Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/2708/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
15.4
Պատասխանող
Արմեն Սաֆարյան Մայիսի
Արմեն Սաֆարյան մայիսի
Արմեն Մայիսի
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
Հոդվածներ
Երևանի քրեական դատարան
ՀՀ Քրեական օրենսգիրք
Հոդված 344-րդ Մաս 2-րդ
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Դավիթ Արղամանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2024-11-29 | 12:00 | 6 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2024-10-24 | 10:00 | 6 | Չի կայացել |
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/2708/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Տարոն Մխիթարյանի,
մեղադրյալ՝ Արմեն Սաֆարյանի,
2024թ. նոյեմբերի 29 ք.Երևան,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի
(ծնված՝ 30.01.1988թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ չամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է «Արմեն Սաֆարյան» ԱՁ-ում, որպես տնօրեն, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Խաղաղ Դոնի փողոց 1/1 շենք բնակարան 40 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60559224 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
2. 2024թ. սեպտեմբերի 12-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Տ.Մխիթարյանի որոշմամբ թիվ 60559224 քրեական վարույթով Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
3. 2024թ. սեպտեմբերի 13-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
4. 2024թ. հոկտեմբերի 8-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60559224 քրեական վարույթը, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2708/01/24 համարը։
5. 2024թ. հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
6․ 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
7․ Նույն օրը Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի համար, որ նա՝
«(...)
չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։
Այսպես.
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։
Այսինքն՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
(...)»
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ.) ժամը 03:36-ի սահմաններում՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չունենալու պայմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ոչ սթափ վիճակում: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է «Համաձայն չեմ» ձեռագիր գրառումը և ստորագրություն: Արձանագրությանը ծանոթանալու, իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված՝ 202.5 թիվը (հատոր 1, վ.թ. 3),
- ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91101151, զննման համարը՝ 01525, զննման ամսաթիվը՝ 14.07.2024թ., զննման ժամը՝ 03:43:46, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվը՝ 04.05.2024թ., դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.886 մգ/լ, վարորդի անունն է Արմեն, ազգանունն է՝ Սաֆարյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ մակնիշի 36 AX 679, ՀԾՀ՝ 4001880369, Պ/Ծ ազգանունը՝ Իսկանդարյան, կրծքանշանի համարը՝ 08504, ստորաբաժանում՝ 3գ 1 վ (հատոր 1, վ.թ. 4),
- ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ից կողմից տրված թիվ 120888 ստուգաչափման վկայականը, համաձայն որի՝ վկայականը ուժի մեջ է 2024 թվականի ապրիլի 04-ից մինչև 2025 թվականի ապրիլի 04-ը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91101151, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000÷2,000մգ/լ ճշտության դասը, կարգը (սխալանքը) ±10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ոստիկանություն, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ. Բաբաջանյան, իսկ բաժնի (լաբորատորիայի վարիչ) անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան (հատոր 1, վ.թ. 5),
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքը՝ համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը, ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369, հաշվառված է Երևան, Էրեբունի, Խաղաղ Դոնի փողոց, 1/1 շենք, 40 բնակարան հասցեում (հատոր 1, վ.թ. 6),
- ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին (ՀԾ համարանիշ 4001880369) սույն քրեական վարույթը նախաձեռնելուց առաջ վարորդական իրավունքի վկայական չի հատկացվել (հատոր 1, վ.թ. 7),
- որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի վերաբերյալ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրության, վարորդի սթափության վիճակի զննության թիվ 01525 կտրոնի, ստուգաչափման թիվ 120888 վկայականի, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկատվության և ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության պատճեները, (հատոր 1, վ.թ. 3-7, 12-13, 16-17),
- զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369) տրանսպորտային միջոցներ վարելու վարորդական վկայական չունենալու պայմաններում՝ 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03:36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ալկոհոլային խմիչք օգտագործած ոչ սթափ վիճակում, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը (հատոր 1, վ.թ. 14-15),
- մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանը օգտվելով իր իրավունքից հրաժարվեց Դատարանում ցուցմունք տալուց, պնդեց նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի կարգավիճակում տված ցուցմունքը, ուստի հանրային մեղադրողի կողմից հրապարակվեց վերոնշյալ ցուցմունքը, համաձայն որի նա հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում և օգտվելով դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել (հատոր 1, վ.թ. 39-41Ա)։
3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատված չի եղել,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված Արմեն Սաֆարյանի ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանը։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից ոչ մեկը չի պարունակում հակասական տվյալներ գործի փաստերի վերաբերյալ, ուստի դրանք գնահատվում են բավարար՝ հավաստիության տեսանկյունից։
4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»
Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածներով սահմանված դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող հանգամանքներին Դատարանը արձանագրում է, որ Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատապարտված չի եղել՝ բնութագրվում է դրականորեն, ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։
Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…)»
