ԵԴ1/2763/01/24







ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

«12» մարտի 2025թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Գ.Գասպարյանի

դատական նիստերի քարտուղար Դ․Գրիգորյանի

հանրային մեղադրող Ա․Բադալյանի

պաշտպան Կ․Մանուկյանի

մեղադրյալ Ա․Ալեքսանյանի

դռնբաց դատական նիստում հատուկ կարգի՝ արագացված վարույթի կիրառմամբ քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի՝ (ծնված 1984 թվականի հունվարի 29-ին, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, 8-ամյա կրթությամբ, ամուսնալուծված, չի աշխատում, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ՀՀ, քաղաք Երևան, Շահամիրյանների փողոց, 3 շենք, 215 բնակարան հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով, խափանման միջոցն է ընտրված բացակայելու արգելքը:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2023 թվականի հուլիսի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Շենգավիթ վարչական շրջանի քննչական բաժին ավագ քննիչ Դ.Դավթյանը կազմել է թիվ 11189223 քրեական վարույթը նախաձեռնելու արձանագրությունը:
2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազի տեղակալ Տ․Հակոբյանի որոշմամբ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
2024 թվականի հոկտեմբերի 01-ին Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 01-ին կազմվել է մեղադրական եզրկացությունը։
2024 թվականի հոկտեմբերի 07-ին Երևան քաղաքի Շենգավիթ վարչական շրջանի դատախազի պաշտոնակատար Տ․Հակոբյանի որոշմամբ հաստատվել է մեղադրական եզրակացությունը:
2024 թվականի հոկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մուտք է եղել դատարան, մակագրվել է դատավոր Գ.Գասպարյանին:
2024 թվականի հոկտեմբերի 14-ին որոշում է կայացվել քրեական գործը վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին:
1.1 Արման Վաղինակի Ալեքսանյանը մեղադրվում է այն արարքի կատարման համար, որ «նա, խախտելով «Թմրանյութերի և հոգեմետ (հոգեներգործող նյութերի մասին» 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, «Տելեգրամ» ինտերնետային հավելվածի միջոցով, քննությամբ՝ ինքնությունը չպարզված անձի հետ ձեռք բերած պայմանավորվածության համաձայն՝ վերջինիս վճարահաշվարկային տերմինալի միջոցով փոխանցել է 10.000 ՀՀ դրամ գումար, որի դիմաց 2023 թվականի հուլիսի 17-ին՝ ժամը 21:00-ի սահմաններում, հիշյալ անձից՝ վերջինիս մատնանշած՝ քննությամբ չպարզված վայրից, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր անձնական օգտագործման համար, ապօրինի ձեռք է բերել և իր մոտ ապօրինի պահել «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերը, շրջանառությունն արգելված թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին» ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 207-Ն որոշման 1-ին հավելվածով նախատեսված՝ զգալի չափերի՝ 0,129 գրամ քաշով «մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց: Նույն օրը՝ ժամը 21:45-ին, Երևան քաղաքի Նորագավիթ 1-ին փողոցի մոտականքում Արմաննլեքսանյանը ձերբակալվել և ներկայացվել է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ԵՔՎ Շենգավիթի բաժին, որտեղ անձնական խուզարկությամբ վերջինիս սպորտային վերնազգեստի աջ գրպանում՝ փայլաթիթեղի մեջ, հայտնաբերվել է հիշյալ թմրամիջոցը:
Այսինքն՝ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի արարքում առկա են ՀՀ քաեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը վկայող փաստեր:»
2. Արագացված վարույթ.
Քրեական գործի նախնական դատալսումների փուլում մեղադրյալ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանը միջնորդել է կիրառել արագացված վարույթ, հայտարարելով, որ իրեն պարզ է ներկայացված մեղադրանքը, համաձայն է մեղադրանքի հետ, պնդում է արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
Հանրային մեղադրողն արագացված վարույթ կիրառելու դեմ չի առարկել:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, ինչպես նաև հաշվի առնելով, որ մեղադրյալը համաձայն է մեղադրանքի հետ, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր և գիտակցում է իր միջնորդության բնույթը ու հետևանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու մասին:
3. Արագացված վարույթով լրացուցիչ դատալսումներ.
Հետազոտվեց ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտոնից ստացված ձև 8 տեղեկանքը համաձայն որի մեղադրյալը չունի դատվածություն:
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Առաջադրված մեղադրանքի հետ մեղադրյալ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի համաձայն լինելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանն արձանագրում է, որ ապացուցված է Արման Վաղինակի Ալեքսանյանին վերագրվող արարքի փաստական հանգամանքները, վերջինս կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը, դա ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասին ինչպես նաև ապացուցված է մեղադրյալի մեղավորությունը տվյալ արարքը կատարելու մեջ։
