմիջական օբյեկտի դեմ և որակվում են որպես մեկ ամբողջական եզակի հանցագործություն: Ինչպես երևում է վերոգրյալից՝ վերաճող հանցագործությունների դեպքում կարևորվում է հանցագործության ոչ թե իրավաբանական ավարտը՝ երբ առկա են հանցավորի դիտավորության մեջ ընդգրկված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները, այլ փաստացի ավարտը՝ երբ հանցավորը, ըստ իր սուբյեկտիվ ընկալման, հասել է իր նպատակին և ստացել իր համար ցանկալի արդյունք։
Ելնելով վերոգրյալից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ թեև սույն գործով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն իր ցուցմունքով հայտնել է, որ ի սկզբանե՝ բնակարան մտնելիս և հափշտակություն կատարելիս համոզված է եղել, որ բնակարանում ոչ ոք չկա, այլ կերպ ասած՝ վերջինս ապօրինի բնակարան է մուտք գործել գողություն կատարելու դիտավորությամբ, սակայն իրադրության փոփոխության, ավելի կոնկրետ՝ տուժող Ալիսա Ասլանյանի՝ բնակարանում հայտնվելու և մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից վերջինիս նկատմամբ դիտավորությամբ բռնություն գործադրելու արդյունքում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի դիտավորության մեջ ընդգրկված սկզբնական հանցագործությունը՝ գողությունը, վերաճել է միևնույն անմիջական օբյեկտի դեմ ուղղված ավելի ծանր հանցագործության՝ ավազակության։ Ընդ որում՝ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի դիտավորությունը փոխվել է մինչև սկզբնական հանցագործության փաստացի և իրավաբանական ավարտը։
Այսպես, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնության գործադրման պահին սկզբնական հանցագործության փաստացի չավարտված լինելու մասին է վկայում այն հանգամանքը, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն չի հասել իր նպատակին և չի ստացել իր համար ցանկալի արդյունք՝ չի ստացել հափշտակված գույքի տնօրինման և օգտագործման իրական հնարավորություն։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ ննջասենյակ մտնելուց հետո Զազա Դոլաբերիձեն պահարանից դուրս է եկել, իսկ մյուս անձը արագ հավաքել է իրերը, հրել նրան և դուրս փախել։ Այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը գիտակցել է իր հանցանկցի կողմից հափշտակված առարկաներ վերցրած լինելու հանգամանքը հաստատվում է ոչ միայն տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով, այլ նաև վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով, համաձայն որի՝ մեղադրյալը նրան բռնվելուց հետո հայտնել է, որ ամեն ինչ կվերադարձնեն։ Միևնույն ժամանակ, թե Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով և թե վկա Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ մյուս անձի կողմից բնակարանը լքելը և մեղադրյալի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնություն գործադրելու միջև ժամանակային խզումը եղել է աննշան։ Տուժող Ալիսա Ասլանյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ Զազա Դոլաբերիձեն բռնությունը գործադրել է մյուս հանցակցի փախուստից հետո, միևնույն ժամանակ Գարիկ Մովսիսյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ երբ վերջինս մոտեցել է դեպքի վայր տեսել է փախուստի դիմող երկու անձանց, որպիսի տվյալները հաստատում են, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից բռնություն գործադրելու ժամանակ հափշտակության փաստացի և իրավաբանական ավարտը վրա հասած չի եղել։
Այլ կերպ ասած՝ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից տուժող Ալիսա Ասլանյանի նկատմամբ բռնության գործադրման պահին բացակայել է սկզբնական հանցագործության ավարտված լինելու մասին մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի սուբյեկտիվ ընկալումը, ինչպես նաև օբյեկտիվ իրականության մեջ հափշտակություն ավարտված չի եղել, որպիսի պայմաններում, Դատարանը հաստատված է համարում, բռնությունը գործադրվել է դիմադրությունը հաղթահարվել է հափշտակությունն ավարտին հասցնելու և հափշտակված գույքի նկատմամբ վերահսկողությունը պահպանելու նպատակով։
Վերոգրյալի հիման վրա Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցների և դատաքննության արդյունքում դրանց հիման վրա հաստատված հանգամանքների համատեքստում Զազա Դոլաբերիձեի կողմից, մեղավորությամբ իրեն վերագրվող փաստական հանգամանքները՝ քրեական հակաիրավական կատարած արարքը որակված է ճիշտ՝ Զազա Դոլաբերիձեն մեղավոր է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝
(...)