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժատեսակները չորս են՝ տուգանք, հանրային աշխատանքներ, կարճաժամկետ ազատազրկում և ազատազրկում։ Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված հոդվածը հանդիսանում է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ինչպես նաև նկատի ունենալով, որ մեղադրյալը հանդիսանում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, հաշվի առնելով նաև կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել տուգանք պատժատեսակի կիրառմամբ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(…)»
Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանքը որպես հիմնական պատիժ նշանակվում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով։
Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից «Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ»:
Հետազոտելով 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը պարզ է դառնում, որ Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Այսպիսով, Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 450.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արմեն Սաֆարյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով։
2. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 (երեսունյոթ հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Գործ թիվ ԵԴ1/2708/01/24
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի,
քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի,
մասնակցությամբ՝
հանրային մեղադրող՝ Տարոն Մխիթարյանի,
մեղադրյալ՝ Արմեն Սաֆարյանի,
2024թ. նոյեմբերի 29 ք.Երևան,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի
(ծնված՝ 30.01.1988թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ չամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է «Արմեն Սաֆարյան» ԱՁ-ում, որպես տնօրեն, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Խաղաղ Դոնի փողոց 1/1 շենք բնակարան 40 հասցեում)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝
ՊԱՐԶԵՑ
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1․ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60559224 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։
2. 2024թ. սեպտեմբերի 12-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Տ.Մխիթարյանի որոշմամբ թիվ 60559224 քրեական վարույթով Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։
3. 2024թ. սեպտեմբերի 13-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։
4. 2024թ. հոկտեմբերի 8-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60559224 քրեական վարույթը, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2708/01/24 համարը։
5. 2024թ. հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։
6․ 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։
7․ Նույն օրը Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ։
2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը.
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի համար, որ նա՝
«(...)
չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։
Այսպես.
Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։
Այսինքն՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
(...)»
3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները.
- Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ.) ժամը 03:36-ի սահմաններում՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չունենալու պայմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ոչ սթափ վիճակում: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է «Համաձայն չեմ» ձեռագիր գրառումը և ստորագրություն: Արձանագրությանը ծանոթանալու, իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված՝ 202.5 թիվը (հատոր 1, վ.թ. 3),
- ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91101151, զննման համարը՝ 01525, զննման ամսաթիվը՝ 14.07.2024թ., զննման ժամը՝ 03:43:46, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվը՝ 04.05.2024թ., դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.886 մգ/լ, վարորդի անունն է Արմեն, ազգանունն է՝ Սաֆարյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ մակնիշի 36 AX 679, ՀԾՀ՝ 4001880369, Պ/Ծ ազգանունը՝ Իսկանդարյան, կրծքանշանի համարը՝ 08504, ստորաբաժանում՝ 3գ 1 վ (հատոր 1, վ.թ. 4),
- ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ից կողմից տրված թիվ 120888 ստուգաչափման վկայականը, համաձայն որի՝ վկայականը ուժի մեջ է 2024 թվականի ապրիլի 04-ից մինչև 2025 թվականի ապրիլի 04-ը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91101151, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000÷2,000մգ/լ ճշտության դասը, կարգը (սխալանքը) ±10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ոստիկանություն, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ. Բաբաջանյան, իսկ բաժնի (լաբորատորիայի վարիչ) անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան (հատոր 1, վ.թ. 5),
- ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքը՝ համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը, ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369, հաշվառված է Երևան, Էրեբունի, Խաղաղ Դոնի փողոց, 1/1 շենք, 40 բնակարան հասցեում (հատոր 1, վ.թ. 6),
- ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին (ՀԾ համարանիշ 4001880369) սույն քրեական վարույթը նախաձեռնելուց առաջ վարորդական իրավունքի վկայական չի հատկացվել (հատոր 1, վ.թ. 7),
- որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի վերաբերյալ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրության, վարորդի սթափության վիճակի զննության թիվ 01525 կտրոնի, ստուգաչափման թիվ 120888 վկայականի, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկատվության և ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության պատճեները, (հատոր 1, վ.թ. 3-7, 12-13, 16-17),
- զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369) տրանսպորտային միջոցներ վարելու վարորդական վկայական չունենալու պայմաններում՝ 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03:36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ալկոհոլային խմիչք օգտագործած ոչ սթափ վիճակում, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը (հատոր 1, վ.թ. 14-15),
- մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանը օգտվելով իր իրավունքից հրաժարվեց Դատարանում ցուցմունք տալուց, պնդեց նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի կարգավիճակում տված ցուցմունքը, ուստի հանրային մեղադրողի կողմից հրապարակվեց վերոնշյալ ցուցմունքը, համաձայն որի նա հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում և օգտվելով դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել (հատոր 1, վ.թ. 39-41Ա)։
3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները.