Հաստատված համարելով մեղադրյալ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Անդրադառնալով մեղադրյալ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի կատարած հանցագործության համար պատասխանատվության և պատժի հարցերին` Դատարանը եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի անձը բնութագրող հանգամանքներ պետք է դիտել դատապարտված չլինելը։
Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել իրեն մեղավոր ճանաչելը, կատարածի համար զղջալը։
Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Կատարած արարքի համար մեղադրյալ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթը, եղանակն ու նպատակը, վերջինիս պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դիտավորության տեասկը, հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի վրա պատժի ազդեցությունը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող տվյալները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Արագացված վարույթի արդյունքով դատարանը կայացնում է մեղադրական դատավճիռ սույն օրենսգրքի 347-350-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածով նախատեսված առանձնահատկությունները:
2. Դատարանը արագացված վարույթի արդյունքով մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ՝ հաշվի առնելով Հայաuտանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերաբերելի դրույթները:
3. Սույն օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված վարույթային ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման։ …»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ»։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Գոռ Գագիկի Ավետիսյանի և Արմեն Իշխանի Հովակիմյանի գործով 2010թ. նոյեմբերի 5–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 որոշման մեջ անդրադառնալով նշանակվող պատժի արդարացիության պահանջին՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ՝ «(…) հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և, ելնելով քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու, նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման»:
Դատարանը, հաշվի առնելով Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողության վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը գտնում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի չափով։
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանին մեղսագրվող արարքի համար տուգանքի ձևով նախատեսված պատժի նվազագույն չափը կազմում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկը, ինչպես նաև մեղադրյալի աշխատանքի վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն քրեական վարույթի նյութերում, ուստի Դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ տուգանք պատժատեսակի չափը հաշվարկելիս որպես ելակետ պետք է ընդունել նրա կողմից հանցանք կատարելու պահին գործող Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափը, այսինքն՝ 75.000 (յոթանասունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, որպիսի պայմաններում նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակվելիք պատժաչափը կազմում է 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝
«Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ (...)»:
Վերոհիշյալի լույսի ներքո նկատի ունենալով մեղադրյալի գույքային դրությունը, Դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքի վճարման ժամկետ սահմանել 1 (մեկ) տարի ժամկետով:
Դատարանը, գտնում է, որ Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը Դատարանը գտնում է, որ 0,129 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո պետք է վերադարձնել նախաքննական մարմնին։
Դատարանը գտնում է նաև, որ վարույթային ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.4 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում դատական ծախսերը մեղադրյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 9-րդ, 347-350-րդ, 364-րդ, 464.1-464.5-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը հոդվածներով, Դատարանը.

ՎՃՌԵՑ
1. Արման Վաղինակի Ալեքսանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի յոթապատիկի` 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։
2. Տուգանքի՝ 525.000 (հինգ հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամի համար վճարման ժամկետ սահմանել 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
3. Արման Վաղինակի Ալեքսանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` բացակայելու արգելքը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
4. Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված 0,129 գրամ քաշով «Մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոցը վերադարձնել նախաքննական մարմնին։
5. Վարութային ծախսերի հարցը համարել լուծված։
6. Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով նախատեսված հիմքերի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ Գ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