4) պատիժ նշանակելու պահին հանցանք կատարած անձի խնամքի տակ անչափահասի կամ հաշմանդամություն ունեցող անձի առկայությունը, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ հանցանքը կատարվել է խնամքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ, (...)»
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ որպես քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանք Դատարանը հաշվի է առնում մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի խնամքին մեկ անչափահաս երեխայի առկայության փաստը, ինչն ապացուցված է Էլենե Դոլաբերիձեի (ծնված՝ 01.04.2015թ.) ծննդյան վկայականով։ Այսպիսով՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է մեղադրյալի խնամքին անչափահաս անձի առկայությունը, այն է՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետը։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 71-րդ հոդվածով սահմանված հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի անձը բնութագրող հանգամանքներին՝ Դատարանը արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն Ծկալտուբո շրջանի Խոմուլի գյուղի հարևանների կողմից բնութագրվել է դրական։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(․ ․ ․)»։
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակման ենթակա պատժատեսակի ընտրության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով սահմանված պատժատեսակը մեկն է՝ ազատազրկում։
Հաշվի առնելով վերոնշյալը, ինչպես նաև այն, որ բացակայում են օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հիմքերը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկում պատժատեսակը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ազատազրկումը դատապարտյալին քրեակատարողական հիմնարկում անազատության մեջ պահելու ձևով հասարակությունից որոշակի ժամկետով մեկուսացնելն է, որը կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում:
2. Ազատազրկումը նշանակվում է 3 ամսից 20 տարի ժամկետով:
3. Ազատազրկման նվազագույն ժամկետը սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում կարող է պակաս լինել 3 ամսից:
(․ ․ ․)»։
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակված ազատազրկում պատժատեսակին՝ Դատարանը, հաշվի առնելով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի կատարած հանցանքի հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, փաստացի գործադրած բռնության բնույթը՝ նվազ վտանգավորությունը և հետևանքները՝ գտնում է, որ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել նվազագույն՝ 8 տարի ժամկետով ազատազրկում պատժատեսակի նշանակմամբ։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին վերասոցիալականացնելու և հանցագործությունները կանխելու նպատակները կարող են իրագործվել բացառապես այն պայմաններում, երբ մեղադրյալը կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի կողմից կատարված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի բարձր հանրային վտանգավորությունը՝ առանձնապես ծանր հանցանք հանդիսանալը, դրա կատարման եղանակը և հետևանքների ծանրությունը՝ տուժողների առկայությունը և նրանց պատճառված վնասները, բացառում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը, քանի որ նման մեղմ իրավական արձագանքը ակնհայտորեն անհամաչափ կլինի կատարված արարքին և չի ապահովի ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված պատժի նպատակները՝ արդարության վերականգնումը, անձին վերասոցիալականացումը և նոր հանցագործությունների կանխումը, ուստի դատապարտված մեղադրյալը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«3. Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, անկախ Հայաստանի Հանրապետության իրավազորությունից, փաստացի անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը հաշվակցվում է կարճաժամկետ ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին` 1 օրը հաշվելով 1 օրվա դիմաց, ազատության սահմանափակման ձևով նշանակված պատժին՝ 1 օրը հաշվելով 2 օրվա դիմաց, իսկ հանրային աշխատանքների դեպքում՝ 1 օրը 8 ժամի դիմաց:»
Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեն սույն քրեական վարույթով փաստացի անազատության մեջ է գտնվում 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից առ այսօր և շարունակում է կալանքի տակ մնալ, ուստի Զազա Դոլաբերիձեի պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվել փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից։