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատված չի եղել,
- 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված Արմեն Սաֆարյանի ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանը։
4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։
Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։
Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից ոչ մեկը չի պարունակում հակասական տվյալներ գործի փաստերի վերաբերյալ, ուստի դրանք գնահատվում են բավարար՝ հավաստիության տեսանկյունից։
4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը`
պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:»
Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածներով սահմանված դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Անդրադառնալով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող հանգամանքներին Դատարանը արձանագրում է, որ Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատապարտված չի եղել՝ բնութագրվում է դրականորեն, ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։
Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։
Մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:»
Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:»
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
(…)»
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժատեսակները չորս են՝ տուգանք, հանրային աշխատանքներ, կարճաժամկետ ազատազրկում և ազատազրկում։ Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված հոդվածը հանդիսանում է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ինչպես նաև նկատի ունենալով, որ մեղադրյալը հանդիսանում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, հաշվի առնելով նաև կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել տուգանք պատժատեսակի կիրառմամբ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով:
2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում:
3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։
(…)
5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից:
(…)
7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։
8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը`
1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով,
2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
(…)»
Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները.
(…)
6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ.
7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը.
(…)»
Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանքը որպես հիմնական պատիժ նշանակվում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով։
Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից «Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ»:
Հետազոտելով 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը պարզ է դառնում, որ Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով:
Այսպիսով, Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։
Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 450.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում:
Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արմեն Սաֆարյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել:
Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
1. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով։
2. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 (երեսունյոթ հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի:
3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
4. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել:
5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան
Դատական գործ N: ԵԴ1/2708/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 08-10-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60559224 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունենալով և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հայրանուն | Մայիսի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | չդատված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.4 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 08-10-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
| Ամսաթիվ | 10-10-2024 |
|---|
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 10-10-2024 |
|---|---|
| Որոշում | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Գործ թիվ ԵԴ1/2708/01/24 ՈՐՈՇՈՒՄ (վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը քննության առնելու մասին) 2024թ. հոկտեմբերի 10 ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Դավիթ Արղամանյանս՝ քննելով թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու հարցը՝ ՊԱՐԶԵՑԻ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության կողմից Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60559224 քրեական վարույթի նյութերը՝ ըստ մեղադրանքի Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2. 