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույց ճանաչված մոխրագույն և սև գծավոր կեպի-գլխարկի, պտուտակահանի, մուտքի դռան երկու կողպեքների, սև գույնի կարճաթև շապիկի և կտորից մոխրագույն տաբատի տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթից անջատվել է թիվ 17141924 քրեական վարույթը՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբարիձեի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքի կապակցությամբ, ուստի վերոնշյալ իրեղեն ապացույցները կարող են առանցքային նշանակություն ունենալ թիվ 12-1027-24 քերական վարույթով էական հանգամանքների ապացուցման գործընթացի համար։ Ելնելով վերոգրյալից՝ Դատարանը գտնում է, որ նշված իրեղեն ապացույցները դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո անհրաժեշտ է կցել թիվ 12-1027-24 քրեական վարույթի նյութերին։
Անդրադառնալով մյուս ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Անդրադառնալով Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կալանք խափանման միջոցի շարունակական կիրառման անհրաժեշտության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ նշանակվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված պատժատեսակներից ամենախիստը՝ ազատազրկումը, ընդ որում՝ 8 տարի ժամկետով, ինչն ինքնին թույլ է տալիս Դատարանին գալ այն եզրահանգման, որ հայտնվելով ազատության մեջ Զազա Դոլաբերիձեն կփորձի դիմել փախուստի, ուստի, հաշվի առնելով ընտրված պատժատեսակի ծանրությունը և մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու ռիսկի առկայությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո վերացնել:
Անդրադառնալով վարութային ծախսերի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ պայմանագրի կամ դրա մի մասի կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման մասին թիվ 1171 արձանագրության համաձայն՝ կատարված փորձաքննության համար վճարման ենթակա գումարը կազմում է 180․000 ՀՀ դրամ, պայմանագրի կամ դրա մի մասի կատարման արդյունքների հանձնման-ընդունման մասին թիվ 1134 արձանագրության համաձայն՝ կատարված փորձաքննության համար վճարման ենթակա գումարը կազմում է 180․000 ՀՀ դրամ, կենդանի անձի դատաբժշկական փորձաքննության արժեքը կազմում է 8․000 ՀՀ դրամ, ընդհանուր՝ 368․000 ՀՀ դրամ, ուստի Դատարանը գտնում է, որ որպես վարութային ծախս՝ հօգուտ պետության, մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեից պետք է բռնագանձել ընդհանուր 368․000 ՀՀ դրամ գումար։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը

ՎՃՌԵՑ
1. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և որպես պատիժ նշանակել՝ ազատազրկում՝ 8 (ութ) տարի ժամկետով։
2. Պատժի կրման սկիզբը հաշվել փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2024 թվականի օգոստոսի 27-ից։
3. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի պատժի կատարումը դնել ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկի վրա։
4. Իրեղեն ապացույցները տնօրինել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի կարգով՝ դատավճռի պատճառաբանական մասում նշված եղանակով։
5. Սույն քրեական վարույթով մյուս ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
6. Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո վերացնել։
7. Որպես վարութային ծախս՝ հօգուտ պետության, Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեից բռնագանձել 368.000 (երեք հարյուր վաթսունութ հազար) ՀՀ դրամ։
8. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:

Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Դատական ակտի ամսաթիվը 11-02-2026
Գործը քննվել է Դռնբաց
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 19-06-2026
Էջերի քանակ դատական գործը բաղկացած 6 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ «273» թերթից, 2-րդ հատորը՝ «164» թերթից, 3-րդ հատորը՝ «148» թերթից, 4-րդ հատորը՝ «170» թերթից, 5-րդ հատոր
Գործին կից նյութերը դատական գործը բաղկացած 6 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ «273» թերթից, 2-րդ հատորը՝ «164» թերթից, 3-րդ հատորը՝ «148» թերթից, 4-րդ հատորը՝ «170» թերթից, 5-րդ հատորը՝ «138» թերթից, 6-րդ հատորը՝ «104» թերթից, հավելվածը՝ «132» թերթից։
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 15-06-2026
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 19-06-2026
Էջերի քանակը 6 հատոր
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-76291
Դատական գործ N: ԵԴ1/2835/01/24
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 20-05-2025
Ամսաթիվ 19-05-2025
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Արայիկ
Ազգանուն Պապիկյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Զազա Դոլաբերիձե Բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Աջափնյակ/՝ մեղադրյալ մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը 1 ամիս ժամանակով երկարաձգելու մասին 25.04.2025թ. որոշումը և որոշում կայացնել Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին կալանքից անհապաղ ազատելու մասին , սահմանելով համակցված տնային կալանք, բացակայելու արգելք և գրավ :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 26-05-2025
Վիճակագրական տողի համարը 9.1
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Միջանկյալ դատական ակտի դեմ
Միջանկյալ դատական ակտեր Կալանքը որպես խափանման միջոց ընտրելու, փոփոխելու կամ վերացնելու մասին որոշում
Մակագրել
Ամսաթիվ 26-05-2025
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Հարությունյան
Բողոքն առանց քննության թողնելու որոշում
Ամսաթիվ 29-05-2025
Որոշման բովանդակությունը ԵԴ1/2835/01/24
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՏՈՒԿ ՎԵՐԱՆԱՅՄԱՆ ԲՈՂՈՔՆ ԱՌԱՆՑ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ԹՈՂՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«29» մայիսի 2025թ. ք. Երևան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան)` նախագահությամբ դատավոր Մ.Հարությունյանի, ուսումնասիրելով մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքը («վերաքննիչ բողոք»), դրա հիման վրա Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանից (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան) ստացված թիվ ԵԴ1/2835/01/24 վարույթի նյութերը և քննարկելով բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը իր վարույթում քննվող թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով 2025 թվականի ապրիլի 25-ին կայացված որոշման համաձայն՝ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 1 /մեկ/ ամիս ժամկետով՝ 2025 թվականի մայիսի 27-ը։ Այլընտրանքային խափանման միջոցի կիրառման հնարավորությունը ճանաչել անբավարար։
2. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանում 2025 թվականի մայիսի 20-ին վերը նշված որոշման դեմ հատուկ վերանայման բողոք («վերաքննիչ բողոք») է ստացվել մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի կողմից, ով ներկայացնելով իր փաստարկներն ու հիմնավորումները, նշել է. <<Հատուկ վերանայման բողոքն ընդունել վարույթ։ 3.2. Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով 2025 թ. ապրիլի 25-ի մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի նկատմամբ կիրառված կալանք խափանման միջոցի ժամկետը 1 (մեկ) ամիս ժամանակով՝ մինչև 2025 թվականի մայիսի 27-ը երկարաձգելու մասին որոշումը՝ դրա ակնհայտ անհիմն և քրեադատավարական օրենքին չհամապատասխանելու հիմքով և կայացնել փոխարինող դատական ակտ՝ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեին կալանքից անհապաղ ազատելու մասին, անհրաժեշտության դեպքում սահմանելով համակցված այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ տնային կալանք, բացակայելու արգելք և գրավ (գրավի գումար սահմանելով 1.000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամ)>>:
Միևնույն ժամանակ պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի կողմից ներկայացվել է միջնորդություն հետևյալ բովանդակությամբ․ <<Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի թիվ ԵԴ1/2835/01/24 քրեական գործով 2025 թ. ապրիլի 25-ի որոշումն ստացել եմ 2025 թվականի մայիսի 6-ին (մայիսի 17-18-ը ոչ աշխատանքային օրեր են), ապա միջնորդում եմ հարգելի համարել բողոք ներկայացնելու համար օրենքով սահմանված ժամկետի բացթողումը, այն վերականգնել և բողոքը քննել ըստ էության>>:
Հատուկ վերանայման բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
3. Թիվ ԵԴ1/2835/01/24 գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2025 թվականի ապրիլի 25-ի` թիվ ԵԴ1/2835/01/24 որոշումը պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը ստացել է 2025 թվականի մայիսի 06-ին։
Վերաքննիչ դատարանում ստացված հատուկ վերանայման բողոքի, վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը հատուկ վերանայման բողոքը փոստին հանձնել է 19․05․2025թ․-ին, որը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան ստացվել է 20.05.2025թ.-ին։
Հարկ է նշել, որ պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը իր բողոքին կից ներկայացված միջնորդությամբ հայտնել է, որ դատական ակտը ստացել է 2025 թվականի մայիսի 6-ին, իսկ մայիսի 17-18-ը եղել են ոչ աշխատանքային օրեր, որի պատճառով բողոքը փոստին հանձնվել է միայն մայիսի 19-ին։
Բողոքի վերաբերյալ նյութերը ստացվել են 2025 թվականի մայիսի 26-ին, համակարգչային ծրագրի միջոցով մակագրվել դատավոր Մ.Հարությունյանին, դատավորի աշխատակազմին են փոխանցվել 2025 թվականի մայիսի 27-ին:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
4. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 352-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1.Դատական վերանայումը կարող է իրականացվել միայն սույն հոդվածով նախատեսված կառուցակարգերի շրջանակներում:
2. Վերաքննությունը կիրառվում է այն դեպքում, երբ բողոքարկվում է առաջին ատյանի դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ չմտած`
1) դատավճիռը.
2) վարույթը կարճելու մասին որոշումը.
3) անչափահասի նկատմամբ դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց կիրառելու միջնորդությունը բավարարելու կամ մերժելու մասին որոշումը.
4)անչափահասի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելու մասին որոշումը:
(…)
4. Հատուկ վերանայումը վերաքննիչ դատարանում կիրառվում է այն դեպքում, երբ բողոքարկվում է առաջին ատյանի դատարանի` սույն օրենսգրքի 389-րդ հոդվածով նախատեսված` օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտը:
(…)>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 389-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1. Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման ենթակա են առաջին ատյանի դատարանի հետևյալ դատական ակտերը․
2) կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու, կալանքի ժամկետը երկարաձգելու, կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու, ինչպես նաև կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժելու մասին․ (…)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<1.Վերաքննիչ դատարանում հատուկ վերանայման բողոքը բերվում է համապատասխան դատական ակտն ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում:
(…)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 391-րդ հոդվածի համաձայն՝
<<(…) 2. Հատուկ վերանայման բողոքը թողնվում է առանց քննության, եթե՝
(…)
3) բողոքը ժամկետանց է, իսկ հարուցված լինելու դեպքում մերժվել է բողոքարկման բաց թողնված ժամկետը վերականգնելու միջնորդությունը. (…)
4. Հատուկ վերանայման բողոքի կապակցությամբ վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացնում վարույթի նյութերն ստանալուց հետո՝ եռօրյա ժամկետում: Վերաքննիչ բողոքը վերադարձված լինելու դեպքում սույն մասով սահմանված ժամկետների հաշվարկն սկսվում
է վերաքննիչ բողոքը վերստին ներկայացնելու, իսկ այն վերստին չներկայացնելու դեպքում` վերաքննիչ դատարանի սահմանած ժամկետը լրանալու օրվանից(…)>>։
Սահմանադրական դատարանը, 2018 թվականի հունիսի 19-ի թիվ ՍԴՈ-1420 որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. <<(…) Այսպիսով, եթե վերաքննիչ բողոք ներկայացրել է այն անձը, ով չուներ այդ իրավունքը, կամ բողոքը ժամկետանց է (բացակայում է այն վերականգնելու հիմնավոր որևէ պատճառ), կամ այն բերվել է այնպիսի դատական ակտի դեմ, որը ենթակա չէ վերաքննիչ բողոքարկման և նման այլ այնպիսի հիմքերի առկայությամբ, երբ անձը վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ փաստի ուժով, իրավական տեսանկյունից օբյեկտիվորեն անկարող է իրացնել դատական բողոքարկման իր իրավունքը, ապա վերջինիս իրացման արգելքը, (…) իրավական պատշաճ գործընթացի արդյունքում կարող է գնահատվել իրավաչափ>> (…)։
5. Սույն որոշման նախորդ կետում նշված իրավակարգավորումները և իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն որոշման 1-3-րդ կետերում նշված փաստական տվյալների նկատմամբ` Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տվյալ դեպքում պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի կողմից չեն պահպանվել հատուկ վերանայման բողոք ներկայացնելու ժամկետները, այսինքն հատուկ վերանայման բողոքը բերվել է սահմանված ժամկետը լրանալուց հետո, այն է` բողոքը ներկայացվել է որոշումը հասանելի լինելուց 13 օր անց:
Մասնավորապես, ինչպես երևում է սույն որոշման 1-2-րդ կետերում նշված փաստական տվյալներից, պաշտպանի կողմից բողոքարկվել է Առաջին ատյանի դատարանի կողմից որպես խափանման միջոց կիրառված կալանքի ժամկետի երկարաձգման մասին որոշում։ Ինչպես երևում է սույն որոշման նախորդ կետում նշված իրավակարգավորումներից, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու, կալանքի ժամկետը երկարաձգելու, կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու, ինչպես նաև կալանքը վերացնելու կամ կալանքի փոխարեն այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժելու մասին․ դատական վերանայման է ենթակա հատուկ վերանայման կարգով, որի շրջանակներում վերանայման բողոք կարող է ներկայացվել համապատասխան դատական ակտը ստանալու օրվանից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում։
Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը ստացել է 2025 թվականի մայիսի 06-ին, և վերջինիս համար այդ դատական ակտի բողոքարկման ժամկետի սկիզբը հանդիսացել է 2025 թվականի մայիսի 07-ը՝ ժամը 0:00-ն, իսկ ժամկետն ավարտվել է 2025 թվականի մայիսի 16-ին` ժամը 24:00-ին (տես՝ ՀՀ
քրեական դատավարության օրենսգրքի 171-րդ հոդվածը):
Սույն դատական գործի նյութերից երևում է, որ պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը հիշյալ որոշման դեմ համապատասխան վերանայման բողոքը թվագրել և ՀՀ վերաքննիչ դատարան է ներկայացրել 2025 թվականի մայիսի 19-ին, այսինքն՝ վերանայման բողոք բերելու համար ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված ժամկետի խախտմամբ։
Ինչ վերաբերվում է, բողոքին կից ներկայացված՝ բողոքարկման ժամկետի բացթողումն հարգելի համարելու մասին միջնորդությանը, ապա հարկ է նշել, որ միջնորդությամբ նշված փաստարկներն առարկայազուրկ են և բավարար չեն բողոքարկման բաց թողնված ժամկետները հարգելի համարելու համար։ Մասնավորապես, միջնորդությամբ բողոքարկման բաց թողնված ժամկետը հարգելի համարելու հիմնավորում նշվել է այն, որ 2025 թվականի մայիսի 17-18-ը եղել են ոչ աշխատանքային օրերը, հետևաբար բողոքը ներկայացվել է 2025 ովականի մայիսի 19-ին։ Սայան, ինչպես արդեն նշվել է, բողոքարկման ժամկետը ավարտվել է ոչ թե 2025 թվականի մայիսի 17-ին կամ 18-ին, այլ 2025 թվականի մայիսի 16-ին (2025 թվականի մայիսի 16-ը հանդիսացել է աշխատանքային օր)։ Հետևաբար, բողոքարկման բաց թողնված ժամկետը հարգելի համարելու իրավաչափ հիմքեր տվյալ դեպքում չկան։
Ամփոփելով վերոգրյալը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում պաշտպան Արայիկ Պապիկյանը հատուկ վերանայման բողոք ներկայացնելու ժամկետը բաց թողնելու փաստի ուժով, իրավական տեսանկյունից օբյեկտիվորեն անկարող է իրացնել դատական բողոքարկման իր իրավունքը, հետևաբար վերջինիս կողմից ներկայացված բողոքը պետք է թողնել առանց քննության` բողոքը սահմանված ժամկետը լրանալուց հետո բերված լինելու հիմքով:
6. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 389-րդ, 390-րդ և 391-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրյալ Զազա Դոլաբերիձեի պաշտպան Արայիկ Պապիկյանի կողմից բերված հատուկ վերանայման բողոքը` Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2025 թվականի ապրիլի 25-ի թիվ ԵԴ1/2835/01/24 որոշման դեմ, թողնել առանց քննության, իսկ բողոքարկման ժանկետը հարգելի համարելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժել:
Սույն որոշումը օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման օրը և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ հատուկ վերանայման կարգով՝ այն ստանալուց հետո տասնհինգօրյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 18-07-2025
Էջերի քանակը 130
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 18-07-2025
Էջերի քանակը 130
Ուր Երևանի քրեական դատարան
Գրության համարը 59869/25
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 15-06-2026
Ամսաթիվ 11-06-2026
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Լիլիթ
Ազգանուն Պինգլցյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքը բերող անձը
Անուն Շուշան
Ազգանուն Հարությունյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Զազա Դոլաբերիձե Բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի /Կենտրոն/ 11.02.2026թ.կայացված դատավճիռը , կայացնել նոր դատական ակտ՝ հռչակել մեղադրյալ Զազա Ռեզոյի Դոլաբերիձեի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով վերագրվող արարքում :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 22-06-2026
Վիճակագրական տողի համարը 9.1
Գործը ստացվել է Երևանի քրեական դատարան
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 22-06-2026
Նախագահող դատավոր
Անուն Էդգար
Ազգանուն Մանասյան
Դատավոր
Անուն Նարինե
Ազգանուն Հովակիմյան
Դատավոր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Բեկթաշյան