2024թ․ հոկտեմբերի 8-ին նշված քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործի համարը, որը մակագրվել և 2024թ․ հոկտեմբերի 9-ին հանձնվել է ինձ: 2. Դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Նախնական դատալսումները պարտադիր են բոլոր քրեական վարույթներով: 2. Ստանալով քրեական գործը` դատավորը եռօրյա ժամկետում որոշում է կայացնում վարույթն ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին: 3. Եթե պահպանված չէ սույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված ժամկետը, ապա դատարանն առանց նախնական դատալսումներ անցկացնելու մասին որոշում կայացնելու քրեական գործը վերադարձնում է հսկող դատախազին խափանման միջոցի հարցը քննարկելու և գործը կրկին դատարան հանձնելու նպատակով: 4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը պետք է բովանդակի տեղեկություններ այն կայացրած դատարանի և դատավորի, քրեական գործը ստանալու և որոշումը կայացնելու օրվա, ինչպես նաև նախնական դատալսումների վայրի և ժամանակի մասին: 5. Նախնական դատալսումներով առաջին դատական նիստը նշանակվում է սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշման կայացումից հետո՝ երկշաբաթյա ժամկետում: 6. Սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված որոշումը կայացնելուց հետո՝ երկօրյա ժամկետում, դատավորը դրա պատճենն ուղարկում է հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: Հուշաթերթը ներառում է նաև սույն օրենսգրքի 311-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հարցերի ցանկը և դրանց կապակցությամբ միջնորդություններ ներկայացնելու իրավունքի մասին պարզաբանում:» Նույն օրենսգրքի 206-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Եթե մեղադրյալը կալանավորված է, ապա մեղադրական եզրակացությունը վարույթի նյութերի հետ միասին դատարան է հանձնվում ոչ ուշ, քան մեղադրյալի կալանքի ժամկետը լրանալուց 15 օր առաջ:» Քրեական գործի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ մեղադրյալ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ընտրվել է «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը, ուստի առկա չէ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված գործը մեղադրողին վերադարձնելու հիմքը։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 28-րդ, 31-րդ, 33-րդ, 264-րդ և 310-րդ հոդվածներով՝ ՈՐՈՇԵՑԻ 1. Ստանձնել մեղադրյալ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը և նշանակել դռնբաց նախնական դատալսումներ 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ին՝ ժամը 10։00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Աջափնյակ-1» նստավայրում (հասցե՝ Երևան քաղաք, Նազարբեկյան 40)։ 2. Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին` դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ սահմանված ձևի հուշաթերթ: 3. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից և բողոքարկման ենթակա չէ: Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Տ. |
| Ազգանուն | Մխիթարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հայրանուն | Մայիսի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 24-10-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը չի կայացել
| Նիստի ամսաթիվ | 24-10-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Չի կայացել |
| Պատճառը | Դատական նիստը չի կայացել մեղադրյալի չներկայանալու պատճառով: |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Խափանման միջոցի հարցի քննարկում
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի հարցի քննարկում | Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ |
| Որոշման բովանդակություն | ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈՒՄ (մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը քննության առնելու մասին) Գործ թիվ ԵԴ1/2708/01/24 Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող՝ Տարոն Մխիթարյանի, մեղադրյալ՝ Արմեն Սաֆարյանի, 2024թ. նոյեմբերի 29 ք.Երևան, դռնբաց դատական նիստում քննելով թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով (քրեական վարույթ՝ 60559224) մեղադրյալ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման հարցը՝ ՊԱՐԶԵՑ 1․ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2024թ. հոկտեմբերի 8-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60559224 քրեական վարույթը, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2708/01/24 համարը։ 3. 2024թ. հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 2․ Հարցի քննության ընթացքում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները. 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին՝ դատական նիստի ժամանակ հանրային մեղադրողը հայտնեց, որ մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելու արգելքը, հիմնավոր է, կարող է ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը և վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան: Մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանը հայտնեց, որ չի առարկում ընտրված խափանման միջոցի դեմ։ 3․ Դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Այլընտրանքային խափանման միջոցներն են` (…) 5) բացակայելու արգելքը. (…)» Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: 2. Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշտ է՝ 1) մեղադրյալի փախուստը կանխելու համար կամ 2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու համար կամ 3) մեղադրյալի կողմից իր վրա սույն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու համար: (…)» Նույն օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ մեղադրյալը կարող է դիմել փախուստի` օգտագործելով անձը հաստատող փաստաթուղթ, ապա իրավասու մարմինը կարող է որոշում կայացնել նրա` Հայաստանի Հանրապետությունից բացակայելն արգելելու մասին:» Քրեական դատավարության օրենսգիրքը որպես հարկադրանքի միջոցի տեսակ նախատեսել է խափանման միջոցը՝ սահմանելով դրա կիրառման հիմքերը և կարգը: Խափանման միջոց կիրառելու կարևորագույն հիմքը մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածի առկայությունն է: Հանցանք՝ քրեական օրենսգրքով նախատեսված, պատժի սպառնալիքով արգելված, հանցագործության սուբյեկտի կողմից մեղավորությամբ կատարված արարք կատարված լինելու հիմնավոր կասկածը ենթադրում է այնպիսի փաստերի և տեղեկությունների առկայություն, որոնք անաչառ դիտորդին կհամոզեն, որ տվյալ անձը կարող է կատարած լինել իրավախախտում: Նշված փաստերը և տեղեկությունները պետք է բավարարեն որոշակի նվազագույն շեմ, որը կասկածը պետք է հաղթահարի, որպեսզի անաչառ դիտորդն այդ կասկածի հիման վրա հավանական համարի մեղադրանքի հիմնավորվածությունը: Խափանման միջոց կիրառելու իրավաչափության բաղադրատարր է հանդիսանում խափանման միջոց կիրառելու նպատակի, հիմքի առկայությունը, որոնք թվարկված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասում: Անդրադառնալով հիմնավոր կասկածի առկայության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերով նախնական կամ հիմնական դատալսումների ընթացքում խափանման միջոցի հարցի քննարկման ժամանակ հիմնավոր կասկածին անդրադարձ կատարելու սահմանները ողջամտորեն նեղ են մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում հիմնավոր կասկածի քննարկման սահմաններից։ Նախքան ներկայացված մեղադրանքի վերաբերյալ վերդիկտ կայացնելը դատարանը քրեական հետապնդումը շարունակելու անհրաժեշտության հարցին կարող է անդրադարձ կատարել բացառապես ՀՀ քրեական դատավարության 315-րդ հոդվածի շրջանակներում՝ առանց ապացույցների հետազոտման։ Այսինքն՝ բացառությամբ այդ փուլի՝ Դատարանը մեղադրանքի էությանն ու հիմնավորվածությանն անդրադարձ չի կատարում։ Անդրադառնալով «բացակայելու արգելք» խափանման միջոցի ընտրության հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ խափանման միջոցի ընտրությունն ուղղված է բացառապես մեղադրյալի փախուստի ռիսկը չեզոքացնելուն։ Ընդ որում, «փախուստ» եզրույթի տակ դիտարկվում է ինչպես մեղադրյալի կողմից ուղղակի դիտավորությամբ վարույթն իրականացնող մարմնի տեսադաշտից՝ Հայաստանի Հանրապետությունից փախչելը, այնպես էլ ցանկացած այլ նպատակով Հայաստանի Հանրապետությունը լքելը։ Հիմք ընդունելով վերոնշյալը՝ Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի Հայաստանի Հանրապետությունից հեռանալու հնարավորությունը բացառելու նպատակով նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված բացակայելու արգելքը պետք է թողնել անփոփոխ: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 316-րդ հոդվածով՝ Դատարանը ՈՐՈՇԵՑ 1. Մեղադրյալ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի (ծնված՝ 30.01.1988թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ չամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է «Արմեն Սաֆարյան» ԱՁ-ում, որպես տնօրեն, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Խաղաղ Դոնի փողոց 1/1 շենք բնակարան 40 հասցեում) նկատմամբ մինչդատական վարույթն իրականացնող մարմնի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 13-ի որոշմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ: 2. Որոշումն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից և ենթակա չէ բողոքարկման։ Դատավոր՝ Դավիթ Արղամանյան |
Հիմնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 12:38 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Վերդիկտ
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հայրանուն | մայիսի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Կայացվել է վերդիկտ | Մեղադրական |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Հոդված |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Մայիսի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 29-11-2024 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ Գործ թիվ ԵԴ1/2708/01/24 ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ Նախագահությամբ՝ դատավոր Դավիթ Արղամանյանի, քարտուղարությամբ՝ Դավիթ Հակոբյանի, մասնակցությամբ՝ հանրային մեղադրող՝ Տարոն Մխիթարյանի, մեղադրյալ՝ Արմեն Սաֆարյանի, 2024թ. նոյեմբերի 29 ք.Երևան, դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի (ծնված՝ 30.01.1988թ․, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ չամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է «Արմեն Սաֆարյան» ԱՁ-ում, որպես տնօրեն, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, Խաղաղ Դոնի փողոց 1/1 շենք բնակարան 40 հասցեում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ ՊԱՐԶԵՑ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1․ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-ին մասի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ 60559224 քրեական վարույթը (այսուհետ նաև՝ քրեական վարույթ)։ 2. 2024թ. սեպտեմբերի 12-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Տ.Մխիթարյանի որոշմամբ թիվ 60559224 քրեական վարույթով Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում։ 3. 2024թ. սեպտեմբերի 13-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը։ 4. 2024թ. հոկտեմբերի 8-ին Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից մեղադրական եզրակացությամբ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան է ստացվել թիվ 60559224 քրեական վարույթը, քրեական գործին շնորհվել է ԵԴ1/2708/01/24 համարը։ 5. 2024թ. հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) որոշում է կայացրել թիվ ԵԴ1/2708/01/24 քրեական գործով վարույթ ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին։ 6․ 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ի որոշմամբ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված «բացակայելու արգելք» այլընտրանքային խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ։ 7․ Նույն օրը Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ կայացվել է մեղադրական վերդիկտ։ 2. Մեղադրանքի փաստական նկարագրությունը. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն արարքի համար, որ նա՝ «(...) չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և ոչ սթափ վիճակում վարել է տրանսպորտային միջոց։ Այսպես. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։ Այսինքն՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղսագրվում է հանցավոր արարքի կատարում՝ նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ (...)» 3.1. Հիմնական դատալսումների ընթացքում հետազոտված թույլատրելի ապացույցները. - Վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ.) ժամը 03:36-ի սահմաններում՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքի վկայական չունենալու պայմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ոչ սթափ վիճակում: Արձանագրության վարչական իրավախախտում կատարած անձի բացատրությունը և դիտողությունը նշելու հատվածում առկա է «Համաձայն չեմ» ձեռագիր գրառումը և ստորագրություն: Արձանագրությանը ծանոթանալու, իրավունքների ու պարտականությունների մասին քաղվածքը և խախտման քննարկման վայրի ու ժամանակի վերաբերյալ ծանուցումը ստանալու հատվածում առկա է ստորագրություն: Արձանագրության ներքևի ձախ հատվածում առկա է արձանագրությունը կազմողի ստորագրությունը, որպես խախտման ծածկագիր նշված՝ 202.5 թիվը (հատոր 1, վ.թ. 3), - ալկոհոլի պարունակության ստուգման կտրոնը, համաձայն որի՝ ստուգաչափման սարքի համարն է՝ 91101151, զննման համարը՝ 01525, զննման ամսաթիվը՝ 14.07.2024թ., զննման ժամը՝ 03:43:46, վերջին ստուգաչափման ամսաթիվը՝ 04.05.2024թ., դատարկ թեստ՝ 0.000 մգ/լ, ստուգաչափման ձևաչափը՝ ավտոմատ, ալկոհոլի պարունակությունը՝ 0.886 մգ/լ, վարորդի անունն է Արմեն, ազգանունն է՝ Սաֆարյան, տրանսպորտային միջոցի համարանիշը՝ մակնիշի 36 AX 679, ՀԾՀ՝ 4001880369, Պ/Ծ ազգանունը՝ Իսկանդարյան, կրծքանշանի համարը՝ 08504, ստորաբաժանում՝ 3գ 1 վ (հատոր 1, վ.թ. 4), - ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության «Ստանդարտացման և չափագիտության ազգային մարմին» ՓԲԸ-ից կողմից տրված թիվ 120888 ստուգաչափման վկայականը, համաձայն որի՝ վկայականը ուժի մեջ է 2024 թվականի ապրիլի 04-ից մինչև 2025 թվականի ապրիլի 04-ը, ստուգաչափման սարքի գործարանային համարն է 91101151, տեսակը՝ Jupiter X/RP, չափման տիրույթը՝ 0.000÷2,000մգ/լ ճշտության դասը, կարգը (սխալանքը) ±10%, արտադրողը՝ Չինաստան, պատկանում է ՀՀ ոստիկանություն, ստուգաչափումը կատարվել է հետևյալ ստուգաչափման մեթոդիկայի անվանման նշագրի՝ MU2835-2008, ստուգաչափող անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Վ. Բաբաջանյան, իսկ բաժնի (լաբորատորիայի վարիչ) անվան դիմաց առկա է ստորագրություն և նշված է Գ.Մարտիրոսյան (հատոր 1, վ.թ. 5), - ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկանքը՝ համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը, ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369, հաշվառված է Երևան, Էրեբունի, Խաղաղ Դոնի փողոց, 1/1 շենք, 40 բնակարան հասցեում (հատոր 1, վ.թ. 6), - ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվությունը, համաձայն որի՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին (ՀԾ համարանիշ 4001880369) սույն քրեական վարույթը նախաձեռնելուց առաջ վարորդական իրավունքի վկայական չի հատկացվել (հատոր 1, վ.թ. 7), - որպես արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված՝ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի վերաբերյալ կազմված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ թիվ 8180408488 արձանագրության, վարորդի սթափության վիճակի զննության թիվ 01525 կտրոնի, ստուգաչափման թիվ 120888 վկայականի, ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության բնակչության պետական ռեգիստրի համակարգից ստացված քաղաքացու անձնագրի վերաբերյալ տեղեկատվության և ՀՀ ոստիկանության «ճանապարհային ոստիկանություն» ծառայության էլեկտրոնային ռեգիստրից ստացված տեղեկատվության պատճեները, (հատոր 1, վ.թ. 3-7, 12-13, 16-17), - զննում կատարելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 2-ին ՀՀ ոստիկանության պարեկային ծառայությունից ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում հաղորդում է ստացվել այն մասին, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը (ծնված՝ 30.01.1988թ., անձ.՝ 006351886, ՀԾ համարանիշն է՝ 4001880369) տրանսպորտային միջոցներ վարելու վարորդական վկայական չունենալու պայմաններում՝ 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03:36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի տրանսպորտային միջոցը՝ ալկոհոլային խմիչք օգտագործած ոչ սթափ վիճակում, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության աշխատակցի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը (հատոր 1, վ.թ. 14-15), - մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանը օգտվելով իր իրավունքից հրաժարվեց Դատարանում ցուցմունք տալուց, պնդեց նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի կարգավիճակում տված ցուցմունքը, ուստի հանրային մեղադրողի կողմից հրապարակվեց վերոնշյալ ցուցմունքը, համաձայն որի նա հայտնել է, որ ներկայացված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում և օգտվելով դատավարական կարգավիճակից հրաժարվել է ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել (հատոր 1, վ.թ. 39-41Ա)։ 3.2. Լրացուցիչ դատալսումների ընթացքում հետազոտված անհրաժեշտ ապացույցները. - 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն, - 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ձև 8 տեղեկանքը, համաձայն որի Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատված չի եղել, - 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված Արմեն Սաֆարյանի ՔԿԱԳ տվյալների շտեմարանը։ 4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը. 4.1. Գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների յուրաքանչյուրը վերաբերելիության, թույլատրելիության և հավաստիության տեսանկյունից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների հետազոտման ընթացքում չեն արձանագրվել դրանց ձեռք բերման պատշաճ իրավական ընթացակարգի խախտումներ, ուստի հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը թույլատրելի է։ Միևնույն ժամանակ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը պարունակում է տեղեկություններ գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի վերաբերյալ՝ հետևաբար հետազոտված ապացույցներից յուրաքանչյուրը բավարարում են ապացույցի վերաբերելիության պահանջին։ Դատարանն արձանագրում է, որ հետազոտված ապացույցներից ոչ մեկը չի պարունակում հակասական տվյալներ գործի փաստերի վերաբերյալ, ուստի դրանք գնահատվում են բավարար՝ հավաստիության տեսանկյունից։ 4.2. Հիմնական դատալսումների ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ապացույցների հիման վրա, դրանց ձևի և բովանդակության վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, հավաստիության, իսկ բոլոր ապացույցների համակցությունը՝ հիմնավոր եզրափակիչ դատավարական ակտ կայացնելու համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց պատշաճ հետազոտման և վերլուծության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, մեղադրյալի մեղավորության վերաբերյալ չփարատվող բոլոր ողջամիտ կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով՝ Դատարանը հաստատված է համարում, որ Արմեն Մայիսի Սաֆարյանը չունենալով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք և գտնվելով ոչ սթափ վիճակում (նրա մեկ լիտր արտաշնչած օդի մեջ մաքուր ալկոհոլի պարունակությունը կազմել է 0.886 միլիգրամ), 2024 թվականի հուլիսի 14-ին, ժամը 03։36-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Բաղրամյան պողոտայում դիտավորությամբ վարել է «Մերսեդես» մակնիշի 36 AX 679 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որի վերաբերյալ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայության պարեկի կողմից կազմվել է թիվ 8180408488 արձանագրությունը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված կամ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքը կասեցված կամ տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չունեցող անձի կողմից հարբած (ոչ սթափ) վիճակում տրանսպորտային միջոց վարելը կամ այդ անձի կողմից սթափության վիճակի զննություն անցնելուց հրաժարվելը կամ խուսափելը` պատժվում է տուգանքով՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով, կամ հանրային աշխատանքներով՝ ութսունից հարյուր հիսուն ժամ տևողությամբ, կամ կարճաժամկետ ազատազրկմամբ՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:» Անդրադառնալով դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ և 71-րդ հոդվածներով սահմանված դատապարտված մեղադրյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։ Անդրադառնալով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող հանգամանքներին Դատարանը արձանագրում է, որ Արմեն Սաֆարյանը նախկինում դատապարտված չի եղել՝ բնութագրվում է դրականորեն, ընդունել է մեղքը, զղջացել է կատարածի համար։ Անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից պատժի ենթակա լինելու հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանին քրեական պատասխանատվությունից, պատժից ազատելու հիմքեր առկա չեն, հետևաբար նա ենթակա է պատժի՝ իր կատարած հանցանքի համար։ Մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին անդրադառնալով՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «1. Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը:» Նույն օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից կամ ազատություններից սույն օրենսգրքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները:» Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (…)» Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժատեսակները չորս են՝ տուգանք, հանրային աշխատանքներ, կարճաժամկետ ազատազրկում և ազատազրկում։ Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված հոդվածը հանդիսանում է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ինչպես նաև նկատի ունենալով, որ մեղադրյալը հանդիսանում է առաջին անգամ հանցանք կատարած անձ, հաշվի առնելով նաև կատարված արարքի հանրային վտանգավորություն ու առաջացած հետևանքները՝ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել տուգանք պատժատեսակի կիրառմամբ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 59-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Տուգանքը դրամական տուժանք է, որը նշանակվում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում և չափերով: 2. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում: 3. Տուգանքը որպես հիմնական պատիժ սահմանվում է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների համար՝ հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով։ (…) 5. Հանցանք կատարած անձի եկամտի բացակայության կամ դրա չափը պարզելու անհնարինության դեպքում տուգանքի չափը հաշվարկվում է հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով, եթե հանցանք կատարած անձի եկամուտն առաջացել է հանցանքն ավարտվելուց հետո։ Տուգանքի չափը որոշվում է նույն կարգով նաև այն դեպքում, երբ անձի ամսական եկամտի հաշվարկի արդյունքով դրա չափը պակաս է ստացվում նվազագույն աշխատավարձի չափից: (…) 7. Տուգանքի նշանակման հնարավորությունը և չափը դատարանը որոշում է՝ հաշվի առնելով հանցագործության ծանրությունը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթն ու չափը, հանցագործությամբ ստացված գույքային կամ ոչ գույքային բնույթի օգուտները, դատապարտվողի ու նրա ընտանիքի գույքային դրությունը, ինչպես նաև դատապարտվողի՝ եկամուտ ստանալու հնարավորությունը կամ նրան պատկանող այնպիսի գույքի առկայությունը, որի վրա կարող է բռնագանձում տարածվել։ 8. Եթե դատապարտվողն ի վիճակի չէ անհապաղ և ամբողջությամբ վճարելու նշանակված տուգանքը, ապա դատարանը նրա համար վճարման ժամկետ է սահմանում՝ առավելագույնը 1 տարի, կամ թույլատրում է տուգանքը մաս առ մաս վճարել նույն ժամկետում։ Եթե տուգանքը նշանակելուց հետո դատապարտյալի նյութական վիճակի վատթարացման հետևանքով նա զրկվում է տուգանքը վճարելու հնարավորությունից, ապա դատարանը, հաշվի առնելով դատապարտյալի դիրքորոշումը` 1) երկարաձգում է տուգանքի վճարման սահմանված վերջնաժամկետը` առավելագույնը 1 տարով, 2) նշանակում է հանրային աշխատանքներ` հանրային աշխատանքների 24 ժամը հաշվարկելով հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: (…)» Նույն օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ 1. Սույն օրենսգրքում օգտագործվում են հետևյալ հասկացությունները. (…) 6) ամսական եկամուտ` հանցանքն ավարտվելու օրվան նախորդող 12 ամիսների ընթացքում անձի ստացած միջին ամսական եկամտի 35 տոկոսը: Միջին ամսական եկամտի մեջ հաշվարկվում են ստացվող աշխատավարձը և դրան հավասարեցված այլ վճարումները, անձի կողմից իր ակտիվների ներդրմամբ (տրամադրմամբ) այլ անձանց գործունեությունից ստացված եկամուտը (շահաբաժինը, տոկոսը, ռոյալթին, վարձակալական վճարը): Ամսական եկամուտը հաշվարկելիս հաշվի չեն առնվում դրանց համար վճարվող հարկերը, տուրքերը կամ այլ վճարներ. 7) նվազագույն աշխատավարձ՝ «Նվազագույն ամսական աշխատավարձի մասին» օրենքով սահմանված նվազագույն ամսական աշխատավարձի չափը. (…)» Վերոգրյալ իրավանորմերը վկայում են այն մասին, որ տուգանքը որպես հիմնական պատիժ նշանակվում է հանցանք կատարած անձի ամսական եկամտի հնգապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ մեղադրյալին մեղսագրվող արարքի համար՝ առավելագույնը քսանապատիկի չափով։ Նվազագույն աշխատավարձի մասին ՀՀ օրենքի 1-ին հոդվածի համաձայն՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ից «Հայաստանի Հանրապետությունում նվազագույն ամսական աշխատավարձը սահմանել 75000 դրամ»: Հետազոտելով 2024 թվականի նոյեմբերի 29-ին արտատպված ՊԵԿ տվյալների շտեմարանի քաղվածքը պարզ է դառնում, որ Արմեն Սաֆարյանի եկամուտների վերաբերյալ տվյալներ առկա չեն, ուստի տուգանքի չափը պետք է հաշվարկել հանցանքը կատարելու պահին նվազագույն աշխատավարձի չափով: Այսպիսով, Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրյալ Արմեն Սաֆարյանի անձը բնութագրող տվյալները՝ առաջին անգամ հանցանք կատարած լինելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի բնույթը, նշանակությունը և վտանգավորությունը, գտնում է, որ վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակվի տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 ՀՀ դրամի չափով և նա պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը։ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղադրյալին պետք է թույլատրել որպես պատիժ նշանակված 450.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի: Նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական վարույթով գույքային հայց, գույք բռնագրավելու անհրաժեշտություն, արգելադրված գույք առկա չեն, ուստի Դատարանն այդ հարցերին չի անդրադառնում: Անդրադառնալով ապացույցների պահպանման և տնօրինման հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ենթակա են պահման քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: Դատարանը գտնում է նաև, որ Արմեն Սաֆարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Արմեն Սաֆարյանի վերաբերյալ ՀՀ միգրացիոն ծառայությունում և Հայաստանի Հանրապետության սահմանային էլեկտրոնային կառավարման տեղեկատվական (ՍԷԿՏ) համակարգում բացառապես սույն գործով առկա արգելանքները պետք է վերացնել: Հաշվի առնելով, որ սույն գործով վարութային ծախսեր առկա չեն՝ Դատարանն այդ հարցին անդրադարձ չի կատարում։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ, 59-րդ, 69-րդ, 70-րդ և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 33-րդ, 347-349-րդ, 352-353-րդ, 364-րդ հոդվածներով՝ Դատարանը ՎՃՌԵՑ 1. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 344-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ նշանակել տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի վեցապատիկի՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով։ 2. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանին թույլատրել որպես պատիժ նշանակված՝ 450.000 (չորս հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով տուգանքը վճարել մաս առ մաս՝ 12 (տասներկու) ամսվա ընթացքում՝ նվազագույնը 37.500 (երեսունյոթ հազար հինգ հարյուր) ՀՀ դրամի չափով՝ ըստ վերջինի և ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման կողմից սահմանված տուգանքի վճարման ժամանակացույցի: 3. Ապացույցները պահել քրեական գործի հետ՝ այն պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում: 4. Արմեն Մայիսի Սաֆարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դրանից հետո՝ վերացնել: 5. Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: Դատավոր` Դավիթ Արղամանյան |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 29-11-2024 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 23-01-2025 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 31-03-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 53 թերթ, 49 թերթ: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 03-04-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 53 թերթ, 49 թերթ